нэгдэгтүн! “рэн 51 ний аролгхарн, | нар ган МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байгтүй! 21 дэх жилдээ 222 ДүнсэнС : 5 Й Ч ) : Ёл 1965 оны 1 дүгвэр сарын 1 Залуучуу дын Эвлэлийн Төв Хороо, Монголын Пионерийн Төв шинээ эс эрээииэл ...... - «Монголын Хувьсгалт Зөвлөлийн сонин 1964 оны 132 дугаар сарын 31-:би- гэн жилийн төлөвлөгөөг амжилттай лээ Манай сонины зөвлөлд нэгэн ца- хилгаан утас ирлээ, Түүнийг задлан үзвээс «Шинэ оны мэнд хүргэе, Ма- най бүлгийнхэн 100 хувийн дүнтэй гарлаа Өнөө үдшийн сүлд модны наа дамд манай бүлгийнхэн хамгийн эх- ний ээлжинд орно. Бид сүлд модоо тойрон бүжиглэнэ, Дуулна, Хуурда- на. Манай сургууль сүлд модныхоо мөчир бүрийг мөн ч сайхан чимсэн- дээ» гэжээ. Үүнээс үзэхэд манай ии0- нер сурагчид шинэ оноо сурлага ХӨ- дөлмөрийн юутай их амжилт, баяр хөөрөөр угтсан нь бахдалтай. 1984 он. Энэ онд хүүхэд багачууд уйлаагүй дууллаа. Энэ онд манай суу билигт ард түмэн гуравдугаар таван жилийн төлөвлөгөөний шийдвэрлэх нэ биелүүлж, энхрий хайрт эх орон БН МАУ маань эв хамтын оргил өөд нэ- гэн том алхаа хийлээ. Оргил улам ойртож байна. Түүний гэрэлт цамхаг гэрэлтэн харагдаж байна. 1965 он. Энэ онд энхийн нар улам хүчтэй ивээн энхийн хур улам хүчтэй бууж, газар дэлхий цэцэглэж тэр цэцэгт га- зар дээр хүүхдийн баясгалант дуун хадна. Эх орон минь эв хамтын оргил өөд нэг биш хоёр том алхана. 1966 оноо угтах сүлд модны наа- дам улам ч сүр жавхлантай болно гэж шинэ он итгэлтэйхэн гарч ирлээ. Сүлд модоо тойрон Бүжицгээ! Дуулцгаа! Хуурдацгаа! ө тш ТҮХ г.714:2 МАХН--ЫН ТӨВ ХОРООНЫ БҮГД ХУРАЛ 1964 оны 18 дугаар сарын 81-22-нд МАХН-ын Төв Хорооны ҮГ бүгд хурал хурал» дав. . Бүгд хурал «Нам, улс, тухай» МАХН-ын Төв Хороон рын Зөвлөлийн дарга нөхөр Ю. түүн БОГВУЫН онд хөгжүүлэх төлөвлөгөөнд зарим өөрчлөлт оруулах тухай» БН АУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга Т.Рагчаагийн илтгэлийг тус тус хэлэл- цэв. Бүгд хурал улс төрийн товчооны гишүүн НӨХӨР Д.Моломжамцыг МАХН-ын Төв “Хорооны нарийн бичгийн дарггар сонгов, Мөн Ц.Лоэохууз, Б.Нямбуу, В.Сурмаажав нараас намын эсрэг бүлэглэсэн үйл ажиллагааг хэлэлцээд тэднийг МАХН-ын Төв Хо рооны бүрэлдэхүүнээс гаргаж, намын эгнээнээс хөөв. Бүгд хурал амжилттай боллоо, БНМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН 3 ДУГААР ЧУУЛГАН БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын 5 дахь удаагийн 3 дугаар чуулган 12.р сарын 23-« 84.ний өдрүүдэд боллоо. Тус чуулган «БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй соёлыг хөг» юүүлэх 1965 оны төлөвлөгөөний тухай» БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч Дарга депутат нөхөр Т.Рагчаа, «БНМАУ-ын 1965 оны улсын төсөв ба 1963 оны улсын төсвийн гүйцэтгэлийн тухай» Сангийн Яамны сайд депутат нөхөр Д.Содномын илтгэ- лийг тус тус хэлэлцэв. Дараа нь «БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй соёлыг хөгжүүлэх 1965 оны төлөвлөгөө ба улсын төсвийн тухай» ВНМАУ-ын Ардын Их Хурлын төсөв эдийн засгийн байнгын комиссын дарга депутат нөхөр М.Пэлжээгийн хавсралт илтгэ- лийг хэлэлцэв. Чуулган дээр олон арван депутат санал шүүмжлэл тавилаа. МХЗЗ-ийн Төв Хорооны 5 дугаар бүгд хурал олон нийтийн хяналтыг улам сайжруулах арга хэмжээний нэгдүгээр Нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд иа Цэдэнбалын илтгэл «БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй . 157 “3 МУРХГ2 4 үчэ» хорооны хавсралт илтгэлийг хэлэл»« цэв, Бүгд хурал дээр 40 шахам хүн санал шүүмжлэл тавив, Бүгд хурал МАХН-ын Төв Хорооны бүгд хурлын зөв мэргэн “шийдвэрийг сайшаав. Бүгд хуралд МАХН-ын Төв Хо. рооны нарийн бичгийн дарга Ц.Дү, гэрсүрэн МХЗЭ-ийн ажлын талаар үнэтэй сайхан үг хэллээ. 1964 оны 12 дугаар сарын 25-- 26-ны өдрүүдэд МХЗЭ-ийн Төв Хо- рооны 5 дугаар бүгд хурал боллоо. Бүгд хуралд «МХЗЭ-ийн дотоод 30- хион байгуулалт, хяналт шалгалтын ажлыг сайжруулах тухай» МХЗЭ- ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Ч.Пүрэвжавын. илтгэл болон, Говь-Алтай, УБТЗ-ын ХЗЭ-ийн “Үдльа глылашх1 ХҮҮХДҮҮД ЭЭ 1 1965 ОНЫ 5 ДУГААР САРЫН 8 НД МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН 40 ЖИЛИЙН ОЙ БОЛНОО! тиинеангалгававн азжаласлааалааахшаах ОР-Ү2У7л7Э5г 28, мана ФООФОООО..-2слс,ӨбоөзоөооооФсоособбсосооусо9 Фоооссо9сооооэ МАНАЙ СОНИНЫ ТУСГАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ, ЛИЙГ ТОХИОЛДУУЛЖ БНМАУ--ЫН ГАДААД ЯВДЛЫН ЯАМ- НЫ НЭГДҮГЭЭР ОРЛОГЧ САЙД С.СОСОРБАРАМ, МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН ДАРГА МХЗЭ--ИЙН ТӨВ ХО- РООНЫ НАРИЙН БИЧГИЙН ДАРГА Д.СҮРЭНЖАВ НАРААС ХОЁР АСУУЛТ АСУУСАН ЮМ. босс бУЭ сзблэЭэЭ 1964 ОНД МАНАЙ ПИОНЕР СУРАГЧДЫН ДУНД ЯМАР ЯМАР ТҮҮХТ ҮЙЛ ЯВДЛУУД БОЛОВ ГЭСЭН АСУУЛТАНД НӨ ХӨР Д.СҮРЭНЖАВЫН ХАРИУЛ САН НЬ: 3 ДУГААР САРЫН 1, МХЗЭ- ийн Төв Хорооны тогтоолоор пио- нерийн өмнөх насны сурагчдыг «Баатарчууд» гэж нэрлэн дотор нь (Од), (Сар), (Дөл) 8 баг болгож МАХН-ын 43 жилийн ойгоор баяр ёслолоор нээсэн. | 4 ДҮГЭЭР САРЫН 4. Энэ өдөр багачуудын хэвлэл Хөдөл- мөрийн гавьяаны улаан тугийн одонт «Пионерийн үнэн» сонины 20 насны ойг тэмдэглэв. 5 ДУГААР САРЫН 8. Монго- лын пионерийн байгууллагын 89 жилийн ойн энэ. өдөр Баянхонгор аймгийн багачуудын цуглуулсан 120 тонн ноос ачсан 34 машины урт цуваа нийслэл хотод ирсэн. 6 ДУГААР САРЫН 1. Энэ өдөр хүүхдийн уран бүтээлийн 3 дугаар үзэсгэлэн нээгдэж, 800 га руй хүүхдийн 805 бүтээл тавиг- дав. 7 ДУГААР САРЫН 5. Монго лын пионер сурагчдын анхдугаар спартакиад нээгдэж, хот хөдөөгийн сургуулиас шалгарсан 1300 гаруй тамирчин сурагчид спартакиадын С Шинэ жил миний бие тийг ХҮСНЭ. ууг х“снэ. АРЫГ хуйнэ. ХхУуснЭ Цэлмэг тэнгэ Цэнгэлийн 2 ТаллАмжит н « ТАВАН Онц”-"!! Үуний төлөө хээ? Буурал ах чинь зарцлагдаж 1 нээс ч илүү Шинэ жилийн ерөөе Би феодалын нийгмийн үед төрж өсөөд идэр 3а- луу насаа Янгив хүн. Тэр үеийг одоо үе» тэй харьцуулбал тэнгэр га зар шиг зөрөөтэй болжээ. Монгол хүн аливаа хур дан юмыг хүлэг морьтой- гоо жишиж ярих дуртай. Тэгвэл эх орон маань түү хурдтайгаар хөгжин цэцэглэж байна. шинэ Жи- 05995906Ф99О959999 босооооөэ алтан, мөнгөн, хүрэл, медалийн тө- лөө тэмцэлдэж 120 гаруй сурагчид анхдугаар спартакиадын аврага цол хүртлээ. 9 ДҮГЭЭР САР. “Эрэлхэг эмэгтэй Түвдэнгийн Борын хөшөөг Өмнөговь аймгийн Цогтцэций су- мын төвд босгож, Борын нэрэмжит 8 жилийн дунд сургуулийн пионе- рүүд цэцэг тавив, 10 ДУГААР САР. М. 8. Най- рамдлын сарыг тохиолдуулан, Мон голын пионерийн ордонд Лениний булан, БНМАУ-ыг тунхагласны 40 жилийн ойгоор нийслэлийн 10 жи- лийн 2 дугаар дунд сургууль дээр Сүхбаатарын танхим нээгдэв. 11 ДҮГЭЭР САР, Зөвлөлтийн пионерүүдийн туршлагаар Монго- лын пионерийн ордонд Эвлэл-пиО- нерийн идэвхтний сургууль нээг- дэв. Манай пионер сурагчид 40 жи- лийнхээ ойг угтаж энэ мэт түүхт чухал чухал үйл явдлуудыг бүтээж шинэ онтойгоо золголоо. 1964 ОНД ДЭЛХИЙ ДАХИНД ЯМАР ЯМАР ТҮҮХТ ҮЙЛ ЯВД ЛУУД БОЛОВ ГЭСЭН АСУУЛ- ТАНД НӨХӨР С. СОСОРБАРА- МЫН ХАРИУЛСАН НЬ: Юуны урьд пионер сурагчдад їШинэ жилийн баяр хүргэж байгааг дамжуулахыг хүсье. (80 НӨХНӨЭ (ЮМ эл, Зэяхэн. Бэлхэн. гэмийн ХЭЭ, Жил бүр аав минь надад саглагар ногоон гацуур мод авчирч сайхан гэгч баярыг Шинэ онд надад ямар ямар түүхт үйл явдлууд тохиолдох вэ? гэдгийг 2 | төсөөлөн бодоход сайхан байна, Би энэ жил 7 дугаар ангиа төгс гөнө, Тэгээд Эвлэлд элсэнэ, | улаан бүчээ Эвлэлийн | батлахаар солино, Ямар сайхан бэ? Нийслэлийн. пионерийн« 23-р бүл 15 дугаар бүлгийн пионер Энэ жил пионер болно | чимж өгдөг билээ. ! Саяхан нэг өдөр аавыгаа 2) ногоон мод авчрахаар, : -- Ааваа! Надад «ёлк» НИМЭОСЭЭЖ, засах нь уу? гэж асуухад -2 Чи том болсон шүү дээ. Харин дүүд чинь... гэв. Нээрээ, тийм! Шинэ онд би 11 нас хүрч пионерийн аран тохиолдуулж хүүхэд та нартаа -Эх орондоо хязгааргүй үнэнч хайртай байж, ихийг бүүтээхийн төлөө чармайн ажиллаж суралцаж, эх орныхоо ирээдүйг гардан бү- 5 тээгч гэдэг чин зорилгоо ямагт санаж явахыг буурал ах чинь ерөөе. баяртай явдаг. Ч. Нацагдорж. (Завхан аймгийн Отгон сумын «Оргил» Нэгд- лийн хоньчин БНМАУ-ын Ардын их хурлын лепутат) зал үлаан бүч зүүнэ гэж бодохоос ямагт Дөл багийн гишүүн сурагч 1964 онд дэлхий дахинд энх гайван, ардчилал социализмын хүч улам өсөн бэхжиж дайн өдөөгч кО- лоничлогч харгис хүчин улам су- ларлаа, Социалист орнуудын хөгжилт тэдний энх тайванч гадаад бодло- гын шинэ ялалтууд империалис- туудын дайнч бодлогод цохилт өгч халуун цөмийн дайны аюулыг зай- луулж чадахаа дахин харууллаа. Гэвч Америкийн империалист тэр гүүтэй дайнч харгис хүчнүүд Вьет нам, Лаос, Конго, Кипр зэрэг ор- нуудын дотоод хэрэгт хөндлөнгөөс оролцож зэвсэгт түрэмгийлэл явуулж байгаагаас эх орныхоо эрх чөлөө тусгаар тогтнолын төлөө тэм цэгч, эх оронч олон мянган жирийн хүмүүсийн цус урсаж эдгээр орнуу дад түгшүүртэй байдал хэвээр бай на. 1964 онд колоничлолын эсрэг явуулж байгаа ард түмний тэмцэл улам өрнөж Африк тив-т Замби, Малави, газар дундын . далайд Мальт зэрэг улсууд тусгаар тогтно- лоо зарлав. Үндэсний эрх чөлөөний хөдөлгөө нийг үргэлж дэмжиж байдаг манай улсын засгийн газар эдгээр улсуу- дыг тусгаар тогтносон бүрэн эр- хийн улс гэж албан ёсоор хүлээн зөвшөөрөв. 19864 онд манай улс, ЗХУ болон бусад социалист орнуудтай ах дүү- гийн найрамдал нөхөрсөг, хамтын ажиллагаагаа улам бататгав. авшиишэлгсг- ч 16 нас хүрч, МХЗ Пионерийн ариун гал улаан Дарамын Энхтуяа Би том боллоо. А.БАТМӨНХ. эрсэн солир «ӨРирийтар-арар сар ань ватт хөрчир-ир- анат -ит- 2 БтЧЭссн тн ИЛЧЧЭЭНДӨХ АСУУЛТ ХАРИУЛТ Мөн Ардын Их Хурлын Тэргүү- лэгчдийн дарга Ж. Самбуу, БН Болгар Ард Улсад айлчилсан айлч лалт, МАХН-ын Төв Хорооны нэг дүгээр нарийн бичгийн дарга, БН МАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ю.Цэдэнбал тэргүүтэй манад нам засгийн төлөөлөгчид БНАГУ БНПАУ, ЗХУ, БНУАУ-д, манай ул сын парламентын төлөөлөгчид, ЗХУ-д очсоны үр дүн нь БНМАУ болон социалист хамтын нөхөрлө- лийн орнуудын ах дүүгийн харил- цаа хэлбэрэлтгүй хөгжиж байгаа- гийн бас нэг илрэл боллоо, Нийгмийн янз бүрийн байгуу- лалттай орнуудтай энх тайвнаар зэ рэгцэн орших Ленинч гадаад бодло гоо гуйвалтгүй баримтлаж байна, Иймээс БНМАУ-ын гадаад харил- цаа улам их хөгжиж олон улсын талбарт эзлэх түүний байр суурь нэр хүнд нэмэгдлээ. Манай улс 1964 онд Швейцари, Шведи ул- суудтай дипломат харилцаа тог- |: тоож одоо дэлхийн 80 гаруй улс- тай дипломат харилцаатай болсон ба олон улсын нэр хүнд бүхий ни лээд байгууллагуудын тишүүн бо- лоод байна. Энх тайван, найрамдлын төлөө явуулж байгаа манай тэмцэл бол үр хүүхдүүдийн саруул сайхан ирээдүйн төлөө явуулж байгаа тэм цэл юм. Хүүхдүүд амгалан тайван байдалд их юм сурч төрөл бүрийн мэргэжил эзэмшсэн шилдэг хүмүүс болж эх орондоо их зүйлийг бү- тээгч баатрууд болохын төлөө зс- рих хэрэгтэй. : “ЭЇХАХНЄЄГЄМ! ЄНИШ зу ь «Пионерийн үнэн» сонины өрөөнд урьд өмнө огт үзэгдээгүй таван хүү- хэд ирж сонины зөвлөлийн ажилтан д артай халуун дотно яриа дэлгэж суу на -- Аяллын ахлагчаар Түүхч хүүг болговол ямар вэ? гэж сонины ха- риуцлагатай эрхлэгчийн хэлэхэд «зүй тэй гэж бүгд зөвшөөрөв. Аяллын ахлагч болж байгаа энэ хүү бол үр гэлж том ширэн цүнх барьж явна. “АНЦ НАЙЗЫН Хүндэт найз Таня минь сайн байна Би чиний ээлжит захиаг хүлээн авч ха риу бичиж сууна. Манайхан шинэ жил болох гээд бөөн баяр болцгоож байна. Чи бүлгийнхээ тухай бичиж явуулна уу гэжээ. Би дуртай зөвшөөрнө. Манай бү- лэг уржнан, сургуулийн амьд амьтны булангийн туулай, гахай, тахиануудыг тэ жээн өсгөхөд гол ажлаа чиглүүлсэн. Ноднин настан буурал, бүл цөөнтэй хүмүүст түлш хөрөөдөж, мөсий нь зөөж зоорилсонд азай буурал өвөө эмээ, би- дэнд их талархаж байна лээ. «Онгоц» «Пуужингийн» загвар хийж согторгуйд хөөргөж байна. Тэр маань одоохондоо 200-мээс хэтрэхгүй байна. Дүү нар түүнийг үзээд их л баяр хөөр болдог, Хүүхдүүд ээ! МХЗЭ-ийн Төв Хо роо, Монголын урчуудын Эвлэ лийн Хорооноос Монголын Пионе рийн 40 жилийн ойг угтаж, «Бид юм бүхнийг дүрслэдэг» гэдэг сэ дэвтэй хүүхдийн уран бүтээлийн уралдаан зарлаж байна. Уралдаанд манай багачуудын өсөн торниж, сурч боловсорч, хү мүүжиж, хөдөлмөрлөж байгаа аз жаргалтай амьдрал, | энх-тайван, ах дүүгийн интернационалист нө хөрлөл, орчин ертөнцийнхээ түмэн Хүүхдүүд ээ! Манай сонины газар, пионерийн байгуул лагын 40 жилийн түүхт ойг угтаж, эх ор- ныхоо хөгжил, бадрал байгалын байдал, түүх дурсгалын зүйлс, үлгэр, домог нутаг нутгийн онцлог, зан заншил зэргийг хүүх- дүүддээ танилцуулах зорилгоор ийм нэгэн аяллыг эхлэн явуулж байна. Аяллаа бид «Аялхүү» хэмээн нэрлэв.Манай «Аялхүү» сумт, л лт тылы тылы ти тмч “Хөлгийн жолоог хөдөө тийш пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойн өдөр хүртэл Монгол эх орныхоо умраас өмнө, баруунтайгаас зүүн тийш хөндлөн гулд аялж ажлаа амжилттай биелүүлээд эргэж ирэх болно. Энэ аяллыг Г. Сэсмээ бичнэ. «Аялхүү»-гийн буланд үнэ тэй материал ирүүлсэн аймгуулын орон нутгийг судлах кабинетын эрхлэгчид болон идэвхтэн нарт баяр талархлаа илэр- хийлж, хойшид дахин их материал ирүүлэ хийг хүсье. Манай идэвхтэн гэн сурагчийн захидал ирүүлснийг нийтэллээ. г? Суусан зогссон газар бүртээ тэр цүнх нээсээ зузаан зузаан ном гарган ун» шина. Энэ хүү түүх шашдирын ном уншвал нойр, хоолоо мартдаг ажээ. Эдний нэг болох өндөр нарийхан хүү энгэрийнхээ халааснаас, дэгэс- дүүлдэг хүнд бол бараг өөрөөсөө бү дүүн үзэг гаргаж, өмнөө дэлгэсэн тэм дэглэлийнхээ дэвтэр дээр тавиад яриа. гаа эхэллээ. Бид тав аялах боллоо. замчтимхэм ЧИНЬ ЗАХИА ХАРИЛЦААРАЙ! ТАНИЛЦААРАЙ! Монгол бяцхан найз нартаа шинэ жилийн мэндийг хүргэе. Бидний хүсэл зорилго, хүрэх ирээдүй маань нэг билээ. Тийм ч учраас Монгол найз та нартайгаа захидлаар харилцаж 1а- нилцахыг хүсч байна. Би Зөвлөлт Холбоот Улсын Хар далайн эрэг дэх үзэсгэ» лэнт Сочи хотонд суудаг. Энэ жил би 13 нас хүрлээ. хавар 7 дугаар ангиа төгсөнө, Ирэх Минай захидал «Пионерийн үнэн» сониноор дамжиж анд найзуудын маань гарт Ч хүрснээс хойш асар удалгүй хариу ирнэ гэдэгт найдаж байна. Хүндэтгэн Ёсолсон чиний найз Татьяна Ташлыкова. Миний хаяг: СССР, г, Сочи, ул Набережная, дом 82, кв 36 ТАШЛЫКОВОЙ ТАТЬЯНЕ ХАРИУ ЗАХИА нээ бичигч Х. Ганбат сониндоо ? ? Саяхан манай бүлгийн пионер Алтан» цэцэг хэтэвчтэй мөнгө, бичиг сэлтийн хамт олж, салааныхаа даргад авчирч өг- сөн, Манай сургуулийн хойхнуур урсдаг Булган голд минж байдаг. Минжийн зул зага олоод ямааны сүүгээр тэжээн бой- жуулж, амьд амьтны буланд тавих гэж байна. Чи дараагийнхаа захианд Москвагийн метрогоор аялсан тухайгаа дэлгэрэнгүй бичээрэй. Би одоохондоо захиагаа баг- шаараа орчуулгаж байна. Гэвч нэн их удахгүй өөрөө бичдэг болох гэж орос хэ лэнд шамдан сурч байна. 5 Чамайг хүндэлсэн Ховд аймгийн Булган сумын 10 жи лийн дунд сургуулийн 6 дугаар бүл гийн пионер, 5 онцыг эзэмшигч Цэрэндуламын БАВАР. УХААН САНАА, УРАН ГАРЫНХАА ХҮЧИЙГ ҮЗЭД бодисыг бахдан дуулсан байх ёс той. НЭГ. Уралдаанд харандаа. ус, тосон будгийн | зураг, хатгамал, нэхмэл, оёмол, сийлбэр, цоолбор наамал баримал зэрэг дүрслэх ур лагийн янз бүрийн | төрлүүд бай на. ХОЁР. Уралдаанд 4-17 нас хүртэл эрэгтэй эмэгтэй хүүхэд оролцоно. ГУРАВ. Уралдаанд оролцуу лах бүтээл.өндөр нь 25 см урт нь Бишгүй ихийг үзэх боллоо Энэ үүргээ биелүүлэхийн тулд- Эв нэгдэлтэй явах болно хэмээн өгүүлэхэд цаадуул нь Зохиолхүү минь үгээ гамна. Шүлэглэх юм биш- гүй олдоно гэж хошигнов. Зургийн ап парат хоёр гурваар нь зүүчихсэн хур дан шаавай хөдөлгөөнтэй болов уу? гэмээр сэргэлэн бор охин зургий нь дарчихмаар юу байна гэсэн шиг ийш тийшээ ажиглан тормон хар нүдээрээ энэ тэрийг харан сууна. Зургиймаа. охин сэтгүүлч хүн болохоороо олон улсын хэл мэддэгээс гадна хэлний шинжээч ажээ. Бас аливаа юмыг хүнээс асуухаараа ам хэлий нь сугал чаа алдан. лавлана. Хайгуулхүү, Оточмаа охин хоёр сонгосон мэргЭ- жилдээ хязгааргүй дуртай. Энэ ажлаа л хийж явбал жаргалын дээд жаргал хэмээн бодно. Хайгуулхүү нь эргэх дөрвөн цагт эрэх хайхын хойноос яв- саар байгаад эх орныхоо дэрстэй хон хор аргалтай бууцыг ч андхаа байсан гэнэ. Хайгуулхүү эхэлсэн ажлынхаа. эцсийг үзэхээс нааш буцдаггүй зантай билээ. Эелдэг зөөлөн ааштай, үргэлж баясан инээж явдаг Оточмаа охин эр дэмтэн эгч шигээ эмч болохыг хүсдэг ажээ. цүшгхлылпЫлуСталА/ ЗУРГААН УЛИРАЛ ОНЦ ДҮНТЭЙ Манай таван аялагчийн нүүдэнд баярласан хөөрсний совин гэрэлтэнэ. Аргагүй ээ, Өлгий сайхан эх нутгийн хаа түмэн эрдэнэс, түүх шашдирыг нээн баяжуулахаас илүүтэй нь юун билээ. Гагцхүү энэ зорилгыг өвөрлөж хан гай говиороо хэрэн аялахаар сонины» хоо даалгаврыг аваад мордох гэж буй Хайгуулч хүүхдүүдээ үдэж мор» дуулах боллоо. : Монгол оронд шинэ жилийн өвгөн аав цаст цагаан уулнаасаа морилон ирсэн мөчид манай таван аялагч баа руун зүгийг барин хөдөллөө, Шинэ оны баярын чимгээ зүүсэн нийслэл хот минь юутай сүр үзэсгэлэнтэй хая рагдана вэ? Хан хурмастын одод лугаа адил цахилгаан дэнгийн, гэрэл дөрвөн ууч лын дунд бадамлан бадарчээ. Идэр есийн дүн хүйтний догшин жа, вар чим чим хайравч манай таван ая лагчийн зоригийг мохоож, золбоог гу, таасангүй ээ. Цагаан тал нүд ёлдамМ мэлтийсэн цаст уул сүр алдам сүгч лийсэн хөдөө нутгийн зүг хөлгийн хурдаар манай таван.аялагч довтлон одвоо. Зам нь өлзийтэй болтугай! Нийслэлийн 10 жилийн 8 дугаар дунд сургуулийн 2-ын (г) ангийн сурагч Бадам- цэрэн, Жамбалдаш Алтанцэцэг нар 6 улирал дараалан онц дүнтэй суралцаж ирж байгаа шинэ оноо баяртай угтлаа, Г.НАМСРАЙЖАВЫН авсан гэрэл зураг. УРЛАЯ. УРАЛДЫ! 835 см хэмжээтэй байх бөгөөд хий. сэн хүний хаяг овог нэр, эрэгтэй эмэгтэй, төрсөн он, насаа тодор хойлсон байна. Уралдаанд оролцох бүтээлүү дийг ийм байр эзлүүлнэ. 1-р байр 5) 2-р байр 12 8-р байр 18 4-р байр 0 5-р байр 50 6. Сайн оролцсон хүүхэд 20 7. Сайн оролцсон багш хүмүү жүүлэгчид 10 байр эзлүүлэн мөн гөн шагнал олгоно. . Уралдааны бүтээлийг 1965 оны 4 сарын нэгнээс 15 ныг хүртэл хот хөдөөд уралдааны комисс хү- лээн авна. Уралдаанд ирүүлсэн бүх бүтээ лийг Монголын Пионерийн 40 жи лийн ойн уран бүтээлийн үзэсгэ лэнд тавина. МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, МОРГСЛЫН УРЧУУДЫН ЭВЛЭ ЛИЙН ХОРОО АХААРАА юм Яв агаа чи санж Фалегсэхллы сэчвүн ээлж сээсэиєэ сатллн Тачисаслат эж РАЙ! АНХААРААРАЙ! 1965 ОНЫ | ДҮГЭЭР САРЫН 9 НД «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ НЭРЭМЖИТ БҮХ ХҮҮХДИЙН ЦАНЫН УЛАМЖЛАЛТ ӨДӨР БОЛНО! суүүз бууүга каүса, Буга сур кг, Буүл Бэ са сэ сэ Сул Яа сэ Бх сэ Бас Бу со уса кусл аас, Еоүүэ бус єсүєв, Еэуүэ Есүст лу сэ ссурл соус Ела сэ ссусэ Є Єоусл сусл Єуса, Олдохын 060ЛДСОН НЬ | Олдох гэдэг жаал Онц авчихаад онгирлоо Дэгээ «хоёр» харчихаад Дээсэн бугуйл зэхлээ. Онгироо Олдохын хүзүүгээр Дэгээ хоёр орлоо Онцын үнэлэлт «Тав» нь Дэгдээд алга боллоо. Онц дүнгээ алдаад Олдох хүү урвайлаа. Онгирч байж осолдсоны нь Олиггүй «хоёр» санууллаа. Ш.САНЖАА ЦэцэРАЭГнИН/ 2 СУЛД МОДМь! 18:43 р /тоУрьФд тозхОоф моод. 4:69.24244. Ул 1! 5 Ф.ЭроЭнэдолтын осол: ТЭҮГрүсгтүгтүүлллглэлэжш ( 5 ИЛ буе-уөр мо-аоом | НМ8а----- й 20-14 УУ? Өг-2өйн энэ эн” үн 59 Ё2 “ Улаанбаатар хот. Бага тойргийн гаар давхар, 324, 325 номерын өрөө. А-20021, ха дан ХАРИУ ТАЛАРХЬЯ МАНАЙ СОНИНЫ 41 ДҮГЭЭРТ НИЙТЛЭГДСЭН ҮГИЙН СҮЛ- ЖЭЭГ ӨВӨРХАНГАЙН ХАЙРХАНДУЛААН СУМЫН 7 ЖИЛИЙН ДУНД СУРГУУЛИЙН СУРАГЧ БАЛДАНЧОЙЖИЛ, БАГШ Р. ДАВАА ДОРЖ, ХОВД АЙМГИЙН ТӨВИЙН 10 ЖИЛИЙН СУРАГЧ Ж. ГӨЛ- ГӨӨ ЗӨВ ТААЛАА. ТААЦГАА Мельвина охин Буратиннотой уулзаад ингэж асуулаа -- Таны халаасанд хоёр алим байна гэж бодьё -- Үгүй надад юу ч алга. -- За яахав байна гэж бодьё л доо. Чи надад нэг алимаа өг- сөн гэж саная. Одоо чамд хэдэн алим үлдэв. Буратинно -- Хоёр гээд инээмсэглэв, -- Яагаад тэр вэ? гэхэд -- Хэрэв би хоёр алимтай- сан бол зодолдсон ч өгөхгүй юм чинь дээ гэж Буратинно ууртай хан хариулав. Хүүхдүүд ээ таацгаа! Хэний ямар зохиол вэ? ЗУРАГ ДЭЭР: Барутиннод Нийслэлийн 10 жилийн 283 ду- гаар сургуулийн | сурагч Бур- маа, Мельвиннад-сурагч Жанна, Пьеррод -Өлзийжаргал нар тог- лож байгаа нь. Ц.ЭРДЭНЭБАТЫН авсан гэрэл зураг. А. Барто Гудамжинд хоёр хүн явж гэнэ, Нэг нь насан өндөр өвгөн, нөгөө нь жаахан хүү байжээ. Өвгөн гуай гартаа бичгийн сав, зузаан ном гурав, бас нэг том боодолтой юм авч явжээ. Нэг ном нь сугараад газарт ойчжээ. Жаал хүү -- Хүүе! Таны ном чинь гээгдлээ гэж хашгирсаар гүйцэн ирэхэд. -- Аа тэгэв үү? гэж өвгөн гайхсанд -- Яг тэгсэн! Таны гарт гурван номын дээр нэмэх нэг бичгийн сав бас нэмэх нэг боодолтой юм нийлзэд бүгд 5юм байснаас одоо 4 нь үлдээд байна гэж хүү тайлбарлажээ. Өвгөн ойчсон номоо арайхийж авах зуураа, -- Нэмэх хасах бодлогот сайн хүү | байна даа. Харин нэг сайхан ёсыг мэддэггүй хүү юм даа гэж хэлжээ. М.Уль, тугч, аг, Улз ЗУ / м дугаар байшнн. 8 ду- тас 23005. “ Инденд 14140. ч,ул, КХЧ “ХҮҮРИЙН Бяцхан хүү өвгөн аавдаа хан- даж, БАЯР (Хошин яриа) . Р 3 --Өвөө! Ёлкны өвөө, таны аав юм уу? Өвгөн, -- Яаж байна хүү минь гэж гайхсанд, -- Ёлкны өвөө таныг миний 9 хүү ирж бэлгээ аваа! гэж дууд- 3 сан шүү дээ, . ! байгаа ,юм. | | | | 0 Ниннийдлэийнхий йлийлииййлэий хэний лэн ад рирллЛЛЗ»“-“ЭҮТПЭ яашшалливЖЬҮТХЛЭ.7 говруул,лчалсалЧилаыл, ГОЛБАЛ Л ОЛНАЛЧЛИВАЛ, шахна /лашааЛчилАЛ гаг /авла анлыл 2 -- Тийм ээ, өвөөгий нь аав ? оЭ -- -- Өвөө та өөрөө хэдтэ!! ба Өвөө нь 99-тэй Эмээ хэдтэй вэ? 2 Эмээ нь 89- тэй - Манай өвөө эмээ хоёр 1965 хүрээсэй гэж ач хүү нь баярла- санд гэж өвгөн талархжээ. | 1. 8. 2. анхны хувьсвалт хэвлэлийн нэр. 2! нэр. Г. Зандраа (УИ Сургуулийн) |. Хариуцлагатай эрхлэсч . Ёлкны өвөө хэдтэй бол? Ёлкны өвөө нь 1965-тай Ёэ яасан гоё вэ? Амны чинь билгээр болог Х. ЦЭРЭНДАВАА. Соиж жэтэй ФуиЛУЛРЭЖ ой МОРИНЫ НҮҮДЛЭЭР Дэлхийн пролетарийн их удирдагч. Африкийн том мөрний нэр. ДААМНЫ НҮҮДЛЭЭР Дэлхийн пролетари нарын Азид оршдог нэг улсын Ж. ШАГДАР. Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад кэвлэв. МАХН- -ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд Зөвлөлийн дарга Ю.Цэдэнбал, нийслэлийн 10 жилийн 2 дугаар дунд сургуулийн 3-ын » ангийн сурагч «Дөл» багийн гишүүн онц сурлагатан Д.Эрдэнзчулуунтай ярилцаж 5 файгаа нь. | нарын Ц. Эрдэнэбатын авсан гэрэл зураг ГРь "даж эж ж жээ эж эхэн. Улчмтмтмтмтмлтмичулчлтитьиы л 9 ХАМГИЙН САЙХАН АЗ ЖАРГАЛЫГ ЕРӨӨЕ... (Их тэнгэрийн амны харшнд бол сон нийслэлийн тэргүүний шиоцэр сурагчдын сүлд модны наадам дээр БНМАУ-ын Ардын Их лын Тэргүүлэгчдийн дарга Ж. Самбуугийн хэлсэн үг) тланы ПИОНЕР СУРАГЧИД АА! ХАЙРТ ОХИД ХӨВГҮҮД ЭЭ! Төрөлх Монгол орондоо соцнз лизм коммунизмыг гардан байгуу- лах гайхамшигт сайхан аз заяатай манай жавхлант ирээдүй-өсвөрийн багачудын төлөөлөгчид та нарт Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Төв Хороо, Ардын Их Хурлын Тэр гүүлэгчид, Сайд нарын Зөвлөлийн өмнөөс-болон хувиасаа шинэ жи лийн баяр ёслолыг тохиолдуулан, чин зүрхний халуун баяр хүргэж мэндчилье. Хайрт хүүхдүүд ээ! Манай улс өнгөрч байгаа 1964 онд эдийн засаг соёл, шинжлэх ухаа наа урагш түргэн хөгжүүлэх үйл хэрэгтээ асар их амжилт олж, ул- маар 1965 оныг өндөр бүтээлийн жил болгох зориг эрмэлзлэл төгс, баяр баясгалантай угтан золгож байна Манай хөдөлмөрт дуртай яруу ал» дарт ард түмэн гуравдугаар таван жилийн төлөвлөгөөний сүүлчийн жил болсон 1965 онд урьд урьдаас улам их амжилт гаргаж, үйлдвэр, аж ахуй, сургууль, соёл, шинжлэх . ухааны бүх байгууллагууд улсын төлөвлөгөөт даалгавруудыг давуу- сагтаа элэг зүрхнээсээ баярлалаа бид. Энхрий хайрт нам, за Х ЙН Сүлд аршийн: сүлд СУРВАЛЖЛАГА Их тэнгэрийн ам өөд өгссөн дардан засмалаар автобуснууд нааш цааш сүлжилдэнэ. Зорчигч- дын энгэрт эвлэлийн тэмдог сяс лалзаж, гал- улаан бүч намирна. “Бас тэгээд тэдний ихэнх нь 5-0Н: “ цын эзэд: соёлч нөхөрлөлийн. ги. “шүүн «Л..Нацагдорж» /тэмдэгтан. п лан биелүүлэх тэмцлийг -улам хүч- тэй өрнүүлэх юм. Энэ их үйл хэрэгт манай цог жавх” лант хүүхэд багачуул та нар урь»- дын адил бахдам сайхан хувь нэм рийг оруулах ариун үүрэгтэй билээ, Манай пионер сурагчдын нэн тэр гүүний үүрэг бол цөмөөрөө онц сайн сурлагатан болж, хөдөлмөр сахилга батын. тэргүүний үлгэр жишээг ямагт үзүүлж, сэргэлэн цо воо, эелдэг төлөв, коммунист зан суртахуунтай шинэ үеийн шилдэг иргэн болж хүмүүжих явдал мөн болно. Хүүхдүүд ээ! Онц сайн сурлагыг ганцхүү цуцалт гүй шургуу хөдөлмөр, хатуу чанга сахилга батын үр дүнд олж бол- дог. Тийм учраас бүх чөлөө цагаа онцсайн сурахын төлөө зориулах хэрэгтэй. Манай пионер сурагчид цөмөөрөө, хөдөлмөрийг хамгийн их хүндэтгэн үзэж, сургуулийн ба гэр орньгалив ажил төрөлд үнэхээр дуртай орол- цож, багш нар болон хайрт аав,ээж ах дүү нар, тэрчлэн ахмад хүмүү: сийн үг сургамжийг анхааралтай хү м 2 (888) | ШИНЭ. ОНД ТАВАН ОНЦЬ | 939Д БОЛЦГООЁ ГУ171111 81751717 ОронтБүхний! ПВОЛГТ”РИ НАР НЭГДЭГТҮН? МАХН-ын: үйлхэргийн. ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! 21 дэх жилдээ ралын дотроос сайн сайхан юм бүх нийг өөрийн оюун ухаандаа туё- гаж дууриан, суралцах ёстой. Манай эх орон даяар алдраа ман дуулсан хөдөлмөрийн баатар шил- дэг тэргүүний ажилчин, | малчин, гавьяат барилгачин, багш,эмч,ин женер, соёл урлагийн зүтгэлтэн болж өсөн бойжихын босго дээрээн авьяас билгээрээ ахин давшиж суралцах гэрэлт ирээдүй болсон зам та нрт нээлттэй байна. Манай үнэнч хань агуу их Зөвлөлт Холбоот Улс тэргүүтэй социалист орнуудтай байгуулсан ах дүүгийн найрамдал, нэгдэл нягтралыг нүд- ний цөцгий мэт хайрлан хамгаалж социалист орнуудын пионер сурагч тай нөхөрсөг сайхан. харилцаагаа улам бэхжүүлж, бусад орны хөдөл мөрч ард түмнийг гүнээ хүндэтгэн үзэж байвал зохино. Бүх хүч чадал,оюун ухаанаа сам- баачлан дайчилж онц сайн сурах. 1965 оны 1 дүгээр сарын 3 “Үнэ 10 хөв тэргүүний ажил хөдөлмөрч хүн бо лохын тул ямар нэгэн ажилд хар бор гэж ялгаварлахгүй ажиллаж дадлагажихыг та нарт дахин анхаа руульяа! Хайрт хүүхдүүд ээ! Өвлийнхөө амралтыг хөгжил баяс галантай бөгөөд эрүүл чийрэг, зол боо хийморьтой өнгөрүүлж, шинэ оны хичээлдээ улам их зориг чадал тай орж, сурлага хүмүүжлийн өн- дөр амжилт гаргахыг хайрт хүүх ДҮҮД Та нартаа чин зүрхнээс хүсэн ерөөе. Шинэ жилийн баярыг хүргэж, та бүхэнд хамгийн сайхан аз жарга- “лыг хүсье. Манай энхрий. хайрт Монгол Ардын Хувьсгалт Нам мандтугай! Манай эх орон- Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улс мандтугай! Даян дэлхийд энх тайван манл- тугай!. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Таргүүлнэхийн дарга Ж. Самбуу, МХЗЭ лээн авч хэзээ ямагт нам даруу Т9 уд, Төв Хо рооны -нэгдүгээр нарийн: бичгийн дарга Ч. Пүрэвжав нар Их тэнгэрийн лөв төв явж, нийгмийн үйл 8амьд- амны харшид болсон сүлд модны навдамдоролцож басаган о ” Ам лА ААА УАУчУАУАллытмлтлмтумУ мМРьтмутмлмтмтититмтмтитити-тэтылэ» модны наадам болжээ. Эд хаа хүрэх нь вэ? гэж вал хэн боловч төвөггүй 4 “шийн сүлд модны гаадамд явж. байна». гэн. хариулна. . Мөнх ногоон моддын. ДУНДАК | хөх цэнхэр ордон. хвалгал Сцэлий СтэЛ-НэЭЖЭЭ,.... Тоглоомын. танкимд- Эашхүйд Д нь хивс дэвсэж дөрвөн бэрх урал дуулж, шагай, атгана. Даам тави на, Шатар тоглоно. Бөмбөлөг өнх рүүлнэ, Харшийн ордон хүүхэд багачуудын хөгжил баяслын дуу ны өлсий болж байна. “Төртээ буланд хоёр жаал сонн ныкоо шинэ оны анхдугаарыг уй» шиж зогсоно, “ --Манай сонинд «Аялхүү» гө дэс шинэ баатар нэмэгдиээ. - т-Тийм байна.. Тавтай, юм шивдээ гэлцэнэ. | : “Хажуугийн өрөөнд луулж,, үнс жиглэж буй хэсэг хүүхдүүдтэй уулзан ярилцлаа. -Миний нэрийг Румяне Геор гиева гэдэг. Волгараас монголд ирдөэд 8 жил болж байна. 2 ду гаар сургуулийн 9 дүгээр ангид суралцдаг. - Манай оронд. “удах уу? Миний санаа бол ч салмааргүй л байна. Гэтэл аав минь “Барил юм институтэд мэргэжилтнээр Хйвлсээгсын Зэр Эналаагв Л нг лын Гэвч өнгөрч байгаа нэг жилд улс эх орны маань социалист бүтээн байгуулалтанд асар их амжилт “бүтээл гарлаа. Социализмыг гар дан байгуулагч манай орны цог “жавхлант Яруу алдарт охид хөв гүүд ионер, багачууд маань ирж байгаа шинэ оныг тохиолдуулан, юу. хийж, юу бүтээж, юу сурснаа лан өөрчлөхийг оролдсон Ц. /Л00- хууз, Б. Нямбуу, Б. Сүрмаажав нарын бузар үйл ажиллагааг жиг шин буруушааж МАХН-ын Төв Хорооны 6 дугаар бүгд хурлын түүхэн шийдвэрийг хэзээ ямагт хэрэгжүүлэн биелүүлэхэд бэлэн байгаагаа илэрхийллээ. “Өнгөрсөн 1964 онд МХЗЭ-ийн гишүүд 3а раа улс ардын аж ахуй соёлыг хөгжүүлэх 8 дугаар таван ЖИ лийн төлөвлөгөөт зорилтыг | бие лүүлэх ажилд пионер сурагчид бид хүч чадлаа дайчилж, үйлд- вэр барилга хөдөө аж ахуйд 25 мянга гаруй пионер сурагчид сажиллаж сая, гаруй төгрөгийн ажил хийж улсдаа 150000 гаруй намынхаа үйл хэргийн төлөө чин : Нэг жил., (| 3 3 үнэнч ажиллаж, намын эсрэг 8 хахнмн илэр Эв. бо ТҮМ ЗОаСаГТаа риапорт ӨргӨВ хадагны нлэлэй хар Тагл төлөө хэзээд| ГҮҮХИйн ху» : шРонл бансүслсэнн Ёс хэлт вьд ахарбо Ё боллоо. Янхаа үүргийг нэр төртэй бие хийж, , түүхэнд чухал үйл явдал чи ) бэлхэн. гино хуга Ширэыж дар, заВЛХ На рАйс жилийн ойгоо угтсан сурла дүүлж чадахаа батлан тангараг Шал ї га хөдөлмөрийн 2 жилийн аянаа дана гээд ардынхаа уламжлалт сайхан заншлаар «нөхөр Ц. Дү- гэрсүрэн, Н. Жагварал, Б. Лхамсү рэн, Ж. Самбуу, (Ю. Цэлэнбал тэргүүтэй нам төрийн удирдагчид даа алд цэнхэр хадаг, амтат ца гаан: сүүнийхээ дээжийг өргөн барьж, хүүгийн ариун цагаан сэт гэлийг илэрхийлж, урт удаан на салж эх орон ард түмнийхээ үйл удлудХЭлдхӨуХХӨумудхоудхЭ 2хоххоужлм ахӨуОлуХХхЭ луучууд пионер сурагчид улс эх за бүхэн галд МАХН-ын Төв ҮВшэж оор орноо цэцэглүүлэн хөгжүүлэх. Хацэнэн лэ Зүнэг ЭЭ Ой єсч ӨГ сүү Ын. цагын ралүогс шон Э авчд лийн үйлстээ нк-вүйл бтэнэн. : ХХВВ руй ширхэг тоосго цохиж барил байх болтугай гэсэн сайхан |ерөө- дарга. Ю. Цэдэнбал тэргүүтэй . Малын төл бойжуулах, өвс 13 гад шилжүүлсэн ба байгалийн “лийг дэвшүүлэв. МАХНын Төв Хорооны Улс Тө! ээл бэлтгэх, говь | УСЖУУЛАХ,. баялгийг ашиглах зэрэг төрөл бү- Залуучууд пионер сурагчдын орийн Товчооны гишүүд орлогчдод Т8РНА ногоо хураах, хөдөө АЖ рийн бэлтгэл ажилд пионер сураг энэ рапортыг хүлээн авахад МХЗ алорт болгон өргөлөө. ахуйд соёл үйлчилгээг нэвтрүү: чид идэвхтэй оролцлоо. Мөн -Э-ийн Төв Хорооны 1-р нарийн - р Мянга мянган залуусыг тө ЛЭХ. барилга байгуулалт зэрэг (1964 онд 4 дүгээр ангийг 17 МЯН бичгийн дарга Ч. Пүрэвжав, Мон лөөлж, нийслэлийн сургуулиудын тэргүүний пионер сурагчид, таван улс эх орныхоо чухал шаардлага тай ажлуудад ямагт манлайд нь га гаруй, 7 дугаар ангийг 8000 гаруй 10 дугаар ангийг 3000 голын Пионерийн Төв Зөвлөлийн дарга Д. Сүрэнжав “Гэгээрлийн явж, хаягдал ашиглах, арвилан шахам сурагчид төгсөж ДЭЭД ДУНД Яамны Сайд М.Жамсран, ”К.Цэ- ын “эзэд, авьяас чадал ажил . , .ҮНЭлсарой шалгарсан залуу ХӨМНэлтийн хөдөлгөөнийг эрчим- тусгай мэргэжлийн сургуулиудаД вээнсүрэн нарын зэрэг нам ул чууд энэ рапортандаа: Манай ор- “ЖҮҮЛЭН социалист хуримтлалд орж суралцсан ба социалист бҮ сын хариуцлагатай ажилтнууд “-ны хөдөлмөрчид, ард түмэн, түү ний залуу үе хүүхэд багачуудын 180000 төгрөг оруулж, Тооцоо- гоор 17 сая төгрөг хэмнэлээ. тээн байгуулалтын ажил хөдөл мөрт шилжин ажиллаж байна. байлцав. Ю.Цэдэнбал тэргүүтэй улс 19- МХЗЭ-ийн гишүүд залуучууд сурагч пионерүүд бид, үзэл санаа ны ган бат нэгдэл нягтралтай ху ралдсан МАХ Намынхаа 6 дугаар таар хүрээлж хэзээ ямагт үнэнч бүгд хурлын дайчин шийдвэрийг Ц. Эрдэнэбат байхаа батлан, МАХН-ын эсрэг нэгэн дуугаар сайшаан дэмжиж (Манай тусгай сурвалжлагч) хүсэл зоригийг бадраасан МАХН- ынхаа Төв Хорооны 6 дугаар бүгд хурлын түүхэн шийдвэрт зоригжиж, МАХ Намаа улам няг Монголын пионерийн байгуул лагын түүхт 40 жилийн ойг угтаж 1964 онд пионер сурагчдын анх дугаар спартакиадыг амжилттай бэлтгэж, зохион явуулсан нь мон голын пионерийн байгууллагын рийн товчооны гишүүд сурагч ё пионерүүд залуучуудын ажил амьдралтай танилцаж үнэтэй | хан зөвлөлгөө өгөв. . 1Харшийн сүлд модны наадам оныг дүгнээд 1965 оныг «8 ду гаар таван жилийн төлөвлөгөөг биелүүлэхэд шийдвэрлэгч төгсгө лийн жил юм» гэж ОНЦЛОН ТЭМДЭГ «Бидний улс эв саналаа нэгтгэн” нийтийн хүчийг нийлүүлэн нэгэн зэргээр зориглон . хөдөлвөл...» гэж жанжин . малгай өмсөн, хөх Төгсгөл Бүгдээрээ туган буй их тан лэлээ. цэнхэр үйтэн хуар дээлэн дээр хоттотэртор химд орлоо, Өнгөт ногоон гацуур : модон тангийн чимэг зүүжээ. Цааш нь урьдны болон өнөө ӨР дурдан бүсийг өргөн.ороож --Чиний нэрийг хэн гэдэг. Д : Үү гийн амьдралыг харьцуулан, сур нөмрөг дэрвээлэн, хуучин цагийн Аль сургуульд суралцдаг вэ? .Энх тайвны шинэ жил 33 2 --Зул гэдэг 20 дугаар сургуу лийн 10-ын «Б» ангид сурдаг. Эх оронд минь ирлээ ... гэсэн түмэн олны түрлэг, хөгжмийн ЭГ шигтэй хослоно. Энэ дуу их бүтээ гуульд сурч байсан үеэ дурсан дэлгэрэнгүй ярилаа. Ю. Цэдэнбал хэлэхдээ: «1921 оноос өмнө манай морин цэргийн сэлэм. унжуулж гар буу зүүсэн нарийвтар биетэй гуа лиг нуруутай хүн үг хэллээ. Ца- гаан дээлт Дамдины хүү их жан -- Ямар суралцсан бэ? лийн сүр сурлага хөдөлмөрийн Оронд эм нь эрийн зарц болж, эр шинл шан тань 997 Хүчин болон сонсогдож байна. үүдийн 45 хувь нь лам байлаа, АРЬ шаг МУБллэн оквь Ви мнөө тавьсан үхбаатарын дүрд ху Өвлийн өвгөн аав орж ирлээ, “Эрэгтэй хүүхдийг үрчилж аваад - : юу вэ? Цалин цагаан хувцастай бүхи 5 таар сургуулийн сурагч Дамдин --Би гехник их сонирхдог. Ил чит тэрэгний -дДепод хичээлийн Эх орондоо Аюуш шигхайртай тол хөгжлөө, Энэ бол гагцхүү Хар далайн зуслангийн Артек бус цагаараа дадлага хийж Энхийн тэмцэлд БоР шиг «Ардынзасгийнач юм», Дөчгаруй | ЧУУД «айлчилж» байна, Тариан тү байна. золбоотой хан жилд хэдэн зуун жилийн рүү сахины аясаар «найгана» Энд газар газрын тухайлбал Хүний амьдралын манлай НЬ ажил үйлсийг бүтээжээ гэв. «Үндэстэн бүрийн хүүхдүүд-үүрт Монгол, Зөвлөлт, Полып, Болгар болсон үгийнхээ төгсгөлд: охидоо дагуулжээ. хүртэл лам болгодог байв» гээд одоо манай орон танигдашгүй бол жав тоглож байгаа нь ажээ. Хүүхэд багачууд та нартаа ши- нэг санаагаар амьдарна» гээд Р 2 ї ШУ: ЛЭ шихлвасэн нэ жилийн мэнд хүргэе! гэж хэл хоориэн, хулаф асах бү дуулж байна.Энд багт наадам болж Т тээн байгуулах их ол та на айна. Баг эдэлж цэвэр ариун нөхөрлөлийн Хэйл ла салга ЛАВ гын ор БЫн : тэв ЭЭртүомэлнр халуун илчинд бүүвээлэгдэж бай- на, ТЭМДЭГЛЭХ НЬ: Нэгний өдөр БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дар га Ж. Самбуу тэргүүтэй нам, ул сын . хариуцлагатан нар 2-ны өдөр МАХН-ын Төв Хорооны нэг буулаа. Хөтлөгч гарч ирж, нам засгийн удирдагчид, хүндэт зоч- дод баяр хүргэхэд пионер сураг чид эх орон, нам засагтаа Ххяз тааргүй хайртай болохоо илэр хийлэв, ТЭМДЭГЛЭХ НЬ: Нэгний наадамд Ж. Самбуу, мөн». Та нарт нам ард түмэн ямагт итгэж “байдаг юм. гэж хэл лээ. Наадамд оролцогч пионер су рагчид МАХН-ын үйл хэргийн тө- лөө хэзээд бэлхэн байхаа илэрхий лэн алга гашиж баяр хүргэв. Наа дамчид хөгжмийн уяхан эгшгэнд эргэлдэн. наадацгаалаа. Идэр най- ман бөхийн. барилдаан явагдаж, “уран мэх ухаан самбаагаараа Бат Хамт олноороо тоглогсдоос 23 ду гаар сургуулийнхан «Бидний хү-. сэл» гэсэн сэдэвт багаараа (огтор гуйд луун чулуу» гэсэн зохиолын баат рын багаар нэгдүгээр байр эзэл-- лээ, дүгээр нарийн бичгийн хо : ӨС р дарга, БН ёрны наадамд |Ю, Цэдэнбал дорж . түрүүлж, Уртнасан үзүүр Хоёр өдөр дөрөв дахин тоглосон -ын Сайд нарын Зөвлөлийн . ИОНер сурагчдад хандан Үг -хэлЛ--лэв харший : дарга Ю Цэдэнбал, БНМАУ-ын лээ. Ю. Цэдэнбал хүүхдүүдэд ши Б: ЧҮХЭРЖҮЛ2ЭР 26 120027 Сайд нарын. Зөвлөлийн орлогч нэ килийг хОХИЙЖ түлэл Улсын гавьяат жүжигчин Норов гайхалтай сайхныг | бахдаж явна. дарга Ц. Пунцагноров. МХЗЭ-ийн дуулан сурлага банзад залуу дуучин Цэрэндолгор Энэхүү Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга-Ч, Пүрэвжав, Ар дын Гэгээрлийн Яамны Сайд М." Жамсран, МХЗЭ-ийн Төв Хороо ны нарийн бичгийн дарга Д. Сү рэнжав нар сүлд модны наадамд хүндэт зочноор оролцлоо. ” хөдөлмөрийн их амжилт олохыг хүсэж сайн сайхан аз жаргалыг ерөөв.. ЗХУ тэргүүтэй ах дүү ор нНуудын тусламжтай манай ард түмэн өөрийн орны үйлдвэр аж ахуй, соёлыг хөгжүүлэх талаар том алхалт хийлээ гэж 1964 “нар дахин дахин дуулж хамаг ол ныг баясгалаа. Нийслэлийн бараг сургууль ан ги бүхэн, хүүхэд бүхэн багт наа дам бэлтгэжээ. Хийсэн баг үзэмж төгөлдөр утга сайн болсон нь баяр дээр баяр нэмж байв. сүлд модны наадамд ма най нам засгийн удирдагчид орол цож үнэтэй сайхан сургамж өгч, хамт наадсан нь манай сурагчдын Урам зоригийг бадраалаа. С.Жамсранжав (Манай тусгай- сурвалжлагч) дүүлэх хүслэн) хос тоглол тоор 14 дүгээр сургуулийхан «Ха сн эе 52227 Дэс ихлл Түүхт замналаас лийн хуулбар аяас санаа авч сэдэв лэн зохиосон болтой гэдгийг ахмад пионер Б. Содном, Насанбуян, Аюушжав, Т. Нацагдорж, Готов нарын дурдатгалаас олж мэдэн. Пионер багачуудын энэ дууны түүхтэй улсын гавьяат багш Лян хуа гуай зүй ёсоор холбогдох хү: ний нэг юм. - : -1925 оны хаврын нэгэн өдөр : байлаа. -2 -0-- Лянхуа багш аа! Би пйоне -1925 он юмсанжээ. рүүддээ нэг дуу зохиочихлоо, Ая Дашдоржийн Нацагдорж гуай тайгаа нэг л нийцэж өгөхгүй юм. нэг- хүний хамт пионерийн бүлгүү Та энэ дууны үг ая хоёрыг тохи- дээр явж «Бүхий олон багачууд» руулан хайрцаглаж өгөхгүй юу гэдэг дууг заадаг байжээ. Голцуу гэж. Дашдоржийн Нацагдорж гуай л хамт яваа хүн нь энэ дууг заадаг ы2:8358) Ё 22. 5-0 РТ -НОА-С ТАЙ У.Х! “байсан гэнэ. Тэр хүн нь Эрхэм голаЕВ Бан - Үзье л дээ хүү минь Чадах юм бол уу даа гэж Лян хуа- багш” “уул дууг авч үг, ая хоёрыг нь хайрцаглан": тохируулж байсан байна. Энэ учраас зарим хэвлэлүүд дээр Лянхуагийн ЗОХиО сон ая гэж бичигдсэн явдал бай даг. Энэ дуу анх 1926-1930 онуу Дад «Анхан суралцах хөвгүүдийн удирдан сургах бичиг», «Залгамж лагч»ь сэтгүүл, «Монгол дууны “түүвэр»э, | «Уран үгсийн чуулга» зэрэг ном дэвтэр сэтгүүлүүдэд хэвлэгджээ. шиг : Тэр цаг үеэс эхлэж энэ дуу хот, хөдөөгүй хүүхэд багачуудын дунд түгэн дэлгэрчээ. Энэ дууг зааж сургахад багш Эрхэмбаяр, -гавь “| баяр гэдэг багш байсан юм санжээ. ё6 со Бүхий олон багачуудаа! гэж 5 узмуны нэг/ өдөр «Пионерийн 1 А үнэн» сонины газар очлоо. Тэхдээ бүл “далий эхлээд: гийн цуглааныг ямар сэдвээр яаж явуул -77г Ариун улаан цусандаа | бал аятай болохыг мэдэх гэсэн юм. Тэг шосүвс Ардын хувьсгалыг шингээж тэл: би, санамсаргүй, хариулахад хэпух : Агуу цагаан тархиндаа нэгэн асуулттай тулгарав. Ашдын бол Буцах-замдаа тэр гухайгаа сайтан овсролыг тогтооё! нягтлан бодвол «Би хүнд ийм тус хүр гэж үргэлжлэн гэсэн» гэж бардам хариулах үггүй явж - Баатар хувьсгалыг залгамж байваа. Харин манай бүлгийн пионер элхэ! гсд нэг бүр энэхүү асуултыг юу гэж харну “ааа Б н гэж төгсдөг Энэ дуу лах бол? гэж сонирхлоо. Тэгээд «Ач » бол «Бүхий олон багачууд» гэж түс» гэсэн бүлгийн цуглаанаар бид юу 2: олонд нэршсэн пионерийн дуу би- | юу гэж ярилцсаныхаа зарим | нэгийг ) 25-дэЭ. | «сонирхуулья. Уу. Пионерийн энэ дууны аяыг багш Пионер ХАНДСҮРЭН- Ё Эрхэмбаяр «Олон шувуухай» бу Хичээ,д/зараал харих гож, явтал ни : лээн юм үүрсэн, таяг тулсан эмээ таа юу «Алин фюгель» гэдэг Германы ралдаж |. Гайрамдлын хороо. захиргаа - хүүхдийн дууны дорно дахинд түр хаахна байна вэ? гэж асуулаа. Би зааж ) гэн дэлгэрсэн аялгууны нэгэн төр өгсөн боловч ойлгосонгүй болтой над “Үсэглэлийн баяр-хүүхд руу дахин харлаа. Тэхээр би юмы нь үүрч эмээг замчилсаар хороо захиргаа ны зүүн урдах гудамжны 19 тоот хаал ганд хүргэж өглөө. Эмээ үчиргүй их баярлаж Урт удаан наслаарай гэж ерөөсөн. Пионер АЮУШ! -Оройхон хирд нилээн хүйтэн бай лаа. Худгаас үс авах гэсэн хүмүүс Ч нилээн олон байсан. Нэг эмээ ирж жаал зогсож байснаа явах гэхэд нь би өөгийнхөө дугаарт оруулж ус авч өгсөн. Пионер, Ж.ПҮРЭВСҮРЭН: -Дашням бид хоёрыг харих гэж яв тал но хөлдүү мах үүрсэн казах өвгөн тааралдсан. Тэгтэл өнөө өвгөний яат багш Лянхуа нарын нэг адил ардын жүжигчин Дашдэлэг, Ичин- хорлоо нар ихээхэн үүрэг гүйцэт гэж суртлын бригадаар хот хөдөө явж урлагийн тоглолтууд, уулзалт үдэшлэгүүдэд дуулж хуурдаж явсан байна. " Аливаа дэвшилт хүмүүс бол. болж байгаа. түүхт үйл амьдра луудад “9 биечлэн оролцож хүчин зүтгэлцдэгийн гайхамшигт жишээг -их зохиолч Нацагдорж, багш Эр хэмбаяр, улсын гавьяат багш Лян Хуа ардын жүжигчин Ичинхорлдо Дашдэлэг гуай нарын үйл амьдоэл “үлгэр дууриал болж байна. Пионе рийн дуу бол манай хувьсгалт дуу нуудын нэг бөгөөд хүүхдийн утга зохиолын түүхэнд тэмдэглэглдэг “билээ. Ч, Лувсандэндэв тэмдэглэл. | юмыг нь /бид хоёр үүрч гэрт нь хүргэ сэн Пионер САРАНЦЭЦЭГ: --Дүүгийнхээ үс гэзгийг самнаж, хув пас хунары нь угааж цэцэрлэгт нь хүр гэж, цэцэрлэгээс нь авчирдаг. Бас дүү дээ дуу, шүлэг зааж байна гэх зэргээр бид ярицлаа. Манайхан хүн бүр дор дороо хэлэх үгтэй юм. Хүнд тус болбол өөрт тус бол но гэгчээр ач тусын ашиг арвин их бай даг юм байна. Харин уншигч та нар: хүнд хэрхэн тус хүрэгдэгийг мэдэх хү сэлд хөтлөгдөн энэ тэмдэглэлийг бичив. Нийслэлийн 24 дүгээр бүлгэмийн 17 дугаар бүлгийн дарга Д: БАТТӨМӨР “УНШИНА . БИЧНЭ. УНШИНА . БИЧНЭ. УНШИНА. БИЧНЭ . ийн баяр Баянхбнгор аймгийн төвийн 8 жилийн дунд сургуу МХЗЭ-ийн ажилтнууд ирж унших бичгээ сайн суд лийн улаан булан эцэг эх хүүхдүүдээр пиг дүүрчээ. лаж.улам сайн хурдан уншдаг болохыг ерөөгөөд бэ- Энд тус сургуулийн 1 дүгээр ангийн 118 сурагч үсэг. лэг дурсгалын зүйл гардуулахад хүүхдүүд «Их баяр лэлээ үзэж дууссаныхаа баярыг хийж байлаа. Танхимд лалаа. Онц сурна» г эцгээв. А-гаас Я хүртлэх бүх үсгүүд Жагсаалаараа орж Сургуулийн захирал Хомоол хүүхдүүдэд унших ирээд өөрсдийнхөө үүрэг, дүрмийг яриад үсэглэлээс бичиг дурсгаж, өгөөд 1 дүгээр ангийн 118 сурагчийн шаурсан шүлгээ уншиж дуу дуулж, зүйр цэцэн үгс 70 хувь нь сайн, онцсайн суралцаж бүх бүлгүүд хэлж, утга санааг нь тайлбарлаж байх нь бахдалтай. (100 хувь суралцасныг тэмдэглэн сурагчдад сурлагын 1 дүгээр ангийн сурагч Түмэндэлгэр хөгжимд тог амжилт хүсэн ерөөв лож, 6 сурагч «Туналзсан сэлэнгийн долгио шиг на муухан намуухан бүжиглэе» гээд дуулан бүжих нь “Сэлэнгэ мөрний эрэг дээр зогсож байгаа мэт санаг дуулав. Сурагч Дашмаа, «2Кимсэн дээр» гэдэг дуу, Балжинням Дэнсмаа хоёр «хургачин» гэдэг дууг хор шин дуулж эцэг эх үеийн нөхөддөө магтагдав. «Ногоон зүлэг байна гээд Наадмын ёстой бөх шиг Хамаагүй чангаар унагаавал Харин би уурлана шүү» гээд аялахад үндэсний хоёр бөх гарч ирээд хүч үзэн барилдаж байгаа нь бас л 1 дүгээр ангийн сурагчид гэнэ. Бүх сурагчид таван хушуу малын төлийн тухай, энх тайвны таг- тааны тухай, их жанжин Сүхбаатарын бага насны ту хай шүлэг уншиж сонирхуулав. Үсэглэл төгссөний баярт Пионерийн төлөөлөгчид уаталшиыгланы уллваланал/алнаулчлаалалналланалчлаа тн тана өнсэжээээииииигиииииииииииииииииинлигэгннн 0) АНХНЫ АЛХАМ Нэг ангийн энэ хоёр сурагч саяхан 9 дугээр сарын 1- нд нийслэлийн 8 жилийн 16 дугаар сургуулийн 1 дүгээр ангид орж байж билээ. : Хагас жилийн шалгалт болоход «Үсэглэл» -ЭЭ үзэж дуус гаад, онц уншдаг болжээ. «Үсэглэлийн баяр» болоход хоёр найз сэ гаасан Гэрэл зургийг Х. НАЙДАН гэж манай тусгай сурвалж- лагч Ж. ЦЭРЭНПУНЦАГ утсаар мэдээлэв. уяналтжаллсыгтлиэлжхлы лол УЧИЖЛтиГСНАт ОчьцАГЛИАЛЧАЛ СИВХАЛЛЧАЛНЫЛ АНХНЫ ЮМ Авна үсгийг холбон уншуулж Ариун эрдэмд эхлэн сургасан Миний хайртай үсэглэлийн ном Мянган сурагчийн анхны ном Үсэглэлийн ном-уншихад сургасан Үсэглэлийн ном-бичихэд сургасан Үсэглэлийн ном- эрдэмд алхуулсан Үүрт бидэнд дурсагдан үлдсэн Энэ ном сайхан ном Эгэл бидний хайртай ном Үеийн үед ч түмэн үрсийг Эрдэмд сургах анхны ном Х, ТӨМӨР Г. ЛХАГВАСҮРЭН (14-р сургуулийн багш) ЦАНЫН УЛАМЖЛАЛТ ТЭМЦЭЭ “Идэр есийн жин хүйтэн тачигнасай нэгдүгээр сарын 9-ний өглөө, Богинын аманд ер бишийн хөл хөдөл- гөөнтэй боллоо. Өнөөдөр энд пионерийн үнэн сонины нэрэмжит цанын уламж лалт тэмцээн болох гэж байгаа жээ. Нийслэлийн сургуулиудаас шалгарсан 100-гаад цанзчнн охинд хөвгүүд ирц гээжээ. Тэмцээн эхлэх мөч ойртож, хүний сэт- гэл санаа догдлон эхлэх үед. ерөнхий шүүгч С.Хуушаан, «Пионерийн үнэн» сонины хариуцлагатай эрхлэгч Ж. Шаг “ОН 221 лээ. Удсан ч барианы газар Чи Дд рлээ, Ирлээ. эр авзмаа, Оюунзул, дараах нь Цэрэн Дэжид» гэх үгс сонсогдож байлаа. Охи- дын 3 км-ийн энэ тэмцээнд-15: дугаар сургуулийн 6 дугаар ангийн сурагч бяц» “хан бор охин Жавзмаа 17,14 минут хур- далж, спортын 3 дугаар зэрэг биев- лүүлж түрүүллээ. 18 дугаар сургуулийн 9-а ангийн сурагч Оюунзул, 18,16 минут хурдалж 2 дугаар байрыг, 20 дугаар сургуулийн 7-в ангийн сурагч Цэрэндэ- жид 18,19 минут хурдалж, 3 дугаар бай Манай сонины нэрэмжит цанын уралдаанд хэн түрүүлж үүлэн цэнхэр морь авсан бэ? дарт рапорт өглөө, Дараа нь Ж. Шаг- дар тэмцээнийг нээж, тус тэмцээнд орол цож буй хөвгүүд охилод баяр талархал хүргээд спортын өндөр амжилт үзүүлэ- хийг ерөөлөө. Тэмцээний нээлтэд МХЗЭ- ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга МПТЗ-ийн дарга Д.Сүрэнжав оролцов. Нүүрэнд нь гал цог бадарсан хүрэн зайдан хөлөгтөн охидуудын 3. км-ийн Урлллаанаар энэ өдрийн тэмцээн .эхэл- Мөнгөн цагаан юмбүү шиг Товцог толгод цайрна. Мөшгөөр тавьсан юм шиг Цанын мөр дурайна. Улаан бүчтэй багачууд Уралдааны морь шиг хурдлана. Зүсмэл нарийн зам Зүүний учиг шиг хөвөрнө "Улаанбаатар кот. ом 7 йрттэ” рыг тус тус эзэллээ. Ахлах насны охидын 5 км-ийн тэм цээн бусдаасаа илүү амжилттай яваг- дав. Энэ зайд хурдалсан 8 охидоос зур гаа нь улсын 1.2 дугаар зэргийн тамирч ны норм биелүүлж, сайхан амжилт үзүүлсэн юм. Нийслэлийн 24 дүгээр сургуулийн 7-6 ангийн сурагч Пүрэвжав, 2205 минут хурдалж, спортын 1 дүгээр зэрэг биелүү см-е-с-О-с-с-с-о-с-фоно-о-ос-скс- оно с-о-с--о-Ос» Гурван есийн сүүлч Гундашгүй багачуудын баяр Энэ өдөр Хун өнгөт цасны Сэвлэг ширхэгийг уүйсгөсээр --28005. ояэц тэргүүн» байр авлаа. . ! Хул зандан хөлөгтний . Бага тойргийн: “8Т- дугаар “байшин. 8 дуг? ооООэ Задэ булдаг Утас 23005. Аврагын төлөө өрсөлдөж «аврага» бо логсод маань «Пионерийн сонины хүндэт үнэмдэх» эн9-үүлөн цөнхөр мориор шаг нуулган: юм. ра -ат-а-ат-ир сар-Аар-ар-т-ат-т-р 09 28 дугаар сургуулийн 9-в ангийн су» рагч Вямбавүрэн 2907 минут хурдалж, ёпортын 8 дугаар,зэрэг биелүүлж, 2 ду- гаар байр,-18 дугаар Уан 9-а ач гийн сурагч: Долгор 10 минут хур» далж, мӨн спортын 2 дугаар зэрэг бие лүүлж 8 дугаар байрыг эзэллээ, Энэ зайд хурдалж, ТУ:байр эзэлсэн нэгдүгээр су гуулийн П:Долгор, У байр эзэлсэн дугаар сургуулийн Цэрэнханд, У! байр эзэлсэн 18 дугаар сургуулийн Нэргүй нар спортын 2 дугаар зэргийн норм биелүүлж амжилт гаргалаа, Дунд насны хөвгүүдийн 5 км-ийн зайн уралдаанд олон хөвгүүд оролцсо» ны дотроос 3 дугаар сургуулийн 7-а ан гийн сурагч Бадарч 20,50 .минут хур- далж 1 дүгээр байр ,18 дугаар сургуу» лийн 9-в ангийн сурагч Батсүх 21,51 ми нут хурдалж 2 дугаар байр, 15. дугаар сургуулийн (8-6 ангийн сурагч Сугар- сүрэн 22,05 минут хурдалж 3 дугаар байрыг тус тус эзлэв. Ахлах насны хөвгүүд 10 км-ийн урал даанд гарах баяхау ДАГ амьсгаагүй 10/ км-т хурдалсан хөвгүүдийн тэргүүн байрыг нэгдүгээр сургуулийн Должин, 2 дугаар байрыг 18 дугаар сургуулийн Нацагдорж, 3 дугаар байрыг 21 дүгээр сургуулийн Сайнбуян нар эзэлж. тэмцээн дууслаа. «Пионерийн үнэн» сонины. нэрэмжит нийслэлийн ерөнхий боловсролын сур» гуулиудын 1965 оны цанын аврага шал» гаруулах тэмцээнд эртнээс амжилттай бэлтгэж, сайн зохион байгуулж оролцсон учраас Нийслэлийн 18 дугаар сургууль тэргүүн байр, 15 дугаар сургууль дэд байр 23 дугаар сургууль 8 дугаар бай рыг авлаа, Энэ өдрийн тэмцээнд амжилт гаргаж байр эзэлсэн тамирчид, сургуу- лийг шагнах шагналыг «Пионерийн үнэн» сонины хариуцлагатай эрхлэгч Ж. Шагдар гардуулж, төгсгөлийн үг хэллээ Манай охид хөвгүүдийн хүч зориг,ав хаалж самбааг шалгасан цанын уламж- лалт энэ тэмцээнийг ирэх онд улам да лайцтай өргөн зохион байгуулах болно. Хүүхдүүд та нарыг хойтон жилийн энэ өдөр спортын өндөр амжилт | гаргаж алтан жолоогоо өргүүлэхийг ерөөе Г. Сэсмээ, С. Гүрсэд (Манай тусгай сурвалжагч) Сэтгэл сэргээх баяр Энэ өдөр Гурван есийн сүүлч Гундашгүй багачуудын баяр. Энэ өдөр Идэр биеийн чийрэгжил Ирмүүн олны баясгалан Корвацаагалай. эрхлэгч | ЭЖ. “ШАГЛАР. 5, 23 1:53 124) Сүхбаатарын нэрэажит улсын | хэвлэлийн комбинатад! хэвлэв. өлашугаа Тархи 14140. 1 ВЭ” Орон бүхний пролетяри нар нэгдэгтүв! ТӨЛ ҮЛЭГ ҮР Алт ЁНЦ0, ХОВЫН Р МоенгОЛЫыН ХУВЬСГАЛТ ЗА Ж БҮТЭЭЛ х Ү55 АЛТ Л БЭЛ АРДЫН БАПШПИЙН АЛ "Т. ГОМБОСҮРЭНГИЙН ҮГ, н А Р (Ч 3. БАЯРААГИЙН АЯ зөхмөты Гэгээн тунгалаг оюунд минь Эрдмийн зулыг бадраасан Гэрэлт саруул ирээдүйн Энх амьдралд дуудсан Ардын багшийн алдар Хаа боловч хүндтэй Авьяас чадлын нь ундраа Хамаг ардаас эхтэй Өрдмийн далайд сэлүүрдэх Хөлгийн жолоог атгуулсан Эрдэнэ тансгийг өвөрлөх Билгийн нүдийг нээсэн (Дахилт) Багшийн заасав эрдмээр Жигүүр хийж урагшлахдаа Намын заасан зүг өөд 1Нигд шулуун ахихдаа (Дахилт) Түмэн олноо гийгүүлсэн Ардын багшийг магтана бид Түмний хайрыг булаасан Алдар нэрий нь бахдана бид. (Дахилт) ла иж БАГЮИЙНХАА ТУХАЙ ЧИ ЮУ. ГЭЖ Б0ДДӨГ ВМ ч ГНИ 14: Хаа уүрд ХУ Нл Ї НОО Би нэг удаа дүрсгүйтэж нилээд базаахгүй «хэрэг» хийчнд сэн юм. Тэгээд багш загнах байхдаа гэж айж байлаа. Гэтэ/ миний санаснаар болсонгүй, Вагш маань надад уурлаж вагна кын оронд болсон явдлын хор уршгийг ойлгуулж үнэтэй сай хан зөвлөлөө, Тэр цагаас хойш би багшийнхаа хайрыг үргэлж хүндэлж явдаг болсон юм. “ ч ЯямМҮРАГ Л. 21үэ122321 Нийслэлийн 28 дугаар дунд сургуулийн 4-р р ангий Уу рагч , БАЯР 21 аав Би хоёр аавтай. Нэг нь миний тө рүүлсэн аав, Нөгөө нь намайг эрдэм номын анхыг сургасан аёчит багш минь. Аав багш хоёр мяань надад ав адилхан хайртай учраас би хоюу лаа миний аав гэж боддог, Дорнод аймгийн Булган ёумын бага сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч МИНИЙ Багиштийнжеа ДЭЭ. захилаг. юм, ГАНХУЯГ 4 Ээ 2» Ээж аав маань бидний сайн сайхан явааса Багш маань ч бас биднийг” ямагг цэвэрч нямбай байгаарай гэж «соёлч пиопер» гэдэг нэрийг орного /ргуулийн өв Хо МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байгтүн! 2| дэх жилдээ х-----ыг. 1 їүгэгр афь 20 Лхагва М 3 (887) Үнэ .10 мө. БАГШАА ЖҮНВДЭТГ ЭГТҮН! Сурган хүмужүүлэгч 5 Б.БОР -- Хүү минь чи багшдаа хайртай гэхэд -- Хайртай гэж хэлнэ, Тийм шүү дээ. Багшдаа хайргүй сурагч гэж хаана байх вэ? Та нарын танил аугаа яруу найрагч А. С. Пушкин багшдаа их хайртай байжээ, Тэр нэг шүлэгтээ: ».Багшид хайрлагдаж явлаа. Бас буруушаагдаж явлаа, Багш бидний довжоог Барьж цогцлож өглөө Багш биднийг хүн болгож Бадрах цогийг хөгжөөлөө. Ариун зул дэнлүүг Асааж өргөж өглөө толгойд минь... юу? гэсэн байдаг. Манай монголчууд | түлхүүр» юу вэ? гэвэл: Эрдмийн түлхүүр багш Амьдралын түлхүүр агаар Ажиллахын түлхүүр арга | гэж хэлдэг. Багшийн ач, ажил хоёр нь үнэхээр их юм. Багш чинь та нарт хичээл зааж ном эрдэмд сургана, Анги удирдана. | Хичээл сургуулиас гадуур зохиогдох хү мүүжил, олон нийтийн бүх ажилд оролцож та нарыг дагаж, зааж зурж. явна. Эвлэл пионерийн ажилд туслана. Эцэг эхтэй чинь та нарын аз жаргалын тухай ярина. Өглөө, өдөр хичээл заагаад дараагийн хи чээлд бэлтгэнэ. Эсвэл дэвтрий чинь засна. Үзүү лэн таниулах зүйл бэлт гэнэ, Эсвэл давтлага, нэ мэлт хичээл хийлгэхээр сургууль дээрээ буцаад ирнэ, Бас үдэшлэг кон церт бэлтгүүлнэ, Пионер удирдагч ч ачит. багшийн чинь нэг гэдгийг санах хэрэгтэй, Манай багш нар та: бүгдийг сайн сурч, сайн хүмүүжээсэй гэж илгэж ик ажилла даг шүү дээ, Үүнийг та нар гадарлах биз, Өндөр мэдлэгтэй сайн чадвартай багш нарыг манай нам улс Хүч хөрөнгө хайрлал гүй бэлтгэж өгсөн юм, Би саяхан нийслэлийн нэг сургуулийн Д. тэдэг багшийн тоопы. хичээл дээр сууж дараа нь уулзаж ярилцав, Д, багш хичээл ээ бэлтгэхэд олон цаг гаргадаг. Өдөр бүр 30:-40 дэвтэр үзэж шалгадаг юм байна, Бас өөрөө 4 хүүхэдтэй, зарим нь пнонер гэнэ. Д, багш ярихдаа) Сурагчид маань гэрийн Даалгавар сайн бодож хичээл дээр чимээ шуугнангүй томоотой суувал бид баярлаж «Ертөнцийн, гурван 2” нь лын Б”АлАЛАЖЛЖАЛАХЛГЭГЭЛЛЭЛЛ МИЛА АГГЛЛ ЖЫЭЖ ЛЖ ЖЛЬ”Г” зїхиснефр... Г ргэлж иж хүсдэг шүү Г би сургуулийн" Тэгээд Ч авсан аймгийн төвийн дунд 4-р ангийн сурагч УНДРАЛМАА улам сайхан заах урам зориг ордог. Ёр нь багш хүний ав жаргал бол гүүний сурагчид сэйн сурч, сайв хүн болох л явдал байдаг. Сурагчид маань хичээл номондоо дур Хү- сэлтэй, идэвх оролдлоготой байвал багш бид баяр баясгалантай, сэтгэл хангалуун байх болно... Харин муу сураад л сахилгагүйтээд бай- вал бид тийм хүүхдэд гомдож явдаг. Гэсэн ч бид түүнийг өөрийн төрсөн хүүхэд шигээ хүндэтгэж сайн сургаж хүмүүжүү лэхийг хичээдэг гэлээ. ӨӨРИЙН ТӨРСӨН ХҮҮХЭД ШИГЭЭ ХҮНДЭТГЭЖ 1! Энэ үгний урчыг сурагч чи бод л доо! Багш хүн ийм байхад сурагч чи ямар байх ёстой вэ? Багшаа хүндэтгэх гэгч чухам юу вэ? Яаж хүндэтгэх вэ? Юуны өмнө заасан хичээлий нь анхаарч сонс! бий чиж тэмдэглэж ав Өгсөн даалгаврыг гүй- цэд сайн хий! Зэмлэсэн ярина, сануулганд нь битгий гомд багш нартайгаа дайралдвал зелдгээр мэндлэж бай! Багш нарыг ялгаварлаж үзэж болохгүй. Нийслэлийн 23-р сургуулийн 8-ын «А», 2ду гаар сургуулийн 5-ын «Вэ ашгийн зарим сурагчид анги удирдсан багш нь . хичээл заахад овоо гомоотой байдаг атал өөр багш нарын хичээл дээр үймүүлэх гэдэг байна. Энэ чинь нэг ёсондоо «Хоёр нүүр» гаргаж буй хэрэг шүү дээ. Хоёр дугаар сур гуулийн Мөнхтөмөр овогтой Ж. 3. дугаар, дунд сургуулийн Бат-очир овогтой 3. нар 5--6 жил сургуульд. явж байгаа. боловч сургаж хүмүүжүүлж хүчний зэрэгт хүргэ- сэн багш нараа хүндэтгэж сураагүй байна. Энэ хоёр жаал, нэ Үг сургамжинд нь орохгүй дураарай багш, нөхөдтэйгээ хэдэрлзї 164):1:3:1 “----гиииллиииилиин УШИНСКИЙ аашлана, Ингэж болохгүй ээ, Багшаа х дэтгэдэггүй, түүнээс айж имээдэггүй хї| хэд аав зэж, ах эгч, айлынхаа. хүмүүсийф бас л хүндэтгэхгүй байх нь мэдээж, Фанш бод хүүхдийн өтөл 602: ламь юугаар ч орлуулашгүй марк: згээШ ? мөн» гэгээн тува хөр Энд нь үнэндээ өөрийгөө «хүндэтгэхгүй байга) тай адил юм. Багш үгүй бол сурагч гэж3 байх ёсгүй шүүдээ. Сайн сурч сайхан хүг мүүжиж сайн хүн больёо.гэвэл юуны өх нө багшийгаа хүндэтгэ! Хүндэтгэхдээ «БИД энэ багшийн мэдлэгээр ертөнцийг тань мэдэх чадалтай болно» гэж итгэж чаддаг бай. Тэгвэл чи ёстой сурагч мөн,. гэсэн эрдмээ ч сурч чадна, Эх орон Дүү маань бушуухан л сургуульд ҮС Би сург л 05 й6д дөрөвхөн сар “болж байна. Гэвч би хайрт багшийнхаа ачаар одоо ямар ч номыг уншиж чаддаг боллоо, Бас бичиж бодож сурлаа. Яасан сайхан бэ? Дүү маань бушуухан л сургуульд ороо сой, Багш шигээ эрдэмтэй болохсон. Улаанбаатар төмөр замын 20. дугаар дунд сургуулийн 1-р ангийн сурагч : - Н.НАРАНЦЭЦЭГ Сурах ард түмнийхээ хайрыг татсан иргэн болж чадна, 0 Зил лал лм лыг З.алтыал тай" Ут ийтмийт-ы 50755737 Бод дэдыин Бльтатаататалжж"ж”л лж лал жа эл жан р, мо” АЛЖ хэлий зай: ь:4--:-42--0 мгэсмж анж длАЛА хил 2 ОО УХЛы алалатаг х. ЁЛГ БОГ: | ЇГЇЛЛЧ: Надад надигнан хадгалах нэ- “гэн зүйл бий. Энэ бол миний пионерийн гал улаан батлах билээ. Тэр үед пионерийн батлах тө- вөөс нэг дугаартай ирдэг байсан учир би 36-р бүлгэмийн 2495 дугаар батлахтай пионер байсан юм. Би 1927 онд хуучин Хантай- шир, дараа нь Цэцэрлэг Манд- лын Наран-жаргалант уулын ху шууны Хүйс сум 15-р арва- БИ 2495 ДАХЬ ПИОНЕР очиж анх Аюуш дэд, дараа нь Шуурга Наваан гэх мэтбаг- шаар монгол бичиг, тооны 4 ар- га дэлхийн байдлыг заалгаж эх- элсэн билээ. Бид хушуу тан- химд байхдаа эсгий гэрт сууж хичээллэж, шар шандан дээл- тэй, жижиг эсгий тоорцог, ду- гуй эсгий сийрсэн малгай өмсөж «Монгол үсгийн цагаан толгой», «Оюун түлхүүр, сонирхон ун- ших» гэдэг номуудыг үсэгчлэн чээжлэж уншиж бичиж байлаа. Ингэж хойд үеийнхэндээ атаархмаар бүдүүвч маягаар сурч байсан боловч малчин ар- дуудаар суртлын бригадаар явж хөдөөний ардуудын дунд ухуул- пионер Ж. ноён» гэдэг шийд тоглож үндэс ний урлагийг сонирхуулдаг байв. Бас ноосны угаалгын газар очиж, хамтын хүчээр ноос угааж сурлагыг хөдөлмөртэй хослуулж байлаа. Энэ бүхэнд биднийг зоригжуулан дуудагч нь пионерийн аранзал улаан бүч, пионергэсэн сайхан нэр алдар одоо болтол 40 шахам жил надигнан хадгалж яваа «хэзээд бэлхэн» гэдэг үгтэй пио нерийн гал улаан батлах маань байсан юм. суралцдаг. 99999995 9О9ӨО990646967 Арван дөрвөн улирал дараалан онц сайн суралцсан гийн Сүхбаатар сумын бага сургуулийн 4 дүгээр ангид тоглодог бол Д. Нина нь шүлэг уран уншдаг юм. Хуягбаатар, Д. Нина хоёр Сүхбаатар айм- Ж. Хуягбаатар баянхуур хөгжмөөр сайхан Г. ДАГВАДОРЖ ирүүлсэн гэрэл зураг. наас мөн хушууны танхимд авт ар -ий--айт--аРт-ийы. слт--сэт авт-о8т-ит-ий Манай таван аялагч нийслэл хотоосоо гараад хэд хонож явна. Аян замдаа оруут Хайгуулхүү нө- хөддөө хандаж «Бүгдээрээ хам- гийн түрүүн Отгон тэнгэрийг үзье» гэхэд Түүхчхүү тосон авч «Тийм тийм Хурмастын бага хүүг үзье» гэжээ. Хурмастын бага хүү гэж юу байдаг юм бэ? гэж нөхдий гөө асуухад Түүхчхүү очоод л үзээрэй гэхээс өөр үг хэлсэнгүй ээ. Аялагчид маань өвлийн сайхан байгаль, өлчир малчныхаа өвөл- жилтийг үзээд, бахдан ярилцаж явна. Цаст өндөр уулын суга. нө- мөр дулаан өвөлжөөндөө нэгдлийн малчны мөөгөн цагаан гэрүүд цай ран харагдана. Цайдам цагаан хөн дийг бүрхсэн адуун сүргийнхээ дэргэд оторчин залуу эр дуулж явахыг хараад «Хурмастын бага хүү» гэдэг чинь арай энэ адуучин залуу биш биз дээ гэж Зургиймаа охин асуув. -Бишээ биш. Бид «Хурмастын бага хүүгийнд» очиход нилээд дө- хөж явна хэмээн Хайгуулчхүү ёж- тойхон өгүүлээд эв хавгүйхэн инээвхийлэв. Эдний хөлгөлсөн «Газ 68» хэмээх суудлын | тэрэг хөр цасыг зүсэн гуу жалгыг гэт- лэн, хавчил сархиагыг сүлжин, эн хэл донхолтой замаар явсаар Оточмаа охины хэзээний сайн мэд дэг Отгон тэнгэрийн рашаан Ссу- виллын газар ирлээ. Оточмаа охин тэрэгнээсээ буунгуут бүгдээрээ ра шаан ууцгаая гэв. -Хэцс өвлийн хүйтэнд хар ус ууж усан хаван сууж үхэхээч больё доо гэж Зохиолхүүгийн хэлэ хэд: --Чи хичнээн Ч уусан хаван суухгүй. Харин дотрын элдэв өвч- га хийх, дуу дуулах иибэнийнийнийнийнин «саутяа үзлээ урмастын ба хүүг» ь-.. 2 97 «ХА Га, тэй бол эдгэрнэ гэж мэдээрэй! хэ- мээн Оточмаа, Хайгуулхүү хоёр зээг ӨЧИВ. Зохиолхүү, Отгон тэнгэр хайр- Ханы мөнгөн болор тэргүүнийг шир тэн харж байснаа айдаа ёстой л ..Мөчит дєрвөв хөлтний Мөр гараагүй оргил Мөгөөрс нимгэн хоолойтны Дуу хүрээгүй оргил» юмдаа хэмээн шивнэв. --Хөөе чи юу бувтнаад байна вэ? шүлгээ сүүлд...Орой болчи- хоос урьд хичнээн рашаан булаг байгааг тоолоод авья. Сүүлд нэг юм бичихэд баримт нотолгоо бол- но шүү дээ гэж Түүхчхүүг хэлэ- ХЭД --Ёстой ёстой хамгийн гол нь үнэн зөв тоо баримт л хэрэгтэй хэ мээн Зургиймаа сэтгүүлч зөвшөө- рөв. --Энд хэдэн рашаан булаг бай- даг гэдгийг та хоёр чинь өдий бол тол дуулаагүй юм гэж үү дээ. Би бол сайн мэдэж байна гэж Оточ- мааг өгүүлэхэд, би ч бас. мэдэж байна. 200-гаад рашаан байдаг юм шүү дээ гэж Хайгуулчхүү ха- риулав. Ч Б. Дэмбэрэл. (Сэлбэ дэх пионерийн төв лаге- рийн захирал) Энэ урд аманд шөнийн цагт цайвар өнгийн тод гэрэл үзэгддэг юм. Үүний учир «Мөнх зул» гэж тэр амыг нэрлэжээ. Тэр гэрличг морин толгойн чинээ молор эрдэ- нэ буюу эрдэнийн хулгана байдаг гэж хүмүүс ярилцана. Зарим сү» сэгтэн хүмүүс лусын хааны үү” дээр тусаж буй гэрэл, чөтгөрийн гал гэлцдэг. Энэ ч худал гэж Хай- гуулхүү нотлоод цааш тайлбарла- -сан нь Энэ хавьд ямар нэгэн фосфорт бодис бий болов уу? Эсвэл цацраг идэвхт элдэв бодисууд байж болох юм. Үгүй бол «Мөнх зул» амны хоёр хажууд гөлгөр толин хад бий. Тэгэхээр тэр хадан дээр туссан гэрлийн хугарал ч байж болох юм шүү гэхэд Зохиолхүү нь. -, -Тиймээ зарим эрдэмтэд Ч тэгж үзэж байгаа юм гэнэлээ гэв, --За нөхдөө орой болчихлоо, хөдөлцгөөе хэмээн | Хайгуулхүүг өгүүлэхэд «Хурмастын бага хүүг» хам- гаас түрүүнд үзүүлнэ гэсэн чинь аль вэ?гэж Зургиймаа охин Түүхч хүү өөд хандан шалгаана. --Хамгаас түрүүнд үзүүлчих- лээ шүү дээ. Отгон тэнгэр уулыг «Хурмастын бага хүү» хэмээн нэр лэдэг юмаа гэж Түүхчхүү хариул жээ. Отгон тэнгэр хайрханы цалин цагаан халилд манай уулын спор- тын мастер агсан Ювуухүү, Зо- риг, Раднаа, нар гарч төр улсын- хаа далбааг намируулсан билээ, Завтай чөлөөтэй явсан бол Отгон тэнгэр уулнаа гарч үзэхсэн гэдэг эрмэлзэлтэйгээр манай та- жолоо хүсэл ван аялагч цааш хөлгийн заллаа. Ё йнаь 110 уоооФӨоФФООООФФОО дуосиоӨрооожлийс ГАНАЙ ХАНЬ НӨХӨД Бид саяхан Москвагийн 54 дүгээр сур гуулийн 6-гийн «А» ангийнхны урилгаар хүүхдүүдийн төрсөн өдрийн баярт оролц лоо. Энэ ангийн илээд хэдэн хүүхэд тэй танилцаж ярилцсаны дараа Монгол хүнд тэд хичнээн элэгсэг сэтгэлтэй бай даг, Монгол орныг хичнээн их сонир хож байдгий нь мэдлээ. Эд Москвад суралцдаг олон Монгол оюутантай танил юм байна. Монголын тухай ном, зураг, ил захидал марк ол ныг цуглуулж, Монгол орны байгалийг судалж, монгол зохиолчдын зохиолуу дыг уншиж, Монгол орны түхай аль бо лох их юм. мэдэхсэн гэж эрмэлзэж бай на. Ингэснээрээ Монгол орныг үзээгүй хирнээ сайн мэдэж байгаа нь сонин са нагалээ Бэчарава Таня гэдэг охин Улаанбаатарын 2 дугаар арван жилийн : 0) 9-ийн «В» ангийн Дэлгэрцэнэзгтэй захил 70 лаар харилцан танилцжээ. Бас Коров кин Вова 8 дугаар ангийн Туултай та нил гэнэ. Гэтэл «Надад харилцдаг хүү хэд байхгүй, та надад нэг хүүхдийн хаяг олж өгөөч. би захидал бичилцэж блмүүмлдылайо, ЛЯЖЛЫН ХҮ байя» гэж Аорамов Саша гэдэг хүүхэд надаас гуйлаа. Танайд өвөл хэдэн гра- дус хүйтэн болдог вэ?, Монгол хэл су рахад хэцүү юү?, Дунд сургуульд таны дүү нараас бий юү?, Монголын хотүу дын нэрийг хэлж өгөөч! ,? Та. Сүхийн Доржпаламын шүлгүүдээс чэжээрээ мэдэх үү? гэх зэргээр зүсэн зүйлийн юм асууж ярилцлаа. Анги удирдсан багш Галина Сергеевна Мон гол орны тухай хүүхдүүддээ ярьж, Мон голчуудтай эв найрамдлын дотно харил цаатай байх гэсэн тэдний эрмэлзлэл хүслийг улам. бадрааж байгаагаас гад на эдний ангийнхны зохиож байгаа аж лыг Зөвлөлт -Монголын найрамдлын нийгэмлэг, Москва: дахь Монголын Эл чин сайдын Яамны дэрэглэх Эвлэлийн Хороо дэмжиж байна. Үдэшлэг дуусаад намайг явахад хүүхдүүд өөрсдийнхөө зүүж явсан янз янзын тэмдгийг миний энгэрт зүүж өгөөд намайг дахин дахин ирж байгаа рай, монгол хүүхдүүдэд бидний өмнөөс мэнд хүргэж байгаарай гэж хүслээ. Хайрт пионер багачууд аа! Та нар Өөрсдийнхөө энэ найз дотно нөхдөд орос монгол хэл дээр захидал бичиж харил цаж байгаарай! Гайхамшигтай сайн хүүх дүүд шүү! Би хаягий нь өгье! Москва Ж-263,4 ая улица шиков. Дом 21(28 Класса 86-а Москва, Утга зохиолын дээд сургуу лийн оюутан. П.ЛУВСАНЦЭРЭН 3 55, 0-8 »гА, ! текстиль 7 Ч “11 ! эь | ХҮгүрүгү ЇЇ Ш) -МАХН-ын удирдлагын дор эх орондоо социалист шинэ соёлыг Рааш-- 1928 оны намар юмсан. Нэг орой намайг хони ноосоо ирэхэд, манай ах Пүрэв ирсэн байлаа, Ахын маань өмссөн зүүсэн дээл хувцас, эд хэрэг- лэл бүр урьд ер үзээгүй хачин ондоо нэг л сонин сайхан. Савхин оройтой цагаан хурган малгай, төмөр аралтай өргөн суран бүс, сонин ном дэвтэр хөгжүүлэх, хөдөлмөрчдийн үр хүүхдийг сурган хүмүүжүүлж, шинэ нийгэм гардан байгуулагч боловсон хүчин бэлтгэх хүн амыг бичиг үсэг үл мэдэх явдлыг уст- гаж боловсролы нь дээшлүүлэх хэрэгт манай ардын сургууль, ар- дын багш нар үнэлж баршгүй их роль гүйцэтгэв. (Монголын багш на 3 хийсэн гялалзсан хүрэн ширэн сав, их хуралд МАХН-ын 2166 гарав эд бүгд нь миний дурыг булаав. Тэр БНМАУ-ын Сайд Зөвлө-8 Даруй би хэзээ ийм хүн болно доо нарын лөөс ирүүлсэн баярын бичгээс). ОВЛаанЫ/ Янаг тана ЛА савдаг ава аха гала аниа. гэж бодогдов. Ингэж би намын төв сургууль төгс Би багшийгаа үлэмжийн ачтан гэж үр Д. Батсуурь: гэлж хүндэтгэдэг. Ямар ч эрдэмтэн мэргэд, багшийгаа хэзээ хойно ч гэсэн «багш» гэж Физикийн ухааны дэд эрдэмтэн хүндэлдэг билээ, Бидний үеийн хэсэг хү мүүс цугларахаараа л Балжир, багшийн хаа тухай Я. А. Туровский багшийнхаа тухай ярьж хөөрч, дурсаж | Хүн- дэлж явдаг юм. Хүүхдүүд мнны багшийн ачийг эх эцгийн ачтай зүйрлэн бодож явагтун! ж 13 ч Хэл бичиг бол алив эрдэм сурахын оньсон гүлхүүр Б Цэвэгжав, билээ. Би анх хуучин үсэг заалгаж, уншиж, . бичиж : 7 сурснаасаа хойш алив ном зохиол амтархан уншиж түүгээрээ бахархан баярлаж явдаг болсон юм. Хожим шинэ үсэг сурахад минь хуучин бичиг мэддэг маань их дэвсгэр болсон. Тэгээд ч хэл бичгийн багш болсон юм даа. Намайг ингэж монгол хэл бичигт сургасан ачтай хүн бол миний анхны хэл бичгийц багш Шагж билээ. Шагж багшийнхаа ачийг юм сурч бүтээснээрээ харуул на, Хөдөлмөрлөхөд бахтай байлаг юм. . ж Б. Цогоо: БНМАУ--ын хөдөлмөрийн баатар барилгачин Улсын- гавьяат багш ж Миний багш намайг хөдөлмөрийн баа тар болоход уйлж байж билээ. Яагаад тэр вэ? гэж та нар асуулдаа. Баярлахдаа л тэр шүү дээ. Багш хүн шавь нараа сайн хүн болоосой. Улс эх орондоо их юм бү тээгээсэй гэж үргэлж бодож мөрөөдөж яв даг юм билээ. Баярлахдаа хайрынхаа халуун нулимсыг асгаруулан байд гийг би тэгж үзсэн юм шүү, Хүүхдүүд минь багшаа үргэлж баярлуулж яваарай! ж х х Аюурзана багшийгаа би үргэлж хайрлан яв даг билээ. Учир нь надад анх «А» үсгийг Заа сан багш минь шүү дээ. Ардын хувьсгал ман даад удаагүй байсан үе, 1923 оны хавар одоо гийн Чойбалсан хотод анхны бага сургууль байгуулагдав. Манай сургуульд хүрээнээс ааш зан сайхантай нэгэн залуу багш ирэв. Шавь нартаа хайртай, хэлж сургах үг бүр нь ээлтэй ивгээлтэй, увцас хунараа цэвэр сайхан өмссөн нь бүхэнд дууриалтай байв. Бид багшдаа баярлаж заасан хичээл, хэлсэн үгнээс нь ёр гардаггүйсэн. Багшийнхаа ачаар бид сайн сурсан бөгөөд сурсныхаа ачаар хүртэл аятай сайхан ажиллаж амьдарч явна. ж ж 13 ж эс. Дашдэндэв: Зохиолч өнөө Яагаад ч юм ээ дээ. Бианх сургуульд орох- доо тун дургүй байж билээ. Сургуульд ормогц хөдөө гэр, рүүгээ оргоод ч болсон харихсан гэж Ч боддог байсан. Гэтэл хэдхэн сарын дараа сур Улсын хэвлэлийн комбинатын гууль багшдаа хайртай, хичээл номоо үзэх дур инженер технологич тай боллоо. Багш маань аав ээжтэй уулзахаараа л танай хүү сайн хүн болно. Эрдэм ном | сурах авьяасгай хүү гэж магтахад нь би тун их баярладагсан. Багш маань л Намайг сургууль соёлын мөр хөөх сэтгэлтэй болгосон юм даа. Миний багш Гэндэнсүрэн гэдэг хүн байсан. Одоо цал буурал өвгөн Хөвсгөл нутагт амьдарч байгаа. Би үргэлж сангн дурсаж дах Ч. Чижоо: Сүхбаатар аймгийн Баруун "уртын дунд сургуулийн багш Ж. Баттөмөр: ж Багш хүн олон шавь нараа улс эх орон доо үнэтэй, хүндтэй гүлгэртэй жишээтэй хүн болоход нь ажлын бүтээлээс нь сон сож, үзэж харж л суувал Хичээж хөдөл- мөрлөснийхөө үр дүнг үзэж, сэтгэл тун таатай нэг л их бахархалтай явдаг юм. нолт багшиг.н ДУРЬДАТГАЛ гөж ирсэн ахтайгаа уулзаад маргааш нь ээжийнхээ хийж Өгсөн цагаан нэ- хий дээлийг өмсч, хушууны тэнхимд суухаар ахыг дагаж ардын сургуулийг анх зорьсон билээ. Ах бид хоёр улаан далбаа хийсгосэн, их бага өргөө гэ рийн дэргэд ирэв. --За чиний сурах тэнхим энэ дээ, Одоо багш дээр нь орьё. Багш чинь Рааш-Онолт гэдэг сайн хүн бий. Бас мий багш юм шүү гэж ах маань хэ- “лЭэд намайг дагуулж орлоо. -- Багш аа! би дүүгээ тэнхимд оруу лахаар авчирлаа гэж ахыг хэлэхэд тэр багш хөлсөө арчиж, | нүднийхээ шилэн дээгүүр намайг хараад: --Сайн байна. Ардын сургуульд ороод ах шигээ сайхан хүн болно. Ном уншдаг болно, Бичиг бичдэг болно. Тэгээд Улаан-баатар хотод сургуульд явна. Их эрдэм сурна. Манай энэ хүүхдүүд бол цөм ийм сайхан аз зав шаантай хүүхдүүд байгаа юм. Чи үүнийг хар! гэж хэлээд тэр багш цаад талынхаа өрөө гэрийн хаалгыг нээхэд цөм нэг өнгийн адилхан хувцастай, эрэгтэй, эмэгтэйг хүүхдүүд эргэн той- рон сууж, өвдөг дээрээ шуупай (цаас тавьж бичдэг мод) тавьж бичиг би- чиж сууцгаах нь үлэхэгр сайхан. минь Ч Рааш-Онолт багш хүүхдүүдийг би- чигт амархан сургадаг эрдэм сурах хүсэл тэмүүлэлий нь их хөдлөгдөг хүн байлаа. Өдөр болгон нэг сонин ном зохиолыг бидэнд уншиж өгөөд: --Та нар бичиг түргэн сурвал ийм сайхан номыг уншдаг болно гэж хэл- дэг байсан. Түүнийг бид сонсоод улам их чармайн хичээллэдэг байж билээ. Нэг өдөр намайг бичгээ засуулахаар ороход шоголтой нэг зузаач ном уншиж байгаад миний бичгийг засах зуураа нэг сонин үлгэр ярьж өгөөд: --Чи бичиг эрдэм сайн сурвал ийм сайхан юм өөрөө зохион бичдэг хүн болно доо гэж хэлж билээ, Тэр өдрөөс хойш би зохиол бичиж сурахсан гэж боддог болсон. Ингэж миний багш намайг зрдом номын эхэд сургасан юм. Түүний ачаар би өнөөдөр ардын Сагш болж, олон түмэн хөвгүүд охидыг шишилэх ухааны эрдэм номд сургах, эрдэм шинжилгээний ажил хийж явна . Тэ гээд бас хайрт багшийнхаа зааснсгр зохиолч болох гэж чармайн оролд к явна. Би өөрийн анхны багш, улсын гавьяат багш Рааш-Онолтыгоо намайг ба миний адил олон мянган ардын ур хүүхдийн оюун ухааныг нээж эрдэм номын шимийг хүртээсэн ачит хүн гэж болож явдаг. ШУА-ийн сурвалжлагч гянүүн, дэд эрдэмтэн Би ингэж анх удаа Рааш-Онолт багштайгаа гуулзаад ном бичиг заал- /1. Хоудлохд гаж эхэлсэн юм. МЯЧГАН, ШАВЬТАЙ БАГШ ! Нийслэлийн 20 дугаар дунд сургуулийн 1-ийн «Д» ангийн багш С. Дарь- сүрэн 23 жил багшилсан тэргүүний багшийн нэг юм. Багш нь шавьдаа, шавь нь багшдаа хайртайгаас энэ багшийн дараалан 100 хувь сурч бүх сурагчдын ийг дурсан санаж улс эх орноо хөгжү язна. “Зураг дээр: Багш С.Дальсүпэн Ю: Ж.2эхЭӨХЭХЭХЭЄЦБэсЭхлХӨХЭХ2 элээ ХЭХЭХЭ ХЭХЭХЭХЭГ БХӨХЭХУлЭг2 ХЭМХ Дарьсүрэн багшийн гараар хүмүүжсэн 1000 шахам шавь нар нь багшийнхаа ач хамгийн отгон шавь нар нь 2 улирал 85 хувь нь онц ба сайчууд болжээ. үлэхэд оюун ухаан хүч чадлаа зориулж хичээл тэээээ ? Эр,э..з54 Жүзлү! 205 Ц. Эрлэ,збатын агссь гэрэл 307 би шатаар, өгсөж гуравдугаар давхарт гарлаа. Хонгилоор нь өл- мий дээрээ сэмээрхэн явж Нямхүү багшийн хичээл зааж байгаа ан- тийн үүдэнд очиж чимээ чагнан зогслоо. Гэвч тэнд хүн байгаа эсэх нь үл мэдэгдэм таг чиг байх юм. Би эгээ андуурч эзэнгүй ангийн үүдэнд зогсоогүй байгаа гэж бодлоо. Гэтэл «За миннй хүүхдүүд ээ! даалгавраа бичиж авцгаа» гэх дуу гэнэт сонсдож андуураагүйгээ би мэдлээ. Тэр «За миний хүүхдүүд ээ!» гэсэн үг миний сэтгэлд нэгэн зүйл аргагүй бодогдуулав. ардын олон үр хүүхдийг үсгийн бол «МА»-гаас, тооны бол «1»» ээс нгзан сургаж хүмүүжүүлж байгаа ган хүн он удаан ажиллаад олон исазь нартай болоод. ирэхээр хүү» хэд болгон хүү шиг нь санагдаж “.їдаг байна гэж бодлоо. Энэ зөв авд, їэгээд би Нямхүү багштай уулз Лаа. Намхан биетэй төвшин даруу шигай, 50 орчим насны энэ багш өнөө жил 26 дахь жилдээ баг- шилж байна. Нямхүү багш ягта нар шиг пионер байхдаа Хөвсгөл айм- дана уу? ДАВАА гаригт Жүүхдийн: уран зохиол, МЯГМАРТ 16 цаг 15 минутаас Ахаах ангийн сурагчдын нэвтрүүлэг, ЛХАГВАД, 16 цаг 80 минутаас НИноне фийн ажил амьдрал гэсэн нэвтрүүлэг, ПҮРЭВД 12 цаг 25 минутаас Баатарл 16 цагаас 80 минУ- ү таас Хүүхдийн спортын нэвтрүүлэг, чуулын нэвтрүүлэг. БААСАНД 489 цаг 20 минутаас Хүүх дийн гоо-зүйн нөэтрүүлэг, БЯМБАД 9 цаг 45 мипутаас бяцхан сонсогчдын: нэвтрүүлэг, 19 .цаг 30 мипу» таас Хүүхдийн уран зохиолын төйтрүүз лэг, НЯМД 12 цаг.85 минутаас Залгамж- 15 минутаас Хүүхдийн жүжиг тус тус нэвтэрч байх лагчдын дуудлага 15 цаг болио. МЭДЭЭЛЭЛ РАДИОГИЙЮУЛСЫН НЭВТР! ХОРООНЫ ХҮҮХДИЙН ГИЙН РЕДАКЦИ. Жүүхдүүд та нарт зориулсан нөвтрүүлөг 1805 онд долоо хоног бүр нөдөн цагаас нөвтрөх хувиартай танил- 14 цаг 80 минугаад сургуулийг їегсчээ, Гэр үеэс эхлэн багш болохсон гэж хүсч явсаар Улаанбаатар хотноо. ирж багшийн сургуульд орж суралцаад 1938 онд төгсөж хүсэл мөрөөдлөө бие- лүүлж, хүүхдийн багш болжээ. Тэгээд 26 жилийн турш бага ан- гнудад багшилж аав ээжийн алаг үрсийг эрдэм номд сургасныг бодо ход юутай сайхан бэ? Хүүхдүүд та нар бодлдоо. Нил бүр Нямхүү багшийн ангид дундажаар 40,хүүхэд сурдаг гэж ми мын Яы бодоход 8.1. 80 ГАЛ лэхэд мянга гарсан тоо гарна. Тэр нь Нямхүү багшийн шавь нарын тоо гавьяатай сайхан үйлсээ! Гавьяа- гий нь нам засаг өндрөөр үнэлж «Хөдөлмөрийн гавьяаны улаан ту- гийн одон», «Алтан гадас» бусад медалиар энгэрий нь мялаажээ. Нямхүү багш ингэж ярьж бай» на. «Багш хүн гэдэг их хариуцлага тай ажилтай хүн, Хийхэд ажил нь төвөгтэй Ч хийсний хойно арнуч гийн. Эрдэнэбулган сумын бага үйлс нь сайхай байдаг, Манай Ф.. .... ёл ЗурТагэР л бас шэв., Ул? радно ҮҮЛ Ч | | | 1- ї ! 26 жилийн" болно. Энэ бол. Сая» анги энэ жил 44 хүүхэдтэн. ны хагас жилийн шалгалтаар 100 хувийн сурлагын амжилт үзүүл- лээ. Одоо манай ангид махир 2-ын эзэн байхгүйдээ. Багш хүн сэтгэл» дээ үргэлж нэгэн бодолтой явдаг, Энэ нь муу хүүхдээ дунд, дунд хүүхдээ сайн, сайныгаа онц болгох сон л гэж бодож явдаг. Гэтэл бо- дол бол тийм ч амархан бодсон зоргоор биелчихдэггүй бодьтой бие тэй олоп ажил зохиож, хийж/ байж бүтдэг. Тэгэхээр зөвхөн 4 цагийн хичээл заагаад л орхичихож болох Ж Заахдаа ойлгомжтой зааж, зааснаа гүн бат ойлгуулахын тул хойноос нь их ажил хийх хэрэгтэй болдог. Жишээ нь: гэр орноор нь орж, эцэг эхтэй нь уулзан танил- цаж хүүгийнх нь тухай ярих, хам- тарч сургах, хамтарч хүмүүжүүлэх нь хамаагүй их ашигтай байдаг. Одоо миний гол зорилго бол Монго лын пионерийн 40 жилийн ой хүүхдүүдийн их баярыг угтаж 2! дүгээр ангиа 100 хувь төгсгөх гэж мэрийж байна» гэж ярилаа, Тэгэхээр нь би ингэж асуулаа «Та най ангид нэг томоос том хүүхэд байх юм. 4 дүгээр ангид ийм том хүүхэд байдаг юмаа? Эсхүл тийм том биетэй хүүхэд юм бол уу?» «Энэ ийм учиртай юм. Түүнийг чинь-Дагвадорж гэдэг юм.Тэр одоо Т дугаар ангид л байх ёстой хүү- хэд байгаа юм. Гэтэл хэдэн жил 4 дүгээр ангид улирчихсан юм бай- на л даа. Тэгэхээр би ангидаа аваад оролдож яваа юм. Хөөрхий одоо дунд аваад л явж байна. Үү- нийг ирэх жил би анги дэвшүүлэх гэж их л оролдож байгаа даа» гэ- лээ. Бас би ингэж асуулаа. «Во» доод үзвэл та мянга гаруй шавьтай багш юм. Шавь нар чинь одоо ямар ямар газар яаж яаж аж төрж байдаг бол», «За даа янз янзын га зар л яваа бололтой, Ихэнхий нь хав 562 ДЭХГҮЙ юмдаа. МИНИЙ” “МЭДЭХЭЭС” л лав Ширчин гэдэг шавь маапь улсын нх сургуульд багшилда!. Бас Пүрэвнанзад маань барилгын инженер, Нацагдорж МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дар- га болоод ажиллаж байгаа. Ер нь багш хүн шавь нараа өөдтэй өнгө тэй явахад нэг л их урамтай баяр тай нэг л их бахархалтай явах їюм, Шавь нараас маань захиа занаа ирж л байдаг юм. Та намайг хө- лий минь дөрөөнд, гарыг маань ганзганд хүргэсэн ачит хүн гэж бичсэн байдаг. Тал надад эрд- мийн жолоог атгуулж өгсөн гэж хэлсэн л байдаг, Би үүнд их баяр лаж явдаг» гэлээ. Хүүхдүүд ээ! БАГШ ХҮН ин- гэж сэтгэж, зүтгэж, .итгэж явдаг байна. БАГШ ХҮН ингэж л шавь нарынхаа төлөө мэтгэж мэрийж яв даг байна. БАГШ ХҮН ингэж л та нарын төлөө та нарын ирээдүйн сайн сайхны төлөө аль байдаг бүх- нээ зориулж явдаг байна. БАГШ ХҮН ингэж хүүхэд нэг бүрийг хүү шигээ бодож энхрийлж явдаг бай” на гэж би та нарт онцдон хэлэхийг хүсч байна. Нямхүү багштай ийнхүү уул- заад миний сэтгэл хөдөллөө, Багш хүний хүсэл мөрөөдөл, халуун саг- гэл ариун санаа” түүний хайр халамжийг би бахадлаа. Энэ бол мянга мянган багшийн зөвхөн нэг нь ганц нь билээ, Та нар, ингэнсл боддог. Тэгж л зүтгэдэг ариун чин ванаа сэтгэлтэй, ардын олон багш нартай ёстой азтай хүүхдүүд шүү. Би энэхэн сурвалжлагыг бичсэний хувьд өөрийн баярласан талархсан, Хүндэлсэн, хайрласны бэлэг тэм- Дэг болгож ийм нэгэн бадаг ерөөл шүлгээр сурвал клагаагаа дуусгая. Багшийн зүтгэл шиг сайхан зүтгэл орчлонг бүрхтүгэй! Багшийн сэтгэл.їшнг саруулхан сэтгэл олныг баясгатувай! Вагшийн итгэл шиг ариухан итгэл хорвоод цэцгэлтүгэй! Вагшийн алдар шиг агуухан алдар хотолд цацгалтугай! Д. Содномдорж. ҮЛ ДИДЛНҮЙ, Заа (71111172 УИЙН Хариуцлагатай эрхлэгч 722111 Сүхбаатарын А-28041 7: Индекс | | Ж. ШАГДАР... --2-02-2----5-8----2:---: -2 07 анал, хил хөэвлөлийн вомбинатад хэвлэв. 14: 390 й 22 монго, ын хувьсгдлт, ЗАлуучуудын эвлзлвиН”- ТӨВ ХОРОО. МОНГОЛЫН өө00990900009009 90000006 ХОСОЭМН “бүтээхийн тулд эх орноо хөгжүүлж ” “ард түмэндээ “Хэрэгтэй” үйлс бүтээхийн төлөө сурдаг юм» ХӨДӨЛМӨР ХҮНД ЮУ ӨГДӨГ ВЭ? БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар 8, ОЧИР Ф Улаан бүчтэй бядхан хүү баатар Очир гуайтай саяхан уулзаж гэнэ. Тэр хүү Очир гуайн энгэр дэх хөдөлмөрийн баатрын алтан соём- быг зааж, -- Та яаж баатар болсон юм бэ? гэж асуужээ. Очир гуай эелдгээр ширтэн толгойг нь илж: хүүг -- Өвгөн ах нь энэ тухай ярьжгье гээд хурган малгайгаа авлаа, -- Хүү минь өвгөн ах нь жил мал дагасан ярихад хүрнэ, түүх маас нь ярьж, хэдэн зүйл сургамж лая. 2 Ах нь эзэрхэг засгийн үед төрж, түүний хүнд хүчрийг 14 нас хүртлээ нүдээрээ үзэж биеэрээ: туулж “яваад энэ сайхан Засаг төртэйгээ золгосон юмдаа. Би яг л чам. шиг байхдаа зэжээсээ өнчрөн хоцорч арван хоёр наснаасаа Эхлэн хүний умал хариулав. Хорин гурван |жил яаж баатар болсноо ярьвал Дөчин хэдэн намтраа Ах нь гагцхүү зари айлын мал маллаж, хорин дөрвөн жил нэгдлийн хоньчин явлаа. ИН- гээд 47 жил хонь хариулсаны дүнд л ах нь баатар боллоо. Ардын Их Хурлын депутат ч бол лоо. Одон тэмдэг ч энгэр дүүрэн боллоо. Айдаа энэ бол цуцалтгүй хөдөл- мөрлөсний минь үр нам засгийн минь ач ивээл шүү. Дөчин долоон жил мал дагахад нүд нээмгүй сал- хи шуурга, толгой гаргамгүй бороо шамрага, за тэгээд чоно нохойтой хичнээн удаа амь өрөөстэй тэмцэж байсныг ах нь яаж тоо4 шд барах вэ? Бэрхшээл-хясаа шиг эгц, ганга шиг-гүн, далай шиг өргөн байсан.Ч: үл айн хатуу тэсвэртэй ажиллах -хэ: рэгтэй, Тэгвэл давахаа л давна, Мал маллахад. зориг чухал. Зори- мөр чухал. “Уйгагүй тэвчээртэй хд- : 4 ф оооооодооооооооо оооооооо АИОНЕРИЙН” 10, Цөдэндаа.. дөлмөрлөвөл санасандаа хүрч жар- талаа эдэлж чадна, Ганцхан мал 4Ч биш шүүдээ, Хүүхэд багачууд та! нар ч гэсэн хичээл номоо тэсвэртэй. сайн давтвал онцсайн сурч, эрдэм номын оргилд гарна, Бас аав ээ- жийнхээ ажилд тусалж, түлээ . мод хагалж, ус зөөн, хонь малаас нь маллалцаж, тариа будаанаас нь ху- раалцан бүхий ажил төрөлд нь зал-, хууралгүй туслалцаж байгаарай! Ингэвэл та нар эрдэмтэй ч, ажил- тай ч хүн болж эх орон ард түмэн-( бол | дээ ихийг бүтээнэ, Хөдөлмөр юуг ч бүтээх аврага хүчин юм шүү. Энэ аврага хүчинг та нар олж авах хэрэгтэй, Нойр залхуу хоёрт л мэд- лээ эс өгвөл юу л санаснаа бүтээнэ. шүү. Би малчин хүнтэй зүйрлэж, ярьж байгаа юм. Малчин хүн ной- рондоо л дийлдвэл яагаад ч малчин болж чадахгүй. Хүү минь чи ер нь малчин болох дуртай биз| Ээ дээ сайхан ажил шүү, Ногооны үеэр” хонио ногоолуулаад уулын оройгоос ! алсын бараа харах, мөнч сайхан шүү. Ах нь сүүлийн арваад дан эр хонь маллав. хонь хариулахад 100 грамм мах! хонь бүрт нэмэх гэхээс нойрондоо дийлдэх битгий хэл харин нойр хүр ! дэггүй юм. 100 хонь малласан хүн | 100: кг мах улсад нэмж өгч байгаа юм. хонь бүрт 100 г мах нэмбэл шүүдээ. Хүү минь юм багадахгүй. шүү. Өдөр бүр л жаахан жаахан ажил хийгээд ,байвал ажил сураад, » “ажилд дуртай. болно. Бие чинь. сийрэг” болно. гоо ажил болгоход махруун хөдөл-- ч Хүү минь чиний аав ээж чинь хө-| дөлмөрч улс шүүдээ. Аав ээж шн-, гээ хөдөлмөрч хүнийг хайрлаж су: рах, хэрэгтэй. За хүү минь өвгөн ах нь зөндөө юм “ярьчихлаа: Хичээл /5) дээ явах цаг чинь болж байгаа! биз. Зорьсондоо хүрэхийн тул өөртөө ямагт. хатуу шаардлага тавьж, бэрх шээлээс үл айн, зорьсон юмандаа үнэн голоос дурлан хөдөлмөрлөж су раарай. Хөдөлмөртөө дурлан хөдөл мөрлөж сураарай гэж дахин дахин захья. ? Тал хангайг бүрхэн билчдэг та ван хушуу мал сүрэг маань төллөж хаана л бол төлийн дуу хангинаж хаврын урь орлоо, Анхны хурга, хургачин хоёр Ц.Пунцагжамцын авсан гэрэл зураг 270041 дэх жилдээ Завилниийгээнүйлээж, 1065 оны 1 дүгээр сарын. Зр2 Лхагва | ЁХ1-ЛЛ төв зөвлөлийн . СОНИН. “Манай: авьяай тэн х ЖНИР хичээнгүй! “харайн тухай. . мэдээлж, байна БУЛГАН. Сайхан сумын 8 жи» слийн дунд сургуулийн сурагчид : хагас жилийнхээ. “ амралтаар :109 нэмнээ, 1046 уут элгэвч! 18 кг минериалын бордоо бэлт гтэж малчдад туслав. Багш ДАШБАЛЖИР: « | ДУНДГОВЬ, Өндөршил сумын пионерийн 12 дугаар бүлгэм. («Мал маллах сайхан» гэдэг сэ-- ?дэвт бүлгэмийн цуглаан зохионс- “«Таны мэдлэгийн, санд» гэдэг (бяцхан ном бичиж 70 гаруй. малчдад өглөө. Н. ПҮРЭВСҮРЭН.| 13 ж "ДОРНОД. Баянтүмэн сумын бага сургуулийн пионерүүд 40 жилийнхээ ойг угтаж «Алдаг- (дал хаягдлыг алт мөнгө бол. "гох» цуваагаар социалнст ху- “римтлалд 3000-аад төгрөг орууллаа. Ч, БЯМБАА. к С . жил 3 Бэлтгэлийн ! “ӨМНӨГОВЬ. Цогтцэций сумын Т. Борын нэрэмжит 8. жилийн сургуулийн пионерийн 14 дү: тээр бүлгэмийн дэргэд «Шан» Ї хайн долгио» радио станц ажил: лаж эхлэв, «Шанхайн долгиоУ.. | станц эрэлхэг зоригт эмэгтэй! Т. Борын алдар гавьяаг мөнх. / жүүлэн . пионер . сурагчдын ажил амьдралаас нэвтрүүлэх юм. ї : -Д, ДАШДАВАА. . . 5 Архангай аймгийн бзцйр Улаан: Дасэхс хэаансар” на ын ассан” ЗойГо рийн 40 жилийн ойн нэрэмжит угтаж. алдагдал хаягдлыг алт мөнгө. “болгох 14 хоногийн цуваа гар. гаж социалист хуримтлалд . 1000 гаруй төгрөгийн орлого орууллаа. Мөн нэрэмжит тэр- гүүний анги тасаг шалгаруулан «ариун цэврийн» сарын аяныг явуулж, багш Рэнхүүгийн даа- сан 6-а анги, багш. Цээлхамын удирдсан 5 дугаар тасгийг Мон-- голын Пионерийн 40 жилийн ойн нэрэмжит анги тасаг бол- голоо. Ж.РИНЧИНДАШ --1925 оны анхны пио нерүүд пионерийн ямар улаан бүч зүүдэг байсныг та нар мэдэх үү? Энэ ту- хай саявтархан ахмад пио нер Гэсэржав, Насанбуян, “Улань, авна яанна,/ авиа,” “авна ЯВНА аниа ана анал банн яана анал хөдөлмөрийн танхимаар су Үйлдвэрийн яндан хүнгэнэн дуугарах лийн хонх жингэнэн дуугардаг билээ. Энэ Дуунаар ажилчин хүн хөдөлмө рийнхөө талбарт, сурагч хүн сургуулийнхаа танхимд алхлан орж, ажил хө Хонхон дуу хонгилд хадаж байсан тэр эгшинд би нийслэлийн 23 дугаар дунд сургуу дөлмөр ариун эрдэмд хүч чадал ПИОНЕРИЙН УЛААН БҮЧЯМАР ТҮҮХТЭЙ ВЭ? Сүхбаатар, 3, Ханжс: Мянга еёсөн зуун хо» уяа хүртэл өөр өөр байв. Намхайцэрэн, 8. Дном, риод оны сүүлч гучаад Хорь гучаад оны үед нио- Рагчав, тов, Дугарсү. Оны хөн үеэс эхэлж нерийн улаан бүчийг эрэг рэн гуай нартай уулзсаз уулзалтаас олж мэдлээ, 1925 онд пионерийн улаан бүчийг ардын хувьс талын үйл хэргийн төлөө улаан бүчнийхээ хойт гур валжин хушуун дээр шар утсаар «Хэзээд бэлхэн» гэсэн пионерийн дуудла- тын хариуг хичээнгүйлэЗ хуучин үсгээр оёж зүү- тэй «хүмүүсийн зангиа шиг уядаг байв, Мянга есөн зуун гучаад оны сүүлч, дөчөөд оны үед тусгай төмөр хавчаа- раар хавчдаг байв. сурч мүүжихээ илэ 85162411 ардын га, дэг болсон байна. Энэхүү хавчаарыг «Кос ашгийг хамгаалагч ангийн Мянга есөн зуун гу-. ёр» (задгай гал) гэж нэр хойчийг залгалмжлагч ба Чаад оны сүүлчээс ам /лэдэг байв, тачууд зангиа хэлбэрийн гурвалжин хушуу бүхий хэлбэртэй улаан бүчийг зүүдэг байсан гэзэ, дөрвөлжин улаан ямбууг гурвалжлан хувааж улаан бүч болгон зүүдэг болжээ. Пионерийн улаан бү- чийг Зазгиддаг зангианы Пионерийн улаан бүч бол хувьсгалын улаан ту- гийа түүхтэй холбоотой бө гөөд түүний нэг хэсэг нь юм. Ийм учраас бидний эцэг өвгөд ,1921 оны ах мад хувьсгалчид өөрсдийн үйл хэргээ залгамжлагч хойч үеийнхэн бидэндээ тэрхүү улаан тугийнхаа нэ тэн хэсгээс дурсган өгсөн билээ. Тэрхүү улааа тугийг хазээ ямагт эрхэмлэн хам таалж, сурч, хүмүүжиж ажиллаж амьдрахдаа хам гийн нэр төртэй сахин хадгалж явах ариун үүрэг пионер бидэнд ноогдсон байна. оюун ухаанаа зориулдааг. лнар орж хөдөлмөрийн танхимуудаар сурвалжиллаа. тэрхэн эгшинтөй хослон еургуу Мужаа- -- Гараа эсгэв болгоомжил! ны танхи- МУЖААН --Гайгүй нямбай хийгээрэй! гэж мийн хаал багш нь тэдэнд байнга зөвлөнө. гыг таттал Завсарлах хонх дуугарч хүүхэд харуул хө бүхэн хийсэн бүтээснээ дүгнүүлэхэд реөөнийдуу | Нямдаваа, Пүрвээ хоёр нямбай сайн (аттьл ланнь,ганньл “амны анин, авна “ална, танаа авна “авжна “авна, “аннь Л “акань авна, “авна, .Гомнаь ална гчиньл Учина Локнаь л нх рвалжлахад хэд бүхэн хийсэн зүйлээ багшдаа үзүүлж дүгнүүлж байлаа. Өнөөдрийн хичээл дээр юу хийгээ вэ? гэхэд Баруун гартаа багсайтал зэс дэгээ атгасан жаал хүү ирж -- Үүнийг хийсэн. Хувцасны өлгүү рийн дэгээ гэв. -- Хэдийг хийв. --Зургааг хийсэн гэв. Зүүн за хын дөшөн дээр төмөр хөрөөдөж бай гаа хүүхэдтэй уулзаж нэр хэн бэ? гэ хэд, Батхуяг? гэдэг -хэдэн дэгээ хийв, Үүнийг л хийчихвэл 8 болно гэв, Батхуягийн хийсэн дэгээнүүд гойд сайхан байсан учир багш нь онц гэж Аз ЖАРГАЛЫГ ХӨДӨЛ- МӨРӨӨР хам энэ дурласан үйлсдээ зориулдаг, Бүтээлч хүч чадлаа гарган ажилла хад саад хаалт байхгүй байгаа манай энэ эв хамтын үед амьдрах үнэхээр баяр хөгжөөнтэй сонирхолтой сайхан байна, Аж төр, хийж бүтээ, хайж ол, шинийг бүтээхэд зүрх зоригоо гарга! зоригтой ариун сайхан болдог. Би өөрөө Фаб рикийнхаа хамт олны гүн дотор бой Хөдөлмөрөөр жин өслөө, Хажуудаа эрэлхэг, байгаа найз ОЛДОГ нөхрөө дандаа дотночлон халамжилж, тэр нь нөгөөдөө эргээд тус хүрэхэд бэлэн байгааг мэдрэхэд АЖИЛЧИН ХҮНИЙ БАХАРХАЛ үхэр золжаргал шүү. Коммунист хүний сэтгэл ЗХУ-ын социалист хөдөлмөрийн гэдэг тэргүүний ажилч бүтээлчийн ха баатар ВАЛИНТИНА ГАГАНОВА жууд ажлаар хоцрогч сүүлдэгч, бү тэл муутай хүн, байхыг тэсэн сууж Ээлжийнхээ ажилд явах болгондл, чаддагггүй юм, Тэдэнд биечлэн тусал би ажилчин хүн, Миний гараар хийгд даг юм, Ажил үйлсдээ би хэвийн нэг сэн зүйл хүмүүст л хэрэг болно шүү дээ гэж өөрийн эрхгүй бодогдон зүрх хэмжээнд байж байхыг хүсдэггүй, сэтгэл яндашгүй их баяр хөөрөөр ха «Коммунизмын агуу их үзэл са лигладаг юм. Тэгээд ч манай нэхмэл чид авьяас чадал, бүх туршлагаа чу наа» гэдэг орчуулав номоос товчлон «Миний олж авсан юм бүхэн аврага хөдөлмөрөөр олдсон юм» ,е К.С.СТАНИСЛАВСКИЙ Урт тасалсны минь учир Хүүхдүүд минь эмээ. нь ОДОО 113 насыг насаллаа. «Айдаа бас өндөр насаа даа» гэж хүмүүс ярил цах юм. Өндөр настангуудыг бод вол ч юу байхав дзэ. Эмч доктор биеий минь үзэхээрээ «Та ажил их хийж байсан уу? гэдэг, Эмээ нь тэ гэхээр нь хар бага наснаасаа хаад ноёдод зарагдахаас эхлээд хар бор ажлыг хүнд хөнгөн гэлгүй. хийж явснаа ярихаар «аа тийм байж таарна таны бие гойд сайн байна, Яг л өдөр болгон. гимнастик хий дэг хүнийх шиг байна шүү. Таны урт наслахад он удаан жил хөдөл мөрлөж явсан чинь их нөлөөлжээ» гэж эмч нар ярьдаг юм, Ер нь Ч үнэн байхаа. Эмээ нь 100 гартлаа хөдөлмөр хийсэн хүндээ, Ойрын хэдэн жил нас сүүдэр 100 гарчих лаа гээд л гэрээс гарахгүй гэдэс алдахгүй байсан чинь бие жаахан доройтоод байх боллоо, Хар бор ажил, (та нарын ярьдгаар бол би еийн хөдөлмөрч билүү дээ) хийх ч урт наслахад хамгийн их нөлөөтэй байдаг юм байна. Хүүхдүүд минь, ач гуч нар минь, хөдөлмөрлөхөөс сайн сайхан юм байдаггүй юм бай на шүү дээ, Ажилсаг хүн болцгоо гэж захьядаа. Уу алулубУд бусуу ОО бу уу УО бусуу ОҮФ бубусусулатуЭ тлататала ний / гайхалтай их тул капиталист Герман мв хадаж, аж хийсэн гэж «5»-ын дүнгээр шагнуул ( ? лын Ижил- лаа. Бяцхан мужаануудын гараар 45 шоо | ЮИ ХӨДӨЛМ2! ЛӨӨГҮЙ БОЛ ӨЛСӨЖ, ҮХЭХ БАЙСАН БИТ ЭР хан минутад 20 шахам өлгүүр хийгл зөӨнаадрийн Бин бол маргаашийн “Дэвхийн хоёрАУГЗЭР АА ХҮҮСч ЭЭ хэр хув лээ. Анг р 2: мээг Копенгагены ойролцоо хоригдож байх ний эх орон байж болохгүй гэдгийг би аа ( цастай Оо Ё сэ , Тийм ч учраас хүүхдүүд маань су, даа дууллаа. Тэр үед би 15 настай байсан жимдаа ойлголоо. Тэгээд би «Аюултай са хүүхдүүд Д ол оёдог хоёр ёо, ухарч оёдог хоёр рахын | зэрэгцээгээр хөдөлмөрлөж, Юн ЦӨРНАДЭХБ Будардал Хэвүү уг Чих Хүний хүсэл хөдөлмөр хоёр бол гайхамш билэгтэй, суут ухаантны аль нь ч тарахгүй, дор бүр- Ширээ бүх: оё 0ёо байсныг хооронд нь холин самуур ажил хөдөлмөрийн анхны арга бари 1047 онд би ажил, мөн төрөл садангаа: цац ухаа БЙЛХаА мын энэ “Р гийн гайхамшгийг бүтээдэг. Д. Н. МЕНДЕЛЕСО ДЭЭ зав чө рээ бүхэн дээр оёдлын машин И лыг олж авдаг. Эдний дунлаас ирээ | хайж олохоор Бременд нрэв. Өлсөж үхэх р. рлин хотод П, Г, НЕКРАСОВ 2.7 ЭРҮҮ: тавиастай, “Гэвч бяцхан оёдолчид "99. яи явлал хэл хэдэн сурагч дээр : даг. : ун/ ! түйн эрхээр ямар ч ажид хийхээс буцах Шоу аБергизиь Борзвг» гэдэг үйлдвэрийн .... Дар О4 5 лө гарсан боловч тэд учры нь гүй Т: ажиллав. Ингэж ариун хөдөлмөртэй үн бүхэн хад ч байсан өөрийн чадах ма: Ч үй явлаа. Тэгээд гудамжны хог цэвэрлэх й - л ажилла, БНВВы Хүүхэг блогтэаг ал ойлгож хүүхэд бүхэн жигд ! угаалгын газар авиаг хөдөө ОЛГОХ ахин хөдөхиөл аа аны шшлЖ Тэхгэоихинагуилүүхи чарха булчин Хи инн хэн длиншЭОХ . 5 зарцл 2 шим ховдог шуна 1 шаоЭБан анхааралтай ширтэнэ. Чулуун багш, С8 Хан оёдог боллоо. Ї шулвБшйллылг: Эв? явлаа. Тэг хай хөрөнгөтний хагартлаа баяжихад биш ГҮ!" ҮЙЛ аиваА ЭГ, ЧЕРНЫШЕВСКИН. ./ Хэн ч байлаа эсэн хөлсөө гартал ажилд Дамдинсү: эхлүүлэв Өнөөдөр бид оёдлын ма Завсарлах хонх | дуу- : шины «Ауто-уннон» заводад ажиллах баа МИНИЙ эх хо бахжүүлэээх зориулагдаж, БИРСҮҮҮЭ лаж хөдөлмөрлөх ёстой, Түүнд гагцхүү 3 9 шины зай тохируулагчийг үзнэ гээ, лоо. Энд намай| й: туг дээрээ «Бүгдийг хүний тулд» гэж зур амьдрал зол жаргал, баяр баясгала!, салал, рэн, 5 -ын самбар дээр тайлбарлана мадлыГ гарахад нэг охин оёсоор х ХҮВтЧээр угтаж, сан социалист шинэ нийгмийн барилга бай Хөдөлмөр шиг хүнийг өөд нь ЗУРанДЭн 0 зорилго оршино, | 3 ча» анги с лдлээ, Түүний зургийг Хөрөнгөтнүүд товон мөлжих нь тэнд гуулалтад нэмэр хандив болж байна гэд (ЮУ Ч байдаггүй. Хөдөлмөрлөхгү ү", мааны хичээлээ тайлбарлаж дуусаад Үү гийг санахад нэн баяр баясгалантай байна гэдэг нэр төрөө сахиж чадахгүй Гэгээ тусмагц босож чулуу мод 0ааба мужа ? 1 --Ойлгов уу? хүүхдүүдээ гэхэд, 88Ч. нэр хэн бэ? гэхэд Хорст римкус «Бергман-Борзиг» байсдын А.Н. ТОЛСТОЙ г ажилчин, малчин, хүүхэд | сургалаг Ё 21 ЦЭ бал | хүүхэд бүхэн нэг зэрэг -- Жаргалсайхан гэв. /янал хмалчтал авилчннллана лал ланалланалажал, ажилчин ... бигш тэнд замын машинч байхын аль 4л» бийнэ! Өнөөдөр | манай | хүүх || --Ойлголоо гээд ярсхийтал гараа | --Оёж сурч байна уу? УНШИГЧИД АА! Берлин хот Хөдөлмөрт шунан дурлахгүйгээр авьяас АЛЛЕХОВ дүүд хувцасны өлгүүрийн суурь мод өргөлөө. Оёдлын . машинууд нэгэн -- Сурч байна. Өвөө 1 дүгээр сарын 20-ны өдрийн ... тэгшлэнэ гэж танилцуулав. Хүүхдүүд Жигд,шиг шиг шиг дуугарч хүүхдүүд дөр гэртээ хариад зэжийн- 8-р сонин 4-р нүүрт нийтлэгд- Хийж байгаа юмандаа дурлах хэрэггэй. маань хэзээний дадлагатай мужаан оёж эхэллээ. Гэтэл хамгийн эхний ши хээ | машинаар | дүүдээ сэн «Хүүхэд болгонд хүү ши- гс: Би: ЭС ЛЫГ ч гэсэн шиг ажиллана. Нэг хэсэг нь хөрөөд рээнд суусан бяцхан охины машин нө, нөгөө хэсэг нь харуулдана, ха урагшаа биш хойшоо оёж байлаа. Яа руулдаад гарсны нь өө сэвийг өрөвт гаад ингэдэг билээ. Тохируулагч 4 лөөр зарим нь тэгшлэнэ, дээр байхад хол оёдлоор оёх ёстой -- Харуулаа хөнгөн дар! тэж Оюунчимэг охин гайхна. Гэвч хормогч оёхсон гэж яарч байна гэв. ДАРХАН Би, дарханы хичээлийг завсарлаж дүйн алдартай дархцуул, уран оёдол 1 чид төрөн гарчэх орон хүн ардынхаа ) Ї төлөө хүч чадлаа зориулан хөдөлмөр лөх болно. Ц. Эрдэнэбат лагат бичигдсэн багш Нямхүүг нийслэлийн 2 дугаар дунд сур- гээ хайртай хүн» гэсэн сурвалж | гуулийн багш гэж ойлгоорой. | | -- Хөрөөгөө зөөлөн тат! тэглэгч, 7 “УУ бҮЭ, бХРХБХҮХЭХӨ 82 ЭХЭ БХ22 БХЭ ХЭХЭХЭ БХЭХЭХЭХБХҮ ЛЭ СУ ХУЛХӨУЭХЭУХХУЛХЧ ЭОХСУӨУВХЭУДХБУВХХУДХОБХУХЭХЭ 6Х2272 УБ ТУХ ЭБХЭХБХЭХБХЭ2ТХӨУХХХУВХ Нина ас ээс лс сс ОО ОЛОЖЭЭЭХЭВЭ хөйлиниха ОХУАХХУУДХӨУДХӨУХХУУХХЕЛХХОУХХОУдХЦ) | 2ОХУРХЭ оОХХУХХЫ (ХЭМХ Хөдөлмөрийн ачаар.. . хүүг ажилд сүрхий гэж нутаг Шарав ардын цэргийн албанд 2 | Н) хүрзээр зөөж, том дугуй ганД | лөвлөгөөнд 10 жил 8 сарын дог юм.Шарав гуай бага балчн санасанаа бүтээнэ шүү. Ажил усныхан нь ярилцдаг байжээ. татагдаж агтын жолоо залав, хийнэ. Ус хийнэ. Эргүүлэнэ. ажил, 2 дугаар 5 жилийн төлөв. раасаа эхлэж хатуу зөөлөн, хар хийх хэцүү. Гэвч бүү айж бэрх Гэвч түүний ингэж их ажиллаж Эр цэргийн албанд сурч, цэр Ингээд л ажилдаа сурч мэргэ- | лөгөөнд 9 жил 7 сарын ажил бор хүнд хөнгөн ажлыг хос- шээ! Эс айвал ихийг бүтээнэ, зүтгэсний үр шим нь тэр үеД | гийн холбоо хорооны барилгын жилээ өзэмшив. Энэ ажилдаа хийж, шохойн хаягдлаас 13, луулж хийгээгүй биеийн амрыг Гэвч бүү голж сонго, аливаа Бяцхан хүү Шаравын ажил 5-6 настайгаасаа эргүүлэх, | гугал хариулах ажилд орж сүүл сүүлдээ. үнээ ивэлгэх, хүйтэс овоолох, хот, хо тоо цэвэрлэнэ, Арав хүрмэгї хонь хариулах, адуу хураах, ар эхлэн хурга тэр удалгүй учры нь оллоо. Урагшаа байхад орсон юм. Намайг ороход хүү огтхон ч мэдэгдэхгүй байв. Ийм байдлаар миний бага нас Өвөрхангай аймгийн Гучин ус сумын аглаг хөдөө нутагт өнгөрсөн юм даа.Бүрвялх багаа эцэстээ надад сайн нөлөө үзүүл сэн юм гэж Шарав гуай тээ яри- ЭУдуү9757 сумангийн байлдагч болсноосоо хойш мөн Л хөдөө хээр гарч хүрз царил хангинуулж ардаг хатуу хөрс шороог онгичиж гүн гүнзгий нүхүүд ухаж, утасны бож явжээ. Хүра улласаар хө- лий нь тавхай зэврүүтэж, Ца- рил атгасаар гарынх нь алга хорсож байсан ч зүрхшээлгүй, хийсээр л байжээ. Хугацаат ал- банаас халагдаж, орон нутагтаа ү д) 7 илэр “эс (Манай тусгай сурвалжлагч) | ажилчин цуваад нэг Л сайхан рийн комбийатын боловсон хү чинд өгөхөд. --Юуч хамаагүй хийх үү? --Хийнээ --Хүнд л ажил бий шүү дээ. --Хамаагүй... гэж хэлээд би бүтэн 20 жил ажиллаа. Ма» най энэ үйлдвэр бол 300 гаад дамжлагатай. Би эхний дамж- лагад нь ажилладаг энэ дамж лага л саатвал бүх дамжлага 000 төгрөгийн ашиг оруулжээ. Гайхамшигтай юм. Тун бахар- халтай хэрэг. Ийм мундаг ажилчиаа эх орон, нам засаг, ард түмэн нь үнэлж, БНМАУ. --Айдаа улс эх орондоо хү- чээ өргөж ажиллаж бүтээнээ гэ дэг мөн ч сайхан юм. Баян Доп довын зарц байхдаа хичнээн ихийг хийвч өнөөх л муу Ша- рав гэдэг нэртэй явж билээ гэж харж, хүний хойно орж морин цаана сууж байсан бол яалаа гэж «Баатар» гэдэг бахдам нэр цолыг хүртэж алдарших билээ дээ. зарагдана гэж байдаггүй үү- гэж Шарав гуай харамса! и- Тун амархан юу байхав» гэж рийн гэгээнээс, үдшийн бүрий | Саа ажлын дөр мэдэж, түмэн . мод суулган, утас татаж, хол- | даа. шах СУ-ЛЛВВир санагддаг болж гэнэ. “Тэгээд 20"С0НО ГЭЛЭЭ, Ын хөдөлмөрийн баатар болго- захилаа. яс хүртэл үргэлжилнэ. Шарав бүр | бэРХийн дунд зовж өссөн Нь . бооны тол гол шугамуудыг хол өргөдөл бичиж, | Аж Үйлдвэ мэн Одоо, яг өнөөдөр БНМАУ- Ажилчны хөдөлмөр тариачны бүтээд хоёрын тэнхлэг дээр өрин цаг ч хурдаараа жирийж энэ амьлрал ч эргэлдэж байна. А.М.ГОРЬКИЙ ажилд хүч чадлаас гадна арга ухаан, эв дүй гэж байдаг тэр арга ухаан эв дүй гэгчийг л мэ дэж авбал ажил хийх амархаан! ын хөдөлмөрийн баатар Дамбын Шарав гуай Аж үйлдвэрийн комбинатын том ширний үйлд- вэрийн шохойн тасгийн дамж лага дээр аравтын хүрзээр шо- хой хутган асар том торхондоо ххх: хэээВЭХхэВЭЭ 3 гал түүх зэргээр томрох тутам 125) Ч: Го очиж, адуу малаа малласаар Цэргэж” халагдмагц идор за-| том ширний үйлдвэрийн шо- Шарав гуай ийнхүү ажилла. Шарав гуай сэтгэл хөөрөн Хүүхдүүд ээ! Баатар. Ша хийгээд бүхий бие хувцас ху- 2 ажил нь нэмэгдсээр байжээ. 1945 онд түр цэргийн албанд | луу Шарав аж үйлдвэрийн ком хойн тасгийн найруулагчийн саар 20 жил болохдоо улс эх өгүүллээ. рав гуай ингэж байна. «Ээдээ | нар, нүүр ам нь дун цагаан бол Ийнхүү Дондов баяны тү- -9.“ЕоЗө мордож, Улаанбаатар хотноо | бинатын хойгуур алхалж ява- “ажилд дагалдангаар оржээ. орныхоо хөгжилд үлэмжийн нэ Энэ үнээн Гарцаагүй үнэн ажил ажил, ажлыг л хийж су. чихсон ажил хөдөлмөрөө хи- 1 мэн сүргийг адуулан. хөдөө хө- иржээ. Гэтэл гайт өвчин тохиол хад яндан хүнгэнээд, их үйлд- Үйлдвэрийн гадаа машин ма- мэр хандиваа өргөжээ. Шарав Хөдөлмөр гэдэг өнөө үед аз рах хэрэгтэй юм шүү. Амьд гээд баяр баясгалантай гогсож хөрч галаа ганлсан бяцхан бор сум онд гилаласан залуу эр... ДООД ДАЙНД явж чадаагүй юм . вэрийн том хаалгаар үй түмон | шипаар шохой бууна. Түүнийг гуай нэгдүгээр 5 экчлийн ТӨОо| окаргаляруу алдрыгхүнд олгооо яваа насанд ажиллавал жаргаж, | бойна. Д. СОДНОМДОРЖ : д ЭЭ : ЭХЭХТУД ТХХУХГХУВХӨУРХӨЛХХУДХӨ ахехь... 2 ЭРӨХХУВХЭВХЭХЭХЭХ5ХЭ2 5ХЭХБХӨХЭХО 6ХРХБХЭХЭХЭ БХӨХ5ХӨХ5ХЭ, ЖхХЭ хьХӨХЭХЭИБХ БХЭХХЭХБӨ2ЭӨСУВЛУЛХӨЛЭЗУВХУВХӨБХӨЙ5Х562 Бэл ос ХЭ оо Оо ОЛЭХЭВЭ ЭРЭН Г-С7с:57сс2р5 52555252 хэ 2 хэрээрээ хэрэ Эхэ эЭсЭд “ЗААТАРЧУУД: ХӨДӨЛМӨРТ БИАТАРУУУД, 54 ШЭШЭРАЭГЖИЙН НАСИЫ ХҮҮХДЭД ЗОРИУЛАВ. “ЭМ 1(24) 1965 оны 1 дүгээр сарын 27 |------------------------------П---------------------4 ХӨДӨЛМӨРЛӨХ САЙХАН Баатарчууд аа! Та нарын аав ээж ажилчин, малчин, сэ хээтэн зэрэг янз бүрийн мэргэжилтэй шүү дээ. Нэр зь ийм ялгаатай боловч цөм Л хөдөлмөрчид юм. їа нарын ээж аав та нарыг цэцэрлэг сургуульд сургаж, эрдэм номтой ажилч хичээнгүй хүн болгох їзэж хичнээн их хөдөлмөрлөж байдгийг та нар сайн мэднэ, Ээж аав чинь өглөө эрт 00- сож та нарын хоол ундыг бэлтгэнэ. Өдөр нь ажиллаза, Орой нь бас хоол унд бэлт- гэж, та нарт кнно ший үзүүлнэ. Ээж ав- вын хөдөлмөрлөж олсон мөнгөөр.та-нар хувцаслана, хооллоно. Үүннй дүнд та нар баяр золтой амьдардаг, Энэ бол ээж аавын чинь хийсэн хөдөлмөрийз ач :шүү- дээс Тэгэхээр та нар сайхан бүхний-эх болсон.хөдөлмөрт дурлацгаа! дурлаад зог сохгүй хөдөлмөрлөцгөө| Ээж аав, цэцэр, лэг, сургуульдаа туслаж бай! Та нар ажилчин, малчин болохыг хүсдэг. Зарим нь эрдэмтэн зохиолч, нисгэгч, хөгжимчин, жүжигчин болохыг хүсдэг. Үүнийг-..бие- лүүлэхэд ганцхаа: хөдөлмөр л туслана. Ажиллацгаа! сурцгаа! 2 6 Хн -- Унд уухгүй болохоо би ангадаг. Услахгүй бол цэцэг цангах байх Хогоо арилгаж, | Хоолоо хийлцэ : (Баатарчуудын дүрмээс) ьТел л алллАЛЫЫННЫ . хэв-н-- алахыг дйВ ши сг-ил-гэгттиилтижаж-лтилэа. ? --Түдзэ хагалая гэ э хзэр хөлөө цавчичнхана : "гэх юм. | С Ээж аав өөрснөө цав чихгүй л юм байна даг. Одоохон би хагалаал оруулчихая. ” тоЦэцгээ |охыно ээж шигээ оёдолчин болох дуртай гэна. Хүчит трактор жолоо- дох хүсэл нь мөдхөн биелгна. Халзан дөөрхөн хургаа Ээжид нь ба хөхүүлсэн " т-Эажийгээ ажлаас чрэхэд нь усаа авчихсан байхад зэж минь баяр задаг. Манай ах ноосыг «Ца гаан алт» гэх юм, Би ч сэсэн «цагаан алтэ түүе. БЭЭ хөг төг төст тойтьТЫ мг УЛЬРАШРгчсжл.... НЭРЭЭРЭЭ Хуруухан, чинээ. биш дээ Хувцсаа вөрөө угаая ) аллав лэгалээ Ёл! ЗУРЛАА, ТҮҮНИЙГ ХҮРТЛНН | Нийслэ- охины нэр Сэрсмаа. лийн 18 дугаар сургуулийн 2 дугаар ан- Бяцхан «аврага цаначин» гэдэг. Зургийг Ц. БАТ. 1| гид сурдаг, Үе тэнгийнхэн нь Сэрсмаа! | Яжлиугсаг-өссасн Говьалтай айм- хаягдал ноос 12 кк,| гийн Булагт сумын энэ жил 28кг-ыг Чойндонгийн Сув- түүж бэлтгэлд ту! шаав. 2 жилд 40 кг! хаягдал ноос түүж. гагүй юм. Сувдаа зур бэлтгэлд тушаана єЭ9. гаахан настайчажил. дэг зургаан настай! ласаг охин юм. Өн- Сувдаад багагуй ажил | гөрсөн жнл Сувдаа шүү. Ш.ДАМАА. дааг ажилласаг охин гэж ярилцдаг нь “Фр- Ярвиг-зч Томоороо тамхины хайрц-: гийн дайтай, ярьсан, хэлсэн болгоныг эрэмбэ дараагаар би- чиж авдаг дуу хураагч бүтээнэ гэдэг үнэмшиж болшгүй сонин зүйл юм. Маш өчүүхэз боловч бичих бололцоогоор бүрэн хан- гагдсан дуу хураагчийг “бүх холбоотын радио нэвтрүүлэг, технологийн «Блокнот» МАНАЯ ХАЯГ: У : "зүй. ”... Хариуцлагатай эрхлэгч. ХАЯ лаанбаатархот. Бага тойргийн. 27: “дугаар | Ж. ШАГДАР байшин 3 дуаар: давхар 324,325 номерын өрөө утас 23005 ! ! 2 ! ний институтын Зюзнв, Евгений Петров нар 39- ГИЙГ ГҮйцэтгэдэг юм. Үүгээр, хнон бүтээв. Пионерүүд ӨӨРсС- /анц дийзхөө уран бүтээлийн нэрийг гэж нэрлэжээ, Энэ вь.тун зохимжтой. вэр болсов байна. Блокнот гэдэг:Нь. мОонго- лоор «тэмдэглэлийн дэвтэр» ї9. : (Шинэ дуу: сураарай! С: ЗКадамбаагийн ая Ч. Лувлэвлэнлэвийн үг “Сурагчийн... хүсэл. Удахгүй бид нар Сурагч болно доо Тоогоо ч бодно доо: . Зургаа ч зурна даа. Удахгүй бид нар Сурагч болно доо, Улаан бүчтэй Пяонер болно лдоо. р ийннийниийэийэийлиий Удахгүй бид нар Сурагч болно доо. С Таван хушуутай | Цүнх я зүүнэ дэв Удахгүй бид нар Сурагч болно доо Номоо. ч үзнэ. лэг Бичгээ ч бичнэ д ав зэжийн-хүү 9 зэрэг? 4аө Ээж намайг Өвөөгийн хүү гэдэг. Ээжийн хүү гэдэг зөгшын ч ны рх вөөгийн ч 3 , Аав намайг “Жуунд Хавын гэдэг. ЮМ Эгч намайг Ээжийн ч хүү би йн дэх, Аавын ч хүү би мөн дөө Баузуй нэ, ї 94. Ахын дүү гэдэг. -5 Эгчийн -Ч ДҮҮ Эмээ намайг Ахын ч дүү ба, шөн 28 Эмээгийн хүү гэдэг. Өвөө намайг бяазньноө? сэн үг юм, Үнэндээ энэ дуу хуа раагч нь хүний хармаанд Яяв-- "даг тэмдэглэлийн дэвтрийн үүр: эрдэм шинжилгээ- пнонер Юрнй лекц ярна, зөвлөлгөө өөрсдийн: дуртай дуугаа бичиж авч бол дог “байна. Блокнотын бүх хүнд 630 грамм юм, Х. Өсөрхаан (УИС-ын оюутан) Сүхбааттпын нэрэмжит їэф » 788 комбинатад хэвлэв. Мндьнс-1А140 : “ЭНЭ ЖИЛ 8 САЯ ТӨЛ ХҮЛЭЭН АВЧ БОЙЖУУЛНА. . В ТОВ он АЙ ЭУАЛ2016-р ЭэвжоЖЭр : Оров: бууна? г,вроэстарн . шар, вагдагтүй! т, "МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байгтун! : шиднэ: 2-1: й? 31 дээ явлдэх 1909 онь 3 дугаар сарын Жэ Мягмар Э8 5 (889) “ОНГОЛЫН ХУВЬСГАЛТ ЗАЛУУЧУУДЫН ЭНЛЭЛИЙН ТӨВ ХОРОО МОНГОЛ : ЧРОПРРИЙН Збвлөлийн сонин || ” ян ..” Е- СБС52 34 3 2 Ч со ЗЭЭ ЭС ЭЙ ЧВЦРЭЙ ТЭ юэ “нөчинтилэчирэлжилииижинстэиилгчигч анжинжижин. ,” ! | НЭГ 9ЛЧ ИЙ чид багачууд зав, ээж, ах | эгч 2 ( 2 й! ЯРЫН : 0ДОР нартайгаа мөр зэрэгцэн ажил- 3 2ОЛШОЛУЛЛНН | лаж их зүйлийг хийсээр байна. : Эч) Хайрт хүүхдүүд ээ! Бид нэгдэлчдийн хаврын бая. рын өдөртэй энэ оны 2 дугаар сарын 2-ны өдөр золгож байна. Арван зургаадугаар жарны хө- хөгчин могой жилийн билгийн улирлын хаврын тэргүүн сарын шинийн нэгний өдөр өө! Та нар нэгдэлчин аав. ээж. ах, эгч нарынхаа хаврын бая- рын тэмдэглэлт энэ өдрийг ажил сурлагын өндөр амжил- таар угтаа биз ээ! МАХН-ын 14 дүгээр их ху- рал малаа.олон болгохын хамт ашиг. шимий нь улам ихэсгэх нь хөдөө аж ахуйг хөгжүүлэх талаар тавьж байгаа нэг гол зо рилт мөн гэж заасан билээ. Мөн махны нөөцийг нэмэг: дүүлэхийн тулд гахай шувууны аж ахуйг хөгжүүлэх, малыг ха шаа саравчаар хангах, газар та риаланг хөгжүүлэхийг онцлон заасан юм. Намынхаа энэ заалтыг хөдөө аж ахуйн нэгдлийн гишүүн аав ээж, ах эгч нар чинь шир хэг дараалан биелүүлэхийн тө лөө эргэх дөрвөн улирлын. Га- чаал өвөл, тан халуун, байга- лийн түмэн бэрхтэй баатарла- гаар тэмцэлдэж ялан дийлж яруу алдраа, амжилт бүтээлээ цууриатуулсаар хаврын баяр- тайгаа золгож байна. Ц. НАЦАГДОРЖ (МХЗЭ-ийн Төв. Хорооны Үйлдвэр, хөдөө аж ахуй эр хэлсэн нарийн. бичгийн дарга) ахуй бол хөдөө аж ахуйн үндсэн салбар юм. Манай улсын бүх малын 70 гаруй хувь нь хөдөө аж ахуйн нэгдэлд, хамрагдаж байна. Өн- гөрсөн 1964 онд манай хөдөө аж ахуйн нэгдэлчид ажлын сай хан амжилт гаргаж 1963 оны- хоос малын тоо голгойг 1,2 ху- ниар өсгөсөн юм. Хөдөө аж ахуйн нэгдлийн та лаар нам засгаас тавьж ирсэн анхаарал халамж, нэгдэлчдийн ндэвхтэй ажиллагааны үрээр 1964 онд нийт малын тоо 1960 оныхтой харьцуулахад 9 ху- виар өсчээ. Одоо хөдөө аж ахуйн нэгдэл 294 байгаа бөгөөд социалист хөдөлмөрийн төлөө үүрэг аваад ажиллаж байгаа вэгдэл 1, С0- циалист хөдөлмөрийн бригад 245. “оцналист хөдөлмөрийн төлөө бригад 595 сэхээтний социалист нөхөрлөл 187 тус тус ажиллаж нийт 13170 хүн хамрагдаж байна. 1964 оны ноос бэлтгэлийн ажил амжилттай биелэгдэж 1963 оныхоос 1200 гаруй тонн ноосыг улсад илүү тушаалаа. Зөвхөн нэг жишээг дурьдахал 1963 оны ноос бэлтгэлийн | аж лын үеэр 1200 гаруй ишонс| сурагчдыг - хамарсан бригад гарч хонины ноос 12440 кг тэмээний ноос 866 кг буса” төрлийв ноос 1351 чг-ыг хаягд лаас түүж улсад тушаасан юм Нэгдэлчдийн хаврын баярын өдөр бол нийт хөдөлмөрчид ма най пионер сурагчдын баярыг өдөр билээ, Энэ өдөр нэгдэлчин аав ээж, ах эгч нар нь үр хүү дүүдийнхээ хамт даага далан тай. бяруу булчинтай онд мэн гарган. тавтай. орсныхоо ба ёслолыг хийж. 1965 оныхог ажилд шуурхайлин срж бай Энэ 1965 онд хөдөө аж... ахуй! нэгдлийн талаар хийж гүйц гэх ажлыг МАХН-ын Төв Х/ рооны 6 дугаар бүгд хурлаг, Зруу тод зааж өглөө Хүүхдүүд ээ! Төл хүлээн авах бойжуулах чухал ажилд пионер сурагчид ясил бү идэн тэй туслаж ирсэн амжилтаа улам бататгаж нэгдэлчин а: ээж, ах эгч нартаа улам их тү лах явдал шаардагдаж байна Иноперийн салаа бүлэг бү төл хүлээн авах бойжуула хад шаардагдах уут нэмнээ угж Элгэвч, тэжээлийн зүйлс зэр- гийг бэлдэж, малчин аав ээж ах эгч нартаа захидал цахил- гаан илгээн байнга. харилцах төл бойжуулалтын ажилд биеч ишиг 2-0 : БОтГО 1.5 4 БОСОЙЖУУЛА сс оалштал (шаылсинальы/, Яшаглананаыл, 1964 оныхоос 1965-онд: эсээ.АлАХчэ/дц, нА Таяаны ламньлантал, бүх. малаа : эглэлт: : граг- 4”К үл Ё руй хувь нь ажилладаг мал аж цэглэлтэд манай пионер сура хангзохиоВнол “Байвтаагт эхэ 4.5 хувиар өсгөнө нар чинь баярлах болно. Мөн энэ оны П улирлаас 1965 оны ноос бэлтгэлийн . | уламжлалт ажил эхлэн явагдах БХУХЗӨХЭХ БХУХЭХЭХЭЭ?, бХӨХЭОХЭ2 2 ХӨХХОХЭС ВХЭХНХсМХа бөгөөд энэ ажилд манай өсвө- 2 ЭХНИЙ ЦУВАА а- Хөдөө аж ахуйн нэгдлийн цэ ТсулсннсхгэцамынлӨ0Ыг Ё хэЭХУ : лэн туслах зэрэг ажлыг өр- 5 Ф.шишлиэєашсшиисышитоосв Би төлчин ах эгч нартаа. бэ- лэг болгож уут 1, нэмнээ 2, элгэвч 3-ыг бэлтгэлээ. Энэ бол миний өчүүхэн тус гээд. инээм сэглэн зогсож байгаа охины нэ : РикСХ шү лшаал ЭС Ха25 Нийс Ер нь Хэнтий нутгийнхан төлийн аянд жигд лэлийн 10 жилийн 2 дугаар 1 ТУГ УУ г1:2 дунд сургуулийн 2 дугаар ан- 2: 5 гид сурдаг. толь, Е 2 Манай тусгай сурвалжлагч Ц. ЭРДЭНЭБАТЫН авсан їе, Ер рэл зурах рийн үеийн багачууд нх чар майлт гаргаж ялангуяа хаягдал “ноос гаргахгүйн төлөө гялалзЗ- - сан амжилт гаргах нь дамжиг- Бэрхийн уурхайн 7 жилийн дунд сургуулийн гүй. : ) хичээлийн байр руу ороход гудмандахь олон Хайрт хүүхдүүд ээ! Хөдөө аж “самбар хэний ч анхаарлыг татна. Тэр бүхнээс ахуйн нэгдэлчдийн хаврын Оая ф) «Хайрт пионерүүд ээ! Манай аймаг өнөө жил рын өдрийг тохиолдуулан та (4 400,000 төл авна. Төл хүлээн авах бэлтгэлд нарт эрүүл энх, сурлага ХӨДӨЛ ү) пионер бүхэн гарахыг уриалья. 2 дугаар бүл- мөрийн амжилт хүсч сайн сай- с 2 хан бүхнийг ерөөе. ) гийн пионерүүд» гэсэн уриа нүднээ содхон тус лаа. 167 пионер хушуучилж энэ сургуулийн : 300 гаруй сурагчид төлийн цуваанд гарчээ. 9) Энэ цуваагаар нэмнээ 820, хүчит тэжээл 100 иг, угж 22, хурганы уут 11, эмийн сан 3814 ) цугларчээ. Эхний цуваа ийм амжилттай бол-| (885525-5555 5 хэилэлхэижин Миний төрсөн нутаг, монголын -- Хараа! Хараа! Тэр уулын ар уруу, модны чөлөөгөөр нэг их амьтан цас. манаруулсаар орж ир лээ. Юу байдаг юм болоо? гэж Зургиймаа гайхан асуув. -- Нээрээ тийм байна. Зэрлэг га- хай юм уу эсвэл сарлагын бух байх гэж Оточмаа. хэллээ - Хоёр охин минь сайн хар! Бас малгайныхаа бүчийг тайлж чихээ онгойлгож байгаад сайн чагна. За юу сонсогдож байна вэ? гэж Түүхч хүү, Хайгуулхүү хоёр зэрэг асуув -- Үгүй ээ энэ чинь юу вэ? Энэ ууланд чинь трактор дуугараад байна уу даа. Бас.мод хөрөөдөөд ч байх шиг гэж Зургиймаа, |Отот- маа хоёрыг хэлтэл бүүр ойрхон хү мүүс хоорондоо хашгиралдаж, дуу дуулж байх нь сонсогдлоо. - Бид Тосонцэнгэлийн мод 00- довсруулах комбинат дээр ирлээ шүү дээ хэмээн аяллын ахлагч өгүүлээд үүргэлж явсан Зохиол- хүүд хандаж -- Тэрний унтаж явааг хараа ч дээ. Мань эр өчигдөр шөнө шүлэг бичээд даан ч унтахгүй байсан юм гэв. «ГАЗ 69» хэмээх машиныхаа жолоог чадамгай залж яваа Хай- гуулхүү «Хамарт нь (даавуун гүр- вүүл) шургуул!» гэхэд Зургиймаа босож очоод Зохиолхүүгийн Ха- март нийтэгсэн даавуу шургуул тал нүүр ам нь татвалзаж байснаа согчииции "7 -гэЛЧ соо ЦӨМӨРАЙР.- АРХАНГАЙ. Өлзийт сумын | бага сургуулийн пионер сурагчид «Алдаг- дал хаягдал ашиглах» хөдөлмөрийн цуваагаараа нэг өдөрт яс 280 кг, тех инкийн тос 25 кг, төмөр 100 кг-ийг псуглуулжээ. М. ШИНЭХҮҮ Г. НОРОВ . Төв. Жаргалантын 11 жилийн дунд сургуулийн сурагч Ш. Бадарч, зо. хиолч Л. Бадарчийн «Хүжийн | гал» гэдэг өгүүллэгийг шаа Долпицан / б/ өхөрлөлийнхөн 2 РУУДЖ соёлч н р Б, МАНДАА БУЛГАН. Сайхан сумын дунд сур гуулийн хэсэг сурагчид Их эхлэлт нэгдэлд очиж үтрэмийн цас арилгаж 130 тонн буудайн үр цэвэрлэн Ну« руулджээ. Энэ ажилд 7-гийн, «А» ан гийн Хишиг базар б дугаар ангийн З. Ёндон, С. Пүрэвсүрэн нар їдэвх гэй ажиллав. ДАШБАЛЖИР солж өмсөх, гутлын түрүүг сайхан орон) НАСТАЙ ҮЙЛДВЭР ТАВАН учиргүй. чанга найтаагаад сэрчих- лээ. : Та дээшилж үз! Бид зорьсон газраа хүрээд ирлээ хэмээн Оточ- маа өгүүлэв. Таван аялагч маань Зөвлөлт ул сын тусламжаар байгуулагдсан Завхан аймгийн Тосон цэнгэлийн мод боловсруулах комбинатыг үзэхээр ийнхүү зорин иржээ Аврага том гинжит трактор мөч иртэй сэлттэйгээ энд тэнд хэвтсэн 10 шахам бүдүүн модыг өөрөө цуг луулж аваад бөгсөн талы нь өргөж «ууцан» дээрээ гөөр цас манаруулан одно. -- За харав уу? Та хоёрын ирж явахдаа гайхаад байсан амьтан чинь энэдээ гэж Түүхчхүү, Зур гиймаа, “Оточмаа хоёрт хэлээд цааш нь ярьсан нь: -- Энэ комбинат жилд 81000: мод” боловсруулж, нийт ам дөрвөлжин шоо мелр дээ 46,8 мянган талбай бүхий нэг айлын загварын 1500 байшин үйлдвэр лэнэ. Модон тэрэг 1000 гэр ахуйн хэрэглэл 10000-ыг хийнэ, 8300! шоо метр банз дүнз гаргана гэв. -- Одоо бүгдээрэ үйлдвэрийн дам жлага үзье гээд Түүхчхүү дагуу- лан алхаллаа. Гинжит хөвүүр дээ- гүүр гуалингуудыг урсган аваа- чаад зүснэ. Гуалин зүсэгдээд банз дүнз болно. Банз дүнз хатаалганы Бүлгийн шинэ ажил Гутал гэсэн сэдвээр бүлгийн ажил цзуулна гэж бүлгийн дарга Наяг хэ лэхэд «Хүүхдийн зохиолч Д. Содном- доржийн «Гутал» гэдэг кино зохио- лын тухай л ярилцах гэж би бодож байлаа. Гэтэл миний бо дол талаар боллоо. юм байхдаа» Харин хүүхдүүд гутлаа үргэлж т0- арчиж дуулж зохиолч Д..Содномдорж руайн «Гутал» гэдэг зохиолыг уншлаа. Энэ үнэндээ сонин зохиол гүй хүүхэд байвал түүвэрт нь Заавал уншаарай! гэлээ. шүү. Уншаа- бий, ПИОНЕР ОЧИРХУЯГ. Маюкай ан- гийн Ганбаатарын гутлын өсгий дан- рч -ат-аг-аг ар татар агт Фт-т-Ф-тчт ДАй ЭЛЭГДЧИХСЭН ЯВДАГ, Тэгэхээр Ган тавиут ойн чөлөө ижил 2 газар тусгай төмөр замаар хатаагдана. Тэгээд эсгүүрийн Це- хэд орж хаалга, цонх, хана, шал тэргүүтэн болж эсгэгдэнэ, Тэндээ- сээ угсрах цехэд орж угсрагдаад будах цехэд будагдаж байшин болж байгааг таван аялагч маань дагаж үзжээ. -- Заийм л үйлдвэр байгуулагд сан юм даа Та нар сайн харж аваа биз дээ. Сайхан эд шүүгэж Түүхч хүүг бахдан өгүүлэхэд: -- Тийм юмаа. Ёстой л бүрэн ме ханикжиж байгаа үйлдвэр юм аа. Намайг тавхан жилийн өмнө үү гээр явахад түлээчин эрийн ханги- нуур сүхийн дуу хааяа нэг ханги- пасан зэлүүдих хөвчой байж би- лээ. Одоо тэгэхэд хүн, техникч хоё рын дуу хадаж, ажил, амьдрал цогцолсон ирээдүйн үйлдвэрийн лут том хот тэлэгдэж байна. гэж Хайгуулхүү ярилаа, | Зургиймаа охин олон сайхан зураг авчээ. Зохиолхүү «Таван настай үйлд- вэр» гэсэн сурвалжлага бичнэ дээ гээд том үзгээ халаасандаа. хийж тэмдэглэлийнхээ дэвтрийг хармай- лав. Тэгээд Түүхчхүүд хандаж -- Ахлагчаа одоо бүгдээрээ «Архангай нутаг Асгартан дүнхийн харагдана хөө Арван хэдхэн насандаа Айхтар холыг зорьж дээ хөө» гэж хангинтал дуулсаар Архангай нутгаар аялах уу? гэхэд Түүхчхүү дуртай зөвшөөрөв. Ямаан кран. Зургиймаагийн авсан гэрэл зураг. 8 БЭРЭН С3хсаййлыли сусалүэ баатар тэр элэгдчихдэг талдаа тах та виулж баймаар юм гэв. Нийслэлийн 16 дугаар дунд сур- гуулийн 16 дугаар бүлгэмийн 7 ду- гаар бүлгийн энэ ажлыг багш Х. Най Хн ай Улан бййАг ” Баг яав дүн” хэлэдэх 40м бүр нийг эдэлж хэрэглэх зэргийг харил- ёоч жирхай хандаж, санасан бод- яс асу сан : сон, мэдсэн сурснаа илэн далангүй цан ярьж байлаа. ярилцаж байхын сайхныг харуулав» Тэрхүү ярианаас зарим НЭГИЙГ гэвэ “дурьдвал: уу Г. СЭСМЭЭ ПИОНЕР Г. ЦЭЦГЭЭ. Би бүл. ганалланалаыллчиньлана.яннь/ Линь ана яань/ сс гийнхээ энэ ажлын сэдэвтэй холбог Нийслэлийн 12 дугаар дунд сургуу лийн «Баясгалант ирээдүй» хүүхдийн кино театрын кино механикч сурагч Адилбиш, хүүхдийн соёлын ордны дэргэдэх кино механикийн дугуйланд амжилттай суралцаж бие даан олон арван кино тавьжээ. ЗУРАГ ДЭЭР: Сурагч «УКРАИНА» гэдэг кино дээр ажиллаж байгаа нь. Зургийг Ц. ЭРДЭНЭБАТ Адилбиш аппарадан очиж ту млитгмтмлтмлтмтмтчулл Бүлэг бүлгэмийн ажил Гэтэл Зургиймаа сэтгүүлч тЭм- дэглэлийнхээ дэвтрийг гаргачих- сан ямар нэг зүйл шунан ТЭМДЭГ- лэж байхыг хараад Оточмаа «хүүе чи явах гэж байхад бас юугаа тэм дэглээд явчихав» гэв, Завхан аймгийн хөдөлмөрч түмэн сүүлийн хоёр жил малаа өс гөж улсдаа сүргийн тоогоор тэр- гүүн байранд явна хэмээн тЭМДЭГ- лэж байна гэж Зургиймааг Хариу лахад -- Түрүүний тэмдэглэж. байхгүй яасан юм бэ? Бушуул! явья| Ар хангай хүртэл зайтай шүү гэж ая ллын ахлагч тушаангуй хэлэв, Хүн бүхэн ажил - хариуцна Хайрт уншигчид аа! Зөвлөлтийн хоёр пионерийн яриа нийтэллээ. Чиний салаа, бүлэг, бүлгэм Энд “өгүүлсэн шиг"ажлаа явуулдаг уу? Үгүй юу? Хэрэв ийм ажил хараахан: хийгээгүй бол авч ашиглахыг: Эрхэм лээрэй. : : Минск” хотын пионер Лида Богда нова ярихдаа, т- Манайх «Пионер бүхэн | бүлгэ мийн эзэн байх ёстой» гэсэн уриан дор тэргүүний бүлэг шалгаруулах уралдаан явуулсан. Тэгснээрээ” “хүн бүхэн ажил хариуцдаг боллоо. Арван” хүүхэд мөрдөгчид болж тосгоныхоо түүхийг цуглуулан бичиж байна. За рим нь хүнд тусламж үзүүлэх ажил, зарим нь баатарчуудын ажил хариу цаж байна. Хичээлийн шинэ жил эхлэхэд сургуулиа албан ёсоор хү лээн аваад хавар тарахдаа тэр. ян заар нь хүлээлгэн өгдөг гэлээ, Орджоникидзе хотын пионер Заре ма Дзгоева ярихдаа: -- Бид бол бүлэг бүхэнд ажил хариуцуулж өгсөн, Жишээ нь: 6-гийн «А» ангийнхан шефийн холбооны аж лыг дагнаж хариуцна. 5-ын «Б»--гийн хэн муу дүнтэй тэмцэлдэнэ. (7-гийн «А»--гийнхан ариун цэвэрч байхыг” шаардана. Бүлэг бүр ажлаа. бүлгэ мийп зөвлөлд тогтмол хугацаанд тай лагнадаг гэлээ. Озншалиааа.луалнаг ланд Гавж олив” унаж, /єуль,, суявааг, Сүхбаатар айм-- гийн төв. Баруун-- урт, хот ороход Улаанбаатараас 557 им замыг туулна. 1942 онд Жавхлант Шарга гэдэг нэртэй- гээр байгуулагдсан гнэ аймаг их жанжин Сүхбаатарын төрсөн өлгий билээ. нуурын Цуу нэрээ дуурс гасан Дорнотын хот гор хөндлөн хэрчсэн хийгээд Алтан--овоо Зотог хан, “Шилийн богд, Баянцагаан зэ рэг 220 гаруй сөнө сөн галт уул бүхий энэ аймгийн нутгаар | ! | аялахад Баруун-- с0 Баян, Чоно, Онгон, | Таванбулаг зэрэг го р луудыг гаталж, Тал булаг, Тошин, Толин Цагаан зэрэг рашаа луулав. Хинииййшиин нийт цнтэгэээтоэт,тэтэтэ Эанөг х Эчилмланиитэг Ояннал, геливь галаа ганнал,. Сүхбаатар 271717 нуудаас амталж, Ши лийн Богдын орги-- лыг ширтэн, уснаа толь дох юутай сайхан, Энэ нутгийн пионер сурагчдын түүхт дө чин жигдээ барьж “буй сурлага хөдөлмөрийн дээж нь түмэн сайхан, ган гайхамшгийг бүр дээнэ. "Тэндхийн 16 сургуульд 5127 хүү хэд суралцаж байна. Тэдний 2141 нь пио нер, 1579 нь баатар чууд юм. Эд юу хийж юу сурч, яаж амь-- дарч байна вэ? гэвэл ихийг ярих болно. Гэвч зах зухаас танилцуулахын тулд энэхүү нүүрийг шигч олондоо Ганга өргөн мян 1 : БҮРЭНЦОГТЫН уур. хайн 8 жилийн дунд сур- гуулийн пионерийн бүлгэм Зөвлөлтийн ба гадаад ор ны пионерүүдийн амьдрал ! | | | тай танилцах, тэдний туршлагыг эзэмшихийн нь төлөө «Интернациона- лын» тусгай булан бай- ун гуулан ажиллаж байна. толн Энэ буланд гадаадын Ф Бага хурал боллоо Сүхбаатар аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургууль дээр МХЗЭ--ийн Төв Хороо, Монголын Пионерийн Төв Зөвлөлийн хэвлэл сэтгүүл. «Пионерийн үнэн» сонины уншигчдын бага хурал «Залгамжлагч» болж 6003 гаруй гионер сурагчид оролцов. Хурлын танхимд пионерийн үнэн сонины үйл амьдралыг харуулсан самбарууд тавигдаж, бүлгэмийн зөвлөл ханын сонин гаргав. сургуулийн пионерийн Хурал дэгр Пионерийн үнэн сонн- ны ажилтан С. ЯЧамсранжав уул сод нины тухай сонирхолтой яриа хийв. Пионер Баатартөмөр, Оюун, МХЗЭ--ийн гишүүн Цэдэвсүрэн, Цэнд сүрэн нар өөрсдийн сэтгэгдлээ ярилаа. Хурлын дараа «Пионер ба хэвлэл» гэдэг сэдэвт өдөрлөг зохиож, дуу, шүлэг хурдан бичих тэмцээн явагдав. Дууны тэмцээнд 6-в ангийн сурагч Алтанцэцэг түрүүлж, Шүлгийн. хурдан бичлэгийн тэмцээнд 10-а ангийн сурагч Сүхбаатар тэргүүн байр эзлэв. , Олон нөхөддөө сурлага хөдөлмөрөөрөө гайхагдан онц сурлагатан гэдэг эрхэм хүн дэт алдрыг хүлзэсэн 12 настай бяцхан охин Д. Сүхтогоо Баяндэлгэр сумын бага сургуулийн 4 дүгээр ангид сурдаг. Энэ охинтой уулзаж хичээл сурлагынх нь амжилтыг ахин ахин яриуллаа. Энэ бян хан охин одоогоос 3 жил 5 сарын өмнө "«А» үсэг мэдэхгүйгээр ардын сургуулийн алтан босгыг алхсан боловч ачит багшийн хаа заасан хичээлийг шамдан оролдсоны үрээр 4 жил буюу 14 улирал дараалан онцсайн суралцжээ. Сүхтогоо “хэлэхдээ: -- Би багшийнхаа хичээл зааж байгаа үед маш анхааралтай сонсож аваад ойлго сон зүйлээ бусад холбогдох ном хэвлэ лзэр баяжуулан уншдаг. Багшийн өгсөн үүрэг даалгаврыг цаг тухай бүрт нь бяе 10 аангийн сурагч БААЯА банасандаа хүрч Явна лүүлдэг. Хичээлийг найз нөхөдтэйгээ ха рилцан ярилцаж шинээр үзсэн хичээлээ урьд үзсэн хичээлтэйгээ хослуулан давт даг. Хичээлийг цэвэр нямбай бичих нь уншихад хялбархан давтахад ойлгомжтой байдаг гэж ярилаа. Сурагч Сүхтогоо арнун цэвэрч, эелдэг хөөрхөн зан ааштай ажилч хичээнгүй охин юм. Сүхтогоо энэ хичээ лийн жилд Жигмид Тогмид хоёр, Улаан- малгайт, Хавар зэрэг нилээд ном уншиж тэмдэглэл хөтөлжээ. Удахгүй Сүхтогоо санасандаа хүрч таван онцын эзэн болох Но0Ч| Сурагч А. ГАНБОЛИ, 24 орны пионерийн бай- гууллагын нүүр царай, ажил үйлсийн замнал, сэт гэл санааны илэрхийлэл болсон зурагт самбар, үзүүлэлт ширээ, 30 гаруй захидлууд, 20 гаруй төр- лийн тэмдэг, 40 таруй ил захидал, зургууд, сонин хэвлэл, зурагт хуудас, түү хийн дурсгалт зүйлүүд та вилаа. : Ялангуяа: Зөвлөлтийн Белоград мужийн 8 жи-- лийн сургуулийн: Марата Казей-гийн нэрэмжит нио нерийн бүлгэмтэй үргэл-- жийн харилцаатай ажил лаж байна. Энэ бүлгэмээс өнгөрсөн хавар пионерийн улаан бүчтэй захидал ирж анх танилцсан юм. Бид үү нийг анх пионерийн «Най- рамдал» гэдэг өдөрлөгөөр хүлээж авч билээ. / Одоо бидний харилцаа улам бэх жиж байна. Саяхан бид анд нөхдөөсөө хэсэг зураг бүхий. захидал авсандаа баяртай байна. Энэ захид- лын хариуд өөрийн сур-- гуулийн Хөдөлмөр зус- лангийн зурагтай захидал явуулахаар бэлтгэж | бай- на. Орос хэлний башн Нирвенко захидал бичихэд их туслалцдаг. Гадаад ор ноос ирсэн пионерүүдийн захидал, дурсгалын зүй- лүүд маань, нүүртэй үзүү лэн бүхий шүүгээнд байр- лаж, тусгай тайлбарлагч үйлчилдэг. Мен интернационалын булангийн дэргэд пуужин- гийн зурагтай (9 нисэгч дийн ялалтыг харуулсан «Огторгуйн зочид» гэсэн самбар, В.И. Лениний амьдралыг сурталчилсан зурагт булангууд байрлаж байна. Одоо бид Зөвлөлтийн пионерийн туршлагаас улам ихийг сурах зорил- гоор «Пионерская прав-- да» сониныг ашиглаж «Бидний найз» гэдэг зу- рагт сэтгүүлийн зургааду гаарыг гаргахаар бэлтгэж байна. Пионерийн ахлах удир- дагч Ч. Тунгалаг ЯС Эс ж 2Угд 10 жилийн дунд сургуулийн гудманд 19 цаг болоход жн- жүүр анги хүлээлцэх заншил ёсоор жижүүр ангийн сурагчид жагсжээ. Хүлээлгэгч хүлээж авагч ангиудаас хоёр хоёр су- рагч томилогдон хөвөнгөөр энэ тэр юм болгоныг арчиж, сур- гуулийн дотоод ариун цэврийг | алдаа, 2 алдаа гэж тоолсоор шалгаж дууссаны эцэст 10 алдаа хүрсэнгүй. Хүлээлгэн өгч болох нь ээ! Хүлээлгэгч ангийн ахлагч өдрийн хийсэн ажил, өөрсдийн илрүүлсэн алдааны тухай ярихдаа: --7 а ангийн сурагч Пүрэвжил, Алгаа, Тоня нар хичээлээс оргох тэхдэз үүдний жижүүрт мэдэгдэхээс болгоомжлон өвс хураасан харанхуй байшинд лаа асааж яваад бидний хурц хараанд өртлөө гэв. Сурагч Пүрэвжил, Алгаа, Тоня нар эл- дэв дутагдал гаргаснаа гэмшиж сахилга бат дахин алдахгүй гэж жижүүр ангийн сурагчдын өмнө буруугаа хүлээлээ. Энэ мэт сурагчдын дунд гарсан жижиг сажиг дутагдлыг илрүүлэн цаг тухайд нь бут цохисоор одоо сургуулийн дотоод дэглэм мэдэгдэхгүйц сайжирч байна. Сургуулийн жижүүрийг нэг ан ги 7 хоног хийж байсныг өөрчлөн | хоногоор гүйцэтгүүлдэг болсон нь илүү үр ашигтай болж байна. Сурагч Г.. ЦЭНДСҮРЭН Баруун уртын 10 тай уузвал: -- Миний аав, ээж нэгдлийн хээ малыг маллаж, би энд бай- ранд суудаг. Байр маань тохи- лог хичээлийн чөлөө цагаар амарч, ажиллахад тохиромжтой, Сайхан дээр нь сайхан болгох гэж аймгийн эрүүлийг хамгаа- лах газрын дэрэгдэх эмэгтэйчүү -дийн зөвлөл манай байрыг шиф лэн авч бидэнд хайр халамжаа хүртээж байдаг боллоо. Эд бээ- лий, улаан бүч, тэргүүтнийг бэ- лэглэж, цонхонд маань хөшиг чийдэнд маань бүрхүүл хийж жилийн дунд сургуулийн сурагчдын 1 дүгээр байрны сурагч Нямбуу- бас тэгээд эмийн сан бэлэглэж, Ариун цэврийн хэрэглэлээр хан гаж өглөө. Эгч нарынхаа ивээл хайранд баярлахынн хирээр баяр лаж хайрынх нь хариуг сурла» гаараа хариулах гэж байна гэж 8 дугаар ангийн сурагч Ч, Ням буу ярилаа. эмэгтэй сурагч Ш. Сумьяа СҮХБААТАР 1957 онд пионерийн улаан бүч зүүж бүрээгий нь дуугар- гаж, бөмбөрий нь дэлдсэн тэр өдөр энэ хүүгийн дуу хөгжимд авьяастай болохын авхны до- хиог зарласан байжээ. Тэрээр өдий болоход хөгжим, дуу, бү- жиг, жүжгийн дугуйланд идэвх зүтгэлтэй суралцахын зэрэгцээ хичээл сурлагаараа онцчуудын эгнээнд явж эх эцэг багш нарын хаа хайрыг хүлээсэн, төлөв то- моотой бүтээлч хүү болон тодор чээ. Хүний заасныг түргэн хү- лээж авсаваас одоо үндэсний 0б0- лон хөөрөгт 20-иод нэр төрлийн “хөгжмийг нотоор тоглож байна. Хийл хөгжим, баян хуураар ар- | дын ба зохиолын 300 гаруй дуунуудыг гоцлон тоглох нь үзэгчдийн талархлыг үргэлж татаж байдаг юм. Гуулин хөгж- мийг төрөл бүр дээр нь чадвар- лаг тоглож, бусаддаа зааж өх ба бусдаас сурахын зэрэгцээ- гээр «Гайхамшигт эрдэнэ» Тїэ- дэг хүүхдийн жүжгийн хөгж” мийг найруулж тоглууллаа. Одоо «Норовын намтраар» хий сэн хүүхдийн жүжгийн хөгж- мийг найруулж байгаа бүтээлч хөгжимчин Сүхбаатар, Сүхбаа- тар аймгийн 10 жилийн дунд мэ ргэчэн малль-Эль ил лэ гэд үс энэн Даригангын 7 жилийн сургуулийн «Гангын радио станцын техникч 5 дугаар ангийн сурагч Сумьяа. Гэрэл зургийг Содномдаш ав лаа, дунд долгио» 2 Ф.чашжиишлилэєсливинжэЦ ЭНЭХҮҮ НҮҮРИЙГ МА- НАЙ ТУСГАЙ СУРВАЛЖ- ЛАГЧ С. ЖАМСРАНЖАВ БА РУУН-УРТ ХОТОД БЭЛТГЭВ, ӨГҮҮЛЛЭГ Г| | ӨУ9-96-090 5496-00/60:5 626 6.6ы6, 3 нэ айл бяцхан дүнзэн байшинд 7 Э)-эларда: Цонхон тушаах мод- ны мөчир салаа нь цагнажээ. Ууганбаяр хүүг цэцэрлэгээс ирэхэд аав нь түлээ хагалахаар гарч ээж нь ээлжийн ажилдаа яв- сан байв, “Тэр үед нээлттэй салхивчаар нэгэн бор шувуухай орж, давхар цонхны хоорондуур ойчлоо. Цэнгэг агаарт эрх дураар ни-. сэгч энэ бор шувуухай шилэн хон- гилд бүлтэгнэн хоригдох нь юутай өрөвдөлтэй вэ? Бор шувуухай байн байн ни- сэн шил мөргөн унаж, дагжтал чичрэхийг харсан хүү түүнийг өрөвдөн тэр аюулаас гаргая гэж бодлоо. Тэгээд бор шувуухайд боорцог өгөх гэснээ болиод халаас- наасаа зөөлөн чихэр гаргаж, талы нь хазчихаад, үлдсэнийг май! гээд шидэхэд, намайг оноогүй нь зол гэсэн шиг бор шувуухай, биеэ займрав. ” Оролдсон Тэгэхэд нь Ууганбаяр, --Чи чихэрт дургүй юу? Тэгвэл юу идэх вэ? гэж асууснаа, бушуу- хан гаргаж авахаар арга бодлоо -- Цонхны тушаах ширээн дээр сандал гиавьж гарвал данхар цонх- ны хоорондуур гараа оруулж. га8- лын хайчаар хавчин гаргах гэж нь яагаад-ч. хүрэмгүй байв. Анхны оролдлого бүтээгүйд Ууганбаярын сэтгэл тавгүйтжээ. 7599-5999 о99-595)9 6666-0966 Е5| вэл, шувуухай эвэр хушуугаараа тогших мэт, эрхийн чинээ хүрэн толгойгоо огцом гудайлгаад ХӨДӨЛ- гөөнгүй болов. Үгүй ээ! Энэ чинь яачихваа, | гэж Ууганбаяр хашгираад бие нь зарсхийн, нүдний нь нулимс бүр- хэв. Аав нь орж ирлээ. -- Миний хүү яагаав? --Энэ бо, бор шувуухай гээд уйлагнахад аав нь, -- Хүү минь салхинд аваад гар! | Цэлмэг тэнгэрийн" чөлөөт” амьтан аргагүй. Гэрт бухимдаад байгаа биз. Аваад гар хүү минь гэв, Хүү авч гараад ялган дээрээ тавьж өн дөр өргөхөд бор шувуу жаахан жаахан хөдлөн, Хүү нулимсаа ар- | | | “У495У925:075У9 ФлУ525895У99 Фосу09У05У9 ООФ-ОбУОФФ ооо ОО бусуу уулт» бууд бчУд АНХНЫ БЭЛЭГ ТӨВ: Лүнгийн 8 жилийн дунд сургуу лийв дэргэдэх 2 ду Бор шувуухай ч улам айн чочиж давчдах аж. ”?: 175 . : Гайхаш тасарсан хүү. утсаар урихдан гаргахаар бас оролдсон боловч ер болсонгүй Гэлээ Ч цө- хөрсөнгүй өөр нэгэн арга оллоо. чиж, гар дээрх шувуугаа улам өн 1 дөр өргөн, зогсоход бор шувуухай ! хөдлөн. хөдөлсөөр хөх тэнгэрт 531 сэн одов. “Хүү далд орон ортол нь зогсол! 9 нүдээ арчин ширтлээ. : гаар бүлгэмийн пио- Энэ арга нь. цонхны |шилийг бор Б ЖАМЬЯН Дундговь вер “сурагчид, багш шувууны тушаа жижиг дугараг ха- БВНЛЫН балаа 2, галж, түүгээр гаргаж .авах арга Ч аймгийн БоБ хєа Ёолван дай байлаа. Тэгээд бор шувууг цонхны ї Өндөршил 8: с Ба! : булангийн мухарт очуулаад гэр ) 2 шаүлдэй зввад дөхөр тушаах шилийг, гурилын бөөрөн- Р, тун тОага тэр оролцов, дТЧ 52 хий молоор аяархан түлхэж үзнэл сургууль дээр 7 хо- Бу, 2 сургуулийн | Бидэ даахан ЗӨРЭГТОР ЗМВ БЯНЧОХЛН шил цоорох шинжгүй, Харин хавт : : ? : гайдаа нахилзах мэт санагджээ. сурагчдын Баригдаж өхгүй зугтаагаад нийт багш ажилчи 5 Эмээ өвөө хоёрыг маань лчид, эхлээр нь цочмог хүчтэйхэн ну- бүтээлээс . Элэг бариад байна уу даа анги. бүлгүүд 13 дарчихсан. чинь шил нь хага- ВСВЫ мин тэгж л ТЫЬ суурь шефлэн авч, раацд модны үзүүр бяцхан жи- зан . нц 9 алхуулахгүй хөөгөөд 4 хороо засаж 2 ма- 7 Р ? : Би чамайг барина даа ро 253 гүүртэнд хүрчихлээ. Тэр үе бор Бя гээд орилов доо. шин өвс татаж өг шувуухай нисэх гэснээ эс чадаад 1 С. НАНЖИД 9-р ан лөө. “Төлийн БҮХ . ӨД сөд нь арзайн чичигнэж байв. | ! й рРэлд зориулан, Зо0- : | То3 2343 уу 24 эл Ууганбаяр аятайхан авч, алган Г АР Э6 дээрээ тавиад, гэвч 90, нэмнээ 164, Галсан гэдэг хүүхдийн угж 13 ширхэг, р --Чи надаас айлтгүй. би чл- Гар нь дзан ч хар юм. Е майг зодохгүй мэдэв гэж өгүүл- р лаа 52 толгой, ху ҮҮ Газар шороо малтаа юу? 5, 218 7 жир -2 шуудай, га: их Эцс201217112272212 2 эөЧ Одууд ууд тХхсзэл«чО 00-10 - Гадав их тоглоо юу? : Өглөө угаахаа мартаа юу? Өнгө өрөхөө байгаа юу? Б ЦЭРЭН 4.р ан Аадар бороо орохгүй бол Алгав дэлхий сэргэхгүй. Хичээл номоо уншихгүй бол Хзн ч онц сурахгүй. Аадар бороо орсон цагт Алгав дэлхий сэргэнэ Давтяж уншиж байсан цагт Таван они ч болно. Н. ХАНДСҮРЭН 4-р ан Х-ҮЛЭРР Хүрэн бор өнгөтэй Хүлэр гэдэг гүлш Хүн бүхний хэрэгцээ. Хүндтэй сайхан түлш Хүлэр үзээгүй хүн Хөргзөн тэж анлуурах вий. Талын гүн худгаас Татаж усыг гаргахдаа ч Таван хушуу малаг » Тавтай тэнүүн услахад 8 Эцэг өвгөдийн эдэлж ирсэн Эр» үеийн ширэн ховоо Онцын их ашиглаж байгаа Одоо цагийн хаймран ховоо Усны «овоо мартагдиж Усан хоолойгоор солигдох Тэр ия» удахгүй шүү. Тэхэл би шүлэг бичиэ шүү. Ш ЦЭРЭННАДМИД 4.р ан рын бээлий, алчуур, саван, сойз, зэрэг 20 гаруй нэр төрлийн зүйлийг төлчдөд 6бэ- лэглэлээ. Ж. ОЮУН (Лүв- тийн 8 жилийн дунд сургуулийн багш) Хаврын хүслэн Цас мөс хайлж Цагийн урин наашилж Хөдөө тал алаглаж - Хөвч ой ногоорох нь Анги дэвших шалгалтандаа бХРоХХОХВХ ХЭХЭХЭ БХӨХХЭХЭО/Ф «Миний орон-миний гэр» гэсэн ОЛОН улсын хүүхдийн. Зургийн уралдаан бехоисоисухЭЖЭл хилс 9 Амжилттай сайн бэлтгэсэн Хүүхэд багачууд бидний Хүслийг даллан дуудна. Хэнтий аймгийн Дадал сумын сургуу лийн 6 дугаар ангийн сурагч Г.ИЧИНХОРЛОО М ПАШПЭРЭН 4-р андн. Хайрт хүүхдүүд ээ! «Пионерская правда» сони- ны зөвлөл «Миний орон-миний гэр» гэсэн сэдэвтэй олон улсын хүүхдийн уран зургийн урал- даан зарлажээ. Энэ уралдаанд 7-16 насны хүүхдүүд оролцох бөгөөд нэг хүүхэд 1-5 бүтээлээр оролцож болно. Орон бүрийн хүүхэд энэ урал даанд оролцохоор байна. Урал дааны сэдэв өргөн бөгөөд эр- МАНАЙ ХАЯГ: гэн тойрон байгаа бүхнээ зурж болно. Нишээлбэл: өөрийнхөө амьдардаг гудамж, хот, тосгон, барилгын дэргэд сүндэрлэн бай гаа өргөгч цамхаг, билчээрт байгаа мал сүрэг, сургуулийн- хаа амьдрал, баяр наадам. үн- дэсний зан заншил: гоёмсог сайхан байгаль зэрэг сонирхол- той. сэдвүүдээр зурж болно. Уралдааны сүүлчийн хугацаа 1965 оны 8 дугаар сарын 30 шүү. Ү228 “ Улаанбаатар хот. Бага тойргийн 27 ду гаар байшин 3-р давхар 324. 825 номерын өрөө утас 23005 Индекс 14140 Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, Уралдаанд ирсэн бүтээлүү- дээс 50 бүтээлийг шалгаруулж шагнал олгоно. Хүүхдүүд ээ! Энэ ураллдганд өргөн оролцож бүтээлээ лаарай! Харин зургийн ард тодорхой хаяг, овог, нэр зэргээ бичихийг мартуузай. БҮТЭЭЛЭЭ: СССР г. Моёк- ва В редакций газеты «Пионерская правда» гэсэн хаягаар явуулаарай. явуу: - өөрийн нас Хариуцлагатай эрхлэгчийг Д. СОДНОМЛОРЖ Ён А--23803 Оров бүхний еролетарт нар чагдагтүн --ЧЭийшитшиэиншээлээнье. -----тгт------т--- Монгол Ардын Хувьсгалт нам, засаг төрийг үндэслэн байгуулагч монголын ард түмний суут хүү мо хошгүй чин зоригт их жанжин Д. Сүхбаатарын мэндэлсний 72 жилийн ойг, монголын ард түмэн, “сурагч: пионерүүд хөдөлмөр сурла гын өндөр амжилтаар тэмдэглэн өнгөрүүллээ. : ТКанжин Сүхбаатарын нэрэм» жит нийслэлийн 10 жилийн 9 ду- гаар дунд сургуулийн сурагч пио- нерүүд их жанжны мэндэлсний ойд зориулан хүндэтгэлийн шугам жагсаал, бүлгэмийн цуглаат хий. лээ. “Пионерүүд энэ цуглаандаа Д. Сүхбаатарын төрсөн хүү хүндэт пионер Галсан, Ленинтэй уулзсан монгол эмэгтэй Даваажав гуай на- рыг урилгаар оролцуулав. «Бид өсвөрийн Сүхбаатарчууд» «Өсөх гурван үе» гэдэг энэ цуг- лааны эхэнд пионер гэдэг хүндэт сайхан нэр алдрыг таван жил ариу наар хадгалж сурлага сахилгаараа шалгарсан 13 пионерийг МХЗЭ- ийн гишүүнд элсүүлж эвлэлийн гал улаан батлах, тэмдэг гардуу- лав. Дараа нь «Их жанжны магтуу» гэдэг дуугаар «Бид өсвөрийн Сүх- баатарчуууд» гэдэг бүлгэмийн цуг Хүүхдүүд ээ! Маргаашийн суо- лага, хөдөлмөр, хүмүүжлийг өнөөд рийн болгож эзэмших нь манай 77222 өнөөдрийн пионер хүний эрхэм 80-- рилго билээ." Та нар пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойгоо угтаж сурлага хөдөлмөрийн гялалзсан амжилт гаргахаар мэдээж мэрийж” байгаа билээ. Та нарын, түүхт 40 жилийн хээ ойд барих хамгийн том бэлэг. гэвэл сурлагын бэлэг юм. 40:жи-: лийн ой улсын анги дэвших, “ТӨГ, лаан эхлэж бүлгэмийн зөвлөлийн шийдвэрийг таван онцын эзэн су. рагч Эрдэнэчимэг уншиж 4 дүгээр ангийн сурагч Батдэлгэр, Бүдханд, Саранцэрэг, Эрдэнэбилэг нарын тэргүүний 13 баатарчуудыг пионе- ЭГҮРЭВшӨДЛ » « МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэв байгтун! рийн гишүүнд элсүүлэв. Пионерт элссэн баатарчуудад пионерийн аранзал улаан бүч, тэмдгийг Сүх- баатарын хүү ахмад пионер Гал- сан гуай зүүж өгөөд «Миний эцэг их жанжин Сүхбаатар шиг хүн ар дынхаа төлөө хүч чадал оюун бил- гээ зорнулж, эрдэмд махран су- ралцаж эх орноо цэцэглүүлээрэй» гэж ерөөв. Энэ сайхан ерөөлийг цаг ямагт санан дурсан биелүүлж: явахаа батлаж, пионерийн ариун тангарагыг өргөв, Хүндэт пионер Галсан, их жан- жин Сүхбаатарын бага нас, зан - ааш, эрдэм номыг хэрхэн яаж сур- сан, зориг хатуужил, эх. оронч хувьсгалт үйл ажиллагааны тухай дэлгэрэнгүй ярьж өгөв. «Бид өсвө рийн Сүхбаатарчууд» | цуглааны дараа Монголын Пионерийн бай- гууллагын 40 жилийн ойд бэлтгэж байгаа сургуулийн шилдэг авьяас- тан пионер сурагчдын түүвэр кон- церт тоглов. Ц. Эрдэнэбат сурвалжлагч) (Манай тусгай Сүхбаатарын Галсан, Ленинтэй уулзсанмонгол эмэгтэй Даваажав нар пионерүүдэд Сүхбаатарын ярьж өгч байгаа нь БНМАУ-ын гавьяат багш сөх шалгалттай зэрэгцэж ирнэ, Түүхт ойгоо болж байхад сул дүн авчихаад зогсож байх нь тунч эв- гүй шүүдээ. 1964-65 оны хичээ. лийн жилийн эхний хагас жилийн шалгалтанд 146000 сурагч, пио- нерүүд шалгалтанд орлоо. Увс «Улаан Москваг зорьсон Ухаант жанжин Сүхийг Намрын хонгор салхин Найртай сайхнаар угтлаа» гэж, 8-р с ургуулийн ангийн пионер Туяа уран сайхнаар. уншсан юм, Жи сургууч- төвийн дунд пионер Ї сураг-ь мэндэлснийй 2 жилийн ойг өр-, ӨН тэмдэглэлээ. Пио ерүүд бид Сүхбаа-г хойчийг залч- гэсэн бүлч- хийж, ха4- арын амжлагч эмийн цулаан самбар, урагт 1-р Ч, ПАЛААН аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 7 дугаар ангийн-Дарь» сүрэн, 8 дугаар ангийн Дашаа Дор ноговийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн Чулуунхүү, нийслэ- лийн 2 дугаар дунд сургуулийн 8-в ангийн Гантөмөр нарын зэрэг 5 онцын эзэд, мянга мянгаар өсөн нэмэгдэж, бидний баяр бахдлыг төрүүлж байна. Гэвч нийслэл Улаанбаатарын ерөнхий боловсро- лын сургуулийн 30245 сурагчид шалгагдсанаас 7000 гаруй сураг- чид онцсайн дүнтэй шалгагдсан бо ловч ихэнх нь дунд, нилээд сураг- чид сул дүнтэй гарчээ. Сул буюу дунд дүнтэй суралцдаг нь цагийн хатуу хувиарт захирагдаж чаддаг- гүй залхуурч хойргошин,эрхэлж, тоглох, гадуур сэлгүүцэх, багшийн гэрийн даалгаврыг дутуу хагас хийдэг зэргээс шалтгаална. Сурагч пионер дүү нартаа захи- хад юуны өмнө нарийн хувиартай- гаар цагийг минутаар тооцож бү- рэн эзэмшиж багшийн гэрийн даал гаврыг сайн хийж бай! Хичээлийг хүнд хөнгөн гэж ялгахгүй бага дээр нь давтаж үзээд байвал жи- үйл амьдралын тухай лийн эцсийн анги дэвших. ба улсын | шалгалтыг онцсайн дүнтэй өгөх нь гарцаагүй. Хичээл тарсны дараа хоол цай- гаа идэж уугаад түр амармагц хи». чээлдээ холбогдох сурах бичиг, со нин хэвлэл, биет үзүүлэн танну- лах хэрэглэж, үзвэр үйлдвэр ор- чин тойрны ахуй амьдралтай хол» бож хичээлээ давтвал шинжлэх ухааны гүн бат мэдлэгийг ОЛИСЧад- на. Багшийн заасан хичээлийг ан» хааралтай сонсож, утга найруул, гын хувьд алдаагүй цэвэр хичээн- гүй бичиж авах, үйлдвэр сургалТ- тай холбогдсон туршлага лаборато- рийн ажилд идэвхтэй оролцож, онол практикийн сорилтыг амьд- ралдаа мартагдашгүй хэрэглэж чаддаг болтлоо ажиллаж сурах нь чухал юм. Хичээлээ давтахын 8Зэ- рэгцээгээр шинээр хэвлэгдэж бай» гаа уран зохиолын ном болон бу- сад сонин хэвлэлийг алгасахгүй уншиж бай! Анги бүлгийн дотроос хоцрог- дож яваа нөхдийгөө сурлагаар сайн нөхөд нь тал бүрээсээ тус- лаж, дэмжих, пионерийн салаа бү- лэг бүлгэмийн зөвлөлөөс сурагч пионерүүдийн сурлага дээр гол анхаарлаа тавьж тогтмол ажил 80- хиох хэрэгтэй байна. | олсон Шагшыс шашштт ПҮЛГН өлурн 30 жилийн өмнө би пио | | | | нерийн гишүүн болсон юм. Тэхэд манай Сэлэнгэ айм- гийн Түшиг цагааннуур су манд байгуулагдаад цөө- хөн жил болж байсан бага сургуулийн 1 дүгээр ан- гид 13 14 15 насны хүүх- дүүд элсэн орж. байлаа, Тэр үед пионерийн ажил гэхийг ердөөл «Олон нийт» гэдэг байлаа. Тэгээд «Са- лааны олон нийт», «Бүл- гийн олон нийт» гэлцдэг- сэн, Бүх салааны олон ний тийг Пүрэв, баасан гаригт “хийж нар жаргахын хамт тардаг байлаа. олон нийтийг сар бүрийн сүүлчийн бүтэн сайн өд рийн их үдийн хирд хий- дэг байсан. Тэр үед цуг- лах, тарах цагийн тухай ярилцахдаа гол төлөв «Нарбитүү үдэд» «Нар зүүн уулын орой дээр га- рахад» «Бага үдэд» «Нар үдэд» «Нар баруун цон «Бүлгийн | рийд» гэх зэргээр болздог» сон, Харин тогтоосон ца гийн ажлыг тасалсан хүү хэд өдрийн од шиг ховор хон байж билээ. Би гучаад жилийн өмнө болж байсан пионерийн ажлын тухай ярьє «Бүхийолон бауачуу- даа» дуулаад дараа нь «Ун шаач» гэж нэрлэгддэг эрэг тэй, эмэгтэй хоёр хүүхэд Д. Нацагдоржийн «Миний нутаг» гэдэг найргийн эх- ний бадгийг мөр мөрөөр нь ӨөллсЗоЕн дуудан хэлэхэд бид бүгдээ рээ бай л мөр мөрөөр нь давтан түрдэг байлаа. Тэгээд бүлгийн олон нийтэд оролцох уран сай- ханчдыг шалгаруулах тэм- цээн хийнэ. Энэ нь юу юу байсан бэ? гэвэл. Дуулах, хөгжимдөх, бүжиглэх, шү цэн үг хэлэх, бөх барилдах гүйх гэх зэргийн төрлүү- дээр тэмцээн хийдэг бай- лаа, Би шүлэг унших зүйр цэцэн үг хэлэх, гүйх та лаар нилээД хэдэн удаа шалгарч, бүлгийн олон ний тэд оролцож байсан билээ. Сургууль маань зун на- мар хичээллэдэг байсан тул энэ бүхий ажил гадаа л болдогсон, Сар бүрийн сүүлчийн бүтэн сайн өдөр бол пионер багачуудын хамгийн зугаатай цаг бай- НИЙТ дат сан, Тэр өдрийн бүл- тийн олон нийтийг чалар- тай сайн болгох ажил бям- ба гаригт болно. Бүлгийн олон нийтэд оролцох пи0- нер сурагчид, тэдний үзүү лэх тоглолтууд нь цагаасаа өмнө бараг илрэхгүй бай- сан юм. сан бэ? гэвэл, Салааны олон нийтийн адил байд- лаар эхэлдэг боловч, шуга, ман жагсаал гэж сайхан яв дал болдогсон. “Одоогийн- хоов онцын зөрөө байхгүй, Харин түүний төгсгөлд пионерийн олон нийтийн төрөл бүрийн тэмцээнд оролцох хүүхдийн байд- лыг танилцуулна. Гэтэл тэмцээнд Оролцох ганц нэг хүүхэд хэрвээ сурла- гаар базаахгүй дүнтэй бол баахан зовдог байж билээ Юу гэвэл тэд «Муу дүн» авахгүй гэдгээ олны ӨнН- нө хэлж андгайлна. Энэ далимд хэлэхэд, ер нь тэр үед муу дүн авна «кэдэг маань их гутамшигтай х9- рэг байсан юм. 5 Тэр үеийн пионерийн ажил болон ер. нь бусад төрлийн ажилд багш нар зөвхөп арга замыг нь Зааж хүүхдүүд өөрснөе хийдэг- сэн. Тэр үед бүлэг салаа- дийн тавьсан зүй ёсны шаардлагыг ёсчлон дагаж хэрэгжүүлэн биелүүлдэг байсан нь одоо үед уламж лан авмаар сайн үлгэр жи шээ юм. Би хэдийгээр 80-аад жи лийн өмнө. пионерийн ти» шүүн болсон боловч, монго лын янонерийн байгуулла- тын 40 жилийн ой болох гэж байгаа явдалд хязгаар гүй баярлаж тэрхүү түүхт уйл явдалд зориулан «Дүү дээн дүү» гэдэг бяцхан наїї раглал бичиж байна. Пионерийн ажлаа жин- хэнэ өндөр сурлага, эрхэм хүмүүжлийн сургууль бол- тол чанартай сайхан болго | | Ї 1 хон дээр ирэхэд», «Нар жаргамагц» «Харуй бү Таван аялагч маань байгалийн үзэсгэлэн төгс амтат цагаан идээ- ний нутаг Архангайгаар аялж яв на. Хэд гурван айлаар ороод ирье гэн нөхдөөсөө зөвшөөрөл авч Зургиймаа охин шанхан дэлтэй хөөн хар моринд мордлоо. Энэ удаа хомоолын хэлтэрхийнээс ч бол бусгадаг авч хаа ч давхиад хүрчих сайн морь олдсонд тэр баяртай явлаа. Тамирын голыг өгсөөд жийгтэл хатируулж явтал өмнө нь нэгэн морьтой хүн “«Архангай нутаг Асгаран дүнхийж харагдана хөө Арван хэдхэн насандаа Айхтар хол ирж дээ хөө Хойд хангайн нутаг Хонгортон дүнхийж үзэгдэнэ Хорин хэдхэн насандаа Холын холыг зорьж дээ хөө» хэмээн хүнгэнтэл дуулж явна. Гүй ї хөө “онь лклссА, Учинньашаьл аниа. аг луавть Улина жнь лжлүү Ёсөн сурагчийн || есөн насны 0й «Пионерийн чуудын цовоо дуу хөгжмийн эг шигтэй хослон сонсогдоно.Охид хөвгүүд дуулж, бүжиглэж бү- лэг уншиж их л хөгжөөнтэй бай | танхимд» бага- | лаа. -- -Миний есөн насны ойг 10- хиолдуулан миний төрсөн өд рийн өйг тэмдэглэж байгаад би ангийнхаа хамт олон, эцэг ээх, хайрт багшдаа их баярлаж бай- на. Би хойшдоо улам сайн су- ралцана, гэж бяцхан хөвгүүн Гэрэлт тэргүүлэн бүгдээрээ баяр лангуй хэлэхэд тойрон лэг хэлэх, ярих алиалах, өвар--т-аж-ат-аэт- хүмүүс алга шив. Энэ бол нийслэлийн 14 дү- гээр сургуулийн | захиргаа, 1- ийн «Д» ангийн хамт олон өө- рийнхөө ангийн Базарсад, Мөнх сүрэн, Жаргалсайхан, Цэндсү- рэн, Тунгалаг, Оюунбилэг, Баг- жаргал, Саранцацрал, Гэрэлт на рын есөн сурагчийнхаа есөн нас ны ойг тэмдэглэж байгаа нь энэ аж. ТӨМӨР 14 дүгээр сургуулийн багш Г4 Ї Х.ТӨ суусан ! нижигнүүлэн та- богино үлгэр зүйр, цэ- Миний төрсөн цэж очвол хэжэол насны ө,..айїаэр байлаа. Тэр хоёрын зам нийлж Та мирын голыг өгсөж дөрөө харшуу- лан хатируулав. Хэсэг зуур дав- хин явж байснаа жолоо юугаа та- тазж, Хатан Тамирын хөвөөнд хүг- лийсэн хадан Тайхарын тухайдом гийг саяын эр ийн ярьжээ. «Урдын тэр цагт юм гэнэлээ.Ну таг хушуундаа алдартай баатар Са хар, бөх Бэлэгт гэдэг" хоёр сайн найз ан гөрөө хийж амьдардаг байж л дээ. Нэг өдөр мань хоёрыг анд явж байтал, аврага сөв-чж -өтэит-эж. Туслах хэсгийнхэн. Бүлгийн олон нийт ямар шүү байдалтай болдог бай Монголын сайхан дОрол лж Хадан тайхарын домог том могой эднинг сорон хөөргөж байв. Тэр аюултай дайсныг дара- хаар хоёр найз шийдэж гэнэ, Баа тар Сахар нь харанхуйн дунд сүү- мэлзэх уулын улаан галыг ч алд- даггүй харавдаг болохоороо тэр мо гойны аман хүзүү хатан үзүү хоё рын нь заагаар харвах болов, Бөх - Бэлэгт ургаа хадыг угз татаж бул- галаад хорт могойн толгой дээр няц хаяхаар тохирчээ. Бөх Бэлэгт хамгийн том хадыг шилж аваад «Шүү ай» гээд өргөх- дөө нэг уул түшсэн юм байх, Түү- ны дарга байтугай зөвхөн пэг шат ахиу ангийп хүүх хыг хүсье, Ө. Баасанжав (зохиолч) ЭФЭЭФО9собэбэосфоооОФОоОоОуУООФООФФОООФ990006999069660966995495506696966494Ф966999996ФФФО999ФФОФ604999«ФФо966666, нутаг ад ний нь «Шүү ай»-гын гозгор гэдэг болжээ. Босохдоо тулсан газар нь гэж гарын аясаар хонхойж хотой- соп юм шиг газар бий, Ингээд л тэр аврага могойг баатар Сахар зарваж, бөх Бэлэгт чулуугаар тол гойг нь няц цохиж Дарсан юм бай хаа тэгээд могойн толгойг няц цо» хисон тэр чулуу бол энэ. Тайхар мөн гэж ярилцдаг юм. Ийм л домог той чулуудаа. «Хоёр хүн эвтэй бол Төмөр хүрээ мэт бөх Хорин хүн эвгүй бол Эвдэрхий хүрээ мэт хялбар» тэдэг ардын цэцэн үг энэдээ: гэж тэр эр өгүүлэв. 2 -- Нээрээ л тийм юмаа гэж Зур- гиймаа хэлснээ бөөн бөөнөөрөө нисч” шуугиж байгаа шаазгайвуудыг Х8- раад энд чинь яасан их, їшаазгай- тай юм. бэ? гэж асуув. ГОЛГЛН --Тиймээ манай нутаг уулархуу болохоор шаазгай их шүү шаазгай бөөн: бөөнөөрөө “нисч дшуугиж бай- ї3 на. Тэнгэр зохирох нь байх гэж са. яын хүн өгүүлэв, Тэр хоёр оройн. 97 мал хотолж байсан цагаар нэгэн хот айлд иржээ. Үхэр тугал М06- рөлдөж, «хаа хөж» гэх. хүн амьт- ны дуу тасрахгүй байлаа, Энэ хот айл бол Чулуут сумын «Шинэ амьдрал» нэгдлийн үхэрчин Ядам сүрэн гуайнхан ажээ. ? й “Давтлагыг ангадаа, гэртээ, автав ас арт аравт «Ри Сэтгүүлч охины энд хийсэн сур, валжлагыг дараа өгүүлсүгэй, арт аат-ай”--ир-иар-ар”- -Рай-ир-ат-т--6Р- “Баянхонгор аймгийн Заг сумын ба га сургуулийн сурагч Пунсанцогвоо, , Алтанцэцэг, Баасанбат, Лхагвасүрэн гэдэг дөрвөР пионер сургуулийнхаа сул сурлагатнуудад туслах хэсэг бо лон ажиллаж байна. Энэ хэсгийн нэг пионер 8-10 хүүхэд хариуцан авчээ. сургуу лийн дотуур байранд явуулдаг аж. ул сурлагатны зарим нь сурлагаар сайжирч 92 дугаар улирлаар амжилт- тай дүн үзүүлжээ ТЭМ ДЭГЛЭЛ -------шш2:0200 нэг Хэнтий нутаг цас бага. Өн хотын орчимдоо бүр ч бараан Цан сайхан амьдрал тэнүүн, ажил өөд рег байна. Би төвийн 10 жил, бага сургууль хоёроор орлоо. Пионерийн танхимууд нь тохилог, тов хийсэн тө хөөрөмжтэй юм. В. И. Лепин, Дд. Сүхбаатар на- рын амьдрал үйлс хэл яриа ондоо ч хүсэл зориг маань нэг гэсэн самба- рууд тавьжээ. Хүрэн хилэнгээр ар лаж алтан шаргал өнгөөр хаягласан «Хүндэт самбар»-ыг хараад хаа ороод ирэх нь билээ? гэж гайхах шахлаа. Энэ хүндэт самбарт хүүх» дийн зураг алга байв. Дан том хү мүүсийн гэрэл зураг байрлажээ. Учрыг мэдэхээр тайлбарыг нь уншлаа. 2-ын «А»-гийн Цолмон, 1-ийн «А»-гийн Цогзолмаа нарын ээж Надмид, 1-ийн «Б» ангийн Га» юу, 8-ын «Б» ангийн Валясүрэн на» рын аав Цэгмэд ..гэж бичжээ. Онц суралцахад аав ээжийв ач тус арвин байдаг болохоор хүн хүнээс илүү хүндлэгдэж байх нь зүй! Харин «Та ван онцыг. эзэмшигчид», «Сэтгэг- дэл», «Хүндэт пионер» гэсэн хаягтай дэвтрүүдийг сөхөн үзэж суу хад сайн хүүхэд, сайхан ажлын ту» хайд танилцах боломж дүүрэн бай» на. ЗХУ-ын Чита. мужийн зочдын бичсэнээр «Үзэл суртал, гоо зүйн хувьд сайхан танхим» болжээ. ХОЁР Өндөрхаан хотоос зүүн хойш 70- аад км замыг туулан. Бэрхийн жонш ны уурхай хүрлээ. Хэнтий аймгийн Цэнхэрмандал СУ мын 8 жилийн дунд Сургуулийн 2 1 дугаар ангийн сурагч Мөнхөө 18 4 улирал дараалан онц сайн сурчээ. Сурагч Мөнхөө 3 дугаар улирлын- хаа шалгалтандаа амжилттай бэлт гэж байна. Зургийг С. Баттөмөр -- Бид сурагчдын байгууллагуу. дын нэр хүндийг сайжруулах талаар анхаарч байна, Нэгдүгээр улирлын дүнгийн хурлыг пионерийн бүлгэ- мийн зөвлөл хариуцан илтгэл тавьж, санал шүүмжлэл гаргаж хийлгэсэн бол хоёрдугаар улирлын дүнгийн хурлыг сурагчдын зөвлөл хийлгэсэн. Бүлгэмийн зөвлөл маань голчлон су» рагчдын сурлагад анхаардаг бол су рагчдын зөвлөл хүмүүжил, ариун цэврийг хариуцах жишээтэй чиг барын байдаг юм гэж долоон жи- лийн дунд сургуулийн захирал яри- лва. Уурхайн захиргаа, авто гараат эмнэлэг, цэцэрлэг, артель, худалдаа зэрэг аль ч байгууллагаар ороход сурагчдын сурлага хүмүүжлийн 10- дорхойлолт олны газар тавигдсан нагдлаа. ГУРАВ. «Социализмын нүднээ тусахуйц байх нь сонин са- зам» нэгдлийн төв Батноровын бага сургуулиар ороход хөгжмийн уяхан эгшиг чих- нээ чимэгтэй сонсогдов. Арван хоёр охин мандалин хөгжимд ардын дуунууд тоглож байна Багшийн ши- рзэний ард байсан жаал хүүг багш нь гэж итгэж ядан асуутал, -- Бишээ, Энэ охин гэж жижиг», Хөдөлмөр нэгдлийн төв “Дада лын ХОН- дон улаан байшин гууд өглөө озНИй на- ранд ярайн ! харагдана. Айл айлын утаа тэнгэр багандан цайрна. Сүхээ өнөө өглөө бас л эртлэн босож цанаа дахин дахин арчиж, оосор боолтыг янзлана. Ням гариг. Өнөөдөр ах маань Баян овооны энгэрт очиж гулгана гэсэн. Өнгөрсөн сайн өдөр явах гэсэн боловч ахад нь сургууль дээр ажил гараад амжаагүйг хэ- лэх үү? Сүхээ хүү: - За ахаа! явах уу? цаг яваад өглөө-гэж хэлмэгц ах нь босуут цана авч гадагш гарлаа. Тэнгэр цэлмэг, Тун дулаан өдөр болж өвлийг мартуулам сайхан байлаа. Ах дүү хоёр аяллын зам- даа ортол радио хоолой их ойг шуугуулан цуурайтав. -- Анхаараарай! Анхаараарай. «Ононгийн долгио» радио стан- цаас ярьж байна. Саяхан бид сур гуулийнхаа. тэшүүрийн аврагыг шалгарууллаа. Бага ангийн охид хөвгүүдийн 1000, 2000 метрийн зайн уралдаанд 8 дугаар ангийн сурагч Янжинхорлоо, | Дашпүрэв нар түрүүлж дунд ангийн охид хөвгүүл 8000, 5000 метрт урал- хэн бор охиныг заатал тэрээр босуут ёслон-Миний нар Цэгмэд-гэж хэл- лээ. Эндэхийн хүүхдүүд цөм иймэр- хүү «Цэргийн хүн» шиг дэглэмтэй юм. -- Манай бүлгэмийн зөвлөлийн дарга их овжин шүү гэж хэлээд за- хирал өрөөндөө орлоо. -- Бүжгийн дугуйлан хичээллүү- лэх гэсэн чинь багш байхгүй. Бол- доггүй ээ! Тэгсэн сумын нлубынхэн концерт тоглоход аятайхан бүжиг- лэж байсан Алтанцэцэг гэдэг эмэг» тэйг хармагц Цэгмэд маань бүлгэ- мийнхээ зөвлөлийнхөнтэй ярилцаж байгаад урилга явуулжээ. Одоо бүж» гийн дугуйлан ажиллуулж байна. Өнөөдөр бас БНМАУ-ын Хөдөлмв- рийн баатар Дамдинсүрэн гуайг энд ирсэнийг сонсож, уриад сурагчидтай гаа уулзалт хийлгэлээ, 4 дүгээр ан- гийн хүүхэд гэхэд тун сүрхий дарга юм даа гэж би бодлоо. Гуравхан сургуулиар ороход л Монголын Пионерийн байгууллагын 40 жилдээ манай пионер сурагчид сурлага-хөдөлмөрийн их бэлэг бари хаар ийнхүү шамдаж байгаагийн хам гийн наад захын баримт нь энээ. С. Жамсранжав. (Манай тусгай сурвалжлагч). даж 5-ын «Б» ангийн Үриин- ханд, 7-гийн «Б» ангийн Хандсү рэн нар 30 минут, 46 минут тус 77 тус хур- далж Дада лын най- ман жи- лийн дунд сургуу лийн 1965 оны тэшүү рийн авра га боллоо. Мөрдоржийн ая. Сёдномдоржийн үг эх ороп гэдэг дууг «Урлагийн ундраа» -клубын найрал дуучид үндэсний болон үлээвэр хөгжмийн чуулгатай дуулна гэлзэ, Аялалд гарсан хоёр хүү радио хоолой чагнан Мөнх цастай чоёлог уулс сүндэрлэнхэн харагдаад Мөрөн голын тунгалаг ус мэлтэлзэнхэн маяралзаад... Мөн ч уудам юмдаа миний хайртай эх орон гэж ам аялж зогсоно... аманлаа ТЭ----- - Ажилч хэрэгч санаа амжилт бүтээлийн үндэс Та бүхний саналыг мэдэхсэн |. Өндөрхаан хотын төвд саяхап | «Пионерийн үнэн» сонины ув» | шигчдын бага хурал хийж бага сургууль дунд сургуулийн су- рагчид оролцлоо. нэ хурал дээр манай сониныг уншигч су- рагч ,Батхуяг, Сэнгээ, Дулмаа, багш Бэх-очир нарын зэрэг ун шигчид сониныхоо талаар үнэ- тэй санал зөвлөлгөө өглөө, Эд | бүгдийн заримыг дурьдвал: ! -- Орчлон дэлхийн олон ул | сад болж байгаа үйл явдлаас | товчхон тоймолж баймаар бай- на. -- Бид орос хэл сурахаар мэ рийдэг үүний урьд «Пионерийн үнэн» сонин сурагчдын ярианы хэлний хичээл хэвлэж байсан. Тэр ихүр дүнтэй болсон гэж сандаг. Харин дахин шинээр орос хэлний хичээл явуулмаар байна. -- Инээвэл залуужина гөг- чээр шог хошин зохиод унших- сан гэсэн хүсэлтэй ,., : Энэ бол ганцхан аймгийн төвд хийсэн ганц "удаагийн хурал дээр гаргасан уншигчдын ёанаал бодлын зах зух нь юм. : | Иймд манай сонины телаар та санал зөвлөлгөөн бичиж ирүүлж байна уу? , Хайрт сонсогчид 00! “Одоо зарлал сонсоорой. Зарлал, Өнөөдөр сургууль дээр «Балжийн багачууд» гэдэг шуудан хороо ажиллаж марк, дугтуй худал- даалж, захидал бичиг хүлээн авах тул хөдөлмөрчид өргөнөөр ирж үйлчлүүлнэ үү? Мөн 18 ца» гаас урлагийн ундраа клубынхэн концерт тоглож, 15 цагаас «40 жил» кино театрт Зөвлөлтийн уран сайхны. «Гал жаал» гэдэг шинэ кино гарах тул сайн өдрийн хөө амралтаар саатан саатан өн- жихийг урьж байна. Зарлал. Ирэх сайн өдөр Баян- Овооны энгэрт цанын аврага шал- гаруулах тэмцээнтэй... Манай энэ удаагийн нэвтрүү- лэг төгслөө. Эцэст нь зөвлөхөд 18 цагийн концерт эхлэхэд хори- хон мөч үлдлээ... гэж нэвтрүүл- лээ. Ах дүү хоёр бие биенээ харж нэг инээмсэглэснээ бас л Да раа гулгахаар тохиролцоод цанаа гэртээ оруулж тавиад гадагш гар лаа. Юм юмтай сургуулийн амрдл- тын нэг өдөр Сүхээ хүүг зав ал- дуулсан нь завшаантай бөгөөд зугаатай амралт болдог ажээ, ТТШ-Шжинөсө ШенимнгО ” дүүргэжээ. Эрх Бяцхан бамбарууш нь бялуу наас мэрж балнаас С “лавс үмхэлсээр, үүгээр түүгээр эрхэлж наадаж “дээр биз дээ, Харин чи зууртаа зальт үнэгний “Үгэнд орж битгий саатаарай! гэж хэлээд явуул сан юмсан. Гэтэл энд унагаачихлаа. тэжээ, Бамбарууш хувин авч худгаас ус утган ӨЭӨӨоФОо9Ффуооб бэс?оэбоооуоууосостэөүтӨЭХбӨ0Э(ОӨҮОФСО9 Индекс 14140 өөтвссиэитлөсстэгсэслисэилана. ЛАС ". өэөтэвэээээээээлэээээээээээээээээээж | Олимпиад То Олимпиад Олимпиал Олимпиад О лм пи 8 д үүрэг болголоо. Хот хөдөөгийн ч - МХЗЭ-ийн Төв Хорооны гончсо. Ардын Гэгээрлийн Яамны коллегийг өргөтгөсөн хурлаас Монголын Пионерийн байгууллагын 40 жи лийн ойг угтаж математикийн улсын олимпиад явуулахаар шийдвэр лэв. Олимпиадыг удирдан явуулах комиссыг Ардын Гэгээрлийн Яамны орлогч сайд Г. Мэндсайханаар даргалуулан 9 хүний бүрэлдэ - хүүнтэй байгуулж олимпиадад: бэлтгэх тусгай төлөвлөгөө гаргав, үзэл суртал, зохион байгуулалт, урьдчилсан бэлтгэл ажиллагаа сайтай ХАЙРТ ХҮҮХДҮҮД ЭЭ! Оюун чадал, эрдэм рин уралдахад уйгагүй шаардаж байна. Эгсэжсэй-иснилиимтимжилслиииилиииикси. В. Гусарова Усан шалбаг болтлоо зөөжээ. Харин нөгөө чи түлээгий хэр нь байдаггүй ээ. Гэтэл Үнэгжав гуай: “муу --За тэгвэл би, зуухан байж мэднэ дээ гэлээ, Бамбарууш хутгуур авч үнсий нь хаман. гадагш зөөж гарав, Зөөгөөд л байж, зөөгөөд л байж бүх бие нь үнэсэн саа рал боллоо. Чихэр бас алга. “2ол ШШЭГ, | Бамбарууш | хоёр - Эмгэн, баавгай. Зочноо хүлээж авахаар анхи лам үнэртэй бал, амт сайт бялуугаар ширээгээ долоож жимсний чанама байв, Ээж нь түүнд: Чи одоо Доргожов гуайнд очоод ирсэн чинь жээ, Энэ үед Үнэгжав гуай гэртээ нойрноос дөнгөж сэрээд «Ус авах, зуух галлах, яаж босно ДоО» гэж бодож хэвттэл.. бамбарууш дуу аялан хан алхаж яваа харагдав. Үнэгжав. босон харайж гадагш гараад газар самардаж юм. эрнэ. “Бамбарууш түүнийг хармагц очиж Заа Үнэгжав гуай та юу гээчхээв? гэж асуув. --Аа! хөөрхий, бамбаруушхан минь би чамд нэг чихэр өгөх гэж хайрлаад л хадгалаад бай --Би бас л буруудаж дээ гэж Үнэгжав гуай --Аа тэгээ юү! цуг эрэх үү? --За тэгье. гээд зальт үнэг: с ттЭхлээд худаг дотор эрнэ байгаа! Харин чи усы нь .газар бүү асгаарай! Гэрт зөөгөөд бай! хэлээд: Хураалттай түлээн дотор л ойччихсон гэнэ. шиг байна. Чи тэнд нэг эрээд орхи! Тэгэхдээ гэр-уруу зөөсөөр байв. ( УГ Богд уултай танилцах, аяллын анхны мэдэгдэхүүнтэй болох з0 чадварын нирхолтой боллоо. Эд аялалд лоо. Аяллынхан явахад юу хэрэгтэй, биеэ яаж Зайсан авч явах, хувцас ямар байх, цанын баазаас түүдэг яаж асаах зэрэг мэдлэг га шалгаруулжээ. 5 9358 ном уншин сургуулийнхаа аврага уншигч болжээ. Унаган. 2 МвЭЭ- м ШОКОЛАДНЫ ДУУ Саяхан Амстердамын нэг Онийг бүх дэлхийн хүмүүст ху ваавал 85 тонн алт ноогдох юм. Олимпиа л 77”эээээ-э----ы- “тсэ-иишанини- -элэиииилиигс--линиийниииж мэдлэгээ хөдөлмөр, гүн мэдлэг, урьдчилсан. бэлтгэл чамд чихэр авч тавина жаагүй шүү дээ! гэжээ. : ї Бамбарууш уйлан хайлан гэррүүгээгэлдэрч. Ойн сургуулийн багш Д. Бат Хотын пионерийн штабынхан А Яямлбл: 77771771111:1:4 Ї Ваянхонгор аймгийн Заг сумын бага сургуулийн 5 дуг. гаар ангийн онц сурлагатан Дзийцэрэн энэ кичээлийн жилд Дөлшцэрэн бас сайкан бичгийн сургуулийн тэргүүн бэл- Зургийг Ж. ЦЭРЭНПУНЦАГ х7015уУэЭ9Э б955599999Э5сО9У9Ф9ф9фэоэгг999 : Олимпиад хүүхэд нэг бүрийг бүрэн дүүрл: хамр уулах шакил, Оохиохыг комисст ерөнхий боловсролын сургуулиудын пионер сурагчид та бүхнийг математикийн сайн бэлтгэлтэйгээр олимпиадад оролцохыг уриалж ерөнхий боловс. ролын дунд сургуулиудын. математикийн-улсын олимпиа, оны 8 дугаар сард багтаан явуулах боллоо. ! хичээлийн чамбай тоо. бодлогын. -ухаанаар Сс0 Олнманад 22225 оолиманад Олимнад-2 Олимпнад Олмпна 2ТГТ-т олимпнад ” - : 2 / -0-0--0--0-9-9-9-0-9-4-0--0-4--4-4-0-9--4--4-4-4-4-4-4-4-4-4-4- тВм27-127 нь гэрт оруулаарай-гэжээ. Хөөрхий бамбарууш хөлөөн гэмттэл түлээ зөөж . Дотор л унагаасан оруулсан болонч чихар олж чадсангүй ээ. Үнэгжав гуай ган дүүрэн устай, үнэсээ гар гуулж, түлээгээ оруулуулж аваад залирхагаар чнээмсэглэн: ! ги --Ээ чи минь дэмий л. баахан эрж дээ, Би гийн. өндөрлөгт чин тойрны ДЫГ :1965 2 гэж бодож байгаад ам мөнх орчуулав гарч хотын ор байгалийн байдлыг үечилсэн дэвшлийн СОНИрхон буга, үнэг үзэж янзбү рилгоор аялал зохиосон нь со Ш шатны мэдэгдэхүүнтэй бол рийн амьтдын. мөр ажиглаж 20 9 баг болж КМ-ийн явган аялал хийв, Аял- толгойд уралдан гарч, ЛЫнХан үзсэн, харсанаа бяцхан цана авч авра НОМ болголоо. Тэд Зайсан сурагч С. Цасчихэр ж Франц улсын Сен- Мансн- ле-Тулд 1125 онд баригдсан да цан тус бүр 18 метр өндөр боловч хоёр долоо. хоногт ба ригдсан ажээ. Яо --Энэтхэг нутагт Баньян (фигус) гэдэг мод ургана. Энэ мод 3 мянган том, 8 мянган жи жиг мөчрөөс бүрдэнэ. Гурван мянган жил ургасан энэ мод 60 метр өндөр бөгөөд түүний сүү дэрт 7 мянга гаруй хүмүүс сууж нарнаас хамгаалан амарч болох ажээ. ж Далайн усны тонн бүхэнд : Ц. Дашдорж “луунууд унаж эхэлнэ, Чулууны пүүс, шоколодоор дуграг хэл бэртэй, дууны пянз хийжээ. Дуу бичсэн энэ пянзыг арван удаа тоглуулж болдог юм, Дараа нь пянзаа идчихдэг ажээ. ЭРТНИЙ РИМИЙН ТАКСИ Аль эрїний Римд такси бай сан юм. Морин тэрэгнийхээ аралд хүрэл савтай тоолуураа бэхэлдэг байв. Зуун мод газар явсны дараа түүний жижиг чу ҮтЭЭЭЭОО ӨСӨӨӨӨСӨӨбөосоөооо» тоогоор хөлс төлдөг байжээ. Г. Жамбалжав 50 милиграмм алт байдаг. Түү ӨосЭЄХХСЭСФОУУЭСООУ .ОРЭОбӨЭбСтОЭОӨООЭ чожталжЭ Ь 22 “УлсФЭбутэЭбэЭЭӨОЭСбӨӨӨӨ со оОсоо9 Хариуцлагатай эрхлэгчийг Улаанбаатар хот, Бага тойргийн 27 Ду Д. СОДНОМДОРЖ гаар байшин 8-р давхар 824, 825 номерын орөө утас 23005 Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбипатад хэвлэв, 1 А-23826 Орон Ёо? бүхний “трелетари тар нэгдэгтүв! 25)28-7239айй--1:112-::2:13-225,6 УЯРЧ Энэ охины нэрийг Дудаарай гэдэг, Говь- Алтай аймгийн Бн- гэр сумын дунд сур- гуулийн 7 дугаар ан- гид сурдаг. Таван онцын эзэн энэ охин сургуулийн аврага дуучин: төдийгүй ул-. сын 8 дугаар зэр- гийн тамирчин юм. Лхагвагийн авсан гэрэл зураг. МАХН. үйл зєргийн ЧйЛВ8: яд Ө83Х9н. байггум! Шинэлэх лын : (Өсвөрийн пионерийн чин Манай өлбөдрийн пиопер г5гч хэн бэ? гэсэн асуултыг авч үзье. Одоогоос дөчин жилийн тэртээ би лээ. Дөрөвхөн жилийн өмнө гүүр царайгаа угаасан нийслэл Улаанбаа- тар хаврын цэлмэг тэнгэрт дүрсээ тольдон тодоос тодхон ярайна. Хү- рээ танхимын бага сургууль дээр ХЭЛВРЛы баясгалант дуу цуурайтна. 1925 оны 5 дугаар сарын найман. Ижилхэн хувцастай тавь орчим хүү- Хэд эгнэн жагслаа. Бүхнээс содоа тэдний хүзүүнд гал улаан бүч намир на. «Хойцийг залгамжлагч багачуу- дын холбоо» буюу манай өнөөдрийн пнозерүүдийн ууган нь тэд болой. Эдний ирээдүй өөд ялхалсан азих- ны алхаа нь эрчээрээ, хүчээрээ эгнээ тэлэн тэлсээр их бүтээлийн жагсаалд 10 гаруй мянган охид хөвгүүдийг нэгтгэн алхалж яана. Уржигдарын пионерүүд намдаа, өчигдрийн пионе үүд -эвлэлдээ элссэн элссэөр байна. Эд дөчич жилийн түүхт замиалтай. Тэд дөчин жилийн бүтээн босголт- той. Тэд дөчин жилийн “амьдрал ТЭМЦЛИЙН “агуу оллалтын |түүхийн эзэд билээ. Тэр болголыг эс өгүүлэн манай өнөөдрийн пионер гэгч маань хэн билээ? гэдгийг хоёр нэгэн Юн лийн хуудсаар сөхєн авч үзье. ВНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэр гүүлэгчдийн лгаар пионер Чу- луунхүү, Бямбажав- нар «Шудрага журам» медалнар шагнагдлаа. Хэ- рэгтэй цагт хүн ард, эх орныхоо тө лөӨө амиа ч зориулах ариун сэтгэл- тэй явдаг Нь зэ билээ. 1961 онд 21 дүгээр сургуулийн пио неєр Д. Нямхүү анх таван онцын эзэн болж амжилттай сайн сурч, ашигтай хөдөлмөр хийж, ахас их- сийг хүндэлж, ариун энхийг сахиж, авьяас чадвараа дээшлүүлэгчдийг 9 училта” ана агна. ЛА”, “САНА. /ЧИНБВ. / ус дла, нХНА ЧИНЬ. шанаа, ЛТИИНЛА ЧИНЬ чавга. ай ЛҮЛНА 7 ШИГ” ЧИН ГЛИВ г ганнаг чан анж Снлна. ална чиннд./ | ф Нэг эмэгтэй, Жижиг Ё тэргэн дээр шуудай гурил тавьчихаад арай ядан түрж явахыг пионер Очирбат, Пүрэвсүрэн хоёр хараад гүйн очиж түрэлцэн явж км-ийн зай- тай байсан гэрт нь хүр- гэж өгчээ. Г. Гунгаажав Авзага сум) | эс Баасанжав Цэрэн (Булган даваа хоёр өөрөө сурснаа өрөөлдөө зааж сургадаг юм. Тэр хоёр 5 настай дүү Энх-амгаландаа баг- шилж, одоо дүү нь ямарч Ё уншихаас гадна 100- гийн дотор 4 үйлдлийн идэр шатарчдын тоог. дажгүй болжээ. Тогтох (Төв аймаг Эр- дэнэ сант сум) бодчихдог ф “Энх төл» цуваагаа- раа цугларсан уут 25, эл- гэвч 345, шүдэнз 575, лаа 112 толгой, нэмнээ 253, шилэн угж 153 ыг «Зил» машинд ачиж Онгон сумын «хөгжил» гэдэг шеёф нэгдэлдээ Хх8- сэг хүүхдүүд маань хүр- гэж өглөө. Н. Доржцэрэн (Сүх- баатар аймаг төвийн 10 жилийн багш) ж 1965 оны ү улсын аврага 1 шалгаруулах тэмцээнд орох эрхийг 8 дугаар ан- гийн сурагч | Төгөлдөр аймгийнхаа төвд явагдсан тэмцээнд 10,5 хожиж олж авлаа. С.Батцогт (Гов-алтай төвийн 10 жилийн сурагч) “6 улирал дараалан онц сурч хурдан уншигч. түргэн бодогчийн аврагаа 2 жил хамгаалан хадгалж яваа Т. Батаа одоо Хиш- гээ Зэвгээ «гэдэг хоёр хүүхдийн хичээлд нь тус- лахаар даан аваад ажил- лаж байна. Б.Цэрэн (Увс аймгийн Наран булаг сумын сур- гуулийн багш) : галнгалчаналаллал ошиалчаналнЫ7, завжы/ана/лалжь/,ииса7,/инНЫ/НЫ/ЧЛЕА”/ОЛБЬЛИИНЫ”, ИЛЛА” ЛБ ГҮЧИБВАЛ ВЕНА.” ЛЕЛББ. ГҮЕНЬ.Л ГЛИЕА 7 нм” ҮМБВЛ, , мачлайлж Өвїлаж. Эрдэнийн түлхүүр амьдралын -ундраа номтой. нөхөр- лөж олныг уншиж нхийг тэмдэглэсэн пионер Төгөлдөр (нэгдүгээр сургуу- лийн) Д. Нацагдоржийн дүрт тэмд гийн болзлыг хангаж, «Тэргүүний ун- шигч залуу» үнэмлэхийн нэгдүгээ рийг 1962 онд авсан билээ. Тэгэхэд 3 дугаар сургуулийн 59 Дд гаар ангийн Цасчихэр ахлагчта «сөн пионер соёлч нөхөрлөл боллоо. Аав, ээж, яах эгчийчхээ замаар зам иаж сурч, соёлжиж хөдөлмөрлөж байдгийн наад захын нэгэн жишээ эн» билээ БНМАУ-ын хөдөлмөрийн хүндэт эрмэлвлэлээв) 231 дэх жилдээ 1985 оны. 3 дугаар сарын М7 (891) Үнэ 10. мө” Өсвөрийн пионер бол Монгол Ардын Хувьсгалт Намдаа, социалист эх. орондоо хамгаас хайртай байх ёстой мемяальт гарамвай хёдланч ййозер Баасанхүү тэргүүтэй ажил хөдөлмө- рийн сайчууд, анхдугаар єпартакиа- дын гурван алтан медальт їионер Биатаржав түрүүтэй аврагууд нийлж яруу алдарт 40 жилийн түүхт ойгоо угтан өсвөрийн Сүхбаатарчуудын сур лага хөдөлмөрийн хоёр жилийн ая ны их жагсаалд жигдрээд ирээдүй өөдөө итгэл төгс алхалж явна. ! Манзї өнвөдрийн “пионер гэгч хэн бэ? гэвэл эд бүхэн буюу гэрэлт к муниамын үед амьдарч түүйийг 2) тэзн босгох нх хувь тавилантай ж хэд бигачууд мөн. ЯНС дрдондд 22 21424122141 71212: Чэь22 ” 71722: нэг. --Энэ? өгүүлбэр дамбын «Хугараагүй санагдана гэж хэлмэгц 2273:7777734 Эєсдиссес? «-466 6” Б.МЯГМАРЖАВ Баруун-Урт төвийн 10 жи- лийн дунд сургуулийн танхимд Хүүхдүүд цөм энэ маань мэдэж айгаа гэсэн байртай өнөөх «Их таадаг» жаал хүү рүү харцгаав, Ч.Лодой- ноён ну- руу» гэдэг өгүүлэгт байдаг шиг хөтлөгч дс.« 7,422: , 9777 С НЭ гэдэг болохоор өөртөө санаа зовох маань ч яамай л даа... Хя- рин манай зарим хүүхдүүд муу авчихаад байх юм. Тэд маань л яанадаа гэж зовж явдаг. Өнгөр- сөн улирлаар би голчлон Буян- тогтоход тусалсан, Манайхан айл байдаг юм. Бид чээж бичиг хийж, нэ- мэлт бодлого бодож, харилцан ” »4406::666:4 Жсєе.фЄєєє. , бузегэ 21257, 2, гүлвсэээд «47» Фсгёд 2205 Ф«Тєє./Єээс- Уржигдархан барилгын клубт болсон олон нийт дээр сурагч- дын үлээвэр хөгжим тоглоход хөгжим болгоноор сайхан тог- лож байсан охин мөн байлаа. Тэрээр тэнд баруун Монгол ар дын биелгээ" уран наадаж ол- ны талархлыг хүлээж билээ, - Би БНПАУ-ын Никлой Ноперникийн нэрэмжит зус- ланд амарсан. Тэгээд үзсэнээ «зүйтэй!» гээд бэлэг өгөхөд хү» мүүс нэгэн зэрэг алга нижигнүү лэн талархлаа. -.Зуун уул мянган голыг да» ван өнгөрөхөд үдэн өнгөрөх га» цаа, хот цугаар хүний, зочид буудлын цонхоор сонирхон ша- гайхад гайхах зүйл бас лоол- ноор харагдана. -Үүнийг Д. Нацагдоржийн - «Алс газар сурхаар одоход» гэ сэн зохиолоос авчээ. Бас л алга нижигнэлээ. Бэлэг авлаа. «Энэ мөн их ном уншжээ» гэж шагшиг дан үй олны хайрыг татаж, хар- цыг булаасан энэ хүү уржнан БНАПУ-ын олон улсын зусланд амарсан Базарын Мягмаржав, Өнөө жил 6 лугаар ангид сур- даг гэнэ. -Чи «Д. Нацагдорж» тэмд- гийн болзлыг хангасан уу? гэж асуухад минь: -- Маргааш тэмдгээ авна гэж хариулав. ХОЁР, Я. ТҮМЭННАСТ 5-ын «А» гэсэн хаягтай жур- налыг сөхлөө. 41 хүний | хагас жилийн хөдөлмөр хоёр дахин дүгнэгджээ. Нэгдүгээр улир- лаар Энхээ, Түмэннаст хоёр онцсайн суралцжээ. Харин ха- гас жилээр Түмэн наст. онцоо хадгалж олноосоо тодорчээ. Энэ охинтой уулзлаа. --Эзэн хичээвэл заяа хичээ Овматр-ар-аР-рР ар, св-шат-08-Р-ар-4Р Манай өнөөдрийн пионер --Найзаа, хоюулаа явж гулгах уу? гарахгүй барьж яваа Тангад, Дашдаваа хоёр Булган айм- гийн Авзага сумын бага сургуульд суралц- --Үгүй ээ! Над өнөөдөр зав байх гэлцэн хоёр хоёр хувин ус даг. : "Хүүе тэр хараа! --Яав! Айлын тооноор утаа гарч байна. Унд хоол л хийж байгаа биз, --Үгүй вэ! Нэг л бишээ! Жирийн утаа, ярилцан харж їнгэж гарах гэж үү гэж Зайснаа очьё гээд гүйв. Айлд гал гарч нэг хүн унтраах гэж тулал їаж байв. Нэгдлийн жолооч Даш гуай, --Алив! Ус! гэлээ, Хоёр хүүхэд дорхноо эргэн гүйж хувин- галын дөлрүү "ай усаа авчирч дүрэлзэх їацаж байтал сурагч Хад ч ирлээ, Төд дөрвүүл боллоо. Эдний тэмцэсний црчинд галын галзуу дарагдаж, хүмүүг яаран. ? ярилцаж яг цагийнхаа хувиа- рыг нарийн баримталдаг Буян- тогтох сая дунд суралцсан. Гэвч бидний зорилт бүрэн хангагдаа гүй л байна. Гэхдээ энэ ули- ралд Цэгмэдэд туслаж муугий нь арилгах гэж байна. Өөрөө сураад бусдыгаа сургах л ми- ний гол зорилт гэж Түмэннаст ярилаа. ГУРАВ. АЛТАНЦАГ Энэ нэрийг Улаанбаатарт анх сонссон юм. -- Их авьяастай хүүхэд. Ялангуяа Фочин хөгжмөөр сай- хан тоглож бүжиг гарамгай хийдаг гэнэ. “Өндөрхаан хотод очмогц аймгийн МХЗЭ-ийн бүгд хурлын гишүүн төвийн 11 жи- лийн дунд сургуулийн бүлгэ- мийн зөвлөлийн дарга, бүр хүүхдээрээ ааштай, их төлөв хүүхэд гэж дууллаа. Нилээд хэдэн сургуулиар орлоо. Орсон сургууль болгоны хүүхдүүд цөм Польш ардын дуу «Охин ойд» «Хөгжимчин» гэдгийг дуулж, «Хос морь» гэсэн Польш тоглоомоор наадаж бай лаа. Хэн та нарт заасан юм бэ? гэж асуухад: СО - Алтанцаг гэж хариулж байв. Яагаад ч юм бэ? Эрэгтэй хүү хэд байгаа байх гэж бодсон маань биш байжээ. Тэрч байту гай миний «танил» байв. Учир нь: өр-ит-ар овжин -8- хуний гуч галын дєл Икнонер Їангад Дашдаваа Хад жолооч Даш нарт баяр хүргэж хүнлэг нандин чанар, эрэлхэг зоригт үйлсийг нь бахарцгаа Багш ГУН-ААЖАВ. цуг ярьж, сурснаа зааж, мэдсэнээ нөхөддөө бүрэн дамжуулж л ачий нь хариулах гэж зорьсон. Над их итгэл хүлээлгэж ах дүү оронд амрах завшаан олго сон анд нөхдөө гэх сэтгэл ми нь лэнэ ДЭЭ ГЭЖ Яянм!!ч С. Жамсранжав (Манай тусгай сурвалжлагч) Хүүхдүүд ээ! 3, “Хүмүүсийн бүтээлч авьяас ихэнхдээ байна. Яагаад гэвэл: Бага нас бол цовоо сэрэглэн, тунгаах сонирхолтой, бие цогцос эрүүл чийрэг ёстой л оюун ухаан, бне бялдар ургаж яваа нас зохнол, баримал хатгамал, лийг сонирхон оролдож авьяас чадлаа сорьж байдаг шүү дээ. Та нар шиг арван хэдхэн настай байхдаа авьяас чадал Э нэрт хүмүүс олон байдаг. Түүний тухай танилцана. уу. Өчигдрийн пионер Пионер--Энө нэр хамгийн хүндтэй ариун нэр алдар юм. Би 89 жилийн өмлө Хантайшир аймгийн Цэцэнсартуул уулын хушууны бага сур гуулийн | пионерийн бүлгийг байгуулж удирдагчаар нь ажил лаж байсан юм. Тэгээд ч би ийм сайхан үйлсийг бүтээ хэд гар бие оролцож явсандаа “бахархдаг юм. Хойч үеийнхэндээ захихад пионер ГЭДЭГ энэ сайхан ариун нэр алдраа хэзээ ямагт ариу чаар хадгалж яваарай гэж захья, Нийслэлийн 6 дугаар бүлгэмийн хүндэт пион Х ЗУНД Өнөөдрийн пионер Би монголын 70000 улаан бүчтэн пионер бага- чуудын нэгээ.: Пионер гэ» дэг энэ сайхан хүндэт ариун нэр, пионерийн аранзал улаан бүч маань ямагт миний зориг зол» боо минь болж хүрэх ирээ дүй коммунизм лан дууддаг юм. Нийслэлийн 28 дугаар бүлгэмийн 17 дугаар бүл гийн өөд дал- 2 дугаар салааны пионер Амаржаргал бага насандаа тодордог юмыг ажиглан юм. Та нар ч гэсэн дуу, хөгжим, шүлэг 5 мужаан дархан зэрэг олон сайхан м нь тодорч байсан » Францын алдарт-зохиолч, нийгмийн зүтгэлтэн Анри Варбюо 18 наа. тайдаа анхныхаа шүлгийн түүврийг хэвлүүлжээ, “ Зөвлөлтийн хүүхдийн нэрт вохиолч Аркадий Петрович Гайдар-1018 онд 14 насандаа сайн дураараа улаан армид элсэн ороод 17 настай байхдаа Воронеж хотонд бэлтгэн нийлүүлэх 28 дугаар хороог командалж байжээ. " Партизан хүү Леня Голиков ээлжит лээд эргэж ирэхдээ немецийн даалгавраа биелүү-э генералын чухал баримт бүхий бичгийн” савыг авчирчээ. Энэ тухай Москвад мэдэгдэхэд 14 настай Голиковыг Зөв- лөлт Холбоот Улсын баатар цолоор шагнажээ. Харамсалтай нь Голиков энэ хүндэт шагналыг өөрөө үзэж чадаагүй юм. “М.Ю. Лермонтов 1829 онд 15 “насандаа «Демон» гэдэг алдарт яруу найргаа бичжээ. “ Оросын гүн сэтгэгч Н. Г. Чернышевский 18 настай грен, франц, немец, англи, хэл сурсан байжээ. ЖА, С. Грибоедов 186 насандаа гүн ухааны сан гэнэ. шүү дээ! Эдгээр сийг бүтээцгээе! байхдаа. латин факультетийг төгсөж бай ж Оросын их мэс засалч Н. И, Пирогов 17 настайдаа их сургуулийг, Зөвлөлтийн нэрт композитор Д. Д, дээд сургуулийг төгсөж байжээ.. 5 Оросын их зураач Ф А. Васильев 19 насандаа өөрийнхөө алдарт зураг «Борооны өмнө» гэдгээ зуржээ. " Оросын алдарт композитор С. В.Рахмаников «Алеко» ГЭДЭГ Дуурь зохиож байсан билээ. Хүүхдүүд та нар 16, 17 настайдаа Зөвлөлт Холбоот Улсын баатар цо лоор шагнагдсан Олег Кошевой, Ульяна Громова, Иван Земнухов, Сер гей Тюленин, Любовь Шевцова нарын баатарлаг үйл явдлыг,сайн мэддэг нэрт идэрчүүд шиг арван хэлэн насандаа Шостакович 17 насандаа хөгжмийн 10 настай байхдаа аладрт үйл Л. ВАЛДАН (5-р сургуулийн багш) Дундговь аймгийн төвийн 10 жилийн дэргэдэх пнонерийн 1 бүлгэм пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойг угтаж 8 жилийн аяны төлөвлөгөө зохион ажиллаж байна, «Залгамж-- лагчдын дуу» радио станц байгуулж тогтмол ажилладгаас гад нв 8 а ангийн Галя ахлагчтай соёлч нөхөрлөлийнхөн «Зал-- гамжлагч» кино театр байгуулан ажиллаж байна. Анги бүрээс идэвхтэн бичигчдийг оролцуулсан сурвалжлах хэсэг байгуулан ажиллуулж төв орон нутгийн сонин хэвлэлд мэдээ материал нийтлүүллээ. «Монголын сайхан орон» гэдэг аяллыг 2 жил дараалан зохиож аймгийнхаа бүх сумдаар 2000 гаруй км ая- лал хийлээ. Энэ аяллаараа аймгийнхаа хөдөлмөрийн сайчууд тай уулзаж, хөдөөгийн олон түмэнд нам засгийн бодлогыг 40 ЖИЛИЙНХЭЭ ОЙГ УГТАЖ... таннулан, сурталчилгаа хийн концерт тоглож байгалийн баял- гийг судлав. «Төлчдөд туслах», «Цэцэгжүүлэх», «Дүү нартаа туслах», «Хуримтлалын» гэх мэтийн 27--н цувааг гаргажээ. Пионерийн бүлгэм сургуулийн дэргэдэх эмэгтэйчүүдийн бай-- гууллагатай хамтарч «Охидын зөвлөл» байгуулан ажилд нь орууллаа. Пионерийн байгууллагын 40 жлнийн ойг угтаж ажил хөдөлмөрийн ийм бэлэгтэй байгаагаас гадна, сурлагын их амжилт гаргахын тулд бүлэг салаадын дунд сурлагын урал дааныг 7, 14 хоногоор зохиож пионер сурагчдын сурлагыг сайжруулах ажил зохиож байна. Мөн хүүхдийн зохиолч Д. Сод номдоржийн «Аз жаргалын эрэлчин» дуурь тавихаар бэлтгэж байна. А. Доржсүрэн (багш) УНШИГЧДЫН Дундговийн төвийн 10 жи- БАГА «Залгамжлагч» ХУРАЛ сэтгүүлтэй үнэн» сонинд хэвлэгдсэн дууны тэмцээн болж 6--6 ангийн пио нер Юмжирмаа «Багшийн алдар» 4 дүгээр ангийн пионер свр-итр-а-аР-ар-айн Энгэр дүүрэн медалийн лийн сургууль дээр «Пионе--« байнгын холбоотой байж мэдээ ЭЗЭД ИНГЭЖ ї 1815) рийн үнэн» сонин, «Залгамж-- материал бичиж байна гэлээ. Оюу ЫГ, АГХЭНТ 9 Хсөар --Би17 р лач» сэтгүүл уншигчдын бага Хурлын дараа пионерүүдийн "ГИНН сурагч р ни 7 дугаар ангиас эхэлж хурал болж өнгөрлөө. Тус ху- концерт тоглолоо. чуудын хүндэтгэлийн дуу» хөнгөн атлетик сонирхон орол- ралд «Пионерийн үнэн» сонины Концертын дараа «Хэвлэл- ЯУ ТМ Үэ2нө шусэнд шоншаег дож шаргуу мэл сэн үрээр ажилтан Г. Сэсмээ «Пионерийн тэйгээ нөхөрлөе» гэдэг өргөн ЛЭВ. МӨН «Өсвөрийн ү мон ЛЫН ВРАХАЛЛ дугаар -3::1: үзэн», «Залгамжлагч» сэтгүү үдэшлэг болж «Бид сониныхоо ЛОТНЫ Нөхөр мэргэн зөвлөгч» спартакиадад оролцож Алт,мөн лийн талаар илтгэл тавьж, сонин үнэн үгээр зэвсэглэдэг» гэдэг Эмг хашин хРай сүл 025108 13, Э.Брхкарох: авсан. Зэ сэтгүүл ба уншигч бичигчдийн асуулт хариултын тэмцээн яваг ” урал, лан сар сай гн но 2, нэгдүгээр ! | холбоог бэхжүүлэхийг зөвлө-- даж «Пионерийн үнэн» «Зал-- бонь: сЁЬ Г цэ? Цаных ЭР кэа үү мөнгө, хүрэл 25 лөө, Энэ хуралд пионер Эрдэнэ гамжлагч» сэтгүүлд нийтлэгд: 9" шилын р даль, оны улсын тэргүү очир, “Буданхүү, Батжаргал, сэн зохиолууд, сонины баат-- ҮНЭН? 10 дугаар ангийн шанг шалгаруулах тэмцээнд оролдон у багш Доржтаяа, Доржсүрэн на рууд, пионерийн ажлыг сайн мэд ШЭсуүгэхлар үн шосро 3 соРт бүгд 5 | алт, рын зэрэг хүмүүс үг хэллээ. | дэг, ажил хэрэг болгодгоороо “їС9Л? 9 дугаар ангийн сура мөнгө, 2 хүрэл медаль авлаа. Мөн багш Мижиддорж су-- бусдаасаа шалгарч 6 а ангийн 1Камбалын «Хүүхэд бидний хэв Спортын мастер болохын тулд рагч Шонхор, Дариймаа нар соёлч нөхөрлөлийн ахлагч, 5 Л9Л? ГЭДЭГ шүлгүүд амжилттай нарийн прогаммтай тогтмол болж тэргүүн байр эзлэн «Пионе бэлтгэл хийж байна гэж Дунд пионерийн үнэнг удаан жил онцын эзэн Галя, 4 дүгээр ак- йн 10 захналан уншиж түүгээр хүмүү гийн сурагч Чимидцэеэ нар тэр хэсч үнэн» созины дурсгалын говь шовтчвл” жилийн дунд жиж, зөвлүүлж байдгаа яриад гүүн байр эзэллээ. зүйлээр хоно 4вшигэннй: хивэг ангийн хойши, «Пионерийн Эн» Үдэшлэг дээ «Пионерийн Л. Намшил (багш ялаа. 2 3 15 х зэс 2 ( ) Сурагч Б. Ватцэнгэл “арал бр-арн-и8Рн сар арт арт-арьсайр-ар ЗаВ ч м-ийн атар зиартай ХиЧэ тогтмол давтах, дасгал, бодлого нх ХУЛДЫН СУРГУУЛЬ ОНЦЧУУДЫН ЗӨВЛӨЛГӨӨН хийх, ном хэвлэлтэй байн- Шарав ахлагчтай адууч-м өндөр чулуун хороо онц сурлагатнуудын эцэг, утас тийшээ» гэдгээр онц га нөхөрлөх бусаддаа мэд ны, Цэдэвсүрэн ахлагчтай барьж нэгдэлдгэ тубалсан эх, албан газрын дарга сурлагатан хүн бусад олон дэг бүхнээ ярьж өгч байх хоньчны СХТ хоёр брига» байна. Одоо телийн бэлт- багш нар оролцлоо. «Онц нөхдөө хойноосоо дагуу, нь онц сурахын түлхүүр ДЫГ цол мандатаа авах гэл уут, нэмнзэ, лё8 шү- сурах нь сурагч бүрийн эх лагчид байх хэрэгтэй гэж юм гэж онцчууд дүгнэлээ, хүртэл соёлжиход нь Хулд дэн, гээд л ях ажил хийн, ОРОНЧ үүрэг» гэсэн илтгэ- би санадаг гэж бас нэг нь | Онцчууын зөвлөлгөө! сумын бага сургуулийн төлчдөд туслах цуваа гар- ЛИЙГ Захирал Дамдинжав ярилаа. Энэ зөвлөлгөөхд дээр 6 дугаар авгийн Гал багш, сурагчид, ихээхэн гах гэж байна, Вайгуулаг- ХЭЛЭлцүүлэв. Онцчууд ин-1 дүгээр ангийн онц сур ахлагчтай соёлч нөхөрлөл ! туслалцаа үзүүлжээ. “Тус даад дөрөв тавхан жил ГЭЖ Зөвлөн ярилцаж арга лагатан Оюунцэцэг, тус авсан үүргээ амжилттай | сургууль сум нэгдлийн болн байна талИаЭЦа Мсирын шБүллэг нь сургуулийн ууган онц сур- биелүүлсэн учир «Соёлч ЗаХИргаа, НЭгдэлЧИН ОЛОН» шэг» нэгдлийн оруул Муван шаа Оддо0. лагатан аймгийн санхүү- нөхөрлөлийн цол, «мане тойгоо | ойр холбоотой энэхэн хугацаанд хирдээ шь урлагата пионер Бу- гийн хэлтсийн дарга Лув- Дат»-ыг олгов. Бас онЦ ажилладаг байна. Пионер тохижиж дотуур байранд 5: шОвШЛЭЫХ Оно срэь 10 дугаар ангийн, сурлагатан Батмөнх, Дэн сурагчид нь бүгд нөгдлийн нийт хүүхдүүдийнхээ ба- хичнээн ЭсӨн болн хүй онц сурлагатан Хүүхэнхүү, Дэнцэцэг, Чимнидцэвэ нар ? 3 ЙГ суулгаж їжил аймгийн пионерийн зөвлө- 45 ОНЦЫН ТЭМДЭГ» үнэмМч гишүүдийн хүүхдүүд боло- раг тал хуви танд хүрнэ, Иймд би юуны лийн дарга Батсүх нарын лэхийг гадруулав. хоороО нэгдэлдээ нх өё- байна. өмнө үзсэн хичээлээ нөхө д 10 гаруй хүн Зөв санасарсавиөлучийВын ру үн Үг хэлж, лөлгөөнөөс анд найд Мандалговь хотын | тө ДӨӨ ярьж тусалдаг «Өглөгч зөвлөлгөө өгөв, Онцсайн нартаа хандаж уриалгф БуХХХҮҮЛ тэСАсн маррйд Эн вийн 10 жилийн дунд сур Эн ЗЭР тБигохонь гэдэг сурахын тулд юуны өмвө гаргалаа. ыг шэснЬцулрн Э ын 5 0 гуулийн онцчуудын 8 ду Тер үг Онцчууд шийЦ, багшийг хичээл зааж бай г. сэсмээ авч үүлж хувьд үнэнд нийцэхгүй үг Хад бүх анхаарлаа /дай- (Манай тусгай “болгоод өгчээ Мөн 400- г8ёр зөвлөлгөөн саяхан юм шүү гэлээ, чилж ойлгох нь чухал юм змЧ усга сурвалж -аад хонины багтаамжтай 2 болов. Энэ зөвлөлгөөнд »» «Зүү й : хаашаа бол Тэгээд цагийн нарийн ху- Д. ДОРЖТАЯА (багш) /лнаа” оннь анныл, (инь ална, чинь.” Цана ална Л ни авна. аниа, авнал нь эмэгтэй сурагчдын эхчүүдийн дунд зохиох ажлыг удирддаг. Энэ нь одоо манай сургуулийн олон ний тийн байгууллагын нэг нь болж байна. ДАМДИНЖАВ (Төвийн 10 жилийн захирал) е Дундговь аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургууль ц охидын зөвлөл байгуулан ажиллаж байна. Мандалговийн аврагууд БЭ Охидын зөвлөл нь сургуулийн эмэгтэй | сурагчдын "эн 28 э- дунд зохиох гоо сайхны ажил, сургуулийн үйлчлэх оОБЭРЭ Гя буланг ажиллуулдаг. Үйлчлэх булан, үсчин, хувца БЭ сэлбэх, нэхмэл, хатгамлын дугуйлавгууд ажиллуулдаг Зөрчил гаргасан эмэгтэй сурагчдыг зөвлөлөөрөө хэлэл Ф цэнэ. Ажлаа ханын хэвлэлд бичих, үдэшлэг, уулзалт . Ё дээр ярих зэрэг хэлбэрээр явуулдаг. Охидын зөвлөл Ф ч ЭНЭ НҮҮРИЙГ МАНАЙТУСГАЙ СУРВАЛЖ ЛАГЧ Г.СЭСМЭЭ ИДЭВХТНҮҮДТЭЙХАМТРАН МАНДАЛ-ГОВЬД БЭЛТГЭВ, 1. Бүжигчин Арилжидмаа З. Аврага тогоочин Дөээдэнцэцэг 8. Дуучин Хишигт 4. ДОРЖСҮРЭНГИЙН аасан гэрэл зураг | | | МАНАЙ ӨНӨӨДРИЙН яноне | Таван жилийн гэртээх. Өвлийн нэгэн үдэш Тавин есөн оны он сарын нвгөн ар шинийн эхэн Баярын. тэр орой. 5699 Сайн шандын төвд эа Золгүй. явдал болжав.- 22 . ж Гай түй боллоо... ,- Гал гүймэр гарлаа Балдан--Осорын тооноор Бараан утаа олгойдлоо Яадаг билээ! Таминь! Гурван хүүхэд нь гэртээ Аврах ачтан байвал Алив бушуу яваач! Алтнаас үнэтэй амий нь Аюулт түймрээс авраач Эргэн тойрон ядахдаа Эзгүй юм шиг хоосон Эгнэсэн олон гэрээс Ганц ч хүнгүй таг! Гэтэл ашгүй зүүнэас Нэгэн -охин гүйлээ. Гэрийн гадаа ирснээ Мэлхий өглөө орой бүр яам- гийн усанд вуагачна: Түүнийг сонс сон бүхэн мэлхий дуугарч “байна гэж ярилцах нь түүнд аятайхан са- нагдаж «Над шиг:лут дуучин гор- воо дэлхийд байхгүй юм: байна» гэж бодох:болжээ, -) --003 Түүгээрч: барахгүй зарим хүүхдээ. уйлахад .......-.4.. -- Миний хүү битгий уйл.!| Мэл хий дуугарч байна. Чагнаач! гэдэг нь ерийн хэрэг биш!-Би ер нь ийм сайхан дуучин болсон нь ёстой аз- тай хэрэг гэж боджээ. |, Гэтэл тэр мэлхийн. намгийнх-нь шувууд цугларч найр :хүн хурим хийж.дуу хуур болж их. л. наргицгаасныг. мань мэлхий . мө. дээд. «Над шиг.дуучныг найрандаа урьсангүй» гөж.их.л.гайхжээ. , Тэ- гээд Цахлай шувуугийнд очиж: “т--Чи,надыг урьдаггүй яасан тэ- нэг амьтан-бэ? | : , Над шиг, хосгүй дуучин хорвоод байна уу-гэж ханхалзжээ, “от-. Мэлхий гуай минь өглөө орой бүр дуулдагийг чинь хүн бүхэн мэднэ. Гэвч энэ дэлхий. “дээр хамгийн сайхан дуулдаг Ал- тан гургалдай гэдэг шувуу бай. даг гэнэ билээ гэж цахлай хэлэв. «Мэлхий энэ үгийг сонсоод хор-- нь хөдлөж тэр алтан гургалдай гэ дэг шувуутай чинь “уулзаж хэн нь илүү дуучин болохоо үзүүлнэ гэж. бодоод уулзахаар явжээ. “Тэгээд явж байтал --Гаа:га гаа-га гаагааг шувуу тааралджээ... Мэлхий үүнээс: гэсэн --Чи алтан гургалдай мөн үү? гэж асуужээ. Бишээ би галуу гэдэг байна гэ» вэл Мэлхий: --Би хэн нь илүү дуучин боло- хоо тэр гургалдайд үзүүлэх. гэсэ, . Хооло “ амьдардаг, таныг нь нуурын. хөвөөнд . Зог тусан зогслоо. Хоёр,, БОЧ нь бүлтэгнэж нь, хорсон зангираад . үн амьтан дуудах " : Ухаан сэхээ ч орсонгүй. Хүүхдийн орилох чимээ Зүрхий нь чичлээд болсонгүй... Банзан хаалганы бариулаас Бяцхан охин барилаа “Байдаг чадлаа гаргаж Хүчтэй гэгч нь угзарлаа. Харин тэгтэл өөдөөс нь Хар утаа багсарлаа. Хатан зоригт охины Зоригийг мохоохоор агсарлаа, Тэгэвч охин буцсангүй, Твэнэгэлзэж дэмий зогссонгүй Нүүрээ гараараа таглаад Ухасхийн дайраад орчихлоо Нүүгалтсэн хар утаа Хумиж аваад явчихлаа. УЦУг « Б ” ХА-6 Арваад мөчийн дараа Амьтан хүн цугларчээ Авалцан шатсан гэрийн Тооно нь цөмрөөд унажээ. Галы нь зассан. түүдэг шиг Дүрэлзөн шатсан гэрийг Гайхаж сандарсан хүмүүс Тойрч дэмий л гүйлдэнэ. Тойрсон олны дунд” Хоёр хүн ухаангүй Торомгор үрсээ гэсэн Эцэг эх нь сэхээнгүй Гэтэл энэхэн өгшинд Содон явдал болжээ Итгэж бараг боломгүй Сонин явдал гарчээ юм гэжээ. Галуу энэ үгийг сон» соод «Алтан гургалдайн дуутай арай ч зэрэгцэх болоогүй байхаа» гээд элгээ хөштөл хөхөрчээ. Мэл- хийн атаа жөтөө төрж хорвоод хос» гүй дуучин болохоо үзүүлэхдээ л г.үзүүлэнэ гэж бодоод цааш явжээ. Гэтэл хээр талд өндөр хөлтэй, урт-хүзүүтэй шувуу, «Гийнгууга “гий-гуу-га» гэж дуугарч байлаа. Энэ лав Алтан гургалдай. байх гэж бодоод Ё --Чи алтан гургалдай юу? гөж асуужээ... Ча алган тургалдайтай” уулзах хэрэгтэй .:Юу?-Би тогоруу-гэдэг бай на гэхэд.Мэлхий: ст-Биохэн нь илүү дуучин боло- хоо .тэрэнд. үзүүлэх гэсэн. юм гэ- хэд: 32 ХУгА зсҮн го үт-Алтан гургалдайн . хоолойд арай хүрэх болоогүй . байхаа гээд «ТИЙН гууга гийнгууга»-гВэд Тон- гос-тонгос харайхад нь - мэлхийн уур улам.хүрч хорвоод хосгүй дуу чин болохоо үзүүлэхдээ л нэг үзүү лэнэ гэж бодоод цааш явж байтал нь нэг шавар байшингийн хавьд «ку ка ку ку ка ре ку» гэж | хэсэг шувууд-дуугарч байгаа нь сонсогд» жээ. Мэлхий тэндээс: --Та нар алтан гургалдай гэдэг мөнүү? гэж асуужээ. --Та,алтан гургалдайтай уул- зах хэрэгтэй юу? бид тахиа гэдэг шувууд байна гэхэд нь Мэлхий: -- Ви хэн нь илүү дуучин боло» хоо түүнд үзүүлэх гэсэн юм. гэхэд бүх тахианууд ну-наре ну гэж хөхөрчээ. энэ дэл» үзүү- хашгичан элгээ хөштөл Мэлхий улам атаархаж хийд эгэлгүй дуучин гэдгээ 2ЭЖЭРР мн0000-- лэхдээ л нэг үзүүлэнэ дээ гэж бо» доод цааш явжээ. Яван явсаар өт» гөн ойн захад ирвэл модны оройд “Ейс нэг шувууг «гүг гүү гүг гүг| гүү» гэж дуугарч байгааг сонсжээ. Мэл» хий түүнд очиж: --Чи алтан гургалдай биз? гв- хэд о биш биш, 26502 би хөхөө байна гэ хэд: Мэлхий хэн нь илүү дуучин болохоо би гургалдайд үзүү лэх гэсэн юм гэжээ. бишээ Тэгтэл хөхөө: --Гургалдайд хүрэх арай ч бо- лоогүй байхаа! гээд тачигНатал хө» хөрчээ. Мэлхий хор шар нь буц- лаж ертөнцөд ер бишийн дуучин гэдгээ үзүүлэхдээ л үзүүлэнэ дээ -Хоёр талдаа тээсээр ” дээ хэн нь илүү дуулдаг Артелийн ажилчин Дуламсүрэнгийн Арв.н хоёртой Чулуунхүү Өлгийтэй бяцхан хүүгий нь Өр зүрхэндээ тэвэрсээр Хонгор хоёр хүүгий нь | Эцэг эхэд нь авчраад , Эсэн мэнд барьжээ. | 2 . а Үзүүр нь жаахан шатсан Аранзал улаан бүч нь 1| Үнэн зоригт охины : Авхаалж самбааг илтгэж Аясын салхины үлээлтээр Дэрвэс дэрвэс намирах нь Үнэхээр чи пионер гэлгээ Үзүүллээ дэз гэх шиг... Ертөнцөд хамгийн үнэтэй нь Ганцхан хүний-амь Хүний амийг аварсан- | 1 Хэн боловч хүндтэй 4 Баатар зоригт охины Ї Алдар нь даяар дуурсч . Байгуулсан. анэ гавьяа. нь ї Зон олноор магтагдаж Таван номерийн үнэмлэхтэй Шудрага журам медаль , Талын зоригт охины Чээжин дээр гялалзжээ. Ц. ЭРДЭНЭБАТ. гээд цаашаа явжээ, Гэтэл зэгстэй нуурын хөвөөнд нэг шувуу уянга» лан дуулж байжээ. Мэлхий аанай л очиж: / --Чи Алтан гургалдай мөн үү? үү! гэв. --Та надтай уулзахаар уу? Би мөн байна гэжээ Мэлхий арай хийж. уулзсандаа баярлаж: Рличар 4 -- Хорвоод хэн Нь хосгүй дуу- чин болоход үзүүлэхээр ирлээ Гз- хэд: СЄР Хорвоод хосгүй дуучин та бид хоёрын хэннь . ч биш, Бид-нэг дуулснаа зуун жил боловч давтаад л дуулаад байдаг шүү дээ. Харин орчлон хорвоогийн онцгой дуучин бол хүн. Тэр түмэн “янзын өнгөөр буман төрлийн утгаар дуулдаг юм. Хүн-л хорвоод юутай ч эгнэш», гүй хосгүй дуучиндаа. явна Та нэгэнт алсаас хэрэг болгон ирсэн болохоор зөвхөн хоёр биен- болохоо үзүүлэхээсдээ гэжээ, : Ингээд хоёулаа дуулахад хавийн хүмүүс: ” «-Алтан гургалдай дуулж бай. на, . Тэр 4? 1 » Энэ муу мэлхий паар паар гээд” юу ч вэ? гэж ярилцах нь сонсогд : жээ, Мэлхий энэ үгийг сонсоод ал- тан гургалдайгаас ичихийн ихээр “ичээд, Юуч. дуугаралгүй бушуухан эргэж байдаг хурдаараа дэвхэрсэн “ боловч дэмий юмны хойноос дэн.. дүү их явсандаа ядарч газар хо». роохгүй улам ч зовжээ. Мэлхий өглөө орой бүр сурсан заншлаараа намагт дуулдаг ловч энэ үеэс: эхлэн өөрийгөө хор» бо- вОО дэлхийд хосгүй сайн гэж эрэлхэхийг больжээ. Т. Жамьянсүрэн дуучин : МАНАЙ ХАЯГ: Улаанбаатар хот, Бага тойргийн 27 ду гаар байшин 8-р,давхар 824, 3325 зомерын өрвө утас 28005 "Индекс 14140 Сүхбаатарын нэ Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР рэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. А--23871 5 2. 5217 дэх/ жилдээ :988. (802) ! (МАХ Намын Төв Өсвөрийн ипнонеёр багачуудаа! Та нар өнөөдөр эцэг эх, ах өгч, дүү, үеийн олон нөхдийнхөө хамт өлбэрэлт эцэг, багш намынхаа 44 жилийн алдарт ойг баяр жамхлантай тэмдэглэж байна. Манай ард түмний их хүү Д. Сүхбаа тар тэргүүтэй зоригт хувьсгалчид эвлэл дэн нөгдөж «ЯДУУ ДОРД АРД ТҮМ- | ННИ ТУСЫГ ТУЙЛААР БОДОЖ, ДАРЛАЛ ДАРЛАГДАХЫН ЗОВЛОН ГҮЙ АЖ ТӨРӨХИЙГ ЭРХЭМЛЭНЭ. ЗОРЬСОНДОО ХҮРЭХИЙН ТУЛД МЬ БИЕЭ Ч ХАЙРЛАХГҮЙ ЭЦЭС ЗҮТГЭНЭ» гөсөн ариун тангараг Өргөж, ардын хувьсгалт намыг анх үүсгэн бай гуулсан билээ. Монголын ард түмэн 1921 онд намын хаа удирдлагаар ардын хувьсгалыг мандуулж, гадаад дотоодын дарлёгч- дын “ноёрхлыг унагаж, хөмөрсөн .тогоон дотор орсон-юм-шнг харанхуй гашуун зовлонгоос ард түмнээ ангижруулан ардын төрийг тогтоон Монголын түүхэнд өрх жаргалант амьдралын гэгээн саруул үеийг нээсэн юм. Тэр цагаас хойш өн гөрсөн 40 гаруйхан жилийн дотор рөлх эх орон маань ямар их хувьсч хөгжсөн, ямар сайхан ирээдүй | бил- ний өмнө нээгдээд байгааг үзэх бодох тутам бидний энэ саруул замаар хөтлөн удирдаж ирсэн намын ач гавьяа хич нээн их байгаа нь тов тодхон. ш Монгол улс хувьсгалын жилүүдэд ёстой л үлгэрт гардаг гуурст | хүлгийн нисэлтээр хурдлан, хэдэн зуун жил үр гэлжилдэг хөрөнгөтний гамшиг зовлонт ёсыг алгасан гарч сарын газрыг өдрөөр, өдрийн газрыг цагаар товчлонхон явж, жаргалын алтан босгыг алхан социалист нийгэмд дэвшин орсон юм. Энэ нь манай эрэлхэг баатар ард тү мэн, суут багш Лениний заасан шинэ дөт замаар чин зоригтой замнаж, «ал- дарт намын мөргэн жолоодлого, их зөвлөлтийн ард түмний ах дүү ёсны эл бэрэл тусламж, баялаг туршлагаас авч ирсний ач юм. Тусгаар тогтносон бүрэн эрхт шинэ монгол улсын хөгжил цэцэглэлт | Дэл хий дахинд алдаршиж, манай улс дэл хийн 100 гаруй улс оролцсон нэгдсэн үндэстний байгууллагын гишүүн болов. Манай оронд урьд ганцхан, бүдүүлэг нллагаатай мал аж ахуйтай байсан бол одоо орчин үеийн аж үйлдвэр тээ АТМУУМТ ОМТ Туг ЯУГОУУУУГ0 ул АРИУН ТАНГАРГАА (САНАЖ ЯВААРАЙ 484825-27-5 28248488 484мгөыгй232 47-274747-47-424542-2 5 1965 оны хурдэдугаар сарын 8.” | л МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬСГАЛТ НАМ Хорооны ГиаМШМ!бЙгуу лаагуудын ажлын хэлтсийн дарга) тө? МамтОМ Л руу агро 923 лагдахад би эвлэлийн үүрийн дарга болсон. 1923 онд намын үүрийн дарга болсон юм. Тэгээд Намын 8 дугаар их хуралд төлөөлөгчөөр оролцлоо. Цаг хүнд байлаа. Манай Нам-Эвлэлийн, эсрэг дайсагнасан зүсэн гээдтэй тэмцэж намын даалгаврыг биелүүлэхийн тул бүх хүчээ "зориулдаг байсан юм. Хүүхэд минь та нар МАХН-ын үйл хэрэгт хэзээд бэлхэн гэж тангарагладаг шүү дээ. Энэ тангарагаа үргэлж санаж яваарай! МАХНамын-ахмад гишүүн намын 23 их хурлын төлөөлөгч ЛХАГВА Үнэ 10:ма вэр холбоо, газар тариалангийн шинэ салбар бүхий шинэ эдийн засаг түргөн хөгжив. Урьд зэлүүд байсан монголын нүд алдам газруудад ургацын далай дол гилж, шинэ хот суурни, үйлдвэр барил га, сургууль, соёл үйлчилгээний газ рууд, энд тэндгүй сүндэрлэн босч бай на. Түүний дотор Азид хамгийн том махкомбинат, жилдээ ! сая тонн нүүрс гаргах уурхай, хүчирхэг цахилгаан станц баригдаж байна. Манай улсад одоо дунджаар 10 мянган га газар тарна тарьдаг, хөдөн мянган трактор, комбайнтай 28 сангийн аж ахуй, дундчаар тус бүр 100 мянган малтай 300 шахам хөдөө аж . ахуйн нэгдэл байна, Хувьсгалын өмнө монголд харгис Ёс харанхуй хоцрогдлын уур хай болж байсан хэдэн зуун сүм хийд үүрд устан арилж, оронд нь шинэ хувьс галт соёл шинжлэх ухааны ололт болсон сургууль, эмнэлэг, соёлын орд, клуб, номын сан зэрэг хэдэн . мянган газрууд байгуулагдаж, социалист соё лын хувьсгал өрнөж байна. Энэ бүгдээс үзэхэд эх орон маань ямар хурдтай хөгжин бадарч байгаа нь хэн бүхэнд ил юм. Манай алдарт нам анх хэдэн арван гишүүдтэй. жижиг бүлгэмээс үүссэн бол одоо идэр (44 насандаа 45 мянган хүнийг эгнээндээ багтаасан бөгөөд хувьсгалт тэмцэлд хатуужин бэхжсэн бат чийрэг нам болоод, ах дүү коммунист ажилчны на муудын дотор алдар хүндийг олов. МАХН, улсаа ойрын 10-20 жилд урь дын олсон амжилтаасаа хэд дахин амжилтад хүргэж, ах дүү социалист ррнуудын хамт социалзмыг төгс бай гуулж улмаар коммунизмд дэвших яруу сайхан замаар урагш зориг төгс жолоо дож явна. Энэ бол чин зоригт ССүхбаа тараас «БИДНИЙ УЛС ЭВ САНАЛАА НЭГТГЭН НЭГЭН ЗЭРЭГ ЗОРИГ ЛОН ХӨДӨЛБӨЛ ХҮРЭХГҮЙ ГАЗАР ГҮЙ БӨГӨӨД ЧАДАХГҮЙ МЭДЭХ ГҮЙ ГЭХ ЯВДАЛГҮЙ БОЛЖ ЦЭНГЭ ЛИЙН МАНЛАЙГ ОЛНО» гэсэн сур гаал амьд үйл хэрэг болон биелж бай гаагийн билэг тэмдэг мөн! Пионер багачуудаа! МАХН-ын ҮЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТҮН! онд юмсан мана! “нутагт МХ ы? Сч0ч2:847,0х2 ор8а: мг хаг 12 ЖЕК өхсаг влэли Ма ыг арагчтчыгч232-0м2-4 40274272 4ум2-7-2487-0”47-24 2 мл Ч На лмл шэвиБүчэнэ, ЖААЛ: -шГҮГУГтҮл 5147: ЖОРИЛЕЭ? ГЖ, ЕЛЬ “МАХН-ын их хурлууж хаана | өстн-тнттгэтггттттттггттггттинл-н : “НЭГДҮГЭЭР- : “ИХ -ХУРАЛ: 1981-3-1-нгес 3-ны өдрүү жад Дээд Шивээнд хувьсгалт байгуулаа. Т свогчид, Д. Сүдбаатарын Хэүл ойл жор є “хурааджэг. Ү ХОЁРДУГААР- х ХУРАЛ 1923-7- 118-найс 3 дугаар сарын 10. хүртэл гнийс “лэл Хүрвэнд: намын 3000 орчим гишүү аиёг Төлөөлсөн таслах эрхуэй Ё:! төлөө лөгч оролцжээ. ГУРАВДУГААР. ИХ ХУРАЛ: өм Ф-цөөс 9 дүгээр 1 хүртэл нийслэл хүрээнд хуралджээ. х хуралд намын гаруй. гишүүдийг төлөөлсөн 108 . төлөвлөгч "оролцжээ, ДӨРӨВДҮГ ЭЭР ИХ ХУРАЛ: 1925- 9:43-наас 10 дугаар сарын 2-ныг: дуус-: тал: УлаанбааТар--. хотод тамын... 79009 гаруй гишүүдийг телөөлсөн таслах өрх тэй 175, зөвлөх эрхтэй 13 төлөөлөгч оролцон хуралджээ. . ТАВДУГААР ИХ ХУРАЛ: 1026-9-25- наас 10 дугаар сарын 4-нийг -хүртэл Улаанбаатар хотод намын 11600 гаруй гишүүдийг төлөөлсөн 181 төлөөлөгч орол цон хуралджаа. ЗУРГАДУГААР ИХ. ХУРАЛ: 1037- 9 32-ноос 10 дугаар сарын 4-нийг хүртэл Улаанбаатар хотод намын 11587 гишүү дийг төлөөлсөн таслах эрхтэй 171, зөв лөх эрхтэй 20 төлөөлөгч оролцон хуралд жээ. ДОЛДУГААР -НХ ХУРАЛ: 13-наас 19 сарын 19 хүртэл тар хотод намын 15209 гишүүдийг дөөлсөн 192 төлөөлөгч оролцон хуралд 1928-10- Улаанбал- тө- ЖАВХЛАНТАА ВААТАРЧУУД БИД ЖАГСААЛДАА БАЯРТАЙ АЛХЛАНА 0Д ШИГ ВИЛ ГЯЛАЛЗАЖ ОНЦ СУРЛАГАД | Шири йн үүр анхбай - зүйлийн эт- 4, цөвэг, 5 5 Ш. 10:71) Өинээгэиээсүин хэвээ. хуралдай хэдэн төлөөлөгч оролцсон” бэ? ё Минии : орын 150: гишүүдийг төлөөлсөн 24 төлөө | ЭРДЭНЭБАТЫН авсан 5 ши-211428482- НАЙМДУГААР “ИХ ХУРАЛ. 1930 онь 341 азэс 4-дүгээр сарын Э:хүртэл Улаан баатар хотод (18013 гишүүдийг төлөөлсөн 201. төөлөгч “Үрэлирн хус “Ч їгээр нх ХУРАЛ: зөм- 9-28: цаас 10 харын, З-цыг дуустал, Улаанбаа” тар хотод намын 7976 “гишүүд, орлогч Амг төлөөлсөн таслах 9рх769: Б-- төлөө. көгч оролцон хуралджээ. АРАВДУГААР ИХ ХУРАЛ: 1940-3-20 моос-4А дүгээр сарын 5 хүртэл Улаанба тар, хөтөд, намын 7776 ЖУ! 7 мө хын дыг төлөвлСөн таслах "эрхтэй 634, зөв- л6х архтай 12 зөлөөлөгч тэфлу ху. Р» Лллнг тод ДЭСАРОО Л ХААЛТ, ТУлларЦЛАА 2 шлжуэиВа-үлэнилүл ралджэг . АРВАН нэгдүгээе их ХУРАЛ! :41941:12-2-ноос 23 хүртэл “Улаанбаатар хдтноо амын -328000- гишүүд дыг төлөөлсөн таслах эрхтэй 444, лөх эрхтэй” 56 төлөөлөгч оролцон. ралджээ: АРВАН ХОЁРДУГААР ИХ ХУРАЛ 1954-11-19-нөөс 24 гхүрт8л Улаанбаатар хотиоо намын 91714 гишүүд орлогчдыг төлөөлсөн таслах эрхтэй, 049, зөвлөх эрхтэй 84 төлөөлөгч “оролдон хуралд- жээ. 39.2) АРВАН ГУРАВДУГААР” ИХ ХУРАЛ 1953-3-17-ноос 22-ныг дуустал Улаан- баатар хотод намын 36333 гишүүн,6563 орлогчийг төлөөлөн 617 төлөөлөгч орол цон хуралджээ. АРВАН ДӨРӨВДҮГЭЭР их ХУРАА 1961-7-3 наас 7 нийг дуустал Улаацбаа тар хотноо намын 43796 гишүүд орлогч дийг төлөөлсөн таслах эрхтэй 665, зөн лөх эрхтэй 28 төлөөлөгч оролцон ху ралджээ. мэ зөв- ху-- гэрэл зураг -ХЭҮЧА ЭН ТЭХ Зөвлөлтийн “улаан армийн (47, жилийн түүх бол хүнлэг, шудра- га ёсны төлөө тэмцэлд хүчин зүт- тэсэн агуу их ялалтын алтан хуу- дас юм. : Иргэний дайны үед гадаадын түрэмгийлэн бүлэглэгчид болон цагаантны харгис хүчийг бут цохи соон, эх орны дайнд Москвагийн дэргэд, Ижил мөрөн дээр, Курс- кийн дэргэд, Днепр мөрөн дээр, Белорусн, Молдавийн талд, Бу- дапешт, Вена болон Берлиний дэргэд байгуулсан гавьяа нь Зөв- лөлтийн ард түмэн түүний зэв» сэгт хүчний түүхэнд мөнх дурсаг- дан хоцорсоон, Зөвлөлт улсын гадаад бодло- гын жанжин шугам нь нийгмийн янз бүрийн зохион байгуулалттай улс бүхэнтэй энх тайвнаар зэрэг- цэн орших Ленинч зарчмыг хэ. рэгжүүлэхэд чиглэгддэг билээ. Коммунист нам, Зөвлөлт Засгийн “тазар нь өөрийн агуу их эх орон, ЛИПЕК МУЖИЙН ПШОНЕРҮҮД Бид Зөвлөлт Холбоот Улсын Лепецк мужийн сургууль пионе- рийн байгууллагын туршлагатай танилцлаа. Энэ хотын 880 сур- гуульд 140 мянган сурагчид су- ралцаж байна. Үүнээс 20 мянга нь пионерүүд юм. Бид арван хоёр сургуулиар орлоо. Бүлгэмийн зөвлөлийн гишүүд тус бүрдээ ажил хариуцсан салбарт хуваагдсан байна. Үүнд: 1. Сурлагын салбар анги бүрт байх бөгөөд сурлагын явцад хя- налт тавьж тэдэнд туслах ажлыг хариуцна. 2. Соёл олон түмний салбар нь пионер сурагчдаас чөлөөт цагийг зөв өнгөрөөх, цуглаан зөвлөл- гөөн, өглөөлөг уулзалт, үдэшлэг явуулах, ангийн урлаг уран сай- хан, ном уншлага аяллыг хариуц- на. 8, Улстөр гэгээрлийн салбар улс төрийн сонсгол, суртал нэвт- рүүлэг, шинжлэх ухаан техни- ийн төрөл бүрийн ололт амжил- таао танилцуулах ажлыг хариуц- на. БАГА ХУРАЛ Пионер сурагчдыг дэлхийн бүх оронтой танилцуулахын тул 1 са- рын бэлтгэлтэйгээр ямар нэгэн орныг судлах даалгаврыг пионе», рүүдэд өгч тэр орны тухай ярих пионерийг нөхдийн дундаас сон- гоно. Тэр нь түүх, дэлхийн багш нарын тусламжтайгаар уг орны тухай нарийн судалж, ангийн нө- хӨД нь Тусалдаг байна. Тэр хүүхдийг «Элчин» гэж нэрлэнэ. Хурлын байрыг тэр ор- ны амьдралаас харуулсан самбар үзүүлэн туг далбаагаар чимэглэн «Элчинг» маш хүндэтгэлтэйгээр хүлээн авна. «Элчин» өөрийн орны тухай яриад дараа нь сурвалжлагчид төрөл бүрийн асуудал тавьдаг, «Элчин» бүрэн хариулахын тул сайн бэлтгэнэ. ПИОНЕРИЙН БҮЛЭГ Пионерийн бүлгэмийн зөвлөл бүхэн өөрийн түүхийг нарийвчлан 9 ї АРМИ бүх ах дүү социалист нөхөрдө- лийн халуун ам бүлийн аюулгүй байдлыг сахин хамгаалахын тө» лөө ихийг хийсэн ба хийсээр бай- на, ЗХУ-ын эдийн засгийн хүчин чадал, шинжлэх ухаан техникийн асар их хөгжил нь Зөвлөлтийн армийг байлдааны орчин үеийн шинэ техникээр хангах, страте- гийн пуужинт цөмийн хүчийг бай- гуулах боломжийг бүрдүүлж өг- сөн юм. Гэхдээ Зөвлөлтийн улаан ар» мийн байлдааны хүчин чадал нь даян дэлхийд энх тайвныг сахин бэхжүүлэх, коммунизмын бүтээн босголтыг хамгаалах ариун үйлст зориулагдаж байна. Зөвлөлтийн ард түмэн түүний зэвсэгт хүчин манай ард түмний аз жаргалаа олж, улс эх орноо социализмын замаар хөгжүүлэхэд ахын ёсоор удаа дараа тусалса- ныг монголын ард түмэн түүний үр хүүхдүүд бахархан дурсаж, баяртай тэмдэглэж байна. Чинад АХЫН ЖИГҮҮР судааж бичсэн байна. Пионерийн бүлгэмийн түүхийг бичиж байх тусгай комисстай, тэд түүхийн баримтуудыг сурвалжлан олж, цаг ямагт аривжуулан баяжуул- даг байна. Пионерийн бүлэг бүхэн анги дэвшин суралцахдаа, өөрийн жил бүрийн түүхийг бичдэг заншил» тай. Тэгснээрээ пионерийн бүлэг бүлгэм бүхэн хэнийг хүмүү. жүүлж гаргаснаа бахархан ярил- цах баримттай үлддэг. Бүлэг бүхэн нэртэй. Чухам хэ- ний нэрэмжит байх тухайгаа бүл» гээрээ зөвлөн ярилцаад | бүлгэ- мийнхээ зөвлөлөөр батлуулдаг ажээ, ЧАЦУУТАН Пионерийн бүлгэмийн зөвлө- лийн даргад бүх нионерийн су. далгаа, бүртгэл, сурлагын үзүү” лэлт байна .Ийм тодорхой 0а- римт материалаас бүлгэмийн зөв- лөл нэг өдөр төрсөн пионерүү- дийг мэддэг, Ингээд нэг өдөртөр» сөн чацуутангуудын ойг баяр ёс- лолтойгоор хүндэтгэн тэмдэглэж эцэг эхэд нь баяр хүргэнэ. Зарим пионерүүдийг бүлгэ- мийн зөвлөлийн дээд шагналаар ч шагнадаг байна. Энэ шагнал нь бүлгэмийн зөвлөлийн тугийн дэр- гэд зургаа авахуулах явдал юм. Тэр зургийг пионерийн хувийн хэ- рэгт хадгалж, эцэг эхэд нь баяр талархал хүргэн, нөхдий нь өмнө бахархан таниулж, сургуулийн радиогоор сурталчлан, ханын хэв- лэлд зургий нь тавьж пионер су: рагчдын идэвх санаачлагыг өр- нүүлдэг байна. | СУРВАЛЖЛАГЧИД Сургуулийн гэрэл зургийн. ду« гуйланд суралцагч пионер бүхэн сурвалжлагчид байдаг. Эд пионе- рийн бүлгийн ажлын ололт дутаг- дал бүхнийг соргогоор тусган авч тэрэл зургаар самбар гаргадаг, Дутагдалтай байсан үеийн зураг, - БАЯРЫН Г.БНМАУ ЗСБНХУ-ын найрам- Дал, харилцан туслах тухай Гэрээ, эдийн засаг, соёлын талаар хамт- ран ажиллах тухай Хэлэлцээр бай гуулагдсаны 19 жилийн ойд 30- рунлсан нийслэлийн нам, улс, олон нийтийн байгууллага, хөдөл- мөрчдийн төлөөлөгчдийн баярын хурал Улсын драмын театрт болов. Хуралд МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн | Товчооны гишүүн, БНМАУ-ын Сайд нарын | Зөвлө- лийн нэгдүгээр орлогч дарга С. Лувсан,БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга Ц. Пун- цагноров, БНМАУ-ын Гадаад явд лын Яамны сайд М.Дүгэрсүрэн, ЭТНБ-ын гүйцэтгэх хорооны дарга Д. Адилбиш, Улаанбаатар хотын намын хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Б, Алтангэрэл нар болон яамдын сайд, тусгай газрын дарга нар, олон нийтийн байгуул- лагын хариуцлагатай ажилтнууд оролцов, Мөн ЗСБНХУ-аас суугаа Онц, Бүрэн эрхт тус улсад Элчин дутагдлаа зассан тухай зургийг харьцуулан тавьдаг. Гэрэл зургийн сурвалжлагчид пионер сурагчдын гэр орноор явж хичээлээ хэрхэн давтдаг, гэр орон- доо яаж тусалдаг чөлөөт цагаа хэрхэн өнгөрөөдөг зэргийг сур» валжладаг байна. БАГШИЙНХАА ТӨЛӨӨ Багш нартаа зориулсан үдэш- лэг уулзалтыг өргөн зохиож бай- на. Багшийн хүмүүжүүлж гарга- сан сурагчдыг урьж багшдаа 30Ф риулсан дуу бүжиг шүлэг уншиж, ханын сонин гаргадаг. Өөрсдийн бүтээлээр бэлэг дурсгал Өтох ба зургийн нь авах нөхөрсөг шогийг зориулах зэрэг төрөл бүрийн Ссо- нирхолтой хэлбэрийг санаачлан хийдэг байна. ЭРЭГТЭЙ ЭМЭГТЭЙ ПИОНЕРҮҮДИЙН ЗӨВЛӨЛГӨӨН Бүлгэмийн зөвлөлөөс эрхлэн эмэгтэй иионерүүдийг цуглуулан эрэгтэй пионерүүдийн тухай ярь- даг. Тэдний эрэлхэг зориг ав- хаалж самбаа, хатуужил болон хамгийн сайн талын чанаруудыг ярина. Эрэгтэй пионерүүдийг цуг» луулж, эмэгтэй пионерүүдийн да- руу төлөв сан чанар элэгсэг ааш зан болон тэднийг яаж хайрлан хүндэтгэж байх ёстойг тодорхой ярина. Энэ нь охид хөвгүүдээс бие биеэ хүндэтгэх нөхөрсөг эел- ДЭГ зан харьцаатай байх, бие биеэ зөв танихад тусалдаг байна, Бүлгэмийн зөвлөлөөс хагас жи- лээр буюу жилийн эцэст пионер бүрт хуудас тараадаг. Энэ хуудас дээр пионер бүр энэ жил зохиогд», сон ажлаас ямар ажил зохиохыг хүсэж байгааг нэг бүрчлэн бич- дэг. Үүнийг хурааж аваад бүлгэ- мийн ажилдаа дүгнэлт хийж цаа» шид Хийх ажлаа төлөвлөдөг бай на. Хүүхдүүд ээ! Липецкийн пионер нөхдийнхөө туршлагаас ажил амьдралдаа тус- тан авахад андын маань туршла- га бидэнд ажлын маань жигүүр болно. Монголын Пионерийн Төв Зөв- лөлийн орлогч Дарга С. Оюун сг ллоЛЛХууугЛг ЭсЫшоээ Ээ НЭРҮВЭ ХУРАЛ сайд Л, Н. Соловьев Ч. : Улаанбаатар хотын намын хороо. 5 ны нарийн бичгийн дарга, МЗНН- ийн Төв Зөвлөлийн Тэргүүлэгч дийн орлогч дарга Л, Жамбалдорж илтгэл хийв, 1946 оны хоёрдугаар сарын 27-нд гарын үсэг зурж баталсан Найрамдал, харилцан туслах Гэ- рээ, эдийн засаг соёлын талаар хамтран ажиллах хэлэлцээр бол манай хоёр орны ард түмний удаан жилийн уламжлалт найрамдлыг цаашид бататгаж хөгжлийн шинэ нөхцөлд улс төр, эдийн засаг, соб- лын хамтын ажиллагааг 04х та- лаар гүнзгийрүүлэн хөгжүүлсэн бичиг гэж түүхэн чухал баримт “ илтгэгч тэмдэглээд өнгөрсөн хорь шахам жилд ЗХУ-аас манай оронд үзүүлсэн өгөөмөр их тусламжийн талаар дэлгэрэнгүй ярив. Дараа нь ЗСБНХУ-аас тус ул- сад суугаа Онц, Бүрэн эрхт Эл- чин сайд Л. Н. Соловьёв үг хэлэв, О“эв. Торгойтын 12-р дунд сургуулийн 2-р “ангийн сурагч Т. Төмөрсүрэн цэвэр сай хан бичдэгээрээ нөхөддөө магтагддаг Энэ охин гуравдугаар улирлын шалгал тандаа амжилттай бэлтгэж байна. Ц. САМДАНГИЙН авсан гэрэл зураг. о8 Манай сурагчид сурахын зэрэг” 5 цээгээр хөдөлмөрлөж үйлдвэрийн | төрөл бүрийн суурь машинуудыг. , эзэмшиж сурдаг. 1 ЗУРАГ ДЭЭР: Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн сурагч . Цэвэлмаа, Нансалмаа | нар үсэг | өрөгч «линотип» машин дэр ажиллаж байгаа нь эс Х. Найдангийн авсан гэрэл Ё зураг Эн с Ё АЖИЛЛАХ САЙХАН 5 Би авав, зэж 3 дүүтэйгээ с гамьдардаг. Миний аав артельд : ээж барилгад ажилладаг. Аав ! ээжээ ажилд явахад дүү нараа « асарч хооллох хувцас хунарыг (| өмсүүлэх ажил над оноогддог 6 Би дүү нараа ингэж асрахын | хамт, түлээ түлш хагалах, ус | авах ажилд нь тусалдаг. Ин 6 гэж ажилласны дараа хичээл ! давтахад толгой сэргэх шиг са нагддат. Би одоо Баян-өлгий айм- гийн төвийн 1 дүгээр 10 жн лийн 5-ын (0) ангид сайн сурч байна. Пнонерийнхээ 40 жилийн !! ойд онц сурлагаараа бэлэг ба ї рина. К. АЯТХААН (17-р бүл- гийн гишүүн) ї 599Ээбфэ9Ф9Ф060о9Ф95999оо699. 220» ХЭЭ ИН , БЯМСИЯН | Баян-өлгий аймагт 4050 пионер бүхий 24 бүлгэм, 151 бүлэг, 360 салаа ажиллаж бай 8. н 40 жилийн ойгоо ж, бүх ль пионерийн танхимтай болж, Бохогаг нь тогтмолжин 30 төрлийн дугуйлан хичээл лэж байна. Мэдлэг чадварын үечилсэн дэвшлийн зохих шатыг бүх пионерийн 50-- 60 хувь нь хангалаа, 5 Пионерийн бүсчилсэн эргүүл, Төмөрчний бригад, Онц авагч, Уран гартан, Соёлч бо- ловсон байдлыг өзэмших зэрэг сэдвээр бү лэг, салааны ажил явуулж байна. Залгамж лагч анхдугаар чуулганаар 10 жилийн хоёрдугаар, Алтан--цөгцийн 7 жил, бага сургуулийн пионерийн бүлгэмүүд түрүүлсэн бол пионер сурагчдын анхдугаар спарта киадаар Цагаан-нуур, (Ак-арал, Улаа- тусын сургуулийн бүлгэмүүд түрүүлж, тэр 40 жилдээ гүүний ажиллагаатай бүлгэм, бүлэг, салаад олшрон 40 жилийн ойн нэрэмжит бүлгэм төрүүлэхийн төлөө бүх сургууль уралдаан тай ажиллаж байна. Пионер сурагчдын 30 гаруй хөдөлмөрийн цуваа зохиогдон, 122200 толгой мал мал лаж, 7070 кг. ноос авч, 198 үнээнээс 18160 л сүү сааж, хаягдал 1078 кг ноос түүлээ. . Байгалийн нөөц баялаг, эзэмшиж, алдагдал хаягдал ашигласнаар 9000 төг рөгийн цэвэр ашгийг улсад оруулаад өв- лийн бэлтгэл ажилд пионерууд идэвхтэй оролцож 32 хашаа хороо, пүнз барьж, 6 УУХЛУУУ худаг гаргахад хувь нэмрээ оруулсан юм. Зөвхөн 1964 оны зуны 3 сард пионер багачууд нэгдэлдээ 10335 хөдөлмөр өдөр үтээлээ. Пионерийн байгууллагын эдгээр ололт амжилт, тэдний ажлын арга хэлбэрийг тув гасан 100 гаруй «Бяцхан ном» гарган сургуулиудад сурталчилж байна. Пионер багачууд «Манай жаргалант ирээ дүй» гэдэг сэдэвтэй уран бүтээлийн урал даанд амжилттай бэлтгаж сургууль тув бүр, үзэсгэлэн нээж шалгаруулж байна. Энэ бүхэн бол тус аймгийн пионер багачууд охид хөвгүүдийн 40 жилдээ барь сан бэлэг юм. А. ХАЙМОЛДА (Сургууль--пионерийн зааварлагч) 1 032:7 Ч Зуны цэлмэг бо? өдөрсөн. Нагац 9 б ахындаа ирэхэд Р Э найз . Балгис, шинэхэн хөх даалимбан дээл дээр суран. бүс шагхийтэл бүслен саравчтай малгай, савхин гутал өмссөн нь миний ан- хаарлыг татлаа. Найз минь надад гайхуулан: Манай сургууль маш сайхан шүү. Бичиг ном заана. Бас дуу заана. Ижил сайхан хувцас өмс» гөнө. Энэ намар надтай хамт сур- гуульд яв! Хоёулаа нэг газар байхад бүр сайхан шүү гэж ятгав. Ингээд 1932 оны намар Алтанхааны хушуу Өлгий хотын 10 жилийн дунд сур: чуулгын хэсэг тоглож байгаа нь. Баян-өлгий аймгийн төвийн 10 жи лийн 2 дугаар дунд сургуулийн пияо- нерийн танхимд орсон хүн 2. дугаар бүлгэмийн түүх гэсэн улаан хавтас- тай дэвтрийг заавал сөхөн үздэг. Энэ дэвтрийн тэргүүнд бичигдсэн «Ми- ний түүх» гэсэн гарчгийг уншихад тус сургууль анх 1926 оны 9 дүгээр сарын 15-нд одоогийн Алтан-цөгц су мын Хөх мод захиргааны төв. болж байсан Чохом чуулганы тамгын га- зарт хушуу тус бүрийн хүүхэд олон- суралцах » той айлуудаас “хүүхдийг дэг, тэй оролцож, хягдал ашиглах талаар 115522 БҮЛГЭМИЙН ТЭРГҮҮНИЙ САЛАА. Баян-өлгий аймгийн 1 дүгээр 10 жилийн дунд сургуулийн 5-в ангийн дэргэ- | дэх 18 дугаар бүлгэмийн Күлжикен ахлагчтай 1 салааг туршлагатай сайн гэлц- . Гэвч дараа Тэд салаагаараа онц 2, сайн 4, дунд 5-тай 100 хувь суралцжээ. гийн улирлуудад салаагаараа онц ба сайн дүн үзүүлж, 40 жилдээ сурлагын өн дөр бэлэг барих гэж итгэл төгөлдөр байна. Эдний салааныхан хөдөлмөрт идэвх ї гарамгай ажиллаж бүх гишүүд 110кг яс, 13 кг ноос цуглуулжээ. Өврсдөө марк, ил Захидал, нүүр цуглуулан ангидаа булан нзэн ажиллуулжээ. гуулийн сургчдын домбор хөгжмийн ТУХАЙ албан журмаар, анх нэг багштай 25 сурагчтай 2 эсгий гэртэй зөвхөн хуу- чин бичгийг уншиж, бичүүлж хичээл- лүүлэн сургуулиа нээжээ. Эхний хоёр гурван жилдээ хүүх- дүүд өөрснөө хоолоо хийж, хувцас ху нараа угааж, оёж өмсдөг байлаа. 1929 онд хамгийн анхны салаа бүл- гийн бөмбөр нижигнэж, бүрээн. дуу хангинаж,улаан бүчтэний жагсаал болжээ. Одоо 10 жилийн сургууль болтлоо еөргөжлөө. Энэ сургууль сурлага хө- чихрийн цаа: шүдэнзний "өгөх, зөрж өнгөрөхөд номхон зогсож ЭРГЭН ХАРАХАД (Дурьдатгал) ны бага сургуульд оров. Бид эсгий гэрт тойрон сууж өвдөг дээрээ шуу- пай модоо тавьж хар балын харандаа гаар бичдэг байв. Тооны хүрдийг ая нийлүүлэн уншиж | цээжилнэ. «Пионерийн дуу» «Шивээ хиагт» «Улаан тугэ «Монгол интернацио- нал»-ыг хөг нийлүүлэн дуулж явахад нутгийн хүмүүс ихэд сонирхдог байж билээ. Бид багш анги, салааны дарга на раа маш хүндэтгэдэг байв. Анги салааны дарга нарт мэдээлэл ёсолно. Хэрэв өчүүхэн төдий эндэг- дэл гаргах буюу даалгавар үл бие- лүүлбэл жагсаалын өмнө донгодоно. Иймээс сахилгагүйтэх, муу сурах гэж байдаггүй байлаа. 1942 онд ардын багш болсон үед ч, анхны хайрт багш талийгаач Б. Ми шигийн дэргэд тамхи татах, эвгүй үг ярихаас зовдог байлаа. Багшлах 8э- рэгт хүргэсэн эрдэмтэн багш П. Хор- лоо, Д. Цэгмид, Цэвэгжав, Машлай, нар миний сэтгэл зүрхэнд үүрт хадга- лаастай байдаг юм. Өлгий хотын 10 жилийн лийн багш Т. Тайван тжикшллтгихЛУЛЛтҮТЖҮ(,ЭШҮИЛЭШ ,ТҮЖ-ЧҮЛЧТЭШТТЕРЭЖЛ) сургуу- дөлмөрийн 2 жилийн аянд 47 цуваа гаргаснаар таван онцын эзэн 82, Д. Нацагдорж тэмдэгтэн 12 болжээ. Аймгийн пинер сурагчдын спартаки- дад тэргүүн байр эзэлж, 41742 хүнд үйлчилж байна. Бүлгэмийн сэдэвт цуглаан тогтмолжиж «Д. Сүхбаатар» «35 настай манай бүлгэм» зэрэг со- нирхолтой цуглааныг 28 удаа явуул- лаа. Эд бүхнээ монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойд өргөн барьж байна. Пионерийн Ахлах удирдагч Х. СОЯН Өлгийц хуүхдмүдээс Соёлч нөхөрлөл 19 9 онцын эзэн 947 5 1 Нацагдорж тэмдэгтэн 76 ХХ тэмдэгтэн 719 САЙН СУРАГЧ Таны өмнө инээвхийлэн буй Энэ хүү Баян-өлгий аймгийн 10 жилийн 2-р дунд сургуульд бүл гэмийн зөвлөлийн даргаар ажил ладаг юм. Лхагва 9 жил дараа- лан онц сурч, бүлгэмийн зөвлө- лийн даргаар 8 жил ажилла. жээгс , Лхавга -- Нөхөдтэйгээ хамтран дав тах ашигтай. Хамгийн гол нь цагийн нарийн хувиартай ажиллах л чухал гэж ярилаа, т-- Лхавга 1963 онд айм гийн кино театрын дэргэд «Ал тайн залгамлагч» кино театр байгуулан ажиллаж 218 дахь киногоо гаргажээ. Энэ бахдам ажиллагаагаараа шалгарч 1968 онд Унгар Улсын Будапешт хот дахь пионерийн зусланд амарч анд нөхдийнхөө туршла гаас суожлпаж ирсэн. юм. Багш А. ЦЭРЭН ТӨРЖЭЭ | "раатарч94( БААТАРЧУУД БА ЦЭЦЭРЛЭГ МчМАС 21:20 ХҮҮХДЭД ЗоёиулАВ: 262 (25) 1965 оны 3 сарыв 1 Ү “Бианруу Г7 Дундговь аймгийн төвийн 10 жилийн дунд ёургуулийн баатарчуудын байгуулла га байгуулагдаж ажилласныхаа (1 жилийн ойг 8 дугаар сарын 1-нд ёслон тэмдэглэв. «Од» багийнхан ойдоо зориулж онц суралцахын хөдөлгөөн өрнүүлж, хайрт сургуулийнхаа тухай дуу шүлгээр хамтар сан концерт тоглов.. «Сар» багийн баатарчууд ойдоо бэат- гэж сайныг хүсэж саарыг жигшсэн ардын цэцэн үг сургамжийн түүвэр хийж алтнаас үнэтэй сургамжий нь мөрдөх гэшэ. -| 0-0 «Дөл» багийн баатарчууд, гойгоо угтаж пнонерт элсэхийн бэлтгэлээ хангасан байша. . | Мижиддорж (Багш) ХИНИЛТГАЙ. байн! СУРНА. БАТАРЧУУД шан сүтүсн ! шүтээн Мана ссс БАРЖ Л АЛС ИЖ БН Гэ” “хичээл сурлагадаа (Баатарчуудын дүрмээс) Гучин таван үсгинг эргэлдэгч дугуй дээр байрлуулан тоглож байгаа. хүүхдүүд дээр бид очлоо. Яг биднийг очтол «Э» үсэг эгц- зураасан дээр тохирлоо, Энхтуяа гэж эргүүлэгч хүүгийн хэлэхэд. “«Эхийн ачийг санахдаа "Элэг зүрхэндээ шингээхдээ Энэ ертөнцөд тан шиг ачтанг- Эрээд эрээд олошгүй» гэж уншлаа. “Диаметр нь 10 см-ийн дугуйг нжил 35 хувааж үсгүүдийг байрлуулаад тусгай гол дээр эргүүлж суурин дээр нь татсан эгц зураасыг ямар үсэг голлон таарна вэ? Тэр үсгээр эхэлсэн үг, өгүүлбэрийг хурдан - хэдэх эсвэл өгүүлбэр зохион бичиж урал- дан хэн түрүүлсэн нь «тав» гэсэн дүнг авдаг байна. Өнөөдөр сар багийнхан энэ тоглоомоор ажлаа явуулж уран уншлага зохиож буй нь энэ гэнэ. Бас тооны хичээл давтахдаа энэ. хүр- дийг хэрэглэж 1000 хүртэл байрлуулж дөрвөн үйлдлээр боддог байна. - Сар багийнхан ингэж «түргэн хэлдэг, золлын тоглоом» зохнон хийснээс гадна холбогдуулж, тэргүү- ний хүмүүсээс сурах, тэдний бүтээл ажил лагаатай танилцах, нийслэл хотынхоо хөгжинйг судлах сурталчлах зорилгос 20 гаруй зурагт хуудсыг хийжээ. Та бүхэн энэ. хүүхдүүдийн туршлагыг “сурья гэж бодож байгаа бнз| Хаяг нь сУлаанбаатар хотын 4 дүгээр сургуулийн 2-ийн А энгийн сар багийнхан юм шүү, Д. Аюуш. Зөвлөлгө ї : СЭДЭВТ АЖИЛ ХЭРХЭН ЗОХиНОХ ВЭ. : Баатарчуудын дунд: “ЗОХНОР./ дох ажил нь тэдний хничээл.кү мүүжилд чиглэгдсэн, тогл00- мын шинж чанарыг хадгалсан сонирхолтой хэлбэрээр явагд- вал зохино. Үүний зэ эгцээгээр: бас тэр ажил маань аатарчууд: бүрийг хамарсан байх ёстой Цаг үеийн болж байгаа онцгой тэм: дэглэлт үйл яндлуудыг баатар» чуудад «зөвөөр ойлгуулж, өгөх явдал манай баадарчуудын удирдагч нарын үүрэг, Д Баг аравтуудын сэдэвт аж. лууД болон өлөр тутмын зааж сургах ажилд тодорхой төлөв- шиш СувьндА наан Ан н бэлтгэж зохиох вь. ! вх-үр ашиг: өгөө, С2Л МХЗЭ-ийн Төв Ар- “сан “үзлэгээр: манай нийслэлийн” зарим сургуулнуд. дээр явагд: ,сам баатарчуудын ажлаас товч тбойирхуулья. 23 дугаар бүл гэмнйн дэргэдэх баатарчуудын нэгэн баг дээр «Бяцхан шуудан чид» гэдэг сэдэвт Цуглаан явуу лахдаа эхлээд баатарчууд «Шуу дан: хүргэгч» хэмээх тоглоомоор "тоглож. шалгарч үлдсэн нэг нь «Шуудан хүргэгч» болов. Тэр шуудан хүргэгчнд: бусад, нь бич сэн захидлаа өгцгөөв. Захидал бичсэн :баатарчууд цөм вөрс- дийн хүмүүжиж гарсан цэцэр- лэгтаз тэр захидлыг хүргэж өгө хийг хүсцгээж энэ цуглаан дуу сав, : -4 дүгээр бага сургуулийн баа. тарчуудын-.2 баг-дээр «Авьяас» чЭрүүл энх» гэсэн сэдэвтэй аж “.анонерүүдээс лууд явагдаж, баатарчууд өөрс” дөө багш сурагч болж хичээл зааж давтах, эмч болж бусды- гаа үзэж, эм бичнж өгөх зэр- гээр тоглоцгоож хөгжилдсөн нь бүх баатарчуудын идэвх сонирх лыг өрцүүллээ. 20 дугаар сур гууль дээр «Төлийн дуу» сэ- ДЭВТЭЙ баатарчуудын -ажил ая- тай боллоо. 6 дугаар бүлгэмийн нэгэн багийн аравт дээр пионерийн бүч үзүүлж түүний хэмжээ уч рыт өнгийн тодорхой тайлбар- лан ойлгуулав. Тэгээд «маши- ны зам яаж зөв гарах вэ?» гэ- дэг тоглоомоор тоглуулж, биеч лэн зааж сургасан нь хүүхдүү ДЭД ам тустай ажил боллоо. Ер нь баатарчуудын дунд энэ мэт янз бүрийн сэдвээр ажил 3о- хнож болно. Б. Энэбиш. (Эвлэлийн Төв Хорооны сур- гууль. Пионерын хэлтсийн заа «варлагч) улаан” Ц401Ш Цагийн хүйтэнг авчирсан Хялмайлаг өвлийн сардсан Цасан хөнжлөө хөдөрсөн Хянгарлаг уулын ардсан Цанаар бид гулгалаа Цасаар өвгөн босголоо Буха өвгөн боллоо Бузгай сүрлэг байлаа Олон эргэж очлоо Онгон содон байлаа. Ганцхан өдөр больчихлоо Ганган өнгөө алдчихлаа Бүхий бие нь сиймийжээ Бүлтэн нүд нь сүүмийжээ Өнжин хонон уйлжээ. 88101 Өөхөн дэн шиг урсжээ. Цасан өвгөний минь Нас нь дуусаа юу? Цагийн урнны Илч нь ирээ юу? Цасан өвгөн минь Цагийн эрхээр хайллаа. Цасан өвгөн минь Цангасан газрыг ундаал- Цэцэг ногоо дэлгэрнэ дээ | Цэдэг ногоон дээр нь Цэнгэнэдэз бид цэнгэнэ. г. сэСМмээЭ. ЦАСАН ДООРХИ ХЭВТЭШ Хур шувуу шөнийнхээ унтах байрыг |бэлдэхийн тулд жижиг модны хам- гийн доод мөчир дээр суу даг. Тэгээд шидсэн чу луу мэт унана. Тэгж унах Хэрэм 2. 3 дугаар сард төрдөг. Энэ амьтан өвс навч, модны шилмүүсээр бөмбөг шиг бөмбөгөр үүр “ГГА-Т288867 даа-хөр цасыг нүхлэн ор но.. Ийнхүү цасан байр нь түүнийг элдэв аюул, тэсгим хүйтнээс хамгаал даг ажээ. барина. Амьтныг судлаг- чид хэрмийн үүрэндэх ду лааныг хэмжин үзсэн бай- на.Гадаа 20 градус хүй тэн байхад энэ үүр 18 гра дусаас хүйтэнгүй байдаг | ажээ. Б. Очирхуяг. |! , ыг Бяцхан охин сам- барт гараад 80:5--6 гээд төвөггүй бод-/ чихлоо. Д. Наранцэ-. цэг Толгойтын 19 дү тээр сургуулийял 2 дугаар ангид сур- даг. Улирал дараа- лан онц сурдаг тэр- гүүний баатарчуу- дын нэгээ. Ц. Эрдэнэбатын авсан гэрэл зураг | ) | Нийслэлийн 4 дүгээр цэцэрлэгийн хүүхдүүдийн бүтээлээс Би дүүгээ ийм тэр гээр түрдэг юм. Бяцхан охин Оюунчи мэг зуржээ, Эрвээхэй эрвээхэй Эрээн гаяган юмаа гэж дуулж байгаад 3 Бамбаруушин тог лоомоо дандаа угаа дагдаа 5 настай Л. Батбаяр зуржээ. настай Туяа охин С зуржээ. , Баавгайтай чих 3 рээ дүүтэйгээ хуваа- 27 даг даа 1 Найзаа! Манай цэ цэрлэгийн байшин ийм билүү, Манай ангийн цэцэг бас ий мээ. 4 настай Алтанцз цэг зурав. Тогоруу сайхан Тоодог. муухай Цам харай Цам харай гээд 5 настай Д. Уртнаса! хүү зуржээ Хариуцлагатай эрхлэгч (очигиинигэг чи Бан эн агчи ил х Ж. ШАГДАР ” “Орон: БУХНИЙ ПРОЛЕТАРИ НАР НЭГДЭГТҮН!- МАХН-ын уйл 2 р “МХЗЭ-ийн Төв Хороо, 20):1109)1:113) ПионЕРИЙН В 2ӨВЛӨЛИЙН СОНИН 34:9 (в93) Хавар ирлээ шүү Хавар ирлээ гэхээр халуун бү- лээн амьсгал хацар нүүрийг ния- бэнэ. Зүсэн зүйлийн өнгө үзэсгэ- лэнгээс нов ногоон Өнгө эн тү- рүүн сэтгэлд зурагдана: Хавар ирлээ гэдэг маань хүйт- ний ам цаашилж, хөхүүрийн ам гүй санагдаж мэдэх юм, Сайтар ажиглавал хаврын их “урин амьсгалын шинж илэрхий байдаг. билээ, Бор шувуудын шир гэх дуун үл тасралдана. Алаг шаазгай хотноос холдож, хороо үүрээ зэхэхээр битүү шугуй бур- наашилж, орчлон ертөнц Бомнп гасан гөглөө бараадна. - ногоон хөнжлөө нөмрөх боллоо Турааах Элл ЮоЛТийх Зурчэр ен эєн эрэхээ зогсоно. “Хавар | бүхэн Сурагчид бол хаврын шалгалт өөрийн Өнгө царайтайн гадна ирлээ гэж өнгөрснөө эргэн уншиж, онцлог үйлсээр шинж төрөхөө өчигдрөөс өнөөдөр нлүү хичээн бүрэлдүүлнэ. Ко эрых ” Энэ хавар уншигч та бид Мон- Малчнд бол 8,9 сая төлөө энх голын Пионерийн байгууллагын мэнд бойжуулж, 40 жилийн түүхт ойг тэмдэглэн оныхоосоо 4,5 хувиар нэмэн ос- малаа өнгөрсөн Эд өнгөрүүлнэ. гөхөд нэмэр хандив болно. Ажилчин! бол хөдөө аж ахуйн Сурлага Улан ийн 3 түүхий эдийг ашиглан, чанар жилийн шаргнгэ сэн бүт ин чансаатай үлэмжийн үзэмжтэй СУРСАН мэдсэнээ дүгнэн Барын эт эд бараа, хүнсний зүйлийг үйлд- Үйлдвэр сургалтын шинэ темийн хөтөлбөрөөр хичээллэсэн вэрлэхэд хүчин чадлаа дайчилна. Тариаланчид бол 453,7 га тал- 11 дүгээр ангийг ерөнхий болвс- ролын бүрэн мэдлэгтэй, мэргэжил тараа туургалт ЗЦий-рэгн Чэгд тэй сурагчид анх удаа төгсөнө. тавьж үрийг суулгана. Оёх нь оёж, нэхэх нь нэхэж, Ингэхлээр хавар ирлээ гэдэг “ ИЛЭХ Нь хажсүус унан -эн маань ханагар бүтээлийн оргил УР чадал ура р: уралдааны маань барна болно. өөд даллан дуудлаа гэсэн үг ажээ. «Хавар ирлээ» гэдэг Эрс тэс уур амьсгалтай Монго- лыв сайхан орны маань аль нэгтэй газар зах нь89. сэмрээгүй битүү цасан дээр нарны туяа тусч нүд гялбуулаад өвөл өнгөрлөө гэхээр- -ф ф-4-4-4-4-4-4-4-4-0-9-9-0-1 ЦАХИЛГААН МЭДЭЭ бөглөө 9200 ширхгийг түүж. худалдааны бай Тэгэхээр маань эд бүхэн боллоо гэсэн үг С. Жамсранжав. «1 гийн цуваа. гаргав, Айм гийнхаа 1905 оны төлөв Дорноговь аймгийн 11 жилийн дунд сургуулийн захад бүлгэмийн лөгөөгт суулийг 146 ху гууллагад тушаалаа. зөвлөл онголын Пио ".- виар, хөнгөн цагааныг ) нерийн 40 жилийн ойг 26 хувиар биелүүлсний захирал ЗАНАБАЗАР угтаж хаягдал бүхнээс гадна яс 267 кг тос Пионерийн . удирдагч хэмнье гэдэг 8 хоно 35 кг, архины шилний эсмМмэдэх р 4 ХОС БАЯР БИДНИЙ | БАЯР Ч уравдугаар сарын 8. Даян дэлхийн эмэгтэйчүүд эхчүүдийн баяр . рын өдөр билээ, Энэ өдөр манай ахмад пионер, радиогийн ууган нэвт рүүлэгчдийн нэг Лувсангийн Рагчаа тавин нас хүрлээ. Ууган пионер эгчид маань ийнхүү хос баяр учирлаа. Энэ баярыг пионер бид хуваал цан баярлаж байна, Ахмад пионер Рагчаагийн тавин насны ойг төм- дэглэх цуглаан Мэдээлэл Радиогийн Хэрэг Эрхлэх газрын хурлын танхимд болж МРХЭ газрын намын хороон дарга Цэрэндагва цуглаа ныг нээж Л. Рагчаагийн бүтээлч үйл ажиллагааны талаар ярив... 1926 онд Цэцэрлэгмандал аймгийн Наранжаргалант уулын хушуу, «Одоогийн Хөвсгөл аймгийн Бүрэн сум»-ын бага сургуульд 11 нас тай бяцхан охин Рагчаа анх орж пионерийн аранзал улаан бүч зүүх- дэээ «Монгол Ардын “Хувьсгалт Намын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн» гэж тангараг өргөсөн юм. Бяцхан охин эрдэм номд шамдан шамдсаар гар ганзганд хөл дө- рөөнд хүрэв. 30 шахам жил радио нэвтрүүлэгчийн үүргээ нэр төртэй биелүүлсэн Рагчаагийн 50 наоны ойг тохиолдуулан «Соёлын тэргүү ний ажилтан» тэмдгээр шагнав. Далан мянган пионер сурагчдаа төлөөлж нийслэлийн 10 жи» лийн 8 дугаар дунд сургуулийн сурагч Гангаа Сумхүү нар баяр хүр гэж, өөродийнхөө хийсэн бүтээлээр дан болгов. анай тусгай сурвалжлагч. атаач, ЧФР-ВР-ЭР-РРчаР",ар-рчир иар ар чийн ЧР-ВР-иР-аР-иР-ИР, арав --Р-ий ир, «тий ф-айчир учир өнөө жилийн хаврын өнгө | царай шинж төрх ийм байх юмдаа | 4. Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баарын ТҮМЭН ОЛНЫ Хүв хаяд орохоороо «Ээжээ» гэж эхэлдэг билээ. Яагаад энэ вэ? Эзж гэгч хүний хамгийн дот “но хамгийн ачтан хүн болоод тэр бус уу. Ээж гэдэг үгийг хэлэх тусам эхийн хайрын илч төөнөж, өдөр хоног өнгөрөх бүрт эхийн сүүний амтыг аван жаргадаг билэг. : Барилга барьж, цахилгаан гер гаж, ногоо хурвын, хонь маллаж онгоц жолоодож, огторгуйд дүүлж яваа хэн боловч буянт. сс ИИЖийгэгс төрсөөн! Тэд хамгийн тү рүүн эхийнхээ ачийг яанан бэ гэж. санадаг. . тй |, Дэлхийн эмэгтэйчүүдийн ил хурлын индрээс тив, тивийн эх чүүдийн уриа дууг сонсоход дай ны /мөсийг хайлуулах агуу их хүч. гэж аяндаа санагддаг. Энэхүү. уриа. дууны эх нь одоогоос 55 жилийн тэртээ Дани улсын нийс лэл Копенгаген хотод болсон олон улсын социалист эмэгтэйчүүдийн бага хурал дээр тавигдсан түүх тэй, Германы коммуиниот Клара Цеткиний санал 8соор болж, жил бүрийн гуравдугаар сарын най- манд дэлхий Дахины эмэгтэйчүү “лзач юм уу? Зохиосон х өдөрт БАЯСГАЛАН дийн баярыг тэмдэглэж байй “болжэ, , 2 Хамгийн анх 1911 онд Гер» манн, Франц, Швецари, Данй улсад тэмдэглэж байлаа. Эрх чд лөөний наран дор аз жаргалын дуугаа түрсэн манай эмэгтэйчүү, хөдөлмөр сурлагын амжилт б лвэр энэ түүхт баяртаа ” цацалр өргөн мялааж байна. Эхийн санаа “Үрд үрийн санаа эхэд байдаг. Ээж чинь юу ч хийдэг байсан ялгаагүй чамтай хамт л сур гуульд явж байна. Чиний «онцк сэтгэлийн баясгалан чиний «муум сэтгэлийн дарамт болж явна.. Тө гэхээр чи ээжийгээ їбугаар баяр луулах нь тодорхой. Сийлсэн ха? гасан, нэхсэи барьсан уран б эн /оёнаачилсан, бүтээсэн зүйлээ, Ч юм уу? бэлэглэж болох юм. Хаё рин тэгэхдээ ээжийгээ хайрлан хүндэлж, халамжлан асрах сэтгэ лээс илүү үнэтэй, нандин бэлэг орчлонд огт үгүй ээ! 2 ” Ээжийн баяр-эмээгийн баяр-эг чийн баяр! Чиний баяр бол эрх чөлөөт орны хөгжил жаргалаас эх авсан түмэн олны баясгалан билээ. НЬ Содов, Ж-4- 547 бн єль бль Ж-Ф-0-Фоо-9сж0 БАГШ СОНИН БАГАЧУУДЫН ДУНД Багш-Эн9 нэр хүн бүхний на сан туршдаа нандигнан хайрлаж, хүндэлж явдаг нэр билээ. Тийм учраас манай сонин өөрийнхөө нэг дугаарыг багш нартаа зориу- лан гаргасан юм. Манай сонины энэ дугаарыг Олон мянган ун- шигч пионерүүд маань баяртай “хүлээн авч бүлэг, салаа, бүлгэ- мээрээ хэлэлцэж, өглөөлөг, өдөр лөг, үдэшлэг цуглаан | зохиосон тухай талархлаа сониныхоо газар ирүүлсээр байна. ЦАГААН ХАЙРХАН. Увс аймгийн Цагаан хайрхан Сумын пионерийн 15 дугаар бүлгэмийн Дараа нь «Ардын багшийн алдар их» гэдэг сэдэвт өглөөлөг ЗОХИНО» жээ. Өглөөлөгт оролцсон пионё рүүд нийтээрээ «Багшийн алдар» гэдэг дуу сурав. гүрнээс А НАЛАЙХ, Налайх хотын 8 10 жилийн дунд сургуулийн су» рагч пионерүүд «Багш» сониныг хүлээн авч бүлэг салаагаараа хэ лэлцэж олон.. сурагч багшийнхаа тухай санал сэтгэгдлээ илэрхий лэв. . АӨНДӨРХАНГАЙ, гийн Өндөрхангай сумын пионе» рүүд «Багш» сонинг. хүлээн аваад уншигчдын бага хурал, хийж ахмад багш нартай уулзалт хийжээ. . “| ДУНДГОВЬ Мандалговийн хүүхдүүд манай сонинг хүлээн Увс айм» пионерүүд хүндэтгэлийн шугам аваад радио нэвтрүүлэг бэлтгэж жагсаал, бүлгэмийн цуглаанхийж «Залгамжлагч» радио станцаараа, «Багн» сониныг хүлээж “авлаа. нэвтрүүлсэн байна. егє муж р ини ийн ийн нийн ч. Ахмад пионер Л, Рагчаад “аваарт ат 2 ф 1 ї пионерүүд бэлэг гардуулж байгаа нь . -Ц. Эрдэнэбат ын авсан гэрэл зураг. оарилт-иа-и-а-ийчар-т-ир-р-8Р Р «өвч р ар-ар Рита -а-ирит-иийн аит-вгт-ар-в гах БӨХ-- 0Ч Р Хэнтий аймгийн төвийн 10 жи лийн дунд сургуулийн хөгжмийн багш ахмад пионер Д. Бэх--Очир манай тусгай сурвалжлагчийн асуултанд хариулсан яриаг сонир хоно уу? 2 Асуулт. --Таны амьдралд хамгийн тэм- Г эвсэн баярт үйл явдал хэдийд олсон бэ? Хариулт -1980 оны 5. сард болсон. Тайж угсаатны хүүхдийг халж ядуу ардын хүүхдүүдийг сур- туульд оруулахад ламаас хар болж, Өндөрхаан уулын хушуу тамгын бага сургуульд орсон минь гуч гаруй жил багшилж буй 227 ХОЭСЛИНГ 3 хэ МАХН-ын 44 жилийн түүхт ойг тохиолдуулан нийслэлийн 24 дүгээр дунд сургуулийн дэр гэдэХх пионерийн хорин дөрөв» дүгээр бүлгэмийн зөвлөл «Нам эцэг минь нар шиг ивгээдэг» гэсөн сэдэвт хүндэтгэлийн шу, гам жагсаал хийлээ , Хүндэтгэлийн шугам саг саалд өсвөрийн пионерүүдийн хамт тус бүлгэмийн дэргэдэх ахмад пионерийн зөвлөлийн ги шүүн 1925 оны анхны пионер Ардын Цэргийн Хэрэг Эрхлэх Яамны сайд хурандаа генерал Намхайцэрэн, анхны бүрээчид, бөмбөрчид зэрэг 20 шахам ах мад пионерүүд оролцов, Хорин дөрөвдүгээр бүлгэмийн зөвлө. лийн дарга пионер Т. Баасансү рэн, ахмад пионерүүдийн зал» лөлийн дарга партизан Ц, хүндэтгэлийн шугам агсаал бэлэн болсныг мэдэгдэж 1925 оны ахмад пионер Х, Намжаа 1985 оны өсвөрийн пионер Баттөмөр нар шугам магсаае лын хүндэт туг өргөсний дараа улсын эрхийн наад захын хём хэмжээг маш бүдүүлгээр зөрчиж 1984 оны 8 дугаар сарын тавнаад эхлэн БНАВУ-ын тусгаар тогтнол дэвсгэр нутгийн халдашгүй бүрзн эрхт байдалд удаа дараа халд- саар ирлээ. АНУ, Энэтхэг-Хятад дад өөрийн ноёрхлоо тогтоохын тул өмнөт Вьетнамын ард түмний эсрэг олон жилийн турш явуулж байгаа түрэмгий дайнаа улам өрөг жүүлэн БНАВУ-ын нутагт шууд халдан довтлох цуст балмад ажил лагаанд шилжлээ. БНАВУ-ын зас гийн газраас энэ оны 3--р сарын 38-нд мэдэгдэл гаргалаа. Тэр мэ- дэгдлийн дотор дурьдсан агуул- гын талаар БНАВУ-аас манай улсад суугаа элчин сайдыг ТҮрсооуооосуососооососуууууууэбоээб900уууэФУЭЭсиэу хамаарагч Нгуен Ван Хам саяхан хэвлэлийн бага хурал дээр дэлгэ- рэнгүй тайлбарлаж ярилаа. БНА- ВУ-ын засгийн газрын тэрхүү мэ- дэгдэлд дурьдахдаа АНУ, өмнөт Вьетнам дахь түүний тоглоомын этгээдүүдийн бөмбөгдөгч нисэх онгоц оролцсон олон тооны нисэх онгоц 1985 оны 8 дугаар сарын 2 нд Куанг-Бинь мужийн Зянь толын дагуу болон Винь-линь нутгийн өрнө хэсэгдэх суурин газарт дахин халдан дайрав. Ар- хурандаа генерал . Лхагва. сүрэн үг хэлэв. Дараа нь 1925 оны үеийн пионерүүдийн хийж байсан «Тугт гимнастин», «Хө» дөлмөр» гимнастикуудыг баатарын бүлгийн удирдагч пар тизан Аюушжавын удирдлагаар өсвөрийн пионерүүд хийв, лын дараа «Нам эцэг минь нар Ж.Лхагвасүрэн, Арьс-ширний үйлдвэрийн дарга Юмбүү, төг ШИГ нвгаэдэг» гэсэн сэдэвт рийн шагналт уран зураач Л, 9ДӨРлөг болов, | Өдөрлөгийн эхэнд 40 жилийн тэртээх пиО» нерүүдийн амьдралыг сан багт наадам хийсэн нь онц сонирхолтой болов, нерүүд ба өсвөрийн пионерүү дийн хамтын хүчээр байгуул» ийн Аюушжав нар хотын пионерийн 88Н «Монголын пвонер зөвлөлийн дарга К. Чимэдэд хөр замнал» (гэсэн музейг үгэж, өөр өөрсдийнхөө сэтгаг- ДЭЛ дурсамжуудыг бичиж үл» дээв, ажлын маань анхны босго болсон баярт үйл явдал гэж санаж явдаг юм. Асуулт. --Та хэзээ пионерийн болсон бэ? Хариулт, -1981 оны 86 дугаар сарын 12 ны өдөр анх пионерт элссэн. Бас саяхан сургуулийнхаа хүндэт пино нер боллоо. Тэгэхээр би бүх насаа раа пионер явна. --Асуулт --Таны ажил амьдралд бэрх шээл тохиолдож байсан уу? Хариулт. -Эх орны дайны | үед сурах ажиллахад хэцүү байсан. Бичгийн цаас, бэх харандаа олдохгүй данс бичигний хаягдлаар дэвтэр хийдэг байсан. Авуулт. --Манай өнөөдрийн инонерүү дэд үндсэн ямар дутагдал байна гэж үздэг вэ? гишүүн НАМ ЭЦЭГ МИНЬ НАР, ШИГ. «Дөл» багийн хэсэг баатарчуу- дыг пнионерт элсүүлж, пионерүүд улаан зүүж өгөв, ахмоД бүч, төмдэг Анхны пионерүүдийн өмнөөс Сүх- Хүндэтгэлийн шугам жагсаа хэруул- Өдөрлөгийн дараа ахмад пно Ахмад йпионерүүд музайг га Ц, Ц. Эрдэнэбат, мийн орон внузгийн ангиуд, хүн амын хүчээр америкийн түрэмгий- ЛЭГЧИД ТЭДНИЙ төлөөний этгвэдүү- дийн (9 онгоцыг сөнөөж, олон онгоц гэмтээн зохих хариу цохилт өглөө гэжээ, Энэ мэдэгдэлд цааш дурьдахдаа дээрмийн энэхүү халд лагын дараахан Цагаан ордны тө- лөөлөгч болон. өмнөт Вьетнамд суугаа АНУ-ын элчин сайд М, Гэй лор нар БНАВУ-ын агаараас үргэлжлэн довтлох төлөвлөгөөгөө АНУ хэрэгжүүлж байгааг хүртэл зөвшөөрсөн нь маш ноцтой зүйл юм. Эд бүхэн бол соцналист лагерь болон даян дэлхийн Энх тайвныг Эд бол Говь-алтай аймгийн халиун су мын «Коммунизмийн төлөө» нэгдлийн бага сургуулийн онц сурлагатан пионе- рүүд юм. «Коммунизмийн төлөв» нэгдлийн мар гаашийг бүтээн босгох хувь тавилантай энэ пионерүүдтэй танилцна уу? ЗУРАГ ДЭЭР: 4-р ангийн Гантөмөр, 8-р ангийн Нармандах, 4-р ангийн Ням ИВЭЭДЭГ бинииййлийлэни нт Л шар, нээ З“ВЬЕТНАМЫН АРД ТҮМНИ Хариулт. --Бнгуч гаруй жил багшлах хугацаандаа -дунд дүн тавнулчи хаад баярлахын нхээр баярлаж байгаа хүүхэд цөөнгүй үзлээ. Дуйд гэдэг, муу Дүнгийн нөгөө тал юм. Дунд гэдэг сурагч хүний сурах эрмэлзлэлийн зорилт бишээ! Ер нь дунд гэдэг дундхан гэсэн үг учир пионер сурагчдын дүрэмд харш юмдаа. Асуулт. -Хэрэв та өнөөдөр 12 настай хүүхэд байсан бол юу хийх бай сан бэ? Хариулт. --Нэгэнт өнөөдөр «байхгүй, бо лолцоогүй, олдохгүй, завгүй» гэх шалтгаан бүрэн устсан болохоор «мэдэхгүй чадахгүй, сурахгүй, сон сохгүй, санахгүй» гэх шалтаг алга байна. Тэгэхээр би өдийд пионер байсан бол таван онцын эзэн л бай хаас өөр замгүй. ОЧИВ Үлжнэ” аллаа. илив. Ул Ахмад пионерүүдийн зөвлөлийн дар Аюушжиав «Түүх уламжлалын альбомэ-ыг тайлбарлаж байгаа нь Эрхэмлэгч улс түмнийг Аме- рикийн Нэгдсэн Улс дахин өдөөн хатгаж байгаа хэрэг юм, гэжээ. Америкийн империалистуудаас БНАВУ-ын эсрэг өдүүлсэн онц хөнөөлт байлдааны илэрхий ажил- лагаа болоод өмнөт Вьетнамын хүрээнээс дайныг тэлэх гэсэн тө- лөвлөгөөг даян дэлхийн шудрага түмэн эрс эсэргүүцэж байна. Ком мунист ажилчны намуудын зөв- лөлдөх уулзалтад оролцогчид бо- лон ЗСБНХУ, БНАВ Улсын төлөөлөгчдийн хамтарсан мэдэг- жав, Бямбажав, Туяа 3-р ангийн Баа? | санжав. 48 Ж. Дашдондогийн авсан гэрэл зураг глөлт “оронд социализмыг РД 1 Й ШУДР ТЭМЦЭЛ ЯЛНА дэл, БНМАУ-ын засгийн газрын лай, «Пионерская правда» 40 жилийн ойд ДАЙЧИН ИНДЭР өөл223 Е-2--34 С--25 «Пионерская правда» Э8 97111117 анхны дугаар 1925 оны 3 дугаар | сарын 6--ны өдөр гарчээ, Анх Москвагийн комсомолын байгуул. лагын” хэвлэл: байснаа” 1927 оны 4 дүгээр сарын 6--наас Комсомо лын Төв Хорооны төв хэвлэл бол жээ. «Пионерсная правда» сонин 40 жилийн түүхт замналдаа Зөв байгуу лаад коммунизмын гэрэлт оргил өөд итгэл ТӨГС ДЭВШИЖ ЯВАА сая оёя охид хөвгүүдийг хүмүүжүүлэх үзэл суртлын дайчин индэр болт ид лоо өслөө, Ийм Ч учраас анхны жилд 80 000 уншигчидтай байс наа одоо Зөвлөлт Холбоот Улсын Т сая 500 000 пионер сурагч за. хналан уншиж байна, «Пионерская правда» сониныг ах дүү ардчилсан орнуудын залуу уншигчид өргөнөөр захиалан унш даг. «чПионерсная правда» сонин коммунист нийгмийн шинэ иргэ дийг хүмүүжүүлэх үйлсэд гарам гай амжилт гаргасан учир 1945 онд 20 жилийнхээ ойгоор хөдөл мөрийн гавьяаны улаан тугийн одон, 1950 онд 25 жилийнхээ ойн өдөр Лениний одонгоор тус тус шагнагдав. Зөвлөлтийн хүүхдийн энэ дай чин хэвлэлийг манай орны мянга мянган охид хөвгүүд амтархан ун шиж түүнээс эрдэм ухаан зан сур тахуун хүмүүжлийн талаар их зүйлийг өдөр бүр сурч байдаг. Ах дүү, анд чацуутныхаа төв хэвлэл «Пионерская правда» с0 нины хамт олон болон түүний ун шигч түмэнд аз жаргал, амжилт бүтээлийн сайн сайхныг хүсгэ» мэдэгдэлд Америнийн империв- лист нарын энэхүү шившигт үйл . ажиллагааг эрс эсэргүүцэн тэдний нүүр царайг тод илчилж харуул- лаа. Манай орны олон мянган пионер сурагчид тив дэлхийн анд . 12 АНУ-ын | нөхдийнхөө нэгэн адил түрэмгий үйл ажиллагааг эсэр- гүүцэн сургууль бүр дээр хурал цуглаан болж байна. Вьетнамын ард түмний шудрага тэмцэл хЭ- зээд ялна.! гэж пионер нэгэн дуугаар дэмжин хэлж байна "УУУУЭсОООбоуо0оэсоосэ6оо9ооо9 ХАЛИУНЫ ХАМГИЙН САЙН ХҮҮХДҮҮД АГА. сурагчид Батаев Ганболд Хүүхдүүдээ! Саяхан би Төв аймгийн Архустай дахь сангийн аж ахуйн бага сургуулиар орлоо. Тус сургууль 200 гаруй сураг- чидтай. Багш ажилчид, сурагчид цөмөөрөө пионерийн байгуулла- гынхаа 40 жилийн ойг угтаж, сургуулна тохижуулах талаар их ажил хийсэн нь нүднээ илхэн, Тийм ч учраас сургуулийнхаа тохижилтоор аймгийнхаа хэм- жээнд анхдугатрт нь ордог байна. Тус сургуулийнхан чзалуу төл- ЧИН» ГЭДЭГ | цуваа гаргажээ. Энэ цуваагаараа тэд сангийн аж ахуйн- хаа төлчдөд зориулж, 100 кг хү- чит тэжээл 1520 элгэвч, 56 хос чан 52 Улан 2575 пайз бэлт- уулжээ. Бин энэ сургуулий дөрвөн сайн жаалтай уулаа гаас нилцлаа. Тэгээд та нарт ч баста- нилцуульн гэж хүслээ. Миний төрсөн нутаг яш----- .... х Монголын сайхан орноор шу ЭВЛаны ЛцсРЭНСЭР ЛЭ АЛ Зургиймаа нутгийн нэг хүнтэй зам нийлж «Хадан Тайхарын дом гийг» яриулсаар нэгдэлчдийн бая рын урд орой (битүүний) Архан гей аймгийн Чулуут сумын «Шинэ амьдрал» нэгдлийн үхэрчин Ядам сүрэн гуайнханд ирсэн билээ. Энэ хот айд их хөл хөгжөөнтэй бай- лаа, Хүүхдүүд цагаалганы будаа таваг саваар зөөж айлынхандаа түгээнэ. Айл бүр тарган хонины Ууц, дал дөрвөн өндөр, хонго шаант сээр мэтийг чанаж том тав- ганд журамлан тавьжээ. Ядамсүрэн гуай, үхэр малаа янзалчаад орж ирж гараа угааж, хурган дотортой дээл, малгайгаа өмсөөд хоймортоо завлин суулаа. Авгай нь малгайгаа дугтуулж битүүлэгний ууц, банш, цагаалга тэргүүтнээ Ядамсүрэн гуайн ши рзэн дээр тавив, Ядамсүрэн гуай ууц, талалж хүн тус бүрт түгээ гээд -- За хүүхээд битүүрээд бай! Мах, бууц, цагаалга зооголцгоо! Айраг ууцгаа гэв. Айл бүр ингэж битүүрлээ. Дараа нь хот айлын хүүхдүүд цугларч шагайгаар «а- лаг мэлхий» 4 зүг харуулан засаж «морь. уралдуулж», «шагай шүүрч», «Бөгцөг харваж», «ша гай таалцаж», «дөрвөн бэрх» хаяж шөнө орой болтол наадлаа. Хөгшчүүл уусан айраг, сарха- дандаа ам халж Эрднийн зүйлээр бөөлжөөд байдаг Эрүү цагаан хулгана нэгэн жил гэж дуулна. Зарим нь үлгэр туульс хүүрнэж зэнд, хөзөр тоглоно. Ийнхүү орой болсон хойно ун тацгаав. Өглөө нь эрт босож үхэр малаа билчээж, тугал бяруундаа тэжээлий нь өгчөөд шинэлж ЭХ- лэв. Энэ хотод хамгийн өндөр наст наа хүндэлж, Ядамсүрэн гуайнд эхэлж шинэлэв, Ах дүү айлынхан Энхтуяа “ үхрээс давуу болсон. 5 сартай ту Энхчимэг 1. Гурван алчуураас салдаггүй хүүхэд НЯМДОРЖИЙН ЭНХЧИМЭГ 1 дүгээр ангийн «Од» багийн су- рагч юм. Энхчимэг 2 улирал да- раалан онц сурч ариун цэврээрээ раа биш ингэж тусгай алчуураар арчдаг нь хүүхэд болгоны зан- шууштай арга юм. 2. Ном хэвлэлээс салдаггүй хүүхэд ТОВУУДОРЖИЙН ГАНБОЛД эөнэ жил 2 дугаар ангид сурдаг «сар» багийн сурагч юм. Бас 4 улнрал дараалан онцоо алдаагүй гэж байгаа. Ганболдын нэг онц- лог номноос сална гэж бараг бай- даггүй. Тэгэхдээ бас нарийн ху- виартай уншдаг. Тэрээр «Үл мэ- дэх, түүний нөхөд» «Бялзуухайн үлгэр», «Тэнгэрийн од» зэрэг 50" гаруй номыг энэ хичээлийн жилд уншчихжээ. Гэртээ номын сантай юм билээ. Бас үзсэн номоо гам- тай уншихий нь яана гээч. Түүний аав зэж нь ч хүүдээ шинэ гарч байгаа хүүхдийн зохиол ном дагаж ажилладаг гэнэ. Жишээ ївь: Батаев хичээлээ давтахдаа хөкєтө- нөөс нь хүнд рүү нь шилжих мөн- гаар давтдаг бөгөөд ойлгохгүй юм гарвал ойролцоо байдаг хөршийн- хөө хүүхэдтэй нийлж давтдагбай- на. Хувиар Фсоороо ийнхүү дав- тахдаа туж л суугаад байдаггүй Жишээ нь тооны хичээлээ давтаад гэрийн дотрох ажлаа, хэл бичгээ давтаад гэрийн гаднах ажил түлээ модоо хөрөөдөх хагалах гэх мэт ажилладаг байна, 4 Дуу хөгжмөөс салдаггүй хүүхэд РЕНЧИНДОРЖИЙН ЭНХТУ- ЯА бол чухам л дуу хөгжмөөс салдаггүй хүүхэд. 4 жил Дараа- лан 4 авалгүй онц суралцана гэ- дэг сайн сурагчийн шинжээ, Энх- туяаг мандолин хөгжим тоглохы Би “дөрвөн сайн жаалтай уулзлаа ангийнхаа аврага гэгддэг, Тэр гурван алчуурыг байнга авч яв- даг заншнлтай болжээ. Алчуу- РУУДЫН нэг нь нусных, хоёрдох нь гутлынх, гуравдах нь тоосных юм. Тоосных гэдэг нь юу бэ? гэ- вэл тэр жаал өглөө ангидаа нрээд хичээлдээ орохдоо суудаг ширээ сандлаа арчдаг байна. Нээрээ ч энэ нь эрүүл ахуйд хэрэгтэй лар- га. Ширээ сандлын өлөн шороо нарийн тоосыг яуяцас, ХэроЛЦР гэнэ. Ганболд 3-т орохдоо «Д. Нацагдорж» тэмд- гийн болзол хангана гэж ярилаа. 8. Цагийн хувиараа алддаггүй хүүхэд ДУЛАМЖАВЫН БАТАЕВ 3 байнга авч өгдөг дугаар ангид | сурдаг, «Дөл» ба- гийн сурагч, 1-3 дугаар анги хүрт- лээ тувтан онц сурчээ. Тэр гэртээ цагийн нарийн хувиар гаргаж ням- байлан зурж өлгөжээ. Тэгээд тэр хувнараа ганц ч мөчийн зөрүүгүй ЦЄЦЛЄПМЄЦ, НИИЛУУмИИ4а4лЄ нь Ядамсүрэн гуайд алд вандан хадаг сунган золгоно. Нас сүүдэр хэд хүрч явна вэ? Даага далантай бяруу булчинтай сайхан өвөлжив үү? гэж ярилцана. Хүмүүс зол- гохдоо Залуу нь настныхаа га. рын доороос тосож золгож бай- хыг Зургиймаа хараад «энэ ямар учиртай юм бэ?» гэж нэг- нээс нь асуухад «Настангаа хүн дэлж байгаа юм» гэлээ. Идээ будаа идэцгээх зуураа Ядамсүрэн гуайг үхрийнхээ үүлдрийг хэр- хэн сайжруулсан тухай ярьж өгнө үү? гэж Зургиймаа сэтгүүлч хү- сэв. -- Ах нь нутгийн сарлаг хай нагийн үнээг Алтау үүлдрийн бу- хаар хээлтүүлж сарлаг | Алтау- гийн 1, 2 дугаар үеийн эрлийз гаргаад байна. Одоо 7 дахь жил- дээ орж явна. Нэгдүгээр үеийн эр лийз гунжин үнээ саалийн хуга- цаанд дундчаар 1200 литр сүү, өгч байна. Ер нь шинээр буй болсон эрлийз үхрийн сааль сүү. амьдын жин нь нутгийн сарлаг гал 102, кг, 8 настай бух 540 нг амьдын жинтэй байгаадаа. Буу нь юмуу? цовоолог хоолойгоор дуулахы нь бас бүжиглэхий нь үзэж сонсох юм бол алгаа хорс- тол ташаад ахиулаад байхаас өөр аргагүй юм. Одоо Энхтуяа сургуулийнхаа бүжгийн аврага бөгөөд шанз хөг- жим сурах гэж оролдож байна. Харин одоохондоо шанз л ялнгүй уртдах төлөвтэй байна. Д. Содномдорж рал ах вь өөрийн чадлаар л зүт- гэж явна, Айдаа дүү минь эх орон ард түмэндээ зөв санаж, яв бал хэрэг үйлс хэзээд бүтнэ гэ- лээ. Тэд бүгдээрээ нэгдэлчдийн баярт зориулж бэлтгэсэн жүжиг үзэж, морь уралдах, бөх барилда хыг сонирхохоор нэгдлийн төв рүү мордлоо. Зургиймаа дөрвөн нөхөдтэйгээ энд уулзаж, бүгдээ- рээ нэгдэлчдийн баярыг нэгэн адил зугаатай сайхан өнгөрөөв. Зургиймаа нэгдэлчдийн баярын өдрөөр бичсэн тэмдэглэлээ ийн- хүү ирүүлжээ. 1965 онд ЭРЛИЙЗ ҮХЭР: 5О мянгад, ХОНЬ 1784 мянга, ЯМАА 27 мянга Болно ЁЛ Манай өнөөдрийн пнонер | Хюулыг зайлуулав (Болсон явдал) Саяхан “нэг. амралтын өдөр ! өглөөний 8 цаг орчимд Баяндун сумын төвд хүмүү- сийн хөл хөгжөөн төдийлэн эх- лээгүй байлаа, Яг энэ үед Ххэ- зээний ажигламтгай 2 сураг- чийн анхаарал сургуулийн бай шингаас үл мэдэг маналзах утааны зүг татагдаж. очиж үз- вэл цахилгаан гэрлийн утаснаас гал дүрэлзэж дүнзэн барилгын банзан таазанд аса- хыг завдаж байжээ. Хоёр хүүх дийн нэг нь мотор уйнтраалгах, нөгөө нь хүмүүст мэдэгдэхээр даруйхан шийдвэрлэж тус ту- сынхаа үүргийг хурдан шалмаг гүйцэтгэснээр хэдхэн минутын дотор мотор унтарч цугларсан хүмүүс асаж буй галыг аюул- гүй болголоо. Ажигламтгай зан сонор сэрэмжтэй, авхаалж сам баатай ажиллагаагаараа төрөлх сургуулиа ямар ч хохиролгүй гээр галын аюулаас аварч бай- гаа эдгээр 2 пионер бол бага сургуулийн 8-р ангийн сурагч Цэрэндоржийн Баатарцогт, Ба- дамын Мөнхжаргал нар юм. Хэрэв энэ хоёр пионер үл ялих утааг сэжиглэн очоогүйсэн бол 47640 төгрөгийн үнэ бүхий ба рилга түүний төхөөрөмж Шша8- таж маш их хохирол учруулах байлаа. Баатарцогт /Мөнхжар- гал хоёрын энэ гавьяатай ажил лагаа нь тус сургуулийн пионе- рийн бүлгэмд нэгэн бяцхан но- мыг бүтээж пионер хүний ариун нандин үүргийг нэр төр тэй биелүүлснээрээ өсвөрийн үеийн эн чацуутан пионер су- рагчиддаа үлгэр дууриал болох юм. | Дорнот аймгийн МХЗЭ- ийн хорооны ажилтан т П. Гомбожав. завиартчирн арт-ир-ат-ар-ар” 222 ГД. /бэьёхо. » 04:90 двцрулай Эртлэн боссон Бат хөвгүүнд Эзж “нь тэнд Юу үзүүлэв? 55 Яагаад түүнийг Бат хөвүүн Яарай дагаж: Нэхэх болов? Хоршоонд Очоод Эхийнхээ авчирсан Хорин өндөгнөөс Нэгийг аваад Тоглоом мэт Атгаж явснаа Томоогүй дүүгээсээ Нууж байгаад Халуун зуухныхаа Хажууханд мартжээ, Тэгээд Батыг Наран гартал Тэнүүн тавтай Унтаж байтал Эртэлж боссон Эх нь сэрээгээд -- Өчигдөр авсан. Өндгөө яасан бэ? -- Өчигдөр авсан Өндгөө мэдэхгүй, »-Одоо чи Очоод үз дээ... Бат үзээд Э Баахан гайхжээ, 5 Орхисон өндөг нь : Ондоо болж Унтах хооронд нь Урган өсч - Дэгдээхэй болчихоод Дэрвэн байж гэнэ. Ямар сонив юм бэ? Яасан хөөрхөн юм бэ? Өхөөрдсөн Бат Өөдөөс нь ойртоод Өөрийв өрхгүй Сонирхсондоо болоод Ээж ааваасаа ч Асууж завдалгүй Эвийг нь олоод Барих сэтэл Сар-рер гэж хөөрөөд Сандал дээр нь бууж гэнэ Шилжээд тэндээсээ Ширээн дээр нь ” сууж гэнэ, ! Дэр-р-р гэж хөөрөөд ! ! Дээшээ: бас “ахиж “гэнэ, Нэг л дэрвэхдээ , Нээсэн цонхоор нь гарчихаж гэнэ, Хөдөлж ядсан. Хөөрхөн амьтны Араас нь гүйхээс л Аргагүй болж гэнэ, Санаандгүй: сагсаахай Оноондгүй шогшоохой Газрын хаанаас Гараад ирэв? Ганцхан шөнө Яагаад” амилав? Түүгээр барахгүй Түргэлж гүйсэн Дэгдээхэй болчихоод Дэрвэлдэж амжив? Галынхаа өрөөнд Ёд Аав ээжийнхээ Гайхаж ярилцах Үгийн дундуур“ Бат араас нь 3 Яаран гарав. Барих гэж түүнийг Баахан хөөв. Хөөрхөн дэгдээхэй Хөгжилтэй дэгдээхэй. Тэнцэж ядан Дэнжигнэж гүйхдээ Цардмал замаар Цаашлан холдсоор Цэлсэр өргөв Цэцэрлэгт орчихжээ. Зуны өглөөний Наран гөөнөнө, Зулзган модны Мөчир” найгана. Тэнд очоод Мөн л тогтохгүй | ёр, Тэвдэж нэхсэн Батад ойртохгүй »Хөөрхөв дэгдээхэй Хөгжилтэй дэгдээхэй Сүрлэг моддын Сүүдэр дундуур л Тэнцэж ядан Дэнжигвэн гүйнэ Тостонж ядан Тонголзож гүйнэ Бяцхан Бат 5 Биеэ чуугаад 222 Айхтар овтой Бачлав дөхсөн ч Амжаад бас л Барьж чадсангүй Шүүрээд авах гэсэн Жижигхэн гары нь Шүргээд л зөвхөн Өнгөрч гэнэ дээ. Хөөрхөн дэгдээхэй Хөгжилтэй дэгдээхэй Тэнцэж ялан Дэнжигнэп гүйнэ Тогтож ядан Тонголзон гүйнэ Ийш гийшээ Баахан гүйснээ Их л сүрхий ! Цогцойн зогсоно Ногоон дундаас: Юуг ч юм бэ, Нойтон хушуугаараа Тоншиж харагдана, Сүрлэг моддын Сүүдэр дундуур л Хөөрхөв дэгдээхэй Хөгжин явтал Оноцолдон гаарсан Нэгэн хүүхэд Олиггүй зангаар Тосон угтаж 1Кижигхэн чулуу “Араас нь нүүлгэсэнд 17Киргэн хөөрөөд Бууж үзэгдэнэ. Зуурдын аюулаас “сЗугатан хурдална. Бат хармагцаа Бачимдан уурлаж . -- Хөөрхөн. дэгдээхэйг Хөсрийн чулуугаар Яагаад шидэв? Хөндлөнгийн чамд Хөнөөх санаа Хаанаас төрөв гэж Эрс шулуухан Эгдүүцэж хэлэв, --Чадалгүй муу Дэгдээхэйг байтугай Чамайг Ч гэсэн би Хайрлахгүй «шүү гээд Дахиад түүнийг Чулуу шүүрэн Далайж ирэхэд нь Дальдарч айгаад Бат хөвүүн Бас л зугатав, Түргэлэн гүйж Мод тойроод Түрэмгий жаал Амандаа үглэв. Айгаад өөрөө Хаашаа зугатсан бэ? Анхил дэгдээхэй Хаагуур орсон бэ? Ганцхан хурманд Түүнийгээ алдчихаад бэ гэж Гайхшаа барж Бат сандрана 8-4 Найгасан мөчиртэй. Модны дундуур Наран туссан ЯЛ: Сиймхий дотуур Тусах харцаа Газраас салгахгүй Тун ч яаран Сүлжиж явна, Таяг тулсан Буурал өнгөн Тавтай сайхан Нарлаж суухал нь Үнэн учраа Гаргаж кэлээд Үзэв үү та гэж Лавлаж асуув. Азай буурал нь Анзаарсангүй дээ гэв, Хөөрхөн дэгдээхэй минь Хөгжилтэй дэгдээхэй минь Хараанаас далдуур Хаана орчихоод Тэнцэж ядан Дэнжигнэж яваа бол Тогтож ядан Тонгоцож яваа бол Хайс ядаад Харамсахад нь Хараахан түүнийг Хайрлахад нь. | 23 Хонгор жаахан : Бат хөвүүний 2-3 Хоёр нүдийг Нулмис бүрхэнэ. Ёл Зуны өглөөний Наран төөнөнө Зулзган: модны | “онь лага ланд ганд авйнь чин”, “чина”” ленна, ийн. Гавана “авлнл ГавиАГ, Цалнна “алиа явна Гяннин ГивнА” Гамин /1чина Гиннаь” Гамма амь “ин, “чинь. -. Хул зандан хөлөгтнүүд сорилцов. даанд арван жилийн. 14 дүгээ, сургуулийн баг, хөвгүүдийн 4х “остт Санаандгүй сс Оноондгүй шогшоохой 2 ЦЭР9 226 Долоон ес дуусч цагийн хатуу харь Мөчир найгана. Таяг:ай өвгөний Хан,уу!аас дагаад Таримал модны Зансраар ороод Бас л хайж Бат алхална Үүгээр гүүгээр Хэрэн яванч Үзэгдэх бараа нь: Тохиолдохгүй Хойгуур урдуур Холхин эрэвч Хоромхов зуурт Тааралдахгүй --Олдох болов уу гэж. Өвгөнөөс асууна --Олдоно биз дээ гэж Өвгөн хариулна Хөөрхөн дэгдээхэй минь Хөгжилтэй дэгдээхэй минь Хараанаас далдуур Хаана орчихов Өргөн цэцэрлэгийн Өр нь болж Өнгө алагласан Цэцэгсийн дунд Хөөрхөн дэгдээхэй Хөгжилтэй дэгдээхэйгээ Бат хөвүүн Гэнэтхэн харахдаа Баярласандаа болоод --Байна гэж хашгирав -- Хаашаа тэр Холдох вэ дээ гэж Хашир өвгөн Бувтнах сонсдоно, Харин тэд Хайснаа олоод Хараахан түүнтэйгээ Хэрхэн золгох бол Хөөрхөн. дэгдээхэйгээ Элгэндээ барьж Хөвүүн Батыг Гэртээ харихад нь сагсаахай “Газрын хаанаас Гараад ирэв Ганцхан шөнө Яагаад амилав Түүгээр барахгүй Түргэлж гүйсэн Дэгдээхэй болчихоод Дэрвэлзэж амжив гээд Эцэг эх нь Шагшин ярихыг Энхрий дүү нь Сонсож сууна --Хөөрхөн дэгдээхэйгэ, Олоод ирлээ Хөгжилтэй дэгдээхэйгээ Аваад ирлээ гэж : Бат хөвүүнийг Баярлан өгүүлэхэд --Амьтны үрийг Айлгаж болохгүй Аятайхан тордоод Арчилж өсгөлөг юм гэж “ Ээж нь зөвлөв Эцэг нь дантав, Балчир жаахан Дүүтэйгээ элбэж Бат хөвүүнийг Тэжээж өхлэхэд нь Хөөрхөн дэгдээхэй Хөгжилтэй дэгдээхэй нь Өдрөөс өдөрт Өсөн торниж Өрвө өрөөгөөр нь Сэлгүүцэн зугаалж Өөрсдөөс нь ер Салахгүй болжээ, --сдуфэн-- туршш--и)шшшшшгшшш21вВӨВиЖшА2-2--21ШОЖ Уншигчид аа! Тус сонины 8 дугаарын 1 дүгээр нүүрэнд «Их хурлууд» гэсэн гарчигтай зүйлд намын 13 дугаар их хурлын хуралд сан оныг 1958 он гэж залруу лаарай дулдА км-ийн Чин, шаг алтнль./ (авна, “Лана, 1 “чэн, “алин, 7. тєсана./ асна”. НА, “ӨИА, лиВна. “авд, авна. үнд ЛЭ. (аашаа, Ланнна, /анинь,” чалална.”, ахинн, /Иниж,”, жин”. ЧИНИА. “лнии. 7, анннь, ”. Танил. “внаа. сан авч саяхан орсов нимгэхэн цасны шавар хацар нүүр тасхийтэл | хайрч байв. Саяхан Хандгайтын аманд БНМ АУ-ын-цанын идэрчүүдийн 1965 оны тэр гүүн, цанын хувийн аврага шалгаруу- лах уралдаан болж өнгөрлөө, Хөвгүүдийн 10 км-ийн уралдаанд ул- сын нэгдүгээр зэргийн тамирчин «Хө- дөлмөр» нийгэмлэгийн Володя 87 мн- нут 59 секунд, нэгдүгээр зэргийн та- мирчин «Хөдөлмөр» нийгэмлэгийн Пүр вээ 38 минут 18 секунд, Сэлэнгэ айм- гийн тамирчин Ганболд 89 минут (08 секунд тус тус хурдалж |, 2, 8 дугаар байр эзэлж алт, мөнгө, хүрэл медаль хүртлээ. ОХИДЫН 5 км-ийн уралдаанд ул- сын нэгдүгээр зэргийн тамирчин «Зам- чин» нийгэмлэгийн Лийдаа 22 | минут 12 секунд нэгдүгзэр зэргийн тамирчин Хөвсгөл аймгийн Мааний 22 минут 54 секунд, «Алдар» нийгэмлэгийн тамир- чин Бадамгарав 23 минут 13 секунд туо тув хурдалж, 1,2,8 дугаар байр эзэлж алт, мөнгө, хүрэл медаль хүртлээ, ОХИДЫН 9 км-ийн уралдаанд Хөвс- гөл нийгэмлэгийн тамирчин. Цэрэндапваа 12 минут 40 секунд, «Хоршоолол» ний гэмлэгийн тамирчин Дамдинцоо 12 мн- нут 43 секунд, «Соёл» нийгэмлэгийн тамирчин Пүрэвжав 12 минут 49 се- кунд хурдалж алт, мөнгө, хүрэл ме- даль хүртлээ ХӨВГҮҮДИЙН 5 км-ийн уралдаанд улсын нэгдүгээр зэргийн тамирчин «Хө- дөлмөрэ нийгэмлэгийн Пүрвээ 17 минут 50 секунд, мөв нийгэмлэгийн Володя 18 минут 09 секунд, (Сэлэнгэ аймгийн тамирчин Ганболд 18 минут 28 секун хурдалж алт, мөнгө хүрэл медаль хү лээ. ОХИДЫН 3х3 км-ийн буухиа урал- буухиа уралдаанд 10 жилийн 6 дугаар дунд сургуулийн баг түрүүлж алтан ме даль хүртлээ, Ерөнхий боловсролын сургуулну» шалгарч нэгдүгээр байр өзэлсөн 14 дү- гээр дунд сургууль Гэгвэрлийн Яамны тусгай шагнал, МБТСЭ-ийн Төв Зөвлө лийн цом, нэгдүгээр зэргийн дипломоор шагнагдлаа. БНМАУ-ын цанын идэрчүү дийн 1965 оны тэргүүн, панын хувийн аврага шалгаруулах энэхүү тэмцээн дынхаасаа илүү амжилттай болж өлг лөө, Охидын 5 км-ийн уралдаанд түруүл сэн замчин нийгэмлэгийн тамирчин 77т5/ сургуулийн сурагч Лийдаа, 3 км-ийй зайд өрсөлдөгчөөсөө гуравхан секунтын дараа ирж дэд байр эзэлсэн (Хоршоо лол) нийгэмлэгийн тамирчин Дамдин | (чинньь чинь, ний.” єхнин. . ИННЬ. ЧИНЬ ална. эшнь. х ииины/ “анинь. , аниа. НиннЫу “винь. . Чиннь. тлний.” шиннь. инь. Єлны.”, ӨИВЖЬ .ШинЬ ШИНЬ., инь. инь эннЬ. ҮНБЬ Чинь. тэн. цоо нар, | Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР “Дэлгэр слзїгэ21 одон автав өвт-т ов - тн | Хүүхдүүдээ! Хоёр жилийн өм- нө манай орны бүх сургууль, С4- лаа, бүлэг, бүлгэм, Монголын їно нерийн байгууллагын 40 жилийн ой болно гэсэн баярт мэдээг сонс- сон билээ. Тэр цагаас эхлэн манай эх орны хагас мянгаад сургуулийн 142 мянгаад пионер дунд өсвөрийн. Сүхбаатарчуудын сурлага-хөдөлмөрийн хоёр жилийн их аян ернөж манай пнонер сураг- чид «Залгамжлагч» «таван Жил» гэдэг хоёр том цувааны дөр олон арван цуваа гаргаж вөрсдийн ал- тан-гарын арнун тус нэмрийг. руул эх.орныхоо социалист. бүтээн байгуулалтанд, хандивлаж .үлэм- жийг бүтээж байгаа баяртай. сай: хан мэдээ манай сонины аАТЫ өдөрт хэдэн арваараа ирсээр. САРХАНБАН 00 :Өгийсуй Койлч 2 -2руй шоо дөрвөлжин, “метр, мөд Х8- “ ревдөж, гурввн” едөрт 4 40- отонн мөс ЗӨӨЖ сургуулийнхаа” аж Е ахуй ажилд гүн туслалцаа” бол- с0яӨо. 1 Ё. Лхүндэвчоён “БАЯНХОНГОР Баянцагаан й “7 Хорин зургаан улирал | дараа- лан. онц сайн суралцсан 5. онцын “эзэн Ч. Дариймаа сургууль | дээ- рээ, «Ням гаригийн цэцэрлэг» бай гуулж ажиллаа. Амралтын өдөр хүүхдүүдэд дуу бүжиг, тоглбом .аааж, эрүүд. агаарт зав аэж эгч ах нартаа байна. : БУЛГАН. Сайхан 5-ын «Б» ангийн сурагч Ч, Чан цал хичээлийнхээ байрны хавиас хорин төгрөг олоод багшдаа өгчээ, . Пионер бүхэн үнэнч шудрага, бай- хыг биеэр үлгэрлэсэн учир нийт сурагчдын хурал хийж Чанцалыг урамшууллаа. тусалж Х. Галсан. : Дашбалжир. ГОВЬ-АЛТАЙ Баян-уул ” «Пионерийн үнэн» сонины ун- шигчдын бага хурал хийлээ, -Хур» лаа угтан бүлэг бүр ханын сонин гаргаж, өдөрлөг зохиож, «Багш» гэсэн сэдэвт сониноор бүлэг бүр цуглаан хийлээ, Д. Бааст, ДАРХАН 10 жилийн дунд сургуулийн 10- “ин «А» ангийн соёлч нөхөрлөлийн хөн нийслэл Улаанбаатар, Налай- хаар аялж, сургуулиудын . ажил байдалтай танилцаж ирээд Ол сон, туршлагуудаа. сургуульдаа нэвтрүүлж байна. Тэд саяхан «Бүгд хурал» гэсэн сэдэвт өдөр- лөг зохиолоо. Ц., Нацагдорж. ДОРНОГОВЬ Өргөн Онц сурлагатан Д. Юра, Ч, Чи- хужллавцаллажль. 273 эний нэгийлжиий Үечилсэн дэвшлийг эзэмшив 7,225 х- сурагчдын 12 їн са " Буршчих 2 цагийн дотор” 10. гж 5 “таруй: зугаалуулж , МХЗЭ-ийн Төв Хороо, “Монголын Пионёрийн Төв , Зөвлөлийн сонин. х Орон БҮХНИЙ ПРОЛЕТАРИ НАР НЭГД: МАХН-ын үйл хэРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУ 1 1 ЇЇ: фе 72): дэх :ЖҮЛДЭ8.--/4. 2сслгел2::8213-27 Ес Эг) ЛХАГВА шон, цЭЛбАлйн зо) еарын 17 гуВ лт ёЛЭл Л 9 чө магла зэлэн 139981: “мид-О чир, Ч, Долгор, :Б. “Улаан, “Уул Ага. байгуулагдаж, Хлаймзайл. Д: Нагаанмаам нар ярихдаа 1! -- Хичээлийг дэс: дарактай., Ха- “рилцай ярилцах, аргаар. г-дажтаж, ном зохиолоор банжуулж, 575 бвү- чнийн яриаг анхааран сонсож, сєйн ТЭМДЭГЛЭЖ, авбал ОНЦ сурахын, үн- дэс Жил 3-4 ДОРНОТ : Баян-уул “ЗТөөны олимпиадыг явуулах но- мисе саяхан «Нууцыг задлах 7 хо ногийн ажил» явууллаа, Хэн олон бодлого. бодсон нь сургуулийн за- хиргааны «Алтан, хайрцаг» задлах эрх олох байлаа. 9 дүгээр ангийн- хан 4535 бодлого бодож, тэргүүн байр эзлэв. -В, Эфулуун. : Л. Сүхбаатар: ДУНДГОВЬ ӨНДӨРШИЛ Манай гурван салаа:тус бүр нэг нэг ажил хариуцдаг. «Туслагч» са лааныхан хувцас нөхөж, оёж. баа- тарчуудын багийн туг хийж, 80- аад үзүүлэнг арлаж, 14 ном хав- таслажээ. Сэлбэгч салааныхан ши рээ, сандал засч, туужуур, лааны суурь сонины үдээс хийлээ. Цэ- вэрч салааныхан бусдыг биеэрээ үлгэрлэж, үйлчилж байна. Пионер Б. Эрдэнэсан. ЗАВХАН. Улиастай Дөрөвдүгээр бүлгэмийн 5. ду. гаар бүлгийнхэн хэд хэдэн шинэ хэлбэрийн ажил явууллаа. Эд «Ми ний сонирхол татсан ном», «Хам- гийн хайрт хүн минь» «Соёлч бай дал», «Бүтээлээр оролцох хурал» «Ном засвар» зэрэг сэдэвт яжлуу- дыг хийлээ, Л. Александр. НАЛАЙХ Сурагч Мягмаржав, Оюунцэ- цэг нарын гэр оронд ганөтийн аюул тохиолдоход 6-гийн «А», ан- гийнхан хамт олноо уриалан, Х хэд бүр нэг төгрөг тусалж |. бүгд 1021 төгрөг хуримтлуулан өглөө, Ш. Баярлах, ӨВӨРХАНГАЙ Уянга Сумын клубыг түшиглэн «Уян- гын цуурай» гэдэг уран сайхны л 5 “рьгт-Нийслэлийн : : жилийн дугаар пио нерийн 12 дугаар бүлгийн пионерүүд СҮҮрЛЭ гавьяаны дөрвөн одон» гэдвг | гийн цуглаан хийлээ. Хүүхдүүд МХЗЭ-ийн дайчин замнал,алдар гавьяа, чухам юуны тулд 4 одон | гоор шагнуулж гал улаан тугаа мялалгасан тухай ярьж үечилсэн дэвшлийн 2 дугаар “шатны болзолд заагдсан зүйлийг хэрхэн сурч эзэмшсэнээ үзүүлж шалгалт Өглөө. “ Дараа нь ын п гтдорж пуднер Ариунаад 18: 18 17: 154 Ч. Эрданвбат зургай нь ард) Мн лнилгилш нг: “вшвгучаашьлана тэхадл лнаалашал, бүлгэмийн зөвлөлөөстус “бүлгийн пионерүүдийг үечилсэн 2 дугаар шатыг амжилттай эз 8 давш- їл шийдвэр гарлаа. Бүлгийн дар- финал, НЬ манай тусгай сурвалж- гааг шан. їхєїл, “ утөглодтыг, хийлээ, Сурагч “Сров- . тар «На зал, баахан їнЕргв». . л дуул, “Цэндсүрэн. «Дэндүү Дэв, “Дав»--ийг, УНШСАН Нь үзӨРиДд Дд, яа “твлиагдэв.. :В.. Аюулинав: 18: ӨМНӨГОВЬ 7 “Баяндалай Зу. Дунд сургуулийн-6 дугаар ээг гийн инонер сурагчид | «Таван, Овил» цувааны салбар цуваанд "Гарч архины шил 50 таруй шир- хөг, зэс гууль 64 кг, хөнгөн цагван 8. кг, гос. 6 кг-ыг | хуримтлуулан нэгдлийнхээ "нэгдүгээр улирлын бэлтгэлийг 200 гаруй хувиар бие- лүүллээ. 7 Ч. Магван. сэлэнгэ Шарын гол. : Уурхайн 7 жилийн дунд сургуу лийн 2 дугаар бүлгийн салаа бү- хөн ажил хариуцдаг байна. Тэд цэ цэг тарьж ангиудад тавилаа. Тэгэх дээ нэг салаа хар шороо бэлтгэж, нөгөө нь цэцгийн сав хийж, гурав- дах нь мөчир үндэслүүлэн тарь- жээ. Т. Готов. СҮХБААТАР. Баруун-Урт Аймгийн номын сангийн «Тэр- гүүний уншигч» самбарт зураг нь тавигдсан сурагч Т,. Бямбасүрэн ярихдаа: “у -Номыг тогтуухан уншвал ойл гомжтой. Тэмдэглэл бол дахин үзэ хэд цаг хэмнэх, санаа авах гарын авлага болдог, Би одоо 160 гаруй номын тэмдэглэл хөтлөөд байна гэлээ, А. Ганболд. төв Зуунмод. 1 дүгээр бүлгэмийн 8. дугаар . таж, Зөвлөлтийн Хүүхдүүд 99! Монголын пионерийн байгууллагын 10 жилийн 08 болоход 1877) үлдлээ Ё бүлгийнхан «Бидний дотны тув» легч» гасэн. » цуглаан. хийлээ, - «Инэвг: Дуулаг! Балсаг!» гэсэн со знєн гаргаж "Нионерийн: дууны ТҮҮ хийг ярилцан «Инонерийн үнэн» “сониноос сурсан мадсзлзэ сарил» “нов. Сурагч “Содномбалжнр ЗХУ» ын анд Танядаа: захидал бичиж ” бүлгийн у удирдэгч ““Должирмандаа “1Ю дугаар ангиа гамжнлїїай төгсгө .. хийг хүн: балаг гардууллаа: эж л Буянтогтох”. . вс 1 Малзян “Сумын харийцаа! “холбооны Х бартай. хёмтарч захидал харилцан Гү ны 10 хайог сохнов. Бадаад РНЫ .. хүүхдүүдэд: вахидал- бичиж, “харил | цаа холбооны төлзар Хөдөлмөрч дөд сурталчилж, бяцхан: ном" би. чиж, 500 төгрөгийн дугтуй марк, ил захидал борлууллав. : С. Мягмар. / УЛААНБААТАР. . 27 Хоёрдугаар дувдур лийн 1! 1) ын «В» ангийнхан ангидаа. «Ин тернационалын твнжим» байгуул» лаа. Танхимдаа ах дүү орнуудын хүүхдийн амьдрал, тэдний үйл ажиллагаа, манай орны гадаад Ха рилцаа, олон үндэстэний хүүхдүү» дийн нөхөрлөл, ДЗО-ны их наадам, социалист орнуудын хөгжлийг ха« руулсан самбар болон тэмдэг, туг, марк зэргээр хийсэн үзүүлэн гар« галаа, П.Жанчив 1! 20):31| ! Жаргалант 10 жилийн дунд сургууль гуулагдсаны 40 жилийн ойг бай» уа сургуулиудын туршлагаар пионерийн бүлэг бүр хөдөлмөрийн ба эх орны баатрууд, нам төрийн зүтгэлтэн, гавьяат хү мүүсийн нэрэмжит боллоо, - В. Дамдинсүрэн. (| хөвсгөл р Тариалан «Төл болгоныг мад болгоход бидний нэмэр» гэсэн цуваагаар тө лийн элгэвч 1068, пайз 1707, ширхэг, хүчит тэжээл 153,5 нг хуримтлуулж нэгдэл, САА-д тусал лаа. “0. Жадамбаа, Тосар иг УУЛНАА ГИЛВА/ХЛНА./ЛААЛБА ЧИ /ҮЕШИХ, Х ГАНА, ГЧЕШВЬ АВНАА ЕХЭ. ЛИТАЛ ГЕХНА/ ГА ЛИЕРА ҮАИВА /тхсл лг" зал лаааслаглалшаал толаллышалашал 227” ЭСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУДЫН 1925 онд пионерийн байгууллага үүсэж байсан тэр үед пионерийн байгууллагын гол зорилт бол ялж мандсан. ардын хувьсгалын ололт амжилтыг хамгаалан шинэ соёл бо- ловсролыг дэлгэрүүлэн .хөгжүүлэ- хэд хуввсгалт залуучуудын халуун үнэнч хань нөхөр, түүний хойчийг залгамжлах хэрэгт биеэ бэлтгэхэд “ПИОНЕРИЙН ДУУДЛАГА БА ТҮҮНИИ ТҮҮХЭН ҮЕҮД хувьсгалын үйл хэрэгт үнэнч, түүний дайчин замналаар өсвөрийн үгийг хүмүүжүүлэх эр» хэм зорилт намын өмнө тулгарсал байна. ардын Түүхэн замналаас 5. : Энэ үед ардын намаас пионерүү- Дэд «Ардын хувьсгалын үйл хэр- сүүлэхийг эрхэмлэдэг байв. тоолж есөн зуун ДӨЧӨӨД раь эхээр дэлхий дахины 2 дугаар мь ны гал дүрэлзэн шатахад эх ор тусгаар тогтнолоо, гитлерийн гер- маны заналхийлэх, японы түрэм- гийлэгчдээс шэнэ рх үмүүжүүлэх ээлжит 30 Агад адаас пионерүүдэд МАХ Хүмүүжилд тэмцэгц байхыг урнадан дууджээ. вэхүү дуудлагыг инонерийн Д. НАЦАГДОРЖ ТЭМДЭГТЭН гоныг барьж авах юмуу? Эсвэл олгон адал явдалтай ном зохиол л бол Ч тул- малы ГЭЖ ХӨӨЦӨЛДДӨГ ГЭМТЭЙ. ач тустай, Н-ын үйл хэргийн төлөө цуцалтгүй хүний тухай зохиол л уншихад сайхандаа. Номыг тодорхой ху Би энэ хичэ элийн жилд «Д, Нацагдорж» тэмдгийн бол. зол хангалаа, Манайхны 34- рим нь тааралд ласан ном бол, сайн ”бүх ажлыг чиглүүлж байв. Энэ үед гийн төлөө хэзээд бэлхэн байгтун!» “намаас: «Хувьсгалт залуучуудын э8- гэсэн дуудлагыг илгээхэд пионерүүд дүрмийг шинэчлэн баталсан 1958 он буюу «Монгол Ардын Хувьсгалт виартай, дэс дараатай уншиж” уншмагц товчлон тэмдэглэж аваад нөхөддөө ярьж өгөхөд лэлийн хойчийг .залгамжлахад хз-. зээд бэлхэн байгтун!» гэдэг уриаг пионерүүдэд хандаж гаргажээ. Мянга есөн зуун гучаад оны эхэн үеэс ялж мандсан хувьсгалын үйл хэргийг улам бэхжүүлж, лам ноёд, сүм хийд, шунахай худалдаа чидтай тэмцэх, шашны хуурамч номлол, мунхруулах үзлийн ухуулга, таниулга хийх, сүм хийд, лам нарын. мэдлээс банди нарыг чөлөөлж ардын сургуульд элсүүлэх. эсрэг тэрхүү уриаг биелүүлэхийн төлөө- нөө сурч, хүмүүжиж, ажиллаж, амьдарч. хэзээд бэлхэн байв, : Манай: пионерийн байгууллага, хөгжин бэхжиж дэлхий дахины пно- нерийн байгууллагуудтай холбоо ха- рилцаагаа бэхжүүлэн, пионерийн хөдөлгөөний үйл амьдралд идэвхтэй оролцох болсон тэр үеэс эхэлж дэл- хийн хувьсгалчдын үйл амьдрал, ажилчин ангийн эрх ашгийн төлөө тэмцэгчдийн үлгэр дууриаллаар хү- Намын үйл хэргийн . төлөө хэзээд бэлхэн байгтун!» гэдэг бидний өнөөдрийн дуудлага гарах хүртэл хэрэглэж байлаа. Пионерүүд ээ! Та нар пионерийн эдгээр дуудлагануудынхаа түүх, түүхэн үе шатуудтай холбогдуулж, пионерийн музей, үзэсгэлэн байгуу лан, бүлэг бүлгэмийнхээ он дараала- лын бичгийг нээж хөтлөх зэрэг ажил зохиогоорой. Ч. Лувсандэндэв дээ! өөрт үлдэх үлдэц нь сайн бай» даг. Би бүлгийн дарга юм.Тэгэ хээр ном уншихгүй бол юугаа ярих вэ? Ямар ажил зохиох вэ Увс аймгийн төвийн 10 жи- лийн дунд сургуулийн 10 ду гаар бүлгийн пионер Г3а” АМЬТАН Би өчигдөр Аж Үйлдвэрийн Ком бинат орохоор автобусанд суулаа. Хүн цөөнтэй сэлүүхэн байлаа. Миний өм- нөх суудалд эрэгтэй, эмэгтэй хоёр жаал зэрэгцэн сууж байв, Тэр. хоёр улаан бүч зүүжээ, Бодвол хичээл та- аад харьж яваа бололтой. Тэдний яр- иаг чагнавал! н -- Чи өнөөдөр буцах уу? , -- Буцнаа, Манайх өнөөдөр «Ач тус» гэсэн бүлгийн ажил хийнэ. Эр- түүд «Таван тивийн сурвалжлагч» гэ сэн сонин ажил явуулсан, -- Өө! Тийм үү? Манайх гах ашигтай юу?» гэсэн «Мар ажилтай. ирэх долоо хоногт «Багш» гэсэн сэ дэвт пионерийн үнэн сониныг хэлэл- цэнэ гэж ярилцаж явснаа жаал хүү д гэнэтхэн: : -- Хүүш! Би өнөөдөр үечилсэн дэвшлийн гэж хэлтэл охин яриаг нь ласлан: --.Биаль эрт түүний чинь бие лүүлчихсэн гэлээ, -- Тэгвэл би ноднин «5 онцын эзэн» болсон шүүдээ. -- Би ч гэсэн «Д, Нацагдорж» тэм дэг авсан, -- Өнөөдөр манай В.И, Лениний ТАНХИМД ГЭЖ ЭХЭЛТЭЛ НӨГӨӨ Нь таслан авч манайд Д, Сүхбаатарын танхим бий! гэлээ, эс Танайд тоглоомын танхим бий юу -- Байхаар барахуудаа. Бас 24 улс оронтой харилцдаг интернациона лын танхим бий гээч, -- Манай нэг салаа бүхнээрээ ал хүү охин хоёр бие Сиенээсээ “06 бусан ДвтөРИОХОНЫ бусдыгаа «Үлгэрлэх болсон -- Манай нэг салаа туслагч нөгөө нь сэлбэгч, гуравдах нь цэвэрч салаа болон. Бас залхуу хүүхэдтэй тэмцэх штаб ажиллаж байгаа. салаа» -- Манайд пионерийн штаб бай гуулагдсан, Тэд түүхт уламжлалаа судлахаар «Эрх, хайх, судлах, сур валжлах» ажил хийж байгаа. -- Өө! Манайх үүний чинь аль эрт хийгээд анхны пионерүүдийг олоод ахмадын зөвлөл байгуулаад «Түүхт уламжлалын музей» гарга чихсан, -- Танайд кино театр бий їсу? -- Юу?! Чи юу ярьж байгаа. юм вэ? Өдийд кино театр, шуудан хороо радио станц байхгүй . сургууль хаа наас олдох вэ дээ. 2 -- Тэгвэл танайх цаг уурын станц байхгүй юмаа. -- Харин тэр чинь, удахгүй байгуулна Бид одоо биеийн тамирын хаа Зазгэ тохилуулж дуусна. Тэ гээд . - 1 сургуулиараа шатар чин болсон шүү дээ, -- Манайх ч гэсэн цаначин, -- Манайх ангиара соёл Ч нөхө лөл... р Манайх сургуулиараа сургууль болох гэж зо гэж жа ВВС соёлч л даа Ццын эзэн» болцгоолоо. Юм юмаар, тэгш у давах гэсэн юм шиг өрсөлдөн ярьык явтал автосусны эцсийн буудал болж бид буулаа. Тэр хоёр зүүн хойшоо явлаа. Бас л ярьсаар яваа харагдна. Бодвол тэд урлагийн клуб, хөгжмийн чуулга хө дөлмөр амралтын зуслан ч юм. уу? Цуваануудынхаа тухай л ам өрсөлдөн ярилцаж яваа байхдаа. Үнэхээр 2 жи лийн аяны барианд пионер бүхэн, са лаа, бүлэг, бүлгэм, зөвлөл бүхэн ган зага дүүрэн бэлэгтэй ирсэн болохоор хэлэх ярих зүйлээр хэн хүнгүй л "бэ лэн зэлэн байлгүй яахав. : Уншигч таны өмнө байгаа энэ 0 нины энгийн нь ,эмжиж эгнэн жагс 7. сан туг бүхэн бол- “Цуваа. цувааг төлөө лөн газар газар хийсч буй, их бүтээ, -? лийн тэмдэг юм шүү. ж. содов - 5. онцын эзэн. 2202 Сурлага Хөдөлмөр ийн 2 жилийн аяны бариа боллоо гэхээр би юу хийлээ гэж хэн хүнгүй л гэрэг цүүлэн бодох бодж байна. 13 5 Бид өнгөрсөн жил 4 ХүгээВ ангийг ам- жилттай төгслөө. Хамгийн гол нь «5 өв-| сайн байна гэдэг хүч чадал, тэсвэр хатуужил -шаарддаг юм байна. Харин Нэгэвт Цэвэг2: ша, чнхаар сайнаа бататгах бүрэн боломжтой ү. юм. Нэг маань «Од» багийн ахлагч, нэг. маань бүлгийн удирдагч болохоор бид- Ний хувьд хийх юм мундахгүй л байна. өв жил бид Д. Нацагдорж тэмдэгтэн | олохоор хичээн зорьж явна. Говь-алтай аймгийн төвийн 8 жи ийх хөдөлмөр, лийн дунд с лий вилы сурагч Зэйсаэр Энд ЦОГЗОЛМАА, Б. ЧАНСАА. то2гЛиЛӨР “Өө авышар аг ал, ав, ӨВ рь-ар-ирт-ир-т - й “ФЖИХИЙН АЯНЫ БАРИАН ДЭЭР ТАВАН ЖИЛ НЭГ БҮЛГЭМ. Нийслэлийн 14 дү гээр бүлгэм сурлага хөдөлмөрийн 2 жилийн аянд 88 цуваа гаргаж, 2281 пионер сурагчид хамрагджээ. «Юмханаар юм хийе» гэдэг цуваа, гаар яс 8187 кг, төмөр 1588 кг, зэс 581 нг, техникийн тос 1086 кг, хадаас 217 кг, элдэв лонх шил 3550 ширхэгийг цуглуулжээ, «Ноос бол алт» гэдэг цуваагаар 99 кг ноос түүж, «Хөдөө аж ахуйн» цуваагаар 1848 литр сүү сааж, 86 эмнэг адуу сургажээ. «Тарна ху раах» цуваа 5--ыг гаргаж 110.5 тонн тариа хураасан байна. Ногоо хураах цуваа 2--ыг гаргаж, 14 ТОНН иИДЭШНИЙ ногоо хураажээ, Мөөгчдийн цуваагаар 338 кг мөөг, Самарчдын цуваагаар 1559 «кгса мар, жимсчин цуваагаар 1023 кг жимс түүжээ, Анчдын цуваанд 84 хүүхэд хамрагдаж тарвага 54, зу рам 456 бусад ан 31 ийг агнаж, (ту шаажээ, Барилга байгуулалтын цу ваагаар хашаа саравч (4-ийг барьс наас гадна 1 барилгын засвар хийж 33015 ширхэг тоосго цохинсээ. НЭГ БҮЛЭГ --За хүүхдүүд минь ажил амжилт тай. юу? з -- Амжилттай ахаа| Энэ болж бай на уу? гэж хүүхдүүд Ичинхорлоо гуайгаас асууллав. -- Эй, Хүүхдүүд минь та нар үрээ Суруу суулгажээ. Мөрний хооронд суулгадаг юм шүүдээ. Одоо дахин «хийхээс биш дээ гэж Ичинхорлоо гуай хэлээд үр яаж суулгахыг сайн зааж өглөө, а д К) гї шалгах адАХХССАЛ233 цээний дараа, РФФО9 «ОоФФОФФО УООФФОО9О ЦУВААГААР: Ингэж байцааны үрийг анх хамар хоног бүр ажиллаж, 400 захидлын дээгүүр нь суулгачаад зогсож бай дугтуй хийж ном хавтаслах, дэвтэрлэх сан хүүхдүүд одоо цөмөөрөө жинхэ мэргэжил эзэмшив, Хэвлэх арга, нэ ногоочин болжээ. Энэ бүлгийн пно технологи ажиллагаатай танилцаж, нер Г, Цэвэлмаа өнгөрсөн намар өөрсдийн уншдаг ном хэвлэл хэрхэн ХАА-н тэргүүний ажилтан тэмдэгээр яаж гардаг болохыг мэдэж авсан. шагнагдав, Эх орноо судлах тойрон аялал зо 8 га газрыг бордон боловсруулж, Хнож, өөрсдийн цуглуулгын олборын цааны үр суулгаж, түүнийг гар лээжээ сургуулийнхаа газар зүйн дан арчилж, өдрийнхөө төлөрлөгөөг Набинетэд тавьсан гэж нийслэлийн пнонер бүр 100--170 хувиар | бие ! дүгээр сургулийн 8-а ангийн дэ лүүлж байжээ. 1 га-д идэшний Рэгдэх пионерийн 17 дугаар бүлгийн төрөл бүрийн ногоо тарьж, (8--га 1 Дүгээр салааны дарга . Батмөнх төмсний 1,2,3 дугаар зэрлэгийг "РЬЖ байна. зулгааж, 1 га сонгино, 05га шар НЭГ ПИОНЕР--Тэвэр луувангийн хөрс сийрэгжүүлсэн бай сонин хэвлэл авч-яваа намхан на. Намрын тариа хураалтаар (8 тай, сэрэглэн жаалтай уулзаж га-- гаас 36 тонн төмс хураан авч, асуухад: энэ 2 жилийн хугацаанд бүлгээрээ -- Сурагч, шуудан жороо 4000 гаруй төгрөгний ашигтай ажил лаж явна, бидний хэдэн дүүрэн нуруу учрыг ажил сурагч хийжээ. шуудангийн 46 дугаар салбарын Хот орныг цэцэрлэгжүүлэхэд идэвх дэргэд шуудан хороо байгуулаад тэй туслалцаж 71 мод тарьж, 59 ажиллаж байна. Би ЭНэ. хугацаанд хавтгай дөрвөлжин метр зүлэг суул 878 захидал цахилгаан, 11000 гаруй гаж, 185 мол, арчлан тордож ургуул сонин сэтгүүл хөдөлмөрчид, албан жээ. Нийслэлийн 6 дугаар дунд сур байгууллагад хүргэж өгсөн гэж яри гуулийн 7-а ангийн Вямбаочир Лаа, даргатай энэ бүлгийнхэн бүтээлч үйл, Жанжин Сүхбаатарын ажиллагаагаараа сургууль дээр ийн 10 жилийн 2 хүү шалгарлаа. нэрэмжит дугаар сургуулийн 7-а ангийн сурагч Мавганы Бямбадорис нэг САЛАА гэж тэр хүү өөрийгөө танилцууулав. -- Манай салааны 11 пионер 2 Зуныхаа амралтаар хөдөлмөр зус жилийн аяндаа багагүй зүйл хийсэн, ланд ажиллаж, 8000 гаруй хавтгай Бид салаагаараа энэ хугацаанд дөрвөлжин метр талбайн утасны шонгийн модны нүх ухаж, зэрлэг зулгаасан гэнэ. 9 куб м газар шорооны ажил хийсэн, байцааны Хүүхдийн төв цэцэрлэгийн шугам т/ ӨЧриВлхс Манай тусгай сур сүлжээний- шуудуу ухаж, нийтдээ ооо Уэшэв 400 гаруй төгрөгний ашигтайгажилла. П. ЖАНЧИВ. Манай идэвхтэн сан. ШУА--ийн хэвлэлийн га зар 7 сурвалжлагч : КИНО МЕХАНИНЧ Манай орны олон зуун сургуулиудад тооны Ц олимпиад явагдаж эхлэ- БОЛ ГООСОН лээ. . ҮРЭЭС: ЦиасА22 , Зураг дээр: Мана пионерийн бүлгэмийн НӨ киногоо тайлбарлах буюу Дорнод аймгийн. тө 3 дэргэд «Залгамжлаг» кино сонирхолтой яриа ХИЙДГЭЭС! ГВД Вийна 10 шишийн Юы-5 театр байгуулагдаад, 2 жил на тусгай сэдвээр кино үдэш. ЗУРСУУЛВЫН ТООНЫ ОЛОН ажиллаж байгаа. Манай «Зал пын аврага 7-ийн «а» лэг 4 удаа зохиосон, Хамгийн гол нь бид арван нэгүүлэ» ки но механикийн мэргэжил эзэмш лээ, нгийн сурагч Нарман- ах, 8-ийн «а» ангийн агдсүрэн, 9-ийн «а» ан їйн Уранбилэг нар тэм гамжлагч» кино театр дарга, механикч, лектор, зохицуулагч зэрэг 11 гишүүнтэй. Энэ хуга цаанд сар улирлын төлөвлөгөө тэй ажиллаж 100 гаруй удаа кино гаргаж, 32000 хүнд үйл- чиллээ. Бид кино гаргахын өм Дундговь аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 7 дугаар ангийн сурагч ГАЛЯ Зургийг Д. Базаржав мүүс гэр гэрийн зүг яарна. Нэгэн авгай шаандаа ортол бүх түлээгий нь хөрөөдчихсөн байв. Авгай зог тусаж хэн эмгэдэг билээ! (ё - Ээжээ! Манай нөхөрлөлийн аж амьдралд туслах цийнхэн ирээд... гэтэл эх нь баярлахын з нөхөрлөл чинь 7 дугаар ангиа төгсгөөд тал раад явчихаагүй юм уу? гэж асуув, Учрыг тайл Баруун уулын оройд орон алдан буй нар, их хотын утаа учнарыг цэвтлэн ухаа ягайн өнгөөр туяарна. Ажил тарж хү сан үгс -- Яагаав! Мюнайх 100 хувь суралцсан гэж би сэн шүү дээ. танд хөл- яаран явсаар хя- -- Өө! Тэглүү? Би мартчихаа л мунгинаж байна. Яасан амархан засарчихаав дээ? ж шивнэв. -- Тэгэлгүй яа. Манай айги өглөө бүр хичгэл өхлөхөөс сєк- өмнө хамтын давтлага хийж байна. Зарим хичээлийн тодор- хой сэдвээр багш нараа урьж зөвлөлгөө авч байна. Бас сур лагын секц ажиллаж байна, эрэгцээ-Танай соёлч тал тийшээ үа- -- Тарах нь ч тарсан л даа. Гэгэхдээ арван таван хүүхэд наймдугаар ангид орсон юм. Тэгээд 25 шинэ хүүхэдтэйгээ ний лээд ангиараа соёлч нөхөрлөл болох гэж марийж яваа юм шүү дээ, Одоо энэ 4 дүгээр сард шалгагаана, --Өө! Тийм үү?-Тэгвэл танай ангийнхан цөмвєрөө ирээд гэ тэл хүү таслан авч-Үгүй (зэ! секшийн шийдвэрээр гур ван хүүхэд ирж хөрөөдсөн юм гэлээ. Юу? «Сээгзэ гэж юу байдаг юм бэ? --Манай ангийнхан цөм ажил төрөл хариуцсан арвай из тэн хэсэгэ хуваагдсан Тэр хэсгээ секц гзэд байгаа юм. Секц бүр гурав гурван хүнтэй болохоор «албан тушаалгүй» хүүхэл байхгүй.Цөм л бие биендээ ажлын нэгэн төрлөөр заавал дар га болдог.Даргын үг бол заавал биелэгдэх хууль гэж байгаа. Танай ечөө гурван муу чинь яасан бэ?(! Дүгээр улир- лаар гурван сурагч суй сурчээ). , -- Танайх чинь ер нь ямар секцүүдтэй юм бэ? -- Пнонерийн ажил, интернационалын танхим, соёл олон нийт, биеийп тамир, хөдөлмөр, хүмүүжил, туршлага зэрэг ар ван нэгэн секц бие даан ажил санаачлан явуулж байдаг. Ер нь та манай ангид очиж, бидэнтэй хамт хэсэг ч болсон байж үз л дээ. Тэгвэл... -- За За! Нээрэн тэгье, Эзж нь ёстой л цэг барин баяжиж, үзэн баярлая. Энэ яриа хаана болов? Энэ авгай хаана очих гэж байна вэ? гэсэа асуултанд уншигч та харну авахыг хүс вэл «Улаанбаатар 8 дугаар арвай жилийн дунд сургууль, 8 тын «А» ангийн хамт олонд» гэсэн хаягийг ашиглаарай, Харин та хариун захна аваад нөхөрлөлийн ахлагч Л.Цасчихэр гэ хзэр битгий гайхаарай. Таны хуучин танил Л. Цасчихэр тэр шинэ ангийн хамт олныг бас л хушуучилж яваа юм ш ү. С. ЖАМСРАНЖАВ сс: Хэнтий аймгийн Дадал дунд сургуулийн ангийн сурагч Ичинхерлоо цын болзол хангалаа. Удахгүй болох аймгийнхаа сур гуулиудын тоо хэл бичгийн олнм яиатад амжилттай бэлтгэж, сурла гаар хоцрогдсон нөхөддөө идэвх, тэй туслаж байна. сумын 6-гийн «Л» с » Оо Зургийг Н. Батцэрэн ь Ч2С, ү авт -аР--ат-ив”-ир ат-ит-арг-ит--ат--ар- о8-иат--а-8т-и8”-ир- аж-эж й / ЯААД, 161164 НМОХАШТ ҮЛҮНҮТ НИ КБҮ1Ү4./ НМ42Ү1 486ү | | | | | . | | оже ат-иж атг аРтиш (88-08 ї 4 1. ХАЧИН ХАРАНДАА 1938 оны хавар билээ. Би дөнгөж долоон настай, нэ- хий дээл пөөдийтөл шууж бүсэл- чээд хонинд явдаг байсан цаг би- лээ. Уулын цас ханзран цоохор- тож урь унасан хаврын нэг. орой намайг хониноосоо ирэхэд огт зүс “үзээгүй, хөлөрчихсөн морь уяан дээр-харагдлаа. |. 5 . Модон, шилбүүрээ - ухаяандаа тавьчаад: тэртээ хорөход» үл. таних хүн, ы1 --Танай хүү юү г "гав. 2л ”гэ Яам- хиа гүд гүд сорёоор, «7. 25 зео-- “ТИЙМЭЭ! гэл хариулав.” ЧҮэр хүн. зочврадЫН шоолиал р “взниглан, Чєс 2 т « “-«Сортоо сайтай , хүү. байна. ТНаахан тархнгүй. "бол Уу! ямар бол! тэж хэлээд Хачин, гоё өнгөтэй. харандаагаар (ОМ ТЭМДЭГЛЭХЭД нь миний. царай! йлГЭн уут,шиг цайвар болж, зүрх МИНь түг түг цохилж й билээ. Учир н "өчигдөр билчээрт УхойИНы | жаалтай дайралдаад шог- лож орхисноо санаж, энэ хүн арай -МЭДЧЭЭД Тэмдэглэж | байгаа. юм биш, байгаа даа: Тэгээд аягүй” бол аавын алга хонгон дээр тасхийтал бууж ч магад хэмээн түгшлээ, Тэр шөнө үнэндээ миний “нойр хүрсэнгүй. Багийн бүлгэмд сууж ном үзнэ гэж яадаг юм. бол, ямар “шүү газар байдаг бол хэмээн орон дотроо хөрвөн элдвийг төсөөлөн бодож байсан юм. Маргааш өглөө нь эжий шарвин хайрч, үндсээр хийсэн бор аяганд хийж надад өгөөд «Томоотой бай- гаарай!» гэж захилаа. Би ойлгож бүтсэн юмгүй, дэмий л «За» гэж уриалгахан хэлж суулаа. Аав бид хоёр уул давж, хөндий Ууруудсаар хоёр гэрийн гадаа. очи- ход арваад хүүхэд шуугилдан гарч ирэв. Энэ миний очих газар бай- жээ. Зүс үзээгүй хүүхдүүд эгнэн зогсчоод намайг их л сонирхож байгаа бололтай. Гэтэл урьд гэ- рээс нэг хүн гарч ирээд аавтай мэндлэх нь таньдаг хүн шиг. Сайн ажиглавал, өчигдөр манайд очсон, намайг жаахан дүрсгүй бол уу гэж хэлээд гоё харандаагаар юм бичиж суусан хүн дүрээрээ мөн байлаа. Энэ хүний барьж буй солонго шиг өнгөтэй харандааг ямар мундаг эр- дэмтэй-хүн эдэлж хэрэглэдэг бол гэсэн бүдэг төдий бодол сэтгэлд минь орж ирлээ. Тэр хүн бидний багш байжээ. Өнөө гоё харандаа энгэрээс нь үр- гэлж зүүлттэй явах. нь хичнээн чи мэгтэй харагддаг байсныг том. жи- жиггүй шагшдаг сан. бүр тоо бодлого, хуучин-монгол би чиг заана. Ингээд бид нэг өдөр нааран орон дээрээ суугаад хавтгай төмөр дээр багшийн бичсэн номыг хуулж суутал нусгай Жадамба гэдэг шар хүүхэд гөхөлөөс минь хАвгрэгаад: болдоггүй. --Болиоч ээ! гэж аяархан хэ- лээд зайлж суулаа. Гэтэл тэр хүү- хэд хдтгахаа болисонгүй дагаар ир лээ. Дахиад гөхөлөөс. чангаахаар “нь тохойгоороо ёвроод орхитол дуу тавин уйллаа. Эргээд харвал хамраас нь цус гоожиж Багшийн. царай хачин сүртэй бол- чихсон үсэрч ирээд, суудлаас бос- 3: 3З886 сотавн мориныхоо Багш өдөр” байна. - Л.Чойгжсилсутэм тол чихнээс минь хуу мушгин заг нах зуураа өнөө гоё үзгээрээ хэнх- дэг цээж рүү хатгаж гарлаа. Хат- гахын тоолон пүр пүр хийгээд цээж зүсчих шиг л санагдаж 6бай- сан юм. Сүүлд үзэхэд энд тэнд жаахан улайснаас биш, эв. эрүүл байхад нь баярлаж билээ. Тэрнээс хойш өнөө гоё харандаа тун ч муу хай харагдах болж ямар нэг нус ““нулмис-ам хамраас нь гоожиж бай гаа юм шиг санагддаг болсон. !би- лээ. 1! Тэр үзгээр хатгуулаагүй хүүхэд бидний дотор байгаагүй тул бугд “өрөөтэй, багшийн үзэг алга болоо- “сой гэж сэм сэм яридаг. байсан. ,Багш- хичээл звах нь тоотойхон: хоёр гурав хоногвоёр ч” ирэхгүй “байна. Бид хонь хурга шиг үймэл-: “дЭхэас биш, сойрынайл хөтвор очиж тараг, ерөм эргүүлэх: эрхгүй, хэрэв айлд очсон байгаад багнгмэд вэл. хоёр чих хапзарч мэднэ. Тэгв- хээр бүгд айна. 5 Би завыгаа ирэхэд ЧИХЭЙД вь / хэ: лбэл, : --38 яая гэх вээ! Зодохгүй бол -юм сурдаггүй юм гэв, Нэг өдөр багш шил согтуу, ЗДа- хажуу тал руу гуйвсаар давхиж ирлээ, Бүрх мал- гай ар руугаа тавьчихсан, знгэр задгай, тэнзэн ташуур хөндөлдүү- лээд сүртэй харагдав. гарах гэснээ ташуураар ЦОХНОД авч магадгүй хэмээн бодоход. бие чичрэн, туурганы завсраар шагайж байв. Багшийн гоё үзэг товчлоогүй энгэрээс нь зүүлттэй, санжигапаж байхад нь толгойтой үс арзас хийх шиг болж билээ. Багш мориноосоо буулгүй, -Та нар юу хийж байна хэмээн толгойгоо унжуулан хэлэхэд нь бидний ахлагч Сүрэн, --Юу ч хийгээгүй... номоо л уншиж байна гэж дурамжхан хэл» тэл, - А| тийм үү! гээд тонгоо хийв: Гэтэл үзэг нь ойчив, Хэн Ч түүнийг газраас зүрхэлж авсан- гүй.Харин тогтож ядаж байсан ом голон морь авах юмгүй . болтол гишгэхийг багш Ч мэдлээ. -- Ёэ- золиг “цустай турсага вээ! гээд буун харайв. Тэгээд мори ныхоо цавь өөд тэнхээгээрээ өшиг лөв. Морь ухасийгээд тонгорохдоо багшийг өнхрүүлж орхив, Морь гөлмөө дэрвүүлэн давхиж одлоо, Бид барих гэж хөөцөлдсөнгүй. Учир нь барьж авах ёстой ч юм уу! Үгүй ч юм уу! бүгд тээнэгэл« зэн багшийн тушаалыг хүлээсэн билээ. ! 2 Багш өндийж ирээд, -- Б агш нь баларч явна даа гэж гунигтай хэлээд гутрах мэт хугдайхад нь өрөвдөн хайрлах, бас бяцарсан үзгий нь хайрлах харам сах бодол төрж билээ. Тэгэхдээ би алив юмны гай нь тэр үзэгт биш байсныг хожим ухаарч би- лээг 3, ШИНЭ ҮГ Хуучин багшийн оронд өөр хүн ирлээ, Яагаад солигдох болсонг ч мэдсэнгүй. Түрүүчийн багшаас ял со тагдах зүйл. гэвэл, нүүрэнд нь инээмсэглэл тодорсон, буржгар ха -йё7 лимагтай, нас залуу, ижил зүйл гэвэл, энгэртээ гоё харандаа зүү- сэн байв. Хуучин багшийнх шиг тэр харандаа надад урам хугарсан тусгүй “бодол төрүүлэв. Багшийг захирдаг газар байдаг юм байжээ хэмээн ярилцдагсан. Харин энэ багш шинэ ирээд ч тэр юм уу! Бидэнд их сайн, Хааяа хааяа, толгой илбэж, орой үдэш үл гэр ярьж өгдөг, айл хэсдэггүй хүн байлаа. Удалгүй гоё харандааг үзэн ядах үзэл минь бага багаар арилж нойтон балтай яасан хачин харан дав ву?Бал нь дуусаж хорогддог гүй, үзүүрлэнэ гэж байдаггүй,Тэ гэхэд миний ногоон харандаа хум сын чинээ болчихжээ хэмээн гайх Даг-бан. Ё- "Тэгтэл гайхах юм бас Тарч “ир “лзэ. Миний хөдөө гэр төдий л хол" биш, модтой том давааны | цаана байдаг. Дашдаваа гэдэг хүүхэд бид хоёр нэг голд байдаг. . ТэтЭ- хээр нх үерхэнэ. « Аашндаваа.. над дээр гүйж ирээд ”от- Нөгвөдрийн маргааш | сайн “өдөр шүү дээ. Бид хоёрыг хариу. лах гавө билзэ тав. Би цуурэй. их” «Над руу эрээд?” “ шинагнэв. “Өөдөө “сөхөйдсөн хүс ) БГйР сэрүүн салхи. үлмэдэг сэрчив вь« Сайхан үг дуулгахад Уурл даг янзын жаал вэ гээд гүйгээ явчихав, Би элдвийг эрэгцүүлэн зөндөө бодлоо. Хүүхдийг гэрт нь «хариу- лаад» юу хийнээ! Хэн биднийг «хариулах» бол!. Өглөө боллоо. Одоо нөгөөдөр «хариулна», Багшийн царайд аа най л инээмсэглэл тодорсоор бид нийг голын усанд оруулж, хувцсы минь угаалгалаа. «Хариулахын» өмнө л ингэдэг юм байхдаа гэж бодлоо. ОДоо мар гааш «хариулна», Өдөр өнгөрч-өг дөггүй” ээ. «Харпулна» гэсэн со» , нин зүйл миний санаайаас гардаг гүй. Тэнгэрийн оддд тооноор ша- гайсан цэлмэг Шөнө нойр ч хүрэх гүй «хариулна» гэдэг Ганц ү?ийг. ойлгож ядан сэрэнгэ »ХЭВТЭХДЭ» | “Дашдавааг тдхойгдёрдо Фвров, Дашдаваа” Гхаү1аа ла "хөрвөж, 447 22795 -- Юунд ёвроод байгаа! ЭЮм 082. “Хазээ” “ахардулахи” Мун" маргааны Зургаа Л 2 гн- ТИЙМ, гэж “дуулдах ! Хияа-, зиман ЯГ: ХЭМӨБӨ ЭН ЙХЭӨЛЫЭ : ! Өйгөн (хээрийн залү ҮД билчээрт Зай. 1122 1) юм. 565. 17644 815 ! хариулах Шэн Нхэс гсэн 27 хариуланд тарүүл “ЦЭйгэг гэхэд !ө- агаарыг залгиж явах “САЙХАНСаН, 20 гаэв-, Яагаав горт нь хариулахгүй юу гэв. 58 - -- БРөрт нь хариулаад яах юм “ биїгэхэд” --Чи дургүй байгаа юм. уу! ҮЭВ. -- Хариулна гэнээ! Яасан ха- чин юм бз! Хүн хариулахын хэрэг “юу байнаа! хэмээн хэлтэл, ШУ РРРЭРРЭЭРЭЭРӨРӨРРРЭЭРЭРРЭЭ Тэгээд ч тэр үү, хонь малыг я?ха риулна гэдгээс өвр.Юун дээрг элдД» .. гийг.огт Мэддэггүй.лвжээ. 5 “Хүлээсэн өдөр арай гэж болж хоёр хоногийн -чөлөөгвөр гзрэв зүглэн-алхаж явахдаа сая л учры нь мэдэж «хариулна» гэдэг үг мн ний дурдатгалд мартагдашгүй зүйл болон үлдсэн юм. үргэжлэл бий зөөөөсө, өөэөтөээ СЭувмкотанЕат ФосөөсО0 Хариуцлагатай эрхлэгч Сүхбагтарын нэрэмжит хэвлэ лийр номбинвтад хэвлэв. 3 Ж. ШАГДАР ЁГ нидеко 714140 7 2: ЁСТОЙ» 21 дэх жилдээ 36 11 (895) Нэгэнд маань учирсан баяр бидний баяр Нэгэнд маань учирсан зовлон бидний зовлон Бүрээ хангинаж бөмбөр нижигнээд гал улаан бүчтний шугаман жагсаал жигдэр- лээ. Хүзүүндээ улаахан бүч нь намирсан цовоо охин жагсаалын түрүүнд гарч ир- лээ, Тэр бол «Пионерийн үнэн» сонины 20 жилийн ойн нэрэмжит бүлгийн дарга Ха шаа юм. Хашаа цэх шулуун зогсож, -довоо цол- гин дуугаар «Бид олуулаа. Бид хэн нэг нийгээ ядарсан цагт туслана. Манай хоёр нөхөрт, тэдний гэр бүлийнхэнд тохнолдсон тэр гэнэтийн аюулыг бүгдээрээ хуваалцаж хоёр нөхөртөө туслахаар хуримтлуулсан энэ зүйлийг гардуулья» гээд Чүлтэмсүрэн- гийн хүү Магсаржав, охин . Оюунцэцэг хоёрт тэвхийтэл боосон 1100 гаруй төгрө- гийг өгөхөд бүрээн дуу цангинав. Долоон хүүхдийн эцэг Чүлтэмсүрэн, эх Намхай хоё рын нүднээс баярын нулимас аяндаа бөм- бөрөн уналаа. Яагаад энэ цуглаан болов. -- Миний охин 2 дүүгээ хараад гэртээ томоотой байгаарай! Ээж нь нялх дүүгий нь эмнэлэгт үзүүлээд нрье гэж захиад эх “«Намхай гарав. Гурван хүүхэд тоглоод хоц ров. Тэгэж байтал гэнэт гэрээр нь дүүрэн утаа болж, унь дагаад, улаан гал цорвол зож буйг харсан эгч Оюунцэцэг нь «түй- мэр гарлаа» гэж хашгирсаар гүйн гарах гэснээ эргэж хоёр нялх дүүгээ чирсээр гарлаа. -- Хоёр дүүгээ аварсан одоо яах вэ? ! (7 Жоо-1- ММ”, 2:77727/711141371238:11:1:1111 42111 ї8м Р «ПИОНЕР ХҮН ЭРЭЛХЭГ ЗОРИГТОЙ ТУСЧ, НӨХӨРСӨГ, ХАМТ ОЛОНЧ, ТЭСВЭР ХАТУУЖИЛТАЙ, ДАРУУ ТӨЛӨВ, ҮНЭНЧ ШУДРАГА БАЙХ ХҮНИЙ. С91Г9Л-ТҮЙМЭРЭ36 ЭЛ 10 22417211 Ю. Цэдэнбал (| 12 ! 2) | 7-7 ЭЦНЫ 2077 ЛХАГВА Үнэ 10 мө гэж Оюунцэцэг бодтол хамгаас нанднн нв гэн зүйл санаанд нь орж «Ном минь ном минь» гэж үгэлсээр шатаж байгаа гэртээ гүйн орлоо, Нүд нээх аргагүй хорсож ша таж буй галын төөнөлт аймшигтай байв. Гэвч бяцхан охин шүд зуун мөлхөж нан дин эрднээ олж авах гэж гараараа самард саар явтал гарт нь өртлөө, Тосгоныхон 8 настай Оюунцэцэг охины авхаалж сам- бааг шагшив, Ингэж Налайх хотын орон сууц гудамжны долоодугаар хорооны ард Чүлтэмсүрэнгийнх төсгим өвлийн хүйтэнд орон гэр эд хогшлоосоо салж, гай зовлонд учрахад айл хотлынхон нь хүний сайхан сэтгэлээр ивээж тэрайлын учирсан гарзхд хирлыг хуваалцжээ, Яслийн асрагч Сүрэн хорлоо гуай яслид явдаг охины нь, Гэр- лийн станцын дарга Даваасүрэнгийнх цэг цэрлэгт явдаг хүү, охин хоёрыг нь, сур гууль курсийн захирал Балдангийнх 5 ду гаар ангид сурдаг хүүгий нь, Сэлпинжа- вынх 2 хүүхэдтэй эхий нь гэртээ аваачиж, хувцас, хунар хийж өгөөд, маш сайхан ас ран тэтгэв. Энэ үед Налайх хотын 10 жи лийн дунд сургуулийн 6 дугаяр ангийн «Пионерийн үнэн» сонины 20 жилийн ойн нэрэмжит бүлгийнхний дунд гарз хохиролд учирсан нөхөддөө туслах халуун дотно сэтгэлийн яриа дэгдлээ, Энэ санаачлагыг бүлгийн дарга Хашаа санаачлан, дээрх зүйлийг туслажээ. Энэ туслалцаанд тус сургуулийн нийт пионер сурагчид ндэвхтэй оролцжээ. Г. Сэсмээ. «Пионерийн .үнэн» сонины 20 жи лийп ойн нэрэмжит бүлгийнхэн зовлонд учирсан нөхөддөв туслах 41965 оны 1 дүгээр сарын 30-ны өдөр миний гэр оронд галын аюул гарч, бүх гэр хөрөнгө, шатаж бид 9 ам бүл өмс сөнтэйгээ л үлдсэн юм, Энэ хүнд бай- далд минь Налайх хот дахь 10 жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчид хамт олноос гүн их сэтгэл түгшин зовж үр хүүхдийн минь ирээдүйн аз жаргал, сайн санаачлага таргалаа. ЧИН СЭТГЭЛИЙН ТАЛАРХАЛ сайхны төлөө зориулж ихээхэн хэмжээ пий хуримтлал цуглуулж «их туслал» цаа үзүүлсэн явдалд чин сэтгэлийнхээ талархлаа илэрхийлье. Налайх хотын ОСГ-ны 7 дугаар кО- рооны 7 хүүхдийн эх НАМХАЙ, өцөэг ЧҮЛТЭМСҮРЭН, ша: ЗЭХЭТ Ө: сэн. ал инаутаа Хөлгийн дарга хурандаа Павел Веляев Шинэ: ялалт, 1965 оны гуравдугаар сарын 18-нд Улаанбаатарын цагаар 15 цагт ЗХУ-ын огторгуйн нисэгч ху рандаа Павел Беляев хоёрдугаар нисэгч-огторгуйн нисэгч дэд хуран даа Алексей Леонов нарын жо- лоодсон огторгуйн дагуул “«Вос- хОод-2» хөлөг онгоцыг хүчирхэг зөөгч пуужингаар дэлхийн дагуу- лын тойрог замд оруулав. Дагуул улаа тойрч, дэлхийн гадаргуйд 178 километр ойртож, |Дэлхийн тадаргуугаас 495 километр хол- дож явлаа, Огторгуйн «Восход-2» хөлөг он гоцтой хоёр талын радио холбоо тогтмол барьж байсан ба хөлөг он- гоцыг тойрог замд гаргах, жингүй дэлд орохыг нисэгчид ажралгүй давжээ. Улаанбаатарын цагаар 16 цаг 30 минутад амьдралын нөхцө лийг хангагч биеэ даасан систем бүхий битүү өмсгөлтэйгээр огтор гуйн уудамд гарч хөлөг онгоцноо соо таван метр хүртэл холдож тө лөвлөсөн ёсоор ин: бүрэн ажиглалт шинжилгээгээ хийгээд, хөлөг оОн- гоцондоо эсэн мэнд буцаж ирлээ. Леоновын биеийн эрүүл мэнд энэ үеүдэд сайн байлаа. Энэ ажиллагаа бүхнийг хөлөг онгоцны зурагт радиогийн системийн тус- ламжаар дамжуулсныг дэлхий дээрх байруудад харжээ, Огторгуйн нисгэгчийн дуулга хө лөг онгоцны нээлхийгээс цухуйж, Леонов дараа нь чээжээ гаргахад, баруун гар талд нь киноны аппарат харагдлаа, Тэгээд Леонов хөлөө жийн бариулаа барьж түр зогсов. Тэгснээ онгоцноосоо холдлоо. Лео нов хэвтээ байдлаар хөлөг онгоц- ныхоо ойролцоо чөлөөтэй нисч, тү ших тулах юмгүй уудамд эргэл- дэж, дараа нь онгоцондоо орлоо. Хөлөг онгоцны дарга П. Беляев дэлхийтэй ярилцаж байх зэрэг нь зурагт радиогоор харагдав. Зөв- лөлт Холбоот Улсын огторгуйн да гуул «Восход-2» хөлөг онгоц ам- шилттай нисч түүнийг эзэмшсэн Павел Беляев, Алексей Леонов Нар үүргээ амжилттай биелүүлээд өх дэлхийдээ энэ оны (8 дугаар 419, нд.асөн мэнд буулааь хөлөг дэлхийг 90,9 минутад нэгэвшжинаэл шшэлээ Э шог” ОНЫ баяр -Зүргэе. Огторгуйн нисгэгч дэд хурандаа Алексей Леонов 2-0 тэ Хэ ээг «Восход-2» хөлөг онРоцны нис- лэгийн тухай энэ мэдээ орон тив бүхэнд цуурайтан түглээ. Номму- низмын өлгий-Зөвлөлт Холбоот Улсын ард түмний бүтээсэн огтор гуйн хөлөг онгоцны нислэг бүр нь огторгуйн уудмыг судлан эзэм ших үйлсэд үнэлж баршгүй гай- хамшигт түүхэн нээлт болж.гэж манай пионер сурагчид баярлан ДҮҮ тэг» бахдаж баяр талархалаа ах Зөвлөлтийн ард түмгчлээ шүүлж байна. Бидний батлардга.л «Восход-2» хөлө! онгоц, огторгуйн уу Дамд нисгэсэнтэй хол богдуулан Улаанбаа тар хотын 10 жилийч дээр бүлэг бүр тус тусдаа цуглаан хий сурагч Төмөрбаатар ЗХУ огторгуйн да гуул «Восход-2» хө лөг ОНГОЦ ниСсэгСэн Нь коммунизм байгуулж байгаа . Зөвлөлтийн ард түмний гайхам шигт бүтээл, тэргүү: ний шинжлэх ухааны аврага их ололт ам жилт, энх тайвны үйлсэд чиглэсэн том хувь нэмэр юм. П. Беляев, дэд хурал 2 даа А. Леонов нарын энэхүү нислэгт пио нер бид бахархаж 8 байна гээд өөрийнхөө бичсэн «Восход-2» гэ дэг шүлгээ уншлаа. Ийнхүү монголын бүх пионер сурагчид огторгуйн шинэ ни- сэгчдэд баярлаж 1а- лархсан ариун сэтгэ- лийнхээ үг хэлж пио-, нерийнхээ байгуулла. гын 40 жилийн ойдос 277 сурлага хөдөлмөрий! ох 36 их амжилт гарган: эж амлацгаав, , ОРХОН ТҮШЭЭ ГҮНИЙ ХУШУУ ОРХОН «ТҮШЭЭ ГҮНИЙ» ХӨНДИЙГӨӨР «Газ-69» машин Орхон го лын уудам хөндийг өгсөөд тоос та- туулан давхиж явна. Энэ тэргэн дотор алдарт таван аялагчид яваа ажээ. Машин дотор хөгжөөнт яриа үргэлжилнэ. Тэд Хужиртын амралтан дээр урьд шөнө хоног лосон тухайгаа ярилцаж байлаа. -Та нар өчигдөр оройн бүжиг дээр нууранд суусан хун шиг сэ лэн хөвж явах шиг билээ. -Нээрээн ямар их хөгжөөнтэй газар вэ? Энд чинь өвчтэй хүмүүс рашаанд ороод л хэвтэж | байдаг юм байх гэж бодож явсан юм. -Тун олон янзын сувилгаатай юм байна шүү! Рашаанаар шав раар, цахилгаанаар, агаараар, хоо лоор, биеийн тамирыв дасгалаар эмнэдэг гэж ерөнхий эмч Авир мэл гуайн хэлдэг үнэн байна. -«Ямар тохилог юм бэ? Ра- шаанд нь бие угаагаад гарахад хөнгөн шингэн ч болох шиг Тэгэлгүй яахан. 4100 жилийн түүхтэй энэ рашааныг амралт су виллын газар болгоод 80 жил болж байна, -Тиймээ. Энэ рашаанд сүүлийн арван жилд 836000 хүн суви- луулж шүү. Одоо Ази Европ. Америк тивд ч алдартай сайхан сувиллын газар болж дээ гэж ярилцаж явтал, -Манайд сайхан юм их бий. Могойтын рашаан үүнээс илүү ча далтай гэж эрдэмтэн багш Цэрэн гуай бичсэн байна билээ гэж Оточ маа өгүүллээ. Өндөр дэнж дээр машин гэнэт зогсов. Хайгуулчид тэрэгнээс буунгуутаа -Хараач! Ямар сайхан юм бэ? --Толгой эргэмээр ямар өндөр вэ? гэлцсээр тэртээ дор нүүгэлтэж захаар нь болортсон цагаан мөс хүрээлсэн гүн цэнхэр цээл рүү тонгойн харцгаав. 200 алхам хир гүн шилмүүст ойгоор бүрхмэл тэр хадав хясаа ихэмсэг сүрлэг тө дийгүй ганган сайхнаа гайхуулсан мэт. --Энэ ус руу үсрэн ороод сэлэх юмсан. -Дотор нь алд дэлэм загас бий дээ. Түүний л зууш болно гэж ХОШИГНОЦГООВ. -За! Энэ чинь Үүртийн тохой гэдэг алдарт рашаандаа, саяхан нээсэн юм. Хадны үе дагаад ми ний хойноос явж ор! гэж Хайгуул хүүг хэлэхэд тэд гараасаа хөтөл цөн хавцал руу буулаа. Элгэн хадны завсраас оргилон гарч бай ӨЭФООФФОӨ бэзЭбообөөоөөфӨӨӨбөөсӨӨсОӨбӨсӨОӨОӨӨӨ9босоэосо9бөсоөөөөӨ9 Манай ардын армийн яруу алдар бадраг түмэн өргөн тэмдэглэлээ, Ардын армийн 44 жилийн ойд хураллааи болж, арлын армийн лэлгэрэнгүй үг Партизаны жижиг огрялаас үүссэн командлагч Баяр дээр нэмэх баяр МАХН--ын жолоодлого, монголын ард түмний зрэлхэг хүү цогт хувьсгал Д. Сүхбаатарын удирдлагаар партизаны лагдсан монолын «руу алдарт Ардын армийн 44 жилийн ойг манай ард жижиг отрядуудаас үүсэн байгуу зориулсан” нийслэлийн нам, улс олон нийтийн байгууллага хөдөлмөрчид ардын армийн БНМАУ-ын Ардын Цэргийн хурандаа хэлэв. Нөхөр Ж. Лхагвасүрэн хэлэхдээ: төлөөлөгчдийн баярын хэрэг эрхлэх яамны сайд генерал: Ж. Лхагвасүрэн нээж, монголын ардын армн орчин үеийн | | зэвсэг техниктэй, улс. төр цэргийн өндөр мэдлэгтэй боловсон хүчнээр бэхжсэн арми болтлоо Өсөн бэхжихлээ алдарт зам туулсан юм, ч МАХН--ын мэргэн удирллага, аугаа их ЗХУ-ын ард түмэн түүний ял туулсан хүчирхэг армийл үнэлж баршгүй тусламжаар монголын ардын арми нам засгийнхаа даалгаврыг ямар ч үел нэр төртэй биелүүлж чадахаа Нам засагтаа батлан илэрхийлж байна гэв. Баярын кураллаан лээр Зөвлөлтийн армийн төлөөлөгчдийн тэргүүн ЗХУ--ын | гайхамшигт ялалт хийж хөгжин бэхжсэн юм гзэд манай эрэлхэг зоригт дайчид армийн генерал П. А. Курочкин дэл гэрэнгүй үг хэлэв. Манай лгуулсан арлын армийн баярын энэ өдөр ах дүү түмний техник шинжлэх ухааны гайхамшиг болсон зөвлөл Алексей Леопов нарын жолоод- сон «Восходд» хөлгийг огторгуйн уудамд амжилттай хөөргөсөн нь баяр дээр нэмэх баяр болж тив дэлхийн шудрага түмэн, түүний дунд ах дүү монго уламжлалт ю тэр долоо хоногт хийсэн ажлын- | сүрэг өгөх лпутаглал ололтыг зөвлөлтийн ард тийн арлын армийн хүранлаа Павслт Беляев, лын ард түмний баяр баясгаланг төрүүллээ. бэл Мань гааны ань ДОЛОО ХОНОГИЙН ДАРГА Нийслэлийн 3. дугаар дунд сургуу- лийн 8-а ангийн тэргүүн туршлага дэл гэрүүлэх секцийнхэн ЗХУ-ын Лепцеь мужийн пионер сурагчлын туршлагаар ангийн лолоо хоногийн даргын туршла лагыг дэлгэрүүлж байна. 7 хоногийн хая тайланг тавьж, дараагийн долоо чоногийн ларгад хүлээлгэж өгнө. Цолоо хоногийн дарга нь ангийнхандаа дүгнэх эрхтэй бөгөөд тусгай форм:ой юм. Эрэгтэй сурагч хар өмл, ханцуйтай ца- амсөж ханпүйп дээрээ ХОС см-ийн) гаяп пами (уртаашаа 5 см өргөөшөө | хяалсшилланьласаллажылахал сан лашалалал уааланьл ана авна услаьлчаиал сыл авАЛаАЛЛЛНА ЛЕЕНАЛЛИННА/ улаан тууз хадаж | зуравсныхаа дээр улаан таван хушуу ХаджэЭ. Мөн толгойдоо таарсан хоёр тал нь улаан, дундаа хөх . өнгөтэй шовгор сройтой малгай өмсөнө Эмэгтэй сураг чид нь хар банзал өмсөх ба бусад нь ижил байна. Ингэж долоо хоногийн даргын туршлагыг лэлгэрүүлснээр ганц хсёр хүүхэл ажил улирлдаг байсан бол ангийн бүх суратчил ямар нэгэн ажлыг биеэ даан явуулж чаддаг дадлагатай болж байна. 3-р сургууль 8-А ангийн сурагч Л. ЦАСЧИХЭР тахажааа тос о0о09оуооосоӨосоосоо6обоосӨо69 сєшльллавалыддл гаж атаочилад, ӨРСӨН НУТАГ Т миний ХАН ОРОН монг ЭС? авасс Оточмаа утган НӨХӨД тгилсан гаа тунгалаг раш паалантай аягаараа дөө барихад Түүхчхүү 387 0: ЗЭ Линр сайхан. ЮМ бэ? Айраг шиг сэнгэнэж байна гэв. : --Тэгэлгүй яахав. Энэ чинь К ли. магви, нүүрс хүчил хий, сац раг идэвхт бодис ихтэй, «есенту ки» «Нарзон» «боржалем» 4: сайхан. рашаануудаас дутуугү дээд зэргийн хүйтэн рашаан гэж багш маань шинжилсэн ЮМ гэж аз хэллээ. БЭР хийг шиллээд Улаанбаа- тарт түгээвэл бид биеийн тамир хийх, зугаалахдаа дандаа авч уу! гаад ямар сайхан байх билээ гэж Зохиолчхүү хэлэв. -ТГайхалтай сониноо! Манай ну таг ёстой л яндаж баршгүй баян юмдаа гэж Түүхчхүү хажуугаас нь хэлэв .Тэд рашаан ус амтархан зооглоод явах гэтэл -Байзнаарай! Би ажлаа дуусаа гүй байна гэж цаас дэлгэн суугаа Зургиймаа шаардлаа. Аялагчид Орхон голын үзэсгэлэнт тохойг шагшран харж зогсоход, "Хүүхдүүд ээ| Манай «Аялхүү» Өвөрхангай аймгийг үзэсгэлэнт сайхан нутгаар аялаж явна. Зо- хиолч Ж. Пүрэв энэ. зүйлийг би чиж ирүүлснийг нийтэллээ. --Сүртэйгээр шаагин нүргэлж байгаа энэ голын шуугиан бас сайхнаа гэж Зохиолхүү дэвхцэн хэлэв. -Нээрэн, гоё о0! Хадны цуу- райтай нийлэхээрээ яг л тунга лаг яруу найраг хөгжим юмаа гэж Оточмаа нэмж хэлэв. Энэ хөгжмийн аяар голын ХӨ- веөн дээр модны хаяанд, хадан хясааны нөмөрт | бүжиглэцгээе! гэж бас нэг нь баясгалантай хэлэ хэд бүгдээрээ бүжиглэн гаав. наадац- Їэр хүүгийн ирээдүй Сурагч Ганхуягийн зурсан зураг Хорин зургаан жилийн өмнөсөн: Нэг бяцхан хүү тэшиж яваа тэмээ, дээвэр нь дутуу байшин, яваа бөх зураад бидэнд үзүүлж, бид ч түүнийг уран зураач болно гэлцэж байж билээ. Тэр хүү эдүү гээ манай төрийн шагналт уран зураач Чүлтэм байсан ажээ. Бид саяхан уран зураач Чүлтэмтэй тэр хүүхэд ахуй цагт нь уулзсан шигээ бас нэг тийм зураач хүүтэй уулзлаа. Түүнийг Пүрэвдоржийн Ганхуяг гэдэг. Ганхуяг одоо Мөрөн хотын дунд сургуульд суралцаж байгаа хүүхэд. Тэр хүү бидний хү- сэлтээр зурсан зүйлүүдээ үзүүлэ- хээр хавтастай юмаа задлахдаа Бийний дэлж | 40 ЖИЛИЙН ОЙН ӨМНӨ Төв. 10 жилийн дунд сург «Хөдөлмөрийн алдар» Шуудан ын роо захидал харилцааны 5-7 үс ног зохиож орчуулгын хэсэг бад, гуулж, ханын сонин хэвлэлийн ту хай самбар гаргалаа. Ч. Пагважав Алтанбулаг хор Баянхөнгор. 10 жилийн дунд сургууль тө. вийн эмийн санг түшиглэн «Пио- нер тусламж» байгууллаа. Сураг- чид “Мягмар гариг бүрмэргэжлийн хичээл заалгаж, сурагчдад эмнэлэ гийн ойр зуурын тусламж үзүүлж байна. Ховд. Найман жилийн дунд сургууль- сурагчдын хэвшлийн танхим бай- гуулав. Сурагчдад соёлч боловсон байдлыг эзэмшүүлэх гол зорилго» той учир сурагчдад үйлчилдгээс гадна анги танхимуудын дотоод байдал, ариун цэвэр дутагдалтай байвал шаардах хуудас өгч хариу авдаг байна. Ч Б. Дамдиндорж (7Каргалант хот) Архангай. Найман жилийн дунд сургуу лийн 6 дугаар бүлгэм «зараа» гэ- сэн, сэрэл зургийн самбар гаргаж дутагдалтай тэмцэж зарааны чих. мэл дүрс «Соёлч анги» гэсэн туг хоёрыг ангиудын хооронд ая. луулж байна. 231 Н.Дашмягмар (Их тамир сум) шалгалт өгөх гэж байсан мэт жаа хан тэвдэх байдал гаргасны нь бид сэм ажигласан. Ганхуяг мон- голын пионерийн 40 жилийн ойг угтан цуврал зургууд бүтээхээр шамдан зорьж одоогоор «Дөчин жилийн цамхаг», «Урлагийн авь- яастан» «Бид хөдөлмөрлөдөг» «Нөхөрлөл», «Хэзээд бэлхэн» «Хөдөлмөр» зэрэг олон зураг бү тээжээ. Тэр авьяаст хүүг удахгүй сур гуулна төгсөхөөр зургийн талын дуртай сургуульд нь оруулж, тус болохыг ахмад зураачдаас энэ Да: лимд хүсэх байна. Бяцхан Ганхуяг ахмад зураач ” Дынхаа залгамжлагчийн нэг болох “Нь дамжиггүй гэдэгт эргэлзэх байна. Тэр хүүхдийн ирээдүй хиЧ” нээн сайхан байх болоо! «Зохиолч Ц. Уламбаяр 5--8-48-48 аг-ар-агт-аргш зав-ар-атитатчФар-т-тэР ӨӨ” Дашпунцаг “ВА... “сэн талбай сайхан болж шүү 53 - сэс9009О90099ОООФсСОО59бО9ФОО90Ф9ООФОО9 ДОРНОДЫН ЇХ 000 БАРЬСАН БЭЛЭГ Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойдоо Дор нод талын пионер сурагчид хөдөлмөр сурлагын бялхам ам жилтаар бэлэг барихаар цаг мөчтэй уралдан шамдан ажил- лаж байна. Өсвөрийн Сүхбаатарчуудын сурлага хөдөлмө- рийн 2 жилийн аяны хугацаанд 5 жил цуваа 85, залгамж- дагч цуваа 82-ыг гаргаж ажиллууллаа, анх санаачлагдсан хүүхдийн сайн дурын байгууллагын ажил загаа тус аймагг өрнөлттэй явагдаж байна. ”еатрын дэргэдэх «Дорнодын туяа» хүүхдийн аймгийн «Дөл» сонины дэргэдэх «Залуу нас» хүүхдийн хэв- зэлийн газар, төвийн 8 жилийн сургуулийн «Дорнодын дуу» радио станц зэрэг 80 гаруй хүүхдийн байгууллага, байгуулаг дан ажиллаж Сайна. Төвийн 8, 10 жилийн нер сурагчдын хөдөлмөр-амралтын зуслан байгуулан лаж нийт 500 гаруй хүүхдийг 3 зэлжээр ажиллуулж, 25 га газар идэшний ногоо тарьж, арчлаж, хураах нээс гадна 6950 хонь хяргаж нийт 91076 төгрөгийн ашигтай ажил хийлээ, Алдагдал хаягдал байгалийн нөөц рөг орууллаа. Өмнөговь аймагг Аймгийн кино кино театр, сургуулиуд пио- бүлгэм аймгаасаа ажил» ажлыг хийс- на, баялагийг лийн дарга) Сурлага хөдөлмөр-ихэр юм Хөдөө нутагт хаврын урь нээ оржээ. Өглөө боллоо. Хэсэг хүүхдүүд ха галсан талбайн хажуугаар сургууль руугаа яаран алхлах зуураа нэгэн зүйлийн тухай хөгжилдөн ярилцана. Бяцхан охин Давааноров, --Хараач найзаа! Манай цэвэрлэ- гэхэд талбайг хэдий- зах нь үл үзэгдэх тариан "ширтэж явсан Цэндсүрэн охин, -- Тийм ээ! Ёстой сайхан. Мөд- хөн энэ талбай нэлдээ ногоорон тэн гис мэт долгилно, Тэр цагт бид зуны хаа амралтыг авчихаад энэ талбай- Даа ажиллана ёэх зэргээр гурван охин хөгжилдөн ярилцсаар «Дорнод аймаг Атар газрыг эзэмшигч Хэрлэн сангийн аж ахуйн бага сургууль» гэсэн хаягтай хаалгаар орлоо. Атрын ажилсаг хүүхдүүдийн энэ яриаг сонссон миний бие Бургуулийн эрхлэгч Цэнд, пионерийн Ххлах удир дагч Мажигсүрэн нартай уулзав. Тэдэнтэй уулзмагц бид Дөчин жи- лийнхээ ойг угтаж 4Ном таны. нө- хөр» «Атрын хөрс-алтан тариа» «Хаягдал байх ёсгүй» «Төлөөр мал өснө» гэх зэрэг пионерийн 18 цуваа Гаргасан, Эдгээр цувааны ихэнх нь таван жил цувааны салбар цуваа- нууд юм . «Ном таны нөхөр» гэдэг цуваагаар манай пионерүүд 36 нэр төрлийн 1547 төгрөгийн ном Х6- дөлмөрчдөд худалдаж, номын ач, Энэ нүүрийг манай тусгай сур- валжлагч Ц. Эрдэнэбат «Залуу нас» хүүхдийн хэвлэлийн сурагчидтай Чойбалсан хотод бэлтгэв. тусыг таниулж шинэ номын тухай танилцуулга хийсэн. «Атрын хөрс-алтан тариа» гэдэг хөдөлмөрийн цувааг энэ хичээлийн жилд 2 удаа гаргалаа, Эхний аянаа раа 8541 кг төмс хурааж ангилан ялгасан, Хоёрдох аянаараа сангийн аж ахуйн ногооны үрлэлтийн талбайг цэвэрлэж, 386 шоометр шороог 15- 20 метр газар зөөлөө.Энэ ажилд нийт пионер идэвхтэй сайн ажилласа ны дотроос Давааноров даргатай 1 дүгээр бүлгийн пионерүүд 20 шахам шоо метр шороо зөөж уралдаанд тү рүүлэв. Хүүхэлдэйн аймгийн Булган сумын бага сургууль зуун хувь- тай сургууль юм. | Энэ сургууль 40 жилийнхээ ойд 100 Дорнод хувийн сурлагын дүнгээ бэлэг болгон барьж байна. Тус сургуулийн пионерийн 2 дугаар бүлгэм «Сурлагын цуваа» «Уран гарт- ны цуваа» зэрэг сур лага хөдөлмөрийн 2 жилийн аяны 12 цуваа гарган Дүг- нэжээ. Бүх сурагчдын 70-аад хувь нь цана тэшүүрээр гулгаж чаддаг болсон ба 60 шахам хувь нь даахм- чин болжээ. Хичээлээс гадуур явагддаг «Хөг- жим» «Уран гартан» «Залуу байгаль- БИД «Залуу нас» хүүхдийн хэвлэлийн зураач сурагч Энхбатын зурсан сэдэвт зураг. Одоо манай аймагт 1000 шахам хүүхэд лийн 3 шатыг хангаж 130 хүүхэд 5 онц сайныг эзэмшиж 16 соёлч нөхөрлөл ажиллаж, 300 гаруй сурагчдыг хамарч бай- на. Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойг угтаж пионерийн байгууллагын дотоод ажил, пионер сурагчдын бү тээлч идэвхийг өрнүүллээ, Манай аймгийн нийт сургуулнуд пионерийн ажлын тохи- лог танхимтай болж, пнонерийн ажлыг тогтмолжуулж байна. Баян түмэний бага сургуулийн дэргэдэх, «Амьд амьтны бу лан» төвийн 8 жилийн сургуулийн дэргэдэх туршлагын тал- байд пионер сурагчид бие даан ажиллаж хөдөлмөрийн дад- лагыг эзэмшиж байна. Ийнхүү ажилласнаар залгамжлагч Н. МӨНХЖАРГАЛ (Дорнод аймгийн иНГЭЖ ХҮҮХДҮ. ашиглаж пионер сурагчдын соцналист хуримтлалд 11090 төг үечилсэн дэвш- чуулганы нэрэмжит төрүүлсэн шигээ Монголын пионерийн 40 жилийн ойг угтаж ажил сайт пионерийн бүлгэмүүдтэй орги дын оргил булаалцалдах олон бүлгэм уралдан ажиллаж бай пионерийн зөвлө ОоусбобэсүтээосээсбоуоФсо9сооРооОООООФООООФуУУУО 009 ФОФОФО99ФбоФООО9»ФоуэӨ.бОООФООФоООсС9 «Төлөөр мал өснө» гэдэг цуваагаар элгэвч нэмнээ 8325, төлийн пайз 9350, онгоц 2 лаа, шүдэнз, угж, эр- дэсийн тэжээл зэргийг бэлтгэж төлч дөд явуулсан ба Могойтын бригадын хонин суурьт аяллаар очиж 15 тонн өвс, 3 тонн хужир, 5 тонн бууц, татаж, 20 шоо метр хөрзөн сийлж шинээр нэг хашаа барьлаа. Пионе- рүүд хөдөлмөр хийхийн зэрэгцээ гээр хурга эх барих ажилд дадлаа. Бид 8 дугаар улирлынхаа амрал- таар «Ноос-алт» гэдэг хөдөлмөрийн цуваа гаргахаар бэлтгэж байна гэж ахлах удирдагч Д. Мажигсүрэн ярив. Энэ бол Атрын ажилсаг хүүхдүү- дээс түүхт 40 жилдээ өргөн барьсан их хөдөлмөрийн дээж нь юм. Одоогоос 25 жилийн өмнө 2 эсгий гэрт 50-аадхан сурагчидтай Очир- баянмөнх сумын бага сургууль нэр тэй байгуулагдсан энэ сургуульд одоо атрын аж ахуйн ажилсаг хүүхдүүд эрдмийн далайд оюунаа, энхийн ХӨ- дөлмөрт хүчэз дайчлан суралцаж байна. Ц. Эрдэнэбат ҮД Спорт, сурлагын нөхөрлөл 10 жилийн дунд сургуу- лийн «Спорт-сурлагын нөхөрлөлэ- ийн ахлагч сурагц Бат-очир ингэж ярьж байна. -- Манай нөхөрлөл өнгөрсөн нэг жилийн хугацаанд «Спорт сурлагын нөхөрлөл» болохоор авсац үүргээ амжилттай биелүүллээ, Бид сургуу лийнхаа биеийн тамирын танхим, талбайг тохижуулан сагсан бөмбөг гар бөмбөгийн талбайг засаж шинэ чилээ. Сургуулийн спартакнадад нөхөр лөлөөрөө оролцож | дүгээр байр 5 хоёрдугаар байр 6-г авч түрүүллээ. Мөн аялал экскурс зохиож спорт биеийн тамирыг сурталчилсан зурагт самбар 6 удаа гаргаж уулзалт үдэш лэг 10 гаруй удаа зохиож 2000 ша- хам хүнд биеийн тамирын ач хол- богдлыг таниуллаа. Болзлын хугацаанд 13 сурагч ул- сын зэрэгтэй тамирчид болсны дотор спартакиадын алтан медальт Алтан түлхүүр хүрэл медальт Өлзийбаян Эрдэнэ-банзрагч нарын зэрэг өсвө- рийн шилдэг тамирчид төрөн гар лаа гэв. Д. БАЗАРЖАВ хүүхдийн хэвлэлийн сурагч) Төвийн («Залуу нас» сурвалжлагч --с0(992"- ХОНОГТ 26 Төмөр зам дахь 8 жилийн дунд сургуулийн бүлгэмийн зөвлөл сур лага хөдөлмөрийн 2 жилийн аяны «Сурагч» шуудан хороог нээн ажил лууллаа, Сурагч шуудан хороо хорин зургаан хоногт 2411 сонин сэтгүүл 392 захидал бичиг тарааж 112 төг регний марк захидлын- дугтуй ил захидал борлуулж | сайхан амжилт гаргалаа. Манай тусгай сурвалжлагч УВЬТАЙ дугуйлан хичээл “эх: байгаа нь чид» хүүхэлдэйн олон сурагч хамрагдаж тогтмол Хи» чээллэж байна, Дорж багштай хүүхэлдэйн дугуй- дугуйлангуудад лангийн хүүхдүүд 1Т. Кара-минка- гийн зохиол «Зовох цагт нөхрийн ча- нар танигдана» гэдэг хүүхэлдэйн АМАРДАГ СУРГУУЛЬ жүжгийг амжилттай сургуулилж (8 дугаар улирлынхаа амралтаар хөдөө нутгийн хөдөлмөрчдөд сонирхуула- : хаар бэлтгэж байна. Сургуулиараа 100 хувь арга гэхэд Тус сургуулийн эрхлэгч К.Дорж -- Манай хүүхдүүд нэг нь ний- тийн төлөө нийт НЬ нэгийн төлөө зарчмыг хатуу баримталдаг. Тийм Ч учраас энэ хичээлийн жилд бүлгэ. мийн зөвлөлөөс «Өөрөө сураад бус- дыг сурга!» гэсэн уриаг дэвшүүлсэн юм. Энэ урна нь хүүхэд бүхэн сурл3 гаар хоцорсон нөхөртөө хэний Ч шаардлагагүйгээр тусалдаг сайхан заншлыг бий болгожээ гэв. Ц. Самдан. сурсан туршлагаасаа ярьж өгнө үү? 3. СЭРГЭЛЭН ЖААЛ үзчихээд чөлөөгөөр (7 ерэхэд миний найз жаалууд намайг их долчоо вэ? арьс ма- “ханд нь ямар нэгэн юм наалдчаа юу, Үгүй юу -гэсэн шиг хөлөөс толгой хүр- гэл ажиглаж байлаа, Би бичиж уншихад тушаатай морь шиг боловч номтой хүний дүр үзүүлэх. сээр- дүү санааүе үе төр- нө. ! : Гадаа айлын гэдэг жаал. орж ер равч " Вүд манайд ирчээд надаас салдаггүй. -Га- оровч цуг. Орой хурганд хамт явж, аягатай таргаа хувааж идлээ. Бүд насаар хоёр ах. биеэр том гэхдээба- рилдвал би хаядаг, уралдвал тэр түрүүл дэг билээ. Багиан бүлгэмийн тухай энэ гэрийг надаас асуу- ча. Битүүдээ надад атаархсан байдал илт байлаа. Маргааш нь дээд “хотын гурван хүүхэд | хонь хурганы 5 далим гаргаж “Мананд” ирлээ. ТЭД надаас боов тторьдож байсан байх. Тэгтэл боов байтугай нүд хужирлахаар ч юм надад алга. Харин би Чойбалсан гуайн олон одонтой зургийг бясла- гаар худалдаж авснаа бурхны ха- жууд тавьсныг дэргэд нь очин харцгааж байсан юм. Ээжий бяцхан зочдыг таргаар ” дайлж, уур савссан улаан цай ча- наж суулаа. Гурван жаал гэрийн баруун талд томоотой сууна. Гур- вуул цайвар цагаан царайтай, на- саар бол харилцан адилгүй, Хам- гийн бага нь зургаан настай Бад- рал гэдэг юм. Удалгүй Бүд инээсээр орж ир- лээ. --Хашбатаа! Энэ дээд тохойд гурван гөлчгий байна. Хоёулаа аг- нах уу! --Та хоёр гэмгүй амьтан хороо- гоод яах юм хэмээн ээжийг занд ран9уй хэлэхэд би ч хулчийлаа. Ер нь хүүхэд бүр Бүдийн битүү- лэг үгийг өөр өөрөөр тунгааж ав- сан байжээ. Нэгдүгээр хүүхэд, --Хаана байна вэ? Цуг гээд суудлаасаа өндөсхийв. Хоёрдугаар хүүхэд. --Гөлчгий алаад яах юм. Махы нь идэх биш гэв. Хамгийн бага Бадрал, --Арай бид гурвыг хэлсэн юм биш байгаа даа гээд нүд нь орой дээрээ гарчихсан бүлтэгнэж суув. Уг нь тэр гурвыг «Гөлчгий» гэж дооглодог байсан юм. Ухаан саргэлэн тэр жаал хамгийн тү- рүүнд улы нь олж, ухаарч чадсан нь энэ билээ. 4. МУУ НАЙЗ Бүд бид хоёр ээжээс нуугдаж явья Хоёрхон сар ном. сонирхож, юу нь өөр | | | зурманд явлаа. Цүдгэр гэдэс, хон гор улаан зоотой зурам ойртоод очихыг андахгүй, гочиг!| гочиг хашгаран нүх рүүгээ год хийгээд “орчихно. Чулуугаар шидэж агнах гээд амжилт олсонгүй, Тэгэхээр нь гадас үзүүрлэн, том хувингаар ус цутгаж гурван зурам агнасан- даа тун их олзуурхана. Ганц зурамны шилэн дээр гадасны хүзүүн үзүүрээр Бүд гол- луулан дарж авч чадсандаа дээрэл хэж, чи арга муутай байна гэхээр нь эгдүү хөдөлж, "--Ямраар л бол ямраар “чадна - ГЭВ. --Тэгвэл хоёул уралдаж агная, Би хувингаа өгөхгүй шүү гэв. -- Байг байг! Харин хоёр зур маа авна шүү. --Ав ав! чамаас ямар дох юм биш. Ингээд найз муудаж, нийлсэн анчин хөөв, Манай бүлгэмийн хүүхэд зурам их агнадаг болохоор эндэ хийн хашраагүй зурмыг агнах нь надад тийм Ч хэцүү биш байлаа. Зурмыг бусдын нүх рүү хөөж оруулбал тохой илүүхэн яваад зогсчдог.. Учир нь бусдын тайван байд- лыг алдагдуулахгүй журам ан амь- танд ч атугай байдаг билээ, Тэгэх- дээ араасаа аюул ирнэ гэдгийг мар таж, энэ нүхний эзэн намайг зэм- лэх бол уу гэсэн мэт бүлтэгнэн зогсдог ажээ, Яг тэр үед хойноос нь гараа хийхэд хазаж чадалгүй амархан баригддаг. Зарим нүхний аман дээр сэмээрхэн очоод шагай хад сүүл нь юм уу бөгс нь хараг- даж байдаг. Ийнхүү билчээрийн зурам тэв- хожим- хоёрын түнжин мөрөө Юунд тэгж дагаа бол Аавын хамт зүүн зүгийг чиглэн Аравхан хоёртой алсын замд мордлоо. Оройл наран ар зооноос төөнөөд Овоо л том эрийн сүүдэр гаргаж явлаа. Бэлтгэсэн идээнээс . 1 тээд Баруун хацраа үнсүүлэнхэн салахад Унаж явсан морьтой минь зэрэгцэнхэн . алхаж Ухаант буурал ээж минь юунд тэгж дагаа бол. Сумын төв. хүртэл алсын замд үдээд Сургуулийнхаа машинаар аймгийн 1ө0- вийг зориход Дөрвөн дугуйт хөлөгтэй дөрөө нийлүү- лэн Дөлгөөн харцат аав минь юунд тэгж дагаа бол. П. Сандуйжав (3 дугаар сургуулийн багш дээжлэнхэн хүр». дүүлэн уургалах аргаар арван зу рам агналаа. Гурвыг хүзүүгээр нь амьд холбож, үлдэх долоог хөл дээрээс нь барисаар Бүд дээр оч- вол миний сүрхий дадамгайг гай- хан биширч, ганцхан зурам агна- сан, бас гараа хазуулснаа нуулгүй хэлэхээр нь би өрөвдлөө. --Чи ном үзэж байгаа хүн зур маар юу хийх вэ? Надад өгчих гэ- хэд нь би зөвшөөрөв. Оройн хонь саалтаар намайг хурга тогтоочоод ирэхэд зэжий загнаж гарлаа. Таргаа ид миний хүү! Сүү уу! Гэртээ ирснийх гэдэс нь цайг даа гэж хэлдэгсэн. Тэр ч алга. --Энэ чинь ер хүн биш болох нь эрдэм сураг гэсэн чинь хилэнц хий хийг сурч л дээ! Яав аа даанч! гэх зэрэг олон юм хэлээд намайг барьж авч хонгон дээр минь гу: рав алгадлаа. Эжийд би гомдох- доо, -4Би дахиад гэртээ Ирэхгүй. Гэр чигээрээ явна гэж хашгира- хад эжийн сэтгэл уярсан болол- гой намайг гэртээ тэвэрч оруулан, нулмисы минь арчаад, -Яав даа:Хашбат минь! Хотын хүмүүс чамайг цөмөөрөө зэмлэж, Сүрэнгийн чөргөр хөх хүн болох- гүй нь гэцгээж байна. Чи яах гэж 17 зурам толгойгоор нь эгнүүлэн яг ус авдаг зам дээр тавьсан юм бэ? Ээж чинь үзэхтэйгээ зэрэг л ТҮРҮҮЧ 1510-Т дотор пал гээд явчихлаа. Чамайг тэгсэн гэж Бүд найз чинь хонь сааж байхад хэллээ шүү дээ гэв. --Би тэгж тавиагүй, өөрөө тавь чаад гөрдөж байгаа юм гэж уйлаг нан хэлэхэд --Чиний л нэр гарч байна шүү дээ! Хашбат минь! За одоо тар- гаа ид! Миний хүү тэгж хэлдэг- гүй юм гэж толгойг минь илбэн хэлээд духан дээр минь үнэслээ, Эх хүний үрээ хайрлах хайр хичнээн хязгааргүй их байдгийг тэр үед даанч ойлгоогүй билээ. Ха рин Бүдийг их муу найз юм гэж бодохдоо «хүний эрээн дотроо мо- гойн эрээн гаднаа»гэдэг зүйр үг тогтоосон минь санагдсан юм. Пионер болно Энэ-жил би сургуульд орсон Эрдэмтэн багшаар ном заалгасан, Онц сурч шагнал авсан, г Одон зүүж баатарчуудад элссэн Улирал дараалан онц суралцаад Удахгүй би пионер болно. Улаан бүч хүзүүндээ зүүгээд Ундрах Хариуцлагатай эрхлэгч эрдмийн оргилд 1э- мүүлнэ, Р. Батжаргал (сурагч) Учинаыланнаг /авнэ. 1 анз “эрээ” чинны/ “9 чинь чины/ ча» Анн ний эг? 5. ЦҮНКТЭЙ ном Сумын бага сургуульд орсон | анхны жил билээ, Би хөдсөн дээл, хөмөн гуталтай хүү байлаа. Хай рын урь унасан гааламжтай сай- хан өдөр багш биднийг дагуулаад судагт бөөгнөрсөн хамхуул өвс түүхээр явлаа..Яагаад ч юм бэ бүү мэд. Би номтойгоо явсан юм. Хэвр ! гарсан хойно -халууцаад байхаар нь налчигардуу улаан чулууны дэргэд номоо тавьчаад Өвс цуг- луулж гарлаа. Шуудайгаа дүүргэх гэж махарч гүйснээс тавьсан номоо ч мартчи хаж Нэг мэдсэн чинь шуудай ч дүүр ч буцах цаг болжээ, Го. багш инээмсэглэн, -Та нар сайн ажиллалаа. На- даас хожимдохгүй байна шүү. Би арай чуу гэж нэг шуудайг хамлаа. За мөн гүйцэгддэггүй шувуухай- нууд юмаа хэмээн хөгжилдөн өгүү лээд, -Юм хумаа хаяагүй биз. Ин- гээд явцгаая гэв. Би унтаж бай гаад гэнэт сэрсэн юм шиг орхисон номоо саналаа. Хоёр нүд орой дээ рээ гарч дотор харанхуйлан --Багшаа! би номоо хаячихжээ хэмээн цочсон юм ШИГ оОГцЦОМХхонН - хэлтэл хүүхдүүд ч сэрхийв. Бүгд над руу харцгаав. Багшийн ам- наас ямар үг гарах бол гэсэн шиг багш өөдөө бүлтэгнэн харав. Го багшийн царайд тайван биш бай- дал илэрч, --Хаана хаясан юм бэ? гэв. Хаа: ныг үнэндээ би мэдэхгүй байлаа. --Тэнд! гэж эзэдрэн хэлээд зү гий нь заах гэтэл хаашаа заахаа мэдэхгүй бүлтэгнэв. --Ийм бүтэлгүй жаал байх гэж хэмээн Го багш аман дотроо бувт наад. Саяын явсан газраараа эр- дээ! гэв, Үнэнээ хэлэхэд аашлаа гүйд нь олзуурхав. Хэрэг хийсэн хүний сэтгэл хэзээ л тайван бай- лаа даа! Зүрх түг түг цохилно. Олон хүүхэд миний номыг эрэлцэ хээр боллоо. Гэтэл аль зүгт хая- сан билээ. Бүү мэд. Тэдэнд ямар боловч нэг чиг хэлж өгөх хэрэгтэй шүү дээ! Хүүхдүүд надаас үг горьдон хэ сэг зогссоноо Дур дураараа явц- гаав. Би хаашаа явахаа мэдэхгүй хориод метр явснаа мэргэлэхээр шийдэж, алган дээрээ шүлс дусааж байгайд дунд хуруугаараа хүчтэй цохив. Тал тал тийшээ шүлсний дусал үсэрсэн боловч дээ рээ хөөс тогтсон нэгэн том дусал зүүн тийш үсрэхээр нь баярлав. “ Учир нь тэндээс өвс хамж байсан.” «Лав л тэнд орхио байх гэж эргэлт гүй итгэх итгэл төрлөө. Төгсөөгүй Хаврын . нар Хаврын нар сайхан хуар Хаврын улирал тавиухан Хөдөө талын энгэрээр Хөөрхөн хургануудаа билчээнэ. Цэнгэг голууд урсаж Цэцэг ногоо соёолно Ариун сайхан талаар Аялж бид зугаална. Байгалын сайхан зүйлийг Бахдан бид ярилцана, Баглаа цэцэг түүж . Багшдаа бэлэг барина. ! ! Д.Ганхуяг (5 дугаар сургуулийн 8 Ду? гаар ангийн сурагч) Ж. ШАГДАР, Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, Индекс--14140, А23844 -. Ё- Баатарлаг гавьяа гэдэг сайхан, бадрангуй зүйл билээ, Эх орон, арД түмнийхээ төлөө амь хайрлалгүй тэмцэж, хэдөлмөрлөж олсон амжилтыг баатарлаг гавьяа гэж үрийн үрд бахархан дурсдаг билээ. Энэ агуу их үйл хэрэг, эрэл- хэг тэмцэл, хөдөлмөрнь яруу сайхны сэргэмжийн эх булаг болж мөнхжин үлдэж хойч үедээ: үлгэр дуурайл болж байдаг юм. УД-актхоуртээглт эвтэгчргалтгж: т яруу ч... Дайсны сумын өөдөөс бол Аюуш баатар шиг тэмцэх Данагар баян ажилд бол Даваажав уурхайч шиг зүтгэх Мал өсгөх ажилдаа бол Малчин Очир шиг шамдах Найраг шүлгийн мөрөө бол Нацагдорж, шиг ярайлгах...» 22 энэ бол баатарлаг гавьяа, бадран- гуй үйл мөн. Энэ бол бидний бахар хан дуурайж баясан санаж... явах зүйл мөн. Чухам ийм л хүмүүс дайсны ур- даас байлдаж байж, хөдөлмөрийн талбарт аваргалж байж эрх жарга- лыг маань, энх амьдралыг маань олж ирсэн юм, Тэмцэж авсан юм. Сайхан бүгдийг дуурайж, саар бүгдийг шигших ариун тангарагтай манай хүүхдүүд та нар ч ариун нэр төрөө өндөрт өргөж баатарлаг ха- луун эх оронч ах нарынхаа замнач лаар эрэн үе өөдөө тэмүүлж явна. Та нарын дундаас өрвөлзсөн улаан Овон.БУХНИЙ ПРОЛЕТЯРИ НАР НЭГДЭГТҮН! МАХН-ын уйл ХЭРГИЙН ТӨЛӨ9 ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! 9Х ОРОНЧ, ХӨДӨЛМӨРЧ БААТАРЛАГ АХМАДУУДАА. ЗАЛГАМЖЛАНА | чууд, анхдугаар спартакиадын гур ван алтан медальт Баатаржав тэр гүүтэй аврагууд, амжилттай. сайн сурч, ашигтай хөдөлмөр хийж ахас ихсийг хүндэлж, ариун-энхийг сахиж, авьяас чадвараа өрнүүлсэн. таван онцын эзэд өдий төдийгээрэ төрэн гарсан юм. Төрсөөрч , байх юм. Хүүхдүүд минь ах нарынха.. мадуудынхаа шудрага ёс баатар. үйлс, хүнлэг сайхан чанарыг тар хиндаа цусандаа шингээж авагтун" Энэ чанараараа танар ахмадуу- дынхаа үүсгэсэн хувьсгалыг туйлд нь хүргэж, бүтээсэн үйлсийг зал галын аюулаас улсын үнэт хөрөн- 5 ы л ЖорлЛЫглүглл Ы1 ЇШ сОРЧ гамжлаж чадах болно. Тэгээд Эв 229) р уДр хамтын нарны зүг хөл нийлүүлэн журам» медалиар шагнагдсан пио» МХЗЭ-ийн Тев Ховрдо, нер Чулуунхүү, Бямбажав, БНМА алхалхад хүрэхгүй газар гэж үгүй чВш Монголын ПиИОНЕРИЙН У-ын хөдөлмөрийн хүндэт медальт 99: Гайхалтай сайхан үйлсийн эзэд 815):556(:):2) :5)17171 5 0 210)112111 гарамгай хадланч пионер Баасан. танар билээ. Сайхан бүхнийг | Та : -л БЭ хүү тэргүүтэй. хөдөлмөрийн сайг- нар гардан бүтээх болно. Мосүэх ЖИЛДЭЭ ЛХАГВА / 2 - 2-3 1 1965 оны гуравдугаар сарын 31, Г Ф, Бэ 20112 БАГА ХУРАЛ ГЭ Өө ын 2 Я Фу Бэ г4 Монголын пионерийн байгуулла. пионерийн байгууллагаас зохион гын 40 жилийн ойд зориулсан явуулж буй ажил» гэсэн илтгэлийг Ч кТү6 9 онол практикийн бага хурал саЯ- (ХУ-ны тинхимийн эрхлэгч Ц. 79795772 5 14 Э7”Л хан ХБД сургууль дээр боллоо, Оюун нар хийлээ. Ардын Гэгээрлийн Яамны Сай Ч Яилар тус ЗУрБыГ нээв. : Тус хуралд МАХН-ын Төв ло- х : роо, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны ха» ӨСҮХБААТАР аймгийн Бүрэнцог. ЗАВХАН аймгийн Түдэвтэй су- БН АЭ ан Лираарннд шамуул риуцлагатай ажилчид, багш, сур- Лий ШҮД Ч сагсыг, АВЫХ, ! АИИГЛИЛ2 лагын дайчин зах - тын 8 жилийн дунд су ргуулийн хэсэг мын бага сургуулийн сурагчид 10 зэРЧ ҮНЭ -ЭБД Төв Хорооны на /Ү8Н ХҮмүүжүүлэгчид, ахмад пио- пионер Монголын пионерийн байгуул жилийнхээ ойг угтаж хаягдал ашиг Дин нер сонин хэвлэлийн ажилтан нар лагын түүхт замналаас сурталчлах лах цуваа гарган яс 600 кг, шил 150, рийн бичгийн дарга Д. Сүрэнжав, ТНАВБРЕЛ «Пионерийн тойрон аялал» зохиож эвэр туурай зэс гууль цуглуулж Со Сургууль пионерийн байгууллага Е Баян-тэрэм, Уулбаян сумдаар явж циналист хуримтлалд 800-гаад төгрөг гэсэн илтгэлийг Гэгээрлийн Яамны Ахмад пионер Намхайцэрэн, 1800 гаруй хүнд яриа таниулга хийж. орууллаа. орлогч сайд 2. Цэвээнсүрэн, Пио» Рагчаа, Гонгоржав нарын . зэрэг төлчдөд туслалцжээ. МИЖИДДОРЖ нерийн ажлын агуулга арга хэл- олон хүн үг хэллээ, Энэ онол Ч. ТУНГАЛАГ ФУЛААНБААТАР хотын 23: / ду- санааны Ёоо эс үжрул Эн Л ОО : ЗРЛЭЛӨГ ? “нд сургууль дээр Урлая! Б Ы2А35 ЦАВ ЛТгэЛи иионерийн байгууллагын түүхийг ӨГ ХАНГАЙ аймгийн 7Каргалант Эовй оВЫ Вү ХК оч он л ра СХУ хүрээлэнгийн захиралД. Гом 4 ХүДЭГ й Ци ОРД сумын бага сургуулийн пионерийн 27 боллор ЭЭ ЗЄЕВ р 25 ХОНООД "Цэ босүрэн, «В. И. Лениний: амьдрал СУЛЛах, БУрРшууль иноверний, аба дугаар бүлгэмийн дэргэдэх “хүүхэл ахжал Ё ТОВрНДЛВХ Хацин үйл явдал Монголын ард түмний ГУУЛЛАГын ажиллагааг сайжруула. дэйн дугуйлан сурлага хөдөлмөрийн Но аиАД, к ын зэ эг, шунал уран баатарлаг тэмцэл, хувьсгалт Хад чухал ач холбогдолтой зүйл хоёр жилд хийсэн ажлаа дүгнэр. р/ РННСР: л асар уламжлалаар хүмүүжүүлэх талаар боллоо, 2 4 ЁЕНО , үнэтэ йхє Дугуйлангийнхан өнгөрсөн хуга УОАЫ Бусна Миш шоысл, 2 цаанд «Энэрэлгүй хойт эх» «Хар уна 5 шАА244 Н Ч Е дэш: 33 Шш Эр үр Ганита авиа, Грлнна, л. 1.Ланнна, “алин”, /авинль,/лчанна, Гавана”, анинна, Л Чннна, авиль Лалнна. /арлль, /чвина.” / авна. /| анин гаминг ганинаа / амины” ВНнА. ГЧИБАЛ, : 8 жүжиг бэлтгэн тоглон гын “АЭЫн ҮЗУЛНВНЫ болн, ахсдүү | тавлзэрэг 1 лс лож, пионер Энхжин, Мөнхжин нарын зу 3000 гаруй хүнд сонирхуулжээ. сан зураг түрүүллээ. 2 Улаанбаатарын гурав 1 Га “ФУЛЛАНБААТАР хотын сургуу- Д.МИЖИДДОРЖ ! Бэснолс лнудын онцчуудын зөвлөлгөөнардын (ДОРНОГОВЬ аймгийн төвиийн 11 ! цэргийн дугаар анги дээр болов. Зөв- жилийн дунд сургуулийн пионерийн : | лөлгөөнд 4 дүгээр бага сургуулийн бүлгэмээс «Залуу төлчин» цуваа гар | 14 улирал дараалан онц сурсан пио галаа. Цуваанд Тамара, Сүхбаатар, нер Цэцгээ 28 дугаар дунд сургуу даргатай бүлгүүд идэвхтэй оролцож лийн сурагч 5 онцын эзэн тамирчин уут нэмнээ 221, лаа шүдэнз 400 га сурагч Оюунчимэг нарын зэрэг онц руй болон үлэмж хэмжээний эрдэс чууд оролцож, онц сурдаг баялаг тэжээл бэлтгэж өөрийн шеф «Шинэ » туршлагаа харилцан солилцов. амьдрал» нэгдэлд өгчээ. Л. СУМ"ЬЯА Г.ЭСМЭДЭХ ганалцяалчнал, Эржаллагсалажль/ ажиасланаанвь/,/ Уллинагчсаинаг ланаа/ Замын -Үүдийн гурав Ж Нийслэлийн 10 жилийн 5 дугаар дунд сургуулийн 19 дү- гээр бүлгэмийн 15 дугаар бүлгийн пионерүүд 40 жилийнхээ ойд бүлгээрээ 100 хувь сурсан сурлагын бахдам амжилтаараа Ээлэг барих гэж байна, ЗУРАГ ДЭЭР: Бүлгийн дарга Я. Янжмаа таван онцын эзэл пчонер Ж. Сувдаа. Ц. Энхбат нар 3 Д. ЦЭДЭНДАМБЫН авсан тэрэл зураг 26574 Дорноговь аймгийн Замын-Үүдийн бага сургуулийн пнопе зүүд МШ байгууллагынхаа 40 жилийн ойдоо онц сурлага, оо гилсан хөдөлтөрвөр бэлэг барьлаа. » ЗУРАГ ДЭЭР: 40 жилийнхээ ойн өмнөхөн үечилс”: сэвш лийн 1 дүгээр шатыг амжилттай биелүүлсэн 8 дуза.. ас, рагч Пунцагдулам, «Таван онцын эзэн» 4 дүгээр ангийн сургїч Одог чимэг, Сургуулийн тооны олимпиадын аввага Цэдэнсолном нар. Манай идэвхтэн. С.ЛУВСАНШАГДАР”, Д. СЭЛНЭН нарын ав- : сан гэрэл зураг МиИнын ТӨРСӨН НУТАГ монголын САЙХАН ОРОН Манай Тавал аялагч Орхон голыг» өгсөөд, сэтгэл хөөрүү давхисаар «Бат зам нэгдлийн төв дээр ирэхэд намын үүрийн орлогч дарга В. Ша- равдорж угтан уулзаж зочид буу далд байрлууллаа. Тэнд юм бүхэн тохилог цахилгаан гэрэл бадран, ра- Диогоор хөгжим эгшиглэнэ, Буудлын үйлчлэгч бууз жигнэн, хөлдөөсөн ай» үаг халааж, жимсний эслэгээр дайл» “лаа. --а Аялагчид амгалан нойрсоод, өглөө нь Шаравдоржтой хамт хийсэн төлөвлөгөө ёсоор Могойтын рашаа ныг үзэхээр-«ГАЗ-69» машинаа асааж суугаад давхилаа, Дөнгөж та- ван нм явтал тїднийг ой ,модоор бү- рэхмэл, үзэсгэлэнт сайхан их ам уг- тан, "дардан Зам зурайж билээ. Удсан Ч үгүй Хангай нурууны ар ёроолын цэг цэлгэр уудам талбайд ирлээ. Уулын ширүүн урсгалт голын шуу гиан яруу тунгалаг найраг хөгжим адил. Даль, сугарын үнэр ханхлана, Аялагчдыг амралтын байрын үйлч лэгч“Ц, Мишиг: гуай угтан: уулзаж ЭНДЛЭЭД :! ( 5 «428а хүүхдүүд минь! Энэ рашаа- ныг, дэлхийд ховор зүйлийн нэг гэж шинжилсэн эрдэмтэд хэлэх боллоо, Та чар сайн үзээрэй! Мөн ч сайхан даа Эргэн тойрон цээ нийн ягаан цэцэг ярайж, даль цагаан түрүү, бэрээг, гонид, тарна , эхээр, жима ЭНД дүүрэн. Ёстой л иглтиг гуай ярьж явав, Тэд рашаан Г Дэср очтол - Ямар сонин юм бэ? Энэ Ш аажингийн орон» гэж мэд тэж Ї олон Явгайг яйравч гэ Вургиймав дуу Эр дан чулуул дээр байгаа могойн гийг зааж хашгирлаа, -! Хараач! яахаараа ингэж нэгэКаа сэтгэл нь ер ханасангүйзэ Маргааш хан чулуунаас хэдэл янзын халуун Уб нь зам шулуудан Орхон голыг өгсөж фргилна вэ? гэж Оточмаа бас ХашгГи- давхиад Хамар Хятруунд очиход бас л | ап нөхдөө дуудлаа, Нээрээн хүний 40-50 градусын халуун, могойтоос толгойн дайтай нэг чулуунаас 85-- Дуутуугүй ганган байгалиар хүрээ (75 градусын дөрвөн янзын ХАЛУУН дэгдсэн сайхан рашаанууд байлаа. рашаан бургилж байв, ТүүнДтолгойН .өднар бүгдээрээ цацраг идэвхт рашаан нь гавлын яс шиг хонхорт чанар тун ихтэй аль ч талаараа ХУ . нүдний рашаан нь яг хоёр нүд ШИГ ,циртаас давуу, дэлхийд гайхагдах ра хэлбэртэй чулууны хоёр нүхнээс, 8М- угаан байна гэж Оточмаа баясан ХЭ- ны рашаан нь түүний доохон дөрвөн дээд дэвтэртээ тэмдэглэв. Тэд Ор хуруу зайтай нүхнээс булаглан урса- хоны.улаан цутгалан, Дөвхөн гэдэг на.Зүрхэн хэлбэртэй нэг улаан чулуу хуш модоор чимэглэгдсэн гайхам наас гарч буй хүрэн туяатай Усыг угт гоё хадан уул, Дэл хад, шил Мишиг гуай мүүст ойгоор зургийн юм шиг чимэг -- Энэ зүрхний рашаап шүү гэж лэгдсэн Хоргой хүрэм гэдэг их хөч аалаа. Беөриий рашаан, дотөр нь ийг үзлээ, Бас бартаат замаар За өр байсан байх гэмээр тал дугуй рим газар морь хөлөглөж -8 нуур дамжин яваад хангайн уулын орон болсон, сүрлэг хадад, ногоон ой Хонхор чулуунаас, ходоодны нь мөн ходоод хэлбэртэй уур савсан гарч харагдав, рашаайпй чулуунаас Энэчлэн хүний бие эрхтнийг дуурайсан чулуу дааа гарсан байхыг тэд үзээд -- Энэ бүгдийг хүл зориуд урлай хийсэн зүйл огт биш, Байгаль мөн урнаа гэж Түүхчхүү ихэмсэг хэлэв, - Тиймээ, Одоо улсаас иарийн су далж байгаа юм. Ёстой л гайхамшиг» тай юм шүү гэж Мишиг өвгөн түү ний 8зэн шиг ханагар Зогсож хэллээ, “--Энд улсын амралт сувиллын га зар байгуулбал орол бүрд БГЄЛЭН тив болгоноос амьтан хүн цутган ирэх бий гэж Зохиолхүү бодлогошир- сон янзаар егүүлэв. -- Энд өөр олон сонин юм бий. Ойрхон, энэ нуруун дээр тарвал зэс улаан гэдэг уул, домогт Хангайн. ца гаан чулуу, самар жимсний орон бол сон шар булыг үзнэ. Бас хойшоо жаахан яваад Орхон голоос алд, алд загаа барина. Ховорхон газрын нэг дээ гэж Мишиг гуай хөөр болон та- нилцуулав. Тэд Мишиг гуайнд орж сүү болсон шар цай ууж Могойтын рашааныг өдөржин сонирхсон боловч 2 "171:111332:217 ДҮР ЗУРАН, Сэргэлэн багачууд Саяхан нэгэн бүтэн сайн едрийн үдэш Архангай аймгийн Жаргалант сумын тев- йн гажилчин албан хаагчид хөдөлмерчид эгдлийнх99 клубт концерт үзэж байлаа, (Үзэгчдийн танхим пиг дүүрэн хүнтэй бай- сан бөгөөд нийт хүмүүсийн анхаарал гагц» хүү таазны зүг чиглэн уянгат дуу, уяхан бүжиг уран хөгжмийн хөг аялгууг амтар хан сонсож, сонирхон харж байлаа. Гэтэл үүд тогших чимээ сонсогдлоо, Жү- жигчдийн бэлтгэлийн өрөөнд байсац, нэг эмэгтэйг үүд нээхэд улаан бүч зүүсэн 2 Хүүхэд нилээд сандарсан байдалтай зог Хож байв, 4 25 -» Оройн үзвэрт багачуудыг орууллаггүй шүү дээ. Та нар юунд ирэв? “--Өгчээ! юм хэлж болох уу? гэзд. сайх 2 пи ор тов хийтэл Ёслов,- ЇГ - Болно болно! 300 гаруй мегрийн зайтай байгаа сумын тєвийн халуун усны байшингийн зүг зааж тар яндангаас ер бишийн их утаа гарч үе үе галын дөл өрвөлзөж харагдана гэв , --Төдхөн олон хүмүүс галын аюул гар сан байранд хүрэлцэн очиж, уул галыг амархан унтраав. Хэдхэн мөч өнгөрсөн бол талын аюул улам гаарч хүүхдийн цэцэрлэ- гийн байшин, энгийл айлуудыг хамарч бо- лох байлаа. Ийнхүү сэргэлэн багачуудын ав хаалж, самбааны ачаар нэгдлийн үлзмж хэн хэмжээний хөрөнгө галын аюулаас ав- рагджээ. р Энэ хоёр сурагч бол тус сумын бага сур гуулийн пионерийн 27 дугаар бүлгэмийн 1 лүгээр бүлгийн дарга Н.Дэмбэрэл, 4 дү гээр бүлгийн 2 дугаар салаа!ы пионер Б. Дамдинжав нар юмаа. : Д, Чалхаажав гоор бүрхмэл Ширээтийн урт сайхан нуурыг үзлээ. -- Яасан сайхан газар вэ? Байгаль Даан ч их уран юм даа. 1 -- Мапай эх орон бахархаж ханаш гүй сайхнаа! -Эднийг тойрон жуулчлагчдын алллын газар болгохсон 2 “з- Бидний ирээдүйд хийх «Залуу нас» хэвлэл Дориод айлгийн «Дөл» гэд ажилладаг «Залуу хэвлэлийн газар байгууулагдсаны нэг жи лийн ой Чойбалсан хотод боллоо. Монголын пионерийн байгууллагын 40 жийлайнхээ ойг угтаж аймгийн тевийн дунд сургуулийн бүлгэмийн зөвлөлөөс санаачлан байгуулсан «Залуу нас» хэв- лэлийн газар хот хөдөөгийн идэвхтэн би чигч сурагчдад туслах тэдний ажил сур лагын арвин их туршлагыг нийтийн хүр тэл болгох еөрсдөө сонины бүх дамж лагуудад ажиллаж сурах, хүүхдүүдийг мэдээ материал хянан боловсруулж чад ажил КОН ая дэр нас»” хүүхдийн БАН ХАНГАЙН ТАЙХАМШГИЙГ ҮЗЛЭЭ мөн Ч их байнаа, Энэ сүх 1. гарт ор, байгуулана гэж ярилцан долгилсо сэтгэлээ барьж ядан хоолой нийлүү лэн дуу дуулж байлаа. Аялхүү Орхон голын эхэнд ингэ аялаад буцахдаа «Баян хангайн гай хамшгийг энд үзлээ, Хосгүй нандин газар юм байна» гэж бүгд тэмдэглд лийнхээ дэвтэрт бичсэн байна, ЁЛЛЭЭЧЭ””Э”Г бас... : гавьяат үйлс-урлагт бодит ХҮ: Халхуа сл өрөөч, рээ олж мөнхжин үлддэг жим- тай. Та нар доорхи зохиолуудаас яг л ийм бодит хүнийг олж үзэл болно. --Д. Сэнгээ «Аюуш» Гайтав «Дамдины Сүх Цэдэнжав «Хилчин» » Даржаа «Олзвой баа- “Уламбаяр «Энх тайвны манаа» --Ц. Дамбадаржаа нуур» : --Н. Надмид «Сүхбаатар» «Чин зориг» эмхтгэл зэрэг ио- мыг заавад олж уншаарай! . “.“Восход-2»-ын нислэгт «80 риулсан шүлэг! НИС оддын зочин Очин улаан оддын хүрээлэнд Оросын хөвгүүд бае л нислээ, Хөх тэнгэрийн хөлгүй гүнд - Хөлөгнөөсөө гаран зогсож үзэ лээ, хаал “сс р Золбоот дүү нар чинь модчсл Хүүсас Сайхан эв хамт биднийг сон Сав ертөнцийн зочин болгоно. А. Төмөрбаатар «Толбо Зоригт ах нарынхаа нээсэн Д. Цээсэд (5 дугаар сургуулийн сурагч) ГР :28:-017) 51 лийн хамт олоп МХЗЭ-ийн 14" дүгээр их хурлын түүхт шийдвэрийг удирдлага болгон өөрсдийн эрхэлсэн даг болгох зорилготой ажээ. сурлага хө Хүүхдийн хэвлэлийн газар 2| сураг ХӨлмөр дээрээ улам.их амжилт . гаргах чын бүрэлдэхүүнтэй бөгөөд өрөх, хэв зориг эрмэлзэлтэй ажилласан баяраар лэх, дэвтэрлэх, цайр зураг үндхэн онгоО тэмдэглэв. : вен тасагт хуваагдаж ажилладаг, Эд Ц. Эрдэнгбат ний дундаас хөдөлмөрийн 2 цагт сопИнидД 105-120 мөр үсгийн тэмдэгт өрж нормоо 119 хувиар биелүүлдэг өрөгц Рина Нан салмаа, Цолмондорж, 2250 сонины да ралт хуудас хэвлэдэг хэвлэгч Б. Цэвэл- сүрэл цайр зурагчин сурагц Д. Энхбат, үдэгч БШП-4 гэдэг машиныг ажил луулж сураад дэвтэрлэгчийн мэргэжил давхар эзэмшсэн сурагч Л. Цэрэннад Е98 нарын зэрэг тэргүүний сурагч олон бий, Хүүхдүүд «Залуу нас» хэвлЭїийнхээ нэг жилийн ойг ийнхүү хөдөлмөрийн өр нүүй амжилтаар угтахын хамт сурлага дээрээ гялалзсан амжилт гаргаж хамт олиоороо улирал дараалан 100 хувийн сурлагын амжилт үзүүлжээ, : «Залуу нас» хүүхдийн хэвлэлийн дарга 9 жил дараалан онц сайн суралцсан 9 дүгээр ангийн сурагч Д.Сарантуяа байна. 3 «Залуу нас» хүүхдийн хэвлэлийн -су рагчид өөрөө сураад зогсоогүй 10 гаруй сурлгчлыг шинээр элсүүлж, дагалдуу- лай сайн сүргаж байна Мйнхүү «Залуу нас» хүүхдийн хэвлэ хэвлэлийн «Залуу нас» хүүхдийн дагга Сарангуяа өдрийнхөө ажлын дүнг сонины эрхлэгчид утсаар илт- гэж байгаа нь. сөөөсөөбөбөөнөөөдӨөөөөөөсөсөӨөӨӨӨӨӨ ь:.. гд Б.. 3 л ( 1 ЄДн уншигч та нартай нас биеэр “цовоо Лхагвасүрэн байлаа. гэсэн” үгийг аав Лхагвасүрэн гэнэ, гой хүү. Уг нь Завхан аймгийн Яарч, : халтай нь Өдоогоос 40-өед жилийн тан эсэргүү зам варыв зарт өрүөгдсөн юм. ддлй лг ПИ А 1 и 1 ї 141) (8 1Й Ддшийн бүрий болжээ, хийдийг тойрон Их ТОГЛОДОГ хэдэн жаал сэм цуглав. --За одоо нуугдацгаая, Битгий шуугилдаарай, Муусайн лам нарыг... гоод хөмхийгээ зуун хэлсэн хүү авс ё “хэд бол нөхдөөсөө биеэр хамгийн бага, ч насаар 14-15-тай сэргэлэн Хүүх- дүүд тууний үгнээс ер-гаждаггүй «тул .бүгд ногоон дунд таран хэвт- лээ, Энэ хөнийхний хүүхдүүд вэ? гэ- вэл амь зуухын эрхээр хүрээ хийд “бараадаж-амьжирч байсан цөөн за- рим ядуу борчуулын хүүхдүүд би- лээ, Тэдхийх ажил, сурах сургууль гүй болохоор уйтгарлан, уралдаж барилдаж заримдаа банди нартай тоглох зэрэг өдөр, хоногийг өнгө» “рведег байв, ч с Эрэлхэг. хүү Лхагвасүрэн Эл явдал-Аргын 1926 оны өвөл 1927 оны хавар хуучин Хан Тай- шир уулын: аймаг, Цэцэн сартуу" лын хушуу, одоогийн Завхан айм» гийн-Түдэвтэй сумын нутаг «Га- луутайн хүрээ» гэдэг газар болсон билээ. Энэ харамсалтай, тэгсэн мөр төө гайхамшигтай зориг баатарлаг хэрэг ээ! Тэд хүүхдүүд «Шинэ За» саг төр тогтсон, сайн сайхан. цаг эхэлсэн. Ламын шашин . сөнөнө» ээж, ах эгч, айл хөршийнхнөөсөө сонсч. учрыг сай» тар ойлгохгүй байсан ч битүүдээ «Хувьсгал сайн, лам. муу гэж 19- сөөлдөг» болжээ. «Манай энд удахгүй сургууль шон ийн гтж Эн дунд, нэгэн цовоо унав р, хүү орж ирлээ. Түү- ын чацуу ча р" зориг 1 Мея 12 72 (22:82 | Сснер больё. Хүзүүндээ улаан Чнлалилаллалла уланна. ЛнЬ ланнА ЧАБАГ ЛА ЕНБ спа чаналчинАл гачиг улиас. тийн үнэнч шудрага үзэл санаа ялж, үйл хэрэг мөнхжсөн юм. Түүний үйл хэрэг ашид дурсагдан, алтаар бичигдэх тай нь тодорч байна. Чухам Лхагвасүрчи гэдэг маань юу хийж яаж шнслэ су- гавтьяа- раглан лавлаж сурвалжлан Монголын Пнонерийн 0 7: - тын 40 жилийн Ойн өмнө уншигч оломдоо толилуулав. Энэ хүү сумын хүй. Харын 2-4 мэ эмүүд 523 Ю! танхим бий болох гэнэ «Бид хү зүүндээ улаан давуу зүүж, Хэзэ» бэлхэн» гэж хэлдэг:болно, «Ардын намын хүүхдүүд болно. Сүхбаатарын пионер болио». гэж хөөрөлддөг байлаа. Хожим нь тод «Ардын намын шпионер»-үүд жаг саал хийж, дуу дуулдаг гэвс сонс: жээ. Энэ вь 1926 оны зуй намрын завсар үе билээ. Нэг удаа Лхагва сүрэн санал таргасан нь: --Найзууд аа! Бүгдээрээ Ар- дын намын “хүүхдүүдтэй адил плио- юм зүүе. Цөмөөрөө мөөг түүж пүүсний наймаад өгөх үү? гэхэд хүүхдүүд цөм «Тэгье. Тэгьс» гэжээ. Мар- гааш нь хүүхдүүд дов толгодыг хэ- сэж, хормой хормойгоор мөөг түү- гээд хятад пүүсэнд авчирч өгөв. --Хай танай юу абнаа! Танзуур авах уу? гэж пүүсний паймаа асуув. -- Үгүй бид торго авна. -- Торгоо... гэж наймаагийн нүд нь орой дээрээ гарав. -- Тиймээ! Улаан торго гэв. Хэд хоногийн дараа хүүхдүүд хүзүүндээ улаан бүч зүүгээд, эв- дэрхий шанзны ширтэй дугуй хэнгэ рэгийг бөмбөр болгон сүр жавхлан- тай нүдэж, бас бүрээ үлээн жагс- жээ. Тэд нэгэн өдөр хурал хурж байсан хийдийн өмнүүр ийнхүү жагсаж дуулалдан алхлав. Лхагва сүрэн онцгойдуухан алхаж, «Хур- дан хурдан» гэж гараа цогтой хая- лан явав. Үүнийг сонссон лам нар хирдхийн цочиж, хурал номоо хааж хаалган дээрээ гарав. -- Юу гэзч болох нь энэ вэ? --Ээ арьяавал гэгэнай сахиус! --Улааныхны саа дайрчихжээ! -- Айдаа муу цаг ч ирж дээ гэц гээхэд хийдийн их толгой лам Бө- рөлгүү гэгч улцан нүдтэй хаван нүүртэй хүн царайгаа үрчийлгэн муухай харж: -- Энэ муусайн борчуулын зул басгуудыг хашраа! Улаан: намын саа дайрагсад гэснээ банди нараа дуудаж: --Та нар ардын засагт хайртай юу? Аа лам багшдаа хайртай «юу? гэж асуув. Зодуулж нүдүүлж дальдраа болсон банди нар айхын эрхэнд, - 3На! лам багшдаа, лам баг! лаа гэж нусаа шорхийтэл татац- тийн “тухай ямар сэлтгэглэл төрснгө мааай сонины газар даруй ирүүлэхийг хүснэ. ээж, аав, ах эгч нартаа уншиж өгөөрэй. Төд юу төх бол сөвин юм яривал захидалдаа бас бичгерэй! нэн | шт . | “дээр том толгой “Ж гаан алга хавсран бөхөлзөн хариул санд ---Тэгвэл тэр муусайй зулбасгыг зодоод салам хөөгөөд тараа| ахир бүдүүн дуугаар тушаав. апди нар, хүүхдүүд хоёрын хооронд ингэж зо доон эхлэвч Нэгэн шөнө хүүхдүүд муусайн хорон санаат лам нарыг сайн чадья гэлцжээ. Энэ аргыг Лхагвасүрэн олов Тэгээд лам нарын мөргөл үйлдэх зам дээр хийдийг. тойруу лан нүх ухаад өвсөөр мэдэгдэхгүй болтол өнгөлж, өөрснөө хол очиж нуугдан харна. Нэгэн том лам шо- голтой. ном" барьчихсан, амандаа түвд ном уншиж түнгэр гүнгэр дуугарч явснаа гэнэт” нүхэнд хөл алдан, хамраараа хатган пиндэг- изэн ойчсонд шогОолтой ном нь сал- ХиИНД ХИЙСЭВ. -Үгүй мөн сүрэнг ХЭЛЭХЭД иИНЭЭЛДЭвВ. . -Гагц энүүгээрч биш,-олон лам тэр шөнө тэгж ойчиж билээ. Маргааш нь эл хэргийг лам нар мэдэж жагсаж байгаа хүүхдүүд лам Наран тунгаа эрхээ харжигнуулан очин Лхагва- ход ХОоД гОёӨ!-Ггээк бүгд гэгч ирээд, -ХӨөөрхийнүүд нялганан: -- Багачууд минь, ардын засаг одоохон сөнөнө, Түүнийг дууриах нь нүгэл болно. Харин лам баг- шийнхаа үгэнд орж, хурал номд суувал нүгэл арилжиж бурхны оронд жаргана гэв. Хүүхдүүдийн дундаас Лхагва- сүрэн шовсхийн босож шар минь... гэж -- Худлаа! Худал.гэж | ламбу- гайгаас огтхон ч айлгүй хэлэхэд олон хүүхэд нэгэн зэрэг : --Тийм. Тийм! «Бид пионер, Сүхбаатарын пионер. “Ардын на- мын хүүхдүүд» Лам нар зоддог Ном нь худалч!...гэлцэн ам аман- даа шуугилдсанд бүдүүн лам цо- меслон балмагдаж, орхимжоо чир чид рүүгээ талийв. үүнээс хойш лам банди, нар болоп борчуулын жаа- луудын дунд хэд хэд удаа гийн ширүүн : он болж, хамар нарме нээл- цэж, хамаг хувЦСаа урал- цаж, хага хэгЗз цохилц- Лхагвасүрэн сүүл хүүхдүүдээ толгойлон, зодолддог болов. Лхагвасүрэн өшиглөхдөө сайн, дүүгүүрээр чулуу шидэхдээ мэргэн байв. Нэгэй удаа Лхагва- сүрэн, зодоон дундуур өндөр тав цан дээр гарч, хоёр гараа алдлан дээш доош нь сунган байж хүүх- дийн цовоо шингэн дуугаар: -- Шашин устана, ламбугай үж- нэ. Бид танхимд сурна гэж чалга чанга хашгирчээ, сүүлдээ Үүнийг дуулсан өнөөх том тэл- той лам Нарантунгаа гэгч хашар ны цаанаас сэм харж, өөрийнхөө нохой, мэт хүлцэнгүй хөх бандиа дуудаад, нэгэн юм чихэнд нь шив нэснийг жагсагч хүүхдүүдийн хэн нь ч мэдээгүй нь харамсалтай, Лхагвасүрэнг тавцан дээр үг хэлж, хашгирч байхад, өлгөр хөх банди гэтэн ирээд араас нь байдаг чад- лаараа түлхсэнд хөөрхий хүү ягж ч чадсангүй саван ойчлоо, Хүүхдүүд Лхагвасүрэн минь яав ийв гээд тойрлоо. Тэр, тол- гойгоороо газар шааж унасан ту! хамар амнаас нь цус садран амЬьс гаа нь давчдан цус шороо бдлсол уруул нь үг хэлэх мэт хөдлөнө. Тэдний нэг нь Лхагвасүрэнгийн- ХЭд ТӨЛГОЙГ өвөр дээрээ. тавиад хэсэг суулаа, Хүүхдүүд хацар, магнайг нь илэн, зарим нь нулимс дуслуулав. Хүүгийн хамаг. бие нь хөхрөн хөрөв. Нүдээ нэг нээх гээд чадсангүй... Хүүхдүүд цөм "там гүм болов, толгойгоо бөхийлгөн урссан харамсалын нулимсаа,арч- лаа. Ийнхүү эрэлхэг дийн Лхагвасүрэн 1927 оны тв- нүүн сайхан хавар нарт ертөн”- цөөс хальжээ. Хийдийн хОнх “дамар нүргэлэн, бүдүүн дуутай лам" тавлах мэг”, хүнгэнэнэ. Хөөрхий ээж тэндээс айсуй. Бага хүү нь араас нь уйлагнан паацаганан да- тажэаэ, 1 төрийн маань сСихХх дуулиан эх нутгийн маань, захаас зах хүртэл түгэн цуурайтаж. ядуу борчуулын бор гэ- дийг нэвт гийгүүлэн, хүү- хэд багачуудын сэтгэлд хувьсгалч үзэл санаа нэв- уриалсны тод жи- шээ нь энэ билээ. Хүүхдүүд мар гааш нь бөмбөрөө цохиж, бүрээ- гээ үлээж, уй гашуудалтай явж Лхагвасүрэнгээ нутаглуулжээ. Дагва гэдэг нэгэн жаал шарил дээр нь «Хайрт найз Лхагвасүрэн минь бид лам нартай чам шиг 30- ригтой тэмцээд ялна. «Бид пио- нер болно. Б Сүхбаатарын пионер болно. Ардын намын хүүхдүүд ралноэн гэж нэг ёсондоо тангараг өргөжгэ Чїр засаг ялалтын ийнхүү тэрч тэмцэлд Содномдорж хүү Рэгаэ-. нар” Рун) Үлалтдаллэтэ/ оьфг-н тэньллалнЭЛ, анал ланалинал ё Оашав Лана чанд -2а Лана ЛаШЖЫ Чалжа, , амиа, замнал унаа асЬлитьЫЛ, замаа. лчалж, заваь, үучсналажла/ нь” 22ХЕ 59519317 сАаАТАФЧУУЙ бА 7225 ЯАУУЛД24 ЗОРИУЛАВ 3 (28) 19865 оны Здугаар сарын 31 УДИРДАГЧ НАРТ ЗӨВЛӨЛГӨӨ ”- “2, НЭГ ҮНЭНЧ ШУДРАГЫГ (959МШҮҮЛЭХЭД Баатарчуудын дунд зохиогдож байх гол аж- лын нэг бол тэднийг үнэнч шудрага ёс зарчим- тай хүн болгон хүмүүжүүлэх явдал юм. Ахмад хүмүүсийн шилдэг сайхан зан чана- раар баатарчуудыг хүмүүжүүлэх ажлыг нарийн. дэс дараалал, төлөвлөгөөтэйгээр явуулж байх нь удирдагч нярын хойшлуулшгүй үүрэг мөн. тгшшээлбэл: В. И. Ленин, Д. Сүхбаатар зэрэг хувьсгалын удирдагч нар, соёл шинжлэх ухаанч урлаг утга зохиолын нэрт тэмдэглэлт өдрүүдэд зориулж, тэдний уламжлалт сайхан зан чанаруу даас баатарчуудад хэвшүүлэн эзэмшүүлэх ажил зохиохоос гадна, тэр хүмүүсийн бага нас амьд- ралтай холбогдсон зурагт самбар, альбомыг өөрсдөөр нь цуглуулан хийлгэж ярилцах нь их үр ашигтай. Багтарчууд өөрсдийнхөө дуртай, номын гайхамшигт сайхан баатруудыг цуглуу лан түүнийгээ дүрслэн тоглож наадах явдал нь тэдгээр шилдэг баатруудын сайхан чанараар хү мүүжихэд ач холбогдлоо өгдөг. Орчин үеийн шилдэг хүмүүстэй уулзалт хийлгэх мөн аравт, багуудын дунд ямар зүйлийг жигших, ямар зүй лийг сайшаан дэмжих талаар баатарчуудын өөрс дий нь бодлыг зургаар зуруулах, эсвэл бүлгийн пионерүүдээс дээрхтэй холбогдсон зурагт үзүү- лэлт хийж, харилцан саналаа солилцож, шүүн ярилцах явдал хамгаас чухал юм. Б. Энэбиш. завтар-ат-ар-арт-ыг шаталтат” -ир”-р-сиерх аг” -чвР- хар-ай ар чиРЧИР” чид чар”-с9Р-ВР-”-рирл «Ри -иР-Р-БР-Р хар-иар 4-Р арай «араар ачаан Цэцэгээ охиныг Цэвэрч болохоор Цэцэрлэгийн бид Дууриадаг юм. Нүүр гараа Тогтмол угаана Нусны алчуураа Толийтол индүүдэнэ. “Өмссөн хувцас нь Хир тоосгүй Өөгүй цэвэр Охин юм...“ Цэцэгээ охинд Анхааруулж хэлэх “Огторгуйн нисгэгчид Ї 8 байх нэг (Би хоёр жаадтай Лхагва, Пүрэв Барын й хоёр дахин уулзсан гурван хүүхдийн юм. Анхны уулзал амий: | Таар тэдний хүсэл мө зяршланд шилсл “рөөдлийг сонирхов. Тэгэхэд нэг. нь «Би огторгуйн нисэгч бол нО» нөгөө нь «Би жо лооч болно» гэж би лээ. Саяхан автобу | сан дотор нөгөө хоёр жаалтайгаа тзарал дав. «Би өнөөдөр гэ рийн даалгавар хийл гүй очоод, гэртээ мартчихсан гээд за лилчихсан. «Чи бит ГИЙ хүнл хэлээрэй» ҮгЭж нэг нь хэлэхэд нө 4 гөө нь «Найз нь яа- лаа гэж хэлэх вэ?» гэв. Ийм үерхэл байж болох уу? Үнэнч шудрага ёсонд нийцэх үү? Хэрхэвч үгүй ээ! Огторгуйн 5 нисэгч болох, машин техник жолоодо", ход нэгэн чухал чана рыг эзэмшсэн байх ёс той. Энэ бол үнэнч шудрага байх явдал ! юм. Дорноговийн тө вийн арван жилийн сургуулийн | сурагч Цэцэрлэгийн бидний Үг бий. “Хажуудаа суудаг «рчат-вт-ират-ит «ититит-л-в ФэтэтэтЭтЭ ”” зү?лт: андахгүй мэднэ. Увс аймгийн су рагч Бямбажав галын аюулаас хүний амь “ба улсын хөрөнгийг аварч «Шудрага жу рам» медалиар шаг нагдсан байхад Бул ганы пионер Баасан- хүү хөдөлмөрийн тал- барт гарамгай ам жил гаргаж, БНМА У-ын хөдөлмөрийн хүндэт медаль хүрт сэн байна. 1961 онд сурагч Нямхүү анх таван он цын эзэн болж бай сан бол, одоо манайд 5 онцын эзэн 2998 боллоо. Харин дээрх хоёр жаал эдгээр үлгэртэй сайн пионе- рүүдээ дуурайн, үнэнч шудрагыг эр хэмлэн хүний сайн сайхан чанараар биеэ чимж” баатарчуудын хаа дүрмийг биелүүл бэл огторгуйд ч нис нэ, Жолооч ч болно. 2Наалыг чи Хэлээ гаргаж Элгэлдэг шүү. Багшийн нүдийг Хариулж байгаад Бас хааяа Чимхдэг шүү. Энэ байдлаа. Засчихаад Эрхэм сайн Охин гэгдээрэй. А7 ДОРЖТАЯА ! Цэцэгээ | Ц1УДРДТЛ | Манай цэцэрлэгийн байшнн ийм. | Хари үүнийг чинь хаана тавья даа. Ц., Сакдангийн авсан гэрэл зураг Сергей Михалков Нэгэн удаа туулай, дуг нойрондоо дугжирч байгаа барын хажууд мо- гой байхыг үзээд: --Барыг хатгачих вий дээ? Ер вь сэрээе байз гэж шийдээд айснаасаа чичирч ядан барын сүүлээс хүчтэй гэгч Нь .гзарч эрхив зүрхлэв? -4Хэн намайг сэрээхийг гэж бар хүрхрэв. Туулайн амь Бяцхан х ЭРусэлАлээн Ээ уншигч Бяцхан Алимаа одоо долоохон настай, ирэх жил сургуульд-орно. Энэ охин Баянхонгор хотын нийтийн номын сангийн хүүхдийн тасгийн идэвх» тэн уншигч болжээ. Алимаа 1965 он гарсаар «Туулайн бүжин», «Арван бяц хан найз», «Алим», «Аав хүү хоёр», «Норовын намтар», «Гурван найз» «Хоёр нөхөр». «Хөгжилгэй дэгдээхэй», «Муужгай хуужгай хоёр» гэх мэт хүүхдийн 48 ном уншжээ. Алимаа уншсан номныхоо утга санаа, үйл явд- лыг сайн ярьж чаддагаас гадна бас«Ишигэ, «Хэрэм» гэх зэрэг-олон-дуур | хөөрхөн луулда! болжээ Алимаа ингэж уншдаг юм. Бурмаа одоо Баянхонгор хотын ангид суралцдаг билээ. болжсурсан нь түүний эгч Бурмаагийн ач 8 жилийн дунд сургуулийн 3 дугаар Л. ЦЭНД-ОЧИР (Соёлын яамны) л тринвь. ҮИнЬ, ЧИЛЖ.” “Лнина.!1 Линь. нь 1ЛЧИНА. Лин” ЧЯВнЬ/ ! ! ФсФоӨӨӨӨбөоөсэбсооЭүтӨОСОООООӨбФосОӨбӨ6ЄӨ --Уучааарай! Би байна. чинь могой| Биеэ хамгаал! гэж туу- лай шивнэв. Бар эргэн могой руу харс наа, хажуу тийш зайлж, «Алив сав раа нааш нь! Чи зоригтой шудрагэ учир үүнээс хойш хоёулаа үерхэх болно! Би чамайг өөрийнхөө хамгаа "алтанд авлаа. Одоо-чи хэнээс ч айх й явж болно» гэж бар туулайл өгүүлэхэд туулай ч баярласан гэж ичргүй Гэтэл гэнэт бутны цаанаас үнэг їрч иртэл туулай эгшин зуур алга «олов, Бар ихэд гайхжээ. Орой. нь гулайг эрж олов. -Юунаас,болж чи зугатав? --Үнэг хараад -4Би дэргэд чинь байсан шүүдээ! Би чамайг хамгаална! гэж амлаа биз дээ? --Тэгсэн. Цаана СМ 5 в 8 8 5 . ч. 5 Б (41 88.8 8 Фё : Ээ 88 56 - Б-1-2-1 р9 Гей сЁСЭ ас. Дд 588, м241-17:-01) гайг Я. БЮШ 3 3259 хол тов Г. шээж ФэбэбэээЭ --Эсвэл чи надад итгэхгүй байна уу? -111їэЖ байна -Эсвэл үнэгийг надаас хүчтэй гэж чи бодоо юу? --Үгүй. Та хүчтэй --Тэгээд яагаад чи зугатаа вэ? --Сурсан юмыг сураар боож болох гүй юмдаа гэж мань туулай гэмшин өчжээ. Г. Даваасамбуу (Багшийн дээд сургуулийн оюутан) | А-226010, 27-р БАНшим!5-в . НОомЕРЫН Сүхбаатарын нэрэмжи хэвлэ дийн комбинатад хэвлэв. Ж.. 72241 ДАВХАР 524365: Д.ноть “уЗФО Ж. ШАГДАР Хариуцлагатай эрхлэгч 7777 Индекс 14140 287 “МАТПЦМЭТ Бол СФёиє.288186»670т4а28622., “Ү-18) хО 2 54” н ЇЕ00 Ч ЭИХЗЭГ ИН. Зэв ордог “Монголын ПЯОнЕрийн 415): Зөвлөлийн сонин ОЮУН У 14/дл 44.18 - 4 УХААНЫ 8.(44(848«Ми.4) 2| зэх жиллээ аа иииилииилиииий “1965 оны дерөвдүгээр М 13 (897) ЛХАГВА “Үнэ:19 Магеманнкийн: Улсын Өли пмадын 1965 оны аврага : Баясгалан | Хамгийн энгийн ойр зуурын хэрэ! эзөэт зүйлсээс эхлээд Шинжлэх ухаан техникийн шинэ “нээлт бүтээлүүд, огторгуйн аврага хөлгүүдийг зохион бүтээх хийгээд од гаригийн хооронд зялан жуулчлах энэ бүхний оньсон түлхүүр нь математикийй шинжлэх ухаан билээ. Манай оронд ган хөл гийн нарийн тооцоог мэдэж түүнийг эзэмшиж чаддаг дадлага чадвартай шинэ боловсон хүчин шаардагдаж байна. Тийм авьяас билэгтэн та на- раас төрнө, МПБ-ын гүүхт 40 жилийн ойг уг таж МХЗЭ--ийн Төв Хороо. МПТЗ, Гэгээрлийн Яамнаас эрхэлж, манай орны нийт сурагч пионерийн дунд математинийн олимпиад зарлан явууллаа. - Математикийн олимпиадын нэг хоёрын даваанд 150 дунд сургуу- лийн 50000 орчим сурагчид орол цож, хот хөдөөгийн сургуулиас 29 шилдэг тоочид шалгаран олимпиа- дын гурвын даваанд улсын аврагын төлөө оюун ухаанаа шавхан өрсөл- ДӨВ. Олимпиадын нээлтэд БНМАУ-ын Гэгээрлийн Яамны сайд М. Жамсран, нэгдүгээр орлогч- сайд Г. Мэндсай- хан, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Д. Сүрэнжав нар бо лон уроонн математикийн ухааны сөр дэмтэй. мэргэд, сотгүүлчид өрөлцөв. Инпнонерийн ордонд болсон энэ тэм- цээний үед сургууль бүр ханын со нин тооны үзэсгэлэн таавар гаргасан байв. Олнмииадын нээлтэнд, МУИС-ийн ректор профеесар Н, Содном орол- цож үнэтэй сайхан үг хэлэв. Нөхөр Содном аөвлөн хэлэхдээ: -- Эрдэм сурахын бий. Нэгд үндэсний хэл бичиг, хоёрт тоо, гуравт орос хэл юм, Энэ олим- пнад онцгой их ач холбогдолтой юм. Цаашид орос хэл, хэл бичгийй. ийм олимпиад явуулбал бас л сайхан ажил болно гэв. Таван цагийн турш гурван үндэс оюунаа шавхан өрсөлдсөн энэ тэм цээнд нийслэлийн 10 жилийн 23 дугаар дунд сургуулийн 10 дугаар ангийн сурагч Цэмбэлцогтын Баяс- галан. Дамдинсүрэнгийн Агваанцо рэн нар бололцоотой 18 онооноос тус бүр адил 17 оноо авч гүрүүлж математикийн улсын олимпиадын аврага боллоо. Хоёрдугаар байрыг Баян-Өлгий аймгийн төвийн 10 жи- лийн 1 дүгээр дунд сургуулийн су рагч Тохойн Мурат 14 оноогоор, 3 дугаар байрыг Архангайн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч Доржийн Бямбажав 13 оноогоор тус тус эзэллээ. Боооы тэрчанцэран Сувд, Тө Лхагвасүрэнгийн дүүгийн захиа Би ахыгаа Миний ах Лхагвасүрэн намайг -Дөнгөж мөлхөж явахад бие барсан юм гэдэг. Миний ах харгис лам нарын эсрэг ядуу борчуулын хүүхдүүд- тэй нийлэн эрэлхэгээр тэмцэлдэж байгаад тавцан дээрээс түлхэгдэн нас барсан гэдгийг би тэр үед хамт тоглож наадаж, явсан хүүх- дүүдээс нь сонссон юм. Миний ах сургууль танхим бий болоогүй, фїонерийн байгууллага байгуулагдаж хараахан амжаагүй байсан тэр үед өөрөө сайн дураа раа пионер болж хүзүүндээ улаан торгон залаа зүүгээд тийнхүү лам нарт хорлогджээ. Өнөөгийн сайхан аз жаргалын- дурсан бахархдаг хаа төлөө бага балчир хүүхэд бай сан ч ийнхүү тэмцэж, хүүхэд ахуй цагтаа баатарлаг гавьяа байгуул- сан гэж би ахыгаа дурсан бодож их л бахархалтай явдаг юм даа. Завхан аймгийн Цэцэн уул сумын клубийн эрхлэгч Түүний дүүтэй Тус сонины үүний өмнөх | дугаарт нийтлэгдсэн зоригт хүү Лхагвасүрэнгийн тухай би уншлаа. Төсөрхөн Завхан айм гийн Цэцэн уул сумын нутагт ажлаар явахдаа түүний дүү Вандандоржтой уулзсан юм. Тэрзэр миний ах Лхагва- сүрэн улаан бүч хүзүүндээ зүүж, лам Р. ВАНДАНДОРЖ. Йй Математикийн улсын олимпиад гооч нар зарнм бодлогыг хамийн хялбар уран иарийп аргаар бодоныг олимпиадын комисс сайшаан. тэмдэг лэв.? Олимпиадын дүнгийн хуралд МХ ЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн битийн дарга Ц, Нацагдорж, Х. Батаа, (НМ АУ--ын Гэгээрлийн Яамны сайд М. Жамсран, нэгдүгээр орлогч сайд Г, Мэндсайхан, “Монголын ЦПоне:- рийн Төв Зөвлөлийн дарга Д. бүрэн жав нарын хариуцлагатай хүүүс оролцож, математикийн улсын улим пиадын комиссын дарга БНМА/-ын Гэг гээрлийн Яамны -1 дүгээр орогч 11 5 нЕЗ ЭРХ Ул? мРЭЛ22 угай ш Е 27 /3/ р, бос будгаэд сг Бэ 25 Мунх 820 а. ЭРЭР ИГ” СЭГ” ! чи Зүусдан, 4 “ГУ” р» 4-Жн. | | 32о»жэд “Унаж Фи: дал ям8-4 Цас 4: Л /уу2ааг 8 эд "аяс ЛУУрАР Математикийн Улсын өлим- пнмадын 1865 оны аврага -29 0 Д,. Агваанцэрэн сайд Г. Мэндсайхан дэлгэрэнгүй хэлж, Монголын Пионерийн гууллагын 40 жилийн ойн нэрэ математикийн олимпиадад амжилттай оролцсон нийт ХУрагчдах баяр хүр гэв. Цаашид математикийн олимпиадыг: улс аймаг. сургуулийн хэмжээгээр ЗОН зохиож манай сургуулиудын авьяас билэгт охид хөвгүүдийг жил бүр шалгаруулж олон улсын матема тикийн олимпиадад байнга оролцож байх нь чухал гэж номисс онцлон тэмдэглэв. Ц. Эрдэнэбат, ала21 «1хагвасүрэнгийн найзын захиа Эрэлхэг хүү Рэгзэдийн Лагва сүрэнгийн баатарлаг үйл ялын тухай «Пионерийн үнэн» сонн 12 дугаартаа нийтэлжээ. Тэр үед би яг л тэдэн шиарав гаруйхан настай байж, тэ|нтэй нийлж тэр тэмцэлд нь биеэророл цож явсан бага балчир үегрга- гүй дурсан бодлоо. Түүний тав цан дээрээс түлхүүлж насан эцэс болоход бидний хүүхдүүдЭргэн дээр тавьж түрээд оршуухдаа би шарил дээр үг хэлж їйсан маань одоо-бодоход нээрээ нэг ёсондоо тангараг өргөж байрэ. Миний-нялх багын сайнайз би уулзсан юм банди иартай гэмцэлдэж эндөравцан дзэрээс түлхүүлж нас барсан Ч гэж харамсан ярьсан юм. Бас Лхаггүрэнг сайн таних тэр үеийн хүн одо арте- лийн гишүүн 75 настай өвгөнЯМба- жав, 54 настай Шагдар нар үүний үнэн болохыг батлан хэлж Ясаан, Төр үед тэнд-нь писнерийн бай(ллага агсан хайрт Лхагвасүрэнгийн гэ гээн дүр, ариун үйлс, алдар гавь- яаг нь ийнхүү мөнхжүүлэхээр бос гон гаргаж ирсэн тус сонины хамт олонд талархлаа илэрхийлье, Харин энд онцлон дурьдахад тэр гүед хамтарч тоглож наадаж тийнхүү тэмцэж «явсан хүүхдүү- дээс одоо хэн хэн хаана байгаа нь сайн мэдэгдэхгүй байна. Тийм бо лохоор энэ материалуудыг үзсэн тэр үеийн хамт байсан хүүхдүүд нь сониндоо энэ талаар өргөн дэл гэр бичээсэй гэж хүснэ. : : Д. ДАГВА" (Завхан аймгийн төвийн 8 жилийн дунд сургуу лийн багш) байгуулагдаж, хараахан амжаагүй бай сан ч сайп дураараа пионер болж өө- рийгее «Сүхбаатарын пионер» «Ардын намын хүүхэд» хэмээн нэрлэж всэргүү лам нартай тэмцэж байсан эрэлхэг! хүү байжээ гэж бодсон бөгөөд манай шинэ үеийн хүүхдүүдийн түүхэнд дээгүүр байр эзлэх учиртай юм гэж санасан би лээ. Л. СОСОРБАРАМ. (МРХЭ газ рын ажилтан) Донровын Намдаг тэлж у бүчтэй банкан хүү явсан бол одоо төрийн шагналт | нэрт зохиолч болжээ. Манай анонсрийн байгу... їюс Намдаг гуай мэгййн олон арван шилдэг хүй төрсөн юм. Нам- Айг Фуай| | амьяралын- каа 50 гаруй жилийнхээ турч Тэмцэлл» («Сү- Хавар час, Цас мөсөн Үү гуулал амжилттай үйлсийг бүтээв, хайлж, гол Н Ї ү Ч Х НЬ 1931 оны 3 дугаар сарын 30-ны Н Иён ая- Л, 5 өдөр Төв аймгийн ппоперийн товчоо- |! ШНӨНЄрийн байгууллага бол шинэ хувьсгалт Гиганатын НДНЫН Д Нэн урж гийн ардын хамт нндэрийн хурал “журмын ! : : ш Лсөлд нү онровын Намдаг ч той хотын с БҮүлэх салаа» гэх зэргийн эртэй Уралдайны Бэасы аларэй "Цар : л исээ. зуд 5 шимээр сай. ХЭПЖӨӨНТЭЙ эхлэж өдрийн ажлын | 1939 оны 8 дугаар сарын эхээр тай байгуулж, байв. Ппонер сурагч- хан цэцэг гөгсгөгд сүүдэр наадам ший гаргаж Их тэлгэрийн аманд Аюупкав багш- дыг хөдөлмөрчдөд бичиг үсэг “ваал- 1 үзэцгээжээ. 2 ба 3 дуга 7 гах болон пионер сурагч ї ургана. дугаар өдрүүдэд тай 70 гаруй тионерүүд анк пионе- 0 р сурагчдыг биеийн ыйл хуваан наран дор манай ард ГУЛАМЖ зээлээр жагсан нар хурын ХИЙЖ, жагсаал явуулан маш баяр гүйл ажил хэрэг болон суртлыг, олон түмэнд сүнэнийг таниулах нь чухал ..» | «Пионерийн чҮрэгдсэнайн зэрэг өгүүллэг тууж раомая хорь гаруйг «Тогос кзэрт гэдэг шүя- тийн эмхтгэл таргажээ. Бид гурзац хилийн галын эсэргүү ца. ний дүрийг товойлго- өмнө ик сургуульд рын харгис шийж ча сон зохиол “бичихээр сурч байхдаа төрийн нар, “ардын цэрэг, Донровын хүү зорин. шагналт зохиолч Д. АРХ Олон Ттэдинй 9Ө8- орлоо.” Тэгээд «Ша-. мөрдөх дүрэм»-ээс явис ший рийн услана амарсан фм хөдөлмөрт оролцуулан сургахын Р) ҮЕ, амьдралд зүйл зүйлийн сай. Г2РГАт ардуудад сонирхуулсан ба тулд Төмөрийн завод, Хэвлэлийн ЭпЛав ХЦРЫ уул: Нигчугмрсэр цалам Залээс үзэгдэл болгосон Ч Ї с3 ха лсан Л С " кан цэцэгүүд ургасан билээ, 4,5, 6 дахь өдрүүдэд хөдөө явж хороо, Хоршооны түүхий эдийн їа- ЇГ” | ред Өшєн ЭЕр нан лЬ 133 “ Ха ЗЙЛЫН 0 эистуэл Их хөдөлмөрлө! 1925 оны 4 дүгээр сарын сүүл- “"ГИЙН ардуудад суртал нэвтрүүлэн зар, сард 2 удаа хир чадалд нь то- | «Дөчин жилийн өмнөх явдлуудыг д гуай суудлаасаа зохиолы Ц чвэр уугсн зохиолч Д. Нацагдорж хөдөөний айлуудын ажилд гар биеэр нэгд мэгэнгүй | санахад | сайааня ї 25 тэр. болгой. бууж ирэхгүй байда. Тэр үед би гуч эргэм насны буюу ардын : сэхээтэн, анхны багш нарын дотор ог, | ! Тэвчээртэй: ажиллан сур мэдэгдэж байна уу. Мөн биз гээд там хиа хурдан гэгчийн асаалаа. : 1950:44д оны үед Долровын хүү «Ал- тан тариа» | гэдэг тууж бичихээр шийд жээ хирсон ажил хийлгэх бурхангүйчүү- дийс байгуулах зэрэг ажлуудыг 30- хнож байжээ. арван хэдтэй хүүхэд шиг босон харайж, ташаагаа тулан до- туур холхиж хэсэг явснаа: “Тэгэхээр, 1926 онд Германд сурч байхдаа. Шиллер Гей ни зэрэг Гермалы сон годог зохиолч, яруу “лээ. сурагч Лойровыг дүраж ирүүлээд, эролцон туслаж Зүүнбүрэнгийн пно- богило халгуйтай ТАян цамц, бо- нерүүдтэй харилцаа холбоо тогтоов, гино хөх өмд, саравчтай хөх малгай " АУГаар өдөрт эргэнирж 7 хоногийн өмсгөп улаан бүч зүүлгэжээ, Дараа ЁКЛАа дүгнэн шашныг эсэргүүцэх нь олон хүн цугларсан голын хөвөөн бүлгэм байгуулж зохих газар бат Дээр очоод (одоогоор бол 5 дугаар "УУЛахаар явуулж байсан байна. калуун усны ойролцоо) Д, Нацаг- 1926 оны өвөл хотын дунд сур- дорис хүмүүст хандаж: туулийн пионерүүд “«Аль нь ашиг- --Энэ хүүхдийн хувцас зохим- тай АХ гэдэг исүжгийг анх тоглов. үєоор ямар байна? Үүсэн буй болох (1926 онд «Пиопер багачуудын г- Энэ жүжгийг бичихийн тул эхлээд Гэсэрийн туужийн гурван өөр “эхийг уншлаа, Дарва аь эд цийг тулгаж уншлаа. Ингэснийхээ эцэст «Шарай голын гур ван хааны» бүлгийг (бол ахмад гэгдэж явлаа. Сэхээтэн багш нар нь тоймтой хэдхэн хүй байсан болохоор тулгар засаг тө ГХҮє рийн буйлогыг олонд тайнулахаа эхлээд Л айлаас айл дамжий албан газраар явж бичиг үсэг зална. Алаг- лаад л сургуульд суралцах хүүхдээ ДУРЬДАТГАЛ 4 мТ??””"” | рүүд тийм юм хийсэн гэнэ. Ийм юм сурсан гэнэ, Ингэж амарсан гэнэ гэ- 1932 оны 1 дүгээр сард Улаан баатар хотын пионерүүд интернацио- налын өглөөлөг Ленин клубт хийв, пионерийн төв товчооны | Цэрмаа- гаас интернационалист ах дүүгийн барилдлагааны тухай яриа хийж бай- мэ. Гэтэл тэр нь тарна найрагч нарын зарим жүжгийн зохиол бол т ї АА їг Зан? дэг нх ажлын дуулна газар сайгүй 5 3 ийж Танаа” чин хүний тухай зо ноиерийн байгууллагын гишүүдэд "ӨРДӨХ дүрэм» 1926 оны б дугаар хоол ХУ ОУ аайы 2 ХЕс Хан алдаг солсонднн, түцын 8 СМАРЕ: Р иээнэ исүж-.. ХМОЛ болсонгүй хувьс Ж й НАС .! Эвлэг Н! унш, Г йм хувцас өмсүүлдэл ямар вэ?гээд гүлэн 8-нд | Монголын пнонерийн ТӨВЕХОрбон6 ЕЭ .ТАВЕРарьар Одоо санахад тэр үсийн поне- ӨЗГЭРОҮ УНАААГ20 Стэнцэхэлгэдэг” хүнс “хайн йархиол Хоол ЁАГЛВиВ Бийн ултдийа үмүүсийн санал зөвлөлгөөнийг ав. (ЙГУУЛЛагын анхны хэвлэл «Зал- 3 5 дугаар, бүгд, хурлаа! рүүд дэг журамдаа хатуу захирагд- лаа, 8 мөн жү- төс орлнАВ чанасан ээж их хөдөлмөр ХҮНИЙ тухай «Амьд чээ. Төдөлгүй 1925 оны 5 дугаар "МКЛагч» сэтгүүлийг хэвлэв. ЗЭС ОВВОВЕВНЧН га Ви л вОХИОН ОВАД даг ёс гурим . сайтай байсан шиг Жонс ишингүвээн сонир эс: 38:56гн тЭК. Хамгийл тол нь. РЕЛЫН зам» гэдэг ро х Ю 7 дуг уулалт, /ул ажл алаар : ! ям чу Ё р 8. лөв. Хамгийл г » сарын 8-ны өглөө Эвлэлийн Төв Хо | 1926 оны 7 дугаар сарын бая- гуула. т, лвуулах 2 ын талаар эрс бодогдоно Тийм 4 учраас тангар хоно, Энэ их хэрэг “9-Э8Ч үнтий би Хүр Тбайогттэрагэй ИЙ болчихож, Цог лнд ?МН өмнөхөн Буян тохойд хамгийн П эж гү. сайжирсан байна. Нэг дор багачууд гаа няцалгүй нам улс хүй ард, эх болсон. Урал зохиол үр 8 рооны байшингийн өмнө хотын дунд ЗАЛГАМЖЛАГЧ СЭТГҮҮЛИЙН 50-нас Д ї 4 б 4О ХҮЛЖ Ь сургуулийн Лойров Т. Нацагдорж, анхан пионерүүдийн биеийн тами АНХНЫ ДУГААР о0-нас дээш гарвал пионерийн 8. орондоо хэрэгтэй хүн болж чадсан гэж юу байдгийг юэ чих гэж хувьсгалын Тийм биз. Дүр босго БЭЭР шМОын 3 3 1 хэвл Ц Д. Намд Дашням, Батсүх, Дорж: ын зусланг багш Лувсандоржийн гууд, 50 үл хүрвэл пионерийн бүл- гэж санадаг Одоо энэ Оюун- (Ар- эсэргүү бослогыг Да- хын тул хэл хэрэгтэй Үү 7 мдаг, ям, Ба 5 - : дорж сөөлөн ойлгож, ингэс 2 и нэг л базаалтай юм " 5 ггаа са гү ? гулж 7 жүжигч 3, лцахад оролцож мөн биз, мэдэгдэж: ? Їдирдлагаа 7 айгэ 1929 оны 8 дугаар сард Москвад гүүд байгуулж, пиоперүүдийг нас дын жүжигчин) Готов (Дэд эрдэм Барс ҮЛЭГ 5 л” ралц сүрэн, Гомбо, Цэрмаа гарын зэрэг шалтаг раа ОЧгаруй үлэ ЛВЯНН/ болсон дэлхийн хүүхдийн анхдугаар насаар нь ялгаварлан, (2-3 салаа тэн) Намхайцэрэй (Төрийн шагиалт ын ЭЭ Шүлэг ЗОХНОЛ хвсан, 10-аад | байл байна уу? гээд түү болохсүй ин, их инлээд хүүхэд нөгөө хувцсаа өмсөн 2 хУДЛиБУЛСХ ЕОЧаарайЦ ас ВИНН чуулганд манай пионерийн төлөө- байгуулдаг болов. зураач) Содиом (Эрдэм шинжил- УМЧИЖ, ЭХЭЛСЭН ЮМ. дагч цэрэгтэй уулЗ- ний чинь одоо үеийн “ООр сэтгэл зовж, ү жагсаал пиопер болохын тул зэх “МИрын тоглолт үзүүлж байжээ. 2 аусєл Ї : Э Ё эл Ч Ё гээний ажилтан) гэх зэрэг хэрэгтэй Тийм байж болох уу? лав, Материал их ЦУГ ярианы хэлээр бичиж үг дотор нь хараал 1937 оны 2 дугаар сарын сүү. Л9ГЧ Зундуй, Шарав, Дэндэв, Дам 1926 оны 8 дугаар сард байгуу- |? юм хийсэн, хийж байгаа хойшид мөн биз гэж биднээс 7.7 Эс ТН гүй, ХУЙлжээ. Нойр хоо- гүү їзэр Завхан аймагт 90 дүгээр бү Аннсүрэн, Дашням нарын 5 пионер, лагдсан баатарчуудын байгууллага | лууллаа. 9сэрүү нар хэрхэвч болохгүй, 943:-27 онө, калАМ бүч 3 5 хийх ирээдүйтэй ахмад пиоперүүд зэг, Ховдод 91 дүгээр бүл зөндөө байна. лавлах мэт асуугаад Яриагаа үргэлжлүүлж билээ. Намдаг гуай эх орондоо эргэж ирээд театрт 8жил лаж жүжигт тоглож г, Увсад 1980 оны 7 дугаар сарын 12-ны нь тодорхой Дүрэм зааваргүй бай- 72 дугаар бүлгүүд ба лагдаж, ӨДөр Берлин хотод хуралдсан. Бүх сан бол 1935 оноос эхлэн баатар. шонер багачуудын байгууллага Дэлхийн пионерийн 2 дугаар их ху. чуудын дүрмийг зохион гаргаж мөр- їлам өргөжин бэхжлээ ралд Цэрмаа удирдагчтай, Самбуу, дөн ажиллах болов. 1927 оны 3 дугаар сарын 7-нд Рагчаа нарын 8 төлөөлөгч оролцов, Баатар Х Ё5:82222 вргасан харьяат эвлэлийн үүр хо. ГЕРМанд явсан төлөөлөгчид үйлд- чуудын ямар харгис шинж ча Хуучин цагийн утга 700 Мартан 2 ЁО нартай байсан бэ? зохиолын хэлээр би- ХИ засна..їээг нэгт малчин ард олон, ар чиж бас болохгүй. Бодол! ЭЭ ТЭҮҮнН. дын цэрэг яаж эрЭл- «Гэсэрийн туужийн» дээ Бал шил хэгээр тэмцэлдэв 99 хэлдэгийг яг хуулж ЖҮДЭВЖ 38 ни ҮҮ гэдгийг арван хуруу бас болохгүй. Үгүй ээ "Э!К НӨХДИА нь хэлэх 4 Гэвч би өчигдрийн ба өнөөд- багш нар өөрснөө илж элсүүлэн ав- Р"ЛН пионерүүдийн С23)12524 дїг, байлаа сөн ба одоо, ирээдүйн үйл хэр- гийг чамлаж байгаа юм биш їшүү.| Төдөлгүй иноперийн анхны бүлэг Эд улам ч ихийг | хийсэн. Ихийг | байгуулагдлаа. Пионерүүд ижилхэн хийж байна. Ихийг хийхээр барахгүй тэм- : байжээ. “Намдаг Гер тӨэ мэдэж авсан: эх “нхэнДд таатай авч, одоос пионер багачуудын хэргийг ВЭРЧИН ардуудтай хээ холбоо дэг нь «5 |рувпасдаж, улаан бүчээ намруулан ирээдүйн эв хамт нийгмийг байгуу» яАНи СОНГОДОГ буун 1:-853 Амдрыол: ер нь яах вэ? ингэх өөрт чамлагдана. : : ж, Герма 5 бө |Гуламж хороогоор д / жаг» Я хэ дог бүжиг” Бодож боловсруулсан хэрэгтэй байлаа гээд : ”Дирдах товч зааврын ёсоор пноне- ТОГТоож, Германы 15 хотоор явж хушуу» бө Цэ яааВыыг до ХЭЛ ЛЫН 5 лалцаж байна. жүжгийг үзэж: нүд Тэгээд бичсэн. Бич- Ё удалдаа хурдан гэг Ингээд: материалаа орон, пам засагтаа хандан тангараг рийн бүлгийн удирдагчаар чадалтай Хамтран хурал хийж, бүх дэлхийн ГӨӨХ л ТОМА- | хүүхдүүд түн дуртай, Хүрээний олон. АёТ!! ХАШРАМД хэлэхэд хүл ганц-| р тайлсан хийгээд зөв- сээр, зассаар байгаад ши ирж суугаад УЛАМ.| баяжуулсаар өргөжээ, Пионерүүд хоёр хэсэгт ху- Оловсронгуй, | гишүүдээс ажил ГИїоНерийн 2 дугаар 22 Урал болон тий НЬ? ПНО Їүмэн/| хөгшин | хөвөөгүй тэднийг ХЭЛ СУРАХ бүтээхийн төлөө л байх! лөлтийн мэргэжилтэн 2 жилийн нүүр тамхиныхаа | үлдсэн оосор шунх ваагдан (1 Дүгээр бүлгийг | Карл гуулж байв. хиэд Монгол орны байдлаас илт нерүүд хиЖ сонирхож бүр сүүлдээ. хүүхдээ л Эвтий юм. шиг санагддаг. Сурах- Ефремовын туслал- үзүүлж байж тайзач хэсгийг имэрч үү- ЧУАс нүүр ЦунА! улас Марнсын «нэрэмжит: болгон. даргаар | 1927 оны 83 дугаар сарын 28-нд ГЭЖ байв, энгэрт ньха- эдний эгнээнд явж байхыг харахгэх ГҮЙ бол бүтээхгүй. Сурсан мөртөө цаатайгаар жүжиг дээр гаргалаа: Гэвч рүүлж байснаа «Гэсэ “ё5 ТЭРЭ» Ч | биш нь Т. Нацагдорж (одоо байгаа зо- (лэг салаадын хурлыг сайжруулах Энэ хуралд оролцсон Бүх дэл- даж ӨГДӨГ. |сэтгэлл лийллдэг боллоо, Тэгээд сур-. бүтээхгүй бол сурсан нь талаар бо- найруулах зохиол би-? анхны юм болоод бас рийн туужийг» ун «Амьдаралын эзм» 8 киолч Т, Нацагдорж) нөгөө хэсгийг Заврыг гаргаж, пионерийн салаа- хийн 16 улсын пиопертэй найрамд байнсээ. гүуль, содсгэвлэл| пиоперийн учир ЛОХ юмдаа. Ээдээ сурах бүтээх гэ- чих хүсэл нь гаарч л дутуудуулж (орхи шаад байдаг хэргээ. бус «Цаг төрийн үй- НИ. Лениний нэрэмжит болгон їүуд тодорхой чиглэлийн ажлуудыг лын холбоо тогтоохын зэрэгцээ 1925 оноос 1935 он хүртэл ма- утгыг асууж сонирхох нь нх болж ЭГ |4стой |0Лонкэро төрсөн | ах Д. Нацагдоржтой хам ээ: мээн» гэдэг нэртэй даргаар нь Доржсүрэн (хөгжим бүж- яриуцан «Сүхбаатарын түүх нам- СССР-ийн Новый Сибирск ба Сверд най пионерийн байгууллага МАХН, Уншса, айтал тэ| Сургуулиуд ч олширч, сургууль ХҮҮ Юм шүү. нисаар: байтал:тэр Я ээж й с д тарч «Ви биш» гэдэг Анхны | юм боло аохиолын хэлний янз болсо" роман, бүт 40 гийн дунд сургуулийн багш) нарыг тїр, суртлыг дэлгэрүүлэх салаа» лов мужийн пнионерүүдтэй нийгэм МХЗЭ-ийнхээ хайр халамжаар үүсэн (бүхэнд пиолерийн бүлэг байгуулаг- Улсын гавьяаг ууган багш | жүжгийг бичжээ. Да- хоор тийм байж бо- ороод ирнэ. Хэлж ардын хувьсгалын сонгон баталнсээ, Ийнхүү тавин инэ- ХХ. Чойбалсангийн суртлыг цэвт- журмын уралдааны гэрээ бичиг бай. бэхжив. даж билээ. Тэгээд тэйлэхийн пидне- С.Жүрмэд, раа нь баруун дөрвөн дох уу? мэдэгдэж байгаа үг нь, зүй жилийн ойн өмцө ун гэн хүүхдийн, хүзүүнд аранзал аагланалтныл/чаньчны//өнньл/эннь ань /иань/үлчинь Чаны яана Ганнаь яннж, янньЛнны ань”, явнаь чан яана яанна.// ян, янаг авна ланалжнА гун. ана ана. гявнаг/ Торфүгэгтолтэнэ аймагт гарсан хувьс- байна уу? гэж хэлээд рэлт: байгаа зүйл ны засан Б13оВы н лээ. Хүүхэд ж й кор” 8, цраВсүлч Э СЭНС Монголын пионерийн 111) «Хоёр цаг хүрээгүй бичсэн Хорин жил амьд явбал |27-57--2--6-48 «ол-6-6-6Р-6Р-87-9-48-08--08-0Р-4Р-8Р-89 «ӨР-ЄР-ИР-6Р-ЄР-БР -ӨР-ӨР-ЯР-иР-ЯР-аР -Рчиар-8Р-эр-ит-ар-аР-ир-ЭР-ир-ат-Ж, тамхиа. шуналтай тэр чигээрээ баатрууд рийн үймээлээрээ» Хойт үе маань намайг зэмлэхгүй 3 сорж байснаа цочсон даа зохицсон байдаг, зохиолч Намдаг тө- хувьсгалын улаан тугны хэсэг Зургаан баяаг шүлэг минь байхаа» ПНИНОНЕРИЙН АНХНЫ ИДЭВХТНҮҮД мэт гэлэт үгээ Ши- Тэр үгээр л дүрүү- рийн шагнал хүртсэн 5 (Д.Нацагдоржийн дурсамж яриАцаас) гурвалжин улаан туузыг зүүн эн- рүүн хэлнэ. дийг боссох хэрэгтэй Тэртээ зүүлээ. «Хойчийг залгамж 1940-өөд оны үед байлаа. билээ. яагч багачуудын холбоо» нэртэй Бичээд б н айд зө- Үгийс Д. Нацагдорж 2 япончууд манай улс дуусан, оргилон ТШ бнлылн хан пиоперийн байгууллага анх ингэж ! руу удаах хараа довт- Бүүр хойно хахин ух сан хэйд Ч гэсэн «хө байгуулагдав. Бүхий олон багачуудаа Пар нар дуугарахын хам З35 залалхийлж бай- шиж харж үзтэл дөлмөрлөнө байгаа, Хувьсгалт Залуучуудын эвлэлийн Бүр шинэ үүсгэсэ Р таар Бас фэн хаг ар иүү юм бас байна. дахин сайн харна бай 8 дугаар их хурлын 10 дахь хурал- Бүрхсэн улаац цэцэрлэгтээ Багачууд хүүхэд бүгдээ рийн дайсны савраас “оарай голын гурван гаа, Бүр өөрөөр эв- Дааны шийдвэр ауьдралдгийнхүү хэ- Бүжиг наадмаар наадацгаал . | рээ ( баатарлагаа Бах хаан анх долоон үзэг дэж орхивол яасан рэгжин биеллээ/” Өдөб, “хоног, ар Бэлхнээ! Баяр цэнгэлийг хөгжооно. Эл тдВЧиХ ЛЭ сЖэн) даг байсан. Зургаа до юм бэ?» | гэж хэлд шинл өнгөрөх дУтам өсөн бэхжиж хөг- /релу-й Агуу улаан цусандаа Ё - Бэ: / ЭрэЛХаг цолоо тн 00 дугаар үзэгдлийг гийн учир энэ буйлаа. шин дэвжиж эхэллээ. Бичмэл биш | ЭУ? У--яаАд 93958-223/1:2588 Ардын . хувьсгалыг шин Арьсан бөмбөгийг 2, хасаж хаяад таван Т. Сэсмээ эзэлмэл бат илэрхийлэхтэй боллоо. А Зоан А мтаа 1 лаян бүчин дээрээ «Хэзээд бэл риун уураг тархиндаа сар тоглохын хамтаар хэн» 05 дуснан хариу шан Е Ашдын боловсролыг хөг Алсын ик улирлыг 2 1 дугаар шулж сургуулийн 5-6 ангийн сурагч пионерүүдээс гэр дээ. Пионерийн хүндэтгэлийн дуутай ф жүүлье Авцгаах багачууд мөнөө бид. 3 БАЧЭРДОАН Мэнэн хүнд өвчтэй байхад үргэлж эргэж, хоол боллоо, Вүрээтэй, бөмбөртэй боллоо. Бэлхиээ! Бэлхиээ!, | 8йй , 53 хуримтлуулж БЭР чэлслдасАН дэ Энжи хагд Пионерийн бүлгүүд 7 хоногт 1 Эднсаглн: Цас бүч минь хак: үэсвэх зулын х 2 Ши бөгөөл 20 дугаар бүлгийн пиоперүүд мөн пэг адил нйн 1 Ал- алхин Зүгтээ хийснэ агачууд хүүхэ/ дээ ! тын 24 лү сургуулийн 6-г ангийн сурач инопер Батгемөрөөс мл шлэх ас Мэн дүхсүэж Шинэ өсвөрийн багачуудаа Биелсэн эрдэмд боловсорч Н доарн Авүл, 32 Анкны бүрээч 3. Анхны бөмбөрч 4. Лениний бүлгийа хэ ЕЧ бас тээж тойн, өрчөөсөө хонины Ж шаны! “Масэы 1 33 дугаар бүлэг 7 хоногийн яж- Сэтгэлийн үзүүрийг хөдөлгө Баатар хувьсгалыг заалаа Бийн) Дарга Т. Намэг рисЧан ЯГ Нэнэнжэнн дээгл Ё. Даусүрэн с зайд лэ Ү8Ч пиво ЧД сэгаөнмийн є сайтар бэлтгэж, Т хоногийн эх- нө, Бэлтнээ “ ну, ын 8 25) дэр амжилг хүсч чин, сэтгэлийн хаяуун баяр талалхалр хүргэж 8Дд эвлэлийн гешүүд ба эа- Бага алас бөмбөр мяайь Бэлэй Эл 222 ту тг ле т РТ ВттэтТЛс2лсиОлэА байна. "7 Ционерийн: аякны ахлах улирдасч АЮУШЖЛН Г Тэр чигээрээ. гүйчихлээ. Нүд- ний үзүүрт цүнхтэй ном минь ха- рагдаад ч байх шиг, Элсэрхэг эр гийн тэндээс очоод л аваад ирэх юм шиг санажээ. «Хашбатаа!» хэмээн араас дуу даж байгаа багшийн дуу бүдэг тө- дий сонсдовч номоо авчрах гэж яараад эргэж ч харсангүй. Намайг “тэр гуу арай хүрээгүй явтал «Номы чинь оллоо» гэж хүүхдүүд шуугилдсаар тэртээ, судагийн гуу- “гаас намайг даллаж .байв. Би-нэг “талаар баярлавч, нөгөө талаар айх гайхах давхцаж, багш намайг юунд «дуудсан юм. бол| Өнөө гайхал Эсомэргий минь. мэдчээ бол уу! На- “ майг -бурханд сүжигтэй юм гэх бол уу! хэмээн “хийн хүйт лааж, бодоход бие агзае хурлан явья-гЭ- ХЭЭё хөл тушаатай юм шиг болчив. Багш над руу харж жоготой нү "5 Дээр инээмсэглэн: -- Шүлс чинь тийшээ. үсэрсэн “сүү! гэхэд бүтэлгүй мэргийн бал- “ таар хэзээ ч үзээгүй агдүүтэйгээр ичиж билээ. Халхын голын байлдаан болж байлаа. Эх орныхоо хувь заяа гэ. “ролт ирээдүйтэй зүрх судасны хол боогүй иргэд гэж байдаггүй бо- лоод-ч тэр үү, алс хойт. Хөвсгөл нутгийн балчир хүүхэд би тэр байллагныг мэдэж байсан билээ. Тэдний шивэр авир чрилцах нь. «Айм- ийн хүн»... . «Цүнх “зүүчихсэн байна би зээ» гэсэн тасархай хөн багш, ААМ ХЭГ! (Номхон! гэд- гийг тэгж сонсдог байжээ) гэж команд- лан, томоо байшин- гийн том тасал- гаанд орууллаа. Захирал багшийн хамт гялгар хар ха лимагтай нимгэн шар цүнх зүүсэн аймгийн хүн орж ирээд яриа хийлээ. Биднийг эрдэм ном- доо шамдаж, сайн суралцаарай! гээд Япон улс манай хил хязгаар руу довтол- сон тухай ярилаа. Аймгийн яриан дунд «тайван цагт хөлс их асгар- вал байлдааны цагт цус бага асгар- даг юм» гэсэн үг да хин давтан хэлэгд- сэн нь намайг зөн- дөө их бодолд оруу- лав, Би тэр хүний ярнаг анхаарахаа бо ЛИиОД МИНИЙ ХӨЛС ИХ гоождог билүү, үгүй үг ам дамжина. Төд- хүний | наас нь таниж олох ганц мэргэн арга гэдэг бодлыг төрүүлэв. Ажил хийгээд хөлс нь их Го00б- жиж. байгаа хүнийг «Энэ хүн байлдвал цус нь бага га- рах юм байна даа». ван цаг гэсэн болохоор ажил хийх дээр хамаагүй болох «бол уу? гэх зэргээр боддог болов. “Зуны амралтаар хөдөө герсан хойноо ч-гэсэн хэний хөлс нх, Х3- ний хөлс бага гоожиж байна вэ гэдгийг ажиглан нөгөөх л Дүгнэл- тээ хийдэг байлаа, Хоёрдугаар ангид орсон хойно ч гэсэн энэ бодол мннь хэвээр бай «ан, Гуравдугаар ангид орж дэл- хийн байдал, түүх, | байгалийн шинжлэл хэмээх хичээл үзсэний эцэст алив юмыг лавшруулан ухамсарлах болж | «Тайван цагт хөлс их асгарвал байлдааны цагт цус бага асгарна» гэсэн чинь «Тайван цагт хөлсөө гоожтол бэлт- гЭл хий, тэгвэл дайсантай тулал дахад бага хохирол үзнэ» гэсэн утгатай юм байна шүү. Гэтэл би гэнэхэн ойлгож явжээ. Ямар Ч ажил хийдэггүй хүнээс бол суу- гаад л байхад нь ямар хөлс га8- рах билээ. Харин сайхан хоол ид сэний дараа хурдны морь шиг хө лөрч болох юм хэмээн бодож би лвэ. : ХҮНИЙ САЙХАН СЭТГЭЛ Жин өвлийн гэрч, уул тал цасан хөнжил нойрсон мэт дүнсийнэ. Тэр жил нх цастай болоод ч тэр үү, сур гуулийн хашаан дотор бараан га зар ховор. Шивээний ёроолд ца- сан хунгар хяран тогтсон байлаа, хүйтэн салхи нє- дор Миний бие эрхбиш бие «чөл- жин нас нэмж, ухаан суусны дээр дунд сургуулийн 5 | дугаар ангид орсон үе билээ. Орон вут- гаасаа найман өртөө хол олны хөл үймээн ихтэй газар ирээд сай наас гадна саарыг Ч бас зөндөө дуурайж буруутны ёсоор багшийн өмнө зогсдог байлаа. Аав минь өвлийн хүйтэнд тэр холоос зуур замдаа гурав хонож хээр азрагаа унасаар намайг эр- гэж ирэхдээ том цагаан нэхий дээл хийж авчирсан байлаа. -” Миний хүү номоо сайн үззэ рэй! Хүүхэдтэй ноцолдож дээл хувцсаа урав гэж захиад духан дээр минь үнсэв. Тэрнээс хойш долоо хоногийн дараа хүнсний дэлгүүрээс хиам авах санаатай тасгаасаа гартал хашааны хаалга тойрох нэг л харахаараа. Үгүй, тай-. ч биеийн хөлс асгах “хоёр нүдний нулмис мэлтэгнэв. ЯЛ.Чогйэжсл мээд БАГАНЫ? ХХ/АЛГТГИГ2/АГА “вээгээр давья тэж бодлоо. Богинохон мод шивэзн завсар хавчуулан дөрөөлөөд тээж амж- лаа, Тэгээд цааш шивээний дунд хир алгадан үсэртэл тохомын чи нээ хормойн тасархай шивэзэний оройд дүүжлэгдэн. хоцров. Бүх шнг болоод -- Ямар.гай нь.намайг ийш дуудав ав! Ёэ! би мөн аз хий- морь яь ардаа гарсан жаалаа! Хаалгаар гарахад хорихон байсан биш бил үү! гэж сан гутрах бодлоор сэтгэл вай завсаргүй эзлэгдэв. метр харам- минь Тасарсан хормойгоо тасагтаа гүйж иртэл, барьсаар -- Яав аа| яав аа! гэж. шивнэл- дэн хүүхдүүд намайг тойров.Тэд ний царай цөм баргар болсныг харахад «Нохойд уруулчиж даз! Хаанаас нь цус гоожиж байгав бол доо» гэж бодсон байхаа! Нөхдөө хайрлах тэдний энэрэн- гүй сэтгэл багтаж ядаж байсан сэтгэлий минь гунигийг хуваалц» лав. Одоо яах хэрэгтэй вэ? Оёх л хэрэгтэй, Хормойгүй дээлтэй яв бал хүүхдийн доог болно. Гэтэл зүү алга, Утас алга. Төөмөө коминдатын хаалган дээр очоод яяархан тогшлоо. Бүдүүн дуутай хүн «За» гэв. Хоймрынхоо хив- сэн дээр Төөмөө гуай завилаад суучихсан бууз идэж байна. ХА- жуудах хүнтэйгээ юм ярина, На- найг анхаарсан шинж огт алга. Авгай нь эргэж ч харахгүй юм оёод л суух юм. Би утас зүү гуйх нь байтугай буцаад гара- хаасаа халган хөдлөлгүй зогсов. Гэвч горьдлого тасарсангүй. Төөмөө гуай хундага тулгаж чадахгүй байна. Лав д нүдний ну тамшаагаад нэг бууз тэр чигээр нь ам руугаа хийснээ -- Ми юунд зогсоод байгаа хүүхэд вэ гэв, Би дуугарах гэсэн боловч хоолой зангирав. -- Наад хормой чинь яасан юм бэ? гэн: зандрасхийн хэлэв: . -о Сая урчихлаа. Зүү -утас байвал өгөөч! гэж зүрхлэн гуйв. Тэгтэл Төөмөөгийн авгай эргэж харав. Гэвч үг дуугарсангүй. Бод. вол би нүдэнд нь тийм дулаахан, : биш харагдсан буйзаз! Төөмөө гуай. намайг ширвэн ха раад - Манайд байхгүй гэв. Тєр-, хин дундуур торлогны модоор, ороолгосон юм.шиг бодогдов. Тасагтаа гүйж ирвэл тэд нэг. тэвнэ олжээ. Би. давталганд очил гүй дээлээ оёхоор хоцорлоо. Ца- гаан алчуурынхаа буланг єэм | лэн утас нийтэглээ. Нийтэгсэн та “ван ширхэг утсаа оёх газрынхаа уртааш нь тавиад үзтэл төө хир” илүү байхад нь баярлах сэтгэл ар. гагүй төрлөө. Оёж эхэллээ. Ним гэн хунгарласан цас дээрээ явсан амьтныг даахгүй цөмөрдөг шиг Зүдүүн тэвний нүхлэлт хөдөсний рмэг сэтэлчээд Оёх нь байту- 1- ай янзын юм болгов. Тэвнээр оёж болохгүй юм бай- на гэж бодлоо. Хормойгоо өвдөг дээрээ тавьчаад ганцаараа уйл-: лаа. Адуунд явж байгаа аав мннь хонно хотолж байгаа зэж минь, бөндөгнөн гүйж байгаа Хүү нёр минь бодогдлоо. Ахын чинь байж багаа ёоз энэ! Түрүү нь й, їнэ Тасарсан хормойгоо гартаа ба- рин хэвтэж энэ мэт элдвийг бод- соор зүүрмэглэж орхив, гар дээрээс Өндийгөөд ир- Нэг мэдсэн чинь хүн татаж байв. вэл, . -- Миний дүү хормойгоо Яв- гаад урчаа вэ? гэв, Би босож ном хон зогсоод зөөлөн аялгат эг- чийн үгэнд өөрийн эрхгүй уярч уйллаа. -- Битгий уйл| гэж нулмисы минь арчин, За нааш ир| МӨ8- най тасагт оч. Би дээлий чинь оёж өгье гэв. “Тэгэхэд хир зэрэг баярласнаа одоо зүйрлүүлэн хэлж лимс тогтохгүй урсч байсан юм даг. Долоодугаар ангийн Наран гэдэг хүүхэд намайг огт танихгүй мөртөө төрсөн дүү шигээ хайр- лаж тус болсон юм. Би хүүхэд насныхаа амьдралд ийнхүү нэг их гомдож, бас нэг их баярлаж билээ, БРЭЭГЭ-,./ билүү! Хэрэв байл- тойруу санагдахаар нь арын Ши- гуд хийн залгиж, муухай ярвайн Тогсал даанд шархддаг юм 5 гэхэд цус хир зэрэг “ асгарах бол гэх Зэ Г) Ес “АЛАГ згшиииииээг221)17--Т-эннин рэг олон юм зогсоо ЖАЗЧГ “Мвоалдасьхор эсэн ариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР зайгүй эрэгцүүлж 27-р ьБАншим 3-рдавхлАр 524, ГЕСнлаэлишиглЛтЭн В : аатарын нэрэмжит хэв н 7 ша гсса УТАС 25005 ЧНгнниннВ| тойн хонинд хөлөн та баатар хүнийг гад- А-24372 Индекс 14140 “Орон БҮХНИЙ ПРОЛЕТАРИ НАР. НЭГДЭГТҮН! МАХН-ын уйл ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Монголын Пионерийн . Їеөв Зөвлөлийн сонин Зудын Булган аймгийн Сайхан сумын 8 жи» янАй дуйд сургуулийн «Их. ирээдүй» Хүүхдийн кино театрынхан 9600 хүнд ки НЫ үйлдлэх жилийнхээ төлөвлөгөөг ИШ1В-ын 40 жилийн ойн наана биелүү» Лэхээр ажиллаж байна. Күлнд ймгийн пионерийн зөвлөлөөс “МПВ-ын 40 жилийн ойр угтаж, аймгийн Нийт пионер сурагчдын лын уралдаан зарлалаа, Уралдаанд 950 їеХӨ бүтээл яралА дотроос пнонер Эр Энэбилэгийн «Үндэсний бөх»- цаасан Цоолбор, Даваажавын «Сургуульдаа» будгийн зураг, Халтархүүгийн «ВН сан “ДУ, наамал, баатарчуудын сар би. “Тийн гишүүн Нямбуугийн «МП 40 жил» »« 6айлбэр зэрэг бүтээлүүд тэргүүн байрыг ,Эзэллээ. НЯМАА. Дорноговь аймгийн төвийн 11 жилийн : » ЧОЙЖИЛ . жилийнхээ ойг угтаж д гар урла»! 2 4 7”5729/77 2 дэд «Наран үүрд мандагэ, «Баатарчуу- Дын марш» зэрэг олон дуу ёажээ. Г, ЭСМЭДЭХ Сэлэнгэ аймгийн Зэлтэрийн сангийн аж ахуйн 8 жилийн дунд сургуулийн «Зэлтэрийн уянга» хүүхцчлн театр 4 20 хүүхдийн утга чилсан Концерт, «Дөл бадарсан залу нас» гэдэг жүжиг тоглохоор амжилттай бэлтгэж байна. О. РАГЧАА. Сэлэнгэ аймгийн төвийн 10 яинж дунд сургуулийн дэргэдэх пионерийн бүлгэм Монголын «ГПнонерийн үнэн» со- иины 21 жилийн ойг өргөн тэмдэглэдээ. углааны дараа Сонины түүхт замнал гэдэг өдөрлөг явууллаа. Төв аймгийн төвийн 10 жилийн дунд » сургуулийн хүүхэлдэйн ХУтуВлангийн су », рагчид «Осолтой тоглоо «Гайхам- шигт дэнлүү», «Алиа Тормид», «Хөгжил- їд бүнуулийн пйонерүүд ( ї Яр суманд сурталчлах аялалаа амралтав-. 13 лчДөд туёлан хөдөөгийн пнонерү Хаврын нөгөн «Дорнод аймгийн Баян- өдөр уул сумын 10... жилийн дунд сургуулийн загва- гын дугуйлан» гэсэн хаягтай өрөөнд хөсөг хүүхдүүд ямар нэг. юм хийхээр махран оролдож байлаа. : --Дондог харуулдана. Допров цавуудана, гүүн хөрөөднө. Далхжав эвлүүлнэ, Ёсөн .хүүхэд єсүүлээ ер бусын их ажилтай байлаа. Эд юу хийгээ юм бол? : .4.4 дүгээр сарын (18, “Энэ өдөр- огторгуйн ин» сайчдийн өдөр. 20 дугаар зууны шинжлэх ухганы ялалтын өдөр, Зөвлөл- тийн иргэн огторгуйн пионер Юрий Гагарин хан хурмастад цойлон ниссэн баярын өдөр би- лээ, : Энэ өдрийг тив хийн шудрага түмний дэл» | ОГТОРГУЙН НИСЭГЧДИЙН БАЯРТ Хүүхдүүдийн адил монголын ард 1ї- мөн, түүний үр хүүхдүүд бахархан тэмдэглэдэг. Ёфен хүүхдийн бүтээл Ч юу болох нь өн». өдөр тайлагдлаа. Пуужин хөөргөх таа» байд пионерүүд хүндэт- гөлайн шугаман | жаг, саалд жигдэрчээ. Тэдний дунд тусгай бэлтгэсэн суурин | дө9 мөнгөн цагаан өнгөт бяцхан пуужина хан хур маст тэнгэрийг чиглэжээ. Пионерүүд . мэдээлэл "өгсний дараа тус сургуу лийн тоо физикийн багш 0. Дамдинсүрэн хүн т9- релхтний түүхэнд мөн- хөд дурсагдах шинж- лэх ухааны шинэ нээлтэд, зөвлөлтийн суут эрдэмтэд зохион бү тээгчдийн бүтээсэн «Вос- ток» «Восход» аврага хөлгүүд болон огторгуйн гавьяат үйл явдлуудын тухай дөлгөрөнгүй яриад өчигдөрхөн домог “бай. сан юмыг өнөөдөр хүн төрөлхтөн хэрэгжүүлэн биелүүлсөэр байна, Ма- най хүүхдүүд ч гэсэн удахгүй болох гэж бай- гаа Монголын пионерийн байгууллагынхаа 40 жи- лийн ойг угтаж бүтээсэн «40 жил» гэдэг хоёрдох угсраа пуужингаа өнөө- дөр огторгуйн нисэгч- дийн баярын өдөрт. 30- риулан хөөргөх гэж бай- на гээд Пуужингийн з0- бамбарууш» зэрэг гийг бэлтгэн тогложээ, 0 Шахам жүж- Д, ОЮУНБАДРАХ хийсэн загвар лалт | бүгд. хнон бай ярьж тайил- цийн тух Бас түмэн хөөрөхөд бэ- лэн ло. ..Хөдхөн мөчийн раа -Хөөргө! гэсэн коман- дыг Дугуйлангийн ах- лагч сурагч Жамьянша- давт өгөхөд «МПБ-ын 30 жилдэ гэсэн үгтэй мөн гөн цагааяй | пуужин агаарт сум мөт цойлон гарлаа. Хөдөн мөчийн дараа -ҮПуужин төлөвлөгөө “ёсоор 200 метр өндөрт хөөрөх ёстой байсан зо- рилгоо амжилттай бие- лүүлж, 220 гаруй мвтр өндөрт хөөрлөө гэж су- рагч Жамьяншадав мэдээлзхэд баярын урна цуурнатаж бүх хүүхдүүд нижигнэтэл алга таш- лаа. Өнөөдрийн пуужин- гийн загвар бүтээж бай- гаа манай пионерүүд ирээдүйн огторгуйн нн- сагчид ч болж болох юм. Тэгээд ч монголоос эн тэргүүнэг огторгуйн пуу- жин Дорнотын хязгаар- гүй уудам талаас хан хур мастад цойлон гарч, тив дэлхийн хүн ардын ха- рааг тэнгэрийн уудамд татах ч юуны магад, Ц. Эрдэнэбат :П... Гомбожав. өрчилтхирийийр ий Р-ийр-ай-ий-ийР--8Р ЧЕРчийгйР-иБРчийн -а88. Энэ күү үнэхээр” 23 дэх жилдээ 1965 оны Дөрөвдүгээр сарын 14 36 :14:(898) жилийн ЛХАГВА үлдлээ Үнэ 10 мө Хүүхдүүд эз! Монголын Пионерийн байгууллагын 40 ой болоход 21 хоног 2 22 МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН /Ө?ни бж бгаа» сїрдїйэгн| | тӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН ДАРГАД Хайрт Сүрэнжав танд чин сэтгэлийн мэндчилгээ дэвшүүлье. Бид танаас ирүүлсэн бэлгийг хүлээн авч их баярлалаа. Бид бэлгээ нио нерийн танхимдаа.тавьж В. И. Лениний булан, Интернационалын булан- гаа өргөжүүллээ. , Мөн таны явуулсан захидлын хаягуудаар Зөвлөлтийн олон сургуулийн хүүхдүүдтэй харилцаа тогтоов. Манай пионерүүд 8 дугаар улирлын шалгалтаар бүлгэмээрээ хувь суралцсанаа танд баяртайгаар мэдэгдье, Цаашид бид сурлага хөдөл- мөртөө их амжилт гаргахад зориг төгс байгаагаа илэрхийлье. 100 Танд эрүүл энх, сайн сайхныг хүсэн ерөөж хүндэтгэн ёсолсон: ДОРНОД АЙМГИЙН БАЯНТҮМЭН СУМЫН БАГА СУРГУУ- ЛИЙН ПИОНЕРУҮД ХЭЛЭХ СЭТГЭГДЭЛ “ТАВИХ: САНАЛ «Йнонерийн үнэн» сонины 13 дугаарт хөэлөсдсөн «Улаан залаат Лхагвасүрен?. гийн тукай бид сонирхон амтархаж унш зоряг баатарлаг эрэлхэг хүү байжээ. , Лхагвасүрэнг манай ууган пнонерийн нэг гөж үзэж болох бөгөөд жинхэнэ хувьсгалч пионер юм. Иймээс Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ой- гоор Регзэдийн Лхагвасүрэнгийн гэгээн дурсгалыг мөнхжүүлж, орон нутгийнх нь пионерийн бүлгэмийг түүний нэрэм- шит болгон алдар гавьяа, ариун нэрийг нь мөнхжүүлбэл зохих юм. Д. ОЮУНБАДРАХ. Т. НОРОВЖАВ (МУИС оюутан) Г.ДАНА- МО9НХ ДУР: Би «Цуриерийн үнэн» сонниоос «Улаан залаат Лхагвасүрэнг» уншлаа. Бас гэрт хэндээ уншиж өглөө. Манай хүүхдүүд хувьсгалын дайсан лам нарыг үнэн голо0С00 үзэн ядаж, тэдний номлол, мунхруулгыг. эсэргүү- цэй тэмцэж ардынхаа намыг хайрлан хүрээлж байсныг би Лхагвасүрэнгийн баатарлаг тэмцлээс мэдлээ. - Зоригт жаал Лхагвасүрэн бидэнд эх орон, ард түмэн, нам төрдөө үнэнч хайртай байхын үлгэр жишээг үзүүлж өглөө «Алт хэдий удавч өнгөө алдаг. Гүй» гэгчээр Лхагвасүрэн бидний зүр- хэнд мөнх Сүваанлнд 5 Архангай төвийн 0 жил 7-6 ангийн сурагч Г. ДАВААНЯМ. БИ ИХ ТОД САНАЖ БАЙНА Лхагвасүрэн бид. бүр багаасаа хамт өс» сөнсөн. Бид тэр тавцан дээр тоглох нх л дурта байж билээ. хагвасүрэн маань юм л бол тэр тавцан дээр гарч илтгэл хийж байгаа юм шнг юм уу? эсвэл лам нарыг элгэлж тоглодог бай- сан юм Тэр ер нь юм юманд элдэвтэй ав хаалжтай жаал байв. Тэгээд хөөрхий улаан м хүзүүндээ зүүж бандн дож гаач болсон юм даа. нартай зодол- айгаад тавцангаас түлхэгдэн талий- Би тэр нутаглуулах яжилд нь хамт явж билээ. Завхан аймгийн Цэцэн уул сумын харь “.йат Натар овогтой ОТГОН 744:: ЖЭЛ! УЛ ЖВЕГ (27:114:1:390 1,1: 04188771 є ДЭВШҮҮЛСЭН ХЖСГУлулДОН ҮЭ) ДЭМЖИНЭ «Пионерийн үнэн» сонин, МПБ гын 40 жилийн ойн өмнө. манай орны хүүхэд, багачууд ер нь пио- нерийн хөдөлгөөний түүхтэй зүй ёсоор холбогдож, түүнд алтан үб» гээр бичигдэх хувьтай эрэлхэг хүү Рэгзэдийн Лхагвасүрэнгийн тухай зөв зүйтэй асуудал дэвшүүлэн гар гажээ. Саяхны өвөл хаврын заагаар би Завхан аймгийн төвд ажиллаж байхдаа түүний дотны найз хамт- ран тэмцэгч Дорлигийн /Дагватай уулзаж Лхагвасүрэн болон тэр үед тэнд болж байсан үйл явдлуудын тухай дэлгэрэнгүй ярилцаж сонирх сон билээ. мм рын Лхагвасүрэн болон түүний нөх- дүүд, Томборуу, Навсайдамба (лам нарын хочилсон нэр, уг нэр нь Шаг дар) тэргүүтэн тэр үед тэнд пноне- “рийн байгууллага байгуулагдаагүй “байсан ч өөрсдийгөө пионер гэж, ардын намын хүүхдүүд тэж, Сүх- баатарын багачууд гэж тооцон, тийнхүү лам банди нартай удав дараа тэмцэлдэж байжээ. с Лхагвасүрэн бол чин зориг, цэ» вэр үнэнч үзэл санаа, эрэлхэг бая- тарлагаараа өнөө үеийн пионер су рагчдад дууриал болох бөгөөд ма- най багачуудын хайрлан хүндлэж дурсан санаж явах хүний нэг мөн, Лхагвасүрэнгийн тухай”. хүүх», дийн зохиолч Д. Содномдорж том хэмжээний зохиол бичиж - байгаа нь сайн хэрэг. Харин би МПБ-гын 40 жилийн ойн өмнө радио жүжиг хийж дуусгана. Ё Дэвшүүлсэн асуудлыг дэмжиж байна. Лкагзасүрэнгийн гэгээв дурсгал, ариун аллгэег мөнхжүү- лэх нь зүйтэй Зохиолч М, ЧИМИД. 7111МТ ШИОНЕРВБИ РД ШИЗМБН ХҮН ТӨРӨЛХТНИЙ . ХУВЬ. ЗАЛАНЫ ҮЕД 1. Монголын пионерийн байгуул лага энэ үед удирдлагаар ард түмний үр хүүх дийг нэгтгэж, ардын хувьсгалын ялалтыг бэхжүүлэх, эх. орныхоо тусгаар тогтнолыг хамгаалж, фа- шизмын аюулын . эсрэг, улс төр, эдийн засгийн практик ажлаа явуулж байв. Монголын хүүхэд ба гачууд пионер сурагчид өөрийн энэ ариун зорилгыг үйл ажилла- гаагаараа үзүүлсэн. юм. 1935-36 оны үед сүм хийдийн 94000 лам нарын 18 000 нь сур- туулийн нї.сны хүүхэд байв. На- маас хувьсгалыг гүнзгийрүүлж сүм хийд, лам нарын нөлөөг дарж улс төр эдийн засгийн суурийг эвдэн устгаж, тэдний хань хамсаатан га- даад дотоодын дайснуудын өөдөөс тэмцэн арилгах ээлжит зорилгыг биелүүлэх үйлсэд пионер багачууд их үүрэг гүйцэтгэсэн юм. 1938 оноос Богд хан, Хан-Хэнтий, Хан Тайшир уулын аймгуудад хийдэд суугаа хүүхдэд зориулагдсан ар- дын сайн дурын сургууль байгуу- лагдаж байв. Сүм дугачын модоор хичээлийн байшин барихаас аваад лам нарын суртлын хор. уршгийг хүмүүст тайлбарлах, багачуудыг зодох, зарилахыг эсэргүүцэх зэрэг үйл явдлыг пионерүүд хийж байв. Иймэрхүү тэмцлээр пионерийн эг гээ өсөж, 1937 онд сургуулийн нас ПИОНЕРИЙН жаалшсшулжшалоүта. МАХН, МХЗЭ-ийн . ны 110678 хүүхдээс 8000 гаруй пионерүүд бүхий 76 бүлэг 160 са лаатай болжээ. «Залгамжлагч» сэт гүүл энэ үед гарлаа. Мөн дүрэм, тангараг, дуудлага, мөрдлөгтэй болжээ. -Зөвхөн ардын сайн дурын" сургууль 1939 онд 100. байжээ. 1939 онд пионерийн онцлогуудыг батлан гаргаж зохион Сбайгуулал- тыг сайжруулжээ. Пионерүүд зэкскурсээр явах, дуу, хөгжим, бүжиг, жүжиг сурах, жагсаалын сургууль хийх, биеийн тамирын дасгал, уралдаан тэмцээ- нийг зохиох ялангуяа ариун цэв- рийг эрхэмлэн сахих зэрэг. бусад олон хэлбэрийн ажлыг зохиож байв. Энэ үед олон улсын хүүхдүү- дийн интернационалист холбоог ихэд бэхжүүлсэн юм. 2. Хүн төрөлхтнийг Гитлерийн фашизмын аюулд нэгэнт нөмөрсөн 1940-45 онуудад манай пионерүү- дийн байгуулсан гавьяат их үйлс түүхэнд ёсоор тэмдэглэгджээ. Шудрага хүн төрөлхтний хувь заяаны төлөө, фашистуудыг бут нир гэх нийгэм улс төрийн ажилд ма- най пионерүүд хушуучлан орол», цож, улаан армид үзэл санаа Э9Д материалын их дэмжлэг үзүүл- лээ. Монголын пионер сурагчид 180 гаруй мянган төгрөг хуримтлуулан «Монголын пионер» гэдэг танкийг танкийн цуваанд оролцуулан ил-- гээж, олон тооны хувийн бэлэг сайн морь, хоол хүнс, хувцас ху- нар бэлэглэж байлаа. Тэр үеийн нэг пионерийн захианд «Хайрт ах ван үе хэзээ боловч бат нэгдэлтэй, итгэл- тэй илчтэйг харуул- сан юм. Дөл бадарсан гур- ван үзүүрт галын хоёр захаар «Хэзээд бэлхэн» гэсэн үг бай на. Энэ нь пионер бид МАХН, МХЗЭ, үед пионерийн тэмд- ГИЙГ ЭХЛЭН ОЛГОХДОО: дружиний зөвлөлийн дарга ба гишүүдэд пионерийн дружи- нийн ахлагч удирдагч буюу МХЗЭ-ийн ги- шүүв хүн гардуулж өгнө. Дараа нь бүл- гийн дарга нарт, гар- | ! | ! | хушууны гол | ! Энэ улаан таван өөрийн эх орны тө- дуулж өгнө. дунд лөө, ард түмнийхээ 2 2 гурван үзүүртэй ба- үйл хэргийн төлөө Тэгээд үлгийн дарч байгаа галын «Хэзээд бэлхэн»! гэ. дарга нар бүх пионе- дөл туяарч байдаг. Д рүүдэд | гардуулан Энэ бол МАХН, СЭН ариун тангара- өгдөг журамтай бай- МХЭЗЭ, пионер гур- гыг харуулжээ, Тэр жээ, инэлгуэээ “гээч уасай Бэ» ХЭЗЭЭ Ч ҮН Манай хүүхдүүд эх орон, ард түмнийхээ өмнө, нам эвлэлийн хой чийг залгамжлах хэрэгт хэзээд бэл хэн гэдэг ариун тангарагаа туулж өнгөрүүлсэв 40 жилийнхээ хуга, цаанд нэр төртэй үнэнч шудрагаар биелүүлж ирсэн түүхтэй билээ. Бид нийслэл хотын дунд сургуу лийн пионер сурагчид байхдаа эрт ний утга зохиол, түүх шашдирын холбогдолтой номыг амтархан унш даг байлаа «Ший мэргэний таслан шийтгэсэн хэрэг» гэдэг цуврал бо- тиудын дотроос нэгийг би уншиж байгаад алдсанаа багшдаа хэлэхэд чи нулгүй үнэнээ хэлсэн чинь сайн байна. Засгийн газрын нарийн бич гийн дарга Дашнямд тэр зохиол бий. Гуйж аваад хуулж өг! гэлээ. Тэгээд би тэр зохиолыг олж -аваад 3 хоногийн дотор мутуу цаасан ЭНЧБАЙ! дээр бийрээр бичиж, шар торгоор хавтаслан үдэж, нүүрлээд судар бичгийн хүрээлэнд эргээн тушааж байлаа. Нэгэн орой ээж нь... ажлаасаа “ирэхэд гэртээ байсан 3 хүүхэд нь шаазан аягаа бүгдийг хагалчихсан байжээ. Хэн хагалсан Вэ гэхэд охин Эрдэнэ-би хагалчихсан. Ая- гаа арчаад ширээний ирмэгт мө- чид тавиад унагааж хагалчихсан гэж үнэнээ хэлжээ. Ээж нь үүнээс хойш.болгоомжтой ажиллахыг са- нуулжээ. Ийм жишээ маш олон юм, Юм бүхэнд ялимгүй бага зүйл дээр ч гэсэн үнэнч шудрага хүмүүжлийг олох нь пионер сурагчдын заавал биелүүлэх ариун үүрэг юм. Улсын гавьяат багш Ч, ПАЛААН, нартаа бэлэг явуулах гэж пноне- -рүүд бид хаягдал ноос, алим жимс түүж, ятуу шувуу агнаж байна.» гэжээ. Энэ ариун үйлст Төв айм- гийн пионер Дагвадулам, Ичинхор лоо, Түвшрүүлэхийн бага сургуу- лийн пионер Долгорсүрэн нарын зэрэр олон пионерүүдийн гавьяат үйлсийг бахдууштай. 1940 онд МАХН, МХЗЭ-ийн 10 дутаар их хурлууд болж, пио- нер багачуудын цаашдын замыг гэрэлтүүлэн зааж, 1942 онд Уу бу лангийн пионерийн лагерийг баяр ёслолтойгоор нээв. Пионерийн бүл гийг «Дружин» болгон өөрчилсөн, 1943 онд пионерийн ажлын арга маягийг шинэтгэн, сурагчдын 22 дүрмийг батлан гаргажээ. 1944 оны (4 дүгээр сард «Пионерийн үнэн» сониныг хэвлэн гаргаж, пи нерийн байгууллагыг улам бэхжүү лэв. Намдаа баярласан пионерүүд сурахын зэрэгцээ өөрсдийгөө хам- гаалах сайн дурын отряд гэдэг сайн дурын байгууллагад нэгдэж, фашистын эсрэг идэвхтэй тэмцэж, эх оронч коммунист хүмүүжлээр хүмүүжин хатуужиж байлаа. Монголын пионерүүд 1945 оны 10 сард БНМАУ-ын тусгаар тогт- нолыг батлахыг шаардсан ёслолын жагсаал цуглаануудыг газар сай- гүй явуулж байсан байна. Ийнхүү манай пионерүүд эх орныхоо тусгаар тогтнол Фашиз- мын аюулыг бут цохих хүвїэрөлхт ний гавьяат үйлсийн төлөө ганбат нэгдэж, «БНМАУ-ын пионер би... фашизмын эсрэг тэмцэлд хэзээд бэлхэн!» гэж баясгалант тангаргаа цуураитуулан өргөж байсан юм. Ж. Дугаржав хилчид 1:1::1:17:41441:41:41-41-41-2: ТЭМДЭГ | АНХНЫ тойм. Гитлерийн фашистуудын довтол гооныг Зөвлөлтийн улаан арми ня- цаан хөөж байсан үе буюу 1944 оны 4 дүгээр сарын 4-нд Пионер сурагчдын үзэл суртал хүмүүж- лийн зэвсэг болсон «Пионерийн үзэн» сонины анхны дугаарыг МХ ЗЭ-ийн Төв Хороо ба Ардын Гэгээрүүлэх Яамнаас эрхлэн гаргажээ. Энэ бол манай пионе рийн түүхэнд нэгэн тэмдэг лэлт үйл явдал болсон юм. «Пио нерийн үнэн» гэсэн толгойз урд талд «хэзээд бэлхэн» гэсэн үсэг тэй пионерийн энгэрийн тэмдэг, хойт талд нь бүрээ үлээсэн: хүүх- дийн зураг байна. Нэгдүгээр нүүрэнд Нийслэлийн бага сургулийн сурагч Гунгаа 1940 оноос. эхлэн онц сурдаг болон, Төв аймгийн Баянцогт сумын бага сургуулийн сурагч Дагвадорж хаягдал ноос 52 кг-ыг түүж сургуулийнхаа захир- гаанаас даалимбаар . шагнуулсан тухай Улаанбаатар хотын хоёр ду гаар дунд сургуулийн сурагч Дорж сүрэн тэшүүрээр сайн гулгадаг бол сон тухай лэгджээ. зэрэг мэдээнүүд нийт Бас сурагчдын дүрмээс хэсэглэн хэвлэж «Чиний зорилго тэр» гэсэн цуврал зураг гарчээ. Хоёр гуравдугаар нүүрэнд «Улаан арми гитлерийн дээрэмч дийг Сталинград, Курсх, | Двепр, ДУГААР Ленинградын дэргэд бут ниргэлээ, Улаан арми улам бүр давшиж гу- равдугаар сарын 26-нд ЗХУ-ын маршал Коневын удирдсан Украи ны хоёрдугаар фрондын цэргүүд Ду най мөрөнд цутгадаг Прут гол буюу улсынхаа хилд" хүрлээ...» гэж «Дайчин улаанармийн цо- хилт» гэсэн өгүүлэлд бичжээ. Эд хогшил, хичээлийн хэрэглэ» лээ гамтай эзэгнэдэг Архангай айм гийн Тамир сумын бага сургуу лийн сурагч Ламжав, Долгорсү- рэн, Долгоржав нар болон 2913 төгрөгийн эд мөнгөний хонжворт сугалаа захиалсан офицерийн сур гуулийхны тухай мэдээ нийтэлжээ, “Амгаланбаатар хот дахь 8 дуч гаар бага сургуулийн дэргэд дуу, хөгжим бүжиг биеийн тамирын дугуйлан байдаг... .. Чойбалсангийн нэрэмжит ар» ван жилийн 2 дугаар сургуулийн 2 дугаар ангийн сурагч Баасан» хүү... скрипа, мандолина хөгжмүүч дэд олон тооны дуунууд оруулдаг болжээ. гэж бичжээ. Дөрөвлүгээр нүүрэнд (-... --глад мөр -21- 7шшШ.| шстл:см|-7-тэ Хэрэгт” “БИ ЗуулҮГс т-сгт"ЦЫ|эсээг- (8-аншг диол-| Шеигшээ зэшинэилэ. р-н Ё---------оенхий я-- эээ «ви өи- эв- Г-----ы-: т-тга гашш-- Сонин рл" ЭЛЭГЛ 1Г..ншиигг””Э алчиилчинтээ | тэртээ 2 СВЭЭЭиэиНЫ ш-и иг 28-25 Тог: тш р-2тгартшттээ р-н (эсэгэ 1 у єзжсвжэжссижэхэхь сссэнэ. - (1-2: 2 ь оєтот-ииилиииижэ | жээжээ. э7» 1 2|2--5-я5| х. -гшз зар Еэ т----22рТ2 : шээжэриэн Ї-х-4Е---3 Ё71 3 хөнхиилэ----2иө (| ЭЛГэ-с-тэалти4 ГЭ 1-2 15 настай пионер Д, Батмөн- хийн бичсэн «Нисгэгч» гэсэн. шү» лэг, Арван жилийн дунд сургуу, лийн 2 дугаар ангийн сурагч Ямаа хайн «Миний нэг өдөр» гэсэн сэт- гэгдэл хэвлэгджээ, ө.Цайран харагдах сарьдагуудаа Цалгилан долгилох далайнуудаа Өлгий эх орноо Өнөр баян нутгаа Ариун сайхан шүлгээрээ Эгшиглэн магтсан тэр цагт Жигүүртэн шувууд буун чагнаж Зээр гөрөөсөд зогсон дуулжээ гэж П. Хорлоо «Пушкин» гэсэн шүлэг» тээ бичжээ. “«Үүнийг мэдэхүү?» гэсэн сонир “хөлтой. зүйлс «Английн |хүүя дүүд» гэсэн танилцуулга хэвлэ” жээ. Эцэст нь «Пионерүүдээ! Энэ сонин та нарын сэтгэлд ямар бо» лов? Та нар юу бичүүлэхийг сонир хож байна вэ? Өөрсдийн саналыг Эвлэлийн Төв Хорооны сургууль пионерийн хэлтэс буюу эвлэлийн үнэн сонины газарт бичигтүн» гэж бичжээ. , «Пионерийн үнэн» сонины анх ны энэ дугаарт хариуцлагатай эрх слэгчийг Батсүх гэж гарын үсэг зурж 5000 хувь хэвлэжээ, ЧИН СЭТГЭЛИЙН БЭЛЭГ Арван дөрвөн настай б яцхан бор охиныг «Алтангадас» ОДОН- гоор шагнагдахад танхим дүүрэн алга нижигнэлээ. Тэр охины энгэрт бас «Хөдөлмөрийн хүндэт медаль» «Тэргүүний ажилчин» тэмдэг гя- лалзана. «Энэ яасан сүрхий охин бэ? Өдий багаасаа засгийн дээд шагна- лыг хоёр гурван удаа хүртлээ» гэж хүмүүсийн шивэр авир Ичинхорлоогийн чихийг дэлдэв. Ху рал тарлаа. Ичинхорлоо гэрийн зүг гүйх шахам алхана. Сэтгэл нь: ер бишийн их хөөрчээ. Намрын жиндүү энэ үдэш хойт зүгт тэнгэ- рийн хаяа улайран туяарч буй нь сэтгэлд нэгийг бодогдуулна. «Алтай гадас» одонгоор шагнагд санаа аав, ээждээ бушуухан үзүүлье гэж бодохоос гэрнь хол болчихсон юм шиг санагдана. Гэр- тээ иртэл аав ээж нь байсангүй ээ, чӨө шал дэмий юм, аав ээж хоёр бас л яваад өгч, яасан хийж барагд даггүй ажилтай. улс вэ? Өнөөдөр бас л ууланд гарч мод хийнэ. гэж байсан шүү дээ» гэж бодоод унта. хаар хэвтэв. Нойр нь хулжжээ. Би ноднин энэ артельд орохдоо норм төлөвлөгөөг биелүүлж чадахгүй байх гэж их айж байж билээ, Анх- ны үед хэцүү л байсан. Гэсэн ч «Эзэн хичээвэл заяа хичээнэ» гэг чээр зүтгээд байвал болдог юм бай на хэмээн бодоод босож гадагш га. рав. Салхи шүнгэнэн исгэрч шуур- та тавьж байна. Ичинхорлоогийн хажуухантай бөмбөг дэлбэрч бөөн хар утаа тэн- ярилцах, НАЙРУУЛАЛ тэрт хадав. Хажуугаар нь «Хувьс галт монгол» гэсэн танкууд цув рач өнгөрөв. Тэгтэл зузаан нэхий дээл цагаан хурган малгай, эсгий гуталтай явган цэргүүд огт даар- сан шинжгүй ура хашгиран яралз- тал алхана, Өндөр цүцгэрхэн бие 232020) »Тэй тоомсог мєр: бахимлын биетэй монгол морьд унасан мөн л цагаан нэхий дээлтэй цэргүүд ура хашги- ран хурдлан өнгөрөхөд хөр цас хуйлран босож байв. Хурдалж яв сан нэг морьтой цэрэг шархдав бол той морин дээрээсээ алгуур гудай саар ойчлоо. Тэгснээ буугаа барин мөлхөж байгаа харагдана. ИЧчин- хорлоо «үхээгүй байна» гэж аман- даа хэлээд тэр цэрэгт туслахаар гүйж очтол нэг нөхөр нь хүрч ирээд толгойг нь өвөр дээрээ тавьж, шархалсан өгмнд нь цам цаа тайлаад боож өгө Ичинхор- лоо тэр пэргийн боолцож байхдаа өөрийнхөө оёсон цамц, дээл, бээлийг таньж танд энз. хув- “өрж улааллаллассыГ цас таарч байна уу гэж тэссэнгүй асуучихав. "Таарахаар барахуу? бидэнд бүгдэд мааньяг таарсан. Тэгээд илч гэж жигтэйхэн сайхан. Ямарч шуурганд даарахгүй шүү. Энэ хувцасыг хийсэн монгол бүс- гүйн сэтгэлийн халуун илч нэвт шингэсэн байх гэж бид ярилцдаг хэмээн тэр хоёр цэрэг баяртай хэл. лээ. Гэтэл хажууд нь бас бөмбөг тэсэрч сүртэй дуу гарахаар цочин ухасхийтэл сэрчихэв. Аав ээж хоёр нь ирчихсэн цайгаа уугаад сууж байна. Радиогоор сүүлийн үеийн мэдээ уншив. БНМАУ-ын их хурлын тэргүү- лэгчдийн зарлигаар Зөвлөлтийн улаан армид бэлэглэх дээл хувца сыг хурдан сайн хийж, сарын тө. лөвлөгөөгөө 1000 гаруй хувиар буюу, сард 10 хүний хийх хувцас з оёсон 5 дугаар артелийн обдолчин арван дөрвөн настай охин Ичинхор лоог «Алтан гадас» одонгоор гээд л мөн хэд хэдэн хүнийг одон меда- лиар шагнасан тухай уншив, Аав ээж хөёр нь баяр хөөр болон охи ноо үнсэв. Өглөөний нар шижир алтан өн- гөөрөө хорвоо дэлхийг гийгүүлж их сайхан дулаан өдөр болох янз- тай байлаа. Ичинхорлоо ажил руу, гаа сэтгэл дүүрэн баяртай алхана. Ийнхүү баяр баясгалан Ичин- хорлоод олон удаа тохиолдсон би- лэз Одоо 8 хүүхдийн алдарт эх оёдлын 8 дугаар артелийн ууган ажилчин энэ хүн 25 дахь жилдээ нэр төртэй ажиллаж явна. Г. Сэсмээ. ” туу нийлүүлж дуулж бүжиглэж, ЭЭР ЗОЛ) ЭСӨВЭЭЛ бӨДДЭЦ Хорин жилийн өмнөх хоёр пион ер Би пионерийн лагерьт амарлаа Би урьд пионерийн лагеьрт амарч үзээгүй тул түүний сайхныг мэдэхгүй байжээ. Лагерийн гоёмсог сайхан хүрээ лэнд амрана гэдэг сайхан юм. Гүн ойн дотор ногоон торгон хнво шиг тийм сайхан зүлгэн дээр хөгжилтэй олон нөхөдтэйгэз хөгжим уянгын аял уран нугаралт хийж баясч хөгжиж амарлаа, Заримдаа бид өнгө бүрийн цэцэг жимс түүж түүний завсар байгалийнхаа номыг уншиж түүний дотор гардаг ян» бүрийн туршлагыг хийж үздэг байв. Дараа жил дахиад пионерийн лагерьт амрана, ЦЭРЭНДУЛАМ (Дөрөвдүгээр бага сургуулийн сурагч) БИ ГЭРТЭЭ ИНГЭЖ АМАРЛАА Бя энз зун төрсөн нутагтай аав ээж дээрээ амрав. Миний төрсөн нутаг, анхл мал сайхан Тамирын гол юм.Миний аар» Вэж намайг хүндэт зочин Шигээ хүн дэлж ариун цагаан идээ | сүүгээрээ дайлж байлаа. Гэвч би ингэж амарья тэж бодсонгүй гэр орон ээж аавынхаа ажилд туслаж хонь хариулья гэж бод лоо. Халуун өдөр Тамирын голын хөвөөнд хонин сүргээ налайтал билчээгээд айл саахалтынхаа хүүхдүүдтэй цэнгэн наа- , даж байхад үнэхээр сайхан байдаг. Т. ПҮРЭВ (2-р дунд сургуулийн 2-р, ангийн сурагч) Энэ үед пионерүүдийн уншиж байсан шүлэг, дуулж байсан дуунаас Ц.ДАМДИНСҮРЭН «Хоног өнгөрөх бүр Хойд зүгийг харж Холын одыг ажиглаж Хонно хариулж явтал Тэнгэрийн алтан гадасны Тэр зүгт бас Газрын алтан гадас Гал адил гэрэлтэж Улаан өнгийн туяаг Умар зүгээс цацруулж Удтал төөрсөн ертөнцөд” Урагшлах мөрийг олгов. «Алтан гадас» шүлгээс 1941 он Д, Сэнгээ. Талын монгол залуучууд Та нарын мэндийг асууж « «Залуучууд» танкийн» Залуу экипажн нөхдөд Алс монгол орноос ? Амрыг эрж ёселоё, Ариун шудрага дайны Амжилтыг хүсч бичье. «Хувьсгалт монгол» гэдэг Зөвлөлтийн танкийн гвар дийн бригадын «залуучууд» танкийн экнпажийн дарга байлдагч нарт БНМАУ--ын МХЗЭ--ийн Төв Хорооноос явуулсан захидлын хэсэг» Ц. ЦЭДЭНЖАВ Би бяцхан хэдий боловч Бичиг үсэг мэднэ Оюун билэг хоёроороо Ухаан эрдмийг сурна. (ианалланаланал аннал Лана линал, 2. ЛЕннА/ БА ЛЖ Линь /авналланьланал анаганаланьл/аналлахалчнал, «Би» гэдэг шүлгийн бадаг (1945 он) : П, ХОРЛОО. Бөөрөнхий бор туулай би Бөг бөг шогшдог би Бүлтгэр хар нүдэндээ Бөөн бөөн нулимстай би Үндэс мэрж амьдардаг би Өвгөн бүргэдээс айдаг би Хоргодож бутандаа мтом Н Хурганы хүүхдээс хУйгдйнд (Туулай гэдэг дуунаас) 1940 он. Ч. ЧИМЭД. Аргалын утаа боргилсон Сэтгэл бахдан харахад Үлээж байгаа салхи НЬ Үнсээд байгаа ч юм шиг Өршөөлт ээжий минь гар: Илээд байгаа юм шиг Энэрэнгүй сайхан санагда хад Элэг зүрх Минь догдолж Хосгүй баярын нулимс Хоёр нүдий минь бүрхдэг «Би монгол хүн» гэдэг шүл гээс 1945 он Соёлжиж байсан нь а4Хүнийг танихын тулд түүний үерхдэг нөхөр, унш даг номы нь мэдэх хэрэгтэй» гэсэн мэргэн үг 0бай- даг, 1930-1940 оны пионер багачуудын амьдрал, сурлага, хөдөлмөр, хүмүүжлийн талаар мэдэхийн тулд тэдний уншиж, нөхөрлөж байсан уран зохиолын номыг сонирхоё, Ц. Дамдинсүрэн, Д. Цэгмид, Ц. Цэдэнжав нарын зохиолын түүврүүд, Ч. Лодойдамбын «Малгайт Ч0- но» Д. Даржаагийн «Алмасан хууртай хүүхэн» Л. Бадарчийн «Хүжийн гал» зэрэг ном гаргасан байжээ. Дэлхийн сонгодог зохиолуудаас монголд хэлнээ хөр вүүлэн хэвлэсэн Жюль Верний «Арван таван настай капитан» А. Осторовсний «Болд хэрхэн хатаагдсан нь» Пантелевийн «Дугтуйтай бичиг» М. Горькийн «Ми ний их сургууль» А. Пушкины «Алтан загасны үл- гэр» «Олёг цэцний дуулал» зэрэг зохиолыг амтар- хан уншиж байжээ, Энэ мэт тэр үеийн ном, Зохио- лоос хүүхэд багачууд олон асуултанд хариулт авдаг байснаас гадна сайн талын баатруудыг дууриан, мууг жигшин хүмүүждэг байв. ..Гэрэлт хүү гудамжинд явж байгаад зүс таних хүнтэй тааралджээ. Дахин дахин сайн харлаа. Бадам эмч яг мөн байв. Сүхбаатарыг алсан хүн дээ, Гагц- хүү орос хувцастай явж байна гэж бодов. Тэгээд Гэ- рэлт хүү Бадамыт цагдаад хэлж бариулаад сэргийлэх дээр очтол тэр нь, «Сүхбаатар» кинод Бадам эмчийг орлон тоглосон жүжигчин Равдан байжээ. гэж тэр үеийн сонинд нийтэлжээ, Сонор соргог бяцхан хүү Гэрэлт бол тэр үеийн ихийг илтгэх олон баримтын зөвхөн нэг нь юм, 1930--1940 оны пионер сурагчид ном зохиол, жүжиг, киноноос ийнхүү сурч, хүмүүжиж байсныг бид эрхэмлэн, уламжлаж авахыг хичээе! ч КодойдАНУА Хонх дуугармагц 7-гийн «Б» ан тийн хаалга онгойж, баахан сурагч гарч ирлээ. Тэд нэг юмны талаар маргасан бололтой, Ярианы өнгийг сонсвол «Ямар хүлээн авагч хам- гийн хүчтэй вэ?» гэсэн асуулт гарс- наас зайлахгүй. Хүүхдүүд ам. амандаа: -Эх орон--52 хүчтэй. --Латви илүү. »-- Юу билээ. Саяхан гарсан чинь? »-Яагаав. Усан зайгаар ажилла й даг! »--За ер нь зөвлөлтийнх илүүдээ! -- Германых мөн ч гоё шүү гэх- чилэн шуугилдаж, өөр өөрсдийн гэрт байдаг зүсэн зүйлийн хүлээн авагчийн тухай ярилцана. Тэгтэл «Манай ангид хүлээн авагч байвал мөн сайхнаа» гэж нэг охины яриа өдтөл, хүүхдүүд цөм чимээгүй болж, бие бие рүү ирмэлцэн, зарим нь жуумалзан инээдээ барьж ядан байв. Бат гэдэг жаал хүүгийн нүүр жигтэйхэн улайв. Хонх дуу- гарч, бүх хүүхдүүд тус. тусынхаа ангид орлоо. Батыг, ангийнхан нь.«Хүлээн авагч» гэж эртнээс хочилдог. бай- жээ. Бат, ямар нэг хүлээн аваг- Г ШУВУУНЫ БАЯРТ яма төсөл зохиосон болов уу? 56. вэл бусдайа илүү сонирхдог юмсан уу? Ват ер ямар хүүхэд вэ? Юу ч гэсэн их цовоо, биеийн тамир нх сонирхдог хүүхэд юм. Өд нь. хи. чээл давтахдаа дургүй, тэр орой- 9 жин хавийн хүүхэдтэй хөл бөмбөг гоглоно. Нэг ч удаа ээж, ааваараа дуу. дуулалгүй гэртээ орж байсан түүх- гүй, -- Юунд ингэтлээ алга болно вэ? Ядардаггүй юм уу? ядахдаа хоолоо идье гэж боддоггүй амьтан уу? гэж зэж нь үглэн, гутал хувцас ны нь тоосыг гүвж, гар нүүрий нь гялалзтал угаагаад тос түрхээд, хоол аягалж өгнө, Тэгээд миний хүү хичээлээ давт гэж үглэнэ, Бат холоо идмэгц маргаашын хичээ- лийг ялгасан болоод ганц нэг эр- гүүлж харах авч нүд нь өөрийн эрх гүй арган анивганах учир арга буюу унтахаар хэвтэнэ. Бат, ун. ших, бодох даалгаврыг бие. Даан хийхэд төдийлөн санаа зовохгүй байгаа нь хэдэн үндэстэй. Төр «За яахав очоод л завсарлагаанаар ар- галая! Хэрэв асуугдвал найз нар туслана» гэж бодно. Бат, хичээл орохын өмнөхөн даалгаврынхаа тоог яаран бодож, дутууг бусдаас хуулаад, уншиж амжаагүй байтал нь багш орж ир- нэ. Эхлээд асуугдахгүй бол Батын баяр тэрээ. Хүүхдийн ярих хоо- ронд Батын зүрх хүчтэй цохилж, дэвтрээс хараа нь үл сална. Тэгтэл ч «Бат» гэсэн дуу гарав. Бат бо.. сохдоо дэвтрээ нэгсайн харж аваад самбарын өмнө гарна, Түүний Зуны амралт эхэлсэн үе юмсан. Бид, гурав хоногийн аялал зохиогоод буцаж явлаа. Биднийг дөнгөж гартал бороо асгав. Ногооны талбайн дэргэдэх їижигхэн байшинд хоргодо- | хоор гүйлдлээ. Ортол хэдэн алтан ха- раацай сүрхийн. олохгүй эргэлдэж байснаа” гүүр нисч гарах газраа цонхны бяцхан хагархангаар шахцалдан гарлаа. Тэд байшингийн багана дээр үүр вассан байжээ. Орой болтол бороо арилсангүй. Зүсэрч ормоор шинжтэй С » у хичээл, хариулж байх нв үнэхээр инээдэмтэй. Батын хоёр нүд ХҮ, лээн авагчийн ногоон гэрэл шиг цавчлан, өчүүхэг. төдий дохиог бо. ловч ухааран, чих нь яльгүй шивнэ хийг хүртэл мат соргог хүлээн авч чадна, Үл мэдэг авиаг дор нь дамжуулдаг болохоор Батыг ан. гийнхан нь нэг удаа ханын сонин. доо шоглон зуржээ. Үүнд хэтрүүл". сэн нэг тал бол хоёр чихий нь ан» ) тены утас мэт дэндүү урт зуржээ. Ингээд лБатмаань хүлээн авагч «ЦБ» гэсэн нэртэй болжээ, Ц гэдэг нь түүний ёавын Цэрэн гэсэн нэрний эхний үсэг. Б-ч яахав Бат шүүдээ! Хүүхдүү дээ! Та нарын дунд Цэрэнгийн Ват шиг хүүхэд байхгүй биз! Вайлаа ч гэсэн туслахын оронд элдвээр хо- чилдог өөр сурагч байхгүй биз дээ, Байвал ахдаа хэлээрэй! С. Надмид (Политехникумын багш) | 1 мэт Зөв Манай сонины 12 гаарт хэвлэгдсэн үгийн сүлжээг Төв аймгийн тө Дорноговь аймгийн За- эсгөж таажээ - цаа, Увс аймгийн төвийн хээд сургуулийн Єрөг » Дүгэр нийслэлийн 1 сургуулийн сурагч Тунга 54.Түйх ийхм, хэрхэн АмрАХ ВЭ! Гүйлтөд сайн р дүн олоход хурд хэрэгтэй, рдлах дутам ядарч хэцүү болдог, Иймээс ядралттай тэмцэхэд тамирчин хүнд спорт Өөрөө туслана, Сайн дасгалжсан хашир тамир, чин ядралтыг гарамгай ялж чадна, Тийм хүн жинхэнэ хур- далж байхдаа хүртэл амарч чаддаг. Хэсэг эрдэмтэн, нэг с0- нин туршлага хийжээ, Тэд нэ- 6 тэн тамирчны бие толгой хөлд нь тусгай зайтай холбоо бүхий Жижигхэн Цахилгаан чийдэнгүү дийг бэхлээд харанхуй болоход уул тамирчинг гүйлгэжээ. Энэ нь их гайхалтай, үзэгдэл бол- лоо. Харанхуйд чийдэнгүүд нь ф одод шиг гялалзаад агаар, х8.! чин сонин мөр гарч бай жээ, Энэ ер бусын гүйлтийг тусгай аппаратаар зургийг нь авч ндг рийн судалж үзэхэд уул тамир чин газраас ойж нилээд хэмжээ ний зайнд агаараар НИСчээ, Энэ үеэр булчингууд нь Д8- раагийн түлхэлтийн ажилд Дэ” хин орохын өмнө сулран Амарч байдаг байна, «дэ» ангийн .К зэрэг нийт 1 олон гаруй пионерүүд зөв тааж ха- вийн дунд сургуулийн су дүгээр сургуулийн су- риу ирүүллээ, рагч С. Товуусүрэн, Лув рагч Д.Оюунмаа, |ЧУу- сандорж, Ц. Нанзаддорж луунбат 2 дугаар дунд Тэд «П» үсэгнээс эх- лэн морины нүүдлээр шиврэн орж байлаа, Нэгэн харацай цонхны. хагархайгаар орж ирээд бяц- Жан хадаасан дээр амаа ангайлган гэдсээ түнхэлзүүлэн хэсэг сууснаа үү- ндээ оров. Тэгснээ ангаахайгаа зуугаад зөөж эхэллээ. Бид огт хөдлөл- й сууж юу болохыг нь ажиглав, Хамгийн сүүлчийн ангаахайгаа хүзүүн ! эрээс нь зууж гарахдаа эх хараацай ихэд ядарсан байлаа, Гэвч үрээ гэ- н ганцхан санаа түүнд юутай ч зүйрлэшгүй аврага их х “Бэнхээ өгч байлаа. Бид харих замдаа хэнд ч хор гэмгүй бяцхан. шувуу» Їжайг өрөвдөж маргааш хүүхэд бүр нэг нэг үүр хийж энд авчирч хадах юм “шүү гэж тохиров, " Ч. САНЧИР. Чүү, чүү! 5 Тэхээр, би чинь . Чүү, чүү! - А--гаас эхлээд мэддэг Судаг жалга дээгүүр | : 10--ын дотор тоолдог Сум шиг нисэн гарлаа. . Адуу малаа таньдаг сарууд тал хөндийг ГОХ ёо алхи шиг хурдан тууллаа Чүү. чүү! Айдаа тэхээр би чинь Чүү. чүү! Аавын хүү мөнөө дөө Х АВлУүүн с өлөг минь хур : Гын хүү болноо доо. Хөвгүүн би омголон | Эсгээд өгвөл оёдог Чүү. чүү! Эргэлдэн бүжгээ хийдэг Чүү. чүү! 3 “Эвий дүүгээ хооллодог Урд хөндөлдсөн даваанд Эгшигт дуугаа дуулдаг Унаган хөлөг минь цуцахгүй 1 Ээдээ тэхээр би. чинь Учраад ирсэн бэрхшээлд " Ээжийн хүү мөнөө дөө Эгчийн дүү болноо доо! : Г. Гомбожав Унасан эзэн нь хулчийхгүй Чүү, чүү! Чүү, чүү! “Хөлөг минь хурдан. Хөвгүүн би омголон Чүү, 2 С. САНДАГДОРЖ ойцрар чүү чүү Хөлөг минь хурдан эгүүн би омголон , : ! мын Үүдийн бага сур- гуулийн сурагч Өлзий- бат, Баянхонгор аймгийн төвийн 8 жилийн дунд сургуулийн сурагч Адьяа хүү, Магсаржалам, Чан- ҮГИЙН СҮЛЖЭЭ үч чадал тамир д..өүхжимлмллллэллхлмлм лаг, Хажидсүрэн, 18 ду- гаар сургуулийн сурагч Ж. Бор, Х. Батбаяр, 4 дүгээр бага сургуулийн сурагч Лхамсүрэн, 15 дугаар сургуулийн 38-ын нүүгээд Пяонерүүдээ! Дө чин жилийнхээ Ойг хХ9- амжилтаа угтаа! гэсэн өгүүлбэр олгон уншжээ. дөлмөр сурлагын өндөр ) 1-41, Монголын пионерийн байгуул лагыг үхдөслэн байгууласч 2-4. Монголын иПонерийн 73-48. (Зүүн гар тийш) Пионерийн нөг онцлог 773--3, (Баруун гар тийш) Пионерийн түүдэг галыг асаагч Төв штабын анхны дарга 4-4, Анхны пїонерийн зуслан байгуулагдсан газар 5-5. М П.Вайгууллагын 40 жилийн ойг « угтаж зохиосон томоохоя ажлуудын нэг, “8-6, Пионерийн бүлгэм, бүлэг, салаа, пионер бүрийн бүтээдэг-нэг төрлийн хэвлэл, 7--1, 1920 онд пионерийн холбоо байгуулагдсан аймгуудын нэг га 8-4. 1955 онд манай пионерүүдийн амарсан гадаад орны нэгэн пионерийн зуслан 9-4. 1929 онд харилцаа тогтоосон Зөвлөлтийн шэг бүгд найрамдах улс . МИ с Сүкбаатарын нэрэмжит хэв 10-11, Манай пионерийн байгуулалгатай хамгийн анх удаа холбоо тогтоосон улс “10-18, Харгис лам нарын хуйвалдааныг илрүүаж (1926-27 онд) (Товчилсон нэр) түүнийг эсэргүү» , цэж” пионерийн жагсаал явуулсан аймгийн нэр 32-р дунд сургуулийн иноцерийн ахлах улирлагч багш Д. Мөпх-очир зохиов. лэлийн комбинатад хэвлэв, ЖАЯГ 27-р БАЙШмн З Р давхан 3 247, Хи6 25005 А-32648 84:55 хоох МЛ ОНООГ Н5НОМҮРЫН 85-06 Хариуцлагатай: эрхлэгч Яї.. ШАГДАР “Индекс 14140 22 дэх жилдээ , СУошш-шошшо1: ”-М15 (899) 1965 оны дөрөвдүгээр сарын 21. ЛЕИНИНИЙ ҮЗЭЛ, САНАА ХҮҮХДИЙН СЭТГЭЛ ЗҮРХЭНД. Агуу нх Леннний төрсний ойг дэлхий дахин баяр баясгалантай тэмдэглэдэг заншилтай билээ. "7 Энэ жил бүр ч өрнүүн тэмдэглэж байна. Одоо В. И, Лениний нэрэмжит пионерийн ордноор зочлон сонир хоцгооё, Тэнд Лениний танхим бай гуулагдаж, орох хүсэлтэй хүн бол гонд хаалгаа нээж . байна. Орох тоолон их багш Ильичийн амьд рал үйлсийн замналаас заавал сон соогүйгээ сонсож, үзээгүйгээ үзэж мэдээгүйгээ мэдэж ирээдүйдээ 30- ригжин итгэл төгс алхаж байна. В, И, Лениний 1919 онд ярьж байсан «Дундат тариачдын тухай улаан армийнханд хандаж хэлсэн үг» яг эх дуу хоолойгоороо сонсог дож байна. Ленин «Зөвлөлт төр гэгч юу вэ?... Энэхүү төрийн мөн чанар нь юунд орших вэ?... гэвэл. хөрөнгөт нүүдэд дарлагдаж байсан тэр анги түүхэнд анх удаа төр улсаа уди дан жолоодож байгаад оршино гэж ярьж байна. Үүнийг сонсохын тулд хүлээн авагч залгаад пянз тавихад л бү тэх хэрэг! --Бид ЗХУ дахь Лениний нэрэм жит сургууль, бүлгэмүүдэд захиа бичиж, монголын пионерийн бай гууллагын товч танилцууллагыг орос хэлнээ хөрвүүлэн явууллаа. Өөрийн оронд байгаа Лениний нэрэмжит газруудыг сураглаж, сурвалжлах ажил хийлээ, Саяхан Лениний нэрэмжит «Хонхорын станц»-ад 20 гаруй багш сураг- чид очиж «Манай ордон», «В. И. Ленин» сэдвээр уулзалт зохиож, концерт тоглолоо, Булган аймгийн Хишиг-Өндөр сумын «Лениний зам» нэгдлийн хамт олонд захиа занаа | бичлээ, Нийслэлийн сурагч пионерүүдийн дунд Лениний хөргийг бүтээх уран | “ЛХАГВА (ОСчо-ө-ар-с, «эс» др -сар-иа» ов айн-айт-ит-а»-ат мачаг-ыг чал-аат-итт иР-др Ям-арчАРиа» АР арчар-ар-ар-ат- 0906 МОНГОЛ ХОЁР ЭТГЭЭД УЛСЫН ХУВИАР БОЛ ЗЭРГЭЛД097 УЛСЫН АДИЛ, АДИЛ НАЙРАМДАН дт-ир-ер-ат--авт-ару оат-ат-ат-ит-ат-Р, ! ) | | НӨХРИЙН ХУВИАР БОЛ АХ ДҮҮГИЙН Багш Ленин суут ухаанаараа Бавтарлаг түмнийхээ хүчийг зан гидаж Харгис бүхнийг ялан дийлж Хавтай жаргалын нарыг мандуу лав .? М. Горький /Г.В.ИЛЕНЁ --иаєнийг гаднаас нь харахад за- гад хайрсаар хучигдсан байхын адил үгээр өвч хучигдсан юм шиг байдаг. Энэ хүн бол хэлдэг үгийнхээ адил шудрага шулуун байж билээ, --Эхлээд Ленин муухан ярьдаг юм шиг над санагдсан чинь. харин төдхөн надаас өгсүүлээд цөмөөрөө түүний ярианд автагдах шиг бол- сон... Ленин үгээ гоё сайхан болгох гэж оролдохгүй боловч үг бүрээ туй лын тодорхой хэлж, үгийнхээ чухам нарийн учир утгыг гайхмаар амархан харуулж өгдөг хүн байв. -Би насан туршдаа Владимир Ильич шиг тийм эгдүүтэй анхаарал татахаар инээдэг хүнтэй дайралдаа- гүй... Ингэж инээхэд санаа |сэтгэ- лийн ихээхэн Эрүүл чийрэг байдал хэрэгтэй баймаар санагдсан юм. --Хөдөлмөрийн хүмүүсийг татсан ямар нэг соронзон Ленинд байсан юм. --Ленин намхан нуруутай, өргөн гертны уралдаан зарлалаа. Ленин ний талаар монгол хэл дээр заз- вал унших ном зохиолын нэрсийн жагсаалт гаргалаа. Норолхоо багш маань «Сүхбаатар Ленинтэй уулз- р нь» гэсэн сэдэвтэй зээгт наа ал урлаж байна. Ойн өдөр «Лениний шиг ажил- леж, амьдарч, сурцгаан» гэсэн Фэдөвт өдөрлөг явуулна. Нийслэ лийн сургуулнудын төлөөлөгчид, Ленинтэй биеэр уулзаж . байсан партизан Мягмёр, Даваажав, Ленин эвгаавт-аот-ат-ар ЛЕНИНИЙ МАНДУУЛСАН НАР » ЯВБАЛ 40ХИНО в, И, ДЕНИН харч-арт-ат-ат-287-49- Мандсан тэр жаргалын наран Манай дэлхийг бүрхэж байна. Магад хүрэх эв хамтад Мань биднийг гийгүүлэн явна. Д. Цээсэд (5 дугаар сургуулийн сурагч) (Найрууллын хэсгэв 1) 7д “0 сЫ) ) 17 мөртэй, чийрэг зузаан биетэй, өргөн магнайтай хамгийг тольдогч хурц харцтай нүдтэй хүн байсан. Энэ хүн толгойгоо гэдийсхийн, гилжийж ху- руугаа хантаазныхаа сугаруу хийж ялигүй, доогтой сонин дүр гаргах нь цөөнгүй байдагсан. Ленин Горькийд бичсэн захидал- даа: -Та бас цустай цэрээр ханиал- гаж байгаа мөртөө яагаад эмчлүүлэ хээр явахгүй байна даа, Таны эмч- лүүлэхээр явахгүй байгаа чинь үнэ- хээр муу байна шүү дээ... Та явж эмчлүүлэх хэрэгтэй, битгий мугуй- даарай, явж эмчлүүлэхийг танд хүсье. ! Ленин чинь» гэсэн байжээ. --Владимир Ильичийг намын хам гийн алдартай хүмүүстэй ч адилтгаж болохгүйг, би мэднэ, гэх мэтээр энэ номд өгүүлсэн байдаг билээ. Хүүх- дүүд ээ! Энэ номыг уншиж их Ле- нинтэй, улам гүнзгий танилцгграй, чар--иар-ив-иат-р-ий -ар-иат-ат-ит-ат-ар ний рольд тоглосон жүжигчин Дамдинсүрэн нартай энд уулзана... гэж пионерийн ордны захирал Дол гормаа ярилаа, Энэ мэт хэнтэй ч уулзсан ярих хэлэх. зүйлээр элбэг дэлбэг байна. Малчин бол малаа өсгөсөн, ажил чин бол бүтээлээ ундруулсан, су- рагч бол онц сурсан алив нандин бүхнзэ их багш Ильнчийн төрсөн өдрийн ойд зорнулан барьж бай Төгсгөл нь 4 дүгээр нүүрт В.И,Лөниний Нэрэмжит Монголын пионерийн ордон Мөнхийн Леннний Суут нэрээр Нэрлэгдсэн Монголын пионерийн Эрдмийн нээлттэй Сайхан ордон Өндрөөрөө биш Өнгөөрөө биш. Агууллагаараа Өсвөрийн үеийнхний Авьяас тодрох с Уурхай юм, 4 Ес ХӨХ Д5ХУуЭУлутулус, МАХЬ-ын ҮЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ЭНХ ЦАГШН Монголын Хувьсгалт Залуучуу дын Эвлэлийн 11 дүгээр их ху. рал «Сурагч пионерүүдийг нам засаг...өөрийн ард түмний төлөө чин үнэнч, эх оронч үзэл суртлаар хүмүүжүүлэх, ба тэднийг улс үн- дэстний нөхөрлөлийн санаагаар хүмүүжүүлэх, хөдөлмөр ба сурла- гыг хувьсгалт социалист ёсоор үз дэг болгохын хамт, нөхөрлөл ха- рилцан туслалцах, сэтгэлчилгээ- гээр хүмүүжүүлэх ажлыг өөрийн гол зорилго болгох хэрэгтэй» гэж заажээ. Тус хурлаас сургуулиудын за хирал багш нарын үүргийг на- рийвчлан тодорхойлж, хүүхдийн дунд зохиох биеийн тамир спортын ажлыг удирдан зохион байгуулан биеийн тамирын «Залгамжлагч» нийгэмлэгийг байгуулах шийдвэр гаргаса”. байна. Пионерийн бай- гууллагын 25 жи- лийн ойг угтаж су- рагч пионерүүдийн идэвх зоригийг сэр- гээх зорилгоор хи- зэл сурлагыг сайж- руулж, хөдөлмөрийг өрнүүлэх ажлыг хот хөдөөд явуулж бай- жээ. Түүнчилэн манай пионерүүд хичээлийн чөлөө цагаар төрөл бүрийн дугуйлангуу- дад идэвхтэй сурал- цаж өөрсдийн авь- яас чадлыг хөгжүүлж байв. |Хот ХӨДӨӨ- гийн пионерийн байгууллагууд 25 жилийн ойг угтаж аймаг хотын пионерийн тэргүүний шатарчдыг шалгаруулах уралдаан явуулж хот хөдөөгийн бага Дунд сургуу- лиудын 1000 гаруй пионер оролц соноос нийслэлийн 1 дүгээр 10 жилийн .дунд сургуулийн шатар” чин пионер Цэрэнпил, Булган айм гийн төвийн дунд сургуулийн пио Үй | | : , , | ( | лу на ЖЦсогиЭс гоохгор Үгийг Ч. Чимид Урьхан салхийг дэгжээсэн Уяхан зүрхийг «өгжөөсөн Улаан туг минь даллан дэрвэнэ. Улаан бүч мннь даган намирна. Нэг, хоёр сурав! Нэгэн зэрэг алхлаад! Бүрээ минь бахдам хангинаж, Бөмбөр минь жигд нижигнээд! Ахын дараа эвлэлд орж Алсын хараа оргилд хүрч Аавын замыг бид баримтлана. хиогухон-нлиаж-Охс у «Сайн шаа уу багачуу- даа?» гэсээр хүүхдүүдийн орж -ирлээ.. Тэрээр хүүхдүүдийн дунд орж ирүүт хөнгөн хөнгөн алхалж ийш тийшээ, дээгүүрхэн ха ран энэ гэрийг сайтар лавлан байс наа «Анчны тэмдэглэл»-ийг ярьж өгөхөд хүүхдүүд ихэд сонирхсон ажээ. "Хүүхдүүд дахин сонин сай хан зохиол ярын, бичиж өгөөч дунд Пионерийн марш БХӨОХЭХОХОХ22 БХОХЭХЭ ХХ ОХОХОЭХОХХС БХЭХЭХЭХЭХЭ2 СУРЛАГА... ХӨДӨЛМӨРИЙН нер Бавуу нар тэргүүн байр эзэл жээ. 1945 --55 онуудад зөвлөлтийн хүүхдийн хэвлэлээс пионерийн удирдагчдад тусламж болох хэд хэдэн төрлийн номыг орчуулж хэвлэжээ. Үүний үрээр манай пио нерийн байгууллагуудын ажилд Зөвлөлтийн пионерийн байгуулла гын арга туршлага өргөн нэвтэрч сургуулиуДын дэргэдэх эвлэл пио нерийн байгууллагуудын ажлын хэлбэр олширч агуулга дээшилж ирэв. Сургуулиуд дээр зохиогдож байгаа залуу байгальчид, химичид тоочдын зэрэг дугуйлангууд нь сурагчдаас заалгасан хичээлээ ла бораторийн туршлагын ажилтай холбож мэдцээ бататгаж, хичээл” дээ дур сонирхолтой болгож тэд- ний бүтээлч санаачлага идэвхийг оргилуулсан ажил болон зохиог- дож байв. Жишээлбэл: Сэлэнгэ аймгийн төвийн 10 жилийн сур- гуулийн 4 дүгээр ангийн сурагчид Зөвлөлтийн хэвлэл ашиглаж өөрс ДӨӨ онгоц, машины засварыг хийж байжээ. 1954 оны зуны амралтаар 1940--50-аад оны үед улаан бүчтэн пионер байсан олон мянган хүүхдүүд одоо зрийн цээнд хүрч зх орондоо со- циализм өрнүүн байгуулах их үйлсэд хүч чадлаа дайчлан ажиллаж байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Зүүн гараас А. Жамс ран (санхүүгийн ажилтай), А. Улаантө мөр (багш), Г. Дуламсүрэн (ня-бо) Л. Чойжилсүрэн (зохиолч) Ө. Пүрвээ (багш) Г. Сосорбарам (инженер) нар. Н. ДОРЖИЙН авсан гэрэл зураг тэосувсулхлэшулхулхэлхуХхудхЭЛХӨуОудХЭ ТАЛБАРТ Улаанбаатар хотын 2000-аад пионер 1Каргалант, Борнуурын сангийн аж ахуй, ногооны комби- натад очиж, зэрлэг ургамал түүх, арвин ургац авахад нь туслалцаж улсдаа олон мянган төгрөгийн ашиг оруулжээ. Баянхонгор аймгийн пионерүүд 5000 гаруй номыг цуглуулж айм гийнхаа хөдөө аж ахуйн нэгдлүү дэд бэлэглэсэн байна, Мөн аймгийн Өлзийт сумын пионерүүд хүчит тэжээл бэлтгэж, ардын аж ахуйт нуудад захидлын хамтад явуулг жээ, 1950 иад оноос манай оронд техник урьд үзэгдээгүй ихээр нэв тэрсэн байна. Энэ үеэс пионер ба гачууд машин техникийг сонир- хож, техникийн бие ангийг су: далж түүний загварыг хийх бол жээ, Монголын. пионерийн ЭД ЭНЭ ҮЕИЙН бай- гууллагын 80 жилийн ойгоор бай гуулагдсан хүүхдийн бүтээлийн үзэсгэлэн үүнийг тодорхой ха- руулсан билээ. Монголын Пионерийн байгуул- лагын түүхт замналын гурав дахь 10 жил манай эх орон энх цагийн бүтээн байгуулалтын их ажилд Шилжин орсон үе юм, Р МАХН, эх орон ард түмний үйл хэрэгт хязгааргүй үнэнч өс- вөрийн үеийг эрдэм боловсролтой. сайн хүмүүжилтэй иргэд болгон хүмүүжүүлэх их ажилдаа үзэгдэ- хүйц амжилт олж, Монголын пио нерийн байгууллага “МАХН, ард түмний найдварыг итгэл төгс бие- лүүлж, даян дэлхийн энх тайван улс түмний найрамдалд үнэнч байж Зөвлөлт Холбоот Улс, тэр- гүүтэй ах дүү бусад Орны пионе- рийн байгууллагатай харилцаа холбоогоо улам бэхжүүлсээр ир жээ. : 2 1 ПИОНЕРУУД - ГЭХЭ 2э хэ схс7схёоэхэсэ хэрэ хэрэ эхээрээ эхэ эсэр ХЄУДХОУ, ЭНЭ ДУУНЫ ТОНТ ӨГҮҮЛЭХ. НЬ Таны зохиосон нинд аягүйгээр хэвлэгдсэн байна. Та үүнийг хэрхэн бичсэн юм “тэж асуулаа, Төрийн шагналт. 39 хиолч Ч. Чимид зүүн тохойгоороо Аяыг Л. Мөрдорж, Ардын намыг бат залгамжлана. ДАХИЛТ Олон газрын хүүхдүүдтэй Таван тивийн пионерүүдтэй Эвийн дууг нийтээр түрнэ. Энхийн дуу! бүгдээр барина. ДАХИЛТ Ирэх цагийг нэвт сөрөн Хүрэх цэгийг гтувт зорин Нарны туяанд нэрээ өргөнө. Сарны шороонд мөрөө гаргана, 1946-1965 “авж очосо-осчоноо-осос-осноснчс-сосо-осс-осооосозоОо«со«со-Фч«оо гэж хүсэхээр нь мань залуу «Осол той жим» «Жаалууд» «Зохиогүй чимэг» зэрэг ном, «Нөхөд» «Төөр сөн дүү» «Мөнхийн ус» гэдэг сонин сайхан тууж бичжээ. Энэ номуудыг амтархан уншиж байсан тэр хүүхдүүд хэдэн жи лийн -. дараа 10 дугаар анги төгсгөж, хэдий нь эрийн цээнд хүрсэн тул тэдэндээ зориулж «Пионерийн марш» 1946 оны 4 дүгээр сарын 7-ны өдрийн «Пионерийн үнэн» со бэ? ширээ тулан шанаалдаж жаахан бодож байснаа: -- Их сургууль төгсөхийн урьд жилийн хавар 8 дугаар 10 жилийн сургуулийн пионерүүдтэй уулзалт хийсэн юм. Тэгэхэд хүүхдүүд дуу лах дуу ховор байна, Бид гангхан сүлд дуулал болсон «Бүхий. олон багачууд» тайгаа л байна. Ялан гуяа жагсаж явахад хөл гарын хө дөлгөөнд тохирохоор дуу огт байхгүй байна гэж ярьсан. Тэгэ хээр би нэг марш зохиож өгье гэж амласан юм. Амласандаа хүрэх гэж арай гэж нэг дууны үг зохиогоод Мөрдоржид үзүүллээ. Мөрдорж ун шиж үзээд марш аялгуу оруулж болох үг байна гэж таашаан авч “эхо он-о-о-оюкс: зеэмсСайн оайцгаана уу багачууд аа!» «Уулын үер» «Нүүдэл» гэдэг хоёр роман бичиж, бэлэг барихад уншигч түмэн сэтгэл дүүрэн Хү- лээж авсан билээ. Энэ хэн бэ? гэ вэл Лодонгийн Түдэв гэж хүүхэд та нар андахгүй:хариулна. Түдэв одоогоос арван хэдэн жилийн өм нө. Говь Алтай аймгийн Наран су мын бага сургуульд улаан бүчээ намируулсан сэргэлэн бор хүү сурч байжээ, ! | ШЛЬЛьлэех Шээс ЭЭЛН ЗҮВвгээнэо9СОЄШ оо-о эдүүгээ хүүхэд та нарт ая зохиож билээ. Тэгээд хамгийн анх аятайгаа 1947 онд Мөрдор 7дхухУлхЭ ХОрЭхОГОУОХ “272ХоуХХоУДХЄ9ХХОУХХОУДХЭ жийн дууны түүвэрт гарсан. шиг. санагдаж байна.-Харин-40 жилийн ойг нь тохиолдуулан пионерүүдийн - маршны үгийг шинэчлэн засварла. лаа гэж хэлээд «Пионерийн марш» гэсэн дууны шинэ үгийг над өглөө. Би уншигч олноо төлөөлж баярла сан талархсанаа илэрхийллээ. Зохиолч Ч. Чимидийн 19 насан даа зохиосон дууг бид 19 жил дууллаа, Одоо 88 насандаа засвар ласан энэ шинэ үгийг олондоо толилууллаа. Дашрамд өгүүлэхэд ая нь хэвээрээ байх юм, сж. шүү. -о-оо-озоо-ФсФос-сс-с-с-с«о-ОСФ«эф. Тэр бяцхан пионер Л. Түдэв зориулж, олон сонин сайхан зохиол бичсэн авьяаслаг зохиолч болсон билээ. Зохиолч Л. Түдэв эрдмийн зэрэг хүртэхээр Зөвлөлт Холбоот Улсад суралцаж байна. Манай улаан бүчтэнгүүдийн дот роос энэ мэт улс эх орныхоо. нэр сүрийг өргөсөн авьяас билэгт з30- хиолчид төрөн гарсаныг пионерийч байгууллагынхаа 40 жилийн ойн босгон дээр бахархам дурсацгааж байна Г.Сэсмээ уншигч ч зєн « , ! М “ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН/ (уяна ланаа чинь авна, лаань/ ахина, ална. ганса лалпа гчинал Бид пионер байсан 1 Одоо болох пионе- рийн ойн баяр -та на- рын баяр бидний баяр | та бидний бүгдийн баяр. Мур лаллныг Лавнна./ /чихна. авнаа / авла / ШИЛЬ. 1 линА авна аниа. МИБ-гын ал- дар түүхт ой болно гэхэд ми нин сэтгэл хөд лөж байна. Танц миний ч биш бага бал чир байхдаа пионерийн бай гууллагаар хү мүүжиж, улаан бүчий нь элгэн дээрээ намни- руулж явсан хэний боловч сэт гэл хөдлөх нь зүй Хориод жилийн өмнө би Архангай айм- гийн Эрдэнэмандал сумын ба га сургуульд сурагч байхдаа хүзүүндээ пионерийн бүч на- мируулж явсан маань саяхан мэт санагдана. Би бага сургуу лиа төгсөөд л барилгачин бо-- лохыг хүсдэг байсан. Тэгээд л аё4аас.згза“х« Улаанбаатарт ирж, шавар ну О. хаж эхэлсэн юм. “Гудамжаар явж байхдаа энэ барилгыг чинь би өрөлцсөн юм гэж бодо 40 ход бахархах сэтгэл төрдөг, Нам засаг маань миний хөдөл мөрийг өндрөөр үнэлж тэргүү 24 ний барилгачин, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар цолоор шагнасан юм. Урам зориг баяр 44, баясгалангаар би хосгүй их бял хаж явдаг хүн дээ. Би энэ ам 9 жилтаа пионерийнхээ байгуул лагын ач нөлөетэй холбож үз дэг. Пионер байж, сурьгч ялаа 2 Түй пионерийн байгууллагаар Ө хүмүүжээгүйсэн бол би өдийд ИЙМ болоо ч уу? үгүй ч үү? гэж санадааг, үд БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар 7)2фиео Одоогоос хорин жи ЛИЙН ӨМНӨХ ЯВДЛЫГ эргэн санахад тов ТОДХОН | байна. Тэгэ ХЭД гал улаан бү ЧЭ3 намируулан эн | гэрийнхээ тэмдэг рүү “байн байн харж, их л баяр хөөртэй явж билээ. Яг энэхэн үед урлагийг шохоорхон урлагийн гоо сай- ханд сэтгэл санаа минь татагдаж байсан юмуудаа, ” «.. Ногоон зүлэг байна гээд Наадмын ёстой бөх шиг Хамаагүй чанга унагаавал Л хүүхдүүдтэйгээ хоолой. нийлүү “лэн дуулдагсан. Мөн сонин бай-- ээ. Хүний хүүхэд ахуйн дурь- ДАТГал сэтгэлээс гардаггүй гэлцдэг Харин би уурлана шүү...» гээд. “Эрдэм сурахын тул бүү шантар! НЫ Би, гары минь ганзганд хүр Б гэсэн хайрт сургуулна үр- гэлж санан дур саж явдаг. Бул ган аймгийн Тэшиг сумын бага сургуульд сурч байхдаа пионерт байхдаа эрдэмтэн болох юмсай тэж их мөрөөдөн хүсдэг байв. элссэн билээ. Хүүхэд Энэ мөрөөдлөө сургуульд байх бүх хугацаан даа сурья мэдэе гэж зүтгэсэн, Тэр минь ч талаар болсонгүй, Зөвлөлт Холбоот улсад «Мон-- гол орны уул хээрийн бүсийн хадлан билчээрйин ургацыг дээшлүүлэх арга зам» гэсэн сэдвээр дэд эрдэмтний зэрэг хамгааллаа. ХАА Дээд сургуулийн урга мал хадлан билчээрийн тан химийн эрхлэгч дэд эрдэмтэн биелүүлэх гэж Зуны сар эхлэх боллоо. Тавдугаар сар їпүү. Би оанонерийн байгууллагын 40 тийн ой тавду- гаар сарын най- манд болно гэхэд баярлаж байна. Би пионерийн байгууллагаар хү- : мүүжсэн хүн. Пно нерийнхээ ажилд идэвхтэй тусладаг байх нь ганц ариун зорилго минь билээ. Би арван хэдэн жил багшиллаа. Хоцрогсод- той буюу хүүхэд нэг бүртэй ганцаарчлан ажиллаж, бүх төрлийн ажилдаа амжилт гаргах гэж мэрийж явдаг. Энэ мэрийлт маань бүтэж явбал би пионер байсныхаа, пионерийн байгууллагаар хүмүүжсэнийхээ хэргийг хийж чадаж байна гэж сэтгэл өөр байх юм. Ардын Гэгээрлийн тэргүүний ажилтан нийслэлийн 6 дугаар сургуулийн багш Дулмаа нь үнэн юм. Би шүлэг унших их дуртай, уншиж байхдаа түүндээ итгэл, бодлоо зориулдаг байж би лээ, (Шүлэг... Шүлэг... ёстой л хүний сэтгэлийн дотоод орчлонг нээх их хүчин чадалтай. Тэнгэрийн алтан гадасны Тэр зүгт бас Газрын алтан гадас Гал адил улалзана. гэж уншихад улаан Москва, Зөв лөлт гүрний суу хүчинд бишрэн татагддагсан. Төдөлгүй урлагийн дунд сургуулийн жүжиг ангид жү - жИГЧНИЙ МЭргэжлийг сонгон сУу- ралцав. “Тэгэхдээ би МХЗЭ-ийн гишүүнд элссэн. Хамгийн анх 15 ..настай сурагч байхдаа Улсын хөг жимт драмтик театрын тайзнаа, Ардын дуу бүжгийн чуулгын дуучин улсын БИ ТА НАРТАЙГАА ДУУЛАХ ДУРТАЙ Одоогоос 12 жилийн өмнө 8 настайдаа У! аймгийн Цагаанхайрхан сумын бага ОВУННЫА нэгдүгээр ангид орсон. Тэрнийхээ хойты» хойч тон жил хотод ирээд 11 дүгээр сургуульд байх даа би пионерийн гишүүн болсон, 5 жил пионд рийн улаан бүчний эзэн явлаа. Түүнээс хойш дөнгөж тавхан жил өнгөрч байна. Тэгтэл би одоо мэргэжлийн дуучин болчихоод ёстой л «Өөрийн чадах ядахын хир», “ээр ард олондоо урлагаар үйлчилж явна. Энэ хэний ач вэ? гэж эрэгцүүлэн бодох тусам наа майг сургаж, хүмүүжүүлсэн сургууль, пионер, эвлэлийн байгууллага, сурагчийн ши" рээнд суудал зэрэгцэн сууж байсан анд нөхөд, хамт олны минь хүч дэмж лэг гэж санаддаг. Би багадаа дуулах дуртай байсан. Дуучин жүжигчин б9 лохсон гэдэг л байсан. Гэвч энэ маань зөвхөнмөрөөдөл төдий байсан байна, хэрэв л зорьсноо түргэн хэрэгжүүлье бүлгэм, дугуйлан бишгүй олон байна шүү дээ. . Гэхдээ одоо энэ хир яваадаа баярлаж улам сурахыг мэрийж байна, Харин миний үзэгчдийн ихэнх нь хүүхдүүд, гэж боддог. Тэгээд ч би тэдэй дээ зориулан дуу хоолойгоо сонсгох гэж эрмэлздэг, Саяхан «Зуслан дээр»: гэсэн утгачилсан концертонд сурагч дүрмийн хувцсаа «Нар наашаа, сүүдэр цаашаа», «Тагтаахай», рой» гээд дуулж байхад ч мөн сайхан санагдаж байдаг шүү. (1964 оноос эхлэн) багш гэвэл ямарч мэргэжилд суралцах дахин өмсчихөөд «Залуу нас минь сонсоо Сортомиа ЭХ ОРНЫХОО ТӨЛӨӨ БАРИЛДАХ. Би одоогоос 13 жилийн өмнө Булган аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуульд орсон 1955 онд пионерт элс чадлынхаа хирээр ямар нэгэй зүйлийг бүтээхсэн, эх орныхоо нэрийг дэл- хийд цууриатуулахсан гэсэн нэгэн бодлыг өвөртөлсөн, Энэ хүсэл маань ч биелэгдэж 1960 оноос эхлэн бө-- хийн чөлөөт барилдаанаар хичээллэж эхэллээ, Тэгээд Монголын залуучууд оюутны 2 дугаар спартакиадад оролцож «Алтан медаль» хүртлээ. Бас Румынд болсон олон улсын бөхийн чөлөөт барилдаанд оролцож мөн- гөн медаль авлаа. Өнгөрсөн жил Гермап улсад барил медаль хүртлээ. сэн, Тэр мөчөөс эхлэн эх орондоо даж өөрийн жиндээ түрүүлж Алтан Тэгээд спортын мастер боллоо, Ноднин Токио хотод болсон оролцсон, Саяхан ЗХУ-ын Тбилиси сайхан байдаг вэ? Тэр далбааны нэгээхэн хэсэгт МН ний пионер байхдаа зүүж байсан улаан бүч минь шингэсэн юм гэж 8 нагдаг юм. БНМАУ-ын бөхийн чөлөөт дааны спортын мастер 2 будмр барил осооФ0Ф9ФоооФоо90фооОФоО90ОФФФО0950ФС9009Ф2О0ООФ0ФФ0000О009990000О995906620090О9 МЭРГЭЖЛЭЭ. С0НГ10С0Н МИНЬ «Би гэртэз харихсан» гэдэ? жүжигт . тоглосон юм, Тэгээд Ч дараа жилээ сургуулиа төгсгөн театрт мэргэжлийн жүжигчин болсноос хойш арван дөрвөн жил боллоо. Энэ хооронд нилээд жүжиг, ки- нонд тоглолоо. ОдооЛ. Ванганы зохиол, «Тэмцлийн жигүүр» гэ- дэг жүжгийн Деспетчир эмэгтэйн рольд тоглохоор бэлтгэж байна. Энэ маань Монголын Пионе- рийн байгууллагын 40 жилийн ой гоор өнөөдрийн пионерүүдэд өр- гөн барын буй бэлэг минь юм даа, хо. БНМАУ-ын гавьяат жүжигчин 18 дугаар олимпиадад хотод барилдсан, Одоо удахгүй Англи улсын Манчестр хотод болох олон улсын бөхийн чөлөөт барилдаанд оролцоно, Тэмцээнд ялалт байгуулчихаад эх орныхоо дууллыг эгшиглүүлж, төрийн далбаа өргүүлэх хичнээн диииолЄильчлнЫл/үлна.үоаныл ань єлньуучснга. Зяньл лааг учаньгахлыллннг, уехалвлаллсжл үчлэлииллулша дор нийтлэв, Жинхэхилиинииидсий БАХТАЙ төрийн Оажлыуулаваллаал, Захидлын хариу шинэлэх хэмж, дэд эрдэмтэн: Ман бага сургуулийн 8 дугаар бүлгий дээс нэгэн захидал ирүүлжээ. Төд өөрийн сур» | туулийн ууган пионер Доржжадам- баас дурсамж сургамжаа рүүлэг хийг хүсье» гэжээ. Түүний хариуг . Бининлилилллиг чиниииииллжэн! Би та бүгдээс захидал авсандаа их баярлалаа, Бага насанд минь «Эрдмийн эхнээс заасан “анхны багш сургуулиа санахад бахтай билээ. Би бага сур- гуулиа төгсөөд Мөрөн хотын 10 жи лийн сургууль улсын их сургуульд суралцан төгсөж, аах ухааны дээд сургуулийн мэдрэлийн гэм-судлалын тинхэмд багшлав. Дараа нь Зөвлөлт улсад очиж, өөрийн улсад тохиолдож байгаа мэдрэлийн зарим өвчнийг эмчи- лэн сэргийлэх талаар эрдэм шинжил- гээний ажил хийж дэд эрдэмтний зэр- гийг хамгаалж ирлээ. Хүүхдүүд зээ! Эрдмийг шихэд бага сургуулийн танхимд холбож ном уншнхаасаа эхлээд шийн заасан хичээлд үргэлж анхаарал тавьж, дэс дараатай биеэ дайчилж тэсвэртэй шаргуу ажиллан, сурч Мэ- дэхийн хойноос цаг мөчийг алдалгүй хичээнгүйлэн оролдох «эрэгтэй байдаг юм Та бүхэн хичээл сурлагадаа шамдан хичээхийн зэрэгдээ ариун цэвэрч, би- еийн тамирч, тэр орон сургууль олон найгийн ажилд идэвхтэй оролцдог, даруу гөлөв, боловсон зөв. зан ааш, ухамсар, сахилга баттай |гусч, энэрэн- “түй сэтгэлтэй байхыг эрхэмлээрэй, Хүндэтгэн ёсолсон. Ш. Доржжадамба эзэм- сэг Я1/1їн43414 :172 3 .Ш. ч 4 хүүхдийн сэтгэл зүрхэнд «Ленин» онгоц зүсч явна. Ингэж Ленин хүндлэгдэй, мөнхжиж ам на. Огторгуйн уудамд хүн хөл дээ рээ зогсож байна. Мөсөн туйлийг зАЛСТАЛАЛТ (492/4С0ТтАЗА 1922 онд Ленин немцийн коммунист эмэгтэй Кла- ра Цеткинтэй ярилцахдаа: б-. Би саяхан алс хөдөөгийн тосгоноос олон захи- дал хүлээж авлаа, Тэтгэврийн газрын зуугаад хүүхэд надад захидал бичсэн байна гээд энгэрийнхээ халаас нвас сурагчийн бичсэн дэвтрийн хуудас дэлгэж: ”-- «Хайрт Ленин ах аа! Бид онц сайн байгаагаа танд хэлэх гэсэн юм. Бид хичээнгүйлэн суралцаж байна. Бүүр сайн уншиж, би чиж чаддаг болоод байна. Бид өглөө бүр гар нүүрээ сайн угаадаг бөгөөд хоолоо ндэхийн ӨМНӨ гараа угааж байна. Бид багшдаа цэвэрхэн очихыг боддог бөгөөд цэвэр бус очиход багш их дургүй байдаг юм...» гэсэн /ливла.лсавьг Летгна./ Галива “Янна / ялна. Владимир Ильичын амьдарч байсан Горький хотноо хүүхдийн ор дон нээжээ. Түүнд голдуу хоёроос арван дөрөв хүртэлх насны хүүх дүүд байжээ. Нээсний дараахан байшинд юм юуч үгүй байсан Доод танхимд нь гуанз ажиллуу лах боловч ердөө л тэр нь ганц хан ширээтэй аж. Бага багаар аж ахуй нь сайж рав. Хүүхдүүд өөрсдөө ширээний хөл, самбар, оруудыг хийцгээсэн Мөн түүнчлэн сатин даавууг эмэг тэй хүүхдүүдэд бошива хийхэд 30 риулж, бүдэг саарал даавууг арэг тэйчүүд хувцас хийлгэхээр илгээж байв, Мөн л хувцсаа тэд өөрсдөө оёж байсан Энэ өдрүүдэд ямар их баяртай байсан гэнэ! Хүүхдийн байшинд тэгж амьд- рал дээшилсээр байлаа. Том хүүх ДҮҮД нь сургууль руу явдаг бай лаа. Орой нь хичээлээ давтацгаа на, Тэр үед дэвтэр ховор тул хуу- дас бүхнийг гамчана. Ногоон мод ны буурцгаар черпил хийдэг бай жээ, Тэр жил хамтралдД идэш тэ жээлийз талаар маш. хүнд байсан, Хүүхдийн байшингийн хүүхдүүд аж ахуйг нь дээшлүүлэхэд тусла хаар шийдсэн. Ахмад хүүхдүүд идэш тэжээл бэлтгэхэр ой руу яв на, Мөчир Намрын борооны “байгаад чадахгүй сонсч, тэдэн туслахаар галж машины суухыг хүсч Тэгэхээр ЦЭЭД чаддаг. 3 Ё 5 3 ( (5/ г--9 тай унана. с | | ь бөмбөгөө чинь бараг л ї Хашир тоглогчид бол бөмбөгийг | УХРУУЛ. өл, толгой, чээжээрээ тэх зэрэг | аль дуртай эрхтнээрээ зогсоож (ууд ос ХАЯГ УТАС 2:55О05 хэлжээ "А1:1 5 С а СҮХ, 8 Чи! Чуй ї // боронковлА “хугалж, овоолно, Хонхор товгор газарт НО гоон өвс байвал мөн түүж байлаа. сүүл сар гарлаа. Уул сын оройгоор манан будан татаж дусал шивэр, шивэр ду салж байв, Энэ үед ойн энхэл дон холтой-замаар нэгэ! машин явж хонхорт суучихаад гарч болов. Машинаас нин гарч ирээд, хүүхдүүдийн дууг тийш ирлээ. Хүүх дүүд Ленин гэж цөм таниад энэма шин Ленинийх юм байна гээд цөм гүйлдэв. Тэд мөчир ху дугуйн дор тавь саар машиныг хонхороос гаргав. Владимир Ильич инээмсэглэн хандаж --Та нарын хэн хүсэцгээж байна. царайгаа төв болгож Миний машинд Хүүхдүүд бие биенийгээ түлхэл машинд орж суув. Ленинд Манна ална авна. анал авна /аннь л ганлаг /аннА аиньЛ ань ИЛЛА Л ЄЛНЫ/ Ганиадг ална аинал тала Л аниа аНаА : : Хөл бөмбөгч бөмбөгийг “Зүрчүүл , чээжээрээ тосоход бөмбөг огт ойх “- гүй тоглогчийн хөл дор дуулгавар Энэ яагаад вэ? гэвэл бөмбөг то сохдоо бяцхан ухарсхийн бөмбөг ту сах булчингаа сулруулснаас болж байгаа хэрэг. Шалгаж үзье гэвэл элс рүү цохь! Бөмбөг ЖОЛЄгЛо газрынхаа элсэн дээр тогтох бий. “Доогуур ирж байгаа бөмбөгийг “ зогсооё гэвэл хөлөөрөө бембөг уг ” туулан тосчирэнгүүт хөлөө зөөлөн Хичнээн эрчтэй ирнэ тө дийчинээ хөлөө ухраах хэрэгтэй. Д. Батмөнх УТЭЛҮТЭЛЭӨЛНҮГЛЭР : 2208) тНү3, хэд хэт БАГД ТОЙРОГ 5/27:ө.БАЙнин 3: дайхло 324, шилт бүтээлийн тэргүүн бөд бүх. бийг улирдан жолоодож явна. лээр хүмүүжин, гэрэлт өөдөө давшиж явна, “- С.Жамсранжав захианаас уншжээ, Ленин энэ захидлыг уншиж байгаад, нүүрэнд «НЬ баясгаланг инээмсэглэл, тодорч билээ, Ленин Хүүх дийн захидлыг үргэлж унших дуртай, Тэр тусмаа зөрт нь ирсэн захиаг.улам сонирхон. үздэг, -- Хонгор Клара минь салбар-бүхэнд:бидний их амжилт хийж байгааг хар Л-дая. Бид өдөр ирэх дутам цэвэршиж, соёлжиж байна. Зөвлөлт орос улсыг бай гуулахад бүүр хөдөө тосгоны хүүхдүүд оролцож бай гааг харл даа. Ийм: үед ялалт манай талд болохгүй гэж айхын хэрэг байна уу...» гэж Ленин баяртайгаар өгүүлээд, инээмсэглэв, Өглөө бүр гар нүүрээ угааж, хоол идэхийн өмнө гараа угааж, уншиж,, бичихийг суралцан өчүүхэн бага зүйлийг хийж байгаа боловч энэ Өчүүхэн үйл хэрэг бол хүмүүст Зөвлөлт засгийг авчрах агуу ИХ соёлын нэг хэсэг нь байгаа юм. Ленин үүнд Л баяр ладаг байсан билээ... Орчуулсан Д. бүндэв. Ч/уанаа лаа Ланна/ /авиа ЛлнаА Л БАЛ, Гаглнаг авна Чинь. 1анла ажлаа /оивха / соупьЛ ЛЧннА/ ОЧИНАГ ИЛЛА. ЛЧИЛАЛ, суух суудал байсангүйг хүүхдүүд хараад машинаас гарч эхлэв. түүнийгээ Владимир Ильич тэднийг ха раад --Явцгаа! явцгаа! та нарыг сал хи цохичхоно, Би явган явна гэж хэлжээ, Орчуулсан Н. Баянбат Ле хүүхдүүдэд чинь машинд байна вэ?--цөм гэж командлав. Га Ланнь Л чинБАЛЧ А.ЛалаАг Лаиина. ГанжАЛТТГТА, Жаврын эрч буурч Хаврын нар ээлээ. Цас мөс гялалзаж Хайлах цаг нь дөхлөө. Хөөрхөв хургууд шуугиж "Хөдөө нутгийг хөгжөөлөө. Аврага тракторууд асч Атраа хагалж эхэллээ. ойхгүй цохисон Дуулим тал: минь цэнхэртээд Дулаан хавар ч боллоо Дуучин шувууд ирж Дуртай усандаан буулаа Төрсөн нутагт минь ирсэн Урьхан сайхан хавартаа Тунгалаг устай голоос Тугал хургаа услана даа. (багш) Багачууд бид хөгжилдөж 325: А-22603 .. Лениний аугаа их сургаалаар. эх орон маань хөгжин цэцэглэж манай-өсвөрийн. үе Лениний үд» Ин ирээдүй! | АМЫГ Хариуцлагатай эрхлэгч “аэшцаидлээг ӨВЛЕОУНАЛ 200 ЛЛСОРЧ БЭ ЦЭ сАБуЛталй аа” ТрүлсимЦ Л” : “Сүхбаатарын нэрэмжит хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. ВИ ТОГЛОХГҮЙ Тоглох наадах болохоор хоо лоо мар ШАХДАГ нэгэн яал байдаг. «авхлантаа Одоо болы Орж хичээлээ. давт» гэж зэжийгээ . Дуудахаар «381 ба| Одоохон» гэчихээд л тэр да| руйдаа мартчихна, ї Тэгээд л хэзээ хойнд харуй “бүрий болохоор сая нэг данаа авч. эмээж явсаар гэртээ орно. Саяхад нэ? ийм явдал боллоо, Нийслэлийн. зургадугаар сур-| туулийн оройн эзэлж тарав, Ба раг хамгийн сүүлд 1-гийн Д ан-| гиав Жавхлант гарч ирлээ, Төр дөрвөлжин модон . хайрцагтай юм барьжээ. Гэр рүүг9э яв лаа, Сууцны байшингуудын хоо Ё рондох тоглоомын,талбайд баа | хан хүүхдүүд, «Дүүжин даа жин», «Шат», «Хүрд» зэрэг тоглоомоор тоглож байна, ХэЁ сэг хөвүүд бөмбөг өшиглөж төд Р нийг илээн хэдэн үзэгчид со нирхож байлаа. Нэг жаал гэнэт хэн «Ураї» гэж хашгирснаа «Манай Жавхлант манай вар- 4 таар (вратарь-хаалгач) ирлээ» гэв, -- Үгүй! Жавхлантыг май найх авна-гэхэд Яалаа гэж,ма-(| най байшингийн командын хүн Ё шүү | дээтэлцлээ, Тэдний эзЭ маргааныг | Жавхлант үл хайх ран «Би тоглохгүй» гээд ихэм Ї сэг байртай гэдийсхийн алхав, Хүүхдүүд «Эвэртэй туулай» | үзсэн юм шиг гГайхацгаан бие биеэ харцгаав, Тэгтэл ЖавхЁ лант хоргодсон байртай эргэж Ё ирснээ --Би тоглохгүй ээ, Энэ харав уу? «гээд хайрцагтай юмаа зааж-Манай ангийнхны чернил. Хагалчихаж, алдчихаж магадгүй! гэж хэлээд гэр өөдөө явлаа. нилгүй ангидаа очвол 84 сурагй чийн сурах гэгээн замд хичнээн хар толбо болох вэ дээ: Тэгэ хээр нөхдөө гэх хүүгийн сэтгэл Жавхлантыг хөтөлж явна. «Нэг нь нийтийнхээ төлөө!» гэсэл хүнлэг зарчимын нэгэн жишээ энэ болно. ТУХАЙ МӨЧЛӨГ ШҮЛЭВ Баясгалант сайхан зусландаа Баясан амрах Ч ойртлоо Влгү ч, 22 ж Буурал хүрэн" ойгоос Булгийн ус жирэлзэнэ Бутан дундаас туулай Бултаж дэгдэн харайнс. Ойн олон шувуу Олон өнгөөр жиргэнэ Урьхан салхины аясаар Уулын мод бүжиглэнэ. Ойн эмч тоншуул Олноов их ажилтай Тонгов тонгос хөдлөж Тоншиж ойгоо цэвэрлэнэ. З Сээртэв. 33, ШАГДАР ми х онндекв 141406 Ц22усА/ 0 ишгипити штилитиииниатиииннцаиинєгшптлиннүйнйтмийилтйэиниинпт иининиетинитинт ити МАНАЙ ЖАВХЛАНТ ИРЭЭ ДҮЙ--ӨСВӨРИЙН ПИОНЕР СУРАГЧИД АА! Социализм байгуулагчдын ариун нандин зан чанар, эрдэм мэдлэгийг эзэмшиж . Хөдөлмө рийг эрхэмлэж сурагтун! Мон голын пионерийн байгууллагын 40 жилийн алдарт ойг сурлагын өндөр амжилтаар угтагтун! Монгол Ардын Хувьсгалт На мын үйл хэргийн төлөө . хэзээд бэлхэн байгтун! (МАХН-ын Төв Хорооноос 1965 оны Майн баярт зориулан гарга- сан урианаас). авт 2-сэР--ВР-ийР” «вр-ир-ийт-ий-авт-и8Р” арр-ирр арав” 9” ив ЦЭЛ сс ЦИНЦИНЙ Гэм гац айн 71711: ЛЦиЦЦЛЦЦЦЦЦОН! - ЗгВРүХР, Б Манхан тэнгэр цэнхэртэж СӨ-ТЭТт ЛТЭЭҮТТ Мандах наран туяарлаа. сарн шо3 лаг п 9дахь жилдээ Майн сүрлэг жагсаал ОН БҮХНИЙ ПРОЛЕТЯРИ: НАР: НЭГДЭГТҮН!: 8 нииитиин Н балаг хатад цам дэрэн, ЗҮ! ХЭРГИЙН ТВЛ68 ХЭЗЭЭД БЭЛХЭГ БИЙТЭН!й Р СЛСН” М “оумлЭнлгээг 4үгээр сарын А Э Өргөн олны жагсаал Өнгө алаглан яралзана, 98 Улаан хөк далбаанууд 7| ЇР Урьхан салхинд намирна. КИрАВНН, 2 -« Энх тайвны төлөө гэж м/. : гнээ бүрээс цуурайтна. МХЗЭ-ийн Төв Хороо, “-Н Э) | зөвөө шожиоуаж Монголын Йионкрийн Л40518а:2) Ба ашоьллн гн 11:7:551:1:0152:1:1212 «0/11211) Н Бүхнээс сайхан харагдана. | үчэтгэж толжэлеүжтийн аян ЦИГ..-----------П---------3 Майн баярын жагсаалдаа засгийн удирдагчид Зөв- Магнай тэнүүн баяртай ДАЛАН гийг мэднэ. Май, ийнхүү 76 дахь хавраа манай дэлхийд ёс- лон тэмдэглэгдэх гэж бай гаа нь энэ билээ. Хэрэв энэ өглөө огтор- гуйн хэн нэг нисгэгч ямар нэг хөлгөндөө сууж нисээд бөмбөрцөг дэлхийн “ дээгүүр тойрон аялж хар вал таван тив, дөрвөн да- мийн дайныг | гаргуулах- 70,000 пионерийн / дээр үзэж ард түмнийхээ лайд улаан, цэнхэр, но гүй| Гаргавал империа- хоолой нэгэн зэргээр «! ган бат удаан жилийн, гоон, хөх, шар, өнгө бү- листууд Гитлерийн адил гол Ардын Хувьсгалт- зузаан найрамдлыг улам рийн далбаа туг намирч сөнөнө!. БНА Вьетнамд мын үйл хэргийн тө бат атгасан гайхамшигт атар газрын анхилам цэ- цэг шиг харагдаж ,урайн кийн түрэмгийлэгчид бу- лан тангарлах нүрт дуу утгат лозунгийн дуу зар хэргээ зогсоож бу- дуудлага түмний сог шонЖЭЛО баяр энэ жи- , р ийнхүү зэрэг. бүх дэлхийг дДоргиулж шуу түргэн зайл| Тонил| сонсдох болно. байхыг үзнэ. Бид Вьетнамын талынхан, ГУРАВТ: Дэлхийд зэрэг-тохиолдов. Энэ бол Өнөө жилийн хавар Бид Вьетнамд туслана. дугаар их дайныг Д9- гайхамшигтай сайхан үйл өгөөмөр баян хавраа! Үнэн хэрэг ялна. Үйлс сэн Ч мөхөл сүйр явдал билээ. Ийм гайхам. Монголын ард түмэн, Нь тийм байдаг. Вьетнам төгссөн гитлерийн фд- үцигтай үйл явдлуудын түүний өсвөр үеийнхний Яялна| гэсэн үгийг газар мыг 1945 онд ялсны архаг, баярыг 1 үед сурч хөдөлмөр- хувьд бол бүр ч оргилуун сайгүй цуурайтуулна. жилийн их баяр хамгийн сайхан баярууд ХОЁР: 1925 онд бай- төрөлхтөн бахархан- ЛӨЖ ӨСЧ торниж байгаа зэрэг зэрэг давхцаж бай- гуулагдсан Монголын пио дДэглэнэ. багачууд бид юутай их аз ,на. нерийн байгууллагын ал- ДӨРӨВТ. Манай: жаргалтай вэ? ---- ---шэ--элт-лы Энэ дөрөвдүгээр Зөвлөлтийн агуу түүхэнд тэмдэглэгдсэн том үйл явдал Сайд нарын Зөвлөлийн Цэдэнбал тэргүүтэй манай нам 33с- гийн төлөөлөгчид ЗХУКН-ын Төв Үү? «соо «сонссоноо ХОЛБООТ УЛСЫН ХҮЧ”- БУЛГИЙН. УС ШИГ УНДАРЧ БАЙНА. ХОРТ МАНГАСЫН СҮРЭГ... ХУВХАЙ МОД ШИГ ЯЛЗАРЦ сард түмэнд зориулсан ереелөөс| Фодооооо2ооОФоооо-оФО-Оо-оФ-О»оО-О09-Ф сард Монгол их найрамдлын боллоо. Энэ МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын ЗУРГАА тай, далайцтайг ертөнц да “хинд харуулж, харгис им- периализмыг Дагжин чич- рүүлэх майн 76 дах жи- лийн их баяр болно. Энэ. өдөр халуун цө- ЖИЛИЙН Х.ВАР явуулж байгаа |Амери- лөлт Холбоот улсад найр АХЬ тийн аугаа их бүтээлч ард түмний өнөөдрийн их амьдрал, үйл ажиллагаа,. өрнөх ирээдүйнх нь 19- лөвтэй биеэр очиж, өргөн жагсаал | жигдз аялгуут бүрээн цав наан, алаг, бөмбөрийн - исоигнээн юуны Ч Дуун илүү хангинан цууриа, хэзээд бэлхэн» гэж- явдал билээ, бас нэгэн нь Хороо, дарга Ю. дуустал айлчлалт байгаа агуу ИХ НАЙРАМДЛЫН НӨ Зөвлөлт урилгаар 4 сарын 11-нээс 23-ныг ах дүүгийн барилдалгаат ЗХУ-д айлчилсан коммунизм байгуулж их ЗХУ-ын баялаг туршлагыг судлан үзэж, Монгол- Зөвлөлтийн мөнхийн бат найрамд- лыг улам бэхжүүлэх хувь нэмэр боллоо. Нөхөр Ю. Цэдэнбал тэргүүтэй БАЙНА соманай нам, засаг ард түмний тө- ДАМД т : “ лөөлөгчдийг ЗХУКН-ын Төв Хо- й ННСҮРЭН (Зөвлөлийн |000 рооны нэгдүгээр нарийн “бичгийн д---- Эк орны маань алдар улам өргөгдлөө. засгийн газрын Дд СӨГ АЙЛЧЛАЛ) Сзарын Зөвлөлийн дарга А.Н. Еин тэргүүтэй ЗХУ-ын нам ТН удирдагчид Москвагийн хмөрчдийн төлөөлөгчид уг- сан юм. Нөхөр Л. И. Бреж- Юлсэн үгэндээ «Бид та нар- улзаж байгаадаа баяртай й бөгөөд та бүхний энэхүү л Зөвлөлт-Монголын ард Үй сайн сайхны эрх ашиг ту- явдал юм. Энэ т Ы1 үйлсэд үнэт өгсгөл нь 2 дугаар нүүрт нү- | Їл Манай олон багачуул саг дотноор айлчилж Маш жавхаатай алхалж байна. Нөгөөдрийн маргааш За бодоод үзье! Хар түүхт .40 жилийн ХА ХЭХВГ ЭВинхАДаЭ Шүлгийг 3. СЭРТЭВ өглөө хуанлийн хуудсыг НЭГД: Дэлхий бөмбөр- энэ баярын дараахан 6 ЧаЭСЭЦү0! р Зургийг авсан Ц. ЭРДЭНЭБАТ эргүүлэхэд тавдугаар са- цөгийн аль ч бөөрөнд 0р- НО. ран зөвлөлдөж коммуниз рын 1 гэсэн тоо гарна. шин тогтногч улс үндэст- Энэ өдөр өргөн уу! Мыг дэлхийн тайзнаа анх ишний 8818 914: “ Үүнийг: хүүхдүүд «Майн. ний шудрага түмний эв орны маань өнцөг Эд Гусснудашасан гал : ошиишшшиш нэгний баярын өдө, гэд нэгдэл, эрч хүчний давуу бүрд мянга түмэн пио! , 2 --2ш-1- 5 Р ХӨР д 5 ХОЛЫН сурагчдын үерийн ус ї лаг туршлагатай зөвлөл- ЕХ--э5-3 | 1! | | ШИ ИХ НАЙРАМДЛЫН НӨХӨРСӨГ АЙЛЧЛАЛ Төгсгөл Сэж тын ажиллагааг сын тулд энх тайван, социалнамын агуу нх үйл хэргийн тусын тулд манай хоёр нам, хоёр улсын ах дүүгийн найрамдал, үр ашигтай хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх үйлсэд чухал шинэ алхам болно гэдЭгт итгэж байна» гэж хэлсэн билээ. 2 Нөхөр Ю. Цэдэнбал тэргүүтэй манай нам засгийн төлөөлөгчид Зөвлөлт улсад айлчлах хугацаан- даа Ирнутсн, Свердловсн, Моснва, Минсн, Волгоград, |Омсн зэрэг соёлын том Ь.7, сан мэдэгдэл гаргав, гөөд энэ хэлэлцээ, нээн үр бүтээлтэй дүүгийн харилцаа, тал бүрийн хам- хөгжүүлэн бэх- жүүлэх асуудал түүнчлэн хоёр талын сонирхож байгаа олон ул- сын байдлын талаар хэлэлцсэн юм, Мөн хоёр засгийн газрын хамтар- Нөхөр Ю, Цэдэнбал эвэ хэлэл- цээний тухай «ЗХУКН, Зөвлөлт засгийн газрын удирдагчидтай бид- ний хийсэн хэлэлцээ онцгой элэг- сэг дотно, харилцан бүрэн ойлгол- цох, байдалд болж өнгөрсөн 06- монгол-зөвлөл- тийн уламжлалт найрамдал «хнч- хэлбэрэлтгүй - АРИУН Н вь вөрийн үйл ажилдаа ЗХУ болон ах дүү ардчилсан орнуудын пионе- рийн байгууллагын баялаг туршла- гаас байнга сурч хэрэглэхийг чухал- чилсаар ирсэн түүхтэй, Манай анхны Монголын пионерийн байгууллага ӨХӨРЛӨЛ дэг танкийн цуваа байгуулахад нэмэр лэжээ, Энэ мэт манай пионерүүд интерна- ционалист үзлээ улам бататгаж сур- гууль бүхэн интернационалын тан- химтай болж ёх дүү орны анд най» Зөвлөлтийн үйлдвэр, иОНе| 3 төвүүд болсон алдар түүхт хотуу- БУВГУАРЭ шоиицналсс Бээүэамүй үй арүх- Байган куВыс5н ЧолдэрУЛВЫгО гэсэн билээ, 2 » 5 Я БОР ЦЭРГ СОН үйлдвэр, Нөхөр Ю. Цэдэнбал тэргүүтэй ний нэрээр нэрлэгдэж байлаа. 1929 Олон улсын пионерүүдтэй захид- : раар орж ажил манай сын засгийн төлөөлөгчид |) ОНА Манай пионерийн байгууллага лаар харилцах явдал одоогоос 30 жи туршлагатай нь танилцав, Энэ олон улсын пионерийн байгууллагын лийн өмнө ЗХУ-ын Харьков хотын айлчлал-аялалд дийг ЗХУКН-ын рийн бичгийн пин нарып манай төлөөлөгч- Төв Хорооны на- дарга А, Н. Шеле- зэрэг Зөвлөлтийн нам, орондоо буцаж ирэв, 2 Улаанбаатарын буудал дээр төрийн зарим удирдагчи а засгийн удирдагчид, нийслэлийн ЭйВь. 2 4 шад “УРУУЛ хөдөлмөрчдийн төлөөлөгчид уг- таж авлаа, Манай төлөөлөгчдийн явсан га- зар бүхэнд Монгол-Зөвлөлтийй | пролетарийн ийтернаци онализМмын найрамдлын цуглаал болж, Зөв- хүсэн дээр зэвйх манай лөлтийн хөдөлмөрчид манай тө- хоёр ард түмний найрамдал хич- лөөлөгчдөд халуун баяр талархлаа нээн гүн бат бөгөөд дэвшүүлж, байлаа, Дөрөвдүгээр аж сарын. 13-нд Кремльд хийсэн БНМ шү сүг йнн брсмжын гҮ3 АУ-ын нам засгийн төлөөлөгчид хамшигт чёнараа хичнээн хязгаар- ЗХУНН, Зөвлөлт засгийн тазрын гүй нээж болохыг илэрхийлсэн удирдагчдын хооронд хэлэлцээ чухамхүү агуу их найрамдлын нө- хийв, “Үүгээр БНМАУ, ЗХУ-ын ах хөрсөг айлчлал болж өнгөрлөө, т---(ф ОЛОН УЛСЫН БАЙДЛЫН ТОЙМ ҮНЭНЧ АРИУН ТЭМЦЭЛ 2 Х9З99Д ЯЛНА Москфагийн эмэгтэйчүүд хан Амёринийн ерөнхийлөгч сонд цахилгаан утас илгээжээ. Тэр үйлдсээр ирлээ, цахилгаан утсанд «Вьетнамын эн- тийн номхон ард, эмэгтэйчүүд хүүх- дийн эсрөг шатаагч бөмбөг, хорт бо- дис, пуужин хэрэглэж байгаа нь Аме- ринийп дайны хэнээтнүүдийн зэрлэг балмад төрхийг гэрчилж байна. Энэт- хэг-хятадын хойгт үйлдэж байгаа Америкийн цэргийн илт түрэмгийлэл бүх нийтийн энх тайван болов газар дэлхийн хүн амд занал учруулж бай- на. «Дайныг эцэс болгох ёстой» гэсэн Дэлхийн олон нийтийн шудрага эсэр- түүцлийг дагаж биелүүлэгтүв!» гэ- жээ, Энэ нь дэлхийн шудрага хүн ар- дын сэтгэл санааг багтааж байна. Хүүхдүүдээ та нарын эхчүүд бас, баатарлагаар тэмцэж байгаа Вьетна- мын эхчүүдэд эд материалийн тус- ламж явуулсныг хүлээж, аваад, цаг- лашгүй их баярласнаа илчилж тэд манай Монголын бүх эх, эмэгтэйчүү- Дэд саяхан баярын цахилгаан ирүүлсэн билээ, сал. даар нь булах, Эх үрсийг Жон- лэн хагацаах зэрэг бузар ялт ны үнэт нандин зүйлсийг сүйтгэж байна. нөд Вьетнамын эх орончид тынхоо номандаар нэг тугийн дор эрс- лэн босч, -- Бүх ард түмэн батаар. нэгдэн нягтрагтун! Чөлөөлөх арми ба ардын зэвсэгт хүчнүүд зоригтойгоор ураг- шилж, америкийн түрэмгийлэгчид ба тэдний хөлсний зарц нарт амсхийх зав чөлөө олгохгүй байхын тулд 19- дэнтэй тасралтгүй эрчимтэй тулал- даж, тэдэнд оновчтой цохилт . өгч, дайсны аль болох их хүчийг устгаг- түн! гэсэн алдарт уриагаар амжилт- тай давшиж байна. Америкийн импе- риалистууд сүүлийн үед тэр байтугай БНАВУ-ын дархан хил хязгаарт байн байн түрэмгийлэл үйлдэж байна. 5 Вьетнам: й Ер нь америкийн империалистууд на АНА ЛгарД Хүмэн Өмнөд та 5 Өмнөд Вьетнамын эсрэг арав гаруй шАВсарэтээ 86 шВ хүн Бян экил тасралтгүй түрэмгийлэл үйлдэж тэхийн тулд цуцалтгүй Сбаатарлаг 0) уй юм. тэмцэл хийж байгааг шудрага хүн тө Энэ түрэмгийлэлд эх рөлхтен дэмжиж байна. 3 уравсан Өмнөд Вьетнамын харгис Үнэнч ариун. энэ тэмцэл хэзээд хүчнийхэн гадаадын колончлогчдод ялна, Тэгээд нарлаг сайхан Вьетнам АриАлГНЭ болж хөлсөөр зарцлагдаж нутаг даяар ардын эрхт ёсон ялан ширэг нэр дотоодын эдгээр түрэм мандаж, бяцхан Вьетнам найзууд Завь Д нь м орондоо хайртай, эрх чинь та нарыг алимын сайхан цэцэрлэг ХУВЄВЭ ЗЭ. энгийн номхон Вьет- тээ урин, амтад жимсэн таваг тариа ! иргэдийг олноор нь залхаан цээр болсоор аугаа ялалтын баяраа хийх лүүлэх,.алан хядах, эрэмдэг зэрэм- цаг удахгүй ирнэ. Дэг болгох, шорон вянданд хорих, амь Сэтгүүлч Д. Нямсүрэн орноосоо энэ дөрөвдүгээр сарын 23-нд эх нисэх онгоцны тэднийг манай яам Энэ айлчлал марнсизм-ленинизм, ард түмний өнчрүү- хэрэг Мөн хөдөлмөрч хү- мүүсийн бүтээн босгосон үйлдвэр ба- рилга, эд баялаг, соёл шинжлэх ухаа- ! бүрэлгэн Байдал нэгэнт ийм. болохоор Өм- Өмнөд Вьетнамыг чөлөөлөх үндэсний фрон- холбооны гишүүнд элссэн нь. чухал үйл явдал болсон юм.. Тзр жил Моснва хотонд болсон Бүх Холбоотын пионерийн анхдугаар их хуралд манай пионерийн төлөөлөг чид оролцож ЗХУ-ын пионерийн зус- ланд анх удаа амарчээ, дугаар сард Берлин хотод хуралдсан хуралд Цэрмаа ахлагчтай манай пио- нерийн байгууллагын төлөөлөгчид тай дуу хоолойгоо нийлүүлэн бат хол ны жилүүдэд Зөвлөлтийн ард түмэнд үзүүлэх ажилд пионер багачууд хам- тийн идэвхтэй оролцож 16482 төгрөг хуримтлуулж «Монголын пионер» уз Харну захиа бичээрэй Хүүхдүүд эз! Га нартай тив бүрийн нин знз дугаартаа та нарын үе чацуузги тапилууддва хариу захидал бичээрэй. мийн сургуульд оюутан, би ч бас хөгжим Би 14 настай. Рамфа хотод суулаг. 7 бичлээ. Хариу бичзэрэй. За танилцья. СССР Пермская СССР. Карелив. --«Нөхөрлөл» Би энэ үгэнд туйлаас хидлаар харилцахыг би хүсдэг. СССР. г. Челибииси 31. ул Шөссє Метал, Үерхэл нөхөрлөли Сүүлчийн цагийн хичээл завсарла- лаа. Шуудан хүргэгч охин бөөн захи- дал барьсаар ангид орж ирэхэд хүүх- дүүд тойрон бөөгнөрч Надад захидал байна уу? гэж амандаа шуугилдана. --Баатарт байна. Унгараас ирж --Бадарчид байна, Германаас ирж, бас дахин Мартаас ирж --Алив наадах чинь Ева-гийнх байна аваад ирээч найзаа гэхэд шуу- дан хүргэгч «Монгол Улаанбаатар 10 жилийн 24 дүгээр сургууль 8 дугаар ангийн сурагч Бадарчид» гэсэн хаяг- тай цэнхэр дугтуйтай сүүлчийн захид лаа өгөөд гарч явлаа. . Бүлгийн дарга, Өнөөдөр дөрвөн 38- ам 1930 оны 7 бүх дэлхийн пионерийн 2дугаар их оролцож олон орны хүүхэд багачууд- боо тогтоож байв, Мөн эх орны дай-” санаа сэтгэл, эд материалын тусламж цсагаглглгаслгаслггагласлкаслсагсглггЛхлтлгслєсглгстколтүєслггйглтоксүхсрслюлгаглгорслсл-гсү- --Манай сургуульд олон үндэстэн ястны хүүхдүүд сурдаг. Манайд «Нөхөрлөл клуб» ажилладаг. Бид Монголын аль нэгэн сургуулийн сөёлч пвөхөрлөлийн хүүхдүүдтэй харилцаа тогтоохыг хүсч байна. лионерийн ордны сурагчдаас элэгсэг хайрын захидал хүлээж авсан тэр ца- гаас эхлэсэн юмаа, Жил бүр манай пионерүүд ах дуу орны пионерийн зуслангуудад амарч, тив бүрийн хүүхэд багачуудтай ижил дасал болж бие биенээсээ харилцан сурч гүн батаар нөхөрлөдөг боллоо. Одоо манай пионерийн төлөөлөг- чид ЗХУ-ын «Артен» «Геолог», Ард чилсан Германы «Вилгельм Пинийн нэрэмжит зусланэ, БНУАУ-ын «Чель беєрц» «Бальтон» зэрэг ах дүү 6 ор- ны пионерийн зусланд амарч байна, Жил бүрманай оровдгадаадын олон арван пионерүүд ирж амардаг, Энэ нь тив бүрийн хүүхэд багвёчууд өөр өөрийн орны хөгжил цэцэглэлтэй та- яилцах, бие биенийхээ ажил амьдрал Танихгүй танилуудын чинь захиа хүүлдүүд захидлаар харилцаж, ажил амьд- рал, хичээл сурлага, хүсэл мөрєөдлөө хуваалцаж танилцахыг хүсч байна .Манвай со» долоов хүүхдийн хаягийг нийтэллээ. Шинэ --Би б дугаар гигийн хүүхэдтэй захидлаар харилцахыг хүсч байна. Азовын 151- тисийн эрэг дэх Геннческ гэдэг бяцхан хотод суудаг. Агв нисгэгч, зэж багш, ах хөгж сонирхдог, УССР. Херсонская обл, г. Генническ ул Лснина УМ. :40. Лопушанской Лили, дугаар ангид сурдаг, Эрэгтэй эмэгтэй хамаа гүй 7 дугаар ангийнхантайгаа л танилцахыг хүсч байна. ТАССР Земнодольский г. Рамфа. --Үл таних найз нөхрийнхөө вмрыг эрье. Өнөөдөр би та нарт зихныхаг захидлыг ул. Вехова. дом 8 юэ 4 Зарилсвой Анне обл. г. Соликамск ул. Ломоносова дом-10, Исупова Валентина Дмитриевиа. пионерийн т. Петрозаводси 11 школа инзернал:/ Ме 19, --Сайн байна уу? Монгол найз нараа! Гапилцья. Миний хаяг СССР, Калуга, ул. Суворова. дом-118 кв-18 Коповой Людмиле дуртай. Алс холын анд найзуултайгаа з8- лургав дом. 25 «аг кв 45 Приваловой Гале ли лчисчычыаслкнгло хисчэгчаэчисчигчдэ мад чичийчЧан ямс--г--г 1-2 2 йн 70 захидал хидал авсан Бадарч ангидаа түрүүл- ЛлЭЛЭЭ гэхэд нөхөд нь ч баяр хүргэв, Олон захидал авсан энэ охинтой уул- заж ярилцахад --Би уржнан зун БНУАУ-ын Че- либерц дахь олон улсын пионерийн зусланд амарсан юм. Энд амарч байх- Даа олон орны пионерүүдтэй танил- цаж ижил дасал боллоо. Түүнээс хойш найзууд маань ч байнга захидал бичдэг Би ч хариугий нь явуулдаг зөвхөн энэ онд 70 захи- дал авлаа, Би Болгарын Радко Дмит- рова, Югославын Даворка, Шведийн Ирина, ЗХУ-ын Рите, Унгарын Мат- та, Германы Бигит, Польшийн Өна, 5” мыны Лила зэрэг 10 шахам орны 20 үт-э-ийлан баялаг туршлагаас суралцах интерна- ционалист холбоо нөхөрлөлий нь улам бататгаж байна. Манай оронд ирж амарсан БНАГУ ын пионерийн байгууллагын төлөөлөг чид сэтгэгдэлдээ: «Монгол оронд байх хугацаанд бид ямагт үе чацуу- тан Монгол найз нарынхаа халуун тэврэлтэнд баярлан, сайхан амарлаа» тэхэд ЗХУ-ын пионерийн төлөөлөг- чид, «Сэлбийн инонерийн зусланд бид Монгол, Польш, Унгар, Герман орны хүүхдүүдтэй танилцаж дотно үерхлээ, Үерхэлийн халуун амрал- тын сайханд болоод эх орноосоо алс хол байгаагаа ч мартаж орхих. юм» тэжээ, Энэ бүхэн бол анд өхдийн чин сэт тэлийп үг-билээ. Манай- пнонерүүд найз нөхдийнхөө баялгг туршлагаар пионерийн штаб, бүсчилсэн эргүүл, пионерийн түүхийг сурвалжлан суд- лах зөвлөл, 7 хоногийн дарга, пионе- рийн идэвхтний сургууль, интерна- ционалын танхим, шуудан хороо, хүүхдийн киногтеатр зэрэг дэвшилт шинэ ажлуудыг санвачлан зохион бай гуулж байна. Ийнхүү манай шионе- рүүд тив бүрийн пионер сурагчидтай бат холбоогоо улам бататгаж баялаг туршлагаас «нь байнга “сурцгааж байна. 25. фэкчклуцейшултлглуакасагаслгаглтлклтаслгыс Цагааан буурТа үстэй, жараад. васны авгай сэтгэл их»л хөөрсөн байдлаар олоо теос 35 жилийн өмнө болсон нэгэн тэмдэг лэлт явдлыг ярьж билээ. Тэр авгайн мэрийг Цогтын Цэрмаа. Монголын анхны 51 пнопе рийп нэг, дээр-үед. бага сургууль, намын сургууль төгсөө) Пионерийн Төв товчоонд дӨлооп жил ажилласан хүн, Одоо Цэрмав гуай хэдийгээр-Мас ахиж, үс цайсан ч гу- чин таван жилийн өмнө болсон тэмдэглэлт явдлыг Єчигдөр болсон юм шиг сэтгэлдээ хадгалж яьдагжм. байна. Цэрмаа гуай эрдэнэ мэт нийдигиан хал- галж явдаг тэмдэглэлийн дэвтрээ сехөөд -- 1930 оны 7 дугаар сард юмсан. Рагчав Самбуу, Баатаржав, Цэрэндолгор, Чимэд дорж нарын таван хүүхдийн хамт (її Гер- маны Берлин хотод очиж билээ, Бид дэл хийп пролетари ардын хүүхдийн 2 дугаар их хуралд ороарохоор Мепнваг дайрч, Бер аминд хүрэхэд Олон зуун хүн угтан авч бай сан билээ, Манай төлөөлөгчдийн суусан мв гаруй пионер сурагчтай захидлаар ха рилцаж анд найзууд болсон. Би захи- далдаа өөрийн хичээл сурлага нөхдийнхөө тухай, эх орныхоо тухай бичдэг. Найзууд маань ч мөн л адил ийм зүйлийг бичдэг, Бид хоорон лоо марк, ил захидал солилцож, дурс галын хуудас илгээдэг гэж 70 захид- лын эзэн Бадарч охин баяртай яриад захидлуулаа уйшиж эхлэв. Гургийн тайлбар: Ева-гийн захи- дал 70 дахь нь боллоо. Ц. Эрдэнэбат “на “чинэ ална вт ен ллна тэ. ҮланлА Лалнлаг Ливи, үүүнннэ Леслал ЛЕтнА/ байсан юм. ярилаа -- Хаашаа явах юм бэ? гэхээр ХЗЭ-ийн гишүүнд ороод лөн- гөж жил гаруйхан болж байсан үе л дээ... За юу болоо бол? Би яалаа...7э гэж биеэцэг нэн «Аль нэгэн ажилд юм болов уу?» гэж бодсоор о0ч- лоо. Нацагдорж дарга угтан инээмсэглэж, өндийлөө, Хэдэп мөч хир чиг цаас янзалсан болж дуугүй байснаа. --За Чимиддоржоо! Бидний сэдсэн санааг Эвлэ- лийн Төв Хороо сайшаан, дэмжсэн, Тэгэхдээ энэ та- лаар манайд мэдлэг туршлага, үндэс суурь байхгүй болохоор явж судлах, суралцах хэрэгтэй гэж байна. Бид чамайг явуулахаар ярилцлаа, Чи явна уу? гэж --Зөвлөлт улсад явпа гэлээ, Ийнхүү би аян замд гарах бэлтгэлээ хийж, энэ тэр ажлаа амжуулсаар ар- ван нэгэн сарыв хуучаар Дээд-Үд хотыг зорин гарч билээ. Дээд-Үд хотонд намын сургуульд тэндэхийн сургууль пионерийн ажил байдалтай нилцаж нидээв ч юм үзэж явлаа. Пионер гэгч ямар хүв байдаг, ямаршуухан дүрэм гуримтай .- Зөвлөлтийн нөхөд үзүүлж харуулж, зааж сургаж бай ДУРСАН ЯРЬСАН. НЬ шитууд руу цэцэг, галсгуг, инз бүрийн тэм дэг чулуудан баяр хүргэж, ура лозуп цуу райтуулай угтаж билээ, Хамгийн түрүүлд ирсэн Монголын пионерүүдийг хурал эхлэ хээс өмнө Германы 13 хотоор хоёр хэсэг болгон явуулж, бид очсон газрууддаа «Гер маны ард түмэн, Монгол, Зөвлөлтийн ард түмний адил эрх чөлөвтэй болтугай! Эзэр хэг түрэмгий иар сөнөтүгэй» гэж уулзал! цуглаан дээр хэлж явахад хүмүүс, алга ташин угтаж байв. 1930 оны 7 дугаар сарын 23-нд хурал пзэгдэв. Хуралд хэлэлцсэн асуудал нь: 1, Интернационалын холбооны тухай 2, Эзэрхэт түрэмгийг хэрхэн эсэргүүцэх, 3, Хүүхдийн аж амьдралыг хэрхэн сайж руулах , 4. Сургуулийн хүүхдийн дувд ямар ажил хийх тухай зэрэг байлаа. Хурал гурван өдөр үргэлжилж, манай пмоперүүдээс Раг чаа тэргүүлэгчдийн бүрэлдүүвнд орж, монго лын пионерийн Өмнөөс баяр хүргэж үг хэл сэн юм гэж Цэрмаа гуай ярив. Хуралд ирсэн 16 улсын пионерүүдээс 96 инонер, хурлын дараа Зөвлөлт Холбоот улсад ир лээ, Манай төлөөлөгчид Халимагт хорин хэд хоног байж, дараа нь Ялтад 45 хоног сургууль хийж амарсан гэнэ. Дэлхийн коммувист валуучуудын бай тууллага, манай пионерийн төлөөлөгчдийн Хоёр медальтай ирлээ Миний амьдралд тохиолдсон хамгийн баярт явдлын "нэг бол өнгөрсөн зун ЗХУ- ын «Артен» пионе рийв зусланд амар сан явдал юм. Тив бүрийн анд найзтайгаа үерхэн та нилцаж бие биенээ : с9з элдэв дуу шүлэг, шинэ тоглоом сурдаг байлаа. Бид усанд сэлэх, уралдах х8- райх зэргээр биеийн тамирын тэмцээн явуулдаг байлаа. Би ч бас тэмцээнд оролцож «Алт, хүрэл» хоёр медиа лиар шагнууллаа. Д.Сэргэлэн (Налайхын 10 жилийн дунд сургуулийн 7 дугаар ангийн су- рагч) | | | | | | 1ЄН ЧНУ1ХА үйл ажиллагааг өндөр үйэлж суудлаасаа суралцаж, Билниййн далїє.лН ШАР ї2лАГЖ, 18 СМ» ЖИЛ/а4:49Н! БҮРХҮХ НЗэЕ Гинснниннын Шинлхэйлэн Эниййлхийлий лнийлнйл ний тэй ни ни цөн рэн Нэгэн өдөр Хувьсгалт Залуу- чуудын Эвлэлийн Төв Хорооны ажилтан Д. Нацагдорж дууджээ Би тэхэд «Жавхланг бадруулах гуравдугаар үүр»-ийн лаа, 1925 оны хавар ч боллоо, Би нутаг буцах болж над пионерийн холбогдолтой ном, зохиол, дүрэм заа- вар өгөв. Манай ажилд шууд зөвлөх мэргэжилтэй хэрэгтэй байна гэсэн миний саналыг хүлээж авлаа, Намайг нутагтаа ирээд даан их удаагүй байтал Дашиям гэгч хүн манайд пионерийн байгууллага бай гуулалцахаар ирэв. Төдөлгүй Волков гэдэг хүн ир- лзэ. Ийнхүү Зөвлөлтийн ард түмний туршлага, тэд- ний шууд туслалцаатайгаар манайд нам, | эвлэлийн «Хаойчийг залгамжлагч багачуудын холбоо» байгуу- лагдаж байж билээ. Би тэгэхэд Шанзавын яамны дэр гэдэх шавийн сургууль дээр пиоперийн бүлэг байгуу- лах үүрэг авсан юм. Эрхэмбаяр, Цэвэгжав бид тэнд очиж 86 хүнийг шалгаж, 24 хүүхдийг нэгэн бүлэг болгож, «Леинний бүлэг» гэгчийг байгуулж, бүлгийн даргаар нь Шагдарсүрэн сонгогдож байсан шиг са- нагдана. (Шагдарсүрэн гэдэг маань хожим. «Улсын эрхэм инсэгч» цолтой явсан хүн шүү дээ). Пионерийн байгууллагын бүх аж ахуйн ажлыг над даалгасан учир би биеэр гүйцэтгэж уулын аманд пио нерийн зусланг байгуулсан билээ, Лувсаидорж гэдэг багш хүүхдүүдийг удирдаж байсан юмдаг, гэж Чи- миддорж гуай ярилаа, Чимиддорж гуай одоо 62 иас- тай. Багш, цэрэг, дарга, зэрэг улс олон нийтийн бай. гууллагад 40 гаруй жил ажилласан энэ хүн Монго- лын пионерийн байгууллагын түүхэнд үүсгэгчийн иэ- тэн болж, орохоор зүй ёсны үүрэг гүйцэтгэснийг яруу алдарт ойнхоо өмнө бахархан дурсаж байна гишүүн юм тохоох намайг би- та- болохыг Манай сурвалжлагч Германы пионерүүд: Цэрмаа гуайтай уул заж, зургаа авахуулж дотно элэгсэг 0ф Монголын: пионерийн төлөөлөгчдийг улаа гадаадад толгойлон явсан Цэр «Монголын пионерүүд Германд очсон нь Германы хө гүай. Монголын | писиерийн байгууллагын дөлмөрчдийн сэтгэлийг иж сэргээвэ гэжээ (40 жилийн ойд ахмад пионерийн цогтой ха. Үнэхээрч манай төлөвлөгчдийн хэлсэн (үг!) луул сэтгэлээр баяр хүргэж, ахмад үеийн дуулсан дуу хүртэл Германы ард түмний хэ» дайчий уламжлалыт нэр төртэй үргэлж сэтгэл Өнгөрсөн жил манайд ЙГ Цеплиц бид санааг хөдөлгөж байсай ажээ, амрахвар ирсэн хүссэнийг Ц. Гайтав багачуул лүүлэхийг уламжлая, та нарт Улгар-снч ИН , хЄтєл , ЭУгАВААА Багш одоо бидэнд Таня хичээл зааж, сонин юм | өгнө гэв. Таня газрын зураг руугаа чин Будапсштг хотын двэр бя! н улаан дарцаг халаад хотын байдал, хөшөө дурсгал, түүхт хүмүүсийн гэрэл зургийг үзүүлж, ном хэвлэл, су- рах бичигт бичигдээгүй сонин зүйлийг ярьж өгсөнд сурагчид маш их сонирхов. Хүүх- дүүд Унгар улс, нийслал хотын нь тухай мэдлэгээ тодорхой зүйлзэр баяжуулжээ, 16. гээд Таня орой нь «Ура! Юлина минь чи бид хоёр «5» авлаа шүү» гөсөн үгтэй захиа бичжээ. Алс хотын Унгарын нийслэл Будапешт хотын нэгэн сургуулийн сурагч Юлина Зөвлөлтийн Таня хоёр ингэж тогтмол харилцаатай байсан бөгөөд газар зүйн хичээ- лээр бэлтгэсэн энэ илтгэлд нь Юлина найз нь материал явуулж тусалжээ. Танягийн найз нар гадаад орны сурагчидтай харилцан өөр хэл судлахдаа харилца тай ашигладаг байна. Жишээ ни! Є биесээ багш гэж нэрлэн тэр улсын хиагаа бичиж явуулна. Мөгөөх захианд байгаа алдаа мадгий нь засаад явуулдаг учир нэгэн ёсны хичээл болдог гэнэ. Рязан мужийн Кароблино тосгоны нөхөрлөл клу бын ажил нь нийтийн туршлага болж тус муж даяар, «Нөхөрлөл» илуб байгуулагдах болжээ. Энз тосгоны сургууль 39 орны хүүхдүүдтэй харилцаатай байдгийн дотор мон тол орон оролцоно. 17 дугаар сургуулийн «нөхөрлөл» клубын Зөвлөлийн уран сайхны удирдагч Отгон, сурагчдын асуудал хариуцсан гишүүн Идшинхорлоо нарт Кароблино тосгоны нөхөрлөл клубын өрхлэгч Юра Харин, Лида Сазанова нар ирүүлсэн захидал- даа: «Пионерская правда» сонины нэгэн дугаарыг Монгол найз нартаа дурсгая, Энэ сонинд йхны тухай бичигдсэн юм гээд уул өгүүлөлийн өнцөгт бичжээ. 17: дуу сургуулийн нөхөрлөл клубынхан Зөвлөлтийн 52 хотын хүүхдүүдтэй тогт мод, харилцдаг болов. Захидалдаа сонин зүйл, клубынхэе туршлага, пионерийн вайг! ТЭМДӨГ ил захидал, зэргийг харилцан солилцож интериационалын танхимаа баяжуулж байна. - П.ЖҮГДЭРЖАВ (17 дугаяр сүстуулийн багш) Польш ул экснурсээр явдаг байлаа. Ви най зууддаа Мопголын. хүүхдүүдийн ДУр- пионе | тай дуу «Маамуу нааш ир» «Нар нар наашаа сүүдэр сүүдэр цаашаа» гөдөг дуунуудыг зааж өөрөө ч бас хад. Х9 Урлагийн медаль: хүртлээ Энэ бол бидний үерхэл нө БНА сын Цеплиц З олов. улсын їрийн зуслан надад үерхэл нөхөрлөлийг | авчирсаан. Би тэнд 22 орны үе чацуу тангуудтайгаа танил : болсон. Бид хамтран | дуулж бүжиглэж тог лож наадаж аялал дахь, дэн дуу шинээр сурлаа. үзлэгт оролцож «Алтан хөрлөлийн бэлэг тэмдэг билээ. танилцуулсан дугаар ангийн сурагч) О. Шаалуу (Увс, Чандмань бум 7 Германы фашистыг ялсны 20 жи- лийн ойтой холбогдуулж Монголын энх тайвны хорооны дарга зохиолч нө хөр Ч. Чимидтэй манай сурвалжлагч Ярилцав. авжгэстгг--сэилхснелтнужжлсжннн 12 1, АСУУЛТ Дэлхийн П дайны хор холбогдол хүүхэд багачуудад яхраар нөлөөлсөн бэ? ХАРИУЛТ. Дэлхийн П дайны хор колбогдол бол нөхөж баршгүй их юм. Гитлерийн Герман итгэлийг эвдэж, өвлөлт Холбоот улс руу довтолсон Ё зан эхлээд ялагдах хүртлээ Зөв лөлтийн улаан арми, ард түмэнд ихээ Хэн аюул хохирол учруулсан. Зөвлөл тийн өдий төдий хот тосгон, үйлдвэр завод, хүн ам сүйдэж, ар талд олон мянган эх үрс, хүүхэд багачууд өнч өл өлбөрөлд орж байлаа. Хүүхэд ба Багло гитлерчүүд тарчилгаан там- даж, амьдаар нь булж, хүний ёсноос тадуур авирладаг байв. Ленинградын бяцхан охин Танягийн өдрийн тэмдэг- тэлийг үзэхэд-хэний боловч элэг эм” тэрч, зүрх шимширдэг. Зөвлөлтийн баатар ард түмэн Германы фашистуу дыг бут цохисноос хойш 20 жил бол» яоо. Зөвлөлтийн ард түмэн коммуниз мын хаалгыг анх нээж, шинжлэх ухаан техникийн талаар дэлхий дахи- наа манлайлан явна, Хэрэв орчин үед дайн, дэгдэх юм бол урьд үзэгдээгүй их гарз хохирол учруулах болно. Ийм ч учраас, энх тайвнаар зэ рэгцэн орших тухай асуудал дэлхий дахины улс төрийн:бодлогын үндэс болж байна. Одоо үед энх... тайвны хүч ихээр өрнөн хөгжсөн учраас дайн дэгдэхгүй байх бодит бололцоотой болсныг империалистуудын түрэмгий төлөвлөгөө балран унаж байгаагаар илрэн батлагдаж байна. 2. АСУУЛТ. Энэ, дайнд Зөвлөл- тийн ард түмэн, хүүхэд багачуудын байгуулсан гавьяаг ярьж өгнө үү? ХАРИУЛТ, Лениний намаар удир- БХ ЭХ ссссажлнай да 1942 оны 68 дугаар сард 4 лүгээр ангийн сурагч пионер Валерий Вол- ков дайсны гурван танкийг устгаж улаан армийн давшилтыг хурдасгаж алтан амна алджээ, Энэ тухай 1962 оноос өхлэн Москвагийн 613 дугаар сургуулийнхан өрж, сураглаж чухал материалуудыг олжээ. ! Энэхүү материалын үнэн болох нь батлагдаж 1964 онд ЗХУ-ын дээд Зөвлөлийн тэргүүлэгчдийн зарли гаар ”еяаастополийг хамгаалахал га8- рамгай гавьяа байгуулсан нонер Валерий Волковыг Өөх орны дайны нэгдүгээр зэргийн одонгоор нэхэн шагнажээ, 3 | | ! | ЭОгууУ?эбӨээ Германы фатлистуудыг ялсны 20 жилэйн ойл энэ нүүрээ 30- рнулан : 4 | | АУГАА Дуу..сан Зөвлөлтийн ард түмэн Гитле рийн германыг ялснаараа бүхэл бү- тэн социалист лагерийг бий болгож мөнхийн гавьяа байгуулсан юм. Зөв- лөлтийн пионер сурагчид эх орны дайны жилүүдэд яаж ажиллаж сурал цаж, байсныг санах хэрэгтэй, Ленин- град, Волгоград, Свестопольд байл- даан ид болж байхад хүүхдүүд нүхэн гэрт суралцаж байжээ. Украйн, Бело руссын хүүхдүүд эцэг эхтэйгээ. хамт партизаны отрядад орсон боловч хи- чээл сурлагыг орхиогүй байжээ. Пок- ровский тосгоны пионерүүд дайсан: тай тэмцэхэд үхлээс айхгүйгэж танга раглаад, тангарагаа биелүүлж ялж гарсан байна. 10 настай пионер хүү Кость байлдааны тугийг дайсанд ал- далгүй тэмцэж эрэлхэг гавьяа. бай- гуулсан юм. Ийм эрэлхэг дайчин пио нерүүд хэдэн арван зуу юм. 3. АСУУЛТ, П дайнд. Монголын ард түмэн, пнНонер сурагчдын оруул, сан хувь нэмрээс ярьж өгнө үү? ХАРИУЛТ, Манай ардтүмэн манай хүүхдүүд Зөвлөлтийн улаан армид эд материалын болоод сэтгэл сана8- ны гүн их туслалцаа үзүүлсэн юм. Тэр үеийн пионерийн тангарагт «..Пионер би фашистын түрэмгий- “Дэв Є7 СЕХ 1-1-1-1-Ж-1-1-3-31-1-358 Уу “дэ- | Энэхүү өгүүллэг нь Зөвлөлт Украйны «Барвинок» гэдэг ах дүү лэгийн уралдаанд гуравдугаар байр эзэлсэн ӨГҮҮЛЛЭГ Митя ойн захад юу харснаа үл ойлгож, ядан хачирхаж зогслоо. Жижигхэн ногоон онгоц аврагв том сэнсээрээ бут түшин зогсож байв. Митя энэ онгоцыг сайн мэд дэг байлаа. Түүнийг «У-2» буюу «Эрдэнэ шишхэн» гэж нэрлэдэг аж. Немцийн бүслэлтэн дотор энэ онгоц яагаад байдаг билээ? Тэгээд бас Улаан таван хушуутай байдаг- гэж бодлоо. Митя бутыг сэргэгээр ажиглаж байтал: -- Зогс! Гараа өргө! --гэх сон согдов. Цусанд будаглсан цэнхэр 1 комбинзонтой, биерхаг нисэгч хү. нүдээрэз Митяг-нягтлан | гар рэн бор ширтэж байв, Түүний гарт Зөвлөлт Холбоот Улсын ЯЛАЛТ лэгчдийг үнэн голоосоо занан үзэх бө гөөд эх орноо хамгаалах их хэрэгт өө рийн биеийг цуцалтгүйгээр бэлтгэн байхыг бидний эрх жаргалын төлөө амиа өгсөн баатар тэмцэгчдийн НЭ- рээр тангараглана» гэж байв. Пионе- рүүд энэ тангарагаа ягштал биелүүл- сэн юм. Тэд 1942 оны 2 сарын 24-нд зохион байгуулагдсан сайн дурын морьт отрядын бүрэлдүүнд орж, цэр- гийн эрдэмд суралцаж байв. Мөн Зөв лөлтийн улаан армид бэлэг. илгээж, захиа бичиг тасралтгүй явуулж байв. Жишээ нь: Дундговийн 816 пионер 2364 төгрөг хуримтлуулан явуулж байсан. Монголын ард түмэн улаан армид шилдэг сайн морьд, хувцас. хунар, «Хувьсгалт монгол» гэдэг танкийн цуваа, нисэх онгоцны эскадриль зэр гийг бэлэглэсэн юм. Хүүхдүүдийн хүч хуримтлалаар бүтсэн «Монголын пио нер» гэдэг танк «Хувьсгалт монгол» гэдэг танкийн цуваанд оролцсон -юм. Ингэж манай ард түмэн, тионер су- рагчид дэлхийн П дайны ялалтад хувь нэмрээ оруулж байсан юм. Энэ ялалт бол зөвхөн Зөвлөлтийн ард тү" мэн төдийгүй шудрага хүн төрөлхт- ний ялалт болсон юм. , «Мурзилкаж сэтгүүлийн өгүүл юм, мн иииииийнй буу байв. Митя сагстай мөөгөө газарт тавиад гараа. алгуурхнаар өргөлөө. Тэгээд: -- Ах гуай| Би өөрий чинь.. -- Чи энд ганцаараа юу? -- Ганцаараа. -»- Немцүүд ойрхон байна уу? -« Тэд Михайловкад бий, Эн дээс хорин километр хол байна. Гэтэл нисэгч гар буугаа | далд хийгэээд: -з Гараа буулга! Немцүүд хол уу? Чи сайн мэдэж байна уу? --Ах гуай! Хол| Та зугатааж чадна. -- Тиймээ, хүү минь Бензин дамжгуулагч эвдрээд буук болсон юм. Олоо засчихсан. Нисэхэд бэл хэн байна. . Б235 2аВэгг шийд тэ ЯЛСНЫ УЧИР НЬ ард түмний бэ- 1943 Ул- --Бид Монголын лэг хүргэж 1942 оны сүүлч оны эхээр Зөвлөлт Холбоот сад байсан. Тэхэд дайны гамшиг- гийг ч үзсэн, Зөвлөлтийн ард түм- ний хүчин чадлыг Ч харсан, Дөн- гөж чөлөөлөгдсөн хот тосгоноор оро ход орох оронгүй, идэх хоолгүй болсон хөөрхийлөлтэй хүмүүсийг ха рахад нүд дальдрам юм билээ. Га- зар гэрт, уулзалт хийж байхад га- даа бөмбөг дэлбэрээд л, буудал- цаад л агаарын байлдаан хийгээд л ширээ сандал доргиод л их эвгүй байдаг юм билээ, Тэхэд тэд ер тоох гүй байсан, Танк нь сэг болтлоо нү дүүлээд дотор нь 70 гаруй сум тэ- сэрсэн байхад өөрөө амьд гарсан байлдагч байсан, 1000 хүнд өвчтөнд мэс заслал хийж 900 гаруйг нь эдгэ- рүүлж фронт руу явуулсан Тельмен / сон мэтийн цуутай эмч нар олон бай. сан, Бид фронтоос эргэж ирээд, Ленн- ний музей, номын сан, торгоны үйлл вэр зэрэг олон газраар орсон. Тэнд ажил ердийн байдлаар явагдаж 6" сан, Үнэхээр Зөвлөлтийн ард тү- мэн галын шугамын дээр Ч үйлдвэр аж ахуйдаа ч бүтээлч байсан юм. Тэгснээрээ ч ялсан түүхтэй юм. шүү гэж БНМАУ-ын баатар Гонгор ярн лаа. : Евгения Голосова. -- Аа... Та хаанаа. »9? гэж Мизя асуусанд: . -- Энэ миний цус бишээ Миний жолооч. Тэр арын суудалд байна гэж нисэгч өгүүлэв. Онгоц ны арын суудлаас арьсан дуулга малгайн орой арай чүү. цухуйж байгаа нь харагдаж байв. -- Тэр амьд уу? Ч -- Тиймээ, Тэхдээ хүнд шар- хадсан юм --гэж нисэгч . зөөлх нөөр өгүүлээд толгойгоо сэгсрэт --Хүү минь, муухай Хэрэг онгон маань аль эрт сайн болсон. Гэтэл ганц хүн мотороо асааж онгоцоо нисгэж чадахгүй байна. Минут бү хэн үнэтэй. 1Колооч. маань цус их алдаж ухаангүй боллоо гэсэнд: -- Би тусалж болох уу?--гэв, --Чи юу? гээд нисэгч арав га- руй насны жаал хүүг итгэж ядан ширтэн ажиглаад: --Нэг нь сэнс эргүүлэх хэрэг- тэй. Нөгөө нь цахилгаан залгуур залгах. За ийм л юм даа! -- Ах гуай! Би лав чадах. байх гэхэд Нисэгч хэсэг зуур уруулаа хөдөлгөн бодолхийлж, хүүг дахин дахин ажиглаж хараад өөрөө л мэ дэг гэсэн шиг: --За, бүхээгт суу! Зоригтой бай! Шатаа буулга! Суудал. Дээр суу! Суухдаа нэг хөлөө. суудалд, нөгөөгий нь шалан дээр тавь! Сайн байна! гэж заав. шархтаа, 3 Төгсөөгүй Бэ ДУ5Ш ЕМЧ 24442 Би ээээсэшхииэхлхэшшиэишлшжиэшээшиэиллхихилжээ2 Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР Сүхбаатарын нэрэмжит улсын Ё “хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. екс 14140, : :.А-82848 ёєрөртбн буувлллар 22227228 ЯРУУ /8/йЛИ4Р ЮЯ/ ШЮРМУ эй ОуОУДХЭ 2ХӨУДХУУХХЭХЭУСЛ БХЗИЗХЭХЭХТ(5ХЭХЭХЭХ5Г «Та нар бол коммунизмыг гардан байгуулах хүмүүс | уЧраас коммунист хүний хамгийн | нандин сайхан чанарыг одооноос ) биедээ. шингээхийн төлөө тэмцэх ёстой» Монголын Пионерийн байгууллага анх 1925 онд 51 нионертэй байгуу. лагдаж байсан бол одоо 70 гаруй мян ган пионер 10 гаруй мянган баатар- чуудыг эгнээндээ багтаасан томоохон байгууллага болжээ. Хайрт пионер сурагчид аа! Түүхт 40 жилийн чинь ойг тохиол- дуулан та нарт хамгийн сайхан 83 жаргалыг хүсэн ерөөе, Эрүүл энх, с4- Одоогоос 80 жилийн өмнө Вавхан аймгийн Алдархаан су- мын бага сургуульд орж цдионе- рийн гишүүнд элсэж байсан баярт үе маань саяхан юм. шиг санагдана, Тэр үед бид бөмбө- рийн цохилтоор алхаагаа” ний- дүүлэн. жагсаж, төрөл бүрийн » хөдөлгөөнт гимнастик хийх зэр- гээр биеийн тамирын анхны дас Ё галуудыг хийдэг байсан нь на- майг тамирчин болоход тусал- фан юм. “ВМлОс2 Хайрт пионер сурагчид ва! Та нарт-г.40 жилийн ЧИНЬ түүхт ойг тохиолдуулан “спорт- “Фурлагын өндөр амжилт хүсдн ёрөөе, БНМАУ-ын спортын гавьяат багш ҮйшэРлулс, , Ю. ЦЭДЭНБАЛ сээ!---т р рг в руул тунгалаг өсөн торниж, эрдмийн дээжийг эзэмшиж эх орондоо ихийг бүтээхийг буурал ах чинь ерөөж бай- на. 1925 оны пионерийн бүлгийн удир дагч “Р Вт Р-ИР ӨР ЧРЭЭР” «Р их 0? Р”«Р гр” «Р -Фу-ерв-в-в”-вР л өсөал шаасеиимусцалыг 1 2248-2023 нээж к-нж-Ээ 22 дахь жилдээ 1965 оны 5 дугаар сарын 1 Баасан . 36 17 (901) Үнэ 10 мө. шал ниссэн Дөчин жилийн өмнө Марксын бүлгийн 1 дүгээр саль..., иноперыр Эл сэж улаан бүч зүүж, баяр хөөр болж байсан тэр цаг маань” тун ч тод сана | дана. Тэгээд ч бас жагсаалын түрүүнд явж ., хол Бүхий олон багачуудыг “Бүрлэн улаан цэцэрлэгтээ.» - гэж эхлэн дуулж байсан үе маань ч санагдана. Хайрт пионер сурагчид ва! тлээ Пионер гэдэг өндөр сайхан нэр алдрыг ямагт ариунаар хадалн эрүүл ) энх өсөн торнихыг шинэ өсвөрийн пионерүүддээ ерөөе. БНМАУ-ын Ардын жүжигчин 1925 оны пнонер : РЭГ” Бас соёлч . нөхөрлөлийнхөө ( сстухайс «Үнэнхүү» гэдэг тэмдэг- лэл-тууж бичлээ. Энэ бүхэн бол Е5 МИНИЙ: амс олон, пионерийн бай ЖЭ ллагын: маань билээ, Та эдний явах зам : 20 Маань | саруул охан байна. Гэгээн саруул... тэр “замаараа замнаж хүрэх ирээдүй коммунизмыг бүтээн байгуулц- “дагын 40. Жи амьдралд тохиолдсон” хамгийн “баяр, :баясгалант Өдөр, билээ Би га27 таая. . : 1 тионерт элсээд: 8 жил дараалан Ас 5 | “Онц сурч тионерийн” байгуулла. шиш нөхөрлөлийн 1 таар хүмүүжлээ. “Манай: бүлэг. : й | “айлаа улсын анхны соё. ач” “бүлэг сёлаа | болж хүндэт цол ман сс чДавтаа, авлаа... шэгэчдЫтєйгй т--лэттүлээш Ё шид ЭАлЖлилЭэЛл ЭРЭЭРРЭЭЭ-А г 4Монтөл Ардын Тувьстл лт 1 Тэр нэгэн тунгалаг сайхан өглөө Өвлэлийн Төв Хорооны байшингийн өмнө урьд хожид үзэгдээгүй сонин үйл явдал боллоо. Бүрх малгай тавын дурдан бүс ороосон өндөр Г00 лиг врийг яриа хийхэд, хүүхэд, багш нар вмьсгал даран чагнаж байлаа, -- Пионер гэдэг чинь юу гэсэн үг вэ? хэмээн нэгэн багшийн асуухад тэр хүн хэсэг зуур бодолхийлснээ «Пио нер бол эвлэлийн хойчийг залгамжла. на» гэж хариулав.Ингээд| пионерийн тишүүнд злссэн тавиад хүүхдэд | 80 бүч зүүж, цагаан цамц, богино өх өмд ижилсүүлэн өмсүүлж Жаг ваав. Хүүхдүүдийг хоёр хэсэг болгон хувааж нэгий нь Карл Марксын нэ- эмжит бүлэг хэмээн даргаар нь Т. цагдоржийг, нөгөөг нь В. И. Ле зиний нэрэмжит бүлэг гэж нэрлэн дар фаар нь Доржсүрэнг сонгожээ. Бүрх Малгайтай тэр гоолиг эр: | «Пионер нь ажилчин ангийг хам таалж Лениний сургаалыг хэзээ ямагт даган, шашин шүтлэгийн эсрэг тэм цэнэ. Эрдэм аливаад сурч боловсро хыг оролдоно. Бусдын сурах. боловс Оход туслана», гэх мэт олон зүй Ти ярьсны эцэст «Та нарт нэгэн Дуу зааж өгнө. Энэ бол «Пионерийн Дуу» Эрхэмбаяр чи заадаа» хэмээн Ду! лпсан монхор хөх хүндэл найрс гаар өгүүллээ.Эрхэмбаяр гуай намуу хан хоолойгоор уг дууг аялжээ. Энэ нь «Бүхий олон багачуудаа!» гэж эхлэдэг манай пионерийн анхны дуу билээ, Дуу хөгжимд гоц 81:71:12: авьяастай гэг бүр ч гарамгї: амь улсын ШУДРАГА ЖУРАМ. Пионерийн үүргийн зургаад юу гэж заасан байдаг билээ? «Эцэг эх ахмад хүмүүст тусалдаг.Дүү нар: ҮНЭНЧ ШУДРАГА НӨХӨРСӨГ байх хэрэгтэй» гэсэн байгаа. Пионер бүхэн энэ заалтыг биелүүлдэг. Харин зарим маань биелүүлж гал усны гашуун зовлонгоос хүний хөрөнгийг амь хайргүй хамгаалсан байна. Дорноговийн Чулуунхүү, Увсын Бямбажав зэрэг пионерүүд 5 50 энхрийлэн үздэг. энхрий ариун Шиг Ц.ГАЙТАВ, (Төрийн шагналтяруу найрагч) 1: И:О ЦЭЕВ Гэгээн социалкзмаа гэж та иарыг бид харж бахархдаг Гэрэлт коммунизмаа гэж та нарыг бид хайрлаж бахаддаг! дэж Сайсан сурагч Ичинхорлоо, Ханд жав хоёр хамгаас түрүүнд уг дууг сураад 3 сургуулиас авьяаслаг хүүх дүүдийг цуглуулж давтан зааж бай жээ.Уянгалаг, сүр жавхлан төгс энэ хүү дуу бараг тэр өдөртөө муутуу тайлан цаасан дээр олон арван. хувь бичигдэж монгол орны өнцөг булан бүрийн сургуулиар тараагдаж бас «Залгамжлагч» сэтгүүлд нийтлэгд- сэн ажээ. Палаан (Одоо улсын гавьяат багш) хүү энэ Дууг дор нь сурч Алтанбу- лаг хотын бага сургуульд сурч байсан дүү Бямбадаа захидлын хамт илгээЗ Чингэж дөчин жилийн тэртээ гал улаан бүчээ зүүж пионер болсон ту хайгаа дурсан санаж, бахархан ярьж явдаг хүмүүсийн нэг нь улсын гавь яат багш Палаан билээ. Монголын шинэ үеийн ууган зохиолч Дашдор жийн Нацагдорж пионерийн товчоо ны даргыг хавсарч байхдаа (Үүнээс гадна бүх цэргийн зөвлөлийн хариуц лагатай нарийн бичгийн дарга мөн засгийн газрын нарийн бичгийн дар гыг эна үедээ хавсран гүйцэтгэж бай сан юм) зохиосон. «Пионерийн дуу» «Бүхий олон» алдартайгаар уудам монгол орондоо хүүхдийн цовоолог хоолойн уянгаар цуурайтан тархаж түүний үүсгэн байгуулалцсан пионе рийн байгууллага түм буман хүүх дийг ивээлдээ бойжуулсан бат нэгдэл тэй, бадрах үйлстэй өнөр Саян гэр бүл болжээ «Хоёр цаг хүрэхгүй бичсэн Зургаан бадаг шүлэг минь Хорин жил амьд явбал Хойч үе минь намайг зэмлэхгүн байхаа» хэмээн Нацагдорж маань дурсаж байсан юм гэдэг, Тиймээ хойч үе тань таныг зэмлэсэнгүй ээ. Хоёр цаг хүрэхгүй бичсэн шүлэг тань Дө чин жил цууриатлаа. Шувуун саар- лыг унасан шинэ монголын хүүх дүүд «Бүхий олноо» дуулаад эв Хам тын ургах нарны зүг колоо юугаа сумхилгүй довтолгон явнаа. Г. Сэсмээ | ! | Га аадала ФОФФУОУс ФУуОФФОФО суусусуусгууу СЭТГЭЛ НЭГТ НӨХӨД ЧИНЬ БАЯРХҮРГЭЖ БАЙНА Эрхэм найз нараа! Өнөөдөр та нарын түүхт баярын өдөр болох, танай пио нерийн бийгууллагын ойд чин сэтгэлийн баяр хүргэе. : БНАГУ-ын радиогийн хүүхдийн газар. Би өнгөрсөн зун Монголын пионерийн зусланд амарсан, нартайгаа дуугаа дуулж, бүжиглэж, наадаж, аялал, зугаал хэж анд бололцсон юм. Би монгол найз Гангаа болон түүгээр дамжуулан бүх Монгол нөхөддөө онц сурлага, эрүүл энхийг ерөөе. БНУАУ-ын Шандар Петефийн нэрэмжит пионерийн 8450 дугаар бүлгэмийн гишүүн ЛИЦА ВИЗА ФО09Ф0990990Ф09960009999609099999 өөэөбобсосөөссосооооосоосоооооо9 сооооооОооооФоО» БУР иХЛрыЭХГЭАХР РЭРХЖЭХА Д БЭЛХЭНГХЭЗЭЭД БЭЛХЭН! шудрага журам медалиар шагнагджээ. ТАВАН ОНЦЫН ЭЗЭН. 1962 оны 4 дүгээр сард МХЗЭ-ийн Төв Хорооны Товчоо- ноос «5 онцыг эзэмшигч» тэмдгийг пионер сурагчдад олгож байх шийдвэр гаргасан юм, Одоо манайд амжилттай сайн сурч, ажил хөдөлмөрт шамдаж, ахас ихсийг хүндэлж, авьяас чадлаа хөгжүүлж ариун энхийг сахигч 5 онцын эзэн 54150 бо- зоод байна. СОЁЛЧ НӨХӨРЛӨЛ. 1982 оны 3 дугаар сарын 17-нд нийслэлийн 3 дугаар ар- зан жилийн дунд сургуулийн 5 дугаар ангийн Л. Цасчихэр ахлагчтай есөн сурагч «Соёлч» нөхөрлөлийн цол мандатаа авч байсан бол одоо 785 нөхөрлөлийн халуун ам бүлд 18457 пмонер сурагчид хамран сурч, ажиллаж, амьдрахын үлгэр оучат--т-ат-иат иат-арчир-ит титан. Тэнгэрийн нарн, саруул гэрэл" шиг билиг тунгалаг | Энгэрийн цэцэгний бие нь өнгөлөг, Өсөхийн жаргал, өөдлөхийн жавхаа өмнө нь гийсэн Өвгөдийн сургаал эмгэдийн ерөөл өлзий болсон Намын зүү, эвлэлийн дүү пионер чамтай Номын далай, гж ажлын давддгаа ихэр төрөөд Маркс-Лениний гүн сургаалын хүчирхэг дуу Манай пионерийн уянгат бүрээнээс яруухан хангинаж, Хүний лийгмийн алтан гадас- ариун коммунизм Хүүхэд та нарын улаан бүчнээс унтрашгүй гялалзана, Ф ЫН ШЙлЛ ХЭРГИТНН ШэгШБЛН Ш.НШ Манай баатрууд МЭдээлж байна Бид ах дүү долуул. Монголын Пиднерийн түүхт 40 жилийн ойг уг таж, төрсөн баатрууд юм. Бидний ажил үйлс мэдлэг мэргэжил маань ч гэсэн өөр өөр, Тэхдээ 40 жилийн. хээ ойг угтаж сурла өдөлмөрийн 2 жилийн аянаараа та нарын хийж бүтээсэн амжилт бүтээлийн дээжээс сурвалжлан сурталчлах зорилготой жиллаа. Монголын Пионерийн байгуулла. ын түүхт 40 жилийнхээ ойдоо бэ- ээг барихаар Баянхонгор аймгийн заянцагаан сумын дунд сургуулийн тонерүүд цагаан алтны цуваа гар- галаа, |Пионерүүд галын зам, Дэлгэрэх нэгдлийн ямаан суурнудад очиж 2076 ямаа самнаж, 622 кг нэг түгээр зэргийн ноолуур авчээ. П, АЯЛАГЧ, Ижилхэн ногоон дээлтэй хоёр охин хичээлээсээ тарж явснаа ямар нэгэн боодолтой юм олохыг би хар ? 72 жиндулам нар байсныг би їа» юм. П. ДАЛДЫГ ХАРАГ5 | 6) Хөвсгөл аймгийн Жаргалант су. 5527 мын бага сургуулийн пионерийн Б26с, г3) бүлгэм ардчилсан Кубын пионерүүл 9 тэй захидлаар харилцаж пионерийн СОНС ГОАОЧ танхимдаа интернационалын булан байгуулсныг идэвхтэн бичигч Даваа нямаас сонсголон би сонсож мэд лээ. п. сонсголон. Өмнөговь аймгийн Баяндалай су- мын 7 жилийн дунд сургуулийн пис нерүүд МЇИПБ-ын түүхт 40 жилийн ойгоо угтаж 500 гаруй км газар ур лаг биеийн тамираар сурталчлах той рон аялал зохиолоо. Аялагчид! удаа концерт тоглож 700 гаруй хүн сонирхуулан, Биеийн тамирын нөхөг сөг уулзалт үдэшлэг зохиож 11112 ын түүхт замналаас хөдөлмөрчлө таниулжээ. П. ШУУРХАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ туурналал болж байна. “«Д, НАЦАГДОРЖ» ТЭМДЭГТЭН Ном бол ертөнцийг харах цонх билээ. Төр цонхоор нийгмийн өнгөрсөн, одоо, ирээдүйг олж хардааг. Тиймээс «Д. Нацагдорж» тэмдэгтэн пионер сурагчдын тоо олширсоор 2283 болоод байна. үЕЧИЛСЭН ДЭВШИЛ Мэдлэг чадварын үечилсэн дэвшил маань гурван шатны болзолтой шат бүхэн хөнгөнөөс хүнд рүү, ойроос хол руу явах чиглэлтэй. Сургалтыг үйлдвэрлэлтэй, сурлагыг амьдрал- холбох нэгэн хэлбэр болж, одоо нэгдүгээр шатны болзлыг 27065, хоёрдугаар шатны болзлыг 13536, ,гуравдугаар шатны болзлыг 5747 пионер сурагчид хангаж биелүүллээ. ЗАЛГАМЖЛАГЧ. Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн яруу алдарт ойг угтсан бүрээ хангинаж, бөмбөр нижигнэн цуурнатсан «Залгамжлагч» хэмээх анхдугаар чуулган 1963 оны 5 дугаар сарын 8-ид орон даяар явагдсан. Энэ өдөр бид өсвөрийн Сүх- баатарчуудын сурлага хөдөлмөрийн хоёр жилийн аянд морд- сон бол өнөөдөр бид улсдаа 5 сая төгрөгөөр бэлэг бариад баярлаж байна. АНХДУГААР ЗӨВЛӨЛГӨӨН. Сургууль, пионерийн ажилд ямар ололт, ямар дутагдал байна. Бид хойшид юуг, яаж хийх вэ? гэсэн асуултанд хэн ха- риулт өгч эвлэл, пионерийн байгуулалгын ажилд онол практи- кийн чухал ач холбогдолоо өгсөн билээ! Энэ нь 1963 оны 12 дугаар сарын 13 лэл, пионерийн ажилтны улсын анхдугаар зөвлөлгөөн юм.Зөв тэлгөөнд эвлэл, пионер, ардын гэгээрлийн ажилта багш, сурган хүмүүжүүлэгч зэрэг нийт 400 гаруй хүн оролцсон би- лэ! хүний Нацагдорж, Рагчаа, Р.Содном нар 14-нд явагдсан Эв- 2 СПАРТАКИАД, 1964 оны 6 дугаар сарын 15-наас 7 дугаар сарын 10-ныг гүртэл Монголын пионер сурагчдын анхдугаар. спартакнад гагдлаа. Спартакиадад 130 гаруй мянган пионер сурагчдаас галгарсан 1300 гаруй шилдэг гамирчид спартакнадын шиг- тээ уралдаанд оролцов. Улаанбаатарын 20 дугаар сургуулийн Лхагва, Сэлэнгэ айм- зїйн. Баатаржав, Хөвсгөл аймгийн Цэнд-Аюуш нар гурав гур яи алтан медаль авч бүгд 120 сурагч спартакиадын аврага ллоо. ОЛИМПИАД, Огторгуйд хүн нислээ. Одонд хүн очих нь ээ? гэдэг ерийн яриа боллоо. Энэ бол оньсон техник, шинжлэх ухааны суу гай хамшиг юм. Түүний түлхүүр-математикийн шинжлэх ухаанд авьяас билэгэ8 зориулж буй пионер сурагчид оюун ухаайаа раа өрсөлдөв. Математикийн олимпиадын нэг хоёрын давааид, 150 дунд сургуулийн 50000 орчим хүүхэд оролцож, улсын а рагын төлөө 29 нь уралдав. Нийслэлийн 23 дугаар дунд сур туулийн сурагч Ц. Баясгалан, Д. Агваанцэрэн нар бололцоо- той 18 онооноос тус бүр 17 оноо авч математикийн | улсын олимпиадын 1965 оны аврага болов. гуай 1932 онд «Пиоперийн лагерь» галын ловсруулах, амарч цэнгүүлэх пиоперийн зэрэг шинэ сайхан зүйл би хан бичсэн НЬ хүүхэд багачуудын дотно болсон Юм, 22 Чин зүрхний угаас баяр хүргэе. Бид ч бас баяртай байна. Энэ жил фашиз- мыг ялсны хорин жилийн ой, Польш Ард Улсын хорин жилийн ойн баяр, манай орны 1000 жилийн ой болно. Бидний баяр, та нарын баяр, та нарын баяр бид- ний баяр. : БНПАУ-ын Харцерууд Танай орны тухай би, ном зохиол уншдаг. Саяхан манай сонинд танай «Соёмбоны» тухай бичсэнийг уншлаа. Улаанбаатарын пионерийн ордны зургийг үзлээ. Та нараас нэг зүйл хүсье, Та иар өөрсдийн тоглодог «Тоглоомны ту- хай» бичиж ирүүлнэ үү? Бүгд Найрамдах Чехословак Улсын бүх пионер бага- чуудын өмнөөс та бүхэнд мянга мянга дахин баяр хүргэе. Пионер Вера Заллеталова (Прага хот) Бид монгол найз р явж дотно үер- Урьхан салхинд намирсан улаан бүч минь сүрлэгдээ Пнонер бид ахмад пионерүүдээ залгамжлана. ЗУРАГ ДЭЭР: зүүн гараас, Ахмад пнонер Банзрагч, Ч. с баатар, Ц. Аюушжав, П, Насанбуян, М. Готов, Н. ДОРЖИЙН авсан гэрэл зураг болж байсныг бахар сэтгэлд ойр Ц, Дамдинсүрэн гүайтай уулзаж энэхүү шүл увубубу уул у0) 4,7,7ы6:9-9-7.7 бубубудубууубуу, 4У9989-05)0 0У5У4У0035У0 ФОоУОМнО Уу Р» ЛЭЭ лал ТХХАаалаа уФОООЭ9 үх Гэсэржав, 1. | ЗЭВЭО ЭӨРЭЭДЭ Их тэнгэрийн амнаа нээгдсэн пионерийн зус-- лангийн тухайэрдэмтэн зохиолч Ц. Дамдинсүрэн ээх уян-- гын шүлэг бичсэн юм, Энэхүү шүлэг нь хувьс жилүүлэд ардын үр хүүхдийг сургаж бо лагерь гээ хэрхэн бүтээсэн: гухай. сурвалжлахад --Манай нэг дүү хүү Их тэнгэрийн аманд шл- нээр байгуулагдсан пионерийн зусланд амарч 6: н юм. 1932 оны зуны нэгэн өдөр дүүтэйгээ уулзах гээд тэнд очлоо, Гэтэл тэр зуслан их сайхан тохитой, хүүхдүүд нь хөгжөөнтэй, бай- галь ус сайхантай санагдав. Дүүгээ гэртээ авиа чих санаатай удирдах улстай уулзах гэтэл Оюун байж байна. -4Ямар Оюун? --Яагаав энэ зохиолч, Э, Оюун маань, Тэгээд Оюун надтай уулзаад «Манай пионерийн лаге- ї рийн тухай нэг сайхан шүлэг юмуу зохиол би- чиж өгөөч» гэлээ, Тэгээд би тэр шөнөдөө «Пио нерийн лагерь» ийг бичээд маргааш нь дүүгээрээ Оюунд өгчилгөсөн. Зохиосон түүх гэвэл ердөө Л энэ. --Анх хаана хэвлэгдсэн бол? -«Мэдэхгүй юм, Анх Оюун л хүүхдэд уншиж өгсөн байх. Харин зөвлөлгөө авахаар Д. Нацаг доржид уншиж өгөхөд «Болох юм байна» гэж лаа, Задалж үзвэл бөөн мөнгө бай. лаа. багшдаа өгнө үү? гээд олсон зүйлээ өгчихөөд пямонерийн лоод гарлаа. Сүү шиг цагаан сэтгэл тэй үнэнч шудрага хоёр охиныг Хэн тий аймгийн Өмнөдэлгэр сумын ба. | га сургуулийн Пионерийн лагерь гүйсээр нь олгож охид буцаж авчраад эзэнд Бяц: даг. С Фсоор намбатайхан Ёс- сурагч Ишханд, Үр- дөө байна. лох гэнээ 1821405 Шүлэг хиогдсон бэ? зөвлөсөн, Бодвол гэгээд хэвлэгдэлгүй миний анхны эмхтгэл «Цагаан номонд л» гарсан уран сайхны өндөр чадвар бүхний энэ шүлгийг хэд бүхэн сониноос сурсан "дуу “шүлгээ нөхөл- хэрхэй | 30» СуВСУХХ ЭХЭӨХЭХ22 байсаар «Ертөнцийг харах вэ? гэж надаас хан нийслэлийн 23-р бүл гэмийн 6--р бүлгийн пионерүүд Пїно үнэн сониноор г Хөдөө аж ахуйл туслїх регийн ашигта| 241578 төгрөгийн орлого я литр сүү сааж, эмнэг алуу эдэлгээнд мөнгө болгох цуваагаар Мөн 67163 кг ноос түүж 2/7 са цонх» гэж (0) олон хүүхэд асуу- «Ертөнцийг уншигчдын хуралд хүү хэлж зааж сонирхуулсан р: ертөнцийг харах цонх гэж ном сонин байх нь ээ. П, МЭДЛЭГ. Саяхан би Завхан аймгийн Элдэв-Очи- 14 рын нэрэмжит пионерийн бүлгэмийн Жан чигмаа ахлагчтай бүлгийн үечилсэн дэвшлээр шүүлэг аван, Бүх имо нерүүд болзлы жилийнхээ ойн наана «Соёлч бүлэг» б пионерүүдээс амжилттай биелүүлж 4! П, ШҮҮГЧ. ! Монголин 0 сурагчдаас 00392 пионер 14972, тэмээ 1194-ийг сурлага хөдөлмөрийн хоёр бизээ гэв, Тухайн үеийн шинэ агуулгыг тусгасан 2. й :27 бгВас 7 манай өсвөрийн пионерүүд даруй 23 жил чээж лэн уншсаар тэр зусланд амарч байсал далай пионерийн бус далан мянган пионерийн дуртай | зохиол болжээ. Наран саран өргэн эргэн тойроод, Навч цэцэг найган найган ганхаад Насны балчирт пионерийн гишүүн болоод Наадан хөгжиж иелэн иелэн эвлэлдээд Найрамдал журмыг танин мэдэн дагацгаагаал Нам эвлэлийн хойноос элсэн залгамжлаад Наад талд нь монгол олноо бодоод Цаад талд нь цагийн хувьсгалыг санаад Ийм л сайхан Тийм Ад сонинхон гэсэн зөвхөн байдаг билээ. Ш, ЖАНЧИВ төсгөлийн бадаг нь ч пионер сурагчдын итгэлийг бадрааж 5 тэней сурагчид ажиллаж, 10094160 төгро- гийн орлого оруулж 153 худаг малтаж, малын ха шаа 1591 барьжээ Бай- галийн баялаг ашиглах цуваагаар 18192 тонн жимс, 1545 тонн. самар түүж, 70494 тарвага, 927477 зурам агиажээ. нуСЛйнд 174260 хүүхэд, оролцож й ажиллаж алдагдал хаягдлыг алт оруулжээ. сургаж жилийн аянаа! хомлэсхолхөхтэвлхөуөуэхвлхээхлэхлаурсулхвуахувхулхвлХӨуВсУЭд бүгл таван сая төгрөг хуримтлуулжээ. П, АЯЛХҮҮ | /чннаг аниа лалныл ганнаг аниа гатныл “анна/ / 5 | | | | | | Ч улаа ланнаг лаа. Цана, авнаа”. /авэнэ. ) Гавина./ / кн Одоогоос 23 жилийн өмнөх рын дулаахан оройг би санаж бай- на, Хичээл тарсны дараа Улаанху- шууны хадаар явж байгаад ирэхэд: - -- Хүү минь! ангийнхан чинь чу хав хал хуралтай гэж чамайг сураг- лвад явсан гэж ээж хэллээ, На май? ангидаа яаран очиход: -Чи хаачаад ирэв гэж асуулаа. -- Би балт чулуу эрж яваад хо жигдчихлов гэж үнэнээ хэлэв, Тэ гэхэд дэвтэр, харандаа, үзэг, бэх багш олддоггүй байсан учир бид уул-: нааа балт чулуу түүж хичээл.бич- дэг байсан юм, Багш «Суу» гээд яриагаа үргэлжлүүл - Өөр хэн юу бэлэглэх вэ? гэж асуулаа. Би багшийн ярианы уч. рыг олох санаатай, дэргэдэх хүүх дээсээ «Юун бэлэг вэ?» гэж, шив гэнэтэл : Ханагар Монгол орны мин Хаана-нь ч гэсэн тэр: ч Өнөөдөр--. ЭС “5 Хагас мянгаад ургуулийн. 7 7 Алинд нь я гэс баяр бахдал “ “болж, байна: Хойчийг залгамжлагч Бонн, Эн иййлтийнний! эж “Монг ) алда Зөвдөглийн армид Сэлж уулах гэж байгаа. ЮМ. Махчин германыг бут цохиход нь туслаж "айна гэж хэллээ. -0 Чи юу бэлэглэсэн бэ? гэсэнд --Үстэй дээл, малгай бэлэглэсэн гэв. Гэтэл надад өчигдрийн үзсэн кина гэнэт санагдлаа. Тэр кинонд сэлмэз эргэлдүүлэн, морины хур даар давхиж, махчин германыг эл дэн хөөн: явсан орос цэргийг ха раад бид алга нижигнүүлэн ташиж байснаа санатал дэргэдэх нөхөр маань, -« Чи юу бэлэглэх вэ? гэж, шив гэнэв. - Би морь бэлэглэнэ гэсэнд -« Найзаа, танайх моригүй шүү дээ гэв. Үнэхээрманайх моригүй билээ. Ээж бид хоёрын хөрөнгө маань тавхан ямаанаас өөр юу Ч үгүй, Манайхыг амьдрал ядуутай гэж ангийн маань хүүхдүүд зарнм даа аргал түлээгээр хүртэл тусла- даг байсан юм, Энэ бүгдийг бодож суутал багш надаас -« Чи юу бэлэглэх вэ? гэж ёсуу- “лаа. Би яаран босож -- Морь бэлэглэнэ гэв, хэсэг дуугүй зогссоноо - Морь ий гэн: лавлан 8суув, - Тиймээ, багшаа! Намар еур гууль цуглархад авчирч болох уу? гэхэд - Болнод гэж хэлээд дэвтэр тээ тэмдэглэв. Бодвол миний бэлэг лэсэн юмны нэрийг бичсэн бизээ. Би пионерийн гишүүн ёсоор хэлсэндээ хүрнэ гэж бат итгэж байсан юм. Энэ тухай ээждээ ярьсанд «Намар болтол аргы нь олж болох байл гүйдээ» гэснээа өөр юу ч хэлсэн гүй, Ингээд би морь олох хэрэгтэй болсон юм. Удсан ч үгүй сургууль тармагц ээж бид хоёр ахынд. 8уса Багш Жэ” 9 гдын хоол рдын н 7,8чаар хаар хөдөө гарлаа, Би хонины : ллашнь/ аниа. /чанаа, Л авнаа” “авна, Гавал Цлчилна. авна омна) | нгааллчаналтнал үлииалина/ “ЯВЛАА”, “ИЛЛА. “СННАЛ “ИЛЛА” НА Л ИЛАЛ | лцА” инЬ Л алва санаа чин Чинь. “янаг лалналчдиа ч инь” анха ална Лана ланна ганаа.) уяна ухна /авчв, ээлгүй өдрөө хотны шавхайн нооз түүж цуглуулдаг боллоо. Хо нины ээлжтэй өдрөө харганы ун гав түүдэг байв. Нэг өдөр шавхай тай ноосоо тэргэнд ачиж голын хө вөөнд аваачаад угааж, сэмбийтэл цайлгаад наравд хатааж суутал ээж маань хүрч ирээд --Миний хүү, харьж цайгаа уу? Ийм халуунд шавхайны ноос түүж угааж байх ямар алба биш дээ гээд санаа алдахад нь Ээж минь, би морь бэлэглэнэ гэж хэлсэн юм, Пионер хүн хэлсэн үгэндээ эзэн болох ёстой гэхэд Хэлсэндээ хүрнэ гэж зүтгэдэг ч миний хүүгийн зөв л дөө, Харин ээж нь хүүдээ туслана. Одоо юу ч гэсэн харьж цайгаа уу гээд духан дээр минь үнслээ. Тэгэхэд би ээж- дээ хичнээн их Саярласан гэж са- нанаа. Тэр хотонд ар ваад айл байсан юм. Ви өглөө болгон ха- шаа дамжин ноос түүж, ээж миний түү сэн ноосыг угаадаг боллоо. Уулын бэлээр хар лан ногоорох мөөгний төгрөгөнд хурган мөөг бултайн дэлгэрч эхлэхэд над бас С0- нин ажил нэмэгд лээ. Үдээс өмнө хотны ноос цуглуулж үдээс хойш мөөг түү- Дэг боллоо. Шуудай дүүрэн мөөг дааж ядан авчирдаг байсан боловч хатаагаад дахин савлахад, шуудайны хагаст Ч хүрэхгүй хөнгөрчихдөгт нь би гомддог байв, Гэвч мөөгий нь түү: чихсэн төгрөгөн дээрээ хэд хоноод очиход дахиад л хурган мєөг урга чихсан байхад нь би их баярладаг байлаа. Бодвол намайг түүг гэж мөөг тийм хурдан ургадаг байсан бизээ..Гэвч мөөг түүх ажил маань олон сар үргэжилсэнгүй, мөөгний ургадаг хугацаа дууссан байв, Тэ гээд:15 шуудай мөөгтэй хоцорч би лээ. Мөөг түүх ажил зогссон боловч намар болмогц уулын цай түүх бас ОЙ, 4 Тавдугаар са- рын 7--нд 14 ца. гаас Дуурь бүжгийн театрт МПБ-ын (40 жилийн ойн ёслолын хурал болно. 1-0 Тавдугаар са. рын 8--нд 9 цагаас Сүхбаатар-Чойбалсан гийн бунханд хот хө .“дөөгийн пионерүүд цэ цэг тавина. 4-10 цагаас бахтарын, дана. 4 Мөнх нээнэ. Сүх- 4 27-р ЗАЗЕЖЭЭ З:р/жфчд 224 345: 25005 Б:1514:5::1:40-14-23 22 Ас -22887(-8-8 2985 22 жилийн баяр лын ажиллагаа яваг жаргалант ирээдүй» баатруудын 4.15 цагаас «ми Айн парк нээнэ. Б-ын түүхт замнал» гэдэг үзэсгэлэн «Үвэс гэлэн чимэглэлийн их танхимд» нээгдэнэ. 9. Тавдугаар рын 9--нд 11 цагаас ын 4 Урчуудын -үзэсгэлэн- хаалтын ажил болно... ея ГҮЛЛЭГ нэг Сонин эжилтай боллоо. чихсөн байв, Нэг өдөр ээж хоёй хөт хйлаас аваад түэсэн ноос, цайгаа ачиж сумын мөөг, хад нь би нуулж байгаа ногоон лэж Си тай» тулалдаж, дэс дараалан уст- гаж байлаа. Нэгт харахнаа ээж маань хоршоо даргын байшингаас өрөөсөн гартаа баахан төгрөг саг сайтал барьчихсан гарч ирээд Хуу чирсан цагаан ЯМбуу алчууртаа боож, өврөөсдө хайрцаг ёотон гар 2 ган над өглөв. үү? гэж сандран асуухад - Хүрэхээр барах уу? Хоёр ч морины өртөгөнд хүрсэн гээд ми ний толгойг илж билээ, Үнэнхээр ч ээж бид хоёр өөрсдийнхээ түүсэн шавхайн ноос, мөөг, уулын цайны үнээр хоёр морь худалдан авч улаан армид бэлэглэсэн юм. Тий- мээ би одоогоос 23 жилийн өм- нөх хаврын дулаахан оройг санан: байна. Тэр орой би эх. орон ард түмнийхээ өмнө амлалт авч, түү нийгээ пионер хүний ёсоор бие лүүлснээ санаж байна, Лана Ханна, авнаа гГантна/ / алина 7, ЛИНнА /СНВЬ.Л, ЦУуиннь, ална аянд. / чинэ. авинь ЛаЖЛнА./ /ЧЛВнНА. Л ЧИНБА /ЧИНБА. 1.ГЛннА. /алинь "лнэ. БАЯР, ЕСЛОЛ ёсло- гийн танхимд «Манай гэдэг үзэсгэлэн нээг- дурсагдах дэнэ. хөшөөг Ж 12 цагаас хүүх 913 цагаас гэрэлт хөшөөнд цэцэг тави-, 4 21 цагаас спор тын төв ордонд МПБ- жилийн ойн са- золлрЛЫн 10 тойрог баатарын Нэрэмжит хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. ./- х. Индекс 14140 | ( Гэтэл нэг мэдэхнэЭ сургууль цуглах ч дөх бид 10 шиг тэрэг уулын төвд очлоо, Хоршооны хашаанд авчирсан юмаа буулгаж, ээж хоршод дарга хоёр авчирсан барааг маань жигнэн бай шар хатгаж оодог толгойт 60 ныг «Германы онгоц» болгон нэр- тэр шунахай «онгоцнууд | | : 22 Ээжиннхэд өгсөд ёотонг амтархан идэх зуураа: Ээж ээ! Морины өртөг хүрсэх 44 Ж.ШАГДАР 7 сэкХШЛулослВэхттируаудн эь ЛИЙН СОНИН Б 19805 оны тавдугаар сарын 14 Эгнээ 1. Үнэ 10 мө 21 дэх жилдээ ! М18 (902) БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн Зарлиг Монголын пионерийн байгууллагыг Сүхбаатарын нэрэмжит болгох тухай ВНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдээс ТОГТООХ нь: Монгол Ардын Хувьсгалт Нам, ардын төрийг үүсгэн байгуулагч Д. Сүхбаатар тэргүүтэй ахмад зүтгэлтэн нарын хувьсгалт уламжлал үйл хэр тийг нэр төртэй залгамжлагч, шинэ нийгмийг идэвхтэй байгуулагчид бол сон манай орны өсвөрийн багачуудыг хүмүүжүүлэхэд Мозголын пионерийн байгууллага чухал үүрэг гүйцэтгэж байгааг тэмдэглэн түүнийг дөчин жи лийн нь ойгоор Дамдины Сүхбаатарын нэрэмжит болгосугай, БНМАУ-ын Ардын Нх Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Лөнинч, Сүхбаатарч, 8воор ажиллан э Ж. САМБУУ : 2 2 БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга взурч, амьдарч вурцгаагтун! н 23 Ц, ГОТОВ Г “11965 оны тавдугаар сарын Ү Улаахбаатар БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын - Тэргүүлэгчдийн Зарлиг Монголын пионерийн . байгууллагыг Сүхбаатарын одонгоор шагнах тухай БНМАУ-ын Ардын (Их ХурлынТэргүүлэгчдээс ТОГТООХ нь: Ардын Хувьсгалын жилүүдэд манай өсвөрийн үеийзхнийг Монгол А дын Хувьсгалт Нам, Засаг ард түмэндээ хязгааргүй үнэнч социализ мын үйл хэргийн төлөө мятрашгүй тэмцэгчид болгон хүмүүжүүлэх үйлсэд Монголын пионерийн байгууллага их хувь нэмэр оруулсныг үнэлэн түүнийг дөчин жилийн нь ойгоор Сүхбаатарын одонгоор шагнасутай, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Монголын Пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойн хурал дээр нөхөр Ю. Цэдэнбалын хэлсэн үг Манай орны бүх пионер, сүрагч та Хайрт пионерүүд ээ! Монголын пионерийн байгууллага зал бүхэнд, бас та нарын багш хүмүүжүү гамж үеийнхнийг социализмын үзэл лэгч нар болон эцэг эхэд энэ тэмдэг-» гаар, Монгол Ардын Хувьсгалт лэлт үйл явдлыг тохиолдуулан М Ни "онголын ард түмэяд үнэнч ын Төв Хороо, БНМАУ--ын Ардын их байх үзэл санаагаар хүмүүжүүлэхэд их Хурлын Тэргүүлэгчид, Сайд нарын Зөв» хувь нэмэр оруулсны учнр дөчин жи-- лөлийн өмнөөс чин сэтгэлийн баяр хүр лийн ойг нь тохиолдуулан шагнасан гэж, сурлага хөдөлмөртөө шинэ шинэ Сүхбаатарын одонг? БНМАУ--ын Ардын их амжилт олохыг үнэн зүрхнээсээ ХҮ Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн даалгавраар | сэн ерөөе, (Алга ташив). монголын пнонерын байгууллагад ХҮ-- Монголын пнонерийн байгууллагын лээлгэн өгөх сайхан завшаан нададт0- дөчин жилийн 0й бол зөвхөн пионер, хиолдлоо. сурагчдын саруул баяр төдий биш, ма Энэ шагналыг гардуулж байгаа яв” най бүх ард түмний баяр юм Пионе- дал манай пиоперий4 байгууллагыг ма- рийн байгууллагыг монголын ард түм Ж. САМБ най нам ардын эрдэхжэн төрийг үүс ний их хүү аймшиггүй чин зоригт ви БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн на б арг: гэн байгуулагч Сүхбаатарын нэрэмжит баатарын нэрэмжит болгож, өсвөрийн. р Уу р рийн бичгийн Хар болгож байгаа бас нэг тэмдэглэлт ҮЙЛ пионерийн байгууллагыг төрийн дээд Ц, ГОТОВ явдалтай давхцан таарлаа. Хайрт пионер, сурагчид 881. “(Төгсгөл нь 8--р нүүрэнд) 1965 оны тавдугаар сарын Ч Улаадбаатар ) Ч? БИДНИЙ УРИА- СҮХБААТАРЫН УРИА " МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд. нарын Зөвлөлийн ..- БАЯРЫН БИЧИГ МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГАД Хайрт пионер сурагчид аа! Мэнголын пионерийн байгууллагын гайхамшигт дөчин жилийн ойн бая рыг тохиолдуулан, манай орны нийт пионер сурагчид болон залуучуудын эвлэл, пионерийн байгууллагын ажилтан, багш эцэг эх нарт МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл халуун баяр хүргэж байна, Монголын пионерийн байгууллага манай өсвөрийн пионер багачуудыг Ї: байр, пионерийн зуслан зэргийг арьж байгуулахад жил бүр асар их хөрөнгө гаргадаг юм Улсаас ардын гэ Тээрлийг хөгжүүлэхэд зориулсан 1965 оны зардлыг хүн тутамд ноогдуулж үз- вэл 250 төгрөг буюу 50 доллар болж байна. Гэтэл Италн, ХБНГУ, Япон зэрэг хөгжингүй капиталист оронд энэ зардал үүнээс хавигүй бага байгаа юм, Ардын хувьсгалын үед манай нам, бо лон, хувьсгалт залуучуудын эвлэлийн удирдлагаар пионерийн байгууллага яруу алдарт замыг туулж, өсвөрийн залгамж үеийнхнийг хүмүүжүүлэх та- лаар нх ажил хийжээ. Пионерийн бай тууллага ийм их ашил бүтээсний учир төрийн дээд шагнал хүртэж байна. Манай пионерийн байгууллагыг мон голын хувьсгалын удирдагчийн нэрэм жит болгож, манай улсын дээд зэргийн одонгоор шагнаж байгаа нь сургууль инонерийн байгууллагын бүхий л аж лыг цаашид сайжруулж, ннонер, сурагч бүрт социалист шинэ эрин үеийн хүний ариун нандин чанарыг шингээх талаар лнонер сурагчдад их үүрэг хариуцлага хүлээлгэж байна. Монголын хувьсгалын удирдагч Сүх баатар хөдөлмөрчин ард түмнээ х4-- рийн боолчлогчид, дотоодын феодалуу МАХН-ын үйл хэрэгт чин үнэнч эх орон ард түмэндээ хязгааргүй хайр дын савраас салгаж, манай орнмт дэв тай, пролетарийн гуйвалтгүй үнэнч болгон хүмүүжүү лэх үүргээ нэр төртэй гүйцэтгэж ир лээ. Монголын пионерийн байгууллага, пионер сурагчдын дунд хийх ажлын хаа агуулга хэлбэрийг баяжуулан, пионерийн байгууллагын залгамжлагч анхдугаар чуулган, Монголын пионер сурагчдын улсын анхдугаар спартв-. киад математикийн олимпиад, өсвөрийн Сүхбаатарчуудын сурлага хөдөл- “мөрийн хоёр жилийн аян явуулж сурагчдын сурлага хүмүүжлийг дээш- лүүлэхэд олсон шинэ сайхан амжилтаар дөчин жилийнхээ ойг угтаж байна. Монголын пионерийн байгууллагын эрхэм чухал зорилт бол хүн төрөлхт ний боловсруулсан бүхий тэр цагт, сая коммунист болж Чадна санаж, пионер багачуул бүхэн орчин үеийн шинжлэх л эрдэм мэдлэгээр оюун ухаанаа баяжуулсан гэсэн. нх Лениний сургаалыг ямагт ухаан, техник, соёлыг сайн эзэмшсэн эх орныхоо өв тэгш боловсролтой иргэд болохын тулд хичээлдээ сайн, онц сайн сурал цах явдал мөн. Манай өсвөрийн үеийнхэн эх орондоо тавилантай учир коммунист гуулах хувь коммунист нийгмийг гардан бай хүний хамаг нандин сайхан чанар болох хөдөлмөрийг эрхэмлэх, ажилч хичээнгүй нөхөрсөг хамт олонч даруу төлөв цовоо сэн байх ёстой. сэргэлэн зан чанар зориг хатуужлыг багаасаа эзэмш Монголын пнонерийн байгууллага эгнээгээ залгамж үеийнхнээр байнга бэхжүүлж тэднийг МАХН-ын үйл хэрэгт үнэнч, Д “Сүхбаатар тэргүүтэй ахмад үеийнхний хувьсгалч уламжлалыг нэр төртэй залгамжлагч халуун эх оронч улс түмний интернационалч найрамдалд үнэнч социализм-коммунизмын ялалтын төлөө бадрангуй тэмцэгчид болгон хүмүү жүүлэхэд бүх ажлаа чиглүүлэх үүрэгтэй. Манай пионерийн байгууллага эх: орон, Хувьсгалт арнун хүндтэй үүргээ Монголын ард түмнийхээ өмнө хүлээсэн Залуучуудын Эвлэлийн шууд удирдлагаар цаашид ч нэр төртэй биелүүлнэ гэдэгт МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын зөв лөл бат нтгэж байна. Манай рийн үеийнхний яруу алдар бадарту- гай! Пионерүүд ээ! МАХН-ын -үйл хэр гийн өсвө төлөө хэзээд бэлхэн байгтув| МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬСГАЛТ НАМЫН ТӨВ ХОРОО БҮГД НАЙРАМДАХ МОНГОЛ АРД УЛСЫН САЙД НАРЫН ЗӨВЛӨЛ : 1965 оны тавдугаар сарын 7. Ленинч, Сүхбаатарч ёсоор ажиллаж сурч амьдарч сурцгаагтун! Монголын Пионерийн байгууллагын 4О жилийн ойн хурал дээр нөхөр Ю. Цэдэнбалын хэлсэн үг ( (Төгсгөл) шагналаар шагнасан тухай мэдээг ма най орны хөдөлмөрчид баясан угтах нь дамжиггүй Манай хүүхэд багачуудыг сурган хү мүүжүүлж, соёл гэгээрлийг хөгжүүлэ-- хэд халамж анхаарал тавих явдал одоо бүх ард.түмний өдөр тутмын үйл ажил болсон болохоор тэгж. баясах нь арга- гүй ойлгомжтой юм. Бид үүнийг тэмдэг лэхдээ энэ бүхнийг ардын кувьсгалын ачаар дундад зууны балар харанхүй- гаас мултарч, хөгжил дэвшил, аз жар галын саруул замд орсон манай орны хөдөлмөрчдийн жирийн нэг заншсан ажил болгохын тулд хичнээн их хүч хө дөлмөр гаргаж байсныг мартаж болох гүй. 2 Сүргүүль байгуулж, ардын гэгээрлий хөгжүүлсэн нь манай хувьсгалын үлэмж нх ололт болсныг онцлон тэм Г “Үнэн Сар түяртлта6.) дэглэх. хэрэгтэй, Ангийн дайсны эсэр гүүцлийг давж, хуучин нийгмээс ма найд үлдсэн харанхуй ,» бүдүүлэг хоц рогдмол байдал хуучныг баримталсан дадал заншилтай шургуу тэмцэж байж эн ололтод хүрснийг бид мартах ёс- гүй. 40 жилийн өмнө 1924 онд 500 гаруй хан сурагчтай хэдхэн шинэ сургууль байж билээ. Тэр үед ард олон туйлын их сүсэг бишрэлтэй сургуулийн ач хол- богдлыг ойлгодоггүй байсны харгай-, гаар сургуульд сурагчид элсүүлэхдээ сайн дурын үндсэн дээр биш албан журмаар татаж элсүүлдэг байсан юм. Манайд ийм байдал аль хэдийнэ өөрч лөгдөөд, хүүхдээ сургуульд сургах яв дал одоо айл өрх бүрийн ерийн нэг са наа тавьдаг зайлшгүй чухал хэрэгцээ болжээ. Энз жил манай ерөнхий боловс ролын сургуульд хөдөлмөрчдийн 147 мянган хүүхэд суралцаж байна. Нам засгаас сургууль пионерийн байгууллагын ажлыг . сайжруулж, Хи чээл--хүмүүжлийн ажлы нь хэмжээг дээшлүүлэхэд цаг ямагт их анхаарал тавьж ирлээ, Нам засгаас сүргуүлийг ажиллуулах, сургуулийн барилга, до интернационалнз мын зарчим социализмын үйл хэрэгт Лт хөгжлийн замд оруулахын тулд хүч чадлаа хайрлах нь байтугай, амна ч хайрладаггүй байсан билээ, » Манай ард түмэн яруу алдарт МА ХН--ынхаа удирдлагын дор Лениний мөнхийн үзэл санааны саруул туяа гий гүүлсэн ганц зөв замаар замиаж ир- сэн, замнаж явааг бид бардам хэлж бо лох юм. Хайрт пионер сурагчид аа! Хичээл, хөдөлмөр, бүх амьдрал үйл ажиллагаан даа аймшиггүй чин зоригт Сүхбаатар болон бусад хувьсгалч нараас үлгэр жи шээ авч, юм бүхэнд Лениний гэрээсийг мөрдөн, дагаж ленинч ёсоор амьдарч, тэмцэж ялж сурцгаагтун! 2 Манай нам ардын төрийн удирдагч Сүхбаатар бол аугаа их интернацио- налч, улс түмний найрамдлын төлөө цогтой тэмцэгч байсан юм. Монгол-Зөв лөлтийн найрамдлыг үндэслэн байгуул сан дэлхий дахины хөдөлмөрчдийн суут багш Владимир Ильич Ленин, манай хувьсгалын алдарт удирдагч Сүхбаатар нар манай ард түмэнд их Зөвлөлт ор ны ард түмэнтэй ах дүүгийн барилдал гаа, найрамдлаа эрхэмлэн сахиж зүйл бүрээр .бэхжүүлэхийг гэрээслэсэн 6би- лээ. Ардын хувьсгалын үед манай орны хөдөлмөрчид МАХН--ынхаа удирдла гаар манай мартагдашгүй жолоодогч нарын гэрээсийг хэлбэрэлтгүй биелүүлж ирсэн, биелүүлсээр ч байгаа, бөгөөд ле нинч чиг бодлогыг баримтлан саруул сайхан ирээдүй өөд замнаж ирсэн, зам насаар Ч явна, БНМАУ--ын нам, зас-- гий төлөөлөгчид ЗХУ--д байх үедээ,зөв лелтийн удирдагчидтай саявтар хийсэн хэлэлцээ нь Монгол--Зөвлөлтийн ард түмний эвдэршгүй мөнх найрамдлыг бэхжүүлэхэд шинэ алхам боллоо Энэ хэлэлцээний үр ашигтай сайхан дүнг манай ард түмэн асар их баяр баясгалантай хүлээж авлаа, Энэ сай-- хав үр дүн нь манай хоёр орны ард түмний ах дүүгийн найрамдалт харил- цаа, харилцан туслаж нягт камтран ажиллах явдлыг цаашид . бэхжүүлэх үйлсэд чухал хүвь нэмэр болох нь дам жиггүй. Манай өсөх залгамж үеийнхнийг про летарийн интернационализмын ариун зарчмын үзэл, санаа орон бүхний хөдөл мөрчдийн найрамдал өв нэгдлийн үзэл санаагаар хүмүүжүүлж их сорилтыг туулан манай орны цаашдын дэвшилт хөгжлийн лут их хүчин болсон |Мон- гол--Зөвлөлтийн найрамдлыг ард тгү- мэнтэйгээ хамт хайрлан хамгаалдаг бол гох нь пионерийн байгууллагын зорилт мөн. : Хайрт. пионерүүд зэ! Та нар жинхэнэ интернационалч, коммунизмын үйлсийн төлөө бүх улс түмний ах дүүгийн най МПБ-ын 40 жилийн ойд баяр рамдлын төлөө туйвалтгүй болон хүмүүжигтүн! Ленинизмийн эх орон-их Зөвлөлт Хол боот Улсын ард түмэнтэй манай ард түмний тогтоосон үнэнч найрамдал бол манай аугаа нх ололт мөн тул энэ олол тыг эрхэмлэн хайрлаж, зүйл бүрээр бэх жүүлэгтүн! Үүний хамт улс түмнийг эвдрэл-- цүүлж дайн дажин үүсгэдэг дарлал, харгислалыг үзэн ядаж, социализм, ком мүнизмын дайсныг үзэж ядах үзлээр тэмцэгчид манай багачууд, залуучуудыг манай нам хүмүүжүүлж байна. Өмнөд Вьетнамд АНУ түрэмгийлэн довтолж, БНАВУ--ыг америкийн нисэх хүчин зэрлэгээр дайрч АНУ--ын импе риалистууд Бүгд Найрамдах Доминн- ван улсыг илт түрэмгийлж байгаа-нь нмпервалист эзэрхийллийн шинэ ил- рэл мен. Үүнийг дэвшилт хүн төрөлх- төн түнзэ жигшин зэвүүцэж, империа- лист түрэмгийллийн Эдгээр зэрлэг явууллагыг нэн даруй зогсоохыг шаар. даж байна. Дэлхий дахины дэвшилт хүчин, юуны өмнө зөвлөлтийн баатарлаг ард түмэн шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэн, герман-- нталийн фашизм, японы милитари8-- мыг ялсан эрх чөлөөг эрхэмлэгч улс түмний дэлхий дахины түүхэн ялал тын үр дүнд үүсэн хэлбэрэлтгүй хөгГ-- жиж байгаа дэлхийн хүчин социалист систем империалист түрэмгий өдөөн хатгалгын замыг боон зогсож байгааг империналистууд харгалзах ёстой. Хайрт хүүхдүүд 93! Атомын эрчим хучин, огторгуйн нислэг, шинжлэх ухаан-техникийн аугаа их хувьсга- лын эрин үе болсон манай үед пио-- нер сурагчдын өмнө хүн төрөлхтний хуримтлуулсан мэдлэгийг эзэмшиж, цаг ямагт сурч боловсрон,хичээлийг үйлдвэр лэлийн хөдөлмөртэй салшгүй холбох хэ- рэгтэй гэсэн Лениний | гэрээсийг гуй валтгүй биелүүлэх нөн чухал зорилт тул гарч байна. Цаашид ч байнга тулгар-- саар байх болно. Залуучууд аль.Чч, хот, тосгонд хам гийн жижигхэн, хамгийн энгийн Ч бай, нийтийн хөдөлмөрийн ямар нэг зорил- тыг ажил хэрэг дээр өдөр тутам шийд вэрлэдэг байх ёстой гэсэн Владимир Ильичийн гэрээсийг хэзээ хаана боловч амьдралд хэрэгжүүлэхийн тулд та бид цаг ямагт хүч чармайлтаа дайчлах хэ-- рэгтэй, Пионер сурагчид гэр орондоо болон олон нийтийн газар нийгэмд ашигтай хөдөлмөрт байнга оролцдог байх ёстой, Хичээл үйлдвэрлэлийн ажил хоёрын холбоог бэхжүүлж багачууд залуучуу дыг хөдөлмөрч болгон хүмүүжүүлэх зорилт чухам үүнд оршино, Пионер су рагч бүрийг ажилсаг, зорилгодоо хүрэ хийг шургуу мэрийдэг, сахилга бат, 30 хион байгуулалттай нягт нямбай, тө лөв даруу, хамт | олноо хүндэтгэдэг, үнэнч шудрага, коммунизмын үзэл С4 наанд чин үнэнч болгон сургаж хүмүү жүүлэх явдал эвлэл, пионерийн байгуул лагын зорилго мөн. Шинэ нийгэм бай гуулахын төлөө тэмцэлдээ коммуниЗ-- “мын эрхэм дээд зорилгод гуйвалтгүй үнэнч байхын үлгэр дууриал үзүүлж ир сэн үзүүлсээр байгаа ЗХУ--ын хөдөл-- мөрчдөөс бид байнга суралцах ёстой. Тийм үнэнч байдаг нь фашист герман тай явуулсан тэмцлийн үед маш яруу тод илэрсэн билээ. Фашист гермавыг бут цохисны 20 жилийн ойн баярыг дэл хий дахины дэвшилт бүх хүчин одоо тэмдэглэж байна. 1966 онд болох Монгол Ардын Хувьс галын 45 жилийн тэмдэглэлт ой, бас 1967 онд тэргүүний бүх хүн төрөлхтний угтах Октябрийн социалист их хувьсга лын 50 жилийн ойг пионерийн байгуул лага төлөвлөсөн программт ажлаа оновчтой биелүүлж тодорхой үйл аж-- лаар нэр төртэй угтах Ёстой, Пионерийн байгууллагын эдгээр нэн чухал зорилтыг МАХН--ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн баярын бичигт тодорхойлсон «ом. шин хүргэж байна Монголын Пионерийн яруу алдарт 40 жилийн ойгоор манай ах дүү социалист орнууДын пионе рийн байгууллага, пионер сурагч- даас баяр хүргэлт ирсээр байлаа, Лениний нэрэмжит бүх холбоо- тын пионерийн төв зөвлөл Лат- вийн | Пионерийн байгууллагын зөвлөл Казахстаны пионерийн бай гууллагын зөвлөл, БНУА Улсын пионерийн холбоо, БНАГУ-ын Эрнест Тельманы нэрэмжит пи0- ерийн байгууллага. Эрхүү Му- жийн комсомолын хороо, Узбекс- таны комсомолын төв хороо. Бе- лорусс- ССР-ийн Поставскийн дунд сургууль Буриат АССР-ийн комсомолын мужийн хороо Ук- райн ССР-ийн пионерийн төв зөв- лөл Солонгосын Ардчилсан Залуу- чуудын Эвлэлийн төв хороо БНБ АУ-ын пионерийн байгуулга 39- рэг олон байгууллагаас баяр 18- лархал ирүүлэв. БИДНИЙ БҮРЭЭ-СҮХБААТАРЫН БҮРЭЭ МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН 10 ЖИЛИЙН ОЙГООР ПИОНЕРҮҮДЭЭС НАМДАА ӨРГӨСӨН ТАНГАРАГ Калуун хайртай эх орон минь! Каламж ихтэй ард түмэн минь! Хамгийн ачтай нам, засаг минь! 4 Хандаж өргөх үгий минь сонсоно уу! Манай пионерийн байгууллагыг Их жанжин Сүхбаатарын нэрэмжит болгосонд Манай пионерийн байгууллагыг -20- Ихжижанжин Сүхбаатарын одонгоор шагнасанд 2 Вагачууд бид баярлаж байна. Сахархаж байна, Багачууд бид 2 зоригжиж байна. золбоожиж байна, г Нар шиг ивээдэг | Нам засагтаа Баярлалаа! Баяслаа. -- Манай байгууллага түүхэн үеийнхээ “турш Манлай намын гуйвашгүй үйлсэд үнэнч явж Улаан бүчин гал дөлөө бадруулан гийгүүлж “УУрамтай сайхан ой баяраа тэмдэглэж байна. - Эх орон, ард түмэй минь! Энхрий хүүхдийнхээ баясгалант дууг сонсоно уу! Сүхбаатарын зориг хүчээр золбоо хийсэн Сүрлэг жагсаалаараа бид тангараглаж байна, Бидний уриа Сүхбаатарын уриа! Бидний бүрээ Сүхбаатарын бүрээ! Бидний туг Сүхбаатарын туг! Бидний нэр Сүхбаатарын нэр!- гялалзаж байна. Элэг зүрхэнд минь Сүхбаатарын сургаал гэрэлтэж байна Энгэр дээр минь СүхСаатарын одон Нам ард түмнийхээ ариун шудрага үйлсэд Насан үүрд «Хэзээд бэлхэн! хэзээд бэлхэн! хэзээд бэлхэн! (о-- Эгнээн Дундаас Минь Эрдэмтэн мэргэд эрэлхэг баатрууд төрж Эх орныхоо энх үйлст Эрчийг түрж, хүчийг нэмж Өсвөрийн үеийнхний жишээ болж байна, Өргөн олондоо жигүүр болж Сайна. -- Залуурч намынхаа заалтыг дагаж Залуучуудын эвлэлийнхээ залгамжлагч болж Ирсэн түүхээрээ бид бахархдаг Сурсан эрдмээрээ бид баярладаг. : -- Сургууль амьдралыг судас зүрх шиг бат холбож | Сурлага хөдөлмөрийг ихэр юм шиг дотно болгож Хүний хамаг сайхан чанараар хүмүүжиж Хүслийн хамаг саруул өнгөөр хүч хийж, -- Энхийн санаа эвийн үзлээр суртал хийж Мөнхийн их Маркс Лениний сургаалаар замнал 7 хийж Т:сзон социализмын үйл хэрэгт Хэлзэд бэлхэнээ Сатлан тангараглая, хурал Хэзээ Ч үл мартагдах дурс галт өдөр боллоо. Таван сарын долоон, Улсын дуурь бүжгийн театрын үзэгчдийн танхимд хүн пиг дүүрлээ. Энд аймаг хо туудаас ажил, сурлага авьяас чадвараараа шалгаран ирсэн 70 гаруй мянган улаан бүчтэний төлөөлөгчид, яхмад үеийнхэн байлаа. Тайзнаа их. жанжин Сүхбаатарын баримал хөрөг амьд цэцгийн дунд хүндэтгэл тэй байрлаж «Манай жавхлант идээдүй өсвөрийн пионер сураг Чид аа! Социализм байгуулагч дын арнун нандин зан чанар эрдэм мэдлэгийг эзэмшиж ХӨ дөлмерийг эрхэмлэн сурцгааг тун!» гэсэн чин эрмэлзлэл хХү- ний сэтгэлийг догдолгон дурай на. Аадрын их хүчний сүр шиг алга ташилтын дуу НИЖИГНЭН цуурайтлаа. Энэ дуу өнөөдөр эх орон даяар цуурайтаж бүх ард түмний. баяр, өсвөр ирээ дүйнхний баяр эхэллээ. Хурлын тэргүүлэгчдийн байранд нам 34с гийн удирдагч нөхөрС. Лувсан Д. Майдар, Д. Моломжамц, Ю. Цэдэнбал, Н. Лувсанравдан, Б. Лхамсүрэн. БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга Б. Дүгэрсүрэн, Ц. Пунцагноров ДӨЧИН ЖИЛИЙН ТҮҮХТ ОЙ Т. Рагчаа нар гарч ирэв. Тэдэн тэй МХЗЭ-ийн Төв хорооны нэг дүгээр нарийн бичгийн дарга Ч, Пүрэвжав, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Монголын Пионерийн Төн Зөв лөлийн дарга, Д. Сүрэнжав, Яамдын сайд тусгай газрын дарга нар гарч ирлээ. Монголын пионерийн байгуул лагын 40 жилийн ойн баярын хурлыг нөхөр Ч. Пүрэвжав нээж хурлын хүндэт тэргүүлэгч дэд нөхөр Ю. Цэдэнбал тэргүү тэй МАХН-ын Төв хорооны Улс төрийн товчоог сонгох саналыг нэгдүгээр дунд сургуулийн су рагч С.Амгаланг гарахад ху- ралдагсад зүйтэй хэмээн үзэж нэгэн дуугаар зөвшөөрөн- баяр- тай хүлээн авлаа. Монголын пионерийн байгуул лагын аранзал улаан туг орж ирлээ. Тэрхүү тугийг. улсын баатар Дампил, хөдөлмөрийн баатар Цогоо, Алтан медальт ажилчин эмэгтэй Дэлгэрмаа, тооны олимпиадын 1965 оны ав рага онц сурлагатан Баясгалан, пионер Баасансүрэн, Норсүрэн нар өндөрт мандуулан өргөсөөр орж ирэхэд хуралдсан олон суудлаасаа босцгоон хүндэтгэж баяр хүргэлээ. Хүндэт тугуу ДыГ хурлын тэргүүлэгчдийн хүндтэй байрнаа залж, пионе рүүд хүндэт харуулд зогслоо 5 Багачууд дүү Бидний замнаж ирсэн- нонерийн байгууллага идэрхэн 40 насан даа Сүхбаатарын одонгоор шагнагдаж, их жанжин "нэрэмжит болсонд энэ алдар түүхт байгууллагаар хүмүүжиж ирсэн олон мянган ахмад пиоперийн өмнөөс баяр талархал хүргэе. Бид- ний хойчийг залгамжлагч пионер багачууд, баатарчууддаа эрдэм сурлага эрүүл энхийн бат ерөөл дэвшүүлье. Шинжлэх ухааны академийн ерөнхийлөгч доктор Ахмад пионер, Бид Монголын пионерийн байгууллага лэгдэж Сүхбаатарын одонгоор шагнагдлаа. Энэ нь өчигдөр өнөө дөр, маргаашийн пнонерүүдийг шагнаж эх орон энэ өндөр шагналыг -ажил эрхэм. үүргийг хүлээж авлаа. 1926 оны пионер Гачууртын сангийн Ж ахуйн дарга Д. ПҮРЭВДОР хүлээлгэж буй хэрэг юм. Би амьдрал үйлээрээ хариулах Ачит намдаа Монголын Пионерийн байгууллага рэмжит болж, Сүхбаатарын одонгоор шагнагдсан явдал бүчтэн бидний урам зориг хөгжөөлөө, Бид, аймшиггүй чин зоригт их жанжин оронч, шударга, иргэд болохоо нам Энэ их алдар гавьяаг олгосон ачит намдаа Дархан хотын дунд сургуулийн 7 дугаар ангийн Нам, засаг минь намайг шагналаа Аав инонер байсан. Ээж пионер байсан, Ах ч бас пионер. Удах гүй мөдхөн бн ч пионер болно. Монголын пионерийн байгууллага Сүхбаатарын одонгоор шагнагдсанд би хязгааргүй баяртай байна. Яагаад гэвэл, аавыг ,зэжийг, ахыг, намайг шагнаснаас шүү дээ. ийслэлийн 8 дугаар ДУҮД, дар" баатарчуудын «Од» ба- гийн гишүүн сурагч шагнууллаа Сүхбаатарын профессор Б. ШИРЭНДЭВ Д. Сүхбаатарын нэрээр нэр итгэл сурлага маань нх баярлалаа нх жанжин Сүхбаатарын вэ улаан Сүхбаатар шигээ эх засагтаа батлан илэрхийлье. баярлалаа! сурагч пионер Н, НЯМДОРЖ 40 Сүхбаатарын нэрэмжит болж, ялгаа БАЧГАА Монголын пионерийн байгуул лагыг их жанжин Сүхбаатарыя нэрэмжит болгож, Сүхбаатарын одонгоор шагнасныг Ч. Пүрэв жав мэдэгдэж ,БНМАУ-ын Ар дын Их хурлын тэргүүлэгчдийн зарлигийг БНМАУ-ын Ардын их хурлын тэргүүлэгчдийн нарийк бичгийн дарга Ц. Готов ,уншиж эхлэхэд хүмүүс чих тавин амьс гаа даран чагналаа, Бүх орон даяар баярт, мэдээ тарлаа, Хувьсгалын удирдагч Сүхбаатарын хэргийг үнэнчээр залгамжлан эх орондоо хэрэгтэй бүхнийг хийж чадах их найд вар хүлээлгэлээ- Төрийн дээд шагнал Сүхбаатарын одонгоор шагналаа. Ардын хувьсгалын тэмцэл ялалтын дунд дөчин жил мандан намирсан МАХН-ынхаа үйл хэрэгт хэзээд “бэлхэн бай даг Монголын пионерийн бай гууллагын гал улаан туган дээр МАХН-ын Төв хорооны нэглү гээр нарийн бичгийн дарга БН МАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийл дарга Ю. Цэдэнбал, Сүхбаата рын одон зүүлээ. Хөгжимд баярын марш эгшиг лэлээ. 72 мянган улаан бүчтэний төлөөлөгчид нэгэн дуу гаар «Нам засагтаа баярла. лаа! Баярлалаа» гэж талархлаа дэвшүүллээ. (үргэлжлэл нь. 4-р нүүрэнд) ИОПОЛПЙН ОЙН ТУГ... ӨРГӨЖ Ши БИДНИЙ ТУГ-СҮХБААТАРЫН ТУГ МАХН--ын Төв Хорооны нэг- дүгээр нарийн бичгийн дарга БНМАУ Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ю, ын Цэдэнбал пионер сурагчдад, хандан дэлгэрэнгүй үг хэллээ. Хайрт. удир дагчийнхаа үг-нэг бүрийг анхаарал тайгсонсол байн байн баяр хүргэж алга ташиж байв. Ю, Цэдэнбал үг хэлснийхээ дараа МАХН-ын Төв Хо- роо БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлө лөөс пионерийн байгууллагад ирүүл сэн баярын бичгийг уншиж танилцуу, лаад гардуулав. Монголын Пионерийн Төв Зөвлө- лийн дарга Д.Сүрэнжав «Монголын пнонерийн байгууллагын түүхт зам нал» гэсэн илтгэл тавилаа. Илтгэїч МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байна» гэж үгээ төгсгөхөд пионерүүд ёслон «Хэзээд бэлхэн бай на.» гэж хариуллаа. Бүрээн дуу цангинаж, бөмбөр нн жигнэлээ, Хурлын танхимд баатар чууд ахмад пионерүүд болон өсвөрийн Сүхбаатарчууд орж ирлээ. Энхрий хайрт эх орон нам засагтаа илэрхий лэлт өргөлөө. 40 жилийн тэртээх пионерийн анхны өдрийг дурсахад: -- Тэхэд би бөмбөрч байлаа! -- Тиймээ, би бүрээч байлаа! -- Бүхий олноо дуулж байлаа! -- Бүжиг наадмаа хийдэг байлаа гэж 1925 озы пионерүүд дурсан ТЭМЦЭЛ ЯЛАЛТЫН | 2 гЧ ярив. Эд эгшиг дууныхаа аяыг өнгө ОО ЖИЛИЙН ОЙН хоол дулж эх орон лаяар цуу й райтууллаа.. МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Ч. БАЯР МААНЬ Пүрэвжав: : Пнонерүүдээ МАХН-ынхаа үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байгтун увуцэж-- Г”ТЭМҮҮЛЭХ “ИРЭЭДҮЙД “ БИДНИЙГ ЧЗОРИГЖУУЛАН “ДУУДЛАА ХЇХ-2Х гэж уриалан дуудахад «хэзээд бэл- хэн» гэж нэгэн дуугаар хариуллаа. Тиймээ, Манай жаргалант ирээдүйн өсвөрийн Сүхбаатарчууд эх орныхоо ирээдүйн төлөө хэзээд бэлхэн байлаг билээ. Хурлын дараа 40 жилийн ойн баярт зориулсан концерт тоглолоо Пионер сурагчдын нэгдсэн концерт улсын гавь яат жүжигчин төрийн шагналт Д. Лув саншаравын зохиосон эхлэл, төгсгөл гурван анги бүхий «Хэзээд бэлхэн» гэ Дэг магтуугаар эхэллээ. 500 найрал дуучин зохиогчийн удирдлагаар хоо- лойн өнгө хослуулан уран уншлага гоцлуулан тоглолоо. Сурайчид зуслан дээр гэсэн хоёр дугаар хэсэгт зуны сайхан, байгалийн үзэсгэлэн дунд бүжиг наадам хийж, хөл бөмбөг тоглож «Шалзат баахан шаргаа» уянгалуулж, газар газрын чацуутан гар гараасаа барин үерхэж ЭКО ЖАНЖИН СҮХВААТАРТАЙ “ ЫД УУЛУЛАА. | бїх Галын наадам гэсэн гуравдугаар хэсэгт үдшийн бүрий шөнийн цагт чойн үлгэр» амилуулж, «Од» шүл- таэ уншиж, «нөхөрлөл? бүжгээ хийж байна. Концертод 5 дугаар сургуу лийн сурагч уран нугалбарчин Норов самбуу, 2 дугаар сургуулийн сурагч 1964 оны нийслэлийн дууны аврага Энхтөвшин зэрэг уран авьяастнууд оролцлоо. Энэ концертыг Д. Лхамсү рэн найруулж, улсын гавьяат жүжиг чин Г. Долгорсүрдн зэрэг нэрт хү мүүс бүжгийг дэгэлжээ. Концерт утга төгөлдөр сайхан болс ныг. үзэгч олон шагшин магтаж ду гаар болгоныг ахин дахин тоглуулж байлаа. ххх “БАЯРЫН ДУУ БАХАРХАЛЫН ДУУ БАЙГУУЛАХ, ” БҮТЭЭХ ИРЭЭДҮЙН ДУУ жагсаал Тавдугаар сарын найман! Нийслэл хотын бүртийх чүүлгүй тунгалаг,цэл мэг тэйгэрт цэгээн тагтаа эргэн наа Даж улаан туг мандан намирч, урна | ловунгийг ” ТЭЛ:08ная р үсэг түмэн олны 0 хө “ЖОцат ИЛТГӨН мян... (Үргэлжлэл) мянган багачуудыг их хэрэг, ирээ дүйн сайн сайхны вүг даллан ДУУ даж байлаа, Их жанжин Сүхбаатарын талбайгаас өсвөрийн Сүхбаатарчуу дын бүрээн дуудлаг” цангинан дуугар лааз. Энэ дуун эх нутгийн маань дөрвөн зүг найман зовхист салхи хөлөглөн түгж түг түмэн ардын их жагсаалыг | жигдэрүүллэаэ, Өнөөдөр өввөрийн “Сүхбаатарчууд Аав болсон намынхаа Ариун мэргэн жолоодлогоор Ах болсон эвлэлийнхээ Анхаарал халамжийн ивээлээр Зол жаргалтайгаар Золбоо хийморьтойгоор СУРЧ ХҮМҮҮЖИЖ АЖИЛЛАЖ АМЬДАРЧ байна гэдгээ өнгийн үзүүлэн талбай дүүрч таван цэцэг лугаа адил өнгө үзэсгэлэн бүрдүүлж Монгол Ардын Хувьсгалт Намын үйл хэргийн төлөө, мохош- гүй зоригоор пионер бид хэзээд бэл хэн| гэдгээ шудрага үнэнээр батлан тангарагалж шугам жагсаалдаа жигд рэн зогсоод ёслон илэрхийлж байна. МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН төв ЗӨВЛӨЛИЙН ДАРГА Д. СҮРЭН ЖАВ ПИОНЕРҮҮДЭД ХАНДАЖ ҮГ ХЭЛЖ БАЙГАА НЬ Мїгийн Төв Зөвлөлийн дарга Д Сүрэнжав, орлогч дарга С. Оюун бо ЛОН ахмад пионер төрийн шагналт зохиолч (Д. Намдаг, партизан Тог тох, эвлэл, пионер, баатарчуудын тө лөөлөгчид, Д, Сүхбаатар, Х. Чойбал сан нарын буханд цэцэг тавилаа. Тугийн цоморлиг байрласан их тал байн төв дунд «Пионер 40» гэсэн утгыг илтгэн жагссан-үр хүүхдээ 225 222020 2 2222 2 ДӨЧИН ЖИЛИЙН ТҮҮХТ ОЙ харж | баярын сэтгэл нь догдолсон өцэт эхчүүд Сүхбаатарын Талоад тийш ханджээ, Улаанбаатарт 10 цаг боллоо, Ха? дөлмөрчин олон хүүхэд багачууд баяр талархалын “баталгаа болгон ад га нижигнүүлэн ташлаа. Харвал Буц хант индэр дээр Ю.Цэдэнбал тэргүү тэй нам засгийн удирдагчид, яамдын сайд, тусгай газрын дарга нар гарч ирлээ. | Талбайн төвөөс Зүс нийлсэн хувцастай улаан бүчтэн хүүхдүүд ИНД рийн зүг тэмүүлэн гүйлдэв. Тэд нам засгийнхаа удирдагч нарт ариун нан дин сэтгэлийн хиргүй тунгалгийгилт, гөн- амьд цэцгийн -баглаа барилаа. Монголын бүх пионер баатарчууд, 1925 оны пионерүүдийн ТӨЛӨӨЛӨГЧИД Монголын Пионерийн Төв Зөвлөлийн дарга Д. Сүрэнжавт мэдээлэл өглөө, Пионерийн онцлог “талбайд орж | ирэхэд МПБ-ын 40 жилийн ОЙН. ИХ,/””- баярын хүндэтгэлийн | шугам жагсаа лын тугийг өндөр тэнгэрт өргөн 2 3 Эс хилаа. Нөхөр” Д. Сүрэнжав: 5 --Пинонерүүд сайн байцгаана уу? Сайн сурч байна уу? гэхэд пионе рүүд нэгэн дуугаар «Сайн! Сайш Сайн» | гэж хариуллаа. “Энэ! үгийг өнөөдөр хүүхэд бүр, пионер сурагч || бүр давтан өргөж, аз жаргалаа мар 000 тан дуу хоолойгоо нийлүүлэн түрж ! байна. Д. Сүрэнжав баяр ёслолыг | нээж үг хэлэв, Идэр дээрээс цээлхэц |. цачгинам хоолойгоор: Ард түмэн минь баярлаг! 5 Ачит орон минь бахархаг| м Аялгуут бүрээгээ цангинуулж | | Алаг бөмбөрөө нижигнүүлн: 2 Өсвөрийн пионерүүд эигдэрцгээ| 4 3 Б:| | » х Өргөн жагсаалаа эхэлцгээе! гэ охин хөвүүн хоёр дуу нийлүүлэ хадаав. ТКагсаалын дохио өглөө. Цуваа 6 хон сүр жавхлан төгс хийгээд дор бүрээ нэг нэг утга агуулгатай бол лоо. 13 Социализм, коммунизмыг эх нут гийнхаа элгэн дээр гардан байгуулал цахын төлөө, энхрий намынхаа үйл Л хэргийг залгамжлан бадруулахын т лөө «Хэзээд бэлхэн!» бла ли өргөн дуудсан утгатай цуваа жагсай лын манлай болон орж ирлээ. Тэд дөрвөн одон тэмдэгт МХЗЭ-ийн туг, Сүхбаатарын одонт пионерийн тув. баатарчуудын тугийг хүндэтгэлтэй . авч явна. Пионерүүд К. Маркс, Ф, Энгельу В. Ленин, Д. Сүхбаатар нарын хөр гийг барьж тэдний гэгээн сургаал, гэрэлт чигээр замнан эрдэм, ажлын өндөр оргил өөд тэмүүлэн байгаагаа илэрхийлж байна. «Таван онцыг эзэМ шигч» «Соёлч нөхөрлөл» «Д, Нацаг (Үргэлжлэл нь 5-р нүүрэнд) Ё 17 Ы) Б! БИДНИЙ НЭР-СҮХБААТАРЫННЭР ДӨЧИН ЖИЛИЙН ТҮҮХТ Ой шон ГНОНЕРИЙН : ЭХЭНД ИХ ЖАНЖИН СҮХБААТА » РЫН ОДОНГ БАРЬЖ ЯВЛАА. ЖАГСААЛЫН (Үргэлжлэл) “дорж» мэдлэг чадварын үечилсэн дэвшлийн 1, 2, 3 дугаар шат, пионе рийн өврийн дэвтэр барьсан цуваа нууд үерийн усны нх цутгалан адил үргэлжилсээр байна. «Баатарчууд бид ирээдүйн Сүхбаа тарчууд» гэсэн цувааныхан хүндэт гөлийн дуу дуулж бөмбөг хүүхэл- дэл, тоглоом, цэцэг тэргүүтнийг лаглуулан барьж явна. Эд манай маргаашийн пионер нөгөөдрийн эвлэ ийн дайчин халаа болсон их хүчний үр хүчийг илтгэж байна. ) «Эх орныхоо төлөө сайн сурч сайн сөдөлмөрлөе!» гэсэн цувааныхан пино ёрийн соёмбот сүлдэн тэмдэг, зал мжлагч анхдугаар чуулган, пио ёр сурагчдын спартакиад дөчин жи ийн ойн тэмдэг өргөж явна .Чуул н, спартакиад, 40 жилийн ой. бол Коёрхон жилийн дотор болсон хожим Көнхөд дурсагдах түүхт үйлсийн хэ фб9Г нь болон хүндлЭгддэг билээ. «Коммунизм, байгуулж байгаа, ВХУНН ба ах дүү орны ард тү Ммөнд баяр хүргэе!» гэсэн цуваа. инд рийн өмнүүр орж ирлээ. Зөвлөлт Холбоот улсын нам тө ийн удирдагчдын хөргийг хүндлэн ргөж, огторгуйн арван нэгэн нисэг Чийн зургийг барьжээ. Орос сургуулиудын пионер сурагч дын жагсаал явлаа. Манай пионе рийн байгууллагын амжилт ололтыг хүндлэн үнэлж . эхлэхээс нь эхлэн ввийн санаа эхийн сэтгэлээр энэрэн дэмжсэн их , Зөвлөлтийн баатарлаг ард түмэн энд тэр аяараа ирж манай баярт оролцож бидэнтэй баярлан, ба хархаж яваа нь энээ! | Энх жаргал, бүтээн босгосон эр дэнэ баялаг, эх орныхоо төлөө эц бийн дусал цус алтан амиа зориул сан зөвлөлтийн баатарлаг улаан ар Мийн дайчдын тугчдын хэсгийг бү жиглэлээр олны нүдэнд хоногштол урнаар тоглосон уран сайхны хэсэг Диндрийн: өмнүүр бүжиглэн өцгөрлөө. Зөвлөлтийн аврага армийн дайчин чанарыг урлан товойлгосон «Хүүхэд тэвэрч сэлэм барьсан цэрэг эр»-ийн алсыг харан аймшиггүй зогсож бай гаа хөргийг харахад хан өндөр уулын энгэр нөмөр шиг хатан зоригт «Орос ах нар»-ын дүр сэтгэлд ургаж байна. «Америнийн империализмын Зэв сэгт түрэмгийлэлийн эсрэг баатарлаг “Тэмцэлгхийж байгаа Вьетнамын ард үмэн, залуу үеийнхэнд халуун баяр ргаеЇ» гайэн уриа ергөсөн пионе дийн жагсаалаас энхийн цагаан Үтйа огторгуйн саруул уудамд 388 рөн нисч хоргодох мэт эргэн эргэн хөөрлөө. Алт, мөнгө, хүрэл медалийг ЭН гэр дүүрэн ярайлгасан тамирчин су рагчид золбоо хийморилог алхаж яв на. Эд удахгүй эх орныхоо нэрийг амжилтын дээд үзүүлэлтээр даян хор воод тунхаглан, тугаа ергүүлэн сүлд дууллаа эгшиглүүлэх аз хий морь төгс иргэд ээ! Ч «Ном бол ертөнцийг харах цонх мөн!» (М, Горький) гэсэн ухуулах хуудасны дор пнонерүүд уран зохио- лын баатруудын дүрийг амилуулан багт наадам хийж явна. Говь-алтайн пионер сурагчдын 100 гаруй хүүхдийн бүрэлдэхүүнтэй дуу хөгжмийн чуулгынхан, Төв айм- дэд урчуудын үзэсгэлэнгийн тан- химд «Манай жаргалант ирээдүй» гэдэг үзэсгэлэн нээгдсэн. Энэ үзэсгэ- гэнгийн «Жаргалант ирээдүй» гэсэн нэгэн танхимд жаргалант ирээдүй Өс вөрийн Сүхбаатарчуудын амьдрал, үйлсийг харуулсан гар зургийг бийр ний урнаар манай зурагчид гайхал- тай сайхан зурсныг үзэж болно. Ха рин нөгөө танхимд нь 1965 онд ма най пионер сурагчдын бүтээсэн бо- дит болон график зураг, баримлын зүйлтэй танилцахдаа өсвөр үеийнхэн маань авьяас чадвар ихтэйг шагшин магтаж, саранд хүрэх сайхан тэмүү лэлтэй байгааг нь харж болно. Энд нийслэл Улаанбаатар болон 18 айм гийн ирүүлсэн олон пионерүүдээс сурагчдын жагсаал... цутга гийн морьтон гэх зэрэг цуваанууд цутган саар 2 цаг гаруй боллоо. Ахмад пионер, аав вх ажилчин малчин сэхээтэн нартайгаа өсвөрийн Сүхбаатарчууд гар гараа- саа барилцан жагсаж явна. ээж эгч, ТНагсаалын төгсгөлд «Улаан бүч хөгжмийн чуулгыНхан» «Бүхий ол-, ноо» хөгжимдөн дуулж . хүн ардын сэтгэлийг сэргээн явахад түү- нийг ахмад пионер Доржсүрэн удир даж урьд нь цог золбоотой алхаж байна. Баярын жагсаал төгслөө. Гэвч 40 жилийн баярын үүсгэсэн хэрэг, хий сэн бүтээлд төгсгөл байхгүй ээ! Энэ хэрэг улам эрч авч жанжин Сүх- баатарын нэрэмжит Сүхбаатарын одонт Монголын Пионерийн байгуул лагын ирээдүйн түүх болох ёстой би лэЭ! Үзэсгэлэн Монголын пионерийн байгуулла-- гын түүхт замнал гэсэн үзэсгэлэн, улсын үзэсгэлэн чимэглэлийн төв тан химд нээгдлээ. Анхны пионерүүдийн бүрээ бөмбөр, туг, өсвөр үеийн пино нерүүдийн баясгалант амьдралыг ха руулсан гэрэл зураг, плакат, бодит зурагт самбарууд тавьжээ. Пио- нер сурагчдын хийсэн. бүтээлүүд тавигдсанаас гадна манай пио нерүүд ах дүү ардчилсан орнуудын пионер эв нэгт нөхөдтэйгээ зусланд амран байгаа болон, хөдөлмөр зуслан даа очиж, социалист байгуулалтдаа гар бие оролцож идэвхтэй ажиллаж байгаатай танилцаж болно. Манай тэргүүний пионерүүдийн сурлага хө- дөлмөр аливаа зүйлд авьяас билэг төй хнчөэнгүй оролдлогоо энэ үзэс гөлэнгаөв тодорхой зарагдан8, БН Виий өн барын ИРТ тооны уран зураг баримлууд ирсний дотор говь нутгийн Пагма охины шаг ласан уран хатгамад 2Кавзмаагийн «билчээрт», «зуны даалгавар» гэдэг оёмол болон 4 дүгээр ангийн сурагч Нацагдоржийн «Үдийн нар» 5 дугаар ангийн пионер Энхчимэгийн огторгуйн нисгэгчийн | (Леонов) зургийг | хара хад сэтгэлд хоногшим таатай сайхан байна. Дурсгалын хөшөө Их зохиолч Д. Нацагдоржийн нэ- рэмжит талбайд партизанууд, ахмад болон, өсвөрийн пионерүүд, баатар- чууд, хүндэт зочид, цугласан бай- лаа. МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр улнзмын үйл хэргийн төлөө УВ халаг нарийн бичгийн дарга Ч. Пүрэвжав дурсгалын хөшөө нээж, үг хэллээ. Нөхөр Ч. Пүрэвжав хэлсэн үгэн- дээ: д МАХН, Монголын ард түмний үйл хэргийн төлөө цогтой тэмцэж, өсвөр хойч үеийнхээ аз жаргал, сайн сайх ны төлөө амь, нас, амьдрал тэмцлээ зориулсан эрэлхэг зоригт, баатар хувьсгалч ахмад үеийнхээ мөнхийн дурсгалд зориулан босгох хүндэтгэ- лийн хөшөөний суурийг тавих: ёс-- лолд хэдхэн хоногийн өмнө манай пионер сурагчид залуучууд, ахмад үеийнхний төлөөлөгчид энд хуран цугларч байсан билээ, Өнөөдөр манай уран гартан ба- рималч, барилгачдын хүч хөдөлмө рөөр ахар богино хугацаанд сүндэр- лэн. боссон энэ хөшөөг нээх “баяр ёс- лолд бид дахин оролцож байна. Манай орны “өсвөрийн. пионер су- рагчид, бүхэн ,аймшиггүй чин. зоригт Сүхбаатар түүний удирдсан ардын журамт нөхөд эх орныхоо эрх чөлөө тусгаар «тогтнол сайн сайхны төлөө амь насаа өгсөн эрэлхэг дайчин охид, хөвгүүд өнөөдрийн социалист бүтээн босголтод гарамгайлж байгаа үйлд- вэр хөдөө аж ахуй, соёл урлагийн сайчууд шиг үнэнч Шудрага хувьс- галчид болохсон гэж хүсэн тэмүүл- дэг сайхан эрмэлзлэлтэй байдаг би- лээ. Монголын пионерийн байгуулла- гыг манай ард түмний хайрт удир- дагч чин зоригт эрэлхэг жанжин Сүх- баатарын нэрэмжит болгож. Сүхбаа- тарын одонгоор шагнасныг бид маш баяр талархалтайгаар хүлээн авсан юм. Энэ бол, манай өрнөн бадрах ёя- руул ирээдүйн хөгжил цэцэглэлтийн эзэд болсон өсвөрийн пионер сурагч дыг Сүхбаатар шиг, нам ард түмний хээ үйл хэргийн төлөө шулуун шуд рага цогтой тэмцэгчид болгон хүмүү жгүүлэхийн тулд МАХН цаг үргэлж халамж анхаарлаа тавьж байдгийн яруу тод илрэл мөн, Ардын хувьсгалын ялалт, (201050 мятраш гүй тэмцэгч манай гайхамшигт ахмад үеийнхэндээ зориулан босгож байгаа энэ дурсгалын хөшөөн дээр их Сүх- баатарын гэгээн дүрийг алтан шаргал өнгөөр товойлгон хийсэн явдал, мон толын пионер багачууд түүний заасан гэгээн гэрэлт замаар тууштай замн явахын ариун сайхан билэгдэл болж байна. (Үргэлжлэл нь 6-р нүүрэнд) 2 Ё х 2» БИДНИЙ ЗОРИГ-СҮХБААТАРЫН ЗОРИГ МЭДЭЭЛЭЛ ЗӨВЛӨЛТИЙН ПИОНЕРИЙН БАЙ ГУУЛЛАГЫН МИРОНЕНКО МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН БАЯР ХҮРГЭЖ ҮГ ХЭЛЛЭЭ, төлөөлөгч Юю. нН, БАЙГУУЛЛАГЫН 40 ЖИЛИЙН ОЙД ДӨЧИН ЖИЛИЙН ТҮҮХТ ОЙ (Төгсгөл) Манай хойч залгамж үеийнхний вриун сэтгэлийн шижим бүхнийг шин гээсэн энэ дурсгалын хүндэт хөшөөг пионер сурагчид та бүхний ах эгч нар оюун ухаан хүч хөдөлмөрөө шавхан дайчилж үзэмж хэлбэр, чанар сай- тай барьж байгуулан 40 жилийн ал- Дарт ойгоор чинь билэг болгон бос- госныг баяртай тэмдэглэж байна. МПБ-ын алдарт 40 жилийн ойн баяраар тохиолдуулан босгосон энэ Дурсгалын хөшөөний дэргэд МАХН, эх орон, ард түмнийхээ үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн гэсэн, чин сэт Төлийн тангарагаа батлан хэлж хувьс "Талын улаан бүчийг хүзүүндээ зүүж пнонерийн гишүүнд элсэх хүндэтгэ- лийн шугаман жагсаал, хурал цуг- лван баяр ёслолын ажиллагаа яваг- даж, эх оронч баатарлаг ахмад үеийн хээ дайчин замналаас сурч мөрдөн замнах, МАХН-ын дайчин туслагч МХЗЭ-ийн хойчийг залгамжлах пио нєр сурагчдын баясгалант дуу энд цуг райтаж байх болно. Ь Хувьсгалч дайчин чанар тэсвэр ха туужил баатарлаг зоригийн уламж- лалаараа манай хэдэн үеийг хүмүү- жүүлсэн ахмад үеийнхэндээ зориул- сан энэ дурсгалын хөшөө, социализм коммунизмын үйл хэргийн төлөө өнөө гийн манай залуу үеийг уриалан 30- ригжуулсаар үеийн үед мөнхөд гэрэл тэн цуурайзаж, дурсгал болон сүн дэрлэх юм. МАХН-ынхаа мэргэн жолоодло-- гоор түүхэн хөгжлийн бүхэл бүтэн нэгэн үе шатыг алгасан хүн төрөлхт ний хүсэл мөрөөдлийн биелэл бол- сон социализмыг амжилттай бүтээн босгож байгаа монголын ард түмний хойчийг залгамжлан хөдөлмөрч шуд рага иргэд болгон хүмүүжүүлж яваа манай өнөөгийн жаргалант хүүхэд ба . гачууд ахмад үеийнхээ эрэлхэг тэм цэгч чанарыг нь үлгэрлэн дуурнаж үүрд бахархан дурсаж, түүний үйл хэргийг нандигнан хамгаалж. мөрөөдлийг биелүүлж туйлд нь хүр “тэл үргэлжлүүлэх ариун тангарагын илэрхийлэл болсон дурсгалын хө шөөг нээснийг мэдэгдье. Хайрт пионер сурагчид аа! МАХН-ын үйл харгийн төлөө чин үнэнч, цогтой 1 їцэгч болж, хэзээд бэлхэн байгтун! Манай уран гартан барилгачдын | хөдөлмөрөөр сүндэрлэн боссон таллаа хүч эна хөтөө элгэн Арлын хүсэл , хувьсгалын ялалт, социализмын үйл хэргийн төлөө мятрашгүй тэмцэгч манай гайхамшигт ахмад үеийнхэн- дээ монголын пионерийн байгуулла- гын 40 жилийн ойгоор зориулан бос гов.» гэсэн бичигтэй, ар талдаа хувьсгалын сүрт улаан гугийн өмнө их жанжин Сүхбаатарын хөрөг, түү- ний дор ахмад үеийнхэндээ зориулан цалин мөнгөн аяганд цагаан сүүгээ мэлтэлзтэл хийж хадган дээр тавиад хоёр гардан дэвшүүлж байгаа пио- нер, тэдпий эх орныхоо төлөө хийж бүтээж байдаг олон талт хөдөлмө- рийг товойлгон сийлсэн байна. 1921 оны партизан Тогтох, 6 ду гаар сургуулийн сурагч Одончимэг нар баяр хүргэж үг хэлэв. АХх- мад үеийнхний гэрэлт хөшөөнд Цэ цэг тавьсны дараа Дорнодын пионе рүүдийн бүтээсэн «МПБ-ын 40 жил» шүхэрт пуужин, нийслэлийн 20 ду гаар сургуулийн пионер Нарандэл-- гэр, Түмэндэлгэр нарын бүтээсэн «0ч-1,2,3,4» пуужингууд хөх огтор гуйд цойлон хөөрөв. хаалт Тавдугаар сарын есөн. Ням гариг Хорин цаг боллоо. Бүхэл өдөржин энэ ч үзвэр тэр ч тэмцээн, | хөшөө дурсгал, хүрээлэн. үзэсгэлэн гэж яв саар нэг өдөр нисэх мэт хурдан өн гөрчээ. .- : Тэргүүний пионер сурагчид, 1925 оны ахмад пионерүүд шугам жаг саалд жигдэрлээ. Биеийн тамирын төв ордонд МПБ-ын 40 жилийн ойн баяр ёслолын хаалтын ажиллагаа эхлэхэд бэлэн болоод байгаа нь энэ ээ! Нийслэлийн 6 дугаар дунд сургуу МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН ТЭРГҮҮЛЭГЧ ДИЙН 1965 ОНЫ 5 ДУГААР САРЫН 7-НЫ ӨДРИЙН тогтоо ЛООР МАНАЙ СОНИНООР ДЭВШИГДСЭН ХУВЬСГАЛЫН ХҮҮ ЗАВХАН АЙМГИЙН ТҮДЭВТЭЙ СУМЫН МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН ТӨВ ЦОГТОЙ ТЭМЦЭГЧ, ХАРЬЯАТ Э. ЛХАГВАСҮРЭНГ ЗӨВЛӨЛИЙН ХҮНДЭТ ДЭВТЭРТ НЭРИЙГ МӨНХЖҮҮЛЛЭЭ. ДУРСГАН БИЧИЖ, “ТҮҮНИЙ лийн Д. Нацагдоржийн нэрэмжит бүлгэмийн зөвлөлийн дарга пионер Солонго, 1925 оны пионерийн бүл гийн анхны удирдагч Аюушжав нар Монголын Пионерийн Төв Зөвлө” лийн дарга Д. Сүрэнжавт мэдээлэл өглөө, Бүрээ бөмбөрийн өнгийн дуу хослон их танхим дүүрэн цуурайт лаа. Эх орон даяар түгэн. цуурайт лаа, Д. Сүрэнжав ойн баяр ёслолын ажиллагааг хааж үг хэллээ. --Монголын пионерийн байгуул лагын 40 жилийн ойг бүх ард түм ний баяр болгон тэмдэглэж, их жан жин Сүхбаатарын нэрэмжит болгож Д. Сүхбаатарын одонгоор шагнасан явдал манай өсвөрийн Сүхбаатарчуу дын урам зоригийг улам | бадраав гэж онцлон тэмдэглэлээ, Их жанжин Сүхбаатарын үүсгэсэн хэрэгт үнэнч байж үйл ажлы нь үр гэлжлүүлэн сурч, ажиллаж бүтээх, чин санааг хүн бүрий, хүүхэд бү рийд бадруулан асаалаа. ТАВАН ОНЦЧУУДЫН Дараа нь Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн Ойд урил гаар оролцож байгаа В. И. Лениний нэ рэмжит Бүх Холбоотын пионерийн байгууллагын төлөөлөгчдийн тэргүүн Ю. Н. Мироненко баяр хүргэж үг хэ лэв, Нөхөр Ю. Н. Мироненко Бүх Холбоотын Лениний Коммунист За луучуудын Эвлэлийн Төв - Хо роо, Лениний нэрэмжит . Бүх Холбоотын Пионерийн Төв Зөвлө лийн өмнөөс Саяр хүргээд, манай хоёр орны пионер сурагчдын найрам дал нөхөрлөл эртнээс уламжлалтай юм ... Монголын пионерийн байгуулла 52 2 822 гын 40 жилийн ойн баярыг зөвлөл” тийн бүх пионер сурагчид та нөх дийн хамт бахархан тэмдэглэж бай на, Монголын Пионерийн байгуулла га Д, Сүхбаатарын нэрэмжит болж Д. Сүхбаатарын одонгоор шагнаг, сан явдал Монголын пионерийн бай тууллага өсвөрийн Сүхбаатарчууд эж орондоо шинэ нийгмийг байгуулаж үйлот гайхамшигт хувь нэмэр оруулд ныг харуулж байна гэж тэмдэглэв. В. И. Лениний нэрэмжит Вүх Хол боотын пионерийн байгууллагын эй. нээнд 10-15 насны 22, 5 сая охи хөвгүүд хамарч байна. 38000 гару пионерийн ордон, залуу техникч, за луу байгальч, аялал экскурсийн станц хүүхдийн парк, театр, төмөр зам,ур лаг биеийн тамирын ордон ажиллаж байна. Жил бүрий 8,5 сая пионер сурагчид 10 мянга гаруй пионерийн зуслангуудад амарч байна. Энэ оны 6 дугаар сарын 16-нд Вүх... Холбоо ЖАГСААЛЫН ХЭСЭГ. тын пионерүүдийн «Артек» зуслан 40 жилийн ойгоо тэмдэглэнэ гэж хэ лээд Монголын гионерийн төлөө лөгчдийг нарлаг сайхан «Артек»-т зочлохыг уриад нөхөр Ю. Н. Миро ненко Монголын пионер сурагчдад улам их амжилт олохыг хүсэн ерөө хөд пионеруүд алга ташиж баяртай хүлээж авав, Нөхөр Ю. Н. Миро ненко, В. И. Лениний нэрэмжит бүх холбоотын пионерийн байгууллагын дурсгалын тугийг Монголын Пионв рийн Төв Зөвлөлийн дарга Д. Сүрэн жавт гардуулан өгөхөд пионерүүд алга ташиж, хөгжимд цог жавхлант баярын аялгуу эгшиглэв. Өсвөрийн Сүхбаатарчууд МАХН-ынхаа үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байхаа илэрхийлэн тангараг өргөв. Монголын пионерийн байгуулла гын тугийг ёслолын өндөрлөгөөд Суулгаж Пионерийн Төв Зөвлөлийц байранд залав. Засаг төрийнхөө эрхэм, дээд шаг налыг пионерийн байгууллагаар хү- мүүжсэн, хүмүүжиж. буй хүмүүжих хүн бүхэн хүртэж байна гэж баяр лаж байна. Тийм ч учраас хүн бү рийн сэтгэл энэхүү шагналын итгэ лийг хэрэгжүүлэх нэгэн хүслэнд ав тагдаж өнөөдөр бүх орон даяар бү рээн дуугаа өргөж «Бүхий олноо» “цуурайтуулж байна. Энэ дуу хэзээч үл тасалдах мөнхийн дуу болой. С. Жамсранжав (Манай тусгай сурвалжлагч) 2” Л ж “ифссэлты (сан Ч | 1 ” ФбОНИХОН,. | | | НАЙРУУЛАЛ ХОНХ УРИЛАА. Охид хөвгүүд жигд хувцас өмсөн ӨНГӨ Яруу гцэцїэн хуар адил. Хөдлөх нь салхины аяар үелзэх цэцгэн Дозчзог дүрслэнэ. Жил жилд ирдэг энэ өдөр бум буман хүүхдийн намтар түүхнээ шинэ хуудас нээдэг билээ. Бу- жигнасан, түжсигнэсэн, тэр олны дундаас Очир гуайн охиныг л ажиглая, Турьхан биетэй, сээм гэр охин, номын цүнх зүүчихсэн зогсоно. Энд тэндгүй -улаан дар цаг, уриа, лозун тодорч, хүү- хэд Сүр баясалд умбасан энэ өг лөө хичээлийн шинэ жил эхлэв. «Нэгдүгээр ангийнхан» гэж аль хэдий нь нэр авчихсан ёстой нэг «Баатарчууд» хэн бүхэнд Ах эгч нар нь дүү нартаа бэлэг өгөхөд, яахав гэх шиг бие бие рүүгээ харна. За- рим догьхон нь цүнхэндээ хийж зарим нь атган зогсоно. Энд тэнд хүн үг хэлэх, бүрээ бөм- бөр нижигнэх бүр тэдний нүд билчэнэ. Ах эгч нар нь хөөрхөн дүү нараа харж, -- Тэр бор хүүг... -- Тэр нэг сээмгэр охиныг... гэж энхрийлэн ярьж өхөөрдөн байв. Энэ үе хонх жингэнэж, хүүхдийг саруул танхимнаа урив. Сээмгэр охин үеийнхэн- тэйгээ ангид орж шинэхэн буд гийн үнэр хан хийсэн танхимаас хараагаа үл салгана. Ёстой л ирээдүй нь тэднийг даллан дуудсан «нь илт Сайна. Тэдэнд юм бүр сонин сайхан! Юм бү рийг ажин харж, анхааран мэ- дүүштэй байна. 2Кингэнэн хан гинагч хонх, анх ингэж урин дуудсан нь эрдмийн их азм руу хөтлөн заасан нь энэ билээ. ГЭРЭЛТ ӨДРҮҮДЯНиН НЭГ Бяцхан сээмгэр охиныхоо нэ “рийг Солонго гэдэг гэж танил цацгаая. Солонго өнөөдөр тун өөр болчихож, Та нар хар л даа. Сургуулиасаа гарч сэв сэв алхлан, тэгснээ бараг шогшчих лоо. Өөрөө гэрээ хүрээгүй яваа ч сэтгэл нь аав ээжтэйгээ уулз чихлаа, Гэр хүрэх тэрхэн мө- чид... - Алив миний охин ээж нь тэврэн үнслээ. -- Дүү нар ч сонирхон шо- хоорхон ирлээ, Яг л ингэнэ дээ гэж Солонго бодож явлаа, Сая хан зүүсэн бяцхан улаан бүч нь дээш Нь өргөж урагш нь хөтлөх шиг, сэтгэл хөөрөн, хөл хөнгөрөн... Солонго ороод ир- лээ. Аав, зэжийн бяцхан охин, аранзал бүчтэй пионер Солжээ. Пионер яах учиртай ямар хүн билээ гэдгийг Тэд бүгд мэднэ! «Намын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн!» гэж улаан бүч ний эзэн саяхан гар өргөн хэлж « байсан! Очир гуай охинооо энх рийлэн харж байснаа жил (Га- руйн өмнөх явдлыг дурсан с3- нав, Охиноо сургуульд нь хүр гэж өгөхөөр явж байхад Солон го, - Ааваа тэр яасан олон хүүхэд вэ? гэж асуув. -ҮТиймээ. Миний охин, ийм олон найз, ах эгч нартай болно гэхэд -- Гоёо, гоё... гэж дэвхцэн явж байсныг санахад өчигдөр- хөн юм шиг бодогдоно. Аав ээж нь гэр үед, - Миний охин онц сайн сураарай гэж захиад сургуульд нь явуулж билээ. Тэгэхэд охин -- За гэж хэлээд цүнхээ зүүн түүртэж ядан явж байсаан Ёстой сайн охин юм даа! гэсэндээ хүрч, улаан бүчний эзэн болов. Өнөөдөр сургуулиа саа гараад явж байхдаа, гээд За. СОЛОНГО -- Алив миний ээж тэврэн үнсэнэ. -- Мөн аав нь ч үнсэнэ. -- Дүү нар ч шохоорхон ир нэ дээ гэж боДож явсан нь яг л одоо болж байна. Нэгэн дүү нь улаан бүчий нь барин үзэх гэхэд, -- Миний дүү зүүх болоо гүй, Сургуульд ороод онг: сайн сураад л пионер болдог юм гэж ярьж байхы нь сонсоод гэж аав хоёр нь чимээгүйхэн инээмсэг явжээ. ЮМ БҮХЭН УРАГШАА! дээшээ! Солонго, түүний үе тэнгийн хэц шатны гишгүүр гишгэн өг- сөх мэт дэвшин, явж байв. Нэг гишгүүрийн хооронд сонип түүх дурсгалт үйл явдал, улиран ур сах цаг мөч байгаа юм. Зүүн гартаа тэнцүүгийн тэм дэг шиг хоёр улаан тэмдэг хад сан Солонго охин пионерийн төн хим, сургууль, гэрийн хооронд өдөрт хэд явж, ер нь л ажил нэмэгдсэн нь ил боллоо. Пионе рийн таахимд ороход Солонго охин салаан дарга нарыг Цуг- луулж, -- Төд, төддүгээр салаа ин- гэж ажилласан, Одоо ийм ажил хийнэ гэдгийг хэлж өгнө. Хийх зүйлий нь төлөвлүүлж, хийсэн бүхнийг тэмдэглүүлнэ. Хэн нэ гэн зочин. танай бүлэг дээр ямар ажил зохиогддог вэ? гэж сонирхон асуувал: -- Дуу, бүжиг заадаг. -- Үлгэр түүх ярилцдаг -- Ахмад хүмүүс урьж, түүх намтры нь яриулж, шир ХЭЭР далгал яриагий нь сонсдог -- Хэн нэгнийхээ сайн турш лагыг яриулдаг. -- Ах дүү орны найз нарын хаа ажил, амьдрал туршлагаас ярилцдаг гээд л Солонго охин түгдэрэлгүй дуржигнан хариул охин гээд на. СОЛОНГО ОХИНЫ СОНИН Уран хөдөлгөөнт гимнасти- нийг харахад ус мөрний цал- гиа шиг, Гимнастикийн тоглолт үзсэн хэн боловч тоглолтын аяар ганхан суугаагаа үл мэдэн байдаг билээ. Хөгжим эгшиглэж хөдөлгөөн эхлэхэд уран гоо бие тэй Өхидууд өд шиг ХӨНГӨН ДЭГ дэн дэрвэж, үсэрч, тонгорон, шумбан эргэж, цагираглан дДу- гуйрах нь үегүй Ч юм уу 19- мээр. Тэднийг сонирхогчдын дундаас, -- Манай бүлгийн дарга тэр... гэхэд -- Манай охин тэр... гэж нэг нь хэлэх сонсдоно. Манай гэсэн энэ үг Солонго охины тухай бай жээ, Охин нь гэр орныхоо ажил дүү нартаа тусалчихаад, -- Бүлгэмд явах цаг боллоо гээд л цагирга, барин гардаг нь ийм л учиртай байж дээ гэдгийг ээж аав нь сая л ойлгов. Сур гуулийн концерт тоглоход «Со- лонго бүжиглэнэ» гэж тун олон зарлуулсныг Ч ээж аав нь ан- дахгүй. Орой гэртээ цуглаж аав ээж хоёр нь Солонго эгчий нь тухай ярив, Тэгэхэд дүү нар нь: --Эгчээ бүжиглэж үзүүлээч! --Дуулж өгөөч, --Гимнастик зааж өгөөч гэж тал талаас нь хоргоово. ТАНИЛТАЙ БОЛ ТАЛЫН чинээ Солонго охин улс орон дам жин “явсаар Герман нутагт ирс | Зарчарчатар ар арар аар ӨРЧРЭ арчат--ар--ар-ар-ар чЕР-иР-ир-Р-ЕР-ЕР У-ар-ЄР-ИВ-ВР8РЧИР-ЄР-ЄР Р ӨР нээс хойш сар шахам болжээ. Өглөөнөөс “үдэш болтол баяс-- лын сайханд шумбан өдөр хО-- ног өнгөрнө. Хурган бужгар үс тэй, хонгор шар санчигтай олон олон найзтай болов. Хаяг нэрий нь бичсээр дэвтэр дүүргэв. Хол дох мөч ойртоход бүгдийн ажил ихсэнэ. Харийн найз нь Солон-- го--Радуга гэж гар барин, заал гасан монгол дуу бүжгээ дахин лавлан бататгана. Герман охин Кристина Солонгод хаягаа би- с- чиж өгөөд захидлаар харилцана гэж тохиров. Кристина Солон- го хоёр бие биеэ их л сайн мэ дэлцэж. яагаад ч юм бэ? онцгой дотно болжээ. Үүнээс хойш «Монгол Ард Улс: Улаанбаатар хот 6 дугаар дунд сургуулийн... дугаар ангийн сурагч Очирын “ Солонго» гэсэн захидал сар сард жил жилд ирэх болсон юм. Ангийнхан нь тойрон ирж со нирхон үзнэ. Герман нутагт байхдаа сурч ирсэн дуу бүжгээ нөхөддөө зааж өгч цөм л анд иөхөд олон найзтай болчихлоо. Хойтон жил нь эгч шигээ онцсайн сурсан, Маш--Эрдэнэ хүү Герман орон явах болоход эгч нь их доги сургамж зөвлөл гөө өгч байжээ. Ээж аав нь хоёр хүүхдийнхээ яриаг бишрэн со нирхож, дүү нарт нь, --Эгч ах нар шигээ онц сур вал ингэж гадаад оронд явдаг юм шүүдээ гэхэд тэд тийм гөсэн шиг толгой дохиж байв. «Танилтай бол талын чи- нээ» гэдэг юм шүү гэж эх эЦ- Булган «Пионерийн үнэн» сонины сурвалжлагч. Пионерийн байгууллагын 40 жи лийн ойг Булган аймгийн төв хөдөөд өргөн тэмдэглэв. Аймгийн төвд бол сон баярын хуралд аймгийн намын хороо, АДХ гүйцэтгэх захиргааны баярын бичгийг намын хорооны 1-р чарийв бичгийн дарга Цэрэннадмид уншиж гардуулав. «МПБ-ын түүхт замнал» гэсэн илтгэлийг аймгийн пио нерийн зөвлөлийн дарга Раднаабазар “хийж, ахмад пионер 10 жилийв дунд сургуулийн багш Сүрэн, онц сурлага тан пионер Лхагвасүрэн, ЗХУ-ын пно Таня Фролова нар баяр хүр гэж үг хэлэв. Пионерүүд аймгийн намын хороо. АДХ гүйцэтгэх захир гаанд илэрхийлэлт оруулав, Мөн аймгийн. эвлэлийн гишүүд 34 чер луучуудын хүчээр Булган хотол монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойн нэрэмжит өндөрлөг. босгож, хүүхдүүдийн уран бүтээлийн үзэсгэлэн нээлээ. Аймгийн соёлын ордонд 200 хүүхдийн нэгдсэн кон церт тоглож, биеийн тамирын тэм цээнүүд зохиогдов. Наймны өдөр пионерүүдийн хүндэтгэлийн шугам жагсаал тус аймгийн төв. хөдөөгийн бүх сургуульд сүр жавхлантай болж өнгөрлөө. 9-ны орой галын наадам болов. Архангай «ҮНЭН сонины сурвалжлагч МПБ-ын 40 жилийн ойг Архангай їймгийн төв хөдөөд өргөн тэмдэглэн энгөрүүлэв. Аймгийн төвийн баярын хуралд «МПБ-ын түүхт замнал» гэ сэн илтгэлийг аймгийн пионерийн зөрлөдийн дарга Б, Жанцан хийв. - орны өнцөг булан - р. юу. «арт -ар-8Р-аВнлау-ар-өр-.. Бин эгч гийн нь хэлдэг үг яг л үнэн юм даа гэж Солонгод бодогдоно, С ГГУУЛИАР НЬ ОРЬЕ Нийслэлийн зу ргадугаар сур гууль, Дашдоржийн Нацагдор- жийн нэрэмжит болсон билээ. Энэ нэрийг хадгалж яваа сур-- туулийнхан урамтай баяртай явахаас ч яах вэ? Анх бүлгийн дарга болчихоод сурагч үймүүлбэл, яах ч аргаа олохгүй байсан Солонго охин бүлгэмийн зөвлөлийн дарга бол соп байна, --«Бүлгэмүүд дуулж бай.» тээд л шингэн хоолойгоор ко- мандлан удирдана. «4Бүлгэмийн зөвлөлийн дар гад...» тэсэн рапортыг бүлэг єа лаад өгнө. Шинэ цуглаан 830- хиоё, Нацагдоржийн тухай шин нэ зүйл сурвалжлан цуглуулах хэсэг байгуулья гэх мэт санал гаргасан нь ажил болон биелэв. Зохиогдсон ажил бүхэнд орол цож, өөрөө шинэ зүйл санаачлан биелүүлдэг нь пионер бүхэнд дууриалтай. Зургадугаар сур- тууль дээр зохиогдсон «Октяб рийн оч» гэдэг сэдэвт цуглаан, «сонин болж шүү, манай сур- гууль, манай бүлгэм» гэсэн та нилцуулга ч аятайхан болжээ. тээд очсон, үзсэн болгон өгүүл нэ. Бүлгэмийн зөвлөлийн дарга Солонго очсон зочдод Пионе- рийн танхимаараа оруулж, хий сэн, санаачилсан зүйлээ танил цуулахад энэ зүйлийг сургууль дээрээ хийх юм байна шүү гэж заавал нэгийг бодуулдар заншил тай! Пионер бүхнийг урагш уриалан дуудсан пионерийн бай тууллагын дөчин жилийн ой энэ сургуулийнхныг, хийх бү- тээхэд бас л зоригжуулсан юм. (Үргэлжлэл нь 8-р нүүрэнд) - Б.анинидийн лэ йнибэнигчилйний | Г.ОРОН НУТАГТ ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН 40 ЖИЛИЙН ОЙГ ТЭМДГЭЛСЭН НЬ 1925 оны пионер ржинжав, онц сурлагатан пионер Р, Кавзмаа нарын хүн баярын хуралд үг хэллээ Пионерүүд аймгийн намын хороо, АДХ гүйцэтгэх захиргаанд илэрхий лэлт оруулав. Дараа нь аймгийн соё лын ордонд 250 хүүхдийн нэгдсэн концерт тоглов. Наймны.өдөр пионе рүүдийн хүндэтгэлийн шугам жег саал тус аймгийн төв хөдөөгийн бүх сургуульд болж сурагчдын дунд “биеийн тамирын тэмцээнүүд зохиог ():5 Өннөгойн «Залуучуудын үнэн» сонины сурвалжлагч МПБ-ын алдарт 40 жилийн ойг өр гөн тэмдэглэлээ. 5-рсарын 7-нд Далан. задгад хотод баярын хурал болж, пионерүүдийн концерт «Аз жаргалын эрэлчин» дуурь. «Бидний идээдүй» гэдэг цирк тоглож сонирхуулав. 5-р сарын-. 8-нд цэнгэлдэх хүрээ лэнд шугаман жагсаал болж 100 хүүхдийн хөдөлгөөнт гимнастик 1000 пионерийн найраг дуу тогло лоо. Баярын өдрүүдэд аймгийн төв, сумдад биеийн тамирын тэмцээнүүд явагдаж морь. тэмээний уралдаан болжээ. Өмнөговийн пионерүүд ал дарт ойдоо зориулж дурсгалын өндөр - лөг босгов. 8-ны орой цэнгэлдэх хүрээлэнд галын наадам хийж их баярын хаалт боллоо. Ингэж манай уудам дэлгэр бүрт пионерийн бїгууллагын 40 жилийн ойг баяр баяггалантай тэмдэглэв, ГЦ, БАЯСГАЛАН, цо.барьж,. МАНДДАВы,. эс» хавь анагаан МАТЕМАТИНИЙН УЛСЫН ОЛИМПИАДАД ТҮРҮҮЛСЭН СУРАРЧ Цаг гэдэг яасан хурдан өнгөрнө вө?, өчигдөрхөн гэж бодож байсан юм мал- нь арван жил өнгөрчихсөн байх юм ... Өвгөн зохиолч би, залуухан эрдэмтэн- тэй уулзаад сэтгэл ихэд догдлосонДоо бичих аргаа ч олохгүй байна. «Багшаа! Таныг хүрэлцэн ирэхийг хүндэтгэн урья. Ц.Баясгалан» гэж бич» сэн товчхон захиа авч, машин үйлдвэ. ийн «ерөнхий инженер» гэсэн хаягтай |НхЛСХар үүдэнд очтол үүд нь өөрөө аяархан нээгдэж, миний алхахаас өмнө гишгэсэн зам хивстэй тэрхэн газар маань гулсан явж, инженерийн ширээ- ний өмнөхөн очих нь тэр. Дунд зэргийн өндөр, махлаг. шар царайтай, нүдэндээ шил хийсэн залуу, суудлаасаа хөнгөхөн нь аргагүй өндөсхийн босч, маш баясан талархсан харцаар ширтэн угтаж гар їй 5 ”2 ) 2 (9. ӨЛП Р О! 13 Д төгсгөл Өнэ сургууль дээр «муугүй сурцгаая», «Ихийг бүгээцгээе», ! ) алдагдал хаягдалыг алт мөнгө ! болгоё» «Шинийг санан садэв» . гэсэн. цуваа гарч, «Октябрийн оч», «Шинжлэх ухаан», Залуу чуудыг дагаад», вээр цуглаан хийсэн нь шинийг мэдүүлэх нэгэн сургууль бол-- сон хэрэг! БАЯСАЛ ДҮҮРЭН ЯВНА Солонго ангидаа хоёул үлд- сэн байв, Ангийн нь нэг сурагч 21607) Би Х-д туслана: гэж 9 4 ( «Эвлэлийн дөрвөн одонт батлах» гэсэн сэд- | | сурлагандаа базаахгүй байв. Солон- го -үүрэг авсан -юм,. Хоёул хи- чээл давтахаар-.үлдсэн нь энэ байж. Иймэрхүү бодлогыг ийм 8 ргаар боддог юм гэж даалга-- варт өгсөнтэй төстэй бодлого бодуулж дараа нь гэрийн даал- гаврыг бие даан хийлгэнэ, Да- хин давтан энэ аргаа үргэлж-- лүүлээд байтал Х, хичээлдээ ч уртай болж, ярих хөгжих нь ч эмэгдэн сайжирчээ, Сургууль ёнги гэдэг ёстой л баясал хөгж лийн, эрдэм сурлагын ордон юмдаа, Солонго түүний үе тэн тийнхэн есөн жил.хонхны дуу гаар танхимдаа уригдан орсон юм. Хонхны дуу эрдмийн уриа фолон чихэнд нь хоногшжээ, тай жил жил улиран өнгөрөхөд улам улам ижилдэн дасаж, эрд- мийн шимийг чимх чимхээр нэ Нөхөд нь ч, тэр хоёртоо хайр- | конхны дуутай золгосон Солон Тын үеийнхэн саруул сайхан нийгмийн тавцан дээр алхалж явна. ирэв. Аав, мэн хүртэнэ, Есөн жилийн 2 Солонго хичээл тараад гэртээ ээж хоёр нь сур- гууль дээр зохиогдсон ажлы нь тухай яриулах гэж баясан уг- тав. Цээцэрлэгт явдаг бяцхан дүү нь шинэ дуу заалгах гэж угтав. 3Кавхаалаг охин Солонго хаана ЁД ярьдаг заншилтай, Өдрийн бол. сурсан мэдсэнэ заадаг, ца гийн хувиар ёсоор дүү нартаа туслах цаг нь болжээ. -Миний дүү нааш ир! гээ шинэ дуу зааж эхлэв. Солонг шиг мянга Мянган охид хөвгү дийн ирээдүй нь бүр ч тодхон Бүр ч гялбаатай байна! Ф.2о-төчт өт Б.ХАДТАР.... Д. АГВААНЦЭРЭН НАРТ ЗОРИУЛАВ -- Багш ва! Та намайг таньж байна. уу? гэлээ. Би таньж ядсанаа «одоо 4 санаанд орж байх шиг ..» гэхэд минь тосч: --Тийм ээ та сүрхий байна. Одоогоо арван жилийн өмнө 1965 оны 8 дугаар сарын 27-нд гэхэд би дуу алдаж: -- Тийм! тийм! хүү минь математи- кийн улсын олимпиадад оролцож, нэгд гээр байранд орсон 23 дугаар дун сургуулийн Д.Агваан-цэрэн, |Ц.Баясга- лан гэдэг хоёр хүүхэдтэй уулзсанаа сл наж байна гэж тэр цагийн учирлыг одоо санахад тунч сонин, Тэгээд харахад өнөө жаал хүүхэд мөөн .. Одоо чинь дөнгөж хорин наймтай хүн байх нь ээ, Намайг мэргэжлийн зохиолчоор ажил- лаж, зохиолчдын уран бүтээлийн ордонд сууж байгааг минь яаж мэдсэн юм бол, Тэгээд хоюулаа ярилцаж гарав. Ц, Баясгалан маань тоонд гарамгай хүүх- дийн нэг байсан сан. Одоо тэхэд хөдөө аж ахуйд онц хэрэгтэй бөгөөд олон хү! ний хүчийг хэмнэсэн шинэ техник зохион бүтээж эрдмийн докторын зэрэг хүртсэн байлаа. Түүний хийсэн техникийн өөрөө хөдөлдөг загварыг үзэж, хүүхэд шиг тоё лоод баймаар санагдаж билээ. -- Үгүй өнөө Агваан-цэрэн маань хаа байна вэ? гэхэд минь, -- Агваан-цэрэн бас л техникийн та лаар эрдмийн зэрэгтэй болж, дэлхий да» хины эрдэмтэдийн шинэ нээлтийн чуул- ганд оролцох төлөөлөгчдийн бүрэлдэ- хүүнд орж Прага орохоор яваад хэдхэн хонож байна. --08 дугаар сарын 27-ны өнөөдөр на- майг урьсан учир нь ирээдүйнхээ тухай бодол санааг 10 жилийн өмнө надтай ярилцаж байснаа санаж, үүргээ яаж биелүүлснээ дүгнэхээр уулзжээ. Залуу эрдэмтэн Баясгалан, надад залуучуудын гэрэлт шинэ ордонд хөгжмийн концерт хамт үзэхийг урьсан юм. Тэгээд хоюу» лаа залуучуудын гэрэлт ордонд очлоо, Ордны дотор өдөр шиг гэрэл гийж өнгө өнгийн цэцэг навч жигдрэн, нд» гоон зүлэгний завсраар нарийхан горхи урсаж, жараахай гүйлдэнэ, Зуны намуу хан орой горхи ногоон зүлэг, пнм дунд сууж байгаатай Аса ялыг тор эмд тэнд зассан сандал дээр сууц, | гаав. Үзэгчдийн өмнө харагдагч ой хөв Үчнт их хангай ууланд буусан цэнхэр сл хөшиг огторгуйд хөөрөх маг лээш, | АР дээд, хөгжимчид дуучид. уулнга зү» Гавлан яваа хүмүүс шиг харагдана Наад талд нь байгаа тусгай ги”үүр дээр хөгжмийн удирдаач нэгэн гоо үзэв гэлэнт эмэгтэй гарч ирэв. Түүний уран уян дохионы аясаар бух л хөгжим, дуучдыг командлагч, «Ис жанжин» аднл. Эгшнг уянга сэргэлэн дуугаараа үзэгчдийг урагш тэмүүлүүлж, «жаргал төгс өрнүүн амьдралаас магтан бахархана. Баглаа цэцэг, хамаг олны гайхам хүндэтгэн талархлыг татаж бэй гаа хөгжмийн удирдаач, цог жавхлант эмэгтэйг Жиймаа гэдэг ажээ. Их л сонс сон нэр бололтой, Завсарлагаар би, санамсаргүй нэгэн залуу эрдэмтэнтэйгээ уулзаж,сэтгэл ихэд хөдөлж билээ. Тэр бол одон орны сухгй лалын ухааны доктор, шинжлэх ухаа» / ны академийн сурвалжлагч гишүүн Бат- эрдэнэ байлаа. : -- Багш аа! Би, таныг өөрийн одон орны судлалынхаа газар маргааш аваа» чихсан гэж урилаа. Тэр эрхсийн хоорол- дох нэгэн шинэ хувиарлалтыг нээж бай гаагаа цухас дурьдсанаас хойш би,шөнө жин нойроо хулжаан бодож ихэд ба- хархаж билээ. Маргааш нь би, одон орныг суллах га зар хүрэхээр «АС--815» гэлэг агаарт хөвөгч машинд суув, Зохиолч Д. ДАРЖАА. Ч ини гн тттгэттгттэтэээтээээлтээллээллэлжаэлэвэжаэээалиэшэжилижээжэлсэниэхөнжилсжиииэлинээчиэмилэииииииирчиэимэииииэсс-гчиинөэгсээгаггаг-л, Митя бүхээг доторхи тоногио» лыг их л сонирхон ажиглаж эхлэв, Тэгтэл нисэгч үргэлжлүүлэн: - Энэ гар залуурыг харж бай на уу? Үүнийг эргүүлэх хэрэгтэй, Зөөлнөөс хурдан болгоно. Ямар ч хурдан эргэсэн болно. За ажиллаа рай! Үгүй үгүй! гэнэт биш зөөлөн эргүүл! Одоо түргэн болго! ... муу байна. Аль вэ дахиад эргүүлээрэй! За болно, Одоо чи анхааралтай сонсоорой! Би сэнсий нь хөдлөх- гүй болголоо. Дараа нь чамд «Ан- хаар!» гэсэн тушаал өгнө, Чи ха- риуд нь» «Бэлхэн байна!» гэж хариулна. За ингээд зүүн гараа- раа -үүнийг өөрчлөн залгаж бари» на. Гараараа иш бариулаас барь, Ингээд л эргүүлж эхлэнэ шүү! Ви сэнс эргэлдэж эхэлмэгц л «Холбоо рой» гэж тушаал өгнө, Чи яг энэ эгшинд өөрчлөн залгах залгуураа залгаж дуусмагц баруун гараараа барьж байгаа энэ бариулаа эр- гүүлж эхлэх хэрэгтэй, Ойлгов уу? -- Ойлголоо! - Задахиад «Анхаар» Чи юунд дуугүй байгаа юм бэ? -- «Бэлхэн байна!» -- Холбоорой! Митягийн толгой эргэж, хэрхэх учраа олохгүй хэсэг болсноос б3- риулы нь гэнэт эргэлдүүлж ухас хийлгэн хөдөлгөж эхлэв. - Муу байна даа. Хүү минь Битгий. сандар| Бүгдий нь сэтгэл үймрэлгүй, түргэн шиг хийх хэрэг тэй.-гэж нисэгч өгүүлснээ: Одоо бүхээгнээс гарах сургууль хийв : -- За дахиад ".. Сайн байна. Намайг юу хийж байгааг сайн ажиглаарай! Нисэгч далавчны сэнснэзс 08- риад түүнийг их л хүчтэйгээр эр гүүлж эхэллээ, Митяд энэ нисэгч баатарлаг эр шиг харагдаж, дуугүй ажиглаж байлаа. Онгоцны сэнс босоо болж жинхэ нэ байрлалаа оллоо. -- Бүхээгтээ суугаарай!-гэж нисэгч тушаалд өгөөд:-Бүгдийг тү- рүүчийнхээрээ хийгээрэй| Хэрэв мотор ажиллаад эхлэвэл номхон суу! Юунд ч гар хүрч болохгүй! гэж хэллээ. Митя бүхээгт орж, цахилгаан хөдөлгүүрийг түлхэж эргүүллээ. -- Анхаар!-гэх сонсогдов. Тэг: Түрүүч нь 186 дугаарт | “урсаж буй хөлсөө арчлаа. -- Орхиод Дахиад эхлээрэй! гөнс нисэгч хашгирлаа! Тэр дагуу дахин дахин ажиллуулсан боловч ямар нэг дутагдал гаргаснаас мо- тор асдаггүй, -- Жаахан ч гэсэн хүч алга даа!-гэж нисэгч зөөлхнөөр өгүү лээд онгоцныхоо далавчны жийр- гийг авлаа. Тэр их л гунигтай- гаар хүрэл бор нүдээ эргэлдүүлээ, Ах гуай! Аль вэ? би дахиад эргүүлье!-гэхэд: -- Чи хөдөлгөж чадахгүй биз! э- Над хүч бий, -- Үгүй, үгүй! Аа харин чи бүг дий нь зөв хийсэн үү! гэж хэлэв, Тэгээд нисэгч бүхээгтээ орлоо. -- Холбоорой! Зөв, одоо л бүгд зөв боллоо. Аль вэ! дахиад хий- гээрэй! Тэгвэл далавчны сэнс загасны заламгай мэт даливалзан алгуур хан хөдлөв, Тэгтэл: 5 Анхаар! Холбоорой!-гэж командлав, Мотор дуугүй л байв, Нисэгч дахиад л -- Анхаар! Холбоорой!-гэв, Митя энэхэн агшинд юу болс- ныг үл ойлгов, Суудал өөд өргөг- дөж, сэнс хурднаар жирэлзэн эр- гэлдэж мотор нүжигнэн аслаа, - Митягийн Сандарсан гэдэг жигтэй Тэгтэл! -- Ура!-гэж хашгирах дуулдаж) -- Их баярлалаа, Хайрт хүү минь! гараад ир!-гэх сонсогдлоо, Нисэгч дуулган малгайгаа засч Гэтэл түүний мөррүү өнгөлөг хүрэн үс гулсан буув. Үүнийг харсан Митя! Ч7 У цөгөөС зууран зогссоор,. Хөл нь хойш түлхэгдэн ухарсаар-л ! байв, -- Воллоо!-гэж нисэгч хашги, раад: -- Нааш хүрээд ир!-гэлээ, Митя очвол! -- Надтай хамт нисэх үү? Би чамайг арынхаа суудалд суул гая-гэсэнд “Митя толгойгоо алгуур сэгсрэн: - Хэрэггүй| Би юугаа хийн УБАТ: вэ? Миний ээж, дүү нар энд ий! гэж хэлэв, Эмэгтэй нисэгч: -- За тэгвэл над руу хүрээд ир!-гэв, Митя шатЗар авирсаар нисэгчийн дэргэд очлоо, -- За хайрт хүү минь хагацья! Их баярлалаа! гэж гэмэгтэй нисэгч өгүүлээд хүүг үнсээд, -- Одоо чи тэр талын зүг гүй гээрэй!-гэв, Жижигхэн ногоон онгоцны мо тор чих дүлийрэм дүнгэнэж сүүл нь хөнгөхнөөр өндөлзөн дайвал3а саар ногоон нугаар гүйж эхэллээ, Энэ агшинд Митя өөрийнхөө мөөгтэй сагсыг хараад) «Мөөгнөө сөө нисэгч эмэгтэйД | бэлэглэдэё байж!» гэдэг бодол орж ирээд: -- Эгч гуай! Эгч гуай| -эж хашгирав. Гэвч онгоц алс хол яв жээ, Тэр газраас аль хэдийн таа сарч ойн дээгүүр шүргэх мэт ниФ сээр далд оржээ, Орчуулсан Ц. Дашдорж Д. Ватмөнх, -- Та чинь, эгч гуай! гэж 19 Цэ ЦЭЦ 99 хачирхан өгүүлсэнд! -- Би чинь эгч хүн, Яах арга гүй эмэгтэй байгаа биздээ -гэж инээмсэглэн өгүүлснээ:-Чи одоо онгоц хөөрөхөд туслана. Энэ дДа- лавчнаас бариад хүчээрээ түлх! Митягийн хөл арай ядан газарт хүрч далавчны өнцөгөөс гараараа барилаа. Нисэгч эмэгтэй бүхээг- тээ шургаж ороод дуулган мал- гайгаа өмсөв. Мотор асар их хүч тэй ажилласаар л байв. Одоо хүү ухран үлдэх болов. Гэвч тэр хүүд шатны өн тэл далавчны Сэнс зөөлхнөӨр ган" харнуцлагатай эрхлэгч 07 4 Ж. ШАГДАР, Ь 3 БССРУрӨЙНХ сонсогдлОо. 22-22 ээвислээххихэжлиэээвэишэээихинэииниии Хан хӨДӨЛЖ эхлэхэд! Хүү гар залуурыг ширүүнээр эр- гүүлж эхлэв, Гэвч мотор дуугүй ээ! Сүхбаатарын нэрэмжит А--22041 улсын хэвлэлийн Миннийн 1 21:12:31 27”"ҮчэРРЛЭГЭРЖ Цэцэг цэцэг цэцэг Цэнхэрхэн өнгөтэй цэцэг минь Хур борооны шимээр Дэлбээ юугаа дэлгээд Хурц нарны зүг Тэмүүлэнхэн байна уу даа Цэцгээ Цэцгээ Цэцгээ Цэвэрхэн төрсөн дүү минь Оюун эрдмийн шимээр Ухаан бодлоо тэлээд Од гаригийн зүг бас Тэмүүлэнхэн байна "уу даа Ц. Эрдэнэбат комбинатад хэвлэв, Индекс-14140 "1747 БИЙ Ё үе” Энх тАмвАН НМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН ТЭРГҮҮЛЭГЧДИЙН ЗАРЛИГ ВАЛЕНТИНА ВЛАДИМИРОВНА НИКОЛАЕВА ТЕРЕШ КОВАД БНМАУ-ЫН ХӨДӨЛМӨРИЙН БААТАР ЦОЛ ОЛ ГОХ ТУХАЙ БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдээс ТОГТООХ Ь: ЗСБНХУ-ын иргэн, Зөвлөлт Холбоот Улсын баатар, огтор гуйн анхны эмзгтэй нисэгч Валентина Владимировна Николаева- Терешкова «ВОСТОК-6» гэдэг огторгуйн хөлөг онгоцоор дэл- хийг тойрон амжилттай аялал хийж, хүн төрөлхтний түүхэнд хосгүй баатарлаг гавьяа байгуулсныг тэмдэглэн, монгол-зөв лөлтийн ах дүүгийн мөнх найрамдлын бэлэг тэмдэг болгож алеитина Владимкровна Николаева-Терешковад БНМАУ-ын 3: хөдөлмөрийн баатар цол олгож, «Сүхбаатарын одон» «Алтан соёмбо» медалиар шагнасугай. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ж. САМБУУ, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн нарийн бич Ц.ГОТОВ. .1965 оны зургадугаар сарын! гийн лэрга Улаанбаатар хот, БНМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН ТЭРГҮҮЛЭГЧДИЙН ЗАРЛИГ НДРИЯН ГРИГОРЬЕВИЧ НИКОЛАЕ Ё: У-ЫН БААТАР ЦОЛ ОЛГОХ ТУлн БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдээс ТОГТООХ 1 ЗСВНКХУ--ын иргэн, Зөвлөлт Холбоот Улсын шү23,7 ог торгуйн инсэгЧ Андриян Григорьевнч Няколаев «ВОСТОК-3» бэдэг огторгуйн хөлөг онгоцоор дэлхийг тойрон амжилттай анлал хийж баатарлаг гавьяа байгуулсныг тэмдэглан, мох- Гог: -зөвлөлтийн ах дүүгийн мөнх найрамдлын бэлэг тэмдэг лгож Андриян Григорьевич Николаевт БНМАУ--ын ад- тар цол олгож, «Сүхбаатарын одон», «Алтан таван хушуу» медалнар шагнасугай. БНМАУ--ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга : Ж. САМБУУ. БНМАУ-ын Ард Нх Хурлын Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга : Р Ц. ГОТОВ. 4. Улаанбаагар кэр, 1966 оны зургадусаар сери |, ЭД.л, с ЭХ. » 83 :17 » АЧ ЭШ, л ХД 2” ВРЭВЖ ЕВА Р Мир! й окотт ТУУК ЕКЇЕФЕМ! ХЭНХТАЙВАН 9 үе зах МХЗЭ-ийн Төв Хороо, | Монголын ЇїнонеЕрийн: 1151:25::1:51 23111711 4 вө/212120 «.,Андриян бид хоёр охин Албёнушкагаа өсгөн байна. 94 болсон эхний экаргалыг юутай ч бүйрлэшгүй жаргал гэж би сана Даг, Албнка маань хорвоод мэн дэлснээрээ миний хувьд их өөрч Лөлт гаргасан, Огторгуйн хөл- гийн тавцан дээр би тун тайван гарч байж билээ, Тэгтэл одоо охиноо уйлахад тайван байж чадахгүй юм. Охин минь том болж байна. Түүний амьдрал эрэл хайгуул ололт амжилт юмуу агуу их гавьяа байгуул- ф8н баяр золоор дүүрэн байгаа фай гэж Андриян бид хоёр хүсч айна, Ирээдүйд ямарч хүн оллоо гэсэн сайн сайхны төлөө төрсөн хүмүүст амьдралаа 30- риулсан байвал л боллоо. Ий- мийн тулд манай Алёнка буюу бүх хүүхдэд атомын цацрагт кордоогүй цэв цэвэрхэн цэнэг- лөж байгаа дэлхий хэрэгтэй...» гөж ЗХУ-ын огторгуйн анхны нисэгч эмэгтэй баатар ВНаленти на Николаева Терешкова хэл- дэн байдааг. Тиймээ эх хүн, энэ дэлхийн шудрага хүн төрөлхтөн Р хүүхдийнхэө төлөө яг ингэж дож сэтгэж байгаа юм. Үр хүүхдийнхээ сайн сайхны төлөө хяиалаилуутыа/ Сүторгуйн анхны нисэгч эмэгтэй ЗХУ-ын баатар Валентина Нико-- лавва-Терешкова, Андриян Нико лаев нар МАХН--ын Төв Хороо, БН МАУ--ын Засгийн газрын урил-- гаар 1905 оны 5 дугаар сарын 26-- ийд манай оронд айлчлан нрлээ, Ог торгуйн инсэгчдийг Улаанбаатарын нисэх онгоцны буудал дээр Нам зас гийн удирдагч нөхөр С. Лувсан, Д. Майдар, Д. Моломжамц, Б, Лхам сүрэн, БНМАУ--ын Сайд нарын Зөв лөлийн орлогч дарга Д, Гомбожав, Б. Дүгэрсүрэн, Ц Пунцагноров, яам дын сайд, тусгай гаарын дарга” нар нам улс олон нийтийн байгууллагын төлөөлөгчид угтлаа, Хүндэт зочдод нийслэлийн сургуулийн пионерүүд. амьд цэцгийн баглаа барьж нийслэ лийн олон зуун мянган Хөдөлмөр-- чид угтан авлав, т 2 5 Манай хүндэт зочид МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бу гийн дарга, БНМАУ-ын Сайд на-- ын Зөвлөлийн дарга /Ю. Цэдэн- лд бараалхав. Нөхөр Ю, Цэдэн-- бал, ЗХУ--ын. баатар, огторгуйн ни сэгч А, Николдвв, огторгуйн анхны нисэгч эмэгтэй В, Николавва-Төрөш кова нартай элэгсгээр ярилцаж зоог барив 7 : с, 5 9ЗКУ-ын баатар, огторгуйн ни до нколаева--Терешкова А, Нколдев нар Сүхбаатар, Чойбалсан тийн бунхан болон Зайсан толгой дакь Зөвлөлтийн дайчдын дурсга- лын хөшөөнд цэцэг тавилаа. 53 в жх Улсынлтав музей -гүзэж Улаанбаа-:. тар хдтын эмэгтэйчүүдийн /төлөөлөг- чид, ардын армийн дайчидтай уул, залт хийж огторгуйн уудмыг эзэм-- ших талаар -3ХУ--ын олсон гайхам шигт амжилт, “инсэгчдийг инслэгТ бэлтгэх “асуудлын талаар дэлгэран-- ЯЛ ярилаа. Үгийхээ төгсгөлд олон ХҮҮХДИЙН ЖАВХЛАНТ ДУУ хэрэгтэй бүхнийг хийж байдаг. Хүүхэд та нарыг сургёж Ю мүүжүүлэн зохион байгуулж сэн Монголын Пионерийн ба гууллагын түүхэн гавьяаг нам засаг өндөр үнэлж, манай ард түмний жолоодогч чин зоригт хүү Дамдины Сүхбаатарын нэ- рэмжит болгож, Сүхбаатарын одонгоор шагналаа, Энэ бол на мын үйл хэргийг залгамжлан коммунизмыг гардан байгуулах өсвөрийн үе, түүний байгуулла гыг нам, Засаг хичнээн их өндөр үнэлж, байдгийн яруу тод ил- рэл билээ. Зуны сарын эхэн Зургаан сёрын нэгэн Хүүхэд бидний баяр Хөгжилтэй сайхан өдөр гээд уудам цэлгэр орныхоо өн цөг булан бүрт жаргалант хүүх дүүдийн маань баясгалант Дуу хангинаж байна. Жил бүрийн 6 дугаар сарын нэгний өдрийг хүүхдийг хамгаа лах олон улсын өдөр болгоо« хойш тив дэлхийн сайн с4 наат хүн үр хүүхдүүдийнхэ» хамт энэ өдрийг ёслон тэмдэглэ - дэг боллоо, Хар, шар, цагаан арьстан ямар ч орны хүүхдүүд аз, жаргалтай, эсэн мэнд, инээн баясаж байх ёстой. Гэтэл хөрөн гөтөн орны хүүхэд багачуул хөөрхийлэлтэй ядуу дорой амь» дарч байна. Америкийн импе- риалистууд өмнөт Вьетнамд удаа дараа дайран довтолж, эх орондоо хайртай, эрх чөлөөндг, дуртай энгийн номхон Вьетнам иргэдийг олноор нь залхаан цээрлүүлж, алан хядаж, эх үр, сийг хагацааж бузар ялт хэрэг, үйлдсээр байна. Вьетнамын, шудрага ард түмэн. эх орноо! хамгаалан баатарлаг тэмцэл, хийж байгааг манай ард түмэн” үр хүүхдийнхээ хамт шудрага хүн төрөлхтөн түүний үр хүү дийн адил дэмжиж байна. Үнэн ариун энэ тэмцэл хэзээд ялна, Вөмбөрцөг дэлхийн үр хүүхдэд эрх, жаргал энх тайван хэрэг» тэй, Хүүхдийн дуу даян дэл» хийд найрал хөгжим мэт ханги- нана. Даян дэлхийд энх тайван ялан мандат! ) хүн суулгасан, олон улсын огтор- гуйн том хөлөг нисэх цаг ойртож л байна гэлээ. Зөвлөлтийн орФргуйн инсэгчид улсын дуурь -бд Кгийн театрт нийслэлийн урлагийнхны -нэгд сэн том концерт үзэв. “Тавдугаар сарын .28--ынд ЗХУ-- ын баатар огторгуйн нисэгч В, Ни колаева--Терешкова, А. Николаев нар найрамдлын Дархан хотод 30-- чилж шинэ Дархан хотыг үзэж та-- нилцав. Огторгуйн баатрууд Дархан-- хөдөлмөрчдийн цуглаанд нколаева--Терешко нарыг социалист хүндэт иргэн хотын оролцлоо. В, ,“А, Николаев Тоухвх хотын анхны болголоо ШЛЧИ ЛСАД.1 55 дугаар сарын 29-нд хүндэг: зочдыг БНМАУ-ын шинжлэх ухаа ны академийн ерөнхийлөгч Б, Ши рэндэв хүлээн авч уулзав, Зөвлөл--! тийн огторгуйн нисэгчид тэндээсээ эрдэм, түгээх нийгэмлэгийн хоёрду| 3.43 -гаар их хуралд оролцон, үг хэллээ,. Огторгуйн нисэгч В.Николаева--Тє-| решкова, А, Николаев нарыг монго! лын эрдэм түгээх нийгэмлэгийн хүн дэт гишүүн болголоо. : ЭЯЗХУ--ын баатар, огторгуйн ни-ч сэгчид шөвреєд, гутал, ,ноосон нэх-» мэлийн үйлдвэрүүдийг үзэж ажилч ын цуглаанд оролцон сэтгэгллээ би»: чиж үлдээв. цал ОГТОРГУЙН 2, 8 ДАХЬ ЗОЧИН рэвглэн В.И.Лениний нэрэмжит Монголын Пионерийн ордон баярын чимгээ зүү жээ. Яг үд дунд болоход пионер су-. рагчдын төлөөлөгчид цугларлаа, Ду- туйлангийнхан хичээлдээ орж үлдэгсэд нь хашааны хаалганаас эхлэн ордонд ороод хоёрдугаар давхрын их танхим хүртэд гудамжлан зогсжээ. Эд өнөөдөр огторгуйн дийг хамгийн ойроос харах, өгвөл гар барих, гарын үсгий нь авах, халуун- амьсгал, хандаж хэлэх үгийн нь сонсох гэж хүүхэд бүрий цаг мөч тоолон хүлээж байна. Хүн бүхний хараа үүдрүү чиглэнэ, «Ирж байна уу?» «Харагдана уу?» гэсэн -үг ам ам дамжина. Хөгжим дуу гарлаа! За ирлээ! Мөөн! Хоёр «Чай на», орж ирээд зогслоо. Урдахаас нь Валентина Николаева- Терешкова, хойтохоос А.Николаев нар инээсээр тарч ирлээ. Огторгуйн уудамд ингэж инээсэн байх нь ээ! гэж бодоход ха раад байгууштай. Амьд цэцгийн баг- лаа барьсан хоёр жаал очлоо. Ёстой азтай хүүхэд юм даа. Өнөөдрийн бая рын өдөр хамгийн их баярласан нь рҮЛ 11:67:00 болж Молодцы! энэ”хоёр жаал боллоо. Огторгуйн ни- сэгчид цэцэг бэлэглэж, гар барилцай сүнсүүлнэ гэдэг хэн хүнд олдох Зав, шаан биш дэг ээ! Нийслэлийн 8 ду» гаар сургуулийн 5 дугаар ангийн су рагч Я. Шүхэрчулуун Валя эгчтэй, гээ, 2 дугаар сургуулийн 8 дугааран гийн сурагч, Б. Нина, Андрей ахтай- гаа хүнээс түрүүн танилцлаа, (Онц сурлагатанд олдох хувь завшаан ар- гагүй л их юм даа. Эгнээний хоорондуур огторгуйн ни сэгчид явсаар ордонд орлоо. Тал та лаас хүүхдүүд баяр хүргэж, алга ни жигнүүлж тэр болгонд хариу талар хаж явна, «Огторгуйн баатруудад ха луун баяр хүргэе!» гэсэн үг уриа, ло зун зүг бүхнээс цуурайтаж байна. Огторгуйн баатруудад зориулсан бүлгэмийн шугам жагсаал боллоо. Улаанбаатар хотын пионерийн шта бын гишүүн, таван онцын эзэн, пио- нер Наранцэцэг манай оронд найрс- гаар зочилж байгаа огторгуйн нисэгч - ах эгч нартаа жанжин Сүхбаатарын нэрэмжит Монголын пионерийн бай- гууллага, түүний ная шахам мянган өсвөрийн Сүхбаатарчуудын өмнөөс чин сэтгэлийн цогтой халуун баяр. хүргэж үг хэллээ. Пионер Наранцэцэг пионерийн бай гууллагаар: хүмүүжиж байгаа тухай- гаа. товч танилцуулаад: - -- Та нарын үлгэр дууриаллаар ог торгуйд аялахсан гэдэг оргилсон хү- сэл мөрөөдөл пионер бид бүхний сэт- гэл,зүрхийг эзэмдэх боллоо гэж ХЭ- лээд охин Аленушкадаа Монголын олон мянган хүүхэд багачуудын өм- нөөс баярын цахилгаан явуулж бай- гааг маань хүлээн авна уу? гэхэд та лархан угтлаа, Баярын цахилгааныг 2 дугаар сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч бяцхан охин Туяацэцэг уншлаа, Валя Андрей хоёр инээмсэглэн тун анхаа ралтай чагнаж зогсоно. Манай охин энэ хоёр одон ертөнцөд хамт аялна гэж бодож байсан Сизээ! Цагаа боло ход Валя эгч над өгсөн ЮМ ГЭЭД Туяаг,эцэгийг тэмдгээ үзүүлэхэд чи- ний явуулсан ил захидал энэ гээд Аленка зургаа гаргах байхдаа! ЗСБНХУ-ын огторгуйн | нисэгч Зөвлөлт Холбоот улсын баатар Ва- лентипа Николаева -- Терешкова, Андриян Николаев нарыг 2 дугаар дунд сургуулийн пионерийн бүлгэ- мийн хүндэт пионер болгож, пионё-- рийн 5 дугаар бүлгийн 2 лугаар са-- лаанд бүртгэн авлаа гэхэд баяр та-- лархлын дуу цуурайтлаа. /Хоёрду-- гаар сургуулийн 8 дугаар ангийн онц сурлагатан Эрдэнэчулуун, 4 дүгээр ангийн Зоригт нарт пионерийн гал улаан бүч, энгэрийн тэмдгийг огтор- туйн нисэгч-хүндэт пионерүүдэд зүүж өгөх онцгой эрх, олголоо, 8ХУ-ын баатар, огторгуйн нисэг чид пионерүүдэд хандаж сургам- ийн үр хэллээ. --Бид та нарт Зөвлөлтийн пионе- рүүдийн чин сэтгэлийн мэндчилгээг ав чирлаа, Та нарын гол зорилго бол сайн сурах онц сайн сурах л байна гэж Валентина хэлэхэд Андриян -Огторгуйн нисэгч болохын тулд өөрийн нийгэмд хэрэгтэй хүн боло- хын тулд сайн сурах д хэрэгтэй-гэв, Оготргуйн нисэгчид үгийнхээ төгс--. гөлд эрүүл мэндийн хувьд онц сайн, сурлагын хувьд “онц сайн өсөхийн” : єрөөлийг дэвшүүлээд «Большое спа рийн ордны дугуйлангийн хичээлэл-- -сибо!» гэлээ:-Хүндэт зочид пионе- | тийн байдалтай танилцлаа, Үлгэрийн - танхимд үлтэрчин Өвгөн Сэрээтэр. гуайтай уулзаж, урт, насалж “улам олон үлгэр ялангуяа өөрийнхөө амьд” К ралын замналаас хүүхдүүддээ нх, ярьж өгөөрэй гэв. Зочид нэхмэл хат" гамлын тасгаар орлоо! 12 дугаар сур гуулийн 4 дүгээр ангийн эрэгтэй су. рагч Дангаасүрэнгийн хушуу, хээ,мэт, тэснийг үзэж “Валя «Молодцы!» «их сайн» гэж хэдэнтэй давтан талархав. «Огторгуйд, дэл-- хийд ч эрэгтэй эмэгтэйчүүд эрх тэгш байна!» гэж тэрээр хэдэнтээ хэлсэн. Хөгжмийн дугуйлангаар орж 11 дүгээр сургуулийн сурагч Галхүүг «Хөгжилтэй бөмбөрчин» гэдэг дууд орос хэл дээр дуулахад амандаа да-- ган аялав, Галхүүг мөн л «Молодцы!» гэж баяр хүргэлээ. Гар зургийн бүл гэмээр ороход 2 дугаар сургуулийн 6 дугаар ангийн сурагч Батчулуун, АЛ, Николаевын зургийг яг адилхан зурж дуусаад байв. Андриян гарын хаа үсэг бүхий гэрэл зураг дурсгэв. Батчулууны зурсан « Цахлай» гэсэн хуулбар зураг маш сайхан болсныг зочид цөмөөр үнэлж «Молодцы!» гээд хананд хадсан. тэр зураг дээр Валентина Николаева -- Терешкова гарынхаа үсгийг зурлаа. Ийнхүү хүндэт зочдод бидний ажил үйлс өндөр үнэлэгдэж тэд дан даа л «Молодцы» гэж Эцэст нь хүндэт зочид дэвтэрт: «Хүүхдийн төрсөн-гэр нь болсон пионерийн ордныг үзэж их баярла- дүгнэлээ, сэтгэгдлийн лаа. Халуун дотно угтсанд талархлаа, ЗСБНХУ--ын огторгуйн нисэгч Валентина Николаева--Терешкова Андриян Николаев» гэж єнчлсэ С.Жамсранжав Нийхээнииииилиии Ь Аугаа их Зөвлөлт Холбоол Ул- саас даян дэлхийд цуурайтуулсан шинжлэх ухааны гайхамшниг-огтор гуйн дагуул, хөлөг онгоцнуудын нислэгийг та нар санагтун! 5 ЗСБНХУ-ын иргэн огторгуйн яисэгч хушууч Ю. А. | Гагарин 1961 оны 4 дүгээр сарын 12-нд «Восток» гэдэг огторгуйн "| хөлө гөөр дэлхийг тойрон 43000 гаруй нм урт замыг 108 минутад туул сан юм. з «Востон-2»-ыг 1961 оны 8 ду гаар сарын (66-нд ДЭЛХИйн хиймэл дагуулын тойрогт хөөргөжээ. Ог- торгуйн нисэгч | хушууч Г.С. Ти тов жолоодсон. Огторгуйн хөлөг дэлхийг 17 | гаруй тойронд, огтор гуйд 25 цаг аялсан билээ. 8 «Восток-З»-ыг 1962 оны 8 ду гаар сарын 11-нд дэлхийн тойрог замд хөөргөсөн юм. Огторгуйн НИ сэгч А. Г. Николаев жолоодсон. " «Востон-4»-ийг 1962 оны 8 ду гаар сарын 12-нд хөөргөж огтор гуйн нисэгч хурандаа П. Р. Попо вич жолоодов. «Восток 8» 95 цаг нисч 2 сая 600 мянган км замыг туулсан, «Восток-4» 71 цаг нисч бараг 2 сая км замыгр туулсан. Эдгээр нь дэлхийд анх удаа огторгуйн хөлөг онгоцнуудын .хамтарсан болсон юм. ж 1963 оны 6 дугаар сарын 14- ний өдөр хөөргөсөн «Востон-5э, ыг огторгуйн аисэгч дэд хуран даа В. Быновский жолоодох дэлхийн тойрог замд 5 хоног буюу 119 цаг нисэхдээ дэлхайг 181 гаруй км замыр туулсан юм. Ж Восток-бэ 1968 оны 6 дугаар сарын 16-нд хөөргөв, «Восток б» ыг анх удаа зөвлөлтийн иргэн, 0? торгуйн єисэгч эмэгтэй бага Дэс лэгч Валентина Терешнова жолоо дож 3 хоног иисэхдээ дэлхийг 48 удаа тойрч 2 сая гаруй километр замыг туулжээ, НИСЛЭР” ОГТОРГУЙД ХЭН ХЭЗЭЭ ЯАЖ НИССЭН БЭ? ч Зөвлөлтийн иргэн огторгуйн ни сэгч инженер хурандаа В, И. Кома ров, огторгуйн нисэгч их эмч Б. Б, Егоров огторгуйн нисэгч эрдэмтэн Н, П. Феоктистов зарын суусан олон суудалт огторгуйн «Восход» хөлөг онгоц 1964 оны 10 дугаар сарын 12-нд, амжилттай нисэж нэг хоногийн нислэг хийгээд | болзоот райондоо эсэн мэнд буув. Ё 1965 оны 3 дугаарсарын 18-нд огторгйун дагуул, хоёр хүн суулга сан «Восход 2» хөлөг онгоцыг ог т-устылсэажлашж-л а ажээ. Огторгуйн нисэгч Алексей Леонов Уланбаатарын цагаар 16 цаг 30 минутад амьдралын нөх. цөлийг хангагч биеэ даасан систем бүхий битүү өмсгөлтэйгээр огтор гуйн уудамд гарч, хөлөг онгоцноо соо таван метр хүртэл холдож 20 орчим минут хугацаанд төлөвлөсөн ёсоор иж бүрэн ажиглалт шинжил гээ хийв. Хүүхдүүдээ! Сугар, Ангараг га- ригруу нисэн одох сайхан цаг айсуй. Коммузизмын алдар цууг огторгуйн уудамд мандуулж бай гаа аугаа их Лениний төрсөн өл ГИЙ коммунизмын анхдугаар орон Их зөвлөлтийн ялалт бидний бахархал удаа тойрон 8 сая 300 мянганашазатинажээнлажилииэнлилинлилэалллилимиээхииииллллллэаилильлтахжианслий торгуйн уудамд нисгэв. Огторгуйн хөлгийг хөлөг онгоцны дарга ху рандаа П, Беляев, нисэгч дэд ху рандаа А, Леолов нар жолоодсон юм. Дагуул хөлөг дэлхийг 90. 9 минутад нэт удаа тойрч байсан бө гөөд дэлхийн гадаргууд хамгийн ойртох нь 173 километр тойрог замын. сээр ишийг эг ЭВЦлВЫгГ нь 65 “крадус орчим зөвлөлтийн ард түмэн түүний энх рий хайрт коммунист чамд огтор гуйн нисэгч Валентина Николаев2 Терешкова Андриян Николаев нар “манай оронд айлчлан ирсэн энэ гай хамшигт баярыг тохиолдуулан хамгийн сайн сайхныг хүсэн бэлэг дэмбэрэлтэй ашдын сайхан ЄРӨӨ ЛИЙР дэвшүүлье. Г. Сэсмээ ихэд сонирхон | оч ИРЭЭДҮЙН « “БАРИЛГАЧИД ё2--2т УЛААН - “БҮЧТЭНИЙ, ДЦУНЖЭ ТӨСӨН ТОРНИ - БАЙНА. 527 төггчөгтит ирт татар ар, яг-ар-ат-ириртидж” НАЙРАМДЛЫН “ДАРХАНД Дархан гэж уран хүнийг хэл дэг ч, Дархан хот гэхээр өнө мөнхөд батжин тогтнохын бэлэг тэмдэгтэй үг учраас Зөвлөлт Холбоот, Улс,ахдүү социалист орнуудын сэтгэл харамгүй тус- ламжаар Дархан хотод үйлдвэ рийн томоохон төв баригдаж бай на. Хэдэн жилийн өмнө бараг зэлүүд байсан энэ газар барил гын өргөгч цамхагууд тэнгэрт сүндэрлэн үйлдвэрүүдийн яндан гийн утаа тэртээ хол суунаглан угалзлана. Хун шувуу өндөр аван нисэх мэт гурилын тээр- мийн хаш цагаан барилга ол- ноос онцгой тодрон харагдана. Тээрмийн баруун талд Зөвлөлт Холбоот Улсын тусламжаар хэд хэн сарын өмнө барьсан Барил гын материалын үйлдвэрийн комбинат харагдана. Энэ комби нат авто машины сэлбэг хэрэгс тат, арт атар. Фу от ат-ат-аР-ӨР- лэлийг хийхээс гадна барилгын бусад материал модон хэрэглэ- лүүдийг гаргана. Дархан хотод социалист Че- хословак улсын тусламжаар це ментийн үйлдвэр, Полып, ул- сын тусламжаар цагаан тоосго, шохойн үйлдвэр, Зөвлөлт Хол- боот Улсын тусламжаар элчит цахилгаан комбинат байна. Ямар сайхан вэ? Ирээдүйн Дархан хот одоо- гийн бурхантын хөндийд бариг дахаар зураг төслий нь Улсын Барилгын Зөвлөлөөс батлан гар гажээ, Дархан хотод Монгол, Орос, Чех, Полыш зэрэг олон үндэстэн.хамтран ажилладаг уч раас «Найрамдлын дархан» гэж даяар оронд алдаршсан, юм. Л. Нямжав баригдаж орь арь ар өн авь ар ав ав, ёр ар ар ар айр, ер ар арч др ар ар Байн ий ий нийн лт »РУТТ.УЗХТТүА2ГЭЭ”ГЭ | Энэ нүүрийг «Барилгачин» сэтгүүлийн газар бэлтгөж ирүүлөв лэвт-8--8 чВаРчар-ар-ар-а | П29285 ш: (12:555 ан үгүү ц11:1418. ё Их барилга-манай ирээдүй | шүү дээ. Бас ясли, цэцэрлэг сур гуульд явахдаа шилэн цонхтой, са- руул байшинд тоглож наадаж, хи чээллэж сурсан болохоороо эсгий гэ рийг бодвол гоё сайхан гэлцдэг шүү дээ. Тиймээ байшин цэвэр үзэмжтэй цахилгаан гэрэл хэрэглэж юм индүү- дэх хоод унд чанахаас эхлээд тохи той байдаг, Тийм ч учраас манай нам засаг та нарынхаа ирээдүйн сайн сайхны “Төлөө жил бүр олон сая төгрөг зар цуулж ясли, цэцэрлэг . сургууль. орон сууц, клуб театр, том том үйлдвэрүүдийг барьж байгуулж бай- на. Мөдхөн хот хөдөөгүй, сум нэгд лийн төв Ч гэсэн боловсон тохилог давхар давхар байшингууд сүндэр лэн босч эргэн тойрон өнгө ялга ран. цэцэг бүхий ногоон зүлэг Би, сэн юм. Хожимхон хөдөлмөрөө хүрлээ. боот улсын мэргэжилтэн най хайрт нам засаг маань -Сурч судлахын бэрхийг зээд хаяанд байдаг юм шүү. Хүн болох багаасаа, хөлөг болох онд Хотын намын хорооны уриалгаар ажилчнаар орж зорьсондоо хүрсэн тэр цагаас хойш хүч гарган тасралтгүй цэцэрлэгийн дунд сайхан үчэр анхи луулж бас өндөрт, усан оргилууд сацраад өдөр шөнөгүй гэрэлтэй са руул гудамжууд нь шугам татсан юм шиг жигдэрнэ, Түүний чөлөөгөөр хүүхдүүд өглөөнөөс орой болтол дуу дуулж тойрон бүжиглэж байх болно. Тэр үед та нарын зарим нь уран ба рилгачин болчихоод өнөөгийн бидний урлаж босгож байгаагаас илүү гоё олон давхар байшин, хот суурины зургийг зохиож байх юм.. Түүний гээ тэгээд жинхэнэ байшин болсон Хойно нь ямар болохыг үзэх гээдл нойр хүрэхгүй яарах юм уу, эсвэл тоо бодлогын шугам барьчихаад ба рилгын ямар нэгэн хийцийн даацыг тооцоолох инженер зохион бүтээгч буюу эсвэл өндөр барилгуудыг га раараа урлаж, сар улирлынхаа тө лөвлөгөөг давуулан биелүүлдэг нэр тэй цуутай өрлөгчин, шаварчин, гавьяат барилгачин хөдөлмөрийн ийн элээнэ | Барилгын ажил сайхан анх 1939 оноос эхлэн улсдаа хөдөлмөр хийж эхэл барилгад ажиллахаар шийдэж 1947 барилгад үндсэн ажилласаар одоо 62 нас Анх намайг барилгын ажил хийж байхад одоогийн адил олон хүний аж лыг хийчихдэг машин механизм байгаагүй юм. нар ирж, биднийг янз бүрийн мэргэжилд сур гаж байхад ах чинь өрлөг, будаг, шаврын ажлын мэргэжилтэй болсон юм Би, мэргэжил нэгтэй нөхдийнхөө моо тасралтгүй биелүүлж, барилгын ажилд хүчин зүтгэж байсныг минь ма Сүүлийн үед Зөвлөлт Хо тус дэмжлэгтэйгээр төлөвлөгөө нор өндрөөр үнэлж Зээсэн гавьяат барилгачин» гэдэг хүндэт цол шагнасан билээ. Ирээдүйн сайн сайхан бүхнийг гардан бүтээх манай хойч. үейин хүүх дүүд та нартаа хандаж эцгийн халамжаар захихад, “давж чадвал, хийж бүтээхийн гавьяа хэ- унагнаасаа гэдэг юм. Нийгэмдээ 80- риулсан ажил бүхэн өөртөө алдар гавьяатай байдаг юм. Д. Эмээлт (Гавьяат барилгачин) . тэрчлэн 1ТКолоогүй " Салхийг Дуртай тийш нь “ Хэн залдаг билээ? Барилгачин, Жороо тэлмэн Усыг Ийш нь тийш вь “ОХэн хөтөлдөг билээ? "Барилгачин, Өргөн мөрний - Дээгүүр алхан, Хэн чаддаг билээ? . ЭН Барилгачин, - Гэгээн нарыр Газарт буулгаж, ь Усан үзмийг Өвөлд ч ургуулда: Хэн билээ? Барилгачин, Үүлэн дээгүүр Өнгийн харж, Өндөр тэнгэрт Байраа: асна! . Барилгёчин, 5 Үнэн ариун Хуудсыг нээж, Дэлгэрэх социализмын Сүрийг босгоно. 7 Барилгачин, - баатар болсон байх юм. Тэгэхлээр барилгын ажил : 1 мэр | жилд суралцаж эх орныхоо УУ талбарт эгнэсэн олон барилга Ярай гах нь юутай сайхаа вэ? Их барил бол та нарын зохион дүй юм. ҮНКЕНЕРИЙН ч Ирээдүйн их ба рилгыг гардан барих баатар, чууд, Ппионё-, | гүүд ээ! Ба- рилгын мэргэ-- жил маш со- нирхолтой .мэр гэжлийн нэг, Барилгачин хүн, алдар түүх тэй уран барил га, бүхэл бүтэн хот тосгоныг га раараа барьж, бүтээсэн зүйл нь үеийн үед нүдэнд үзэгдэн, амьд /ралд хэрэглэгдэж байдгаараа ба рилгачин хүний мөнхийн дурс-- галт хөшөө нь болдог юм. Ха8- рин, ийм үнэт чухаг эрдэнэсийн, дурсгал болох барилга, лын зүйлийг эдлэхдээ элдэвийг зурж, эрээчих, эвдэх, эмтлэхХх үзэгдэлтэй: баатарчууд, пионе рүүд та нар үргэлж тэмцэн түү, нийг хайрлаж байх ёстой, Барилгачин ах, эгч нар чинь та нарт зориулж 1965 онд хот хөдөөд 20 їпахам сургуулийн барилга барихаар бэлтгэж бай гааг баяртай мэдэгдээд, ирээ-- дүйн уран барилгачин болохын тулд хичээл сурлагатаа онц-, сайн, хийсэн ажилдаа үр бү-, тээлтэй байхыг та нартаа хүсэн ерөөе. Доржготов (Барилгын зургийн улсын Институтийн инженер) Саранд ч бас Удахгүй очиж Сайхан ордыг Урлан барина Барилгачин Наран одонт Энэ орчлонг Барилгаар чимэж Угалзаар гоёно Барилгачин Найз халуун Дотно сэтгэлээр Тэврэлдэн золго) Замыг засна Барилгачин Насан туршийн 2УКаргал бялхсан Бадралт коммунизмын “Цогцосыг босгоно, Барилгачин бүтээх 2 Д. Очиржав (инженер дурсга БН в нв Р Ь. 8 ї ї Чимит Цыдендамбаев. ХУРЦ ЗЭВСЭГ Ган төмөр хатуу Ч Гарын аяыг дагана, Ирт мэс зэвэрч Эргэн шамран мохно. Бүх ардын маань хэзээнэ9д Билүүдэж хийсэн зэвсэг- Мэргэн цэцэн үгнүүд Л Мятрашгүй хурц зэвсэг юм! Үнэн үгнээс хүчтэй Илүү бат найдвартай Дайсныр дарах зэвсэг Даян дэлхийд байхгүй! АРИУН АГААР Нарт ертөнцөд мэндэлсэн Нялх бяцхан хүүхэд Агаараар анх амилж Амтат уургаа хөхдөөг, Амилуулах ариун ёгаар Аль хирийн ачтай вэ? Аранзал улаан гал ч Агаар гүйгээр асдаг уу! ЯРГУЙХАН Чигчийн чинээн биетэй Цэл хөх яргуйхан Цастай жалгын эхний Сайран дээр ургав. Галтай цэнхэр нүдээрээ Газар дэлхийг ажиглана. Дамба Дашиимаев Бараан бараан морьтой Баатар улаан цэргүүд Эй, ай, хөө, хөө, хөө Баатар улаан цэргүүд Эй, эй, хөө, хөө, хөө Баатар улаан ЗаРцАд Баатар улаан Бат Эй, Бат Эй, Бат цэргүүд сайхан журамтай вй, хөө, хөө, хөө сайхан журамтай эй, хөө, хөө, хөө сайхан журамтай Төмөр төмөр дөрөөгөө Түргэн хавшин давхина Эй, эй, хөө, хөө, хөө Түргэн хавшин давхина Эй, эй, хөө, хөө, хөө Түргэн хавшин давхина “сутАЛЛАВРНВА Л ЛИТ 7777 Гэрэл туяанд нь гялбан Гэгээн жаргалдаа бакархана, Үдшийн бүрий болоход Өвсөн дахандаа шургана, Дваруулах шөнийн хүйтнээф Дальдрац, айж чичрэнэ, Цырен-Дулма Дондокова, ГОРХИХОН Хөл нүцгэн горхнихон Хөвчийн гүнээс сугарна. Цэнхэр торгов түрийгээрээ Шилбээ цохилон гүйнэ. Чулуув дээгүүр дэвхэрлэ. Шууд урагшаа цовхорно, Цангаам халуунд хөлрөөд Цагаан дээлээ тайлна, Хөх тэрлэг нөмрөөд Хөдөө талаар шуугиулна, Наранд нуруугаа өэнэ Навчсын дундуур аялана, Цэцгийг шимээр ундаална. Цэвэрхэн царайгаар инээмсэглэнө, Урт тууз сунган Улам цаашаа давхина. Хөндий талаар хурдлах Хөгжилтэй бяцхан горхины Хүч чадал нь багахан ч Хүсэл зориг нь өндөр юм. Асгат тайгын мэндийг Алсын далайд хүргэнэ гээд Өргөв талын дундуур Өдөр шөнөгүй хурдлах юм. ТЕРЕШКОВА ЭГЧДЭЭ, Багахан охин бид нар Валя өгч тандаа гажаалсүаласжлалА 4 Болд хар сэлмээ Булт гарган далайна, Эй, эй, хөө, хөө, хөв Булт гарган далайна. Эй, эй, хөө, хөө, хөө Булт гарган халАЛНа- Булт гарган Бургаас мод цавчина Эй, эй, хөө, хөө, хөө Бургаас мод цавчина Эй, эй, хөө, хөө, хөө Бургаас мол ханчийд далайж Бургаас модыг цавчина Булай дайсныг сөнөөнө Эй, эй, хөө, хөө, хөө Булай дайсныг сөнөөнө Буриад аялгуунаас Ш.Жанчив хөрвүүлэв бүжгийн сургуульд суралцаж байна. Эт хүүхдүүд болон Куба, Ардчилсан Гермал хүүхдүүдтэй арван пионер 7 хоног бүр гаргадаг тус сургуулийн гэлж бичигдэж байдгаас гадна Кировын бүжгэн районы хүүхдүүдийн нар идэвхтэй оролцлоо. Манай пиоперүүд урам зориг гөгөлдөр анги дэвших шалгалтандаа бэлггэж байна. “Зөвлөлт Автонамит Вуриадын утга зокнолын 7 Хоногийн ажил явагдаж байна. Бурнадын утга зохиол лизмийн утга зохиолын зохиолоод вурч бурталцлав байдаг. 7 хоногт зориулж орэн зохиолуудыг нийтлэв, ОЛ тожшиниЗм байгуулж байгаа ЗХУ-ын соцналист р нэмж їём хэсэг нь билээ.Иймэ20 мө нүү Сйлсслын Зөвлөлт Автономит Буриадын зохиолы яцхац охинтой болсон тань д хөвүү аярын мэнд хүргэнд, ноор цугЛараад улцгархан хацархай хүүкэлдэйдэв амтын хүчээр рнад дээлээ оёно бид заж Бүл. Й илийн Нь ойд охинд Тан ёдлангийн талбай руу шжнгхӨн хүүкэлдэйгээ бэлэглэнб, ашин урасгалаа нжигхэн хүүхэлдэй маань 0ДоОО амтарлынхаа ах нарт игтэйхэн баярлан инээж! айрлагдаж магтагдлаа, Цангж,: далай дээгүүр мөөг ртай» гээд ниснэ. цах Ё сын Москвад унгэн хн 23 марчилж захиа бичнээ гГ лгаа ташин дэвхэрч байн. узнэ зөн Алагкан нүдээрээ инээмсэглэж ү:) Цэгэн шэг лноороо нууг| ч Данри Хилтухин Гүд минь хурд хойно ХАВАР Олохдоо 4 олно доо, ёс хайллаа. үхэлж хэлкээд аг дулаарлаа. ЛГөӨХДӨӨЛ ӨЛГӨНӨ дөө. улын горхи өдхөн хатаагагд дээ өгнө дөӨ, өөгтэй шөл вөлдөө ууна даа! Вурнад аялгуунаас Ц.МӨНК: хөр» вүүл9в, ралдан ураслаа, хайн зүггүй ухилан давхилаа, өөрч явсаар өрлөө оллоо»: Отгон-ням Бямбаа Оюун Монголын 10 бяцхан пионер Ленинград хотын А. Я. Вогановын нэрэмжит Зөвлөлтийн олон үндэстэй ястны Иран, Финлииди мэг олон улсын амжилттай суралцаж байна. Манай сайчуудын самбарт үр птэрэмжит дуурь бүжгийн их театрт удаа амжилттай тогложээ. Мөн Дзержинскийн хаврын олимпиадад монголын пионер Оюун, Бямбаа амьдран, ажиллаж жүжиг хэдэн багш Сэмжид | (Ленинград) Налайх хотын 10 жилийн дунд сургуулийн 9-0 ангийн соёлч нөхөрлөлиййхөн Монголын Пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойд зориулан зохиолч Д: Содномдоржийн «Аз жаргалын эрэлчин» дуурийг йайруулан тоглосоор байна: Саяхан В, И, Лениний нэрэмжит монголын пионерийн ор донд тоглоход Монголын Пионерийн Төв Зөвлөлийн дар га Д: Сүрэнжав, Гэгээрлийн Яамны орлогч сайд Ж. Цэ вээнсүрэн уг дуурийг амжилгїай тоглосон энэ авгилч багш, сурагчид, тус сургуулийн хамт Олонд баяр хүргэж үг хэлээд, МПБ-ын 40 жилийн хүнлэт дипломоор їийягяла, Яо т тээгч Ардчилсан Герман ул сын Балтын тэнгэсийн эрэг дээр оргтиж байгаа Цингет хотын дунд сургуулийн пионерүүд 5 жилийн өм нө нэг шинэ дугуйлан бай гуулжээ. Тэр дугуйлан нь ганц, алх ,хуучин зоомол бахиар ажиллаж байв. Тэ гээд унадаг дугуйн мотор олж түүнийгээ ашиглан шин техник» гэдэг нэр өгсөн юм. Дараа нь тэр сур гуулийн сурагчид Ростов хотын том үйлдвэртэй шеф байгуулж дугуйландаа ши нэ багаж хэрэгслийг авс цаар зургаан морины хүч тэй трактор хийсэн байна. Тэгээд энэ пионерүүд сургуулийн сангийн аж жижигхэн машин хийжээ. 8Хуйн туршлагын талбайд Дугуйландаа тэд «Ма ажиллаж байна. Хариуцлагатай эрхлэгч Ж.ШАГДА г--тэф----3-8-г-4--2-2эүрчжэг-05 Сүхбаатарын нэрэмжи: ховлэлийн комбинатад хөв лэв, Нядекс 14140 А--288358 ОЮУН, ХҮЧ ШАЛГАХ ГАРААН ДЭЭР Энэ өдөр Есөн сарын єрийн энэ “эхний вглөө Хүсэн -хүлээсэн жирийн энэ Нэгний ӨГЛӨӨ Ээж аавын бахархал болсон багачуул олон Чээж дүүрэн баяр хөөртэй алхалж явна, “Зуны даалгаварт сонин сайхныг цуглуулж авсан Зугаалан аяласны содон олбор эгнүүлж бёрьеан Вуслан газрын зүүрэн бүтээлээ дүгнэж ирсэн Зургаа дөрвөөрвө хамжиж хийснээ амжиж ярьсан Анги дэвших сурагч багачууд хонхон дуугаар Ардын сургуулийн цэлгэр хаалгаар" өрж байна. Анх сургуульд ирсэн найман настны 5гнээ Асар бахтай алхаа нийлэн ирж байна. Хүч нэгтэй бүлгээрээ нэгдэж , тбүтэзе гэж Хүсэл эвтэй єудлан задлаж сурья гэж Багачууд бүхэн итгэл дүүрэн сэтгэж явна Багш минь хараад баяр хөөрөө. дэвшүүлж бай х ҮД. Даваанан "21 дэх жилдээ ду (1065 оны 9 дүгээр сарын 1 | Үнэ 10 м Х, Шинэ эоскэтниисииииже -нииилтиитлажинтилслимигтлилиииилилэнсэл ислийн хав, Хайрт пионер сурагчид аа! Хичээл, хөдөлмөр, бүх амьдрал үйл ажилла- гаандаа аймшиггүй чин зоригт Сүх- баатар болон бусад хувьсгалч нараас үлгэр жишээ авч, юм бүхэнд ле- миний гэрээсийг мөрдөн дагаж, ле- нинч ёсоор амьдарч, төмцөж, ялж сурцгаагтун| Ю, ЦЭДЭНБАЛ Орон БУХНИЙ ПРОЛЕТЯРИ НАР: НӨГДЭГТҮН! Ё 21-17 : МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Д.СухвАдтАРЫН НЭРЭМЖИТ Монголын ПионРИЙН БАЙГУУЛААГЫН ТӨВ: ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИН Л ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! Ф ҮНЭН! Лхагва Тавтай амарсан танил нєехөд та нарын хойноос замнан ирж байгаа танихгүй: жаалуудтай манай ёопив, 9 дүгээр сарынхаа 1--ний дугаар- аар мэндчилж байна. -- Сайхан амарцгаав-уу хүүхдүүд ээ! Сайн. ирцгээв үү багачууд аа! "гэж хайрт сургууль халамжит багш нарын чинь хамт манай сонин амры чинь эрж байна. Хичээлийн шинэ жил эхэллээ! Гэ- рэл тавхим. гэгээн номын хуудас өмнө чинь нээгдэж, шинжлэх ухаа- ны эрдмийн уудам далай урд чинь цэлийлээ. Ээж ааваас төрсөн энх- рий булбарай биеийнхээ эрүүл 64- руул оюун тархинд эрдмийн дээ- жийг цогцлуулахаар та нар хуучин нь анги дэвшиж. шинэ нь ширэвнд сууж байгаа нь түмэн баяртай хэрэг ээ) 2 САЙХАН. АМАРЦГААВ УУ ХҮҮХДҮҮД 99! САЙН ИРЦГЭЭВ ҮҮ? БАГАЧУУД АА гуулах манай сайхан зх оронд их мэдлэгтэй. эрүүл ногдовтой, саруул санаатай, сайхан үйлстэй хүн их х9- рэгтэй юм. Тэр хүмүүс Та нарын дундаас төрж. ахмад үвийнхээ өв- тэгш сайхан жишээ, ариун эрдмийн гүн их хуримтлал, чийрэг биеийн чилзхийг мэдэхгүй зориг чадлаар шинэ нийгэм. босгож байгуулах б8- гана болно, Энэ бол алдар хүндтэй, ариуны ариун тавьяа билээ. Хүүхэд баганууд аа! Саруул сай- хан эх орныхоо йїрээдүй хэтийн оёйхны төлөө иасны баг. нарны эр» таас биез бэлтгэгтүн! Үүнн8 Төлвө, «Эрдмийг хичээлээр сурдаг» гэвэн Сониализм коммунизм төгс бай- ардын үгийг єайн санаж, эрлэм Одоогоос 20 жилийн өмнө 1945 оны 9 дүгээр сарын 2--ны өдөр Монголын р түмэн та бидний ахмад үе Зөвлөлтийн баатарлаг улаан арми, түүний зэвеагт хүчний «хамт японы түрэмгий дайнчдыг ялж, ялалтын гавьяа байгуулсан билзэ, Энэ түүхэн өдрийг монгол-зөвлелтийн ард түмний хамт, даян дэлхийн энх тай- ванд дуртай шудрага түмэн маш баяр баясгалангай тэмдэглэж ирсэн уламжлал- гай юм. - Хомхой сэтгэлтэн имперналист Япон бууж өгснөөр дэлхийн хоёрдугаар дайн гегсөж, газар бүрийн сайн санаат хүмүү- сийн хүлээж байсан энх цаг эхэлсэн билээ, Японы империализмын эсрэг агуу их Зөв- лелтийн баатарлаг ард түмэн, бидний эцэг өвгөд, элгэн садан, амь биеэ хайрлахгүй, өдөр шөнийг ялгахгүй тулалдаж байхдаа бидний өнөвгийн аз жаргалант ирээдүйн гөлвө, энэ дэлхийд эн тэргүүнд энх амга- яанг тогтоохын төлвө тэмцэж байсан юм, Манай олон тооны эрэлхэг хөвгүүд эх орон, эрх чөлөө, тусгаар тогтнолынхоо тө- лвө японы түрэмгийлэгчидтэй тулалдаж баатрын үхлээр амь үрэгдсэн билээ. Дайс- ны бүслэлтэд ороод, энсийнхээ сумыг дуус» тал байллаж, японы олов мянган цэргийг єтгаж, амь рэгдсэн улсын баатар Аюуш, харийн дайсантай тулалдаж баатарлаг гатьяа байгуулсан улсын баатар “-Є. Дампил, Д.Дайзайваанчиг йярын олоп арван эрэлхэг залууг манай ард түмэн, “УУД Японы гүрэм гийлэгчидтэй байлдах гулалдаанд баатар- лаг гавьяа байгуулсан 2 мянга орчим күн БНМАУ-ын одон медалиар їнагнагдсан юм. залуу үе сайн мэдэх ” Японы түрзмгийлэгчдийг ялах ялалтанд гарамгай амжилт гаргасан манай ардын хувьсгалт армийн байлдагч, офицер, гене» ралуудын баатарлаг гавьяаг Зөвлөлт Хол- боот Улсын засгийн газар, Зөвлөлтийн ард түмэн вндөр үнэлж, маршал Х.Чойбалсанг Суваровын нэгдүгээр зэргийн одон 1О. Цэ дэнбалыг «Кутузовын нэгдүгээр зэргийн одон, дэслэгч генерал Лхагвасүрэн, хушууч генерал Дамдинхүү нарын зэрэг генерал офицеруулыг бусад одопгоор шагнасан юм. Маргааш японыг ялсны 20 жилийн түүхт ойг монголын ард түмэн, сурагч пиоперүүд сэтгэл ХӨДЛӨН тэмдэглэнэ. “Өлгөрсөи хорин жилд манай арл түмэн, МАХН-ын мэргэн удирдлагавр вх өриөө ажил хоё х иг имр НЭХ тьй холбоЁ | Зн бихнэї, єїр гуулийн АН Го ЧВНД сахиж бифй лүүлэгтүн! «Хүн төрөлхтний боловсруулсан бүхий д эрдэм мэдлэгвэр оюун ухаа» няа баяжуулсан Төр цагт, сая номд мунист болж Чадна» гэсэн их Лєєв Ниний сургяалыг ямагт саняж, ком» мунист хүний эрхэм нандын чвпар болох хөдөлмөрийг эрхэмлэх» ям илч хичээнгүй, нөхөрсөг хамт олонч даруу төлөв, цовоо, еврэглэн ван чаг нар, зориг хатуужлыг багаасаа эзэмшцэгвэе! мэмж : . Хичээлийн шинэ ил эхэллээ! Эрхэм сайн сурлага. эрүүл энхийг та нарт хүвье!. цац ЧИГСүүлж, хөлөө аж ахуй. аж үйлдвэр орон болоод ц:ашдаа аж үйлд вэр 39, ахуйн орон болох хэтийн арүнүй гАїїнаж байна, Одоо манай” өрх он 1940 онд бүх л жилийн дотор үйллвэр» лэж байсан бүтээгдэхүүнийг 5 өдөрт уйлж вэрлэж байна. 1940--80д онд ганцхан лзэд сургуультай, 10 хүрэхгүй тусгай мэргэж» лийн душд сургуультай, Х хий тооны 4 өнхий боловсролын сур ууЛьтай байса бол одоо 10--аад дээд сургуультай, 17 ту! гай мэргэжлийн дунд фургуультай, 400. Ж р руй ерөнхий боловсролын -с гуультай болж бүх шатны сургуульд 1782 мянган хү суралцаж байна, Энэ бүхэл залуу үеафиэ ний мэдлэг боловсрол хүмүүжлийн т8л манай яам, хасаг эцэг ЁСНЫ фНХДАрал ламж байнга тавьж байдгийн Төд ИЛ мөн, 8, эээ ӨНГӨТ БҮЧТНИЙ ХЭВЛЭЛИЙН БАГА ХУРАЛ Сэлоийн пиоперийн зуслангийн пионерийн бүлгийн залуу сурвалж- лагч идэвхтэн нар, ЇЇ ээлжээр амарч байсан.Зөвлөлт, ардчилсан Герман, Болгарын пионерүүдтэй хэвлэлийн бага хурал зохион хийл» гэсэн билээ. Улаанбаатар хотын пионерийн штабын дарга Л, Цасчи» хэр хэвлэлийп бага хурал нээв. Дараа нь монголын пионер О. Со лопго, Зөвлөлтийн пионер Валерик, Ардчилсан Германы пионер Сонья Рох уулс оолгарын пиопер Иван Го- Чеп- нар. өөр өөрийнхөө байгууллагын ажлын туршлагаас товч сонсгол тавьцгаасан юм. Энэ хэвлэлийн бага хурал дээр залуу сурвалжлагч парын тавьсан олон асуултад дөрвөн улсын пионерүүд хариулав, 18 дугаар бүлгийн залуу сурвалжлагч: -- Манай пионерийн байгуулла- гад 72 000 гаруй пионер хамрагдаж байна. Танай улсуудын пионерийн байгууллага тус бүр хичнээн пио: нертэй вэ? Зөвлөлтийн пионер: -- Манай улс 20 сая гаруй пио: нертэй Болгарын пионер -- 100, 000 гаруй пионертэй Ардчилсан Германы пионер -- Одоо 1 сая хагас пионер ажил: лаж амьдарч байна. 2 дугаар бүлгийн залуу сурвал лагч: -- Манай пионерийн байгууллага жанжин Д. Сүхбаатарын нэрээр энэ жил 40 жилийнхээ ойгоор нэр- лэгдэх болсон. Танай пионерийн байгууллага ямар ямар нэртэй, хэ- дийд хэний нэрэмжит болсон бэ? Зөвлөлтийн пионер: Владимир Ильич Лениний нэрэм- жит, Болгарын пионер -- Манай пионерийн байгууллага коммунист намыг үндэслэгч Геор« гий Дмитровын нэрэмжит, 1944 оны 9 дүгээр сарын 23-нд Георгий Дмит- ровын санаачлагаар байгуулагдсан учраас «Септемврийче» 9 дүгээр сар гэдэг нэртэй. Ардчилсан Германы пионер. -- 1952 онд 1 чуулганаараа Эр- нест Тельманы нэрэмжит болсон, 10 дугаар бүлгийн залуу сур- валжлагч: -4 Хичээлд ямар дүнгүүд тавь- даг вэ? Манай хамгийн сайн дүн бол 5. хамгийн муу нь 1, Зөвлөлтийн пионер: -- Манай хичээлийн дүн ерөнхий- дөө танайхтай адил юм. Харин «дунд» гэдгийг үүрэгтэй, «муу» дүнг «үүрэггүй» гэж ярьдаг, Болгарын пионер: -- Манай дүп арай өөр юм, Хам- гийн сайн дүн 6,6-- бол онц, 1 нь бүр муу сурлагатнаас дор дүн. Ардчилсан германы пионер: -- Болгарын дүн арай өөр байгаа бол манай дүн бүр эсрэг юм. Манай онц маань 1, муу нь 5, Иймээс бид 4. 5-ын дүйг авахгүйн төлөө мэрий- дэг гэхчлэнгээр сонирхолтой. яриа үргэлжлэв, Энэ бага хурлаас үлгэр жишээ авч бид бүлэг, бүлгэмдээ жижиг хэвлэлийн бага хурлыг ой, тэмдэг- лэлт өдрөөр нь нэг улсад зориулан зохиож болио. Тэгэхдээ Зөвлөлтийн Липецк му: жийн пноперүүдийн туршлагаар, тэр улсынхаа «элчинг» өөрсдийнхөө дундаас сонгож томилоод, илтгэл бэлтгүүлэп яриулж болно. Ингэж ажиллахад илтгэгчээс гадна бүл гийн бүх пионер тэр улсын тухай мэдлэгтэй байх ёстой учир бэлтгэл их шаардалгатай нь мэдээж биз, Бага хурал нь тэр. улсын тухай хичээлээр олж авсан мэдлэгийг улам баяжуулж, гүн гүнзгий ойлго- пионерийн ход чиглэгдсэн байх-ёстой Г, ЛОВОР (Пионерийн ордны заах аргын танхимын эрхлэгч) Маний жаргал Баян хорвоогийн амьдралд Хүний хувийг эзэглээд Багын ариун сэтгэлээ Хүслийн сайханд зориулаал Наран ивээсэн тэнгэр шит Оюун цэлмэг ардынхаа Нандин сайхан уламжлыг Онцолж би өвөрлөнө Танхил зүрх уярах Энэрэлд ивээгдсэнээ ухаарч ЛВШЛАГ ЛЕТЛА ЛИВНАЛ, 01-30 Слта зутэмл сҮрис ЧэРӨСЖЛаАЛ отшас соо заавал | Хот айлын хүүхдүүд ! Батсүмбэрийн сангийн аж ахуйн саа лийн үнээний 2 дугаар фермийн Сүрэн- хүү ахлагчтай бригадын хот айлынхны шөнө, түргэй урсгалт Хүйц голын ус хайрга чулуунд харгиатан нэгэн хэмээр хөөмийлөх эгшиг дуунд бүүвэйлэгдэн нам тайван үргэлжлэх ажээ. Цагийн сэрүүлэг 3 болсныг зарлан дуугарав, Нэгэн айлын тооноор гэрэл гэгээ. тусаж, 10 настай бяцхан охин Хишигсүрэнг өрхөө татаж ахуйд айлууд босоогүй байлаа. Энэ өглөө хамгийн түрүүнд эднийд уур иүдүүрийн дуу гарч орчны нам гүмийг цочоон сэрээв. Энэ чимээпээр хүмүүс босцгоож яндан хөө- лөх хувий сав хангинах дуу чимээгээр солигдов. Хишигсүрэн Батбүмбэрийн сангийн аж. ахуйн дунд сургуулийн 2 дугаар апгид сурдаг. Тэрээр зуныхаа амралтаар гэр орныхоо ажилд туслахын сажуугаар сангийн. аж -ахуйн 7 үнээ саав, Хишигсүрэн цагаай халаад өмсөж хувингаа барин, найз охин Цэрэндула- мыгаа дайран хамт явав, Цэрэндулам нь мөн сургуулийн 4 дугаар ангид су- ралидаг. Ээжийнхээ саадаг 22 үнээний | | | 11-ийг ээжээсээ. дутахгүй саадаг, сайн саальчин охин. юм, Хоёр найз зэлрүү явах замдаа, ? -- Найзаа чи өнөөдөр їду хийх вэ? -- Гэр орноо янзалчихад шинэ цом уншина, Бас юмаа угаага гэх зэргийг хүүрнэлдэн. ярьж явахад дорно зүгт үүрийн зурвас цайвар гэгээ татан, ои- бадаг болсон байв, ирэхэд энэ хот ай Жамсрансүрэн, Да- рын бараа бүдэг Тэднийг зэлэн дээр лын Шаарийхүү, | | | | Маиинэ авнаа. внана. ална “авна, Лчвглла /ХЛилаа, “ахина,” ша ҮҮ Тал шиг уудам сэтгэлээр Эрмэлзлэл дүүрэн яваа би. Тавын дүнтэй сурах, Өнөөгийн миний зорилго! Эвийн олондоо зүтгэх Өнө үүрдийн үүрэг! Гаван тивд дуурсах Энхийн жаргалт орондоо Танил дотно нөхөдтэйгээ Эрдэм сурах мань жаргал Ж, ОЮУН 28 дугаар сургуулийн 6-её ан гийн сурагч сгагд оиажлчиал ҮЗиЖАЛтиГ 7 ваажав нарын -зэрэг хүүхэл им. Энэ жил сургуульд орох бяцхан хүү Пуунай ч ээждээ үнээ ивэлгэж өгөхөөр мөн тэднээс хожигдолгүй очсон байв, Шаарийхүү бол нийслэлийн 28 дугаар дунд сургуулийн 4 дүгээр ангид суралц- даг. Тэр 7 иастайгаасаа хойш жил бү- рийн зуныхаа амралтаар үнээ ивэлгэж ээжийнхээ ажилд тусалдаг ажилч сайц пионер юм, Энэ: жил 22 үпээ. ивэлгэж байлаа, Нийслэлийн 9 дүгээр сургуу- лийн 6 дугаар ангийн сурагч Жамсран- сүрэн ч ажилч сайн хүү юм, Тэр зуны- хаа амралтаар ахындаа хөдөө гарч мал угаах ажилд 10 хоног ажиллаад, хад- ланд гарав. , Өглөөний үнээ билчсэний дараа тэд- нийг зэлний хавь газрыг цэвэрлэж бай- хад тугалчин хүү Дамдин давхин ирж тугалаа хашаанаас нь гаргав. Найзууд уулзалдаж өдөр зурам агнах тухай ярилцаж тохироод тус тусынхаа ажилд оров. Үдийн алдад хувин сав барьсан нөх- дөө тэртээ хажуу өөд гарч явааг-харсан Дамдин тугалаа усанд оруулчихаад давхин хүрлээ. Өдрийн 15 цат зэлнээс майн утаа суу- наглан тэдний оройн ажил эхлэнэ, Тэд оройн. гажлын дараа гэр ориыхоо ажилд туслах юмуу дутуу орхисон но- моо уншига, Эсвэл цагаан мод хаяж тоглоно, Энэ хот айлын хүүхдүүд зуны- хаа амралтаар сангийн аж ахуйн ажилд ийнхүү сайн туслаад хичээлдээ очи-- хоор бэлтгэв Д, ЖАРГАЛСАЙХАН МА. нийлиийй лийн йл лнэ АЭ хэнийлитэдйлиииий ууинааг ханна. ганыл, үланнь. тань. . шин... ЧИннЬ. заьял. . шивсА. аниа. зажнь . ань | Сурвалжлага Наймдугаар сарын сүүлч хүүхэд бүхэн хөөр баяртай эрдмийн танхим сургуульдаа. иржээ Хоёр салаа гэзгээ нямбайлан сүлжиж, цэцгэн. цэнхэр тууз зангидсан, энгэр дээрээ гурван алтан медаль гялалзуул сан бор охин ер бусын баяр хөөртэй явж Нийслэлийн 10 жилийн 20 дугаар сургуулийн хүрэн зандан хаалганы ба- риулаас татаж, 7-гийн «А» гэсэн ангид ороход ер бусын баярт явдал боллоо. -- Хүүе! Жанчив маань ороод ир- лээ. Хараач гурван алтан медальтай шүү гэж ангийн даргыг хэлэхэд бүх хүүхэд хаалга руу харж баярлалдан, зарим нь гүйн ирж гар бариад, зарим нь хацар дээр нь үнсэж байлаа. -- За сайхан амрав уу? -- Хаана амарсан бэ? -- Яасан олон медаль вэ? -- Цөмөөрөө алтан медаль шиндээ гэх зэргээр хүүхэд бүхэн ам амандаа шуугилдаж, олон зүйл асууж шалгаая, Бүлгийн дарга -- Жанчиваараа: хэрхэн яаж амарс ны нь яриулах уу? гэж санал гаргахал хүүхэд бүхэн зүйтэй гэж шуугилдан. Хүүхдүүд ширээ тойрон сууцгаав. -- Бидний 14 пионер Зөвлөлт Холбоот Улсын Артек дахь олон улсын пионе рийн зусланд бүтэн сар амарлаа. Энд ардын ардчилсан бүх орой болон Дани Герман, Франц гээд л 25 орны пяоне рүүд нэг гэр бүлийн ах дүүс шиг цэн гэлтэй. сайхан амарлаа гээд Жанчивыг яриагаа эхлэхэд, Тунгалаг охин Энэ өглөө алхлан, -- Зуслангийн тухай дараа дэлгэрэн- гүй яриулья, Одоо ерлөө л гурван алтан медаль хэрхэн авсны нь л яриулмаар байна гэхэд нөхөд нь зөвшөөрч, Тунга- лаг охин ч нэгдэх алтан медалиа яаж авсан бэ? гэж асуув. --07 дугаар сарын 18-нд Артекийн зуслангийн 40 жилинй ой болж залуу авьяастны урлагийн фестивальд орол- цож, Зөвлөлтийн нэрт дуучид жүжигчид залуу авьяастныг шалгаруулахаар ир- сэн байлаа. Үүнд би «Монгол үндэсний хувцасны магтаал» гэдэг дуут биелгээ хийж оролцлоо. Орой нь дүнгийн хурал болоход фестивалийн 6 алтан медалийн 4 дэхэд нь Монголын Жанчив гэж дуу- дахад намайг хичнээн баярлуулсан гэж сананаа! -- Аа хоёрдох медаль нь? -- Бид арван дөрвүүлээ «бөмбөг,» «ямаачины гэдэг дууг хамтран дуулж авсан юм гэв. -- Гуравдахий нь гэж Туяа охиныг асуухад, --17 Фугаар сарын 24-нд «Найрам- дал» гэсэн биеийн тамирын олимпиад болж, би өндрийп харайлтанд оролцлоо. 17-14 насны охидын дундаас хамгийн сүүлд ЗХУ-ын Ира гэдэг охинтой үлдэж инлэзд өрсөлдсөний эцэсг 115 см өндөр лээгүүр харайж түрүүллээ. Энэ өдөр бас одон бөмбөгийн тэмцээнд оролцож 2 дугаар байр эзэлсэн шүү, Энэ өдөр мал ёстой л одтой өдөр байсан юм гэж Жанчивыг хэлэхэд ангийнхан нь, - Ямар сайхай бэ! Манай Жанчив ёстой л улсын нэрийг мандуулж явж шүү гэж магтацгаав, Ц. ЭРДЭНЭБАТ тэгээ,” ТЖ55пЖУЖТРУТ2У22ТГпдЯеєг для ид Ё со соо хэ-и-жт- 3 ӨГҮҮЛЛЭГ Болор охин, улаан цагаан хоёр өнгийн тууз ахдаа үзүүлээд: -- Ёсдүгээр сарын 1-нд алий нь зүүхэв гэж асуув. Эрдэнэ улааны нь уяж өгөөд -- За толинд хар гэв, Болор том толинд харж: -- Ахын уясныг ээ! Ингэж уядаг юм уу? Ээ одоо болтол тууз уяж чаддаггүй юмаа гэж шоолон инээ- хэд Эрдэнэ -- Би ямар тууз зүүдэг биш дээ гэж аягүйхэн харав, Болор -- Гуравдугаар ангийн онц сур- лагатан байж тууз уяж мэддэггүй юм уу гээд ичиглэв. Эрдэнэ: -- Цаад юмаа аваад ир гэв. Бо- лор цүнхтэй номоо авчрав. Эрдэнэ дүүгээ дагуулан аавынхаа өрөөнд орж суугаад -- Бичгийнхээ хэрэглэлийг гарга гэв, Болор цүнхээ уудлаж цагаан толгой” тоо бодлого, харандаа, дэв- тэр, шугам, үзэг, баллуур гаргаж үзүүлээд сандал дээр-суув. Эрдэнэ: -- Зөв суу! Сурагч хүн чинь ин- гэж суудаг юм уу гэхэд Болор биеэ тэгшхэн засаж, гараа өмнөө авч эрээн дээр зөрүүлэн тавьж суув. рдэнэ ширээний араас босч, --Ах нь яаж сурагч болсноо рьж өгье. Чи таван настай байлаа. Хав намайг машинд суулгаад баа- зын үүдэнд очлоо, Тэгээд аав на- майг дагуулан нэг тасалгаанд ор- лоо. Бичиг үзэж суусан Янжин гуай аавын өмнөөс босч гар барьж мэнд лээд - Баяр гуай хүүгээ дагуулаад ирээ юү? гэж. хэлээд намайг харж энэ жил сурагч болох хүү чинь энэ үү гэв. Аав инээмсэглэж над руу хараад -- Тиймээ гэв. Аав, хаалган дээр алтан өнгөөр бичсэн нэг үгийг зааж -- Дарга гэж бичсэн байна. Ха- рав уу гэж хэллээ. Гэнэт цахилгаан хонх дуугармагц Янжин гуай дар- гын тасалгаанд ороод гарахдаа бид СУРАГЧ хоёрыг ор гэлээ. Аав цуваа тайлж өлгүүрт өлгөөд, үсээ самнаж цамц- ныхаа захыг засаад орлоо. Нэг тар ган хүн босч, аавтай мэндлэж да- раа нь миний нэр Цэдэн. Баазын дарга гэж хэлээд надтай гар бари- лаа, Тэгээд бид хоёрыг сандалд суухыг уриад аав руу эгцлэн харж За Баяр гуай бие сайн, ма- шин ч яриагүй биз гэв. -- Аль аль нь сайн гэж аав ха- риуллаа. Дарга аав руу ойртож суугаад : : -- Таны хүсэлтийг хүлээж ава- хад бэлэн байна гэв. Аав -- Миний хүү Баяр маргааш сур- гуулийн сурагч болох юм. Би хүү- гээ сургуульд нь машинаараа хүр- гэж өгье. Нэг өдрийн чөлөө олгоно уу гэж хүсэх гэсэн юм гэхэд --Төрийн шагналт яруу найрагч ХАДЛАНЧИН ХҮҮГИЙН ҮГ Зун цаг сайхан Зуслан нутаг саруулхан Агаар гэдэг цэвэрхэн Амарч байхад цээлхэн, Энэ зуныхаа амралтаар Ээж аавдаа очсон Энгүй арвин ажилд нь Эрвийх дэрвийхээр оролцсон, “» Хадуур барьж сурлаа би Садлан хадаж чадлаа би Олон бухал хийлцлээ би Одоо сургуульдаа ирлээ би. Бичсэн шүлгийн минь сэдвийг Пионер хөвгүүн ярилаа Олон бухал хийсэн шигээ Онц сайн сураарай! Ч, Лхамсүрэн -- Аа тийм үү, их сайн байна.) Сургуулийн сурагч болох тэдэг нэр ( тэй сайхан хэрэг дээ. Та хүүгээ су- рагч болоход наараа сургуульд нь хүргэж өгөх гэж байгаа нь тун сайн байна. Өн- гөрсөн сайн өдрийн ажилласан хо-|( ногийг нөхөж чөлөө олгоё гэлээ. Хав баярлан босч даргатай гар ба- риад: -- Танд их баярлалаа гэв. Лалга, над өөд хандаж! --Аав чинь манай баазад 20 жил тасралтгүй ажилласан тэргүү- ний жолооч, улсын нэр цуутай хү-| ний нэг дээ, Чи аавынхаа нэр төрийг хадгалж онц сайн сурах хэрэгтэй( гэж хэлээд номын цүнх өгсөн юм! гэж хэлэхэд Болор -- Аав намайг сургуульд ороход | машинаараа хүргэж өгөх болов уу! гэв, Эрдэнэ -- Хүргэж өгөх байх аа! Тэгээд юу болсон гэж санана. Аав бид хоёрыг ирэхэд ээж сайхан хоол хийгээд таваг дүүрэн боов чихэр 8 тавьчихсан байлаа. Аав, ээжийг дуу даж : -- Би хүүдээ үйлчлэх гэж чөлөөХ аваад ирлээ, Хүүд минь манай баа- зын дарга энэ номын цүнх бэлэг- лэлээ гэж. хэлээд үзүүллээ. Ээж цүнхийг авч үзээд -- За хүү минь олны хайрыг сай- наар хариулах хэрэгтэй гэж хэлээд миний духан дээр үнслээ, Аав, ээж, чи, бид. дөрөв цайныхаа ши- рээнд зэрэгцэн суулаа. Аав босч над цай хийж өгөөд -- Чамайг болж/ байгаад аав ээж чинь хүнд- Төгсгөл нь 4 дүгээр нүүрт нь хүндэтгэж маши- 2) 2) сургуулийн сурагч Гэрэл зүргийн сурвалжлага 1: маны й »” нэгний өглөө баярын өгдө Амгаланчимгээ эртлэн: Есөн с Ерийн оо Аягидай очихоор яаран зэхлээ. глөө өглөөнөөс өнөө өглөө Өнгө 8 ЭВ. й өглөө Эрдмийн далайд зорьсон охины | Эхний алхмаа хийсэн өглөө. Зах Амгаланчимгээ баяртай алхалсаар Ангидаа очлоо, хаалгы нь татлаа. Ч Ц. САМДАНГИЙН авсан гэрэл зураг Багачууд аа! Бүх холбоотын радив- тийн сэтгүүлчдийн бичсэн «Чин єсэт- гэлийн яриа» гэсэн номыг өрчуулж, манай сонив-9 дүгээр сарын нөгний» хээ дугаараас эхлэн нийтэлж байна. Энэ номонд зөвлөлтийн хүүхдүүдийн асуусан сонирхолтой, зэдрээтэй асуултуудад хариу өгсөн мэдлэг, хү- мүүжлийн їх ач холбогдолтой зүйлс орсон юм. Эдгээрийг та нар дэс да» раалан анхааралтай уншвал өөрсдийн мэдлэг, хүмүүжилдөэ үлэмж нэмэр хандив олохын зэрэгцээ, оюун сэт» гэхүй, хүсэл тэмүүлэлд чинь жигүүр ургуулна гэж” найдаж байна. | «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН, СОНИНЫ ГАЗАР Е ! | | Цулнна /увиь ” /авнна,/ л Л таннА./ севлна.” “аниа тала Гиннн” лал! Энэ номыг Бүх холбоо- тын радиогийн сэтгүүлчид зохиожээ. Хүүхэд бага- чуудад зориулсан нэвт- рүүлгийн редакцид шуу- дан хүргэгч өдөр бүр том цүнхээр буюу заримдаа бүхэл бүтэн шуудайгаар дүүрэн захидал авчирна. Энэ бол дан ганц ба. гачуудын захидал юм. Захидлын олонхи нь асуулт байдаг. Эдгээрийн Н. В. Дубровицкий, В.! В.В. “Өрлөө. 2 дотор «Бахархал гэгч юу вээ, «Хүн дандаа л үнэн ярьж байх 4стой юу», «Нийгмийн хэргээс хол хөндий оршигч-хүнийг да- руу түвшин гэж нэрлэж болох уу», «Арван дөр- вен насанд хайр дурлал байдаг ууд», «Нөхөрлө- лийг хайр дурлалаас яаж ялгах вэ? зэрэг хариула: хад эзэдрээтэй асуулт олон байдаг. Зохиолч, эдгээр асууд- лыг өөрийн сонсогчдын хамт хариулахыг эрмэлз- жээ. Эфирт (бичлэгийн байранд) сонирхолтой яриа үүсч заримдаа мар- гаанд хүрэх нь олонтой, Хүүхэд багачуудын энэ яриа, маргаанаас уул ном бий болжээ. Энэ номыг жирийн сур" гаал мэт үзэлгүй, харин яаж амьдарч, коммунист нийгмийн хүний шинж чаг наруудыг өөртөө яаж бий болгоход сайн нөхөр, тус- лагчаа болгон хэрэглээ- сэй гэж юу юунаас хүснэ. Хэрэв энэ ном та бүх: ний зүрх сэтгэлийг хурц сэрэглэн атлаа зелдэг зөөлөн болоход туслаж, амьдралын талаар ихийг бодож сэтгэхэд та нарыг хүргэвэл үүргээ гүйцэт- гэх нь тэр билээ. МӨРӨӨДЛИЙН ТУХАЙ ЯРЬЦГААЯ. За, бид юунаас эхлэх вэ? Воро- неж мужийн Доорд Ижорец тос» гонд амьдран суудаг Солоповын Лидагийн захидлаар эхлэх үү дээ! Лида бичихдээ: «Би зургадугаар ангид суралцдаг. Онц юм уу, сайн суралцан, ирээдүйд эмч болоод сая сая өвчтнийг эмчлэн эдгэрүүлэхийг мөрөөдөнө» гэжээ. Сахалины ар- лаас бяцхан олин |/Л1юба захиа ирүүлж: «Урьд би химич болж, хүний нас хэд хэдэн зуугаар уртасдаг тийм эм бий болгохыг мөрөөлөн. үсдэг байв» гэжээ. : Найзууд аа! Та нар үнэхээр сай хан сэтгэлтэй ажээ. Эмчилбэл шууд л сая сая хүнийг эдгэрүүлэх, хүний амь насыг уртасгавал хэд хэдэн зуугаар гэнэ. бас тэгээд та нарын ашиг сонирхол яасан уужим та» виун юм бэ! Нэг удаа бид «Детский мир» (хүүхдийн ертөнц) дэлгүүрт очлоо. Энэ бол яг хичээлийн жилийн эхлэлтийн өмнөх үесэн. Дэлгүүр хүүхдүүдээр дүүрч, тэдгээрийн дий- лэнх нь сургууль, бичгийн хэрэглэ- лийн лангууны дэргэд цугларчээ. Бае янз бүрийн юмс хийхэд хз- рэглэгдэх зүйлс, | багаж хэрэгсэл, завгар хийхэд. зориулагдсан матё- риал, радио хүлээн авагч худалдах лапгууны хажууд хүүхдүүд урьла- хааг цөөнгүй байв. - Тэнд сурагчид чухам юу худал: дан авигааж байгааг бид нүдээр үзэж, чихээр сонсцгоосон билээ. Нэг нь хагас дамжуулагч гэнэ. “Түүний зэргэлдээ байгаа гэрэл зур- гийг киноны бараа худалдах хэ! ..ёэгт арван дөрөв орчим яасны хєвв- , түүн арван найман. миллиметрийн хэмжээний эргүүлж | болдог кино хальс байгаа згэхийг лавлан асуув. арчйр-ат-ар-ат-ан «вР-арт-ивт-ар-ийт-ат Төгсгөл. язж байна. |Миний хүү аав зэж, албан байгууллага. арл түмнийхээ Тэгээд бидний суралцаж байх үед авна загвар үздэг байсан боловч, манай загварын зонхилох хэсэг нь резипин мотортой байв. Тэр цагт тийрэлтэт машиныг зөвхөн зөгнөлт роман туужинд үздэг байсан бол одоо үед нисэх онгоцны загварын тийрэлтэт хөдөлгүүрийг хүүхдийн дэлгүүрт худалдаж байна гэж бид бодож билээ. Саяхан болтол лийн туйл нь том хэмжээний гур- ван хөлт «фотосур» аппарат байс- ныг санацгааж байна. Түүгээр зураг авахын тул хар алчуураар битүү бүтээж, тод томруув гаргагчийг удаан тохируулж дараа нь сүүн өн- гөт шилний оронл зураг авах хальс бүхий касетийг (хальс хураагч) тавьдаг байв. Тэгвэл одоо үед бил- ний урьд өмнө хэрэглэж байсантай чанар болоод тохиромжийн талаар зүйрлэшгүй аппаратууд хүүхдүү. дийн хэрэгцээнд. дүүрэн зориулаг- даж, тэдний гар дахь ерийн эд агуурс болсон бөгөөд ийм кино ап- парат. бий болох тухай бид ер са8- наагүй явжээ. Бидний нэг, тухайлбал энэ номыг зохиогч хөлсний тэрэгний жолооч болж хүнд ачаа. чирэгч хос морьд хөтлөн явахыг мөрөөддөг байв. Гэ- тэл одоогийн багачууд тийрэлтэт Лайнераар улирдан заллаг хэд хэ- яэн зуун морины Чадал бүхий хү. бидний мөрөөд- “чирхэг хөдөлгүүр мөрөөдөх болжээ. Зөгнөлтөт романы санаа 8гуулга 60- нины хуудсанд шилжин бууж, ма- най амьдралын сонсгол мэдээ болж байна.- цахилгаан тооны машины механикч болохыг мөрвөлдөг гэнэ. Тиймэрхүү машины тухай бидний бага насанд хүмүүс ер сонсоогүй РАГЧ Эпэ анги манай чиний ширээ шүү гэж Ингээд л сургуулийн сурагч болсон ЮМ дааггэж орж ирэв. Хоёр хүндэтгэлийг хүлээж байгаагаа үр- гэлж санаж юм. Маргааш нь аав намайг маши- наараа сургууль дээр хүргэж өгөөд багштай уулзаж: яваарай гэж хэлсэн -- Миний хүү Эрдэнэ энэ. Танд хүлээлгэж | өгөхөөр зориуд ирлээ гэж хэллээ. Тэр багш аавын гурван “одонг харж энэ лав алдартай хүн байхаа гэж болож байгаа болов уу гэмээр ажиглаж байсан юм. -- Энэ мипугаас эхлэн танай хүү манай сургуулийн Борисоглебек хотын Рычин: Юрг сурагч, миний билээ. Гэр үед хүмүүс бэрх хэцүү тооны даалгавар бодож чаддаг, суурь машин, автомат шугам, бү хэл бүтэн завод удирдан залуурд- даг тийм машин бий болгохыг зөв- хөн мөрөөдөж чадах байсан, Гэтэл Юрагийн хувьд энэ нь алс ирээдүйн хүсэл мөрөөдөл биш зайлшгүй бие- лэгдэх төлөвлөгөө ажээ. Хүсэл мөрөөдөл ямагт урагшлах зүг хөтөлдөг. Ростов мужийн Ма- кеевка суурины Логачевын Люда цаг уур амьсгалыг урдирдан зохи- дуулахыг хүсдэг гэнэ. Ирээдүй цагт ийм машин бий болно гэдэгт тэрээр итгэл төгс байдаг ажээ. Люда би- чихдээ: «Хэрэв бороо хэрэгтэй, бол нэг товч дарахад бороо ордог, зс- вэл нөгөө товчийг дарахад үүл ари. лан, наран мандаж, ургац баялаг болдог тийм машин» гэжээ. Хүсэл мөрвөдлийн дотор ер би- шийн зөгнөлт машин гайхамшигтай сайхан хотын дүр зураг бий болдог билээ. Олон олон хүүхдэд өвөр өөрийн мөрөөдөл бий.. | Тэгэхдээ эдгээрт ямар нэгэн ерөнхий | адилсгах тал байдаг. Энэ нь чухам юу вэ? Ирээ- дүйг өөрөөрөө төсөөлж захидал ирүүлж байгаа багачууд, хувьдаа ямар нэг ашиг олох, юмыг өөрийн хувийн амьлралыг | сайжруулахад зориулахыг огт бодсонгүй. Тэл бүх хүн, манай бүх ард түмний аж амьд ралыг дээшлүүлэхийг мөрөөдөлө Асуулт анкетанд хариулж есурагч- даас бичсэн хариу нийд нийтлэгдсэн билээ. Тэнд манай зХүүхдүүлс- америкийн багачууд цөм адил асуултанд хариулжээ. Энэ-нь «Хэрэв баян байсан бол чи юу хийх байсан бэ?» гэсэн асуулт байв. «Би нисэх онгоц худалдан авна», «Би баяп байсан бол өөртөө усан зтэтгт-т-жэжэтэж-жотот-тотототокёгтотогєтоЖ овог тэшөбЖо тотго шавь боллоо “хойно урьдаасаа гуравдахь ширээнд намайг суулгаж өгвөл багш: гэлээ. Аавыг явсан -- За чи энд сууж хичээл хийнэ. анги, энэ ширээ хэлсэн. юм. ярьж дуустал ээж нь хүүхдийнхээ бэлт- гэсэн цай, хоолы нь идэж амарсны- хаа дараа өлвөдөр чинь наймдугаар сарын 81-ний өдөр, аав чинь Боло- рыг сургуульд орохоос өмнө ирнэ гэсэн юмсан, ирэх байгаа гэж ээ: жийгээ ярихад Эрдэнэ дүү рүүгээ нүд ирмэв: Болор ахыг сургуульд оруулсан шигээ намайг тэгж хүндэт- гэх-нь дээ гэж баярлаж суулаа. . .М. Чимид «Известия» с0-- р” Р21ААгГг1Г- 22 сан байгуулах байсан» гэж америк багачуул хариулжээ. Энэчилэн цаа- шид өөртөө, өөртөө өөртөө гэсэн үгийг дахин дахин давтжээ. -Манай хүүхдүүдийн хариулсныг үзвэл «Би баян байсан бол гоё бө- гөөд уужим саруул, гэрэлтэй сур- гууль байгуулна», «Би бол хөрөнгө төн орон дахь ядуу зүдүү хүмүү- сийг үгүй болгохын тул мөнгө бая- лагийг тэдэнд тарааж өгнө» гэжээ. Харин нэг жаал хүү бичихдээ “Би баян бол бүх. мөнгөө ээждээ өгч, өөрт нь үзэмжтэй сайхан хувцас ав- хуулна» гэжээ. Үзтэл энэ жаал ээжийгээ хамгаас гоо үзэсгэлэнтэй болохыг хүсчээ. Энэ бол ойлгомж той хүслэн юм. : Америк багачуудын хариулт яа- гаад Зөвлөлтийн сурагчдын хариул- таас ялгаатай байна вэ? Чикаго бо-” лон филадельфийн сурагчид анх төрөхдөө шуналтай гарсандаа биш, харин” мөнгө цаас юм бүгдийг эзэм- дэн захирч «Завод, сонины газар, усан хөлгийг эзэмшсэн хүмүүс» хам гийн баяд дээдсээр хүрээлэгдэн хүн дэтгэл соёрхол - хүлээдэг тийм ер- төнц, тийм нийгэмд төрспийх ажээ, Зөвлөлтийн хүүхдүүд бол амьд- ралтай шал өөр харьцдаг ажээ, Манай оронд хэн сайн хөдөлмөр- лөдөг, ажлын баялаг туршлагатай, авьяаслаг бол тэр бусдын хайр, талархал хүлээж хамгийн хүндтэй гавьяатай байдгийг тэд сайн мэдиэ. Энэ бол үнэхээр гайхамшигт бая» лаг. 3 Аверяновын Рита, Надя нар бидэнд- дэнд мянга мянган мөрвөдөл байг! даг. Манай өргөн. уудам орноор жуулчлан явж хүнд бэрх хөдөлмөр, тоц-чухал ажил үйлст оролцох, янз бүрийн хүмүүстэй учран уул- Мешеряковын бичсэн нь: «Би--. | захыг мөрвөдөн хүсдэг. Бид геологичид болохыг мөрвөлв- нө. Бэрхшээл саадыг ямагт давай туулах хүсэл эрмэлзэл бүхий айм шиггүй эрэлхэг. зоригтны дунд ро мантик хүп төрдөгийг бил мэлиэ» гэжээ. ї Эдгээр охид яруу уянгатай бе- ловч буруу бичсэн байна. Учир нь бэрхшээл, хүндийг давах эрмэлз- лэлийн явцад романтик хүн төрөх биш, харин яг. эсрэг утгаар ойлго вол зохино. (Үргэлжлэл бий) шэвэжвхээилтэлэльлжэиилжшүуилчигслэллвэєиллэжєэнж Хариуцлагатай эрхлэгчийг Ц. ГАЙТАВ цинэтттиВЭэүЛ ажал Єүхбаатарын тэрэмжнт улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэн, ЭЛХ ныг, Индие /4140 МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Д.СухБААТАРЫН нэрэмжит Монголын ПионЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН ТӨВ Зөвлөлийн сонин Яв. л ханссхс-- аввлина. ШИНЭ СУРАГЧ миний хүүгийн ах. Бяцхан Занданхүү анхны өд. сүрлэн зэж “эгч нар бүгд л тийм сайхан баг 21 дэх жилдээ 1965 оны 9 дүгээр сарын 8 Лхагва М 21 (905) 5 Үнэ 10 мө Тэр дундаас ардын сургуулийн члтан боёгыг анх алхаж байгал шинэхэн сурагчдын тухай бүүр ч сонин, бүүр ч хөгжилтэй яриа хөврөө үүсэж буй билээ, Арга- рийн хичээлээс харьмагц, сын ЦРЕ 6 --Ээжээ! өнөөдөр би сурагч шаар хичээл заалгаж, эрдэм хэн Шэвэ үилссны Вэ болсноо? гэж. асуулаа. номтой болж байна. Миний хүү | ХАВР ондоо: ЭД --Тиймээ, миний хүү өнөөд- “нэгдүгээр ангиасаа л их саййя өыры шооэрх Эрдэм ул ЭГ дҮрн рөөс эхлэж їшинэ сурагч бол- сурдаг юм шүү. Тэгвэл Доохүү, БЭ Элэй. аАМДӨА ХЭНЭ ӨВӨР єон Аахүү, ах шигээ, Ундармаа, 9Х/ Эв: орж ована “Ирээдүйд Бапн нь та нарт гоё зураг- Чинтогоо, Нэрэнтогоо эгч шигээ БЭ шЦнлын бат суурийг ВЫс тай цагаан толгой, тоо бодло- удахгүй дээд ангийн сурагч өдөртөхцөн харын хөвч: Энэ гын ном үзүүлж хичээлээ заа- болно. Батхүү шигээ гадаадад хичээлийн БЮУУЛЫЫГ ерөнхий гаа биз дээ, Тэгсээн, Ээжээ! Матай ёстой гоё юм заасан. -4За юу вэ? --Эрдэм сурвал эмч болно. Багш болно. Эрдэмтэн болно, ч сурч мэднэ. байт ах шигээ ажилч, Эсвэл Насанхүү шигээ Эмч ч болж Занданхүү ихэд баясан цүнхтэй номоо уудлаж «цагаап толгойн» ном гаргаж ирлээ. боловсролын сургуульд ХТӨНХҮЛГОВЭГЧ 156 мянга гаруй охид хөвгүүд сэр: суралцах бөгөөд тэдгээрийн МЭДНЭ Дар: 80700 нь өнөөдөр анх удаа ардын сургуулийн алтан босго алхаж байгаа шинэ сурагч би- лээ. Түүний нэг нь нийслэлийн Ажилчин болно. Хөдөлмөрийн --Занданхүү! Миний Хүү БЭЭ Хэв, УулуЖЭл йг баатар болно гэж заасан, Бас номоо л сайн үзэх хэрэгтэй, 10 ЖИлийн 5 дугаар Дунд сур- ном дэвтэр, үзэг харандаагаа Тэгвэл багшийн чинь өнөөд- ГУУЛИЙВ 1а ангийн сурагч Гал- хайрлан гамнаж байхыг ярьж рийн заасан, ээжийн чинь саяын санбалдангийн Занданхүү юм. өгсөн, (7 сургасан сургаал биелж ард Залданхүү болон Занданхүү --Аа тиймүү. Миний хүү- түмэндээ их үйл бүтээх сайп шиг олон мянган охид хөвгүүл- гийн багшийг хэн гэдэг хүн бай- на? Манай багшийг Цэрэндэлэг хэдэг, Миний хүүхдүүд гээд л ээж шиг сайхан ярих юмаа гэж Занданхүү хүүг хэлэхэд Дулам- хүн болно дүгээр сарын ийнхүү хөөрөө бүрт яриа гэж аав Галсанбал- дан хэлэв. Найртай нэгний энэ өдөр манай знаргалант орны айл өрх сурах судлахын дэлгэрч дээ эрдэм мэдлэгийн анхны гГа- раан дээрээс эхлээд ажилч хи- чээнгүй, тэсвэр хатуужилтай, зориг самбаатай явж, эрдмийн оргилд гарахын билэгт ерөөл дэвшүүлье. Үү. Сэемээ намрын 9 байна. авт-ит--ат атал ир, «татаар айр -ирн, «В-ивт-ав”--а-арт-Р. авт саатаарай, автан ат ий авт авт --өрт-ий хар арт ирт --ат 8 -ай-ийт-ийт-ит ат ай -авт-и8т-иит-ир отор зЄрсиийт-ирт-ао8т Р Энхтайван, Тө “мөр хоёр уул- заад бөөн баяр | хөөр боллоо. Тэд, зуныхза эмралтыг ая- тай тохитой өн- төрөөснөө бие биездээ соний болгон ярьн бай- тал гэнэт хүн ёйлох єонєдДлоо! Хоёул эргэж харвал юу ч алга. Энэ дуу улам чангаран сонодов. Чагнавал хойт хашааны нэ- тэн гөрт бололтой, Хоёул яаравчлан очлоо. Ашг- түй хашааны хаалга нь түгжээгүй байлав. Гэрт ЕИзлллиитсгиихлтиалмллслЛЦШтөотуУХТХЭХЄЦЄГТЕЙШ.ШЫГС ГТ277-73 ХОЁР ОХИН ЯЭЛВРЧЄРР эгээ" ортол нэгэн эмэгтэй хүн төрж байлаа. Гэрт өөр хэн ч алга. Бас хоёр талын хамар хашаанд хүн- гүй гэнэ, Энхтайван түргэн тусламж Дуудахаар хурдаараа гүйлээ. Төмөр, тэр эмэгтэйг түшин дэмий Сандарна, Төдсөн ч үгүй хүүхэд ч гар- лаа. Бас гадаа машин ч дуугарлаа, ламж мөөн! Энэ явдал саяхан 8 АНХНЫ ХИЧЭЭЛ ГУЧИН ТАВАН СУРАГЧ, ГУЧИН Түргэн тус- Сүхбаатарын ТАВУУЛЛА ЭД-БОЛ 8МАСАНДАА ЭРДМИЙН ТАНХИМЫН МПЛТАН БОСГЫГ АЛХСАЧ 30700 ЖАРГАЛТАЙ ИР ТЭДИЙН НЭГ ХЭСЭГ БИЛЭЭ, Ц.Эрдэнзбатын авсан гэрэл зураг 9 177113:2211 11:22134:723 рабонд бөллөө. Тэдгээр тусархаг авханлагтай хоёр сурагч инїелэлийн 16 дугаар дунд еургуу- лийг 7 дугаар ангид суралидаг юм. : : Х. Найдан (багш) ЦЭВЛЭЭ. БАГШ ИНГЭЖ ЯРИВ Би, здахь удаагаа 4 дүгээр анги төгсгөх гэж ажил Явж байна. Нэгдүгээр ангна зхэлж даасан явга заавал 4 дүгээр апги төгсгөхийг эрхэмлэдэг, ЇИгэс- өзөр хүүхдийн сурлага, хөдөлмөрт их нөлөө үзүүлдэг юм. Хүүхдүүд багштайгаа, нөхөдтэйгээ хамгийн дотно болж, иг нь нөхдийнхөэ төлөө нөхөд Мь НЭГИНИХЭЭ тө лөө гэсэн сэтгэлтэй болдог. Үүний үрээр сурлага, са- хилгань эрс сайжирдаг юм. Би хүүхдүүдээ хайрлал хүндлэж, бас жигл хатуу шаарллага тЯяьЖ"й ям Шаардлага тавихад хүүхдийн чанар танигддаг. бу- рагчдад биелүүлж | болох бололцоолой зүйл ааалгаад заавал аналгаж дүнгий нь хэлж өгвөл сайн, Миний энэ анги нөднин жилийн энсийн дүнгээр (4! хүүхдвэс 12 онц, 24 сайн, 5 дупдтай, 100 хувийн сурлагын ЖҮ"- тэй гарсан юм. эн? амжилтаа алдахгүйгээр 4 дүгээр анги төгсгөхийг мөрийн ажиллана. дунд хүүхэлдээ хичээл яээ сайжрах үндэстэй даалгавар өгсөн юм. Энө5 маань үнэндээ дайлгатар сайн биелүүлжээ, Зарим нь өнц сурлагдтанд хүрэхээр ахьсан байнагэж нийсээ лийн 10 жилийн 2 дугаар дундсургуулийн 2 дугаар ангийн багт Д.Цэвлээ ярив. : Өлөө Є: Гөндөнгийн ЗАМД ТААРАЛДСАН. ХҮҮХДҮҮД Бид даллан. лээр гармагн мөриб амрааж байлаа. Глсд мөтөНикльтэй | хэсэг хүм Ус лаваа өгсөн утаа гоос тагуулсаар ирж, бидний яэргэд зөгсов. Тэд тус (гэ мэгээс лООрГҮй | ХҮХХл СУР ла. сундалсан хүүхэц бур газрын шүү?, хогийл шүүр, хүрз, сүхний им, зүрчм ы арьс барьж, лорсо шуудай савтай юм тэгнэжээ. Уулзвал бүгл таних нэхөд байсан.хийгээд хүүхдуү лээ аймгийн сургуульд хүргэж өгөх гэж яваа аж, Хүүх ДҮҮл сурагчийнхаа хувцсыг өмсөж, улгап бүчээ зүүгээд нүүрэнл иь балл блслголан. го“псно. Тэд зуныхаа даал ангидаа орж ижил засал шинэ эрдэм ном заалгах гаврыг бислүүлээд дэвших болсон ивхөдтэйгэз уүулэвж, гэж баяр хөөртэй явах нь аргагүй шүүдээ. Булган тєвїйл дунд сургуулийн 0 дугаар ангид лэвшин орж буй Жадамбын Товуу, 5 дугаар ангийн сурагч Дугар- жаавын Шагдар, Сэмжилийн Буянхишиг, Чимидоржийн Тува, Жадамбан: Цэцэгээ 6 дугаар ангийн сурагч Ойловчкамнын Уранчимэг нар түс бүр 10-20 зурамны арьс, ургамал, хорхой шавьжны хатаамал, ноос 500г- гас 1 нг, мөөг 500: 1-агс 1 кг, газрын торлсгоц ба лэ? шүүр зэрэг "ы тшалгаварып зүйлсээ. бүрдүүлжээ, Мөн, үнээ мал саах, хариулах ажилд эх” эцэгтээ тусал саны цээр өвс бухалдах ажилд иДЭВХТЭЙ оролиож, взэл талын хүүхэд 16|төгрөгийн ажил хийжээ. Үүвээс сэн гална хичээл нөмөө бататган уран зохиолын тюм ун-. юиж, сурагч Туяа нэг хүнийг бичиг үсэгтэй болгожээ. Булгай. аймгийн Орхон суманд амарсан гйнхүү ааалгаграа сайтар биелүүлж, химээлдээ зрчим хүчтэйгээр өрлөө, сурагчид | / Эдэ балт їєвлєр “26:46404 УОНЭГ Буурал Хархираа сүрлэг дүнхийнэ. Жүүний өгөөмөр сайхан байгаль сэт- тэл булаам ажээ. “Уулын ам өгссөн гсвийхрх лг сс ЇЇЗБЭЛЛЭЕ найрамдалд зориулсан галын наадамд Увс, Ховд аймгийн хөдөлмөрчид, түүний өсвөрийн үе нэгдмэл санаа зоригтой, нэг гэр бүлийн хүмүүс шиг байдаг нь энэ. түүдэг галын гэрэлд тод харагдав. Хөгжмийн яруу тунга- лаг эгшиг уянгалан пионерүүдийн цогтой дууны түрлэг дунд чадварлаг сайхан концерт сонирхож байсан бидний чихэнд урдын нэг ганид ХОО- лой бүрч сонин сайхан байв. «Эхийн пионерүүдийн төлөөлөгчид -оролцөв: Галын наадмын нээлтийн тугийг өр- гөмөгц: пионерүүд дуугаа дуулахад, ой цуурайтав Түүдэг галыг явган замаар олон хүн мацаж байв. Өнэ бол Хархираа уулын мухар Улиастайн голын. эхэнд байгаа пио- неєр сурагчдын галын наадмын тал- байд уригдагсад. ажээ, Эдний дунд - 8ХУ-ын автономит Бүгд Найрамдах Тувагийн Сакды ахлагчтай төлөөлөг- 1964 онд У аймгийн соёл урлагийн олны хайр талархал асаахад --Монгол-Зөвлөлтийн ард түмний дийн энэ концертын ах дүүгийн найрамдал мандтугай! -/МАХН-ын үйл хэргийн тухай-дууг»” дуулсан тэр пионер бол лаанбаатарт болсон Увс) хүлээж байсан пионер Пүрэвдорж байв, гоцлон тоглогч 9 настай Гэрэлтуяа, Оюунцэцэг хоё- рын дуулсан «Хүүхэлдэй» гэдэг орос ё 10 хоногоор Пионерүү: 2 ч, ” 5 “6 он төлөө Ё Р 2 2, 8, 5 чид авж байв, Пионерүүдийг. галын дуу, пионер Энэбишийн дуулсан Ту- наагмын талбайд дөхөж ирмэгц, огГ- й , ва ардын дуу, Ховд аймгийн сурагч , торгуй өөд хөөрч байгаа «Восход» к 1 Баяраагийн хөгжимд тоглосон «Ура- ф.Хангалуун дамрын цагт ө хөлгийн мөнгөн цаёаан” дүрс тод Ха- двс ! лын тэс мод» гэдэг ая үзэгчдийн НИРАГЛ Шуйнэ Жосэлр, х .9 ! д ? ТҮ 477 . и 3 Ь 5 Манай пионер багачууд рагдав. Энэ «Восход» хөлгийн.дүр- ! Чу хүлээв. Ингэж монгол зөв- Манлай бүтээл” гаргаж байна , ! лөлтийн ард түмний төлөөлөгчид ах Хамтын бүтээлч ажилд 13) 2 ! КА. 19 Ї : Яо дүүгийн ёсоор хөгжилдөн цэнгэж, Хамгийн идэвхтэй оролцож Н - д , Ж Олон нөхдөөсөө шалгарсан Сурвалжилсан ТЭМДЭГЛЭЛ Ї 2 Ї 1 ХҮРДНИН ган бат нөхөрлөлөө У ам Оюун охины зураг нь энэ. ДОАЛСЫ Сэ Ч ё 1 бататган гагналаа, Ж. ГОМБОСҮРЭНГИЙН : ЭХ - ї Н Батбаяр явсан гэрэл зүр у сийг «Монгол-Зөвлөлтийн ард түм- ? : ний ган бат найрамдал мандтугай!» Ө-- ө гэсэн сэдвээр хийх пнонерүүдийн : галын наадамд зориулж, Увс айм- Ь : БНАГУ-ын В. Пн- гийн. төвийн 10 жилийн сургуулийн багш Дунгаа санаачлан, пионерүү- дийн хамт бүтээж 8 метрийн өндөрт кийн нэрэмжит олон улсын пионерийн зус босгожээ. Бүрээн дуу хангинаж, данд 80 гаруй орны нээлтийн дохио өгмөгц пионерийн 1200-гаад пионер 15 «дугаар бүлгэмийн зөвлөлийн сурагч аятай тохитой дарга Мааяа, | Монгол-Зөвлөлтийн амардаг билээ. ард түмний үүрдийн найрамдлыг ЗУРАГ ДЭЭР. Ма най пнонерүүдийн тө лөөлөгчид ах дүү ор- ерөөж үг хэллээ. пнонерүүдийн Энэ цог золбоот жигдэрсэн жагсаал дузд зогсож байсан зөвлөлтийн тө- ны пионерүүдийн лөөлөгчдийг төлөөлж ахмад пионер 5 ї 5 хамт үзэсгэлэнт Сан ы үг хэлж манай пионер сурагч- Ж 5 й : : Балтийн далайн х9- дыг В.И, Ленин шиг дан онц сурч 2 2 УГ : Ч Л ЛҮҮ ан. Хэзээд бэлхэн! вөөнд. улмаар эх орондоо социализм бай- гуулах үйл хэрэгт хушуучлан орол- --Таван онцын төлөө! гэсэн лоо- Н. Доржийн авсан цож гялалзсан амжилт гаргахыг хү- зонгууд цуурайтаж, галын Дөл тэн- гэрэл зураг, сэж «ерөөв, гэр өөд хүчтэй цойлон бадарлаа, ” Монгол-зөвлөлтийн ард түмний Монгол-Зөвлөлтийн ард түмэн, салс интьл, чахваг галаа гланньл гажнал / авна чилыл 4 сан ф хашин орд гоёхон Эхийн сэтгэлт ГАРААН ДЭЭР Туг лоозон, бүрэз бөмбөр сүртэй ч гэдэг нь Тун хөөрхөн багачууд дүү нар урамтай ч гэдэг нь Жилийн Жинхэнэ эхлэх Эрдмийн сант Хөгжилтэй Хүүхдүүд ээ! Би, Вьеглам найз нарын «инь тухай ТОВЧ он на, -я, к.зяхан: Шьсгнам Өрөнд явж банхад үо- ромгор хар нүдтэй, хөөрхөн бор жаалууд газар бүр тохиолдоно. Тэд үргэлж баяр баясгалантай гүйлдэж б-йлаг юм. Хөдөлмөрт ямар их дуртай гэж | санана вэ? Тийм учраас цагаан завьүйлдвэрийн орчинд будааны талбай, загасчны : ах эгч нараа дууриагаад ус, сүрэл зөвх, тор гатах, машин техник цэвэрлэх, мате ? риал хэржлэл звөх, хУлсаар сай с! улга, малгай нэхэх зэрэг ажил хийцгээж байдаг юм. Вьетнамд сургуу лийн аасны бүх хүүхэд суралцаж байна. Сургуульд явахдаа Америкийн онгоцвуудад харагдахгүй гэж дал модны ногоон навчаар биеэ бүрхэж явдаг, Бьетнам хүүхдүүд машин техникийг яг та нар шиг сониохдог юм билээ. Я/ лангуяа авто машин үзвэл, елмий дээрээ зогсож байгаад л цонхсор нь бүгдийг нь суллах гэж байгаа юм шиг сонирхож харагддаг, Вьет- нам хүүхдүүд цагаан будаа тарих, загас барих, буйвол гэлэг тээвэрт таатай үхрээ билчээрлүүлэх дээ их дур Тэгж явахлаа мото их сонор соэзгого ажиллээх, Америкийн онгоцыг хармагшаа түгшүүр зарлан хаш- ЛАРА, ЛЧЛИНА. Л 1.ЛЛБЬ, /ЧРЛБА кл ЧИН, /чрхна.” ємнаь ачина “үрнэ тавиул. "чнна. ГӨвина ”. ЧРнБА/ ална”, чоуна /чвна.” гаянна/ Ї | Р зЛО ЭЭ Ч ам... т1н! улналаналладл галиг ална ланыл, "ээ Х....Зиниййнй нэмн Ошина. шань Ошина ӨВМӨЬ 018 зинь шиньс багшийн нь царай баяртай ч гэдэг газраас оюун шалгах эрдэм ухааны гараан дээр нь эгнээ жигдэрч Жингэнэх хонхны нь ч гэдэг урих дохиог тэвчин хүлээж «Жирэм зоригоо» улам чанга 0-5 догдлон байна. Хячээн чарм” хэтийг харах бүгд ашигтай Хүчээ хувиарлах, цагаа тооцох бүүр ч рэг . ЖАДАМБА. нь. хүүхдүүд сирч, сэжигтэй хүн цагдаа ах 21 тад сэмхэй. хэлчихдэг гааралдвал цэрэг гэнэ билээ Би, Халой хотын дэргэд байдаг Вьетнам--Монго- 27 лын найрамдал хорослод дээр бараг нэг өдөр өнгө- юм рүүлж,тэр үедээ: олон хүүхэдтэй уулзсан юм, Тэр үед цагаан будааны талбайдээр ажиллаж байсан хэсэг хүүхдээс цагаан будаа тарих амархан уу? гэж асуухад 8 настай охин Ли сураагүй байхад их хэцүү сурчи- хаар амархан байдаг. Бид цагаан . будаа тарих, УС- жуулзх аргыг багш, аав, ээж,ах дүү. нараасаа сур- даг гэг, Тэгээд монгол хүүхлүүд юу хийдэг юм бэ? гэж асуу хаар нь хурга, ишиг хариулдаг. Тэгэхдээ морь унаж увдаг юм гэж намайг хэлэхэд хүүхдүүд нх хөгжил- дөж юм ярилцаж хэсэг зүүр болсноо биднийг монгол найзууддаа баяр хүргэж байна гэж дамжуулаарай гэж захисныг эрхэм дүү нарт уламжилти,: Та нарт мэнд уламжилсаа хэсэг хүүхдийн ХоонГ . Эг энд нийтлэЗ. 31-00 "Сэтгүүлч Ж. Ядмаа. Манай таван аялагч хө түмэн сайхныг бахдан зу. Дөө нутгийн заан зузаан Ийвтэмдэглэл хөтөлсөөр алтан намрын 9 дүгээр сард улс монголын зүрх- Улаанбаатар хотодоо ирлээ. Сонгино хайрханы хөтөл дээр гарч ирүүт Зо хиолхүү нийслэл хотоо харцгаа та минь Улаанбаатарынхаа тухай дууг Дуулцгаая. Аль вэ. Зургиймаа чи эх лээч| тэж их л дэврүүн сэтгэлээр хэ. эхэд НӨХӨД нь Улаанбаатарын ту хай Дуу их олон.бий. Алий нь дуу лах вэ? гэв, ! --Аль дуртайгаа дуул! гэснээ Намуухан шөнө Түм түмэн зулаа асааж жвашсглллоншлжтэлгжшэлїтшго00плпл22СУяШЛЛАЫЛАТШАЛ МИНИЙ ТӨРСӨН НУТАГ МОНГОЛЫН САЙХАН ОРОН ёл. “4 хөгЛӨйлсүулүлэтллжт БЗБОРИГЧЛЭЖ ЭЛТО Нарлаг өдөр Бум буман толно гялбуулж гээд өөрөө эхлэн дуулахад нөхөд нь түрлэг өргөв, г--Засмал замаар жирийлгэж яваа га469 машины цонхоор эх хотоо бахдан ажиглаж явсан Хайгуулхүү «Айдаа манай Улаанбаатар ч хан уулын хормой, хатан туулын хөвөө, сэрүүн сэлбийн дэнж, хүн чулууны хонхорт өөрөөр хэлбэл дөрвөн уулын Дунд цэцэглэж байна даа. Надад даанч сайхан үг олдохгүй юм. Би зо хнолч байсан болч...» гэхэд: -- Манай зохиолчид Улаанбаатарын Хаа тухай олон сайхан шүлэг зо хиол бүтээсэн. Та бидний дуулж яваа дуунуудыг хэн зохиосон байх вэ? лэв. --Уучлаарай. Би зохиолчдыг зо Хнол бичсэнгүй гээгүй. Харин би зо хнолч байсан бол мөн ч олон юм бич нэ дээ гэж хэлэх гэсэн юм гээд Хай гуулхүү инээв. --Та хоёрын гэж Зохиолхүү эгдүүтэй өгүү маргалдах ч гайгүй Түүхчхүүгээр урд хаана юу байсан Одоо тэнд юу босож байгааг яриул маар байна гэж Зургиймаа сэтгүүл чийг өгүүлэхэд бүгд Дуртай зөвшөө рөв, Түүхчхүү мэдэхгүй м: «Би тэр болгоныг сайн байна. Гэсэн ч өөрийнхээ дэж байгааг ярья» гээд хоёр та Улаанбаатар хотын нэгдүгээр дунд сургууль. лаараа жирэлзэн өнгөрч буй орон сууцны олон барилга зааж, Дөч, тавин мянгатын орон сууцны барилгын энэ хавьд өнгөрсөн зууны эцсээр ядуу харчуулын урц овоохой хөглөрч, өлбөрч үхэгсэдийн дуу хан гинаж байсан юм гэнэ лээ, За энэ «Улсын их Дэлгүүрийн» (7 давхар байшин сүндэрлэж байгаа газар чинь «Усны гудамжны» эх юм шүү дээ ГЭХЭД: --Ёстой Л «усны гудамж» нэрэн Дээ зохицсон ус, шавар шавхай нь мэлтийсэн тахир мухир гудамж, сая хан болтол байсныг би сайн мэдэж байна гэж ОточмОо өгүүлэв. Аялаг чид, төв засмалаар хойш эргэж В. И. Ленинийг нэрэмжимт . монголын пионерийн Ордонг чиглэв. Жанжин Сүхийн хөшөө ургах нар ны зүг жолоо залж уулын орой дээ рээс ухаа хонгороороо дүүлэх адил харагдана. | гараад 8 гийн «булуу халж Монголын пионерийн ордны үүдэнд түмэн буман хүүхэд алаг цэцгийн дэлбээ адил үелзэн байлаа. Түүхчхүү --Энэ сайхан орд харш сүндэр лэж, энэ олон жаргалтай үрс бужиг нан наадаж байгаа газар ардын Хувьсгалын өмнө өдий төдий хүрд суврага эгнэж «хүрдний хүүхэд» ори лОн чарлаж байсан юм. Шарын шаш ны мухар сүсгээр ард түмний үр хүүхдийг мунхруулац төөрүүлдэг байсан өрлүүд аймгийн модон дуга на навтайж байсан тэр буйран дээр ШИНЖЛЭХ, ухааны охь юуг ард түмэн дээ үр хүүхэддээ хүртээдэг эрдэнэ чандманы уурхай у монгол улсын нх сургуулийн хичээлийн шинэхэн оарилга сүндэрлэж байна. Туул го лын хөвөөн дэх Богдын гурван сүм шувуу хоолох өндөр мод ёрдойж ба сан тэр газар орчин үеийн техник төхөөрөмжөөр тоноглогдсон аврага том үйлдвэр-аж үйлдвэрийн комбина тын яндангийн дуу хүнгэнэж: байна. За тэгээд алийг хэлж барах вэ?. Бүгдээрээ энэ зайсан толгой дээр Улаанбаатараа харая гэж өгүүлэхэд нөхөд нь манай Түүхчхүү байна» гэж бах дан инээлдэв. --Хөөе нөхдөө! гадаадын сэтгүүлч зохиолч, жуулчид манай Улаанбаа тарт ирээд ямар сэтгэгдэлтэй буцаж байгааг би ганц хоёрхон жишээгээр хэлж .өгөхүү гэж Зургиймаа сэт гүүлчийг хэлэхэд нөхөд зөвшөөрөв. Зургиймаа сэтгүүлч өврийнхээ тэм дэглэлийг гаргаад Шинээр ба рьж буй 2 лу гаар 40 мянга тын орон сууц ны барилга (5------0-2-т62 Улаанбаатар хо тын энх тайвны гудамжны нэ гэн хэсэг. М. Цэндийн авсан гэрэл зур гууд ОПГОЛЫН ЗҮРХ УЛААНБААТАР --Японы нэрт романч зохиолч Серу Мурамоцу ингэж бичсэн байна. «Бид Улаанбаатарт 83 хоног зочил лоо. Энэ хотод бид «мянга нэг шө нийн үлгэр»-ээс илүүтэй сайхан юм «Харж үзлээ,. Урьдын, цагт мод, уг ам “лаар ховор байсан цөл тазарт өргөн “талбайнуудтай Орчин үеийн хот сун эрлэн боссоныг харлаа... Улзанбаа, тарт очсоноорсо би 00 жилийл хоц рогдмол байдлын дараа монгол үн дэстэн долгилсон шинэ хөгжилд орж цэцэглэж байгааг нь сайн мэдэж ав лаа» гэсэн байна. За тэгээд манай Улаанбаатарыг «Азийн цагаан дагина» ч гэх шиг, улс монголын зүрх- Улаанбаатар хот ч гэх шиг янз янзаар магтаж бич сэн. байдаг. Харийн ноёд одоо л нэг ямар хоттой улс болохыг мэдэж бай гаа биз дээ гэж Зургиймаа ярив. Энэ сайхан. орд харшийг, эгнэж ярайсан мод цэцэрлэгийг, толийсон сайхан засмал зам, цэлийсэн өргөн цэх гудамж тэргүүтнийг манай ажилч түмэн, хүч хөдөлмөрөөрөө, нийслэлээ гэх халуун сэтгэл зүрхэ, рээ бүтээж: байна. Хэдхэн жилийн Дараа гэхэд. Улаанбаатар минь ю тай танигдашгүй сайхан болох б гэж тэд бахархан Ярилцсаар « гол» зочид буудлыг чиглэн дДавхи Зургиймаа сэтгүүлч ч олон вай кан зураг авчээ, , 0 " аймшигт цахилгаан - її. В. Дубровициий, “8.8: Өрлөв, дво үед роман: санааны га яаар цөм ярьдаг. болов. тухай сурагч багачуудын ху- рал чуулганаар маргаан болж, “шүлэг захиолд бичїїгдэж бай- на. Романтик байгуулагдан, тэр ч байтугай «Ро- мантин» нэртэй зуушны газар бий бөлжээ. ” Романтик санааны тухай ярихад хүмүүс магаад ч юм. бэ? бөглүү ой хайгын гүнд буудалласан хайгуул тинжилгээний апгийнхны гүүдэг ї8- яын утаа юм уу. эсвэл далай тэнги сийп. Дунд догшин Салхи шуургатай чадал мэдэн тэмцэгч хөлөг ОИГОЦЫГ, бүхий үүлсийг зүсэн. иїсэгч онгон жолоодож яваа писгэгчийн гухай. боддог... Яагаад гэр нэ гэвэл энэ бүхэл амь настай. өрсөлдсөн эрэлхэг зориг штшаарлдаг ажэл, Ялпганаар ойн ширэнгэ шугуйг Хай рап гарч, голын зах дээрхи овоохойд “Хоноглох нь хотын сургуулийн. хүүх дүүдийн хувьл бол романтик явдал мөн Тэгвэл хөдөө нутгийн оршин суугчид, гүн ойн анчны хувьд энэ нь ерийп хэрэг билээ. Харав хайгуул шинжилгээний газ рын ажилтан хүн нисдэг тэргээр ой тайгад хүрэлцэн ирж тохилог нямбай байр суупнанд орвол яах вэ? Тэрчлэн Түүлэг галын оронд авсаархан 6бө- төөл хийн Халаагууртай хавтгай ши- рэм байгаад, бат пайдвартай радио холбоотой бол яах ва? Ингарат ро- мантик санаа алга болох уу? “ АМУ-ын Ньетиамлп яайнчлаас ял”угэх байгаа түрэмгий дайны эсрэ! гэрч, чөлөө, эх өриыхөө төлөө баатар |! лагаар тэмцэж байгаа Вьетнамын ард түмний шулрага тэмцлийг дэл хийн “сая сая шудрага түмэн сай шаан дэмжиж байна. Саяхан АНУ- | ын ерөнхийлөгч Жонсон Өмнөт Вьет “мама 50000 цэрэг нэмж явуулах ту- хай шийдвэр гаргажээ. Энэ нь бузар лаййаа: улам өргөжүүлэх бодлого явуулж байгаагийн. тодорхой гэрч юм 5 Саяхан, НҮБ-аас БНМАУ-ын засгийн газартай хамтран зохиосон Ази, Алс Дорнодын эдийн засгийн комиссын газар зүйн хүрээнд багтаж байгаа орпуудын хүний эрхийн семи нар манай эх орны нийслэл Улаан- баатар хотод амжилттай болж өнгө рөв. - 5 Өнгөрсөн 8 дугаар сард ЗХУ «Космос» гэдэг дэлхийн ээлжиг хий мэл дагуул хөөргөв, Дагуулын бү- хээгт ТАСС-аас зарласан: програм- мын дагуу огторгуйн уудмыг үр- гэлжлүүлэн судлахад зориулсан эр дэм шинжилгээний аппарад тавьжээ. Дагуулд тавьсан аппаратууд хз- вийн байдлаар ажиллаж ирсэн мэ- лэзиүүдийг зохицуулан бодох төв боловсруулж байна 5 АНУ «Жеминай--5» гэдэг хоёр хүний суудалтай огторгуйн хөлөггөн гоцыг огторгуйн уудамд амжилттай. | хөөргөв. Огторгуйн | инсэгч Гордот ХКупер, Чарльз «Конрад нарын. жад лоодсон «Жемипай--б» хөлөг 8 хоног буюу 190 иаг 56 минут нисэж, дэл» үийн: бөмбөлцгийг 120 удаа: тойроол | атлантын полайд эсэн мэнд буужээ. Молон хоожижинжалокиипаокэкэхэмтжээжсиллэвээ-П-ПЦ-тттт-т-. хүмүүсийн клубүүд: ЇШ Түүн эрэв: нисах онгоцууд, хүчирхэг 11:211911118 урьдчилан төлөвлөсөн зувиараар яг хөтлөгч автомат шолоодлогоор хангагдвал ни- сэгч хүний хөдөлмөр “романтик Оиш болох гээс үү? Бид эндэгдэл 0с- лыг багасган, эвтэй аятай байдал бий болгох, хөдөлмөр хамгааллын дҮ- рэм болон хүний амь насанд аюул гай тохиолдож болох нөхцлийн: хоо- рондох зөрчлийг арилгахыг эрмэлзэж байна. Ингэхлээр бид романтик санаа ны эсрэг талынхан болох уу? Хэр хэвч тийм үгүй! Хүн амин хувна хи чээх талыг баримталбал байгальтай хийх ширүүн бөгөөд тэгш бин хүч- ний эсрэг тэмцэлд романтик санаа үхдэг, Байгалийг итгэл төгс байлдан дагуулсай” хуй романы, байсан, рууд дээр хамгийн жирийн ,ун чу- хал хэрэгцээт зүйлүүд тухайлбал, тэмдэглэлийн дэвтэр, цаас, үзэгний хушуу, шугам, баллуур зэрэг үзэгдэ нэ. Лангууны цаанаас дунд зэргийн нас, биетэй шил зүүсэн хүн худалдаа хийх бөгөөд гол худалдан авагчид нь сурагчид ажээ. Тэд бол тун догь ням бай багачууд) Аравтын болон зэс “мөнгөхнөөр энэ тэрийг худалдан ав- на. Олон өвгийн харандаа авья уу, эсвэл будаг авья уу?. Ямар ч болов дэвтэр авах мөнгө үлдээх хэрэгтэй гэж бодно. Лангууны нөгөө үл мэдэг онийлгой тэг хүй: -- Чи хэддүгээр ангид суралцдаг вэ? “Зургийн хичээлдээ юу юутай 0чЧ өнцгөөс пүдэа тиртэж байсан юмаар алтайхан машин, зєв «Хурц өнгөтэй хувцасласан хүүхэлдэй, вэл металлиар хийсэн хэрэм худал- дан авч байгаа багачуудын цогтой гялалзах нүдийг харахад хїчлээн таалалтай байдаг билээ. Хэрмийг бид өөрснөө ч хийж чадна» гэж тэр охин захидалдаа бичжээ. эрэв энэ охин хичээлийнхээ ( “дадлагыг одоогоор үргэлжлүүлэн байгаа бол их баяр хөөртэй бай гаа нь мэдээж юм. Учир юу гэ вэл тэрээр, өөрийн гараар хүүх дийн энирийн тоглоом үйлдвэрлэн хийж байна. Бас нарийн бэрх даал- гаврыг биелүүлэх итгэл түүнд хү» лээлгэсэн хийгээд, тэрээр уран гар- тан болж, бага ч атугай шинийг бү- тээл өөрийн болон нехдийр хөлөл- РОМАНТИК САНАА ГЭГЧ ЮУВЭ? " Одоо ч байна. Хаана хүн азэрваан зовоосон їїсгэн хэвийн хэвшмэл хөдөлмөр” эрхлэл, өөрийн ажлыг үнэлэн цэгнэа ахиж дэгжих 2үчьн бололдоогүй, урагш- ЛЯз өрмвлштЭэ тосэгты оүс Р бол тэнд романтик санааны ул мөр ч үзэг дэхгүй билээ. Тэгвэд бид, хэвшмэл байдал, ямар ч ухаан бодол заралгүй механик маягаар нэг янзын ажил гүй цэтгэхээс хүний хүч, оюун тархийг чөлөөлөхийг хүсдээг, Тэр ажлыг уйт гарлах, гунихыг ер мэдэхгүй хийдэг атлаа, юмыг чанартай сайн хийуэг машин “техникт шилжүүлэхийг зори- но. Хот газрын төвд орших. уужим саруул бөгөөд сайтар галлан дула4- цуулсан “тасалгаа цахилгаан гэрлээр гийгүүлэгджээ. Нам гүм дунд Шши- лэн савны Доорхи хийпй р халаагуур хөх дөл гарган асч, химийн нарийн багаж: хэрэглэлийн шилэн хооло4- ноос цайвар цэнхэр өнгөтэй шингэн бодис нэгэн хэв маягаар дуслана. Ца "аан халаад өмссөн хоёр хүн ширээ ний хажууд тонгойн суусан нь үзтэл чухал нэг зүйл хүлээсэн нь илэрхий ..Цаг мөч туп удаап өнгөрөх ажээ! онхны цаадах тролейбусын шуу гпиан үл сонсдох бөгөөд гудамж ны гэрлүүдийг цөмийн нь унт, раажээ. Тэгэвч цагаан халаадат хоёр цаг хугацааг эс анхаарна. Тэдгээрийн-нүдэнд шинэ шинэ. биет бодис бий болж үзэгдэх ажээ.. Шинэ нээлт! Энэ нь манай дэлхийд байту- гай, бүх орчлон ертөнцөд урд Өмнө байгаагүй нээлт санагдана. Химийн шинж чанараар одоо хүртэл огт суд лагдаагүй байсан тийм жижиг бие- тийн нийлмэгийг тэд бий болгон нээж, түүнийгээ хүн төрөлхтөнд бэлэг бол- гон барьж байгаа юм шиг бодогдоно! “Ёстой романтик санаа...Энэ бол хувь зохиолт хүний нэмэр хандив, али Ї ваа нэгэн“маргэжилтний онцгой эрх ямбын хэрэг огт биш. Харин өөрийн эрхэлсэн ажил үйлст дур хүсэл бү хий эрэлхэг зоригтон, шинийг сэдэгч хүний амьдралын дүр зураг юм. осква хотын Лениний нэрэмжит гудамжны бараг. төгсгөлд ОР- ших номын дэлгүүрт бичгийн хэрэгслэл худалдаалах салбар . бий. Тэндэхийн лангуу, тавиу- ХАЯГ УТАС 25005 док нэ? Ямар хичдэлийн дэвтэр чамд хэрэгтэй. байна? гэж сонирхон лав- лахдаа ялимгүй хатуувтар боловч нх анхааралтай хэлсэн учир хариу- лахгүй өнгөрөх аргагүй байв, -- Май энэ харандаа| Унагаачих ваа, чулуун үзэг, хэврэг эд шүү. Аа тийм чамд ташуу шугамтай дэвтэр хэрэгтэй шүү дээ. Нассанд дөчин ДО лоон мөнгө тушаачих.,Дуусчихвал дахиад ирээрэй. - Чамд тэмдэглэлийн дэвтэр үзүүлэх үү? гэнэ. Даруу бөгөөд сни- рийн мэргэжилтэй энэ хүн эрхэлсэн ажлаа романтик гэх эсэхийг бүү мэд, ямар -Ч болов тэрээр өөрийнхөө ажилд дур сонирхолтой, түүнийгээ Үр дүн багатай, залхуу хүрмээр, эн гийн юм гэж ер үздэггүй билээ. нисэх онгоцны жолооч | болж, огторгуйн уудмыг эзэмдвэл со- пирхолтой шүү дээ. Далайчин болоод Олон орноор жуулчлан одох нь мөн л дур булаам гойд ажээ. Гагарин, Терешкова нартай адил огторгуйн нисгэгч болохыг мян га мянган хөвгүүд, охид мөрөөдөнө. Свердловск мужийп Пьпима суу ринд амьдардаг. нэг..ОХин , бидэнд ирүүлсэн захиандаа яагаад ч юм, нэр алдраа бичээгүй боловч, эвлүү лэн угсрагчийн мэргэжлийн талаар их сонирхолтойгоо өгүүлжээ. «Нэгдү гээр дунд сургуулийн.. сурагч өхин, энэ хүүхдийн тоглоом, үйлдвэрлэн гаргадаг металл бүтээгдэхүүний заво Дад үйлдвэрлэлийн дадлага хийж байна. явааг т-- ! | сийн зүүний учгийг Үзүүр гарган шингээхээр Эцгийн дөрөөний сурыг | Нүх ахиулан жийхээр | Аавын хүүхдүүд төрдөг юм ЇЕ Ахиад дүү нар нь гар даг юм. мөрт нэмэр хандин оруулах болсноо ойлгон ухамсарлаж байгаа. билээ. Ийнхүү амьгүй металльд энэ охич амьдралыг “олж сүзжээ, Түүний га» раар боловсруулагдсан тэр металл хүн төрөлхтөнд чухал хэрэгтэй 18- дийгүй, баяр баясгалан төрүүлэх буйг тэр мэдэж байна. : Хаана ажил хөдөлмөрт баяр баяс галан бадрана, тэнд романтик санаа бий болдог юм. Хөдөө аж ахуйг ч аваад үзье, НИ ровск мужийн Куршино төсгонд сУу- даг Старковын Галя бичихдээ: --Ямар мэргэжил сонгон авах вэ? гэсэн асуудлыг би өөртөө аль эрт тавьсан билээ, Тэгвэл өДоө Ха8- риулт нь энэ| Би хөдөө аж ахуйн механикжуулагч болохоор Хатуу шийдлээ, Энэ мэргэжилгүйтээр Яяё- гаад ч би. байж чадахгүй болсноо ойлгодог боллоо: Машин хөдөө. ам ахуйд би үнэхээр татагджээ» гэсэн байна. 5 ХЭГ4) Мапшн руу, хөдөө аж ахуйд гэсэн зэрэгцээ байгаа энэ хоёр үгийг ан- хаарагтун! 2 Натя хөдөө аж ахуйн машин, өв- чин үеийн техийнтэй хамт ойлгож! байна. «Заавал механикжуулагчийн сургуульд өрохоор хатуу шийдлээ» гэсэп үгээр Натя өөрийн захидлыг дуусгажээ. . « (Үргэлжлэл. нь дараагийн дугаарт) Түрүүч нь 20 дугаар соннид сотт0 Ч ЕЕВАЛШЖЖЫЛ, Оглвиа/ ЛИВННЬ ЛЧРНА.” арилж,” нь, Гүралд. Лү Гана,” анинь, чин, 1.“чвэаа, / чинэ, 7, аввнь, /Гарчиы, “ална. ”. чннлА/ Аавын түүхлдүүд Оосор бүсгүй огторгуй! Одыг тоолон шинжлэхэ. Олом жирэмгүй далайн Гүнийг даган судлахаар Аавын хүүхдүүд төрдөг юм Ахиад дүү нарнь гар Даг юм. М. Даштогоо “тонн ги ИЕТЭ сүүина” Чанна, “емпЬ ний ний нтийлжиййналййлийлй хэндйлжийнййнэхийй лийн АА ини ин Энниййниий 27-р БАйшын 3-гдавхАр 324 325 НОМЕРЫН оРБОС | Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР ---- Сүхбаатарын нэрэмжит хэвлэлийн | комбинатад хэвлэв. | Индекс 14140 А--24072 “ууннл, гтвинтр, Л, чночг 5.Чрчлур “элит /,, “эртлэн ? трэнд, “энэнд, 8, “ҮРЭЭ, Л. ”ДВРУА. “НИНА. аралд х эрчиэл, црулн 5. чэлнлч ! рт “арал? золшта, энинид, ганид 5. гээ 5 эринд “энэн » тчлирэр ! “иира “чини 5, “ринал Х.чрира “арнд,? “аавд Х.Эвнд "аврү? зална. Эчиа, Лана /Чинна. 7, ган Г. ЕНЕВ. ГҮЛНВ.” “раа.” галч /ӨннАг ЧЯМНА” р чВЛЛЛЛЫ -Имюнерүүд мэдээлж байна... - - 7 :3::2 187) Нийслэлийн еренхий дунд сургуулиудын олон мянган пионер сурагчдын боловсролын цуваа Борнуурын сангийн аж ахуйд очин хүнсний ногоо хураалая. Бүх- пионер сурагч идэвх зүтгэлтэй ажил- ласны дундаас 10 жилийн 6 дугаар дунд сур- туулийн пионерүүд өдөр бүрийн нормыг 137- 140 хувь биелүүлж, бусад сургуулиудаас түр- үүлж явна , Ц. Чулуун (сурагч) Яам счдийн цусаа Увс аймгийн Улаангом хотын 8 жилийн дунд сургууль «Жимсчдийн цуваа» гаргаж, 6,7 ДУ- гаар ангийн 10 сурагч Хархираа уулын ӨнН- гийн хотгор гэдэг газраас үхрийн нүд 80. кг, аньс 14 нг, улаалзгана 10 кг түүв. Жимсчдийн цуваанд оролцсон сурагч Пүрэвдорж, Ширнэн, Дээшин, Цэрэндорж, Түвдэндорж, нар 5-49 кг жимс түүж, бусдвасаа түрүүлэв. Сурагчдын түүсэн жимсээр тус сургуулийн залуу байгальч- лын дугуйлан, амтат єайхан варень хийхээр бэлтгэж байна. Д. Содномпил Цэцэрлэгч болох охин Нийслэлийн 3 дугвар сургуулийн 9 дүгээр ангийн сурагч Чулуунбатыг ангийнхан нь «Мя- чурнн» гэж нэрлэдэг, Анхны соёлч нөхөрлөл- ийн гишүүн энэ охин үнэхээр цэцэрлэгч болох хүсэлтэй юм. Залуу байгальчдын төв станцын ургамал судлалын дугуйланд онц дүнтэй суралц аж төгсөөд, одоо 10 гаруй төрөл бүрийн амтат жимсийг өөрөө тарьж ургуулж чаддаг болжээ, Б.Сүрэн (сурагч) ширэн Сурагчдын туслалцаа Налайх хотын Найрамдал тосгон дахь (Даваа захиралтай) 10 жилийн дунд сургуулийн хэсэг сурагч Төв аймгийн Сүхбаатарын зам нэгдлийн өвсний бригадын ажилд туслалцав, Сурагч Ц. Дэнсмаа З0 тонн өвс бухалдаж тарамдсан байна. 2 дугаар ангийн сурагч Өлзий-Бадам хэдхэн Хо- ногт 80 бухал хийж, тус нэгдлийн ажилд өөрс- дийнхөө хүч чадлаараа тусласан байна, Х. Түвдэн. УРАЛДААНД ГАРАХЫН ӨМНӨХӨН Ихэр хоёр тамирчны тухай сурвалжлагыг З дугаар нүүрнээс уншна уу! 1 ! ширээний зогсч даамын. /АИИА. 7. ЛИЛА. , ЧИНЬ. “ЛИН. 7. ЛОВИНЖА.ЦГҮЛЛБА, Л” ЖА. 1. ЛЛЛНБА. Гхлна.”, “ЛИН. Ц чинь. галнна” ламта/ 4403 2322 ЗЫН 201528 Ф, ХЭЭ-ийн Төв Ховоо, Л “НЭРЭМЖИТ МОНГОЛЫН Ямар ч хүн, үргэлж өнгө ав хаатай гялалзаж, залуу халуун сэтгэлээр чээж дүүреөн баясч явахыг хүсдэг билээ. Өтлөхгүй залуу, өвтэгш сайн сайхан ЯвВа- хын уг сурвалж юунд байдаг юм бэ9 гэж та нар асуул: мэднэ, "Тэгвэл үүнийг «Виеийн тамир. спорт» гэж гуравхан үгээр ха- рнулж болно. Энэ гурван үгний цаана юу нуугдаж байгааг 1 нар насан багаасаа яваад, на- сан туршаа түүнтэй найзалж байж гэмээ харжтүүний ёмт шимт, ач тусыг үэнэ, Хүүхөд спорт хоёр хэр төржээ. Тв нар одон бөмбөгний врд хөлөгний цаана сууж, . унадаг дугуйгаар жи- рийлгэж, усанд загас шиг шум- баж, гар бөх- бөг газар унагаахгүй хөөрүүлж, нумын хөвч татаж, сумын мэр- гэнийг үзүүлэх хичнээн их. дур- тай билээ. Энэ чинь эрч хүчний эх бу- лаг, эрүүл ухаан, саруул 6бод- лын үндэстэйгээ салшгүй нөхөр лөж байгаа хэрэг ээ. Ямар ч хүнд ус агаар, унд хоол мэт хэ- рагтэй биеийн тамир опортоор эрэмбэ дараатай, тогтмол хи- чэгллэхийн ач гавьяаг бидих хүмүүс эрдэмтэн мэргэдийн амьдралаас харж болно. - В. И. Лөнин, хүүхэд ахуй цагаасаа спортын төрлөөр хи- чээллэж, цөллөгт байхдаа хүр- тэл ой тайгаар аялж, цанаар гулгаж, гимнастик тогтмол хий дэг байлаа, Тэгээд ч түүний бие . 5.:9552:5: 5441 үйлгЫЫг ЗҮАР:НЭГДЭРТИН | БЭЛХЭН БАЙГТУН! Ж.ЭНЫ. ган болд шиг хатуужиж, хаант засгийн харгис | дарангуйлалд нухлагдаж үвээгүй билээ. Их эрдэмтэн И.П,Павлов өндөр их настай болсон хойноо хүртэл гимнастик алдалгүй хийж, ца- наар залуу хүн шиг жирийлгэж явлаа. Тэгээд чтүүний бие хөн- гон гэж хачин, оюун ухаан... нь сэрэглэн гэж жигтэй байжээ. Ийм жишээ олныг хэлж болно. Энэ жишээнүүд та нарт дагах сайхан дуурнал, Давтах сайхан хичээл болох ёстой. : Хүүхдүүд ээ! Манай спортын мастер Доржжүгдэр багш Даржаа, цаначин Зундуй тэшүүрчин Лхамжав нарыг та онар юу эс андхав! гавьяат Тэд, хар багаасаа. спортоор хичэллэж, түүнийг амьдралдаа хууль мэт мөрдсөнөөс нэртэй сайн тамирчид болжээ, Ямар Ч юм багаас их, балчраас том бол дог шиг биеийн тамир апорт ч бас тийм зүй жамтай юм. Өнөө дөр 3 метр харайж гэхэд мар- гааш 4 метр хёрайх жишээтэй гээр амжилт нь ахисаар ёлдар- тай тамирчин болдог байна. Энэ бол уйгагүй тогтмол оролд логоос болохоос биш барин та- вин хийснээр болдоггүй байна.. Ёр нь хүний биеийн ямарч Р вэийнийнийни бэнййний 31 дэх жиллээ 54 шооны 0 :1965 оны 9 дүгЗэр сярын 15 2) УЛхагв мм. 22 (900) Үнэ 10 мө эрхтэнд биеийн тамир спорт сайнаар нөлөөлөхгүй байна гэж үгүй юм, Гагцхүү түүнийг зөв зохисоор нь, дэс дараатай, тогт мол хийхийн чухлыг анхаарах хэрэгтэй. Өөрийн орны спортын амжилтыг дэлхийн тэргүүний спортын амжилтанд хүргэх, би- вийн тамир, спортыг бүх ний- тийн үйл хэрэг болгох энэ эр» хэм хоёр зорилтыг биелүүлэхөд хүүхэд та нар хичнээн өндө үүрэгтэй билээ, Энэ үүргий биелүүлэхэд наоны бага өри эртээд бэлтгож, сургуулийн ж лүүдийг спортын жилүүд болч гож хосолбод зохих юМ, Спортын таван төрлөөр 80- хиогдсон, монголын Шогол су- рагчдын анхдугаар спартекиа- дад 428 сургуулийн 100000 пионер сурагч оролцсон нь м8» най пионер сурагчид, биеийн тамир спортод хичнээн Өргөн хүрээтэй татагдаж байгааг Хх8» руулсан билээ. Энэ сайхан уламжлалыг ж лийн жилд баяжуулж, ахма, (8) мирчдын хойчийг залгах: 8үн9Э жагсаалаа тэлцгээе! Хүүхэд спорт хоёр Хүсэл зориг хоёр. Салшгүй ихэр юм! Сейхан нөхөр юм! єр-ат-ан «р--ат-ар-т-арт-8Р арт-ат-ат-от-8”-Р- Алдартай тамирчин болоход юу Хүний эрүүл мэнд бүтээлч хүчийг дээшлүү- лэхэд биеийн тамирын хүмүүжил чухалд 8Ч холбогдолтой, Энэ асуудлыг биелүүлэхэд бага залуу наснаасаа эхлэх хэрэгтэй, Биеийн тамир спортын хүмүүжлийг эзэмшихийн тул шаргуу, уйгагүй ажиллагаагаар олж авдаг юм. Биеийн тамир гэдэг бол дэлхий дээрх. хамгийн нарийн оньсон техникээс ч илүү хүний биеийн мах- бодийг бүх талаар тэгш хөгжүүлэх шинжлэх ухаан юм, Биеийн тамирын олон төрлийн даога- лууд нь хүний бие махбодийг хөгжүүлэхэд чиглэгдсэн тус бүрдээ тусгай үүрэгтэй байдаг, Ийм учраас «Эрүүлийг хүсвэл биеийн тамирыг хүс» гэдэг сургаалын үндэс үүнд байдаг байна. «ХБХБ» «ХБХБ бол» гэдэг тэмдгийн нормыг жинхэнэ шаардлагын дагуу хангалттай биелүүлсний дараа спортын аль нэг төрлийг сонгон авах хэрэгтэй, Спорт гэдэг бол бивийн тамирын олон төрлийн аль нэгд буюу хэд хэдэн төрөлд тактик техникийн дээд мэдлэг эзэмшиж, уралдаан тэмцээнд оролцохыг хэлэх бөгөөд спор тын дээд амжилтанд хүрэхийн тул онол практи кийн талаар тактик техникийн мэдлэгийг шинж лэх ухааны үндсэн дээр гүнзгий судласан байх анхаарах вэ? ёстой, Спортын нэгэн төрөлд дагнаж бэлтгэх нь чухал ач холбогдолтой. Гэхдээ снортын ямарч төрлийг эзэмшиж байгаа тамирчин нь үндсэн төрөлдөө харшлахгүй туслах чанарын спортуу- даас заавал хичээллэх хэрэгтэйг мартаж болох- гүй. Спортын аль нэг төрлөөр хичээллэхдээ хам гийн багаад их рүү, хамгийн удаанаас хурдан руу, хамгийн вөөлнөөс хүчтэйд шилжих дэс да- рааг хатуу баримталж, төхник найдвартай тог- тоогүй үед хүч хурдыг нэмэгдүүлж болохгүй гэдгийг хётуу сахиж явах хэрэгтэй, Тамирчин хүн хичнээн амжилт гаргасан ч бардаж тайвши рёхгүй, хичнөэн бэрхїШээл тохиолдсон ч . түү- нийгалдраа мандуулдан аврата мастеруудынхаа туршлагаар даван туулж тэднийхээ хойчийг вал гамжЖлагч тэДТээ ямагт санаж биеийн тамир спор тоор эх орноо алдаршуулах тамирчин болох туй лын зорилготой байх хэрэгтэй. Х. Даш, (БНМАУ-ын спортын гавьяат багш) ХҮН ХҮҮХЭД ВҮРИЙГ ТАМИРЧИН БОЛГОЁ! ТОЙРОН АЯЛАЛД ОРОЛЦОЦГбОЁ: БҮР ГИМНАСТИК ХИЙЦГЭЭВ!тэм ДГИЙН НОРМ БИЕЛҮҮЛЦГЭӨЕ| АВСАН ҮҮРГЭЭ БИЕЛҮҮЛЖ АЛДАРТАЙ ТАМИРЧИН ТӨРҮҮЛЬЕ! ГИМНАСТИК, ХИЙХГҮЙ. БОЛ. БОЛОХГҮЙ. ЮУ! Бат гуайн хүү Ганбат гимнастик кийх дургүй байжээ, -4Гимнастик хийхгүй бол ердөө болохгүй юу? гэж ааваасаа Ганбат асуулаа. -Болохгүй ээ гэж аав Нь. Инээ- гээд, гимнастик бол хүн болгонд 348- вал хэрэггэй, Би чамд нэг жишээ хэлье гээд --Галт гэрэг буудлаасаа дөнгөж чадах кодлөнгүүт хурдаа шууд авч уу? гэхэд хүү: --Үгүй ээ гэлээ, Ват гуал цааш нь үргэлжлүүлэн: »--Чи бас л тийм юм, Нойрсож бай Хад чинь булчингууд суларчихаад л, Зүрх чинь хагас хүчээр ажиллаж, Тархи чинь бүүр амарч зогссон бай- даг юм. Сэрлээ ч гэсэн нэг л сул, нО- Мой байдалд дарагдаж хөдлөхөд Ч хөшүүн хойрго байдаг шүү дээ, Энэ инь өгдөөний гимнастикийг л шаар- аж байгаа хэрэг. . Одоо гимнастик ийвэл үү!.. Ээдээ, мөн сайхан даа! Зүрх судас чинь гавшгайлж | ажил» лаад л, уушиг чинь гүн. амьсгалаад л, чи Ч нойрмог байдлаа орхиод Л, ингээд чи Өдрийн ажилдаа гарахад бэлэн зэлэн болох нь тэр! Өглөө гим- настик тогтмол хийхгүй бол тийм бо- Ллохгүй ээ, Нойрноос сэрчсэн ч гэсэн Организм бас л нойрсож байдаг юм. Иймээс ч өглөө гимнастик хийх нь тэр нойрсолтоос салах ганц сайн арга юм. Гимнастик л хүмүүст цовоо сэр- гэлэн байдал өгнө гэлээ. -- Яагаад тэгж хүн сэргэж, цовоо --Ариунболдоо! --Баярлалаа, Баясгалан! юм бэ? уланал, чанаачал2ВЛ ганд” Лана авна, л Галтааг “ална анхыл бна Амжилттай тоглосонд чинь баяр хүргэе. -Танай баг чинь сайн байна шүү гавшгай болдог юм бэ? гэж Ганбат лавлан асуулаа. --ӨӨглөөний гимнастик хийж бай- хад биеийн бүх булчин, эд эрхтэн ажиллаж эхлэхээс гадна уураг тар, хинд үй түмэн тохио явуулдаг, Сё-» кунд дутамд өсөн нэмэгдэж байгаа тэрхүү тохионы урсгал нь тархийг сэ рээж ажил үйлд Дуудна. Эцэст нь тархинд байдаг мэдрэлийн олон сая эс өөр хоорондоо авцалдан нийлж найрал хөгжим шиг журам, зохион байгуулалттай ажиллаж гарна даа. Мэдэв үү? --Тэгээд цааш нь яах вэ? Аав аа? --Яахав, бие чинь цовоо, ажил.» лах сурах дур сонирхолтой болно шүү дээ. Чи аавыгаа мэднэ шүү дэд, Би өглөө бүр гимнастик хийдэг, Дв- раа нь хоол ундаа иддэг. Тэгээд ажил дээрээ ердөө ядардаггүй, --Та өглөө яагаад хоол идэж чад- даг юм бэ? Би өглөө хоолонд дандаа дургүй байдаг. Сургуулнасаа ирээд л иддэг. --Энэ чинь бас. л гимнастикний ач. Гимнастик хийдэг хүн ХООЛОНД сайн байдаг юм. Чи өглөө гимнастик хийдэг болбол хоол цайндаа сайн бол но. Үзээрэй л дээ. --Гимнастик өөр ашиг байдаг юм уу? -Байлгүй яахав. Биеийн хэлбэр галбирыг засаж нуруу цээжийг эгц байлгана. эргэх тойрох хөдөлгөөн, уян налархай байдлыг сайжруулдаг юм шүү дээ. Вас тэгээд зориг тэсвэр тэй болгоно. Хүний Дотоод сахилга хэн хэн байгаа батыг бүрэлдүүлж тогтооно, Хүнийг удаан хугацаагаар залуу байдгана.., Эцгийнхээ энэ үгийг хүү, маш 1: хааралтай сонссоны дара48! --За мэдлээ, БИ. ер нь 6 цагийн хичээлтэй өдөр их ядардаг юм, 38: римдаа толгой өвддөг, Үүнээс хойш өглөө гимнастик хийж байя, Харин өглөө босоод 3 гимнастик Хийх гө. хээр нэг л зүрх хүрэхгүй юм, Яагаад тэр вэ? гэж асуулаа. Хав: --Эхлээд тэгдэг юм, Тэр чинь ганцхан сураагүйнх шүү дэд. Зориг тэсвэр гаргаад л хэдэн өглөө хийчих, Тэгвэл аяндаа сурч дасаад, цаашдаа зуршил болчих бий, ОДОО аав. нь Өг- лөө гимнастик хийхгүй бол бие хө- шилдөж өвдөх шиг, нозоорох шиг бо лоод нэг л ёозгүй байдаг болсон. Гим настикаа хийгээд л байвал сэтгэл сая нэг тайвширдаг. Чи хэдэн удаа сайн хийгээд өөртөө хэвшилд зуршил бол» гоод авбал бүр амар болно доо гэлээ, Маргаашаас нь эхлэн. хүү аавын- хаа нэг адил өглөө бүр гимнастик тогтмол хийдэг болсон гэнэ. 4 дүгээр сарын 1-нээс Ганбат ӨГ- лөөний гимнастикаа гадаа, эрүүл агаарт хийж байгаа, Ганбат сайн хүү. Сайны баталгаа нь нэгдүгээрт, ийм чухал асуудлыг ааваасаа буюу ахмад настай хүнээс асууж Мэдсэн, хоёрдугаарт, өөрөө зориг гарган 9Г- лөө бүр гимнастик хийж сайн зуршил эзэмшсэн явдал юм. Хүүхэд бүр ийм зуршилтай бологтун. Б. Бор, (сурган хүмүүжүүлэгч) 1 ЧИННА, ИЛЛА.” ЧИНЬ. арилна нлна инА ОЛЖ ВА. ЛЕВ. “зонжА” “ИнНА. ИВБА.Л Хоёр тамирчин оролцохоор нэрээ бичүүлж байсан энэ охин одоо ул- | | | --Чантуу, Авгаандорж, Болд, Баясгалан гээд Л... --Та нар чинь энэ зун хэд хэдэн тэмцээнд орчих шив дээ. --Тэгсээн. Наадмаар тоглож П байр эзэлсэн, С4я биеийн тамирчдын өдрөөр зохиогдсон оёгсан бөмбө- гийн тэмцээнд Пбайр эзэллээ. Бидний гар нийлж бай на шүү. --Та нар пионер сурагчдын анхдугаар спартакна дад энэ багаараа орж алтан медаль хүртсэн байхаа? --Тэгсээн. Тэр спартакнадаас хойш бид багаараа тоглосоор голдуу нэг, хоёрдугаар байр эзэлж..| яваа юм. Ерөөсөө удаан тоглохоор санаа сэтгэл НИЙЛЖ, зан зангаа авалцаад гар, тоглолт нийлээд ирэхээр ам жилтанд хүрэх юм байна гэж сурагч Арнунболд ярив, Ариунболдтой ярилцаж байгаа цовоо бор охин бол одон бөмбөгийн нэгдүгээр зэргийн тамирчин Баяс галан билээ, Баясгалангийн энгэрт дөрвөн медаль гя. лалтээч байна. 1961 онд олон бөмбөгийн дугуйланд сын зэрэг цолтой тамирчин болжээ, Одон бөмбөгчин хүнд хурдан гавшгай хөдөлгөөн, хурц мэргэн хараа, байнгын дасгал хэрэгтэй гэж хайрт багшийнхаа зааж, сургаж байсныг Баясгалан охин үргэлж санаж тог- лодогоос амжилтанд хүрдэг байна. Баясгалан 1968 оноос хойш нэр цуутай төмирчидтай мөр зэрэгцэн тэмцэлдэж, сургуулиудын 1964 оны спартакиадаар мөнгө, хүрэл медаль, улсын баяр наадмаар бас мөн- гө, хүрэл медаль, хүртэж, соёл нийгэмлэгийн 1964 оны аврага болсон ажээ. Идэрчүүдийн шигшээ багийн тамирчин Баясгалан охин, Ариунболд хүү хоёр нийслэлийн 10. жилийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 10 дугаар ангид сурал- цаж байна, Ирээдүйд энэ хоёр тамирчны энгэрт хич- нээн медаль гялалзаж, улс орныхоо нэр алдрыг хич- нээн холд цуурайтуулах бол, Лав л амжилтанд хүрэх найдлагатай ирээдүй тэднийг лалла! байна. Г. Сэсмээ | | | | | НИЙСЛЭЛИЙН 23 ДУГААР СУР 8 ГУУЛИЙН 6--ГИЙН «Б» АНГИЙН СУРАГЧ Д.ОЮУН АККАРАТЫН ДУГУЙЛАНД 2 ЖИЛ СУРАЛЦАЖ УРАН ХӨДӨЛГӨӨНТ ГИМНАС ТИКААРАА: НӨХӨДДӨӨ ГАЙ ХАГДДАГ БОЛЖЭЭ. илнэ. гавины /тавнла 1 СВЛНА. ЧИЛВх.” ав В . грлчив 77 ГЭЭР СУРГУУЛИЙН 7. ДУГААР АНГИЙН ПИОНЕР Н.БАЯРАА ОДОН БЄМБӨГӨӨР 2 ЖИЛ ХИ- ЧЭЭЛЛЭЖ, СУРГУУЛИУДЫН АВ РАГА ШАЛГАРУУЛАХ ХЭД ХЭ ДЭН ТЭМЦЭЭНД АМЖИЛТТАЙ ОРОЛЦЖЭЭ. Т.БААСАНСҮРЭНГИЙН авсан | гэрэл зураг, э х ӨНИнй ИЛДАЛ ЛЫРВЭРА, ЛЖ /ҮТ2РСГ Үлглж. са 2 Ж ЕЭ З » 4 й - Уу Їнабинг | 9 2 - Їр УЛААНБААТАР ХОТЫН 24430 Й 25 “АД Ч АХ Ч ын, хүүхэд ахуй цагаасаа эхлэн улын үзэсгэлэн сайхныг гайхан Аян буурал аавынхаа толгой мэт гя лалзсан мөнх цаст уулсын ноён орги луудыг хачирхдаг байлаа, Хойт Тянь Шянь нурууны ноён оргид Талгар гэдэг уулын 5000 гаруй метрийн өн дөрт, Зөвлөлт Холбоот улсын уулчид тай хамт гараад тэр оргилыг «Мон- гол Ардын Хувьсгалт Нам» гэж нэр- лэх саналаа дэвшүүлж байсан 1964 оны 8 дугаар сарын 23-ны өдрийн 13 цаг хүртлэх 20 гаруй жилийн до тор би уулын хосгүй сайхныг үзэж мэдлээ, Уул гэдэг бол үнэхээр хосгүй сайхан байгаль юм, Эхний үед, шар тэрэг хөтлөн Сагсага, Хамар даваа, Даагайн даваа, Хөхөө, Ёлгос, Барха- сан даваанаас эхлэн өндөр өндөр дДа- ваагаар давсны дараа 1948 онд Улаанбаатар хотод ирж санхүү-эдийн засгийн техникумд орк суралцсан, Энэ үед Монголын уулын спортын үндсийг тавигчдийн нэг Дугуйчин Нямсүрэнтэй танилцан дугуйн болон уулын ер нь аяллын тухай сонир» хох боллоо. Тэгээд 5 дугаар сарын эцсээр Хан гайн нурууны ноён оргил Отгон тэн- гэр уулын оргилыг нээх анхны өндөр лөгийн авиралт хийхэд оролцож 1955 оны 86 дугаар сарын 1-нд зорь сон оргилоо эзэлцгээж «Энх тайван» гэж нэрлэсэн юм. Энэ үеэс манай оронд орчин үеийн авах анлатлыа зовчиишжилиэсласс С-ЭлСЛииВтнт БИДНИЙ ЖАГСААЛ Улаан өнгөтэй Бүчээ намируулаад Уяхан дуутай Бүрээгээ хангинуулаад Шингэн хоолойгоор Дуугаа дуулаад Хөнгөн алхаагаар Хөлөө нийлүүлээд Жигдэрч жагсах Бидний эгнээнд: Сурлагын амжилтандаа Тавын дүнтэй, Сурч мэндсэндээ Баяр бахдалтай Ухаарч оролдохоороо Зохион бүтээгч Урлаж хийхээрээ Уран гартан Хүсэл бүхэндээ Өөдөө тэмүүлэлтэй Хүрэх ирээдүйдээ Бат итгэлтэй Жавхаатай багачууд Ордог болохоор Жагсаал минь тэгээд Цогтой байдаг. : Л. Намжил (Дундговийн 10 жилийн багш) Е5, Ошелгн-с тттсит хвжтэжжтээжсио шанз миннн уулын спортын өндөрлөгт авирах ши нэ салбар үүсч хөгжсөн юм, Үүнээс хойш манай оронд Алтайн болон Хөвсгөлийн уулст олон авиралт хийж үндэсний мастеруудтай болов. Ви та нарт Зөвлөлт Холбоот Улсад хийсэн 10 удаагийнхаа авиралтын товч той» мыг танилцуулая, Би Зөвлөлт Холбоот Улсад зориуд уулын спортоор хичээлд лэх буюу уралдаан тэмцээнд орохоор яваагүй, сургуульд суралцахаар ОЧ- сон юм, Харин над нэг сайхан жав- шаан олдсон, Тэр нь: Урьд олж мэдсэн уулын спортын анхны мэдэгдэхүүний минь дээр Уу" лын спортын техникийн нарийн зүйл зааж сургуулийн өвөл, зуны амрал- тын хугацаанд уулархаг нутгуудад явуулан дадлага хийлгэх замаар над уулын спортын багшийн . мэргэжил эзэмшүүлж, эх оронд минь буцаах нө хөрсөг сайхан санаачлагыг Зөвлөлт Холбоот Улсын уулын спортын гавь яат мастер, гавьяат дасгалжуулагч И. П. Леонов гаргасан юм, Энэ багш онолын бэлтгэл заагаад зогсоогүй 1961-1962 онуудад Кавка зын уулсаар надтай хамт явж, бэрх- шээлтэй авиралтанд сургасан юм, Ийм ч учраас Зөвлөлт Холбоот ул сын спортын мастер А, Н.Пискарев, над уулын спортын цагаан толгой зааж сургасан багш бол И. П.Леонов үсэг холбож өгүүлбэр зохиолгож сур гасан хоёр дахь багш юм, Үүний дараа 1962, 1963 онуудад биеэ дааж Зөвлөлтийн болон, бусад орны уулчдын хамт дуртай ууландаа авирах эрхийг олж авч авирсан ЮМ, 1964 онд онол практикийн бэлтгэлээ улам гүнзгийрүүлэн Зөвлөлтийн 00- лон дэлхийн уулын спортын техник, арга барилд суралцан уулын спор, тын багш боллоо. Энэ бод Зөвлөлт Холбоот Улсын спортын гавьяат м30 терууд, багш, эрдэмтэдийн ач мөн, Уулчин А.Бямбадорж ПО элий хийлийн! тааанал ана, гчлааАЛ ална илла” /ЧИЛАА/ гчнжааг лахпаланна” 0) ХОЁР Өглөөний гим настик . тамирч ны амжилтын үндэс. ө ө э Хэн хүний давын өмнө ялгаж таня- хааргүй ихэр хоёр охин нийслэлийн 12 дугаар дунд сургуулийн 8-ийн «А» ан- гид сурдаг, Хичээл сурлага, царай зүс, хувцас хунар бүх л зүйлээрээ огтхонЧ ялгагддаггүй энэ хоёр Охиныг ангийн- хан нь Ихэр хоёр Должин, заримдаа ижил хоёр Должин гэж дууддаг байсан бол одоо ихэр хоёр тамирчин гэж нэр- ИХЭР 779797” 3, лэдэг боллоо. Ихэр 6 дугаар ангиасаа эхлэн хөнгөн .8тлё« тикаар хичээллэж энэ зун амралтаараа дугуйн спортоор уйгагүй хичээллэсний үрээр саяхан БНМАУ-ын 1965 оны ду. гуйн аврага шалгаруулах тэмцээнд оролцож, 100 гаруй шилдэг тамирчдаас багаараа 6 дугаар байр эзлэж хоюулая БНМАУ-ын 2 дугаар "зэргийн тамирчны їр Эрүүл эхийн унддс- Уулчин болсон ТАМИРЧИН Аранзал улаан бүчтэй та нарын лулд Алт, мөнгөн медалиуд аль хэдий нь хүртсэн Алдарт тамирчин ч бишгүй л бий. Ч нийн: заримы нь ч би харсан, эцэг, өнгийн цоморлигоо дэлгэлээ хараач! Цэгээн тагтаа халин нислээ тэр! --Энх тайвны төлөө». гээд харагдлаа --Эх орон мандтугай! гээд хувирлаа Үелзэн найгаж, яралзан бужигнаса! Улаан бүчтэй пионерүүдийн жагсаал Уян хатан, уран хөдөлгөөнт гимнас- тикийн Увдист ид шидийг үзүүлж байна, Хөрслөг бор хүү хэн билээ хараач! Хөх тэнгэрийн уудамд дүүлэн нислээ тэр! Мөнгөлөг өнгөтэй савлуураас Ч бариад Мөн ч сайхан эргэлдэж байна хар даа! Торон сүлжээ, торгон хилийн Тэртээ хоёр талаас тэмцэлдэн Тамирчны уран гоо, нарийн мэхээр наадан Торомгор жаалууд гар бөмбөг тог- лож байна. Хурц соргог хараагаяраа тамирчин хүн хөдөлгөөнөөрөө. тамирчин хүн Эрүүл сайхан цогцсоороо-тамирчин хүн Эх орноо хамгаадахаараа тамирчий хүй Хатааж давтсан ган болд болдог билээ. Хатан зоригтой баатар хүчтэн төр- ӨГ билээ тэр бай-. ранд Тамирчии пионерүүдээ урналан дууд ца би! Г. Лувсандорж, Хурдан шаламгай Тийм баатруудын хүндтэ ө ? нормыг давуулан биелүүлж «Ихэр хоёр» зэрэгтэн боллоо. Энэ тухай БНМАУ-ын спортын гавь) яат багш акмад тамирчин Алдар Фү нийгэмлэгийн дасгалжуулагч Даш гуа --Аль ч улсын түүхэнд нэгэн гэр бү? лийн ижил нэртэй ихэр хоёр тамирчий нэг төрлийн спортоор нэг тэмцээнд орол« цож ижил амжилт тогтоож байгаагүй юм. Энэ бол гайхалтай сонин тохиолдол бөгөөд бахархууштай зүйл мөн гэж бахдан ярьж байна. Ихэр хоёр охиноос --Та хоёрын хамгийн сонирхдог зүйл юу вэ? гэхэд. --Биеийн тамир. Нэн ялангуяа би хоёр энэ зунаас эхлэн дугуйн спорты бүр ч сонирхдог боллоо. Бид хоёр сай ч сурна, сайн ч тамирчин болно. Арад» дугаар ангиа төгсөхөд спортын маст рын зэрэг биелүүлнэ гэж зориг барда ярьж байна. Зүйтэй. Зорьсон зорилго чинь заавал биелэнэ. Тэгээд ч монголын улаан бүф тэн пяонерүүдийн дундаас төрөн гарсай ихэр хоёр тамирчин Должин маань эх о ныхоо нэрийг дэлхий дахинд цууриат лах ч юуны магад Алдартай тамирчи болоход чинь шаргуу оролдлого тэсвэ хатуужил хамгийн чухал хэрэгтэй. Ц. ЭРДЭПНЭБАТ, И. В. Дубровицний В. В.. Өрлөв олгоград хотоос Селивановын В Галя гэгч охин Ийм утга агуул- лага бүхий захиа илгээж хариу- лахыг хүсчээ. Түүний бичсэн захиа эпэ байна. «Ги ирээдүйд будагчны мэргэжил тай болох хүн, Энэ мэргэжил над огт таалагддаггүй юм. Тэр мэргэжилд би дур сонирхолгүй, ялангуяа дадлагын хугацаанд намайг ажилчны хувцас өмсөөд ажлынхаа байр тийш явж бай хад хажуугийн хүмүүс таатай биш харж байсныг ажигласан цагаас эх лэн би энэ будагчны мэргэжилд тун дургүй болов. Ажилчны өмд шаахайтай бид, тэр хүмүүсийн Өмнө хүн биш, арчаагаа вллсап амьтан мэтгүзэгдэх шиг болов. Үүнээс хойш ажилд ирэх хөдөлмөр- лөх лмар ч сонирхолгүй боллоо. Жийж байгаад ажил Өөрт эс таалагд вал хэрхэн дур хүсэл, бүтээлтэй Хэр Вжжниллах билээ 2 Намайг аль нэг газар явж суралц тэх болов. Би хаашаа Ч явахгүй, Нарт ертөнц дээр юуны тул амь арч байгаа билээ? Би хүнд хэрэгтэй Е! бүтээж чадах бол! гэж хааяа лоход дотор давчдах Юм» гэжээ. Гунигтай захиа байгаа: биз! Өөрийн ирээдүйн мэргэжлээ олж, үр дүнг Нь їзэж амжилгүйгээр энэ охин яагаад канаа сэтгэлээр ингэтлээ. унадаг би тээ? Г ажлын хувцастайгаа трамвай гаар явж байхад хажуугийн Х мүүс хялайн харлаа гэх нь түүн бүх шалтгаан болж хэрхэвч “ЧАДАХ гүй юм. Дашрамд хэлэхэд хялайн хардаг Нь ч зөв, Гэхдээ хүмүүс тэд ний бохир муухай хувцсыг зэвүүцэн Карснаас биш, будагчны мэргэжлий нь хялайгаагүй шүү дээ. Ажлынхаа кувцсыг чемодан саванд хийж 0ЧООД аля болон түүний найз Охидыг Үгийг Ж. Дашдондог МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН Ардын баатар хувьсгалчдын Асаасан галыг бадруулж Ашдын жаргал авчрагчдын Атгасан тугийг мандуулья Ард түмнийхээ Агуу орныхоо Ачит намынхаа Ах эвлэлийнхээз Ариун үйлсийн төлөө ХЭЗЭЭД БЭЛЭН Ухаант жанжин Сүхбаатарын Урналан зааснаар замна”” Уудам монгол орондоо (07927 бэлл 2МА АА э ЄВ барилга байгууламжийн ажлын өмнө солиод өмсч болохгүй гэж үү? Хэрэв уурын зуухны галч юм уу, авто меха никч, эсвэл ачаалагч хүн өөрсдийн ажлын хувцастайгаа ажилдаа ирж оч вол юу болох вэ? Тэднийг лавл ва- гонд оруулахгүй шүү дээ. За иймэрхүү дур зургийг төсөөлөн бодоцгооё, Галя сургуулиа төгсгөн анхныхаа цалингаар гоё сайхан хув цас худалдан авч өмсөөд, барилга байгуулал, нөхөд дээрээ ирэхэд найз охидууд нь түүнийг тойрон шагшина Тэдэнд Галя юу гэж хэлэх в9? Бод вол, : --Охид 00! Найз нараа, миний хув цсыг халтартуулуузай. Би өнөөдөр гоёлынхоо хувцсыг өмссөн Юм гэх эн уд нь үүнд эртүйрхэх ү? , ТАДЗНД ойлгомжтой Гёля ч 0ё0 бусдыг зөв ойлгон, уцаарлахгүй бай вал зохино. Мянга түмэн будагчин бий. Тэд, өөрсдийн мэргэжилдээ дур хүсэлтэй түүгээрээ бахархдаг билээ. Тийм б0 лохоор алив нэг цэвэр гартны нүдэнд өртөгдөхдөө айн бачимддаггүй юм. Олигтойхон будагчны өөрийн үнэ цэн тэйг мэдэхэд амархан. Тэр, шинэ суу цанд нүүдлэн ирэгсдийн өмнө сүүл чийнхээ хурц содон будгийг гялтагз» нуулан түрхэж нүдий нь хужирла ДАт билээ. Вудагчин хүний бийрээр түрхэгдэж байгаа сүүлчийн зурв8с шугамыг үзээд хүмүүс барилгын бои гадын бүх ажилд үнэлэлт ӨтӨх нь олонтой, Эрт дээр үед ийм заншил байсан гэдэг «Сайныг дагавал сарны гэрэл» гэгчээр мастерыг дагалдан бу ралцеан бол «маш гоё урлал» хий ХҮНДЭТГЭЛИЙН ДУУ Угтах эв хамтыг байгуулья. : Дахилт Бөмбөрцөг дэлхийн үрстэй Бөмбөрийн дуугаар урагшлаж Бүхний зорьсон алсын зүг Бүрээн дуудлагаар тэмүүлье! Дахилт Бвьг 0103 Ї4 | ! Цаа ОВТИСт 3.вдАвхар:5247:325 дэг болох, нзхмэлчинг дагалдсан бол - хатгаж шаглаж сурах, хэрэв гутал чинг дагалдсан бол гутал оёж, будаг чинг дагалдсан бол барилга байшин будаж, чимэглэж: сурдаг гэнэ. Тэгэх- дээ өөрийн багшаас илүү сайн хийх, нэг үгээр хэлбэл Юмыг сурсан шиг сурч «Алтан гартан» уран үйлчин болох хэрэгтэй ажээ, Тэр цагт ча майг мастер гэж нэрлэн авьяас би- лэгт чинь зориулж баяр ёслол үйл дэх болно... М тан гэдэг хүндтэй нэр алдар бий болжээ. Галягийн хувьд гэ вэл будагчны мэргэжил бусад мастер тай адил энгийн боловч нарийн ажил анай оронд мастер -алтан гар гөдгийг ойлгоогүй учир түүнд ажил Чин хүний бахархал төрвөгүй нь илт байна. Галя бүсгүй, Галинагийн бри гадын бүрэн эрхт гишүүн болж, ний тийн сууцны барилгаа онц үнэлэлтэй хүлээлгэн өгчээ гэж бодьё, Тэр бай ранд орохоор нүүдэллэн ирэгсэд: ба рилгачин та нар тухайлбал: чулуу- чин, шаварчин, будагчин, цөмөөрөө оайн байна! гэх болно. Энэ үг Галяд баяр баясгалан төрүүлэхгүй гэж үү? Төрүүлнэ шүү дээ Галя өөрийн замыг үнэхээр буруу сонгон авсан уу? Тийм ч байж болох юм. Арван зургаан нас үнэхээр гэ нэн хонгор байдаг, Тэгвэл яах ёстой вэ? Дахиад л ши нийг сонгон эрэхээс биш яахав. Ла боратори, зураг шугамын газар, ху- далдагчийн лангууны дэргэд тохирох Мэргэжлээ хайж шалгах нь зүйтэй, эрж бэдрэгтүн. Харин нүдээ бүлций Төл уйлж хайлах хэрэггүй.” Өөр нэг захидал үзье. Бид, манай сургуулийн анХны төг сөгчнд, аттестаттайгаа хамт ажилчны зэрэг авлаа, їКНишээ нь: Би өөрөө то нарчин, Чамд энэ мэргэжил таалаг даж байна уу» гэж хүмүүс асуухад, таалагдаад -.байхдаа ч яахав дээ гэж би хариулдаг. Үнэхээр тийм юм чинь дэ. - Бүх амьдралаараа дан токарчин байхыг би хүсэхгүй, Дээд сургуульд орвол хавьгүй дээргшүү дээ. Гэвч орно гэдэг амаргүй ажил. Ингэхээр миний зүрх сэтгэл юунд ч төдий Л хүчтэй татагдахгүй байна. Зөвхөн дипломын төлөө дээд сур гуульд орвол гутамшигтай хэрэг. Хэ р9в мэргэжил Нь миний сэт9лд 96 таалагдвал тэр дипломоор би яах юм бэ? Хүмүүсийг болон өөрийгөө хуурч амьдрахыг би хүсэхгүй гэжээ, Налуг хотод оршин суугч Светлана охин овгоо бичээгүй ирүүлсэн захиан даа дээрхтэй санаа сэтгэл яв цав ТО чирч байгаагаа илэрхийлсэн байна. Зв, нь эвл ун аваамыыг сэ. явна жан. са бичигджээ, Нийгэмд ө6- рийн зөв байраа олж чадаагүй бай гаа хүний талаар давтан ярья. Хїн бага балчир насандаа амьдралын замд гарч тэмтрэн эхэлдэг. Энд хам гийн чухал нь Калуг хотын Светлалд өөртөө ямар сүрхий шаардлагатайг дурдвал: «Даруу амьдарч хүмүүсийг болон өөрийгөө хэзээ ч мэхлэхгүй. Ажил лахдаа зөвхөн мөнгөний төлөө биш! Өөрийн байр ажлыг уйдгүй эрэх! Хү чээ шавхан бүтээл гаргах тийм байр, ажил дээр байх» гэжээ. үн бүр өөртөө ийм шаардлага тавьж, ингэж бодож байвал нийгэмд өөрийн байраа зөв олж зорилтоо хангана. Гэхдээ юм бүхэн бэлэн зэхээтэй байх биш, Бүхэлнд өтөөөөэөлээз илэрхий жишээ авья. АнЖ” в ямар ч мэргэжил над эс таалагдвал яах ёстой вэ? топ Павлович Чехов бол эмчийн мэргэжлийн хүн, Муу биш эмч гэж хү мүүс Түүний тухай ярьлаг байв. Гэтэл уран зохиолын хувьд Хүн төрөлхтөнд ихийг бүтээж дэлхийд нэрд гарчээ. Бородин ч гэсэн авьяаслаг химич» байв. Гэтэл түүнийг хөгжмийн 30 хиолчийн ажил алдаршуулжээ. Өө- рийн хөдөлмөрийн анхны алхамаа т0 карь, слесар, цахилгаан. монтероор эхлээд нэрт эрдэмтэн, инженер, за водын дарга болсон хүн цөөнгүйг бид нэрлэж чадна. Найз нараа! Та нарыг заавал. мэр гэжлээ соль гэж зөвлөөгүйг оЙлгоо рой. Олон хүн өөрийн анхны. мэргэ жил дээрээ үлдэж, эрхлэсэн ажлын хаа жинхэнэ мастер болохыг эрхэмлэ дэг. СҮргэлжлэл бий) “Түрүүч нь 20,21 дүгээр сонинд Зөвдөөд бурууджээ Ганбатыг гэртээ ирэхэд, аав ны: -- Хичээл тарсан дарай бараг ха- гас цаг хиртэй хаагуур явав гэж асуужээ, - Аав аа!Би нэг хүнд гус болоол гэж Ганбат хариуллаа. : - Аатийм үү Миний хүү ямар хүнд тус болоов гэж аав НЬ баярлан асуув. -4 Хөдөөний нэг эмгээ зам дээр буучихаад юмаа даахгүйядаж ява-. хад нь би шуудайтай юмы нь үүрч гөрт нь хүргэж очсон юмгэж Ган- бат ярив, ( -- Яамай яамай, миний хүү сайн байна. Ядарсан хүнд тус болох х9- рэгтэй гээл аав нь: - Тэр авгай миний хүүг юугаж байна даа гэж асуув. -- Бага хирнээ яасан бузгай санаа тай хүүхэд вэ? гэсэн Бас надад энэнийг Өгсөн гээд Ганбат өврөөсөө 5 төгрөг гаргаж үзүүлэв. Аавын нь баясангуй байсан царай гэнэт ху- вирч: -- Ишш миний хүү овоо зөвдөж явснаа буруудчихаж дээгээд толгой. сэгсэрчээ. Ганбат чухам яагаадбу- руудсаныг нь хүүхэдта нар бодож олл доо! сонмийИИЖ,. 1 Х. Цэрэндаваа 5аслхай хөлт УАЇД ТОЙ : ПЬЯЛЛГЫ Хариуцлагатай эрхлэгч шон Ж. ШАГДАР || Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэв. лэлийн комбинатад хэвлэв. ) А-24078. Индекс 14140 “ар ал аР-ат-и9 48-88 -88 ож-ар-ит-ит-иж-и2 Ш. -авт-ат--иат--ит-ав- ШИНЭ ЖИЛ Хичээлийн шинэ жил гэвэл эхэлчихсэн, Оны эхэн гэвэд болоогүй байна. Тэгэхээр юун шинэ жил байдаг билээ гэж та нарын зарим нь гай- хаж магадгүй юм. Гэвч хэний энгэрт соёмбог бяцхан тэмдэг дөл гялалзаж байна вэ? Хэний хүзүүнд гал улаан бүч намрын хонгор салхинд намиран хийсч байна вэ? Эд бүхэн цөм 9 дүгээр сарын 15-ны өдрийг хоног тоолон хүлээж бай сан билээ! Энэ өдөр манай орны бүх сургуулийн сураг- чид шугам жагсаалд жигдэрлээ. Дуудлагын бүрээн дуу хангинаж бөмбөрийн дуутай хосол- лоо. - Салаа дуулж бай! Ноом-хон| -- Бүлэг дуулж бай! Ноом-хон! гэсэн хөнгөн шингэн цовоо дуу цуурайтлаа. Ингэж 1965- 1966 оны хичээлийн жилийн залуучуудын эв- лэл, пионерийн ажлын нээлт боллоо, Нийслэ- лийн гуравдугаар сургуулийн мянга шахам пионер их хаалгын өмнө жигдрэн жагсаж, пио- нерийн ахлах удирдагч цуглааныг нээж хичээ- лийн эрхлэгч үг хэлэхдээ: -Бид энэ онд МПБ-ын 40 жилийн түүхт ойг сурлага хөдөлмөрийн өндөр амжилтаар у” тан тэмдэглэсэн юм. Үүнийгээ өнөө жил улам бататгаж улам ихийг хийж, ихийг бүтээх хэрэг- тэй байна. Ялангуяа анх түрүүч манай сургуулиас тө рен гарсан «Соёлч» нөхөрлөлийн хөдөлгөөнд сурагч: бүр идэвхтэй оролцон, хамтран сурч, ажиллаж, аж төрөхийн сайхан дууриал эзэм- шиж, эх орныхоо ирээдүйн төлөө хэрэгтэй ир- гэн болон хүмүүжицгээе гэлээ. Сурагч Намс- рай, Чулуун нар зуныхаа амралтыг зугаатай сайхан өнгөрөөснөө хэлээл хичээл номондоо шамдан суралцаж, пиоперийн ажилд идэвх чармайлттай оролцохоо нөхөддөө илэрхийллээ. Ийм түүхт үйл 9 дүгээр сарын 15-нд сур- гууль бүхэн дээр баяр ёслолын байдалтай бол- ТҮ Манай сурвалжлагч замчшитиРшэт-аи ий -д--ийн-ий-ийн ит эй Жил бүзэйн 90 дүгээр єа- рын 15-нд олон зуун баатар чууд пяонерт элсэж, «МАХН АЯын үйл хөргийн төлөө хэззэд | бэлхэн» гэж тангараг өргөдөг / билээ, ЗУРАГ ДЭЭР: Янамдаа тангараг өргөж бай түмний интернацноналч “Орон «Монголын пионерийн байгууллага эг нээгээ залгамж үеийнхнээр тэднийг МАХН-ын үйл жүүлж, үнэнч, Д. Сүхбаатар тэргүүтэй Ц үеийнхний хувьсгалч уламжлалыг төртэй залгамжлагч, халуун эх оронч,улс үнэнч, байнга бэх- хэрэгт ахмад нэр тэй», найрамдалд Ф БУХНИЙ ПРОЛЕТАРИ“НАР, НЭГДЭГТИН!!. Н:ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭЛ БЭЛХЭН БАЙГ ТУН! их социализм коммунизмын ялалтын төлөө бадрангуй тэмцэгчид болгон хүмүү жүүлэхэд бүх ажлаа чиглүүлэх үүрэг- (МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд на рын Зөвлөлөөс Монголын Пионерийн лагын 40 жилийн ойд ирүүлсэн баярын бичгээс) Байгуул 21 дэх жилдээ 1965 оны 9 дүгээр сарын 22 Лхагва М:28 (007) Үнэ 10 мө Шин, Та бид, хэдхэн сарын өмнө МПБ-ын яруу алдарт 40 жи- лийн ойг орон даяар нийт ард гүмний хамт баяр баясгалантай тэмдэглэн өнгөрүүлсэн билээ. Түүхт ойгоо угтаж МХЗЭ, Пио- нерийн байгууллага, пионер су- рагчдын дунд зохиох ажлынхаа агуулга, арга хэлбэрийг бая- жуулан, залгамжлагч анхду- гаар чуулган, эвлэл-иионерийн ажилтны улсын анхдугаар зөв- лөлгөөн, МПС-ын анхдугаар спартакиад, математикийн ул- сын олимпиад зохион явуулж, тэдгээрт пионерүүд идэвхтэй оролцсон юм. МПБ-ын түүхт 40 жилийн 0й угтсан өдрүүдэд манай пио- сурагчдын нер санаачилсан Нишийн Энн АЖЛЫН НЭЭЛТ-ШИН9 80РИЛТ хүүхдийн кино геатрын мото- рын дуу хүнгэнэж, радио стан- цын долгион цуурайтаж, цагаан алтны цуваа уртсаж, дуу хуу- рын эгшиг сүр жавхлантай уянгалсаар байлаа, МАХН, ардын засгийн газар Монголын пионерийн байтуул- лагыг түүний яруу алдарт 40 жилийн ойг тохиолдуулан ар- ДЫН Хувьсгалын их удирдагч Д. Сүхбаатарын нэрэмжит бол- гож, Д. Сүхбаатарын одонгоор шагнасан явдал сургууль, МХЗЭ, пионерийн байгуулла- гын бүхий л ажлыг цаашид улам сайжруулж, пионер су: рагч бүрд социалист шинэ эрин үеийн хүний ариун нандин ча- “чарыг шингээн эзэмшүүлэх та- лаар их үүрэг хариуцлага хү- лээлгэж, улам ихийг, бүтээх уриа жигүүр болж байна, Ийм ч учраас бид хичээл сурлага, хөдөлмөр, амьдрал үйл ажил- лагаандаа аймшиггүй Чин 30- ригт Сүхбаатар тэргүүтэй ма- най ахмад хувьсгалчдаас үлгэр жишээ авч, ажил үйлс бүхэнд Сүхбаатарын гэрээсийг мөрдөн дагаж Сүхбаатарч ёсоор амь- дарч тэмцэж, ялж сурцгаах ариун үүргийн эзэд юм. Манай сургуулиудын дэргд- дэх МХЗЭ, МПНБ өөрийн эгнээг залгамж үеийнхнээр байнга өр- гөтгөн . бэхжүүлж, тэднийг МАХН-ын үйл хэрэгт үнэнч, Д. Сүхбаатар тэргүүтэй ахмад үеийнхний хувьсгалт уламжла» лыг нэр төртэй залгамжлагч, халуун эх оронч, улс түмний интернационалч найрамдалд үнэнч, социализм-коммунизмын ялалтын төлөө бадрангуй тэм- цэгчид болгон хүмүүжүүлэхэд бүх ажлаа чиглүүлж сурагч бү- хэн хүч чадлаа чандлан дайч» лах шинэ хичээлийн эхэн болж байна. МХЗЭ-ийн Төв Хороо, МПТ Зөвлөл, Монголын пионерийн байгууллагын дүрмэнд заасан 8соор. Монголын Пионерийн залгамжлагч 2 дугаар чуулга ныг 1967 онд орон Данар 304 хион. явуулахаар шийдвэрлэж байна. Пионерийн залгамжлагч 9 дугаар чуулганы ажил Монгол Ардын Хувьсгалын 45 нсилийн ой, Октябрийн Социалист Иж хувьсгалын 50 жилийн ой угт сан их ажилтай нягт холбогдон явагдах учир МХЗЭ-ийн Төв Хороо, МПБТ Зөвлөлөөс аймаг хотын пиОднерийн зөвлөл, пионе рийн бүлгэм, бүлэг салаа бү рийг залгамжлагч 2 дугаар чуулганаа угтсан 2 жилийн тө лөвлөгөө зохиолгон ажиллуул залгамжлагч 2 дугаар чуулга ныг угтаж их ажлыг өрнүүлэх зорилт дэвшүүлэн тавьж байна, Пионерийн залгамжлагч 8 дугаар чуулганаа сурлага, хє дөлмөр хүмүүжлийн өндөр жилтаар угтаж МАХН, ард түм нийхэвр Итгэл найдварыг нН твр биелүүлэхийн төлөө бү хүч авьяас билгээ дайчлай ажиллахыг урналт байн, ү/рэбүдэн-сонины Тушиг ТУлгУУ/ Юу? голлон анхаарч бичих вэ? Сопин, идэвхтнээс ирүүлсэн мэдээ магсриалаар бүтдэг. учир идэвхтэн бичигч бол сонины түшиг тулгуур мөн. Манай сонины газар өдөр бүр, өргөн уудам орны өнцөг булан бүрд сургууль пионерийн ажил амьдралд гарч байгаа хамгийн шинэ сонин үйл амьдралыг мэдээлсэн идэнхгний олон еєрван захидал мэдээ ирдэг. Їэдний зарим нь нмар сэдвийг яаж бичих вэ? гэж асуусан байдаг. Идэвхтэн, бичигч бүхэн юуны өмнө сургууль пионерийн ажил амьдралд гарч байгаа хамгийн шинэ сонин үйл явцыг соргог ажин судлаж, бичих хэрэгтэй. Тэгэхдээ бичсэн зүйл ав саархан санаа үзүүлэлт годорхой, тоо барим! магадалгаа үнэн зөв, хэл найруулга бүрэн гөгс байвал зохино. Танаас ирэх аливаа материал манай пнонер сурагчдын ёс суртахуун, бие бялдар гоо сайхан, оюун ухааны 13007:331118811811133333) хөгж: лийн, үрэлт шаардлагад нийцсэн, сургууль “амьдра. гын холоо, сургалт хүмүүжлийн гол асуудлыг гүнзгий харуулсан ялангуяа пионер багачуу- дын өөрсдийн нь санаачилсан идэвх үйл ажиллагаа байвал бүтээлч харуулсан хөдөлгөөн, зэргийг тусган сайн байна. Бичлэгийнхээ хэлбэрийг байнга өөр- чилж, санаагаа бүрэн үзүүлж, сопн- ны бичлэгийн олон гөрлийг (мэдээ, мэдээлэл, тэмдэглэл, сурвалжлага, өгүүллэг, найруулал, тойм зэрэг) сонгон авч бичих хэрэгтэй. Гэрэл зургийг үйл амьдралтай авч буулга- сан зургаа хальсны хамт тодорхой тайлбартай ирүүлэх хэрэгтэй. Тэ- гэхдээ гэрэл зураг нь гэрэл сүүдэр тохирсон, хар цагаанаар тод ялгар» сан байвал хэвлэлийн шаардлагад гохирно. Орчуулгыг заавал эх материалын 1888111811388111118133111393175”7 727757, -с111) Бэй -- хамт ирүүлнэ, Орчуулах зүйлээ сайн шилж,, зөв сонгон авах хэрэгтэй. Та- ны бичсэн мэдээ материал цаг үе- тэйгээ яв цав нийцсэн байвал шигчдад таалагдах болно. ун- Удахгүй болох гэж байгаа Монго- лын хувьсгалт хэвлэлийн 45 жилийн ой угтаж, бичигч идэвхтэн бүхэн хүч чадал оюун ухаанаа шилдэг сайн бичлэгийн зүг дайчлан ажиллацгаая, эөррээр | чид тус сумын «Цог» нэгдлийн та | 5 "ирэн, “ирнэ.” гараа ”.ИИНВ. /ЧИВНА. ” “ЭНН,” “НЕ. ГЧИНА 7 “ВНА, “ив Л, Нэгдлийн ажилд | туслав Увс жилийн аймгийн Өмнөговь Сумын 7 сургуулийн пионер сураг рналсан хушуу будаа хураах ажилд | тусалж, 1 өдөр 34 са талбайгаас 31 | гони тэжээл хураав. | Одоо тус сургуулийн 7.6 дугаар ангийн сурагчид Баян-нуурын сан гийн аж ахуйн ногоо хураах ажилд гуслахаар гарав, Цэвэгмэл Амралт, ажлын дүн Нийслэлийн 28 дугаар дунд сур,У-ын шонхор инонер Гантөмөр, зу гууль дээр хичээлийн шинэ жилийн|ны амралтаар хамгийн олон төр- ппонерийн ажлын нээлтийн цуглаан болж, зуны амралтын дүн: хэлэл- цэн, өвлийн ажлын зорилтоо ярилц лаа. Нээлтэд сургуулийн захирал, багш нар болон зуныхаа амралтын Зөвлөлт Холбоот Улсын пионе рийн зусланд өнгөрүүлсэн онц сур» гатан пионер Төмөрбаатар, Ардын хувьсгалын 44 жилийн ойгоор ул- сад түрүүлсэн өсвөрийн бөх, БНМА АЖЛАА Дорноговь аймгийн төвийн 10 жи- лийн сургуулийн нионеоийн бүлгэм 502 пионер, 16 бүлэгтэй зохион бай- гуулагдаж ажилдаа эхлэн орлоо. 1965-1966 оны хичээлийн жилд хийх ажлынхаа тухай ахлах удирдагч Эсмэдэх хэлэхдээ: --Бид өнгөрсөн жилүүдэд олсон амжилтаа улам бататгаж ажиллана. “тмтэлмлтмлтмтмтмтмлтмтэитмтлхллтмлтхтмтмтма Уултай, модтой лийн цуглуулга хийсэн пионер Ням тайван, Буяндэлгэр зэрэг хөдөлмөр сурлагын цуутан 400-гаад пионер сурагч оролцов. Цуглаанд оролцог- сод зуны даалгаврын бнелэлтээр хийсэн үзэсгэлэн сонирхосны дээр Монголын Пионерийн Төв Зөвлө- лийн радио шугам жагсаалыг Хү- лээн авч сонслоо. Р, Чулуун Э!Х-ЛНСЭЛВ Энэ жилд пнонерүүдийн сурлага, хүмүүжлийн ажил дээр анхаарлаа чиглүүлж ажлаа зохино. Одоо бид маргаашаас эхлээд тусгай хувнараар бүлгэм, бүлгийн хариуцлагатан нарт ажил төрлийн семинар өгнө гэв. Ши» нээр сонгогдсон бүлгэмийн зөвлө» лийн дарга, таван онцын эзэн Дэм- чигсүрэн ярихдаа -Би энэ ажилд чадлынхаа хи- рээр ажиллана, Бид одоо «Сурагч»: Устай, голтой шуудан хороо, «Залгамжлагч» кино Миний сайхан говь театр) «Нөхөрлөл» радио станц Алтайн өгөөмөр нутаг. «Идэрчүүд» сайн дурын театраа ажиллуулна гэв. М. Цэрэнжамцын гэрэл зураг авсан Д. Санжмятав нэг. гоо Т дээжээ, Мөн Дзерженскийн районы Бямбаа, дэлхийн алтан га 1 хүүхдийн хаврын баярт Бямба охин дас болсон Левинград хотый 74” хамт суралцагч Оюунтайгаа идэвхтэй оүжгийн 1) гуу? Хэг ароЕРАуцАдЛЭЭ 7 ГҮТ оролцжээ. ямоаа охын хаврын энэ аЧШАМВЫН БЯцбааг Бар Ти 1 т ЭН: Бонсоцын пионерүүдээ төлөөлж удаа тэгж хүлгийн жолоо! ЯГ 4 Чиг эгнэн лс: 5 ) 1д лэн цайЛЭЧ Чирүн ядан ) -- Алс холын монгол нутгийн пио- Засан Ээж ар хгүй нер бид, Зөвлөлтийн пнионерүүдийн хийморьтой явахыг Уян вэ у8:сАа гай рлайт шэрүүйэт үлЭнр Зон Тархалт ХөнН гүй баяртай байдаг гэв, Бямбаа хав- хог аран ВНЭс ЇВ: Зо шалгалтаа амжилттай өгч анги дэв эцэг Цэнд, эх Цэрэн нь дэг- дээхэй ШИГ ОХИНОО -- За Зун цагийн дэлгэр сайхан цагт ам- охип минь нх юм сурч, сайн - : ралтаараа төрсөй нүтаг гэртээ буцан яваад ирээрэй) Эрдэмтэн багш нар ний эрдэнэ тана тунгаан ззэмших эрд- олон үндэстэл ястаны хүүхдүүд, Куб ирж баяр бахдал болсон билээ. На- чинь ээж аавыг чинь орлоно шүү гэж | мийн далай болсон суралцах сургуу- Ардчилсан Герман, финлянд, Иран 89- ар ца Г захин захисаар зүүн хацрыг нь үнсэв, |лЛийнх нь ордон билээ. Ингэж монго? рэг олон орны хүүхэдтэй хамтран су Р ДАГ 00З0Ход, Усны Шувуу үлдэг Галт тэрэг аажимхан хөдөлж, ган лын 10 пионер Ленинград хотын А.Я. ралцах болсон нь бүр ч таатай байв. гийн адил дэгдээхэй шиг охин Бямбаа Бал АрРХан хөврөх мэт үлдэхэд Вагаповын нэрэмжит бүжгийн сургуу Өдөр хоног зэлжилсээр эрдэм мэдлэг танил болсон замаараа дахин одлоо. ямбаа охины булбарай нүүрийг ум- лийн нэгдүгээр ангид орж суралцжээ. нь арвижсаар л байв. Бямбаа заалга- рын салхи илбэн таалж, улаан бүчий | Орос хэл огт мэдэхгүй энэ охид Хөв- Сан бүх хичээлдээ онц сайн суралцаж Өнөөдөр Бямбаа маань жижигхэн пио” нь намируулав, гүүд олон үндэстэний хүүхдүүдтэй уран авьяас нь тодорч, цаашдаа улам | МЁР байгаа боловч 7 жилийн дараа эх ХОЁР, Ч ЭйсХАнГ зэл бүлээн хүүхдүүд |сайн сурах ирээдүйтэй болохоо анхны | ӨРОНДОО эрдэм авьяастай иргэн болж, Бямбаа охин үеийн нөхдийнхөө хамт «Үзэх хичээл сонин. Үеийн нөхөд хаа жилийн эхний шалгалтаар харуул ӨРГЭЖ ирээд алхалж явах цаг холгүй ёр, дээ, Ингэж л хээрийн галуу нивэп үл Хүрэх газраав хүннї хүү эрдэй» өвөр алс холын замыг туулан нүд тайлан яв саар Ленинград хотод хүрэлцэн очив. Түүний. өмнө таван давхар шар бай- олон» гэсэн нэгэн шүлгийн бадаг Бям баагийн сэтгэлд бодогдоно. Орос хэл, Бямбаа охин, Книровын нэрэмжит франц хэлнээс эхлээд хөгжим бүж” дуурь бүжгийн тват «А лөж ирнэ дээ ! Уу рт янг) жи" 5 шил сүндэрлэн үгтав Энэ байшингийн гийн анхны дасгал, түүхэн бүжиг зэ- ан нэг бүжгэн жүжиг чан лтан босгыг алхан орлоо Энэ бол эд рэг хичээл заллгалаа Эд. Зөвлөлтийн Оход Ж. Гомбосү охины рольд сайн тоглож талархал хү эВЭТ” гургуу лийн пионерийн мєгА Манай таван аялагчийн аял- лын тухай «Аялагч хүүхдүүд» гэ- дэг ном бичсэн сэтгүүлч нөхөртэй Зохиолхүү уулзаад: --Та бидний аяллын тухай ном бичсэн гэнэ, Түүнийгээ үзүүл- нэ үү? гэв. --Тэгсээн, Би та нарын аял- лын тухай уншигч олны хүсэлтээр ном бичсэн, Тэр номын эх над одоохондоо байхгүй, Өчигдөр з0- хиолч, сэтгүүлч, хэвлэлийн ажил- тан нөхдөөр уг номыг хэлэлцүүлж батлуулаад, хянан Засах хүнд өгчихсөн, Та, тэр хянан засаж буй хүн дээр очиж номоо үз л дээ гэв, Зохиолхүү сураглан явсаар хянан засаж буй хүнтэй уулзаад --Та, бидний аяллын тухай бичсэн номыг хянан засаж байгаа гэнэ, Түүнийгээ үзүүлнэ үү? гэв, -9Ээ хүү минь тэр ном одоо над байхгүй. Маргааш ирвэл хэв- лэлийн комбинатад шилжсэн бай- ва байх гэв Зохиолхүү өглөө эртлэн босож, нөхдийгөө дагуулаад жанжин Сүх- баатарын нэрэмжит улсын хэвлэ. лийн комбинатад хүрч очоод хэв- лэх номыг хүлээж авдаг хүнээс --Өчигдөрхөн шилжиж ирсэн «Аялагч хүүхдүүд» гэсэн номыг үзүүлнэ үү? гэтэл: -Тэр номыг ирсэн даруй нь техник редакторт өгчихсөн. Одоо техник редактор хийж байгаа байх, Өөрөөр хэлбэл: Ямар хэмжээгээр хэвлэх, хаа хаана нь зурагтай байх, гарчиг өгүүлэмжийн байр- лалт, том жижиг үсгийн алинаар хэвлэх, номын шил, захын зай зэргийг зааж байгаа даа гэв, Таван аялагч техник редактор дээр очоод номоо асуутал --Өө аль өчигдөр орой аваад дор нь техник редактор хийгээд үйлдвэрийн дамжлагад шилжүүл- чихсэн, Өдийд өрөгдөж дуусаж байгаа биз дээ гээд тэр хүн тэд- нийг дагуулж явав. Өрөгч нар шатрын хөлөг шиг олон нүдтэй дэлгэц дээрээс үсэг аваад өрж байв, Тэднийг дагуулж явсан тех- ник редактор тэр олон нүдтэй дэл- гэцийг зааж үүнийг «үсгийн касс» гэдэг юм гэхэд Номын мөр --Бид нэгдүгээр ангид 85 үс- гийг дэс дараагаар нь хийсэн жи- жиг уут савыг «үсгийн касс» гэ- дэг байсан, Түүн шиг юм даа гэж Оточмаа өгүүлэв. --Зөв зөв, яг л нэгдүгээр ан- гийн хүүхдийн «үсгийн касс» шиг гэж техник редактор хэлэв, Тэгээд өрөх тасгийн мастераас -Өчигдөр орой. шилжүүлсэн «Аялагч хүүхдүүд» өрөгдсөн үү? гэхэд: -ОЛинотип машин дээр төсөр- дүүхэн өрөгдөж дуусаад гранк ун- шигдан (өрөлтийн зөв бурууг шал- гаж унших) полосокийн дамжлага руу шилжсэн гэв, Тэд полосокийн дамжлага дээр очтол НОМ Нь техник редакторын номын нэ! дөрвөлжин заасан хЗмжээ. ёсоор тал хуудас маягтай боогдоод байв, --Үүнийг номын полосок гэдэг юм. Энэ полосокийн хэд хэдийг зэрэгцүүлж байгаад дээр нь цаас тавьж -2 хувь даралт хуудас гар- гаж авна, Тэр даралт хуудсын нэгийг хянагч нарт, нөгөөг нь ре- дакторт өгч уншуулж хянуулна. Ингэж уншуулахыг номын боолт гэнэ, Хянагч, редактор хоёрын ун- шиж хянасан хоёр эхийг хооронд нь тулгаж алдааг нэгтгээд лино- хөөсөн нь тип машинаар буюу гараар бүхий л алдааг засна. Засчихсныхаа Да- раа бүгдийг зассан, эсэхийг тул- гаж үзнэ. За тэгээд л хэвлэх Т8- сагт шилжүүлнэ дээ гэж техник редактор тайлбарлан ярихад: -Ямар олон дамжлага дамжи- на гэв? гэж Зохиолхүү хэлэв. --Бас л дамжлага дундаа ороогүй байна, Ер нь та нар но- моо дагаад яваад бай! Тэгвэл ном яаж хэвлэдгийг сайм мэдэж авах болно гэв, Таван аялагч хэвлэх тасгийн бэлтгэлийн дамжлагад номтойгоо хамт очлоо. | Тэнд полосонуудыг тусгай раманд нэгтгэж нэгэн том хавтгай болгоод хэвлэх машинд орууллаа. машин гэдэг! -- Үүнийг ямар юм гэж Оточмааг асуухад -0ДПП буюу хавтгай машин гэдэг юм. Мөн ДП--2, ДШИ гэ- дэг хавтгай машин бий. Номын хавтасыг «ТЦ» «М2» гэдэг ма8- шинаар хэвлэдэг гэж. Зургиймаа их л мэдэмхий ярив. Хавтгай машин дээр хэвлэгдсэн том хуудсууд | огтлох дамжлагад чиж огтлогдоод, хоёр хэсэг болж айв, -оЭнд юунд огтолж байгаа юм бэ? гэж Хайгуулхүүг лавлахад: --Энэ том хуудсанд чинь хоёр ижил полосок байгаа юм. Түүний! нөг номонд оруулахгүй хоёр но. монд оруулахын тул огтлож ху- ваадаг юм гэж мастер тайлбарлав. Эндээс дэвтэрлах тасгийн нугалах дамжлагад шилжидэ, Тэнд нуга лагдван хуудсуудыг дэс дугаараар яь цуглуулж, сая нэг ном хэлбэр тэй боллоо, Дараа нь үдлээ, Тэ. гээд хавтаслаад, илүү Дутуу гер- хэвлэгдэж Дууссан бо- 2Вч эцсийн шалгалт хийх ажил їдэжөэ. Өөрөөр хэлбэл нугалах, ШУУЛУулах, үдэх, хавтаслах алс 8 хир болсныг шалгадаг Га, Эцсийн | шалгалт хийгээл 01) Д8лДванд шилжүүлэхэ 190эг хөбгэЭр боолоо . Таван ал- ЁТЧ Мань НомбО хэвлэгдэж дуус- ор үй Йх баярлалдан «Ма- Най ХӨВлэЛиИЙН комбинат ч чадал- Т4й юм даа, Нэг номыг богинохон хугацаанд хөвэлчихэж байна шүү їТэж хөөрөлдсөөр гарч явахдаа зохиолчоос эхлээд хэдэн дамжлага дамжиж байж ном бүтдэгийг ху- Вуу даран тоолжээ, ) -0--ИЙМ олон дамжлага дамждаг рож би огт зүүдлээгүй явжээ. 20 ї8руй дамжлага болж байна шүү. ЇӨн ч их хөдөлмөр, хөрөнгө зар- цуулагдах юм даа, Нөхөд минь Омоо нүдний цөцгий мэт хайр- эк байя гэж Түүхчхүү өгүүлэв. гий 8. хинН сонины цехээр орж пно тов, 82903 ЯАЖ хөвлэгддэгийг с0- х хож доорХн зургуудыг авчээ. 1, «Линотип» машинд сонины үсгүүдийг жирийтэл тугайгайр цутгалаа, |. 3. |! рннл тань лаа ань тн ав гавал ана Чи ца лбаал ЯВбл л гуйвал лааналлланд тарина” чинэ, “илж”, авна. ” “Ч. /СИББ.” ГЄННА” ЛЕЛИЖ, "ВИБ 7. “ЛА 778 оч т Чинь, "иВтл” ҮЛЕЛиА ЛА ЛЕНБВ. ЛвнБ, ганнаг” ялна гт талэь ална чив. чинь ЛалаЛнлА л нэн” лавна “ана л ( р мөр єөн үегүүдийг сонины лгбЖ “8. ! Я 3. Белэн болсо тойнын хүнд даралт нүүр тугалган нүүрийг 500 р дарж хэв авлаа, 4. Картон цаасан дээр буулгасан хэвэнд зүгалга цутгаж өндөээс бэлэн, болсон ту- туган "үүрүлайг: «Ротац» гэдэг хэвлэх ягтнд ївьж сонин хэвлэгдлээ, ! И.В.Дубровнцский В.Н.Орлов орчинд” ланна “авна, чаннаг 7 паннаг чанаьлчннал | Цэвэр ба хар ажлын тухай ярилцацгаая ид коммунизм байна, гон авахдаа эрэлт бар эсэхийг чухалчилдаг одоо хүртэл яагаад юм бэ? Ийм хүмүүс амьдарч вын Таня асуужээ, хэлэхэд Танягийн шид нь шаварчин юм. «Энэ онд займдугаар сөн» гэж Таня бичээд, болохоор шийдлээ, Би бүр хүүхэд байхаасаа барилга энэ ээж болон найз охиддоо хэлэхэд тэд цөм вэ. сурлагатай нь атлаа, гэнэтхэн шаварчин болно Харин миний үерхдэг ганцаараа «Би дунд сур, гуулиа төгсмөгц ажилдаа орж 0ба- чин болохыг хүсдэг байв, Би өөрийн хүсэл мөрөөдлийг аав, гайхаж: Энэ чинь юугэсэн үг Ангидаа х гийн сайн гэдэг! гэлцэв. охин Холтаковын Катя намайг дэмжсэн юм. ШУНАХАЙРАЛ ЮУНД Ч ХҮРГЭДЭГ Эрт дээр үед орчлон ертөнц дээр шунахай Пак амьдарч байв. Нэг өдөр түүний хавханд мөнгөн сортой жирх оржээ, Пак түүнийг агнахаар завдав, Гэтэл жирх гэнэт хүний хэлээр «Миний амийг авраач дээ!Түү ний чинь харнуд би,чамд мөн сө хэрэгцээний чинь хирээр өгье» гэв Пак «Би юунд ял хүрнэ, тэр юм цөм мөнгө 00- лох тийм нд шидтэй болгож өгөөч» гэв «Таны хүслээр болно» гэж жирх хэлэв, Гэр дотуураа гүйж, юм бол гоноосоо шүүрэв барихад бүх юм нь мөнгө болон хувирахад шунахай Пак учиргүй баярла» жээ. Сүүлдээ ядраад хооллох гэхэд нь хоол унд Нь Ч мөнгө болж байжээ. ээ. Ямарч гэсэв тэсвэрлэе, На дад ямар нх баялаг байна вэ?» гэж шунахай Пак бодов. болсныг хүн бүр ажиглах бол жээ. Дараа нь тэр өөрийн мөн. сөн хүйтэн орондоо байгаад өлсгөлөнгөөр төгсжээ. хэвтсээр Д. Адилбиш монголчлов. байгуулж Барилгачин хүн хамгийв нэр хүндтэй бол жээ, Гэтэл мэргэжил сон хэрэг цээг бодолгүй, түүний ца лин хангамж, хямд хял хүмүүс манайд байдаг коммунизмын үед чадах уу? гэж Савостьяно С.Таня, Шахта Лутанск тосгонд амьдарч, үйлдвэр ЛЭЛ--техникийн тусгай мэргэжлийн дунд сургуульд суралцдаг, Дашрамд ирээдүйн мэргэ анги төгс барилгачин «Зүгээр хэрэг. 1 Удалгүй бүдүүн Пак на 1 ханан, 1733 Бах /рим нь бидэнд! таалал . рилсын ийисенерийн сургуульд сур на, За, энэ бол ёлс ирээдүйн юм» гэжээ . Таня зөв зам сонгожээ. Явгаад гэ вэл тэрээр хар багаасаа хүссэн мө- рөөдлөөӨ өөрчилсөнгүй, Нэг зүй- лийг мөрөөдөн хүсч, эцэст нь хүрнэ гэдэгтийм Ч амаргүй, “Өөрсдийгөө амьдралын туршлагатайгэж үзэгч зэрим хүн: «Чиодоо дөнгөж арван тавхан нас тай, юу ч мэдэхгүй балчир байна, Тэндажил нь хар, хэцүү, Хийхэд хялбар, цэвэрхэн ажил бишгүй Л байна тэнд оч» гэнэ, Ийм хүмүүсий» «амьдралын туршлага» гэгч ботой улаан мөнгөний үнэгүй ажээ, Ялим гүй бэрхшээл үзмэгц ухарч, буул! хийх явдалтай өөрийн ариун нэрий! хүндлэгч хүн эвлэрч болох уу? Хариуцсан ажилдаа цэвдэг хүй- төн харьцагч инженер хүний сэтгө- лийг техникийн шинэ нээлт ХӨДӨЛ төхгүйгээр үл барам илүү уршиг чи рэгдэл болж үзэгдэх нь зайлшгүй, Хүний хувь залаг үл анхаарагч, зөв хөв хууль дүрмийн хэдэн заалтаас өөр юу ч мэддэггүй тийм хуульч хүн байвал гэмгүй хүнийг өмгөөлөн хамгаалж чадахгүйгээр үл барам, гэмт хэрэгтэн этгээдэд тус болж өг- нө биз дээ, Хүмүүс өөрийн замаа шулуун шууд сонгон авдаггүй бөгөөд үүний тул ихийг мэдэж, олныг үзэх, суд» лах хэрэгтэй, Эрхэлсэн ажилдаа шул рага үнэнч сэтгэлээр зүтгэгч хүнд алдар гавьяанд хүрэх өргөн зам бо аолцоо манайд бий, мур мужийн Архар суури ны Лаптевын Наташагаас ирүүлсэн захидлыг үзэц гээв, «Би, манай Амур мужийг цэцэрлэгжүүлэн Алс Дор “єнодод алим ургуулахыг хүсдэг. Тийм цэцэрлэгч болж би ча дах болов уу? гэйээ, Цэцэрлэгчин болох гэдэг үнэйч шудрага, зөн билэгт, романтик сай хан санаа юм, Энэ бол санаашрах хүсэл төдийгөөр бүтэхгүй харин их хзмжээний хөдөлмөр, хөтуужил шаардана, Гэвч Гэнэт цэцэрлэг жимс дэлгэрч, үр шимээ өгөхгүй шүү дээ, Миний тэсвэр хатуужил хү » рэлцэх үү? гэж өөрөөсөө суувал | зохино, Юуны урьд тэр ажилд би таарч тэнцэх үү? гэдгийг хатуу шийд сэний дараа байгаа хүч чадлыг түүнд даруй чиглүүлэх нь зүйтэй. Хайрт багачуудаа! Та нарын 38- ШШ Од ХАЯГ 20/ эг ссгсхай БЭР БАГА ТОЙР2Г 27-р БАйшын 3-р дАВхАр 324 , 32! УТАС 250О9(эээгшэиэынс.... - Өөрийн хирд тохирох ажлаг гоцгойд мэдэж байгаа хүн л сайн аниллана, Аз, бид мэдэхгүй шү) дээ. Бидэнд ямар күн зөвлөлгөс өгөх бол гэх биз, Амьдрал шүү дээ! Хүүхдүүд, та нар түүнээс бүү айгтул, Хүн бол машин механизм биш. Чамайг анх төрөхөд энэ хүн ирээ- дүйд механикжуулагч болно гэх бу- юу радио техникч болно гэсэн техни вийн паспорт хатаагүй нь магад, росын эртний Вышне Волочка хотод Валя гэдэг нэртэй бяцхан охин амьд ран суудаг байжээ. Валя охин үлларүдан 1 анги гөгсгөн, бусад Найз бүс / гүйчүүдтэйгээ адил нэхмэ ЛИЙ фгорикт ажил хийхээр очжээ, Вала комсомолын сайн гишүүний нэг бөгөөд бусад нөхдөөс дооргүй өөрийн ажилд мэргэжиж чадав, Дэлхий дахинд түүний . нэрийг алдаршуулсан ажлыхаа талаар үг хэлж, манай орны түүхэнд үлдээх үүрэг Валяд тулгарчээ, Валя маань юу хийсэн хүн бэ? Комсомолын гишүүн күний зүрх сэт гэл нь түүнийг үүн тийш хөтлөжэө, Валинтина Гасанова, тэргүүний бригадаас хоцорч яваа бригадад шилжин очиж цөмийг шинээр эхэл жээ, Түүнд мянга мянган шавь бий болж өөрсдийгөө Гагановчууд гэж нэрэлцгээв, Вид энд бас өөр нэг нэх мэлчий, комсомолын гишүүв Валя гийн тухай ярьж болох байна. Тэ рээр дэлхий дахинд нэрд гарсан алдар цуутан болно гэж урьд хожид огт бодоогүй явжээ. Валинтина Гагановагийн энгэр дээр социалиот хөдөлмөрийн баата- рын алтан таван хушуу одон, Валнин тина. Николавва-Терешковагийн эн- гэр дээр Зөвлөлт Холбооот Улсын баатарын алтєнч таван кушуу одон гялалзан: байна, Төд чинь тийм л хувь заяа тай улс гэж зарим хүн хэлж болох юм. За яахав, тэгвэл хувь заяаны талаар ярилцац- гаЯ, (Үргэлтшлэл бий) ФТүрүүч нь 20.91. 22 дугаарт “рэжтсиаал,.! Энэ зурагт гэр аж ахуйн 9 зүйл зурагдсаныг тааж олц- гоо» р-ат-ат-иг-атидн ар-аР-аРаР-ЯР Р РЛР-6Р-4Р-аР-4 (09) Хн или лт тий нхий лйлиййлтийнтийнхий Америкийн ниперналаг тууд БНАВУ-ын эсрэг Мал: гийлэл Нрисллэүтаэ Зисүэл га боллоо. Өнгө МйД дотор хойт БОРҮСИР ард түмэн, Америкийн 50 руй онгоц унагажээ, Баримтуудаас үзэхэд зэрлэ гүүдийн бөмбөгдөлтөд х дүүд амь сүйдэх, өнчрөх ль дал олон тохиолдож байна. Х ной хотоос урагшлах нутаг Танхоа, “Вень зэрэг МУЖИД өднй төдий сургууль, ЦЭЦЭР” лэ? бөмбөгдөж, олон хүүхдийн амь хохирчээ, їКишээ НЬ: Тан хов мужийн тариачин ярхайт тэргүүлэгч энхрий сэтгэлтэ ээж Танг, Америкийн бөмбөг дөлтөд нас барахад 4 нялх хүүхэд нь өнчин хоцорч, бас тэр нутгийн өнөр гэр бүл Ван- ных 4 хүүхдийнхээ 8-ыг Дач- ны хөлд алдсан байна. Эх ҮР- “ткгислэлтэүэхэнт гтгчгттагжЭ Фронт дээр байгаа хүүхдүүд прханилиллслллдтнллахөчиалнсхслланхлашлга сийг ингэж өнчрүүлдэг бузар | | | | булай явдал нь манай эрин үеийн шудрага хүмүүсийн жиг шилийг зүй ёсоор төрүүлж байна, Ё Ийм нөхцөл байдалд нэрвэг дэж байгаа Вьетнамын ард түмний ирээдүйн аз жаргал болсон үр хүүхдүүд нь 8ав, ээж, ах эгч нарынхаа хамт дайсны эсрэг тэмцэлд бөсчээ. Манай жаргалант хүүхдүүд ээ! Та нарын найз нөхөд Вьет намын торомгор хар нүдтэй хөөрхөн жаалууд ажил хөдөл- мөрийг ямар ик эрхэмлэдэг гэж бодно вэ! Тэд, цагаан бу- дааны талбай буйвол үхрийн билчээр, загасчны завь зэрэг хаа л хөдөлмөр өрнөж байна вэ, тэнд гар хумхилгүй ажия- лацгааж харагдана. Хүүхдүүд байлаадны бэлтгэлд оролцон, хоргодох байр, харилцах шуу- дуу ухаж, сургуульдаа явах- даа ч ногоон навчаар биеэ ху чиж дайснаас нуугдан явдаг байна. | | | | | Ж. Ядмаа Хариуцлагатай эрхлэг - Ц. ГАЙТА: Сүхбаатарын чэрэмжнт улсын хэн лэлийн комбинатад А--84088 екд 14140 ( ї | 173(185727:21 281 ҮЖ, Ман бгд Є470є500770 ййтРОЛЛИРИ РГИЙН 1ӨЛӨӨ-ХЭ3 түгж Х Са 62201АЇС6С1О Тэр өдөр бас л тэнгэр цэлмэг, ганхах төдий салхитай ханг өдөр байлаа. Бид шургуухан ажиллаа. цай болж, бид буулаа заа ам «хуурай» дулаахан, шивээн толгой тун сай ч нилээн Үдийн го Буцах » байсангүй ириа хөөрөө болж. явтал: -- Навчисыг алтлан сэржиг нүүлсэн, намрын хонгор Салхи юм аа! гэж нэг маань аялав. Нөгөө нь залган авахын оронд: -- Юуны чинь намар! Сүүл Цагааны хойтох уулын мод ид зунаараа ногоорч байна шүү “дээ! гэж тохуурхан өгүүллээ. Хүмүүс нэг. хэсэг чимээгүй болж тус бүрл нэгийг бодож нөгөөг санах шиг боллоо. «.Гэнэт дэргэдэх дэрс эвс ний бут дотроос нэг юм» «чар чар» гэж дуугарав. ивдаг цаг ойртож дээ! магц халуун зүрхний нь олширч,: ирээдүйн За одоо гэж сана цохилт баясга ланї аж байдлыг угтав... Одоэ гоос 30-аад жилийн өмнөх рагч: Ганбатад намар гэсэн ийм сэтгэгдэл төрүүлж Өнөөгийн Ганбатууд гэхээр сургууль гэхийн гу үг байжээ. намар чацуу євс, ногоо, тариа, хадлан гэж боддог боллоо. Чухамхүү ол учир уншигч та бидний. намар маань ажилд уриалан дуудсан алтан намар болж байна. Тэр өдөр үдээс хойш бил ажилд гарсангүй. Тэнгэр гэнэт хувьсч, бараан үүл нэлэнхүй бүрхэн хүйтэн сэрүүн салхи үлээж шуурга дэгдлээ. Цас ор лоо. Шаргал лал цав цагаан боллоо. Тэр их шуурга, цас наар машины хүнгэнэх дуун тасалдсангүй, Тэдгээр машин наар нийслэлийн 20 дугаар сургуулийнхан ногоо хураа хаар ирлээ. “Тэднийг “шуурга. цас буюу байгаль дэлхийн бад риун гар зогсоож чадсангүй ээ! Анхныхаа өдөр ажлын най ман цагт гуравтын нэг бригад єсөн метр өргөн талбайд 200 метр хол явжээ. Хүнсний тэм сийг онгилох нь онгилно. Түүл нь -Түүнэ. Ангилах нь ангилна. .- Савлах нь савлана. Ачих нь ачна. Эд аргагүй тариа, ногоо нь ажил хийж арга .барилы нь авчээ. Энүүхэн урд хөтлийг давбал өвөр Сүүл Цагаан гэдэг дүтээр сарын 29 Лхагва Ж 24 (908) Үнэ 10 мө син 0 алины ЧЕМШЬ” ЛЧЛНИАА. , ННА /ЧИНБЫ ЧЛНВЬ газар болно, Тэнд бас Нийслэ лийн олонх сургууль «нүү гээд» ирсэн байна. Зөвхөн гу равдугаар арван жилийн сур гуулийн зуун гучин таван хүү хэд долоохон ХОНОГТ 19,6 га талбайгаас 190, тонн төмс авч бүх ажиллагааг хийж дууссан байна. Ийм жишээ олныг өгүүлчс болох боловч энд гагцхүү Бор нуурын сангийн анс ахуйд бот сон нэгээхэн хэсэг үйлийг Чу хас тэмдэглэлээ. Өдийд манай орны аль ч өнцөгт очсон пиэ нер сурагчдын хөдөлмөрч гар, хєлсний дусал хүрээгүй бухал Өвс шуудай тарна | Хэрхэвч байхгүйд маргашгүй том. Тэгэхээр алтан намар нь ажилсаг хүүхдээ. уриалан дуу даж, ажилсаг хүүхэд нь алтан намраа даага далантай, бяруу булчинтай орохын бэлтгэл на мар болгодог болжээ Эцэст нь тэмдэглэхэд намар гихээр зундаа хийснээ дүгнэж, өвөлдөө шамдан бэлтгэдэг өсвө рийн Сүхбаатарчууддаа сурла га хүмүүжил хөдөлмөрийн их амжилт хүсье гавнаг анж, гахиал тохи, єлыа. ЗахША. | аниа л тонпАЛЖЛНАЛ асна --- ЦуӨРто Жули 2777" эд 9047 гаа УЛЛСАР БАйний 272222 ООС штэ 2297:72-24 1 1965 оны 9 | 124 7772 22а цож хүнч9 Халагдсан өвс уул нуруу шиг ярайхад халсан аэтгэл түүнээс өндөрт дүүлнэ, Н, ДОРЖИЙН агсан гэрэл зураг Аулинты алиныг Лнина./ чу авнаа, чжлвнь.”. тавина. чинна. “тана, заваа. “40Д». ИНЭЭЖ, АМАРЛАА Говь-Алтай аймгийн Чандмань сумын нугаг Хөлх реөоөгийн голын тариалангийн талбайд хүчит комбайвы дуутай хослон, хөгжим | эгшиглэж хүүхдүүд дуулал дача. Эгнүүлэн барьсан дөрвөн майхи.. ааа дүүд хөгжилтэйхэн хүүрнэлдсээр ирцгээлээ, -Өнөө дөр Ширчинжавын бригад тугаа . ҮнгУл, -- Ширчинжанын бригад шижигнүүлж, Шуурайч бригад- шуурхайлж, Эрдэнэбилэгийн бригад удаалж эхний гурван байр авлаа гэлцэнэ. Энд ирээд тав хонох доо өдөрт нь гар хадуураар вандуй хурааж, орой яв хөдөлмөрчдөд жүжиг, концертоо тоглоно. Үдэшлэг зохионо, энэ. орой бүрч илүү хөгжилтэй байв, Ажлаа амжилттай дуусгасан хэн ч баярладаг хойно шүү дээ, Хоолны дараа говь нутгийн таанатай айргач сөгнөцгөөж, хүүхдүүд тойрон суужээ, «Үүрийн туяа» чэгдлийн дарга Мягмар 5 хоногийн “жлын дүн танилцуулж бүх хүүх ийг урамшуулан шагналаа. Онц адэвхтэй. ажилласан Ширчи Монхор, Бүджидмаа, Даваа, Давалн нямсан, Жигжид, Дамдин нарт баяр хүргээд бүх чуулгын хамт олонд нэгдлийн хүндэт үнэмлэх, гармонь хогжим бэлэглэв, -о Та нар авьяасаараа Ч алдар тай, ажлаараа ч гарамгай хүүхдүүд юм. Одоо та нарт онц суралцах л үлдэж байна гээд үүнээс өмпө манан нэгдэл 25 га--гийнхаа вандуйг 58 хан хоногт хурааж ч итэй байсан юм, Энэ жил та нар хун сайн ажиллаж, амархан хурааж өглөө гэж нэглли , ласга б7сслас наа илэрхийллээ. «Алтанхан сооо90 найган ганхуулсан» гэж нэг хүү хэд эхлээд бүгдээрээ дуулж, бү жиглэж наадлаа. Энэ хүүхдүүд өн гөрсөн зуны амралтаар хоёр багштай гаа ингэж хөдөө хээр 1000 гаруй км машинаар аялаж, 2500 гаад хүнд жүжиг тоглож, концерт үзүүл жээ, Өнөө жил Гуулингийн тал, Тайшир, Жаргалан, Дэлгэр сумдаар яваад хичээл эхлэхээс өмнөхөн “Чандмань суманд очиж тоглоод, Хөрхрөөгийн голд ажиллаад мар ггаш буцах гэж байгаа нь энээ! Эд МПБ-ын түүхт 40 жилийл ойгоор нийслэл хот, | Өвөрхангай, Баянхонгор аймагт очиж «Хүжийн гал» жүжиг, концерт тоглосон, Говь--Алтай аймгийн төвийн сур гуулиудын уран сайхны «Од» чууч гын хүүхдүүд юм. Одоо «Од» чуулганыхан хичээл дээ ороод, чөлөө заваараа «Хонь чин Найдан» гэдэг жүжиг, концер тын шинэ программ бэлтгэж байна, ө Л, ЧОЙЖИЛ (багш) Ши” 2362: 77 --Ь 7”: аргагүй» яриа, --2--1-1- | ! | | 5 ойжоиж эж хатчиттийт ит. | Эрийт-ит-ож-өт-йР сат-ит-ийи8т-тат : «2. 7 ёск 64 Ц Арван настайжаал хүү намайг эс- гий гэртөвдөг нугалан сууж монгол бичиг заалгаж, эхлэж байсан тэр цаг 40 жилийн тэртээ хоцорчээ. 1935 онд Чандмань уулын ХУ- шуунд (одоогийн Увс аймгийн төв Улаангомд) баруун аймгийн олон ястны үр хүүхдийг сургах анхны сур гууль байгуулагдсан билээ. Энэ бага сургуульд тавиал сурагч, хоёр багш- тай хэадэнгэрт хичээллэдэг байв. Биднийг сурлагын байдлаар дээд: дунл доод анги болгон хувааж мон- тол хэл бичиг: тоо бодлого түмэн бо дДпу. долхийн байдал зэрэг хичээл заадаг байлаа. Тэр үед ном дэвтэр харандаа ховор авишашлпиллжшлииииваиллллллаилилилшиншла 0) БИДНИЙ БЭЛЭГ Манай пионер сургуулийн сургуулиа тохижууллаа. гай дөрвөлжин сурагчид өөрийн 200 хавт- метр талбайд зүлэг суулгаж: 250 квмталбайд цардмал замазасаж 500 гаруй метр хэрмийг засаж 400: гаруй мод тариалж бүх анги кабинетынхаа засварыг багш нартайгаа хамтран хийв. Өөрийн айм гийн хөдөө аж ахуйн 2695 хөдөлмөр өдрийн ажил хийж, 1030 хүнд ухуулга "хүргэж 17 хү нийг бичиг үсэг сайн мэдэгч болгож 72г хаягдал ноос цуглуулав 105 тарвага, 1588 зурам агиалаа. Ма- лын хороо барих сум нэгдэл, сууринг, тохижуулахад зориулж 114468 тоос го похисны дээр малын тэжээл хад- лин бэлтгэх) дарш хийхажилд орол- цож 15 тонн418 кгөвс хадаж бу- халдаж хураалаа. Энэ бүхнийг хайрт сургуульдаа бэлэг болгон барьсан пионер сурагчид даа сурлага хөдөлмөрийн ихамжилт хусье, 4 Багш Б. Балдорж С Ло 2, 7ХЯРЬЖ ТҮярьнс байнд .1925 оны 9 дүгээр сарын ЭЭ ид байгуулагдсан, » 23. 1936 онд долоон жилийн сур"ууль болсон. 3. 1946 онд 10 жилийн сур- гууль болон Өргөжсөн. 4.Одоо 839 бүлэгтэй. 1400 агчтай хичээллэж байна. сур 5.10 дугаар ангийг 1058 су рагч төгссөн. 6.4,7:(0 дугаар 12000 сурагч төгссөн. цать ал от от аль ч тын Учь тыл тьтьтьтытмтмтмтмитмитмгч ангийг 40 жилийн ойг угтаж | нэгдлүүдэд | 72444427 БАЯРЛАЛАА! сурагчдын эрүүл ахуйн үйлчилгээ халуун ус, кино, жүжиг байхгүй бай- сан. Сурагчид өөрсдөө мод түлээ түүж, гэрорноо дулаалж, еөрснөө галлан хичээллэдэгсэн. Хэдийгээр хүнд хзцүү бэрхшээлтэй. байлаа ч ардын засгаас анх удаа ядуу арл түмний үр хүүхдийг сургаж хүмүү: жүүлэхээр байгуулж өгсөн энэ сур- гуульд бид маших идэвх, урамтай сурэлцаж байсан юм. Сургуульд ороод писнерийн улаан бүч зүүж багш ахмад хүмүүсийг хүйпдэтгэн ёс Е2 лож сурагч пионерийн дүрэм Фёсыг хатуу дагадаг байсан. Тэр сургууль маань 10 жилийн сур гууль болон өсч,3 давхар сүндэрлэ- сэн байшинд 1400 гаруй сурагч ду- тагдах гачигдахын зовлон үзэлгүй эрдэмномд шамдан суралцаж байна. Би сургуулийнхаа 40 жилийнойг то хнолдуулан анхны нь сурагчийн хувьд өерийн сургуулийн хамт олонд ахмад үсэ төлөөлөн талархал илэо- хийлж: сурлага хөдемөрттань өндөр амжилт хүсэж байна. БААТАРЖАВ (Ховд аймгийн хөдөө аж ахуйн техиикумын ня-бо тус сургуулийн анхны сурагч) танина” аниа, авна.” “аннна. 7 Лана ЧИНЬ 7 гахиина, ”. ЧИВНА ВИВА.” улина 7, алнна. чилна. Л “аннна. чанна. / чинь,” гаднна Л чинь / Пионеэүүл: ногоо Хураалтадтуслаж 1.11. 1-1: 131 44011111111711141111111111: Таван минутын яриа санаснаа харилцан ярилцав, | км аялал Хийсний дараа төлөвлөгөө ёсоор таван минут амрахдаа хүссэн -- Манай сургуулийн 40 жилийн ой ямар сайхан болох бол гэж Баа- тархүү хэлэхэд -- МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ- Гын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ю. Цэдэнбал, манай сургууль анх 6бай- гуулагдахад суралцаж байсан ахмад пионер шүү дээ гэж пионер Киван өгүүлэв. -- Тэгээд ч манай бүлгийн пионер юм байна шүү! -- Яагаад? --Юу яагаад гэж! Манайх нэрэмжит бүлэг нь шүү дээ гэхчилэн хөг- жилдөв. Пионер Нэргүй: --40 жилийн ойгоороо сургуулийнхаа тухай нэг сайхан дуу байна байх гэж санаж байна. дуулж Ая, үгийг хэн зохиох вэ? гэхэд хөгжмийн зохиолч Мяасүрэн ая хийж -- Яагаад тэр вэ? үгийг Б. Бааст бичих болов уу-гэж пионер Мазийн хариулав, -- Хоёулаа манай ахмад пионерүүд шүү дээ гэхэд зарим нь ганц дуу 1 5 Ё д 4 байна. О.Сумьяагийн авсан гэрэл зураг 1.2 Ховдын 10 жилийн дунд сургуулийн 6-гийн В ангийн инонсрүүд 2 123 Эсд ч биш тууж, өгүүллэг, найруулал ч бичиж болно доо гэж ярилцав. Тэгээд манзй сургууль төгссөн өөр зохиолч эрдэмтэн, зураачид юу ч бүтээж өгч магадгүй гэж яриа хөөр болцгоов. Дамдиндорж (Багш) Г:7255:122202724 Р5ку 7гё со), Миний чин хүсэл Өсөн цэцэглэх насандаа Эрдмийн эхийг сурах Өсгөн хүмүүжүүлсэн эжийнхээ Энгүй ачийг хариулах Миний чин хүсэл билээ Миний эрхэм мөрөөдөл билээ, Хайртай буурал аавынхаа Цуцашгүй хөдөлмөрийг дуурайх Хамгийн бүтээлч олныхоо Энэшгүй хүчийг залгамжлах Миний чин хүсэл билээ Миний эрхэм мөрөөдөл билээ. Хуяг Шинэ зам дээр Ж.“игалант сэрээ Хар Уснуурын зүүн өмнөт захад Чандмань сумын «Шинэ зам» нэгдэл шинээр сүндэрлэй Хайрханы зүүн 8 босч байдаг. Эндэх тєвийн 10 жилийн дунд сургуулийн хөдөл мөр амралтын зусланд энэ зун олоп арван охид, БЭВЦҮҮД тав- тай сайхан амарч, 9200 хонь, ! 2 150 ямаа хариуцан маллаж ноос нсолуур сүү шимийг ашиг- лаж 1614 литр сүү сааж, 63 кг ааруул, 80 кг зөөхий боловс- руулжээ. Үүний зэрэгцээ 120 уут аргал түүж, 83000 гаруй бог малд урьдчилсан тарилга хийхэд туслалцав. 283000 тоос го цохиж 110 метр урт 23 м өргөн 1,5 м. өндөр суурьшил тай хашаа барьсан зэрэг бү тээлч хөдөлмөрөөр 4800 гаруй төгрөгийн хөдөлмөр хийжээ. Б. ЦОаРЧАЙ ЭХ Афогс оныг 00Лл 1 Норжхорлоо Ю. Цэдэнбалын нэрэмжит пиоге- рийн бүлгийн 2 дугаар салааны дарга Норжхорлоо 5жил- дараалан онц сурч байна, Норжхорлоо онц сурахын зэрэгцээ дуу-бүжиг, «өг жим оролдож, дуулж бүжиглэж сурчээ. Ангийнхаа «Соёлч» нөхөрлө лийн гишүүний хувьл шатарчин, тэшүүрчин болж, үечилсэн дэвШ лийн болзлыг сургуулийнхаа 40 жи- лийн ойн өмнө биелүүлэхээр шамл- жээ. . Норжхорлоо бүлгийн сул сурал- цаж байсан Алгаад туслан лэмжис- нээр Алгаа слопхи хичээлдээ сайн дүнтэй сурлаа. Норжхорлоо, пионе- рийн хянан туслах эргүүлийн даргыг үүргийг сайн хийж, биднийг үлгэр- лэн хушуучилж явна. Г.Цогтдэлгэр (сурагч) Мннсийлний анжийн 1 Л 1 | 1! 1 ! | | | | ТАНИЛЦУУЛАГА | Долдугаар сарын гурван. Энэ ё өд рийн өглөө Улаанбаатарын төмөр за мын буудлаас бид гучин дөрвүүл- гарлаа. Бид арван нэгүүл БНПАУ дахь олон улсын пионерийн зусланд амрах, бусад маань БНАГУ, БНУ АУ-ын зүг зорих байлаа, Үдийн нар хэвийж байхад эх орныхоо хилийг ардаа хийлээ, Одоогоос арван жи лийн өмнө явж байсан хүний. ярьс наар бол шөнө хил давах ёстой би лээ. Гэтэл бид долдугаар сарын най манд орон нутгийн цагаар 13 гэхэд Варшав хотын Гданск гэдэг галт тэ рэгний буудал дээр бууж Польш хү мүүсийн дунд орлоо. Бид арван мян ган километр урт зам ардаа хийжээ. Хэдхэн жилийн өмнө арван нэг хо нож Москва ордог байсан билээ, Цаг мөч бүхэнтэй өрсөлдсөн хөгжлийн хурд юутай эрчтэй вэ. Варшав хот дахь «Пионер» гэсэн зочид буудалд байрлалаа. Энд гурав хоног саатан зочилж хотын байдлын зах зухтай танилцлаа, Хэдийгээр Варшав хот 700 гаруй жилийн түүх тэй боловч хорин жилд боссон юм. Энэ хот эх орны дайны үед таван жи лийн дотор бүх байшин барилгын 85 хувь нь сүйрч, үйлдвэр соёлын газ- рын 90 хувь нь фашистуудын гарт үнсэн товрог болсон гэж санахад ХО син жилийн дотор 200 жилийн бү тээн босголттой тэнцэх ажил хийсэн нь нүднээ тусч байлаа. Хотын гу дамж талбайгаар «Варшав» үйлдвэ- рийн машин, Юнак уруу сүлжиж байв. Бнсла мөрний зүүн эрэгт Варшав хо тын зонхилох хэсэг нь Хотын төв Манай пионерийн төлөөлөгчид Вар мотоцикль 2 өөд шав Хот дахь эртний Варшавыг сонир хон явна. суурьшжээ. соёл шинжлэх 11-11 11-11 11 11 хэсэгт ПИОНЕРИЙН ИДЭВХТНҮҮДЭД Ажилдаа ашиглаарай ны нийт сургууль дээр инонерийн Өнгөрсөн хичээлийн жилд манай орны ажлын талаар нилээд олон сонирхолтой ажилууд гарлаа. Тэдгээр олны цөмийг эс боловч зарим нэгийг ажилдаа тусган авч баяжуулан дэлгэрүүлж ашиглах болов уу гэж уншигч танд зарим нэгийг нэрлэн заая. үнэн» сонины 1965 оны З9 дүгээрт бий) гэсэн сэдвээр хийсэн бүлгийн ажил, уншигч та бүхнийг сайн муу хос- р, 141? 2 рыг ялган салгаж, дүгнэн цэгнэж чаддаг болоход дөхөм болох вин” Хоё рыг хэлж нэгийг сонсоно» гэгчээр харилцан маргаж хамгийн хэрэгтэйгээ шүүн тунгаадаг билээ. ь ч амьдралынхаа алхам бүрт түмэн олондоо дуслын р болж байдаг шүү дээ. Харин тэр болгоноо хүн даруу» зан гаргах явдал байдаг. Хүүхдүүд харилцан ярилцсан тухай «Ач тус» н хийснийг «Маргах ашигтай юу? «Пионерийн Та нарын хэн н “төдий атугай ч тус нэмэ бүхэнд хэлж ярилгүй «дэндүү хоорондоо хүнд хүргэсэн ач тусаа (єйнонерийн үнэн» сонины 1965 оны 5 дугаарт) гэсэн цуглаа бүлэг бүхэн хийж үзээрэй. Ё Ч Говь-Алтай аймгийн төвийн дунд сургууль А вийн сурвалжлагч» («Пионерийн үнэн» сонины дэг ажил тив тивийн онцлог байдал, түүхт үнл явда. хан арга болсон билээ. ийслэлийн 16 дугаар сургуулийн нэг бүлэг : ТАВн хэвлэгдсэн «Хэрэв би пионер байсан бол?» гэсэн материалыг ХЭ лэлцэж саналаа солилцсон нь, сонирхолтой болсон тул «Пионерийн үнэн» сонины 1964 оны 48 дугаарт «Бүлгийн ажил» гэсэн нэрээр нийтлэгдсэн тын 14 дүгээр сургууль дээр хийгдсэн, «Манай сонины 1964 оны 46 дугаарт) гэсэн ажлыг ээр хийгдсэн «Таван тн 1964 оны 5 дугаарт) гэ- лтай танилцах хялбар нэгэн удаагийн ажлаараа : гэгчээр нийтээрээ, бүлгэмээрээ, сурвалжлах ажилд гарвал хич- нээн ашигтайг «Пионерийн үнэн» сонины 1964 оны 46 Ши ЛЭРирэжэн сэн «Олны олон таван цэн» гэсэн сурвалжлагаас 8-2 у а5 : Нэгэ салаа, бүлэг, бүлгэм, сургууль, хот сууриныхаа түүх олон түүх сийн ажил амьдралыг сурвалжлан блж түүхт музей, булан байгуулбал бэрээр хийгдсэн аши! нэн сонин болно. Энэ мэт сонирхолтой хэл ажил амьдралдаа өргөн нэвтрүүлж улам сонирхолтой олон ажил лан хийх цаг боллоо. «Эрвэл эрдэнэ, бүлгээрээ, салаагаараа эрэх, гтай ажлуудыг энэ жил санаач- тарж чин гєниал жимт чан, л авна Лин чинь аиннь ганаа, “єнань тулна. /иввль ЛаЖНА. авлнь ЛЛНнЫ ЛБ. гажлан, чинна /аявыл, ЭНЭ. ЗУН МАНАЙ ПИН ҮД 9ХУ, БНДАУ, БНУАУ, БНАГ, УЛСАД АМАРЛАА Салаа бүлгийн ажлыг сонирхолтой хэлбэрээр | хийцгээе ажин.” Линаа, /ҮИВЕР, ” ЧЛЛВВ. ЦГЧИННА, /ҮИЛЕНБЬ 7 ЛЕВЯВЬ, гүтрун”. тэтгэ аяныг /УЯННАГ ваннд Чанна Ливннь 1 Чин. /аяннь Ляаннь. л 5, с Оюлжа хосэх ОлютмА |үшнА гшэ ОшиНыА Ссина тэва отсшв ухааны ордон сүндэрлэж байна. Варшав хот нилээд өвөрмөгц онц- лог олонтой юм. Ихэнх байшин нь гял цал хийсэн ТОДХОН өнгийн будаг гүй авч харахад үзэмжтэй. Зарим байшин барилгын ханыг хайрга чу луу шигтгэн хийсэн буюу засмал са мыг чулуу суулган шигтгэсэн байх юм, Орон сууцны тагт цонх болго ныг таримал цэцгээр чимж, налуулж ургуулсан ногоон навчит модноос цонх нь харагдах төдий үзэгдэнэ. Түүх дурсгалт газруудыг уг янзаар нь сэргээн босгосон нь газар бүхэнд тааралдаж байв. Хааны ордныг сэр өдөржин, шөнөжин хөдөлмөрийн дуу гаа дуулж байна. Тухайлбал Поль шийн чулуун нүүрсний 80 гаруй ху вийг эндхийн 89 уурхай гаргаж бай на, Эндэхийн хүмүүсийн ярыж бай гаагаар найман жилд гаргасан нүүр сээр 40 см зузаан бүтээх юмаа гэ хэд 2,586 хавтгай дөрвөлжин тал байтай Люксембүрг шиг хотыг нэлд нь бүрхэх юм гэнэ. Уурхайн Хам гийн гүн нь 774 метр, гүехэн нь 20 метр байдаг байна, Газар доорхи уур хайн зам нь дээрхи зам. гудамжиаа саа урт төдийгүй зөвхөн уурхай доорхи төмөр зам нь Бельги улсын БИДНИЙ АМАРСАН НУТАГ гээн босгож залуусын зугаалгын га зар Лазенькийн парк гэдгийг бай гуулжээ. Тэнд хэрэм, загас, хун га луу шувуу хүмүүсийн дунд “Зу гаслж» явна. «Эртний. Варшав» ХоО тыг хэвээр “хадгалжээ. Энд язгуур тан дээдэс суудаг байсан гэнэ, Тэд хэдэн ч давхар ялгалгүй хувийн бай нэг ханыг «Зээлдэн» барьсан нь ма найхны хашаа барьдагтай адил юм шиг. санагдлаа. Бид,Польшид байх хугацаадаа На товицк хотын дэргэдэх Хожувын олон улсын пионерийн зуслан Люб лин мужийн (энэ мужийн Хэльмэ гэ дэг газар 21 жилийн өмнө анх Поь шийн чөлөөлөх хорооны тунхаг би чиг хэвлэгдэн гарч, БНПА Улс үн дэслэгдсэн түүхтэй) Пулав гэдэг га зар Висла мөрний эрэг дээрх зус ланд амарлаа, Энд тэр болгоныг Эс өгүүлэн ихэнх хоногоо өнгөрүүлсэн 20 орны янз бүрийн бүчтэний уулзалт болсон Хойт-Силезийн үйлдвэрийн тойрог (муж)-ИЙн тухай өгүүлье. Байгалийн үзэсгэлэн төгөлдөр энэ нутаг 1965 хавтгай дөрвөлжин КМ талбайтай боловч үйлвэр уурхайн талаар Зөвлөлтийн Донбасс шиг Полышдоо тэргүүн байр эзэлнэ Поль шийн бүх нутгийн ДӨНГӨЖ 0,63 ху вийг эзлэх энэ нутагт арван гурван үйлдвэрийн төв хот уурхай болон 92. ху: 5 22 2 5 Инээх гэгч баяр тохиолдоо юм бол? Эд энэ зун р-ын зусланд амарчээ, Зураг нот) | Ш.2Кавамаа (Сүхбаатар) баясгалангийнилэрхийлэл байдаг. /БНУ АУ-ын дээр |Кекей (Баян-өлгий), Г.Долгор ( Б.(Зүүн гараас) У.Мооношвар, нот), Б. Цэрэннадмид (Хөвсгөл) нар В сэхэ АЛМСИШЛЛЛЫН бүх төмөр замаас урт юм. Энд Поль шийн болд ширэмний ихэнх хувь нь үйлдвэрлэгдэж байна. Тойргийн төв Натовицк хот, бусад бүх Хоттой тө мөр зам, засмал: трамбайн замаар холбогджээ. Политехник, хүн эмнэ лэг, эдийн. засаг, ЛЭХ. ухаан... хөг2дсим мын дөрвөн том хоёр театр, дуурь бүжгийн театр, Польшийн радиогийн яруу тунгалаг найраг хөгжим ЭНД ажиллаж байна. сурган. хүмүүжЖүүт той үхдИНН Бидний амарсан Хожувын ЗУС ланг Польшийн хөДөлмөрч иргэд аж лын бус цагаар өсвөрийн залуу ир гэдэд зориулан барьсныг Өнөө жил нээсэн юм. Даруй хоёр жилийн да раа барьж байгуулж дуусах зорил готой гэнэ, Энд зуун мянган хүний суудалтай гэрэл гэгээ болсон Синле зийн стадион, хиймэл нуур, амьд амьтны үзэсгэлэн, үзвэр бүр дээр таван хурам саатан явахад гурван өдөр болохоор том. тоглоомын тал бай, хиймэл нуурууд Зочид, буудал зурагт радиогийн төв станц, Мисоль Коперникийн нэрэмжит Одоп орны судлалын газар, зуны театр буюу, 560 гектор талбайг эзэлсэн соёл ам ралтын газар ажиллаж байх юм. Ма най пионерийн төлөөлөгчид ЭД бүг дийг үзэж, зуныхаа амралтыг зугаа тай сайхан өнгөрөөлөө, С. Жамсранжав Эданд ямар баяр Челеберц: болон. Балатон н тэ”? » 4 (27) --- ДҮРА! “ХУУХДЭД, ЗОРИУЛАВ, 1965 оны 9 дүгээр сарын 29, УДИРДАГЧ НАРТ ЗӨВЛӨЛГӨӨ Баатарчууд-ирээдүйн пионер Пионер болно гэдэг нь баа- тарчууд бүхний гол үүрэг эр- мэлзлэл нь билээ, Баатарчууд бүхэн пиогер байхыг үргэлж хүсэж, хэзээ элсэж, аранзал улаан бүчний эзэн | болохоо сэтгэл догдлон хүлээж, пионер болсон тэр өдрөө хичнээн баяр хөөр болдог билээ. Тэгэ хээр бид баатарчуудыг пио- нерт хэрхэн бэлтгэх, пионерт яаж элсүүлж авах тухай энд ярилцая, «Од», «Сар», «Дөл» багийн баатарчуудын дунд зохиож байгаа олон хэлбэрийн ажил нь цөм л ирээдүйн пионерт бэлтгэхэд чиглэгдсэн | байна. Пионер гэж хэнийг хэлдэг пио- нер хүн ямар сурч, юу хийд- гийг биеэр үлгэрлэн тайлбар лаж ойлгуулдаг байх ёстой. Баатарчуудад пионерийн чин эрмэлзлэл, тангараг, дүрмээс таниулж ойлгуулах ажлыг сайн зохиосны эцэст сурлага, сахилга бат, авьяасаараа тэргүү ний «Дөл» багийн баатарчуу- даас пионерт элсүүлж болно. Баатарчуудыг пионерт лэхдэз бүлгэмийн шийдвэрээр тэмдэглэлт, дурс- галт өдрүүдэд мөн тэдний өөрс дий нь төрсөн өдрийг тохиолдуу лан баяр Фслолын байдалтай- таар бүлгийн буюу бүлгэмийн элсүү- зөвлөлийн ШЬ?..сА.... пионерүүдийн шугаман жагсаа- лын Өмнө, бүлэг бүлгэмийн хүндэт тугийн дэргэд Элсүүл- бэл зохино. Баатарчууд ёслож, тангараг өргөсөн тэр минутаас бид пионер гэдэг ариун нэрийг хадгаллаа гэж улам ч зориг бад рангуй болдог. Тэднийг пионер болсонд нь баяр хүргэж, сайн сайхан бүхнийг хүсэж, эцэг эх, төрөл төрөгсдөд нь хүртэл баяр- тай мэдэгдэж байх нь 14:77:91 улам ч таалалтай байдаг, Баа- тарчуудын энэ их эрмэлзлэл, баяр баясгаланг улам хөгжөөж урам зориг нэмэхийн тул бүлэг, салаа бүлгэм бүртэдний онцлогт тохируулан сонирхолтой хэлбэ- рийн ажил үргэлж зохиож байх хэрэгтэй. Б. Энэбиш, 2) Түргэн хэллэг Галаа түлэхдээ Гараа түлүүзэй| Хуушуур хайрахдаа Хуруугаа хайруузай! “энэн | 3 13 ч Хэлгий хэлбэл будилка 20518183) Хэлтгий баривал асгана Хэтэрхий давхивал бүдэрнэ, Ц, Бурхиа (Архангайн) Їнгэж тоглодог Эгчтэйгээ: би Эвтэйхэн тоглодог Эрдмийн цол хамгаалаад Эмч хүн болоод Эвтэйхэн тоглодог. Манайхан намайг «Эмч ирлээ» гэж Маш цэвэрхэн гоёод Баяр хөөртөй угтдаг, Ахтайгаа би Аятайхан тоглодог. Аврага барилга бариад Ажилчин хүн болоод Аятайхан тоглодог. Манайхан намайг «Ажилчин ирлээ» гаж Маш баяртай угтаад Гары минь чанга атгадаг. Д. Мандахсан. х Ааваа! намайг хараач, зурагчны Тэмээ «аврагаа» | алдав Усгүйгээр олон хоног явж чадах тийм өрсөлдөгч тэмдэ нээс өөр баймааргүй юм, Бид ний мэдэхээр тэмээ усгүй гөэр 30 хоног явж чадна. Гэ тэл усгүйгээр 100 хонож ча дах шинэ аврага гарч Тэр аврага мэрэгчний аймагт багтдаг нэгэн жижигхэн хэ рэм ажээ, Түүнийг хадны х рэм гэнэ. Тэр хөрзм Өмнөд мекснкээр нутаглана. црлуэ, Тэрээр 3 сар хагас мексн кийн Элсэн цөлд усгүй явах даа хурдан шалмаг чигээрээ байдаг ажээ, Шинэ аврага, амьтан судлагчдад ихээхэн ” гайхал төрүүлж байна. | Тэмээ усгүйгээр олон хо нож чаддагийн учир нь гевэл: Түүний нарийн зохион байгуу лЛалт бүхний том ходоод, тус гай царцмаг, цусны улаан бөөм. зэрэгт нь асар их чийг хуримтлагдсан байдаг. Тэр чийгээ ус болгон хувиргаж чадах зохицол тэмээнд байд тийн ачаар ийнхүү олон ног усгүй явна, Гэтэл нөгөө хөрмэнд ийм ус хуримтлуу- лагч байхгүй ажээ, Шинэ ав рагын нууцыг илчлэхээр калн форны их сургуулийн байгаль судлагчид шаргуу ажиллаж байна. Тэмээ ийнхүү аврагаа алдан 2 дугаар байранд оров. Б. Даваа, хо. | | «Намайг эдгээсэн ЦЭВЭРЧ ОХИН Ф өс-шшш-шшшшшшшшшш----8А Л.Н. Толстой. 81 4 15) ХААН ЦААШ ХОЁР Нэгэн хаан өвчтай байхдаа лэг мөртлөө өвчин зовлонтой хүнд, хаан төрийнхөө тэн хагасыг нь өгнө» гэж зар тараажээ. Түүнийг дуулаад мэргэд цуг лаж, хаанаг яаж эдгэрүүлэх ту хай ярилцжээ. Гэвч хэннь чар- гы нь мэдсэнгүй. Харин мэргэдийн нэг. нь «Хамгийн жаргалтай хүн олоод түүний цамцыг авч хаанд өмс- гөвөл-хаан эдгэрнэ» гэж хэл- жээ. Хаан өөрийнхөө улсаар хам- гийн жаргалтай хүн олох 9л- чүүд гаргажээ. Хааны элчүүд бүх орноороо удтал яваад хамгийн жаргалтай хүн олсонгүй, Ямарваа юмаар дутагтаж гачигдаагүй тийм хүн үнэхээр байсангүй. Баян чинээ өвчин зовлонгүй Нь хоосон ядуу, зарим нь бүтэлгүй эхнэртэй, эсвэл олиггүй хүүхдүүдтэй 39» рэг заавал л нэг юмаар дутаг« даж гачигдсан байжээ. Харин нэг үдэш хааны хүү нэг муу байшингийн дэргэдүүр явж байхдаа: «Бурхан «минь! Ханатлаа ажиллаа. Цадатлаа идлээ. Хэвтэж унтая даа. Өөр над юу ч хэрэггүй» гэж нэгэн хүн ярихыг сонсчээ. Хааны хүү баярлаж, сайхь хү, ний цамцыг үнээр нь авч, хаан аавдаа өгөхийг тушаажээ. Цама цыг нь авахаар элчүүд, хамгийн жаргалтай хүнийд очжээ. Гэвч тэр хүн нь цамц ч үгүй, тийм хоосон Ядуу хүн байжээ. Г. Гэлэнхүү орчуулав. Хариуцлагатай эрхлэгчийг Ц.ГАЙ ТАВ өрөө Утас 28005 ЕЭВ ЛЫГ 2 Ч) Сүхбаатарын нэрэмжи: улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, А -- 24088 хөйгсийн 27 дугаар өанший 4 дугаар давхар 324, 325 но Ц Индекс 14140 Орллалава.” ахина. Лана”, явна” чониа ганна л, л тултал яанаа гчжна.” Саран ”. унэ. “ана Тариа” “овиж “анин” гүлины,” ланна галч танаа тан грлнв ” ганг аниа сзнныл твшига 7 Лаллнд ЧҮВВА. Л галлла ” арал /чннна. ” ГРАЖ.” ЧЛБНА. /ЧИНБЬ,Л,. ллжлнгэ / армиа. ГЧЛНБ./ “чанд т чиннн “снна 7 ХҮНДЭТ ПИОНЕР ЯНОШ КАДАР тана анал авна авна /аннАл санааг чинэ ана.” галтнаг Санаа. л “авна авна ЛА.” нучний ӨВ ЛСНКЬЛ ГЧЬлаа ЛВЛБА /ЧЛБЬ. Л глла. ГЕББВ Л ЕНБ. гадна” ЛҮЛГВЭ. “ЛИНБ./, “үлснБ ”. ҮЛБНР. “ЕРРА 7 гүрчга л ЛИБН Гүн л | | | | Ё МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын урнлгаар Унгарын Ажилчны Социалист Намын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга нөхөр Янош Кадар тэргүүтэй. БНУАУ-ын нам засгийн төлөөлөгчид манай оронд 1965 оны 9 дүгээр сарын 27-ноос 10 лу. гаар сарын 8-ныг хүртэл найрсгаар зочиллоо, Янош Кадар тэргүүтэй БНУАУ ын нам, засгийн төлөөлөгчил БНМАУ-ын нам засгийн төлөөлөгчдийн хооронл хэлэл цээ хийлээ, Хүндэг зочил зочлох хугацаандаа дуурь бүжгийн улсын геатрт концерт үзэж улсын төв музей Аж үйлдвэрийн комбинат, хааны ордон музей болон спортын төв ордонд үндэсний бөхийн барилдаан зэрэг олон зүйл сонирхлоо. БНУАУ -ын нам засгийн төлөөлөгчид В.И.Лениний нэрэмжит писнерийн ордноор орж бүлгэм дугуйлан гуудын ажил байдалтай танилцав Унгарын Ажилчны Социалист Намын Тєв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Янош Кадарыг нийс - лэлийн нэгдүгээр дунд сургуулийн хүндэт пионер бол гон, шугам жагсаал хийж зочлол улаан бүч зүүж өглөө, Уншигч таны өмнөх гэрэл зураг дээр манай хүн дэт пионер, хүндэт зочин Янош Кадар бидэнд сэтгэгд лээ бичиж үлдзэж байна, свт-ар-ат-ат-ат-ар, ав-а-ат-ат-ан”-а ав”-ат-ар-ит-ат-рн ӨӨРСДИЙ МИНЬ СУУЛГАСАН ЦЭЦЭРЛЭГИЙН МОДОД Ч. Тэнгэр хурмастын «галт могойг» ТГэнхээт гартаа атган авч, Гэр байшин, сургууль танхимаа. Гэгээ гэрлээр гийгүүлж захирсан Хүн зоны хүчийг. Хөдөлмөр үйлсийн алдрыг, Өөрсдий мЯянь суулгасан цэцэрлэгийн модод Өөр хоорондоо ярилцаж байна, Ажилч олны жаргалыг ерөөж, Ам амандаа шагшиж байна, , «Хан гарьдын» жигүүр далавчийг Халуун гараараа урлан дархалж, Уужим нутаг, улс даяараа, Ухаан чадлаа гайхуулж, дүүлсэн, Хүн зоны хүчийг 2 Хөдөлмөр үйлсийн алдрыг, Баян хангайн ой модод ч Бараа хараад баясаж байна, Ажилч бидний жаргалыг ерөөж Ам. амандаа шагшиж байна. С. Дашдооров, арт-аг-ат тив”, «ватт иар”, -еРийт-ивт атираат Засгийн газрын Ф Бид их баярлаж байна Бид, Бүгд Найрамдах Унгар ард улсын пионерийн зуслан ЧеллеСерц” 20 хоног амарч дараа нь үзэсгэлэнт сайхан Балотон нуурын эрэгт очиж 10 гаруй хоносон юм. Бид, Челлеберцил байх хугацаандаа Унгарын бо- лоод гадаадын орны пионерүүдтэй дотно ганилцаж дуулж бүжиглэж наад лаг байлаа. Мөн олон удаагийн экскурсээр Унгарын үзэсгэлэнт сайхай “байгаль, хот тосгонтой танилцлаа, Үүний дотроос нийслэл Будапештийн сүндэрлэсэн орд харш, шөнийн олон өнгийн гэрэл, хотын дундуур урссан цэнхэр Дунайг харахад үнэхээр сэтгэл хөдлөм байж билээ. Бидний үзсэн харсан зүйл дотроос Будапештийн « Хөгжилтөй парк» гэгч маш их со- нирхолтой байв, Тэнд орсон хүн бүхэн бүтэн 2 цаг инээж гардаг заншил тай юм билээ. Будапештээс 120 км--ийн зайтай орших Балотон нуур бол уртаараа 1830-аад км, өргөнөөрөөө-зарим газраа 60--70 км, нарийн газраа 30--аад им урт гонзгой нуур юм. Үүний эргэн тойрон рашаан амралтын газар байх бөгөөд гадаадын олон зочин гийчин талтай сайхаг амардаг, Энэ нуурын баруун урд талд пионер сурагчдын амралт Балоте" морно гэдэг зусланд бид, 15 орны хүүхдүүдтэй хамт энх тайвны дууг цуг райтуулж “гар гараасаа барилцан наадаж амарсан. Унгарын Ажилчны Социалист Намын Төв Хорооны нэгдүгээр нарий. бичгийн зарга Япош Кадарыг манай оронд айлчлан ирсэн жгавшааныг 10- : 1 “Хөдөлмөр! Ямар өргөн дэлгэр утгатай, яасан өгөөмөр баян, яа сан яруу тунгалаг нэр вэ! Хүн нийгмийг хөл дээр нь тулан зог сож, хөгжил бадрал, зол жарга лыг соёрхон хайрлагч бол хөдөл мөр юм. 7 Хөдөлмөргүйгээр бүтсэн ямар ч хөгжил мандал, хөдөлмөргүй- гээр бий болсон оюун ухааны баялаг сан байхгүй билээ. Бид гэр орноосоо аваад, гэгээн сай- хиолдуулан, бид баярласан гялайсан сэтгэлээ дахин дахин илархийлье ахиьь х аЛЙА. ийн. мань эВний.. /алална лам, ин ил анал. на. иь лСшаа. лжлЬЛнНЬГ ЛВННЬ. улалнь авиаг НОРЖИН (Пионерийн ахлах удиЭлагч) 1 2" Л"-с"" ЭЭ Ээга хоо дундуур бэхжин хатаагдаж, с4- руул тэргүүнээ өргөж байна. Алдар гавьяа, зориг баатар- лагаар ариун үйлс болсон ма- най социалист нийгмийн үеийн хөдөлмөр бол хүн ардад зол жаргал, чинээлэг амьдрал ивээгч эх булаг, эх орон, ард түмэндээ. хүчин зүтгэхийн жигүүр болж байна. Хөдөлмөрөөр жигүүр хийсэн манай алдарт сайчуул--хөдөл- ралтай бат рийн дадлага олж авах, хөдөлмө рийн хүмүүжил эзэмших нь та нарын ирээдүйн ид үйлст бэлтгэ хэд асаг их хүчич 20200203 21 дэх жилдээ 1965 оны 10 дугаар сарын 6 Лхагва М 25 (909) | Үнэ 10 мө Хичээл СурАагаа ажил амьца холбож, хөдөлмө- чагал өгнө, Дэлгэр зуны амралт, тэнүүн намрын цагаар га Зуүхэн үйлдвэр барилга, хөдөө аж гарч,сайхан амрахын хажуугаар санаа лүүлж, цовоо ахуй дээр зориг хүч чадлаа ний- бага насныхаа ХӨДӨЛМӨР-ХҮНИЙ ЖАРГАЛ хан эх орноо харсан ч халуун бүл, хань нөхдийнхөө тухай ун- шиж үзсэн ч, хамаг сайн сай- хан бүхэн цөм хөдөлмөрийн ҮР шимээр үндсээ тэлж, мөчрөө дэлгэж байгаа билээ, Хүүхэд та нарын эдэлж хэрэг лэж: байгаа хувцас хунар, харан даа дэвтэр, ширээ сандлаас. өг- сүүлээд хүн ардын маань ажил лаж аж төрж, соёлжиж, байгаа үйлдвэр, завод, нэгдэл сангийн аж ахуй, сургууль гэ- гээрлийн газар, байр сууц, эзэм шиж “элбэгжүүлж байгаа бүхэн г цөм хүний хөдөлмөрийн үр дүнд бий болжээ. Бидний байлдаж олсон эрх чөлөө, бататган ЗУ- заатгасан энх жаргал энэ бүхэн хөдөлмөр тэмцлийн хурц 4өл мөрийн баатар уурхайчин Даваа жав, хоньчин Очир, барилгачин Цогоо зэрэг өдий төдий алдарт- наар манай эх орон, ард түмэн хичнээн их бахархдаг билээ! Эд нийг гагцхүү ариун цагаан хө- дөлмөр л төрүүлжээ. Манай үеийн ажил хөдөлмөрт хар цагаан гэж байдаггүй, ариун санаа тавьж, чин шудрагаар хө- Ччөлмөрлөсөн хэн. хүний зүтгэл бүтээлийг социалист нийгэм маань өргөн алдаршуулдаг юм. «Хүн болох багаасаа, хөлөг болох унаганаасаа» гэгчээр багд наснаасаа эхлэн хөдөлмөртэй дотно нөхөрлөж түүнд дурлаж, түүнийг хайрлаж, түүнийг хүн дэтгэж сурах нь. багачууд та нарт баяр баярынгдээд мөн, цог. хийморийг харуулсан үр дүнтэй олон сайхан ажил бү- тээдэг уламжлалт заншилтай б0:35 байгаа нь бахархалтай хэ- рэг билээ. Хамтын энэ хөдөлмөр дунд та бүхний найрсаг цаа бэхжиж, ажил хөдөлмөрт уухайлан орох урам зориг, хүч чадал нэмэгддэг юм л. Ь- Багачууд аа! Хэзээнээс ажилч хөдөлмөрч ахмад үеийнхээ саЯ- хан уламжлалыг бахжүүл»ж, хү- ний жаргалын дээд-хөдөлмөрт дурлаж, хөдөлмөрийг хүндэтгэж чин үнэнч хөдөлмөрлөж сурц- гаагтун! «Ажил хийвэл ам тослоно» гэсэн арлынхаа мэргэн үгийг са нацгаагтун! Хидилинр-нэртар ярццялдар!| р евн шин нэн шиш шиш ши шив штл ЫН ыгт л Пи їшв шинж шиэ ши тлп тыл 10 0Еи ЖЦиН ЭЭ ЕОРОшЫО ШИ їил шэх 05: 81 :1Ы ШИН 21: лс ШИВ /шВ ФШН шиэ тш шШав/Єшли иг Сшж ШВВҮ! | ХӨДӨЛМӨРИЙН БААТАР ЗӨВЛӨЖ БАЙНА. Одоо Миний бие 52 нас хүрч байгаа бөгөөд нялх “бага насандаа эх эцгээсээ өнчрөн хоцорч, ядуугийн зовлон үзсэн юм. Ачит нам засгийн гавьяагаар 15 нас тай анх сургуульд орлоо. Тэгээд 16 настайдаа МХ ЗЭ-д элссэнээ үүрд март даггүй юм. Би, МХЗЭ-ийн гаар 1931 онд гар үйлд вэрт савхин гутал хийх дагалдангаар орж ажилла сан билээ. Түүнээс хойш одоо хүртэл 35 жилийн турш өөрийн хүч хөдөл мөр, мэдсэн сурснаа эх уриал ХӨДӨЛМӨРИЙГ ХҮНДЭЛЖ БАЙ орон, ард түмэндээ гэх чин сэтгэлтэй ажиллаж ир сэн, хойшид ч Тэгас ажиллана. Миний энэ бат хатуу эрмэлзэлийг МХЗЭ бага залуу насанд-минь олгож, өг сөн юм. Одоо манай улс социализмын материал тех никийн бааз бүрэн байгуулах гэж өрнүүн их хөдөл мөрлөж байна. Иймд хүүхэд залуучууд та нарын өм нө саруул сайхан зам маш том зорилт тулгарч бай на. «Хүн болох багаасаа» гэдэг эцэг өвгөдийн. минь сургаал бий. Үүнийг ямагт санаж сурлага хөдөлмө рийг тэвчээртэй байж сурч олж авах хэрэгтэй. Хө дөлмөрийг хар цагаан гэж ялгахгүйгээр хийж гүүнд нямбай хандаж Нэг ажлыг эцсийн нь үр дүнг үзтэл хийж бай. Эцэг эх, ахмад үеийнхээ. сур- гаал зааврыг дагаж, уламжлалтай сайхан бүхнийг биедээ шингээж авахыг хүүхэд та нарт сургая. Х.Хандхүү (Оёдлын 6 дугаар артелийн мэргэжил- тэн, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар) | | Хөдөлмөрийн тухай ухаантан мэргэдийн сургаалаас 1Е. Хөдөлмөр- хүнийг буй сон юм. улаан туг дээр бичигдсэн үг. А, БЛОК 4-0 со255шштс болго ФРИДРИХ ЭНГЕЛЬС бол түүхийн байнгын 2. Хөдөлмөр-энэ бол хувьсгалын » Хоолны тулмыг үгүй. хийж, хө дөлмөрийг бүхнээс. өргөмжлөх энэ эрмэлзлэл би лээ, Н.ДОБРОЛЮБОВ 4 ..Хөдөлмөрлөдөггүй эрдэмтэн-үр Гүү сааж сүү аривжуулжээ Хонин сүрэг салхи сөрөн идээшилнэ. Өв ген хоньчин насан гуршаа харж ханаагүй орчин байгалиа ажиж, сэтгэлд хоногшсон хө- дөө хээрийн цэнгэг агаараар цээж тэнийн өнө эртний дурдатгал юугаа сэргээн, амьсгална «Энэ хүү газрын уруу яасан ширүүн дав хина вэ? Нүх, жалга, дов сондуулаа бул- газар ингэж морин хурлаар сан их өвстэй гүйлгэхэд гэмтэй дээ» гэж бодлоо. Гэтэл морь бүдэрч, хүн нь тээр хол ши мордож очвол чэс жаал охин айснаасаа болоод уйлж уг- дэгдлээ. Өвгөн шалмагхан тав. Яг хацраараа харуулдан унажээ - Ишш! охин минь чи яаваа? Энд тэнд чинь өвдөж байгаа газар юу байна вэ? гэж өхөөрлөн эцгийн энэрэл хайраар асуув өвгөн -- Энэ морины ам татаад, татаад ердөө гээд охин мэгшин уйллаа Өвгөн, охиныг арай гэж дийлдэхгүй давхисаар байгаал ... тайтгаруулж морий нь барьж өгөв. Чи чинь одоо хэний Ах нь ер үзэглэхгүй байх чинь вэ? -- Би сэн -- Өө! Тариа бригадын Цэвэгмэдийн дүү юу? Өнөө Хандын охин байх нь ээ! -- Тийм! гэж баярласнаас болон чанга- хан хэлэв Энэхэн мөчид түүнд эхээс илүү юу эс санагдаа аж! охин байнаа? эвэгмэд ахынд амралтаараа ир- Ээж чинь адуунд өшөглүүллээ гэж дуулдсан. Бие нь сайн биз! Хот орж эмчлүүлэхээр явсан. Бие нь зүгээр болсон гэнэлээ. Одоо өнөө мар- гаашгүй ирнэ. -- Өө тийм үү? Яамайдаа! Цэвэгмэд ах чинь адуун дээр ажиллаж байгаа гэсэн шиг билээ! Гүүгээ хэнээр саалгаж байгаа юм бэ? -- Би .. Би одоохондоо ээжийг иртэл... гээд дуугүй болчихов. Үгүй, ер хот газрын хүүхэд гэх, овоо доо. Одооны багачууд юм юманд адтай гэдэг нь хийхгүй чадах гүй ажил байхгүй. Тариа, ногоо, трактор комбайн, барилга, үйлдвэр хаа л бол эзэн хүн шиг сайхан ч юм аа даа» гэж өвгөн хоньчин сэтгэл хангалууц бодсоноо. -- За охин минь морд. Хонио хот руу- гаа дөхүүл, Гүү саах дөхөж байх шиг бай на гэхэд охин: -- Зүгээр, би морио унахгүй .. лөөд явае. Ээж нь хотоос иржээ. ---За миний охин гүү сааж чадахгүй юм шивдээ. Хорин таван гүүнээс арван та ван литр сүү авна гэсэн чинь юу гэсэн үг байх вэ? Чи ер нь үхэр ферм дээр очиж үнээ саавал өлзийтэй болно байх! гэж эхийгээ хэлэхэд Цэвэлмаа уйлан алдав. -- Эмнэг гүүнээс айдас хүрээд сайн сааж чадахгүй, хуруу гар эвлэхгүй бие чи чирсээр байгаад .. хувин ч өвдөг дээр гээд хөт БҮТЭЭЛЧ Толгоойт дахь найрамдал 1 дүгээр ” тоосгон завод дээр нийслэлийн 10 жилийн 132 дугаар дунд сургуулийн Т7 дугаар ангийн 4 бүлгийн хүүх дүүд 10 мянган гаруй тоосгыг ха луун .бааюунаас гаргїж хураасны дээр түүхий цагаан тоосго. шатаах бааюунд хийж өрсөн байна. Сурагч Баасансүрэн. Цогоо Хоёр шатаах бааюунд 44 удаа дамнуургаар нүүрс зөөж, Сүхээ, Сахия. Цэрэндулам, Ча ваангүрэн, Даваадулам. Намсрай на рын « олон сурагч татаах тоосгыг чамбайхан өрсөн байна, ХӨДӨЛМӨР Хүүхдүүд ингэж дэргэдэх үйлдвэр байгууллагадаа туслаж нийгэмийн тустай хөдөлмөр хийснээр Болгар мэргэжилтнүүдийн санаачилсан зад гай өрөлтөөр тоосго шатаан боловс руулах өрлөгийн анхны мэдэгдүүн олж тоосгоны заводын ДОТООД ажилтай танилцсан байна. "аваг ланалинал голла чиначина.” (0) Манай орны олон зуун сургууль туршлагынхаа талбайгаас тарна, но- гоо хурган авч байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Зүүн хараагийн 10 жилийн дунд сургуулийн бага ан- “тийн туршлагын талбайд Г.Сэсмээгийн авсан гэрэл зураг | ! жимсгүй мод. СААДИ 5. Суут гэж, бэрхшээл зүхлийг үл хайхран, ажиллаж Өөрийн бүтээлдээ жаргал эдлэгч Хүнийг хэлмээр. СТЕНДАЛЬ тогтохгүй уначих гээд, сүүл нь нүүр ам ороолгоод байх юм» гэж гоморхонгуй өгүү лэв. Ээж пь охиноо хайрын харцаар шир- тэн өрөвдөх сэтгэлийн эрхээр тэврэн үнсэв. Төдөлгүй «хэний айраг эсч байна вэ?» гэхэд Хандын айраг эсч байна» гэж хавь ойрынхон ярьдаг боллоо. Хэрэв, «Хандын айргийг хэн хийж байна вэ?» гэж асуувал «Цэвэлмаа хийж байна» гэх байлаа. Цэвэл маа охин нутаг усны багачуудыг харах тоолон эдэн шиг малд дүйтэй, малчин нэр тэй болох гэсэн сэтгэлийн тэмүүлэлд хөт лөгдөн «малчны ухаанд» уйгагүй суралцаж" явсаар пэг мэдэхнээ хонхон дуу хол биш хаяанд ирсэнд аргагүй эрхэнд буцах бол лоо, Амралтаа дүгнүүлэн Монгол-солонго- сын найрамдал» (Төв аймгийн) нэгдлийн ерөнхий хорооноос албан бнчиг авлаа. Түүнд «Нийслэлийн 20 дугаар сургуулийн захиргаанд, Танай сургуулийн 7 дугаар ангийн сурагч Хандын Цэвэлмаа манай нэгдэлд амрахдаа 25 гүүнээс 35 хоногт 1680 литр сүү сааж, айраг борлуулан 2050 төгрөгийн орлого оруулсанд нэгдэл- чин олны зүгээс талархал илэрхийлье» гэж бичжээ. ? өтт-ат-ат-атэ ав-ат 7 АЖИЛЧ ПИОНЕРУУД Хэрлэнгийн -САА-ын Хавирга дахь үтрэм дээр хүрз хангинаж, хүмүүс бужигналдаад, ер бусын хөл хөөртэй байв.- Бид явсаар нэгэн модон байшинд орвол САА-ын агрономч Дашцэрэн, Дориод аймгийн төвийн дунд сургуулийн биеийн тамирын багш Бавуу нар пнонер сурагчдын хийсэн ажлын 5 хоногийн дүнг гар гаж байлаа. Багш Бавуу, -Миний хариуцаж яваа 18 пионер сурагч тус САА-ын үтрэм цэвэрлэх ажилд 9 хэног ажиллаж, үтрэмийн 14000 хавтгай лөрвөлжин метр талбай цэвэрлэсний гадна 1120 шоо метр шороо зөөгөөд өнөө дөр буцах гэж байна, Үтрэмийн тал бай цэвэрлэх ажилд 8 дугаар ан ангийн сурагч Г., Гүнчин, Д, Ган шигмаа, Т, Дуламжав, Д. Дамдин, Д. Бор нар өдөр бүрийн нормоо 150-200 хувь биелүүлж, САА-ын нам олон нийтийн байгуулгаас зар ласан социалист уралдааны болзол хангаж САА-ын захиргааны шаг нал хүртсэн гэж өгүүлэв. Тэргүүний пионер Д. Ганшиг маатай уулзаж ярилцвал тэр ингэж хэллээ: Би зуны амралтаар сургуу- лийнхаа хөдөлмөр зусланд нэг сар ажиллаад, намрын тариа хураал тад ирж өдөр бүрийн нормыг 150- 200 хувиар биелүүлэв, Цаашдаа би хагас жилийн болон анги ДЭВШИХ шалгалтанд одооноос эхлэн бэлтгэ- нэ. Дараа жилийн ажилд энэ жи лээс илүү амжилт гаргах эрмэлзлэл тэй байна гэв, | | Ё Б. Сэмбээжав зат-ит-ит-а Хөдөлмөрийн тухай ! ардын цэцэн үгнээс Ї 1. Эрхийг сурахаар Бэрхийг сур! 2. Ажил хийвэл дуустал Давс хийвэл уустал, 8. Гар хөдөлбөл Ам хөдлөнө. 2) 4. Хүний бага нь хөдөлдөг Шувууны бага нь жиргэдэг. 5. Эрдмийг хичээлээр сурдаг | Эрлийг сурлаар олдог. 22 ана, авна /азина./ трлна/ илла. “ииинЛ тхгна г.лринга, “инА 7 Лина. /ЛЛЛЛА ЛЭЛИБА./ гүлнАл ЛАГ НЬ ЛВВсА л лллнА ИЛЛА Л ЧИВНА. “үчина, ум, ӨРЧнВ. ”, “лээн 5 гчминц, “ЧиннВ Үнэгэн шогшоо салхинд үз үүр мөцц гөн оургас үелзэн найгаж байсан нам рын нэг ӨГЛӨӨ билээ. Булга халиу шиг сорлосон тариан толгой найгаж байцааны талбай цайвартан байв Сэ вэлзэх намрын энэ өглөө ” лийн 10 жилийн 12 гуулийн 8,9,10 дугаар 120 хүүхэд Борнуурын аж ахуйд очсон билээ. хаана, юу хийж байгааг дор сийрүүлье, (1. АРАНГАТ -БАЯНГОЛД ! нийслэ дугаар сур ангиудын сангийн Тэд чухам тэмдэглэж Баруунаасаа урссан бяцхан голыг “Арангат баянгол гэдэг. Баяц голын баялагхан дэнж дээгүүр цайвар но гоон өнгөтэй сармисын талбай хараг дана. 9-га--д сармис тарьсан тал байд өнгө өнгийн цэцэг навч ургасан мэт улаан, шар, цэнхэр, хөх өнгийн хувцастай олон хүүхэд ажиллаж байв, | | Талхчин өвгөнтэй таван аялагч маань уулзаж ярилцлаа, Хүн 60 наслахдаа 80 тонн хүнс хэргэлдэг юм. Үүний тэн хагас нь гурилаар хийсэн зууш байдаг. Тэгэхээр талх боов хийдэг хүн, хүний амьдралд чухал зүйл бүтээж байна гэж Оточмаа эмчийг хэлэхэд ї -Иш хүү минь тэрч тийм байж болно. Бид гурил байхгүй бол талх, боов хийх нөхцөлгүй. Гурилын тээрэм бидэнд гурил гар- гаж өгдөг. Та нар ерөөсөө тэр их чухал үйлдвэрийг үзэж мэдэх хЭ- рэгтэй гэж өвгөн өгүүлэв. Тэд гурилын үйлдвэр дээр очиж инженертэй нь уулзаж ярилцлаа. --Тиймээ. Манай үйлдвэр улс ардын аж ахуйд чухал үүрэг гүй- цэтгэнэ. Гэхдээ тариа байхгүй бол юугаа тээрэмдэх вэ. Биднийг сан- Алиа. галыг Л авна. гарчнаг авна ганаа. гснна ча чинь. СЭВЭЛЗЭХ НАМРЫН ӨГЛӨӨ шилээ 9 га талбайл сармисыг ширхэг нэг бүрчлэн хүрздэн гишгэж аваад, гайхам сайхан сүлжээ хийж бас ма шинд ачиж өгнө. Тэгэхдээ | тэр бүг- дийг хүүхдүүд цэвэрлэсэн нь ням бай ажээ, 9 дүгээр ангийн сурагч Бадрах зуны цэцэг дэлгэрч байсан зуслан гийн үеийн аврага адуучин хүү би лээ. Одоо Арангат баянголын сарми сны талбайд нэгэн бригад удирдан ажиллаж, ажлын нэг өдөрт 2,20 га газрын сармис хураан цэвэрлэж,сүл жиж, машинд ачиж өгч байв..9 дү гээр ангийн сурагч Мягмарсүрэн, 8 дугаар ангийн Наранцэцэг нарын бри гад ч өдөрт 2,10 га. газрын сармис хурааж аваа өгөөтэй л явжээ. Монгол тээрмийн гурил гийн аж ахуй, нэгдэл. тариагаар хангадаг. Тариа л энэ үйлдвэрийн эрж олддоггүй «Эрдэнэ» гэж тэр хүн өгүүлээд та нар манай үйлд- вэрийн ажиллагааг үзэл дээ гээд дагуулж явав Машинаас буулгасан будаа тус- тай дамжуулагчаар элваторт (та- рна хадгалах ган сав) орлоо. Энд хатаах, цэвэрлэх, эргүүлж той- руулж байх ажиллагаа явагддаг ажээ. Тэндээсээ тусгай дамжуулаг улина Ланнь СВЕА. цалин, Гамньл лчлнны БНАГУ-ЫН 16 ЖИЛИЙН ОЙД - ““Пионерүүд, гудамжны хөдө лгсенцй. сургууль хийж байна. Ардчилсан Германаас ирсэн гэрэл зураг 2. ЗУСЛАНГИЙН ЦАГААН БАЙШИНД " Зуны дөлгөөн улиралд хөдөлмөр, амралтыг хослуулсан зуслангийн ца гаан байшин Бууралын уулын ха жууд туг далбаа намируулан хараг даж байв. Энд ч бас хүүхдүүдийн хөгжилтэй дуу, хүрз багажны чимээ хослоно. Сонгинын 8 га талбай, манжингийя 16 га талбайн ургац хурааж байгаа урамтай бүтээлтэй хүүхдүүд энд бай сан ажээ. Өдөрт 86-40 сод газрын сонгино хурзана. гэдэг бас л сүрхий мэрийлт билээ. 10-ын Б ангийн Адилбиш, Бэхтулгг, 9-ийн Бан гийн Чайзда, 10--ын А ангийн Хал зан нар энэ хэмжээг доор нь л хий чихдэг хүүхдүүд юм. чаар «хар хашлага» гэдэгт орж, тээрмийн дамжлагад орох нөөц болдог байна. Үүнээс цааш гурил болтлох бүх дамжлагыг аялагч хүүхдүүд их л сонирхон үзжээ, Дамжлага бүр нэг тодорхой үүрэг гүйцэтгэж байгааг инженер тайл- барлаж явав. 1Кишээлбэл: хог, шороо, төмөр, элс, чулуу, сүрэл, буурцаг, хушуу -будаа зэргийг ял- гахад тус бүрт нэг дамжлага байв, Мөн тариаг хальснаас салгах, цан хүүрэгтэй байвал халаах, угааж цэвэрлэх, чийг жигд болгох, чийг өгөх зэрэг олон дамжлага дамж- саар сая няцлах машинд очиж няцлагдаад шигших машинд ор- лоо. Шигших машины торгон, капрон, метал” сээтгээр дээд гу- рил, 1.2. дугаар гурил, хөвэг, да8- хин тээрэмдэж гурил болгох гол шигшигдэн гарч байв. Нэгэнт ду- гаар зэрэгтэй болсон гурил дараах дамжлагадаа шуудайлагдаад ре- менээр дамжин хураах газарт “очиж машинаар хураагдаж бай- лаа. МИНИЙ ТӨРСӨН НУТАГ “МОНГОЛЫН САЙХАН ОРОН --Гурил ингэж үйлдвэрлэгддэг юм. Хүүхдүүд та нарт асуух зүйл байвал асуу даа гэж инженерийг өгүүлэхээр Зургиймаа --Гурилын чанарыг хамгийч энгийн аргаар мэдэж болох уу гэв. -Болноо. Норгож үзэхэд наалдамгай, шаргалдуу өнгөтэй гурил тэжээл сайтай сайн гурил байдаг тэж инженер хариуллаа. Гурилын үйлдвэрийн нэг хаалгаар 3. АМТТАЙ ХООЛ Ї дөг билээ. Манай тогооч Амттай хоол ажлын эрчим хүч өг нар ч маш сайхан хоол, цай хийдэг шүү. Нам сай ! 8 с рай, Мижид,Даваахүү, Батзана нар ч ямар бол ямар хоол хийнээ дэө гэж багш нар нь ярьж билээ. Нээрээ ч энэ өдөр хүүхдүүддээ янз янзын хоол хийжээ, Зуслан дээр байрлагсад төрөл бүрийн | ногоотой хольцот хоол, Арангат баянголын Хон Хуушуур идэцгээж байв. Амт шимтэй ийм хоолыг ажил хийгээд ирэхэд нь бэлтгээд байгаа ажилсаг Хүүхдүүдэд хэн баярлахгүй байх би лээ. Дашрамд хэлэхэд миний уулз сан энэ хүүхдүүдийн энгэрт МХЗЭ-- ийн гишүүний тэмдэг өглөөний на ранд гялалзаж байв. | Сэвэлзэх нам рын өглөө машинд суугаад гарч бай сан хүүхдүүд ийм л бүтээлтэй бай- сан юм ДХ. Аюгн: Багш) тариа ачсан машин цувран орж, нөгөө хаалгаар гурил ачсан. ма- шин цувран гарч байв. Үүлээс сэ- дэвлэж Зохиолхүү ийм нэгэ! їшү- лэг бичсэнээ нөхөддөө унш. ЦУВАА Дүүрэн дүүрэн ачаатай Дүнхгэр дүнхгэр ачаатай Улаан ногоон «Зил» Урд хойноо оролцоод Уул давааг даваад Уудам хөндийг гатлаад Хүчээ аваад хүнгэнэнэм Хүрэх газраа яарнам Өчигдөржингөө цувнам Өнөөдөржингеө цувнам Өдөр бүр цувнам . Өглөө үдэшгүй цувнам Цувнам цувнам цувнгм Цугаараа ачаатай цувнам. Хүний хэрэгцээг хангах гэж цувнам Хүссэн бүхнийг бялхуулах гож цувнам. Хүүхдийн тоглоомыг хүргэх гэж цувсам Хөгшдийн цайг залгуулах гэх: “| цувцам “Ганган дэгжин гоёл ачаад цурнам Гантиг шилэн хэргэл ачаад пувитм Бал бурман хүнс ачаад цувсгм Баяр ёслолын идээ ачагд цувнам Цувнам цувнам цувнгам Цугаараа ачаатай цувнам Өчигдөржингөө цувнам. Өнөөдөржингөө. цувнам Өдөр бүр цувиам Өглөө үдэшгүй цувнам ! --За ямар болж вэ гэхэд нө- хөд нь-зүгээр аятайхан болжээ. Манай Зохиолхүү сэдвээ амьдрал дундаас олж байх шив гэж хөг- жилдөв. (улина. "“рина ИР.” “ррна “инна “ЕЭНЭ “еииао иВсА СЕННВ О СЯЛКА СЕННАС ҮЛЖНА/ Сртиас ТУЛРА СЧИНАС Сннснь/ СЕННАЧИНЫ Оолнна/ ЧЯНЛАЧИНА”С СЧиНВЫ/ СЕННАСЧИБНА” “иптеэ/ “ШИЛЬ ЧИНЬ” СиННАСҮИННАС/ЧИННА. ЛиИНЬ) СажиА/ ЧЛННЬ,/ӨШНА/ ГчнлнА/” ЧИИБ”ЧИБЬЫЛ ! Р” СОЛОЖ Чэ ЭЛ элийлхийний Р”! ФИВ, Дубровнцкий Б.Б, Орлов, ХУВЬ-АЯА ТЭГЧ ХҮРЭЛЦЭН ИРЭХ ТҮ? иж асуулгын Єыктивкар хотод оршин суудаг найз хоёр бүсгүй Германы Ирин на, Нуликовын Тамара нар асуужээ, Бид энэ асуултыг багачууд та На- рын өөрсдөөр чинь хариу дуулахаар шийдвэрлэв, Энэ талаар олон захидал ирснийг хэлэх хэрэгтэй, Энд Нэг захидлаас иш татья. -«Хувь заяа гэдэг нь шашин шү чөөний үзөл гож би боддог, Редакцид асуулт ирүүлж байгаа сурагчдын хэн нь ч гэсэн алив бурхан тэнгэрт итгэ- Дэггүй нь магад, Зөвлөлтийн огтор» гуйн нисэгчид Огторгуйн уудмыг эзэмшин хиймэл дагуулууд хөөргөж, сарны цаад талын зураг авчихаад байгаа манай эрин үед хувь заяа гэгч байж болох уу? Үгүй нь мэдээн: шүү дээ» гэж Куликовын охип Надя Астрахан мужаас бичжээ. Краонадор хотын Солнцевын Свете лан гэгч бүсгүй энэ талаар чухам юу хэлэхийг сонсоцгооё, «Хувь заяа гэн: ер үгүй. Хүмүүс байгалийн алив үзэгдэл, хууль зүйг танык мэдээгүй байсан цаг, чухам хүний аз жаргал оршин буйг ухамсарч амжаагүй аг» сан үедээ элдэв хий бодлыг зохиосон болов уу. Ийм ч учраас хүмүүс тодор хой биш зүйлийг оюун санаандаа тө сөөлж түүнээ «хувь заяа» гэж нэрэл сэн » Тэгээд энэ үг ардын урлаг, уран зохиолын бүх төрөлд оржээ. Хувь заяаны тухай ярья гэвэл ми- ний бодоход, энэ нь ердөө л хүний амьдралыг ярина гэсэн үг» гэж бич сэн байна. «Хувь заяа» гэгч хүний амьдрал дахь нөхцөл бүрэлдэхүй гэж үгсийн тайлбар толь бичигт Ушаков өгүүл- сэн байдаг. Ийм болохоор нөхцөл «бүрдвэл» тэрээр бий болно гэсэн үг үү? Үгүй, өнэ буруу. Тамара, Ира на- рын тавьсан асуултыг хэлэлцэж бай сан яг тэр мөчид Домедедово суури- ны Меркуловын . Светлана бүсгүй «Хүний хувь заяа» гэдэг нэртэй ки» но зураг үзэж байв, Я «Энэ кино зургийг үзэж суухдаа би чухам юун тухай бодож байв гэ- вэл, амьдрал гэдэг үнэхээр нарийн бэрх ажээ. Сүйд болтлоо түүнийг хү лээж, элдвийг горьдох биш, жирийн байдлаараа л байж байвал барав. Бү чэлгүй юмнаас зайлсхийхийн тул ямагт урагшаа тэмүүлэх нь чухал юм. Хүч ажил зарцуулалгүйгээр чу луу ус өөрчлөгдөхгүй шүү дээ, Ямар ч гай гамшиг, золгүй байдлын дунд амьдралын гайхамшгийг үзэж чаддаг байх хэрэгтэй юм, Тэгвэл чи өөрийн амьдрал, өөрийн хувь заяаг мэдэж, удирдан чаддаг болно гэж бодлоо гэжээ. Энэ кино зурагт юу гардаг билээ. Та нар санацгааж байна уу! Дайн байлдаан хүн төрөлхтөнд хэмжээлш гүй гай гамшиг авчирсаныг киноны гол баатар гэр бүлээс хагацан өөрөө олзлогдож байгаа зэргээс үзэж бол- но, Киноны гол баатарт тохиолдсон дайны ахуй нөхцөл зайлашгүй түү- нийг үхэлд хүргэх ёстой байв, Тэгэвч тэрээр бууж өгсөнгүйгээр барахгүй, дайн дуусмагц амьдралд эргэн орлоо. Түүнд эргээд очих гэр бүл алга, Гэвч өөрийн амь амьдрал болсон хүүгээ олж байна, ЖКамбул шужийн дунд сургуулийг Ч Түрүүд нь 20, 94, 88, 23 аравдугаар ангийн нэг эмэгтэй бёу- рагч бидэнд хариулж бичихдээ) «Хувь заяа өөрөө ирнэ гэж хүлээ. гээд элгээ эвхэж суувал ИНЭЭДЭМТЭЙ хэрэг. Тийм хүн ЯГ л Обломов гэсэн үс биз, Гэтэл Обломовын хувь заяа ямар шүү билээ дээ! Бидний насанд амьдралын ирээдүйн талаар бодоход төдий л эрт бишюм. Алив нэг осол Эндэгдэл гарган бу- руу буртагт замд орж болох шүү дээ. Муу муухай замаас аль болох зайласхийх хэрэгтэй, Дүүрэн бөгөөд жинхэнэ цэвэр үнэнчээр явбал өө- рийн сайн сайхан Хувь заяанд Заа- вал хүрнэ гэжээ. Тамара, Ира на- рын хариултыг та нартаа толилуулав Харин та нарын үе чацуутангууд доорх зүйл нэмж болох юм, Хүн өө- рийн амьдрал хувь заяагаа ганцаар бүтээдэггүй, Түүний амьдралын зам нь бусад хүний амьдрал, бүх нийгэм тэй нягт уялдсан байдаг. Жишээл- бэл: хүн шинэ орон сууц хүлээн авч байна. Эсвэл дээд сургууль төгсгөж байна. Манай орны хөдөлмөрчин бүр хэдийчинээн сайн ажиллах тутам аз жаргалант хувь заяа төдийчинээн олон тохиолдох болно. Харин аль нэг этгээд өөрийн сайн сайхан байд лыг бусдын гар хөдөлмөрөөр буюу золгүй арга замаар олохыг эрмэлзЗ- вэл тэрээр, эрт, орой алин боловч бусад хүн, бүх нийгмийн эсэргүүцэл тэй учирах нь зайлашгүй. сапиталист орны ажил- “чин өөрийн хувь заяаны талаар байнга түгшин зов дог ажээ. Эдний хувь 3а- Яа нь эзэд ДЭЭДЭС ГЭГДЭГЧ том хөрөнгөтнүүдийн гарт оршино. Заводын бүтээгдэ хүүний эрэлт шаардлага өөрчлөгдсөнөөс ямар нэг арга 34» лиар үйлдвэр хаагдахад мянга тү: мэн ажилчин гудамжнаа хаягдана, Иймэрхүү хувь заяа хөдөлмөрч ард олонд эс таалагдана. Тийм учраас өөрдсийн эрх чөлөөт байдал, дэвшил тэт амьдралын төлөө тэр тэмцэлд орно. Бүхэл бүтэн ард түмэн хувь заяа» гаа өөрсдөө шийдвэрлэн, хүссэнээ” рээ бүтээн байгуулж чадна гэж Куй» бышав мужийн Малое Лебежье суу- он Менва снхасєлж2 Би «Пионерийн үнэн». сони ны өнз оны "21 дүгээрээс Н. В. Дубровицний, В. В. Ор аловнарын бичсэнсЧин сэтгэ лийн яриаг» амтархан унш Т.НОРВАГИЕДЭАГ таоопАЙ ритм Чмыр овогтой Люда тун зөв бичжээ, Түүний захидал энэ байна. «Зөвлөлтийн Хүмүүс хамгийн аз жаргалант хувь заяаг зэвсгийн хү- чээр байлдан авсан юм, Одоо комму- низм байгуулж байна. Аз жаргал хэ дийд ирэхийг хүлээн тэд гараа хум хин суудаггүй юм, Харин өөрийн гараар гэрэлт ирээдүйг байгуулж байна. Хүний хувийн аз жаргал, хувь заяаны тухай би ингэж бодож байна, Алив хөдөлмөрт үнэнч шудра га байж, эх орныхоо өмнө хүлээсэн ариун үүргээ биелүүлэхЭд ямарч ахуй нөхцөл саад тотгор болохгүй. Хэрэв чи нийгмийн хөдөлмөрт өө- рийн нэмэр хандивыг үзэж, хүмүүст өөрийнхөө хэрэгтэйг мэдэж Чадвал чамд аз жаргалант хувь заяа хэрэг- гүй бїлээ» гэжээ. Хэрэв золгүй яв дал тохиолдвол яах ёстой вэ? Дайны жилүүдэд Украйнд нэг жаал хүү амьдарч байв. Тэр жаалыг галт тэ- рэгний дээвэр дээр суугаад явн бай тал гэнэт фашистууд тулгарч, бичиг баримт шалган эхлэв, Энэ нь Гер- ман руу фашистын зовлонт талбарт явуулж ч болзошгүй хэрэг байв. 1Каал хүү оргохоор шийдэж галт тэ- рэгний дээвэр дээгүүр дамжин гүй- сээр өөр галт тэрэгний дээвэр дээр үсрэн гарав, фашистууд түүний хой ноос хөөж буудав. Баруун гар нь даагдахаа байж...Галт тэрэг явсны да раа жаалхүү тал дунд ганцаараа хоцров, Сайхан сэтгэлт хүмүүс түү- нийг асран тэнхрүүлсэн боловч гары нь эдгэрүүлж эс чадав. 1Каал хүү зургийг гоц сайхан зур даг байв, Гэтэл одоо уран зураа- чийнгар алга ...Энэнь үзтэл таа ламжгүй хэрэг боловч тэр жаал гу- таж гуньсангүй. Энэ уран зураачийн чимэглэн толилуулсан номуудыг та нар лав уншицгаасан биз. ... Тэрээр- зүүн гараараа сайхан зурж чимэг лэж чадлаг болсон юм..." үнд ямар ч золгүй явдал тохиолдож болох бөгөөд хэрэв чин зоргийг хадга лан туулж чадвал хүсэл мө рөөдөл нь биелж болохыг энэ баримт харуулж бай- “ . на. Иймэрхүү баримт олныг дурдаж болно, Манай оронд хүн өөрөө өө- рийн хувь заяаны эзэд болохыг энэ бүх баримт төө зайгүй нотлож өгнө. мүүлэлтэй байдаг, Миний хам Манай бүх амьдрал хүмүүст өөдс дийн зорилт, зам чиглэл хийгээд 858 жаргалаа олох бололцоо нөхцлийг төгс төгөлдөр олгохоор зохиогджээ. «Санасан хүссэн чинь биелж, саарсан хүлээсэн чинь сэт гэлчлэн бүтэг,.» гэж нэг сайхан Дуунд гардаг билээ. Энэ бол ёстой зөв зүйтэй үг ажээ. Гэвч зарим нэг багачууд үүнийг ямар нэг шидтэй ерөөл таринын юм шиг ойлгодог. Тэд нэгэнт Зөвлөлт оронд амьдарч байгаа болохоор бүх юм аяндаа бүтнэ гэнэ, Од, үнэхээр төөрөлдөж байна. ёсчлон Манайд сайн санаат ид шидтэний хаанчлал биш, хөдөлмөрийн хаанч лал .бий шүү дээ. Хэрэв чи элїээ эв хэн хүлээж суувал чиний хүсэл мө рөөдөл ямар нэг ид шидийн аргаар бүтэхгүй нь мэдээж. ( Жүжигчин, ялангуяа кино жүжиг чин болохыг Олон олон охид хүсдэг, Дэлгэц дээр гарч байгаа баатрууд тал сайхан. хүмүүс байдаг. Тэр ч байтугай тэдний би еийн зургуудыг номын мухлагт худал даалдаг билээ. Өглөөний цайнд 30 риулбал зохих хэд гурван мөнгөнөөс хэмнэлт хийж «жүжигчин цуглуула хыг» сурагч бүр эрмэлзэнэ. Энэ бол амьдралд бий, хий санаархал! Ирээ дүйд жүжигчин болох хүсэлтэй 7 ду гаар ангийн эмэгтэй хүүхдүүдээс ирүүлсэн захидлуудыг уншихад эдгээ рийн бичлэгийн нэг хэвийн байдал, үсгийн дүрмийн алдаа гайхал тө рүүлнэ. Өөрийн бүх амьдралыг ур лагт зориулахаар шийдвэрлэсэн тэд гээр охид, жүжигчин хүний хувьд үсэг бичгийн чадвар, ер нь боловс рол мэдлэг. заавал гэх албагүй, хам гийн чухал нь сайхан нүд гоёмсог царай л байвал боллоо гэж үздэг байж болох юм. Тэгвэл энэ тийм биш, жүжигчин хүний хөдөлмөр нь дан ганц гавьяа талархал, хүндэтгэл төдий биш, хүнд бэрх өдөр ч олон тохиолдоно. Жү жигчин болох хүсэлтэй хүнд авьяас билэг, дур хүслээс гадна зохих хэм жээний мэдлэг боловсрол шаардагд на, Жүжигчин хүн бол олон талын амьдралд болж байгаа бүхнийг С90 нирхогч байвал зохино. Гэвч бид алдарцуут хүмүүс хий. гээд тийм хүн болохыг хүсэгч хүмүү сийн тухай ямагт ярицгааж байна. “(Үргэлжлэл бий) нь дийлэнхдээ гоё Миний сэтгэгдэл цаас дооглон шоолж “байхад нөгөө хэсэг нь. хайрлан. хүндэт гэж байх юм, Үерхлийн сай хан харьцааны явцад хүүхдүү дийн сэтгэл санаа өндөржиж, лаа. ЁЕрнь ямарч хүнромантик явдлын тухай зэрэгцүүлэн бод дог, хүсэн мөрөөддөг билээ. Манай орны олон мянган охид хөвгүүд, | Зөвлөлтийн пнонё рүүдийн нэгэнадил хүсэл МӨ рөөдөлтэй байдаг. Бид «Ёстой хүний тухай тууж» ,сБолд хэрхэн хатаагдсан Ньэ зэрэг том амтархан уншиж, Алексей Марсев Павел Корчагин на рын чин зориг, зрэлхэг үйл явдлыг үнэн сэтгэлээс бахар хаж, түүнийгүнэнхүү санаа- наасаа хүндэлдэгийн тод Жи шээ юм. Бидний хэн нь ч гэсэн 10 дугзэр ангийг алтан медаль тай төгсгөж, ажил хөдөлмөр дээр эрэлхэг цогтой ажиллаж, шинэ шинэ зүйл нээж шинж лэх ухаанд хувь нэмрээ оруул сан эрдэмтэд болохсон гэж мөрөөддөг, ї Миний хувьдбол, би8 ду гаар ангид сурдаг бөгвөд бу сад нөхдийн адилолонл зүйл хүсэж мөрөөдсөн дүүрэн тзЗ гийп ихтэмүүлэлт мөрөөдөл маань ард түмнийхээ түүхэн амьдралыг үнэнзөв тусган ха руулсап бичгийн хүн болохсон гэсэн санаа. юм. Би үүндээ. түй лаас дуртай бөгөөд зорьсон санасан дээрзэ тууштай зогсо хоор зориг шийдсэн. Харин би саяхнаас сурагчдын үерхэл нөхөрлөлийн талаар их эрэгцүү лэн боддог боллоо, Зарим хүүхэд нөхдийнхөө үерхэл найзлалын парийн харь П Хариуцлагатай эрхлэгчийг хичээл сурлагадаа харилцан туслаж амжилт гаргадаг.Энэ талаар «Пионерийн үнэн» С0 иинд хүүхдийн санал бодлын бага хурал нээбэлашигтай бо лох байхгэж над санагдлаг. «Чин сэтгэлийн яриа» ньальч талаар бидэнд үнэтэй зөвлөл гөө болж байна.Үүний дагуу уншигчдын бага хурал явуул бал ямарвэ? гэсэн санааг би дэвшүүлье. Т. Баасансүрэн сүргүүлийн сурагч) 1 | (24 дүгээр Ц. ГАЙТАВ Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, Бага тойргийн 27 дураар байшны.. ) давхар 824, 383 цомерын| (/А-28303 4 2 чиэ, Зєв 29088... к-н “ Индекц 14440. эм Сайн айлийн илж лж уэїүхэггээ яинваг аниа, тань аниа. « ЇАХЗЭ-ийн Їве НЭРЭМЖИТ, М БАЙГУУЛЛАГЫН НИНА чртаа, “үрэнд 5. лнэ 5 Чилрч “ЧУНА” ЧДИНА Г Чуүлээ “НВВА " чулнрн ! чинээ “рчл "таарна т.ЧИРД “чинь л, Сүрчив г.ланнь. ниь. ялна, ЭНЭ. НАЙРАМДАЛ МААНЬ ҮҮРД БАДАРЧ БАЙГ Хуанлийн хуудас солигдох. бүр баярт шинэ өдрүүдийг авчирдаг. Тэгэхдээ 10 -дугаар сарын 5-ны өдрийг гараад ирэхэд хүн бүрийн сэтгэл, хүүхэд бүрийн зүрх ерби- шийн их догдлон хөдлөдгийн учир юу билээ. » Жил бүрийн энэ өдөр Монгол- Зөвлөлтийн найрамдлын сарын уламжлалт ажил эхэлдэг болоод тэр шүү дээ. Эн Харин бид энэ ажлаа эхлэх бү- рийдээ монголын ард түмний үнэнч хүү, ардын хувьсгалын их удирдагч жанжин Сүхбаатар, Дэл- хийн пролетарийн их багш Влади- мир Ильинч Лениний халуун га- рыг атган баясаж байсан тэр өд- НА энэй длжийлжийй ий нтэЭллиэйлэй нийлнэ гншийїнилиййнн рийг санадаг, Тэр өдрөөс л манай найрамдал эхлэж, найрамдлын маань наран доор хөгжлийн цэцэг дэлгэрсэн билээ. Хөгжлийн цэцэг гэж юуг хэлж байгааг мэдэж байна уу? Энэ маань манай эх-ор- НЫ хӨөГЖиИЛл--капитализмыг алга- сан социализмд орсон тэр агуу их дэвшилт ялалтыг хэлж байна. Өөрөөр хамгийн хялбар жишэг- гээр хэлбэл та суралцаж байгааг, цэцэрлэг яслид явж байгааг, эрхлэж наадаж байдгийг, дуулж хуурдаж яв- дагийг хэлж байна. Энэ найрамдлыг байгуулах, ар- дын хувьсгалыг ялахаас өмнө та нарын аав ээжийн чинь аав, ээж нарын сургуульд та нар шиг хүүхэд байхдаа одоо той адил, ном үзэж, эрдэм сурч, эрх чөлөөтэй эрхлэн «тоглож бай- сангүй. Хөлд орох үеэсээ л баян айлын тугал хурга дагаж, боол зарцын ажил хийдэг байлаа. Энэ бэрх байдлаас МАХН маань, Зөвлөлтийн ард түмэнтэй байгуулсан найрамдлын ач үрээр гэтэлгэн гаргасан юм. Тийм учраас бид өнө үүрдийн энэ найрамдлаа: Аав ээжийн хамаатай Алаг бөөрийн сүлбээтэй Буурал аавын хамаатай Булан бөөрийн сүлбээтэй гэж магтан дуулдаг. Тэгээд бид энэ найрамдлынхаа үр шимийг алхам бүрдээ амсаж байна. Үүний нэгэн годорхой барим гэвэл: өпгөрдөг зун БХЛНЗЭ-ийн Їөв Хорооны нэгдүгээр “нарийн бичгийн дара Сергей Павлович Павлов- МХЗЭ-ийн Төв Хорооны урилгаар манай эх оронд айлчлах үедээ: «Монголын пионерийн орд- ны бүх тоног гөхөөрөмжийг шинэ- чилэн хийж өгнө Нил бүр Зөв- лөлт--Холбоот улсын пионерийн төв лагерь «Артент» 150 хүүхэд акруулж байна гэснийг бид баяр- тан хүлээл авсан билээ, -- Ямар вэ? Хүүхдүүд зээ! --Встой сайхан шүү. Тэгэхээр та нарын «Энэ нар Үүрд мандаж байг!» гэж дуулдаг шиг чинь «Энэ найрамдал маань үүрд бадарч байг!» хнии ланна ага чан Лана уонна авна ана лванаь: улина лалаллалагвэ чханлн гэв,” лам БАлниийнээи 3 3 | Орон. БухИЙ ИР: МАХН-ын уйл! хэрги Хороо: Д.СухвллтАрын онголын ПионеРинин Төв Зөвлөлийн сонин тє... 20202 6 ир ат 4рооит артай, хүрь, ань сары орь ань авт ийж авь авж араар Хичээлийн засварлагаа- ны хонх дуугарахад 8-- ын «Г» ангийнханыг яэ9 гэн эмэгтэй угТан тосч, Эрдэнэ гэдэг хүүхэд хэн" төгрөгийн үнэтэй зуйл байна. Чи бол ёстой сайн пионер байна гээд баяр хүргэж овог-Ямраг, нэр Эрдэнэ, нас 13 сургууль 21 дэх жилдээ 1965 оны 10 дугаар сарын 72) Лхагва 9426 (910) Үнэ 10 мө Өдөр бүрий манай со- нивд уншигч олны захи Дал хэдэн арваараа врж байна. Уншигч та нараас гадна үе тэнгийн улаан бүчтэн андууд тань манай сонинд бичиж байна. Тэр дундаа В. И. Лениний иэ бэ? гэв. 37 дугаар гэж сэргийлэ- рэмжит бүх Холбоотын -Би байна гэж жижиг Хийн дежур тэмдэглэж пвонер байгууллагад, сурч хэн охиныг хэлэхэд авсан билээ, Тодхон хүмүүжиж, хөдөлмөрлөж Чи бол ёстой шудрага улаан бүч зүүсэн, пио- байгаа идэр Ленинчүүд 0Н6 ин Эрдэнэ, Энх 5 малын нэгж х тйваны. с Ээдээ дахь олон“ Захидал ируулж бай шив ЭНЭ ЧҮЛЛЛЭЛ 3 мМ н та. “Саяхан Москвагаас к Ноля, Ленинградаас Галя ”: Ниевээс Женя, Ригаас Лиля, Владивостокоос Ниорь, Комсомолскоос (аж онкий : төр Өюөор соргийлэхэд 51 дүгээр дэлгүүрт ор- өгч над тус-болсон чамд тол дараалан зогссон баяр хүргэе! гээд шагнал өглөө. Тэгээд эх хүний хайрын сэтгэлээр Эрдэ нэ охиныг тэврэн . үнэс- сэн энэ нэгэн явдлын уч рыг дараа өгүүлье. ж Цагдан сэргийлэх ан- гийн дежурийн өрөөнд гал улаан бүч зүүсэн нэг охин орж ирлээ. Тэр, гар таа эмэгтэй хүний том цүнх барьжээ. Ахаа! Би энийг оллоо. Эзнийг нь олж өгөөч гээд цүнхтэй юмыг дежурт хүлээлгэн өглөө. , Дежур цүнхтэй юмыг үзээд олон зуун заг-ар-а-ат-ат-4Р ар-ат-аг-ат-ат (0 олон хүний хөл дор нэ- гэн цүнх хэвтэж байжээ. Энэ цүнх хэнийх вэ? гэж олон хүнээс сураглахад түүний эзэн Эс олдлоо. Иймийн учир Эрдэнэ охин эргэлцэн тээнэгэлЗ- сэнгүй “дэлгүүрээс. шууд гүйн гарчээ. с2 Ж. Гомбосүрэн. ө Г.йнийниийн бы иь Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын сард Толя...нар захиа бичжээ. Тэд, та нартай танилцая гэж байна, Харилцан бие биедээ амьдрал байдал ажил төрлөө ярилцая гэж байна, Хожим уулзан зол гохдоо хуучин танил ёс- оор тер барилцая гэж байна. Үүний тул хаягаа солилцоё гэсэн байна. Ийм захидал одоо улам . их ирдэг болоны учир нь Монгол-зөвлөлтийн най- рамдлын сарын уламж- лалт ажил манай оронд болж байгаатай холбоо- ТОЙ юм. Бид уншигч олондоо нэг Хоёр хаяг толилуулья СССР г. Махачкала. Горком ВЛКСМ. секция дружбы. Эянэ хаягийг ирүүлсэн эвлэлийн хорооны нарийн бичгийн дарга И, Абаров. бичихдээ: «Манай Автоно мит Бүгд Найрамдах Даге стан улс 1965 оны 11 дү зээр сорин онд үндэс 2 сэлд автагдсан " лэгдсэнийхээ 15 жилийн ой тэмдэглэнэ. Энэ ой-- гоо тохиолдуулан монгол НӨХӨДТЭЙГЭЭ холбоогоо улам зузаатгая. Манай нөхөрлөлийн дугуйланд захидал бичиж, хаягаа ирүүлнэ үү! тэжээ, СССР. БССР гү. Го мель ул Светлогорская д, 41 Кондриковой Ла- рисе, Энэ хаягаар захидал бич сэн Лариса «Би Белорус сийн Гомель хотод суудаг 3 дугаар сургуулийн 8 дугаар ангид сайн сурч байна. Би танай орны ту хай, та нарын тухай ном зохиолоос их ,зүйл униг сан. Тэгээд ч за нартай захиагаар харилцах ху-- юм». тЭ- жээ. Хайрт уншигчид аа! Та нар дээрх хоёр хая гаар захидал бичиж, дот но холбоо тогтоогоод хэр хэн үерхэж Зайгаа тухай гаа бичиж манай сонинд захидал ирүүлээрэй. Бас өөр хаяг авья сөвэл бид дуртай тусланав игжү Нийслэ- лийн 8 на 9 Ї лийн 16 дугаар 1111! 14-34 дунд сур- Яий |24- 5 гуульд саа ф (2-4 8/57 хэн нэгши ТВ» 6 нэ зүйл нэ Л 7" 8 Е мэгдлээ. 7, | 2 Зөөлөн явь Ул” ла йл 2 ГгЛ НУ”, салхн (ня- уа 7 Фи) Г.72 бэн төвд, дрртчеэь ч” сан алтэн. нам рын нэгэВ Өөдөрбайлаа.Сургуулийнха- швандаа байтугай ойр,орчнмд тол “арулдам цуурайтсан радно хоолой тЭНӨт хэнгннөхад юуны ӨМНӨ ТУС сургуулийн олон зуун сурагчид чид тавны анхааралтай сонсвон: чӨөрсдийн дуу хоонойгоор» гэ- ЖэӨР радно үзедээс ярьж байна! тэс зарлаад анхныхаа | нэвтрүүл сөэр монголын пионерийн байгуул язагыг Д. Сүхбаатарын нэрэмжит болсосон тухайагуу нх алдаргавь яаны хүндэт нэр хүндийг пионер бүхэн өргөн хүндэлж Сүхбаатар шиг халуун Эх оронч болцгоохыг урнаявн дуудлаа. Дараа нь сөн соГЧ олон НӨХДНӨЦ ДОРНО Танил болсон Т дугаар ангийн сурагч Ж. Төмөр олон улсын пионерийн ла герьт тавлаг амарч ирсэн тухайгаа нөхөддөө сонирхуулан ярьж тус сургуулийн пионерийн ахлах удир дагч багш Жигмидбаавуу хичээ орт-аа-ар-ат-вт-ар, сар--ат-иар-ат-аваР, Р авиртай сарт-аат-ат-иатийтирн өтиат-ийт-ивт-авт-аР-| ө янйн їшинэ жилийн ниенерийн өв: лийн ажиллагааны нээлтийг радиод шугам жагсаалаар явуулав, “Анги бүлгүүд ээлжлэн өдөр өд дийн нэвтрүүлгийг хариуцан бэлйт гэж өдөр болгон хичээлийн завсар- лаггагаар ч гэсэн Тогтмол нэвт рүүлж байна. Өнгөрсөн өдрүүдийн нэвтрүүлэг дотроос байн Батцоогийн удирд сан б-гийт «Б» бүлгийн пнонерүүд ман соннрхолтой нэвтрүүлэг явуулж: бусад ангиас шалгарсаа бөгөөд шог шүлэг уран уншсан СУ рагч Батцэнгэлд бяцхан сонсогчид дахин дахин талархал хүргэлээ. «Өөрсдийн дуу хоолойгоор» ГЭ- дэг энэ радно үзел бол тус сургуу лийн пионерийн ажилд нэвтэрч байгаа нэг шинэ хэлбэрийн ажил юм. Одоо энэ радио үзелийн Ду гуйланд шинээр олон сурагч элс- сээр байна. Х. Найдан ТАВАН ОНЦЫН САЛАА Сурган хүмүүжүүлэх ухааны хүрээлэнгийн харьяа Зүүн сорилтын 10 жилийн дунд сургуулийн салаа» болгох хөдөлгөөн өрнүүлснээр Нямсүрэн даргатай пионерийн бүлгэм «таван гээ засварлаж, уншсан номнууддаа тэмдэг. ар-ат-ат-ир-ат-Ө- Уншигч та нар энэ хоёр хүүхдийг хараад биологийн хичээл хийж суу- ч на гэж бодов уу? Үгүй шүү Ц, Тунгалаг/Зүүн гараас)Л. Төмөрбаатар хоёр ! өөрснийхөө хийсэн шар шувууны чихмэл дүреээ үзвэрт тавьж, бичсэн шүл Ї лэл хөтөлж байна. Энэ хоёр нийслэлийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 7- гийн А ангид суралцдаг, хараа хотын онцын салаа «таван . онцын салаа» болох үүрэг зорилт аваад ажиллаж байна, Шагдаржав дар- гатай салааныхан зуныхаа амралтаар туршлагын талбайд ажиллаж, кг яс. 50 кг төмөр цуглуулжээ Энэ салааныхан цэцэрлэг, бага ангийн хүүхдүүдэд дуу. шүлэг, зааж, сонирхолтой зүйлс ярьж тайлбарлаж сан, сонирхолтой булан байгуулж, ангийн хүүхдүүдийн амьдрал өгдөг ажээ, Ангидаа 105 бүжиг номын үйлсийг харуулсан гэрэл зургийн цуглуулга хийжээ. Сурлагаар хоцорч яваа НӨХӨД дөө байнга тусалж байдаг байна. Салаан дарга Шагдаржав «таван онцын олон ном уншиж тэмдэглэдэгээрээ нэрд гарч Д.Нацагдоржийн болзол хангасан байна. Тэрээр уншсан бүх номоо тэмдэглэж авдаг, нийтийн ажилд идэвх зүтгэлтэй оролцдог ажээ. эзэн» бөгөөд сургууль дээрээ тэмдгийн олон Нийслэлийн 24 дүгээр сургуу- лийнхан «Алтан намар» гэдэг СЭ дэвт үлэшлэг хийлээ, Хими-Оиоло- гийн сонирхолтой Яярна, таавар, тоглоом явагдаж авьяаслаг, Ю- нерүүд алтаа намрын тухай дуулж, шүлэглэж, бүжиглэлээ. Ялангуяа 6 дугаар ангийн сурагч Оюуны дуулсан, «Залуу нөхөд минь сонсоорой» 7 дугаар ангийн сурагч Сарантуяагийн хийсэн «Ту налзсан Сэлэнгэ» гэдэг биелгээ онцгой сайхан боллоо. Энэ сэдэвт үдэшлэгийг Багшийн дээд СУРГУУ лийн хими-биологийн ангийн оюут нууд удирдаж хийсэн нь бүрч тва тай сайхан болжээ. М. Даштогоо ч а«. Өмнөговь аймгийн Манлай СУ- мын бана сургуулийн пионерүүд 2 цагийн хөдөлмөрийн цуваанд гарч, 20 шуудай аргал түүж сур- гуулийнхаа аж ахуйд нэмэр хам дав орууллаа. С.Тогоокүү . . « ЯЛорноговь аймгийн төвийн 19 жилийн дунд сургуулийн гпионе- рийн бүлгэмийн идэвхтний семи- нар боллоо, “Семинараар монто- лын цнонерийн дүрмийг хэрхэн хэрэгжүүлэх цуглааныг хэрхэн со нирхолтой хэлбэрээр зохиох зэрэг амсад төрлийн тазаар зөвлөлдөв. Багш Н. Эемэдэх 53 . . Өвөрхангай: аймгийн Улнга СУ- мөнс 8 жилийн дунд сургуулийн Хөдөлмөр чуулган Нийслэлийн 10 жилийн 24 дүгээр сургуулийн гуравдахь удаагийн хө- дөлмөрийн чуулсан болов. Тус сургуулийн нионер сурагчид зуныхаа амралтаар хөдөө аж ахуй, үйядвэв, барилга болон . хөдөлмөр зусландаа амжилттай ажидлаж 12000 гаруй төгрөгнїн ажил хнй жээ. Сэлэнгэ аймгийн Зүүнбүрэненйн пионерүүд сургуулна тохижуулах Т хоногийн ажил зохиолоо, Ах лах ангийн сурагчид ууланд ЗЭХ | 23 шоо дөрвөлжин метр мод бэлт | гэж, бага ангийн инонерүүүд Чад метр газар сургааг хашаа бөсгө Ї Багш Б. Аюушжав.”?. ж ж . Хөвсгөл аймгийн Түнэл сумын бөгө сургуулийн пионерийн бүл гэм монголын хувьсгалт хэвлэ лийн 45 жилийн ой угтаж «Хэв- зэд бидний нөхөр» гэсэн сарын ажлаар сонин уншиж, ашиглак ажил явууллаа. Энэ үеэр 40. ша хам баатарчуудыт гмонерт элсүү- лэв. үзнэ. багш Ж.Гун-гасүрэн Нийслэлийн пнонерийн 81 3ү- гээр бүлгэмийн зөвлөл. Унгарын Ажилчны Социалист Намын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бич гийн дарга нөхөр Янош Кадар тэр. гүүзэй. БНУАУ-ын нам засгийн. төлөөлөгчдийг манай оронд зочиж сон үеийг тохиолдуулан 8-ын сА» ангийн «Дөл» бэгийн бартарчиулд дын 1 дүгээр аравтыг Янон» На- дөерын нэрэмжит болгов. банш Д.Батиэвк! Садал аннь чинэ. саана л ЧилвА ЧИННА 7, Чвнаь чинь Л аввла. чнана авнаа чинь, аланы ЧИННА "ИННЫ” ЧИН ӨИЛБАГ ГӨШИНЬ/ сангийн аж ахуйд ажилласан 200 гаруй пионер сурагч агротехникийн дадлагатай болжээ 10 6 бүлгийн Н. Соодой, 9 в бүл гийн А. Эрдэнэбаатар, 9 а бүл гийн Л. Батчулуун, 9-6 бүлгийн Я. Гомбо, Ч, Долгорсүрэн нарын ндэвх тэй ансиилласан 20 гаруй сурагч- дыг сургуулнйн захиргаанаас үнэм лэх, үнэ бүхий зүйлээр шагнав. Чуулганы дараа «Хөдөлмөр» гэ дэг өргөн үдэшлэг болж, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар Б. Цогоо орол цов. Д. Долгорсүрэн Хөдөлмөрийн хичээл дээр Н. Доржийн авсан гэрэл -ураса бїүдэр хүүхэлдэйн жүжиг Замаар, бод малын бололтой сод- би зайдас чирсэн нэг ОГОТНО явж бай на. Нөгөө талаас нь данхар толгойтой нарийхан гэдэстэй өлсч гурналсан чо но юм шиншлэн ирж явааг оготно : хараад, зайдасныхаа нэг талын нк- | хээр орж нуугдана. Чоно зайдасыг шиншиж үзээд: | Бөөн олз гээд «мтархан идэх гэнэ. 1 Зайдсан дотроос оготно, --Хатаж муудсан муу зайдас на- даар яах юм бэ? Цаана чинь шаварт унасан шарга даага хэвтэж байна. | Түүнийг очиж идээч. 2013 П ! ! Нуурын захын шаварт унасан шар | га даага тийчлэн хэвтэнэ. Чоно ирж: | --Бөөн олз, тарган ч юм. й Зөөлхөн ч байх... | Даага--Идээ нд. Харин пгавраас гаргаад идвэл зүгээр биш үү, --Тэмээ эвэртэй байж гэнэ " Тэгэхдээ тун гөё эвэртэй байж гэнэ --Тэрчийс, бүгдээр үзсэн юм даа! --Тэрнийг хэн үзээгүй юм бэ? --Їнймээ, бүгдээр үзсэн юм даа Аавын аавын ааваас эклээд Тэгээд, мапай зав “Тэгээд би “Тэгээд манай их хүү Тиймээ! а Манай бага охин л үзээгүй юм! Гайт тэрэгний донсолгоон дунд Гараа татгануулж чичигнүүлсээр Нэг охин онгоц зурлаа Нээрээ догь зурчихлаа шүү. Тэгтэл намайг зураг зурж гэж Тэр охин харандаагаа өглөө. Тэмээ зураад өгсөн чинь Туйлгүй их сонирхож байна? Тэгсэн чинь хэрэг биш боллоо! Тэмээ биш ямаа гэж бодов бололтой! Эргүүлж тойруулж харж байснаа Эвэр зурж гарах нь тэр! --Энэ чинь ямаа биш тэмээ --Ийм амьтан үзсэн үү? Охин толгойгоо сэгсрээд Онилзон инээж байна. --Тэмээ эвэртэй байж гэнэ! Тэгэхдээ тун гангай эвэртэй байж гэнэ! --Тэрнийг хэн үзээгүй юм бэ! Тиймээ бүгдээр үзсэн юм даа! ХАа-вын аавын ааваас эхлээд Тэгээд мачай аав Тэгээд би Тэгээд манай их хүү Тиймээ! Манай бага охин л үзээгүй юм даа! Тэгсэн чинь энэ охин Мөн л үзээгүй хонорчихож дээ! Тэмээ усан дээр очдог юм Тэгээд баахан хүл хүл залгилдаг юм. Тэгснээ хөөрхий минь Тэнгэрийн хаяа харуулдаад л Зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм! Дахиад л баахан цүл цүл залгилдаг юм Ахиад л хөөрхий минь Тэнгэрийн нөгөө хаяа тийш Тэгтлээ баахан харуулдаад л Зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм Тэмээ юунд тэгж Тэгтлээ зогсоод байдгийг Румын охин чи мэдэхгүй рыг толгойноос нь хойд хөлий хүртэл долоон арилгана. Чхэха Чоно, дааганы сүүдээс чирч гул- ОЧИХОД Даага чонын яг хоёр нүдний дарсаар гаргана, Чоно-Одоо болоо биз дээ. Даага--Шавры нь арилгаад идвэл бүр ч амттай биш ҮҮ. Чоно-нэ тийм байх. хав П ж, Їїоно Дааганы биед наалдсан шан нь Руюынд бичсэн найраглал Үүнциг он сан мэддэг: Тэмээ эвэртэй байж гэнэ! Тэгэхдээ туч гантай эвэртэй байж гэнэ! Нэг өдөр тэмээ усай дээр ирж гэнэ! Нэг эргээд харсан чинь Буга зогсож байпа гэнэ! Хангай хайрхны үзэсгэлэйт Халтар халнун буга гуай Тэмээнд хэрэгтэй ирж гэнэ. Тэгэхдээ тун хэрэгтэй ирж гэнэ! Ямар хэрэгтэй ирсэл гэж санана даа| Яггүй чухал хэрэгтэй ирж дээ! Амьтны хуримд очих гэсэн чинь Аятайхан чимэг дутаж гэнэ! Аятайхан чимэггүй бол Амьтпы хуримд яах очих вэ! Буурал халгайн амьтад Бүгд гоёсон байхад Буга гоёогүй байвал Ийм үзэсгэлэнт амьтанд Ичгэвтэр ч байлгүй яахав! Тэгээд хамгийн сайхан чимэгтэй Тэр хуримд очихоор | Тэмээнээс эврий нь гуйхаар Тэр буга ирж гэнэ лдээ! Тэмээ ч харахад хєнгай шиг боловч Тэгж байгаад маанаг ч амьтан юм уу! 7/ :2::154-5) | Даага таатай гэгч суннаж биеэ ам раана. Чоно--За иднэ дээ хө, Даага--Тэгээ тэг. Харин миний ( хойт хөлийн уланд нэг бичиг бий. Түүнийг уншаад нд. Хаанаас минь эхэлж идвэл амттайг бичсэн байгаа. Даага хойт хөлөө атиран өргөж өгөв. Чоно бичгийг уншихаар ойртон хооронд өшиглөж орхино, Чоно мууж ран ойчино. Даага давхин одно. ш Чоно толгойгоо юмаар боогоод за маар буцан явж байна. Оготно, зайда саа чирсээр л яваа харагдахад чоно ухасхийн түүн дээр очно. Оготно зайдасаа нүхэндээ авч орж амжина. Чоно хушуугаараа газар гудрана. Оготно нүхнээсээ дөнгөн хушуугаа цухуйлгаж : --Даа танд хууртсан Данхар толгой! Зайдсанд хууртсац Зантгар толгой Ирсэн замаараа Сурсан дуугаа улиад явдаа! Хөшиг Н. Надминд. (зохиолч) 5. баас "2277 Їним сайхан сэтгэлтэй ч амьтан. уу! Төдий л их цааргалахгүйвээр, Арван хоёр «салаа эврээ , Авзаа буга гуайАд өгч гэнэ! Гамтайхан хэрэглэж явааж Гайгүй гүргэн авч ирээд өг гэж гэнэ. Буга гуай за гэж мэхэлзээд Бузгай сайхан зантай байна гэнэ! За тэгээд яваад өгсөн чинь. Зальтай хар гайхал байж л Тэмээний эврийг ингэж аваая Тэгээд буцааж өгөөгүй юм гэнэ лээ! Тэмээ усан дээр очдог юм Тэгээд баахан хүл хүл залгидаг юм. Тэгснээ хөөрхий минь Тэнгэрийн хаяа харуулдаад л Зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм. Буга хэзээ ирэх бол Бунааж өгөх нь үү! эврий минь: гэж Харуулдаад л байгаа нь тэр гэнэ! Хачин ч цайлгаа амьтан юмаа даа! Дахнад л баахан цүл цүл залгилдаг юм. Ахиад л хөөрхий минь Тэнгэрийн нөгөө хаяа тийш Тэгтлээ баахан харуулдаад л Зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм зогсоод л байдаг юм! Мөн л буга хэзээ ирэх бол Миний эврийг авч ирэх бол уу! гээдл Харуулдаад байгаа нь тэр гэнэ! Хачин ч гэнэхэн амьтангаа даа! Оумын охин «лекцийг» минь Уйдалгүй сайтарсонслоо. Гэмээний толгой дээрх эврийг Гөдхөн аваад хаялаа! Зүгээр ч үгүй долоовор хуруугаараа Зүлгээд арилгаж орхилоо! Гэмээ эвэртэй байж гэнэ! Гэгэхдээ тун ганган эвэртэй байж гэнэ! Тэрнийг хэн үзээгүй юм бэ! Тиймээ бүгдээр үзсэн юм лаа! Аавын аавын ааваас эхлээд Тэгзэд манай аав Тэгээл би Тэгээд манай их хүү Тиймээ Манай бага охин л үзээгүй юмсан Тэгсэн чинь 2 Энэ Румын охин үзээгүй юм байж дэз! 6. Бааст 51965 он Румчши-Бухарест сэ 2 77 222 ЭД, 155 Ї 120207) Ханагар сайхан чээжтэй Ханан ширээ бөхтэй Уулгац шарын удамтай | Ухаа хүрэн ботго. Төмөрдорж (3 дугаар ангийн сурагч) Хурын үүл цоги тоорой Хур бороо орог! Хур бороо орохоор Хөрст дэлхий дэвтэг! Хөрст дэлхий дэвтэхээр Хөх ногоо дэлгэрэг! Хэк ногоо дэлгэрэхээр Хонь мал идшилэг! Хонь мал идэшлэхээр Хур тарга сууг! Хур тарга суухаар Хүн ард баясаг! - Навчин үүл цогцлоорой Намираа. бороо орог! Намираа бороо ороод Нарлаг дэлхий дэвтэг! Нарлаг дэлхий дэвтээл: Навч ногоо дэлгэрэг! Сэргэг ,ногоо дэлгэрээд Сүрэг мал идэшлэг! Сүрэг мал идэшлээд | Сүү шим орог! с Сүү шим ороод Сүн идээ бялхаг! Сүн идээ бялхаад Хүн ард баясаг 1 ТЭД 8233 сав--ат-иат-ар-ирт-ийр вр-ат--8Р-ар-8Р-8» РМоар--28-ир28Р--89 РийР 29 сг--аг| 089 «Р-В-итаР-оР-6т зРШУин эж - Эрвээхэй эрвээхэй Цэцгэн дээрээ суугаарай Цэгцэлж намайг ажаарай! Навчин дээрээ суугаарай Намайг сайн ажаарай! “Эрвээхэй эрвээхэй Эрээн хувцсы минь харав уу? 24 ( ( гЧ ё Ээжийн минь урныг гайхав уу? | ( ! Эрээн, хувцасы минь үзэв үү? Эгчий минь урныг гайхав уу? Г. Сэсмээ 1965 он зарн авт-арт-й -авт-иат-ат-ай. Ботго” Жаргалаа магтья Түг түмэн хүүхэд бид Төвшин энхийн жаргалтайдаа Энэ сайхан жаргал маань Энх тайвны гавьяа даа, Энхрий олон багачуудаа Эв нэгтэй нөхдүүдээ Энх тайвныг магтаж ф Эгшиглэж дуугаа дуулацгаая! Ажилчин малчины хүүхэд бид Адилхан сайхан жаргалтай даа Ашдын сайхан жаргал маань Ачит намын маань гавьяа даа, Энхрий олон багачуудаа Эв нэгтэй нөхөдүүдээ Энхрий намаа магтаж Эгшигт дуугаа дуулцгаая Р. Батжаргал (сурагч) Буруугаа мэдээд... Цагаан хүрэм нөмөрсөн шиг Цастай уул дүнхийнэ Цастай уулын араар Цанын мөр жирийнэ Цариг замыг дагаад Цаначин багачууд наадна, Анд нөхөд шингээ тоглохсон гэж Атаархах сэтгэл төрнө. Үеийн нөхөд шигээ тоглодоггүй Үнэхээр буруугаа мэдлээ. « Гурав хоногийн дараа би Гулгаж сурахаар шийдлээ. Д. Доржтаяа (багш) тээн Нэх элгээ лг Түрүүч нь 20, 21, 22, 23, 25 дугаар сонивд -И. И.В.Дубровицинй В.В. Эрэн ЦӨЙ 1 ЦУУТАН БОЛЖ ЧАДАХ УУ! мэднэ. Харин энэ хүч чадлаа юунд мини зориулж, хувь нэмрээ яаж 5 идний урд хоёр захидал дэмтэд болцгооно биз, Тэгэхээр, Эрдэмтэд шинэ оддыг оёж нээж 18 уг Хэмийн байна. м.22-с байна. Үүний нэгийг бич й амьдрал утгагүй хоосон болж байна. Түүнийг олж үзэхэд ХҮЧИР үрээний ард сууж ном Унших сэн эмэгтэй хүүхэд өөр. байна, Тийм амьдрахыг би хүсэхгүй хэгдуран авай, одон ертөнцийн суд уу. эсвэл ердөө л зугаалж тэнэх хэ ийн нэр, овог, хаягаа Амьдралаа шинжлэх ухаанд зориу лалын газрыг бий болгох хүмүүс УУ Ур тАЖ амниаа тхрмалрлн захидалдаа Оичсэнгүй лах эсэхийг бодолцож үзэлгүй, хэрэгтэй байв. гүй, тодорхой амьдрахыг бүгд бо Ийм явдал олонтой тохнол харин өөрийн оюуны авьяас бил Аль нэг хүн шинэ од гариг нээ- дон бийна Арван Лрган “ВВЭН доно, нөгөө нь Фрязино гийн хувьд үүнийг хийж эс чадах ХИйн бэлтгэл болгож олон олон ЭР, би Амараа бариад” БОНВан тэ хотын Шебалковын Сашагийн 3За- тийм хүмүүсийг бид яах вэ? Ийм- дэмтэй асар удаан хугацаанд маш ТВ ЮМ хийсэнгүй Гетол! шиний хидал юм. эрхүү, хүмүүс цөөн байдагт болол нх хөдөлмөрлөсөн ажээ. сан дээр ихийг бүтээсэн хүн олон Тэр охин бичсэн Нь: той» РЭЖЭЭ. Огторгуйн нисгэч нарыг ХӨӨРСӨН 268 билээ. Над зөвлөж туслана уу» «Миний гэр бүлийнхэн бол инженер Энэ охин зөвхөн эргэлзсэн төдийгүй цагт манай бүх ард түмэн тэдний |... сэхээтэн хүмүүс, манайд баялаг бүр төөрч будилсан байна. амжилтаар бахархаж байна. Энэ бол Саша асуудлыг шал өөрөөр тавьж ариван номтой номын сан бий. /Одон орны эрдэмтэн судлаач боло тэр хөлгийг бүтээгчид, ган хайлагч байнаа. Нэрд гарсан алдар цуутан Аав ээж маань хөгжимд сонир- хын тул заавал наймдугаар авгнас нар, барилга байшин баригчид, Х9- содыг бодолгүй, хүн ардад ашиг холтой, бас өөрсдөө ч Нилээд сайн их сургуульд орох албагүй, Бага дөө талд ажиллагчид цөм үлЖ тай тустай юм яаж бүтээхийг бодож мэддэг, хоорондоо эвтэй аятай амь- балчраасаа оюун билгээр тийм нэв ялалт, манай бүх ард түмэн, бүх байна. Арван зургаатай балчраас дарцгаадаг. үзтэл энэ бол сайхан тэрхий хүмүүс хуруу дарам цөөн орны ялалт юм. хэнчюуч шаардаагүй байхад өө- юм, Гэтэл ийм амьдрал над ер таа- юм.Гэтэл одон орны судлаачин мян Хүнд, тодтомруун хүсэл, Мөрөө” рийнхөө хийж бүтээснийг чамлаж лагддаггүй. Энэ бол амьдрал биш, га мянгаар тоологдоно. дөл байх нь сайн хэрэг. Харин энэ байгаа нь тун сайн байна яа оршин тогт"охуй төдий юм. Хойч үе Нөрд гарсан цуутан их хүн болох хүү хүсэл мөрөөдөл нь гоо сайхан | ийцнасандаа их юмхийж бүтээх дээ нэр алдар, ул мөрөө үлдээхгүй «сувдаг» хүсэлд энэ охины захидлын хийцтэй бөгөөд агаарт тун шалмаг явдал бий л дээ. 2Кишээ нь: Пуш- юмбол амьдрах хэрэг юу байна? мөр бүрд нэвтэрхий шингэжээ, Дөн хөөрч, удалгүй шатаж унасан фейер үин цөөн бус сайхан шүлэг бичсэн Эдний амьдралд чухам юу дутаг гож их сургууль төгсмөгцөө агуу век ракеттай төсөөтэй биш байгаа- Ленин, марксизмыг их чармайлттай судалжээ, Гайдар хороо кнкомандлаж (7:15:Д:057129 МИН ал? 3 ил. доо ч гэсэндээ, арван зургаан 17 аРЧЭ?” албинал 2-0) астайдаа тоо бодлого технинийн ухаанаар шаргуу оролдож байгаа ба даад байна вэ? гэдгийг бн удаан бө цуутан болох!Тэгэхгүйгээр энэ охин фөй гэж хүснэ. гачууд олон байна. Иваново хотын төөд ул суурьтай бодлоо. Тэгээд, өөрийн амьдралыг утгагүй гэнэ, Та нарын мөрөөдөл эрмэлзэл хоёр сурагч бүх мужийн ардын аж амьдралын зорилго үгүйг олж мэдэв Алдарцуутан болох хүсэлтэйн ул чинь ямагт дөлөөр дүрэлзэж, амьд ахуйн төлөвлөгөөг боловсруулахад . Өөрийн бүх амьдралаа дүүрэн зориу» маас шинжлэх ухааны гайхамшигт ралдаа хийж бүтээх хамгийн энгийн тусалсан байна. : ”длахаар ажил тэдэнд дутагдаж байна нээлт хийж байгаа тийм хүн бий гэ атлаа тунчухал ажил хөдөлмөрийг Бага балчраас ийнхүү цоорч гараг Амьдралд өөрийн зорилтыг бн эрэх хэд ухаанд багтахгүй юм. тань тийгүүлж байгаасай гэж хүснэ, садцөөн тоотой ажээ, Хүний “юун. болов. Тэгэхдээ бүх амьдрал хүч Хүний хамгийн гайхамшиг бол ДОО фрязипо хотын Т1їїеб -чадвар, авьяас билэг нилээд хожуу чадлаа өгч болох тийм ажлыг хэлж цөлд залуу пасандаа даруу төвшин алковын Сашагийн за- тодорч хөгжих явдал байдаггүй гэж . байна. Үүнийгээ ч би оллоо! «Одон байж,сонгон шилсэн зорилгоо бие | хидлыг . үзье. «Хүний ҮҮ? Хэрэв хүн бага залуугаас /эх- орны нэрт шинжээчин болохыг бИ дүүдэхийн тул амь бие хайргүй зүт амьдрал дахь жирийн мө лэнэхорондоо хүлээсэн . үүргээ хүснэ» гэжээ. Нэр, овог, хаягаа гэх явдал юм. рөеөдлийг би эрж байна. ямагт санаж, махран чармайж оролд бичээгүй энэ охин цааш нь өөрийн Энэ охин одон орны судлагч бо- ”“Гэвч яагаад Ч түүнийг ВОЛ, зайлшгүй аз жаргалын замыг 2: сонгон авсан мэргэжлийн тухай лохыг өврийн зорилт гэн! үзсэн бол олж чадахгүй нь намайг ОЛЖ хүн. төрөлхтөнд өөрийн хэрэг- сэтгэл хөдлөм сайхан бичсэн боловч гэр бүл нь ипженер болохыг сорил СЭр!дзэж хөгжөөхгүй юу ч алга. Ни- тэйг үзэж мэднэ. Ё нонд явж, жүжиг үзэвч ухаан санаа Өөрийгөө чамалсан санаа .Сашаа түүний захидалд эргэлзэлтэй зүйл єєр болгожээ. Гэтэл, гэр бү: нь тарч байна. Энэ охин бичнхлдээ. амьдрал түүнийг аюулгай | хө Хэдийн хулжсан байх юм, Энэ бол ХӨВвгүүнд болон та нарын хэн «нэ- «Одон орны судлагч болоход асар нх төлж байна. Гэхдээ яагаад тэгж бай бН амьдралыг ойлгодоггүй түүнд гэнд бүх амьдралын” чинь турш үл авьяас билэг, арга ухаан шаардаг- гаа шалтгааныг бичсэнгүй оролцдоггүй учраас тэгж байж бо- оД3 : Ё : дана гэж Нэг хүн Над хэлсэн ЮМ. . нэ охины эцэг Инженер, сонгож ЛОХ уу? Гэхдээ, хүн бүр өөрийн амьд ӨуОВсрол: олиБатбухийн ХаЧЛаВ ин Гэтэл энэ нь миний хувьд алга. Фи ралд болон өөртэйгээ адид бүхний ГЭЛ хүлээсэн мэргэжилтэн, өөрийн зикн, тоо бодлогод онц гэсэн үнэлэлт азжаргалын тул хөдөлмөрлөж бай- ажил хэргийн мастер болсон цагтаа 2», авсан ажил үйлстээ хүч чадлаа шуд рага үнэнч өгч, хар амиа бодолгүй, над байвч, зарим хүн наймдугаар олныхоо төлөө зүтгэж байгаа | хий- гаа хүмүүсийн амьдралд ямар «нэг х та нар гэмгүй өөрийгөө чамлаж ангиасаа шууд их сургуульд ордог гээд ажил албан дээр нь түүнийг НЭМэр хандив оруулах үүрэгтэйг би зэНШн Яагаад гэвэл, бүхнийг ча- 1 шүү дээ, Бодвол тэд одон орны эр сайн нөхрийн ёсоор хүмүүс хүндэт дагч мэт үзэж биеэ тоосон хүнээс | ү к: бузар булоб сом юу байх билээ. 80 гэн үзэх авхул чухам юугаараа тэд ний амьдрах дэмий, утгагүй байдаг билээ. : 8 Магадгүй, энд охиныг гор оүлээс салган тусгаарласан алив зүйл, ту- 7 хайлбал эцэг эх хоёр охинтойгоо са наа бодлоо зөвлөж солилцохгүй юм уу яаж амьдарч, юуны төлөө тэмцэж байгаагаа ярилцдаггүй байж болох юм. Аа бас охин чөөрөө гэр бүлийн ї хээ амьдрах байдлыг бага сонирхдог 1, Арван зургаан на-. санд бүх юм чамд | їрээдүй болж бай ча. Харин энэ үедээ яаж ашигтай тустай | сонирхолтой амьд. рах тухай бодож. байгаа бол энэ чинь. сайн сайхны эхлэлт гэж, бодогтун! ГҮргэлжлэл бий) ТНэсүүсээнж, сү) Навчсад гөвсөн модод Зүг бүртээ сарвайж Найрсаг намрын өнтэйд Зүмбэр цагаан чимэг зҮҮж Тосон бор өнгөөр Тодорч дэлхий сэргээд Тоот өвлийн сарыг Товхгор нуруугаар угтна, Зөөлөн цагаан сэтгэлт Өглөгч эмэгтэйн тавьсан Зүсэм шаргал: бяслаг шиг Тариан талбай тэгширч Зөндөөн олон машины Дэвш дүүрсэн будаа Зүлгэж өнгөлсөн үтрэмд Тавгийн өрөм шиг бууна. Бууз адил хумисан Байцаан “цайвар толгой . “Бундан хөзрийн тамга” ашиг Улаан лоолнины эгнээ. Ухмал нүхэн агуулахын ї Хайрцаг хайрцгаар дүүрч “Уут савны амсрзар Боож болохгүй хальж Уяхан нампын ДЭЭЖ -70 “Ухаа хөргөрхнэ. уазаглана. їл. 7871 9» 2272 707 байж юу магад. «Над хамаагүй, ха- данд чимээгүй» гэж боддог хүмүүс байдаг. Тийм хүмүүст үнэхээр амьд ралын зорилго үгүй билээ. Харин энэ охины эцэг эхийн хувьд тийм хү мүүс гэж хэрхэвч хэлж чадахгүй. б,7-т-т-т-ө-т хоер 1 Хар нь эхэлж туг рав нүүгээд мад, | 10 жилийн 2 дух гаар дунд сургуулийн 10 дугаар ангийн «су» рагч Батхүү зохиов, | Шинжлэх ухааны гавьяа, их нээл тийг хэдэн цөөн хүн хийдэг. Харин энэхүү нээлт нь олон зуун хүн, тэр ч байтугай түүнээс хол хөндий. орш- дог хэдэн мянган хүнээр бэлтгэгдэнэ, 9. нв. Хариуцлагатай эрхлэгчийг Ц. ГАЙТАВ. Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэв лэлийн комбинатад хэвлэв. Ь 2 ) “Усаа? 52 “Азогт : Баг-СтааагийнЭт таар байшин 4 С/ : : Ё? ЭХЭЭ, БЭЭЗЖОРЫ ? рт». Бишииллиилл нцЭГнллллллл-ьын ЇГ 23008 Е? 2 АУгавр давшар ЭМ, Э2 зөө А-23254 Инденс 14140 Ч “МХЗЭ-ийн Төв Хороонд “Монголын Хувьсгалт Залуучуудын Эвлэлийн хээр тогтоов. Пионерийн «Залгамжлагч» хоёр Төв Хорооны товчооны гишүүдийн Өргөтгө- дугаар чуулганыг угтаж Монголын Пионерийн ши хурал байж, Д.Сүхайтарын ЖЭРММНН бауудшагын Төв Зөвлөлөөс ммшэй орны бүч лагч» хоёрдугаар чуулганыг 1967 онд ХИЙй- пионер сурагчдад гаргасан уриалгыг баталлаа. БРвнг НЭЭС ЭР ТХ. с::540 Шар До ажс иш нх, агА,7 “Орон БҮХНИЙ! ИРОЛЕТАРЦ, НАР: НЭГДЭГТЭН! “МАХН-ын үйл хэргийн: төлөө Хэзээд БЭЛХЭН БАЙГД3/ 7222 Ч65097157 2905 45 Ч туь, 2 шэн : Эр В 2 Ё Ф 1 » 2| дэх жилдээ 1965 оны 10 дугаар сарын 20 Лхаква ЖМ. 27 (911) Үнэ 10 мө ЗӨВЛӨЛТИЙН ДУУ СУРЧ ВАЙН/ | В.И.Лениний нэрэмжиг мон голын пионерийн ордонд Монгол Зөвлөлтийн найрамд зын. сарын ажлын нээлт бол лоо. Нэвлтэнд нийслэлийн сургуулиудын төлөөлөгч-пид нерүүд оролцлоо. Пионерүүд Л.Ошанины үг, А.Островск- ийн ая «Нар үүрд мандаж байг» гэдэг дууг орос хэлэн дээр заалгаж, урлагийн тог лолт сонирхлоо, Энэ долоо хоногийн ажлаар иионерийн ордонд «Ленин үр тэлж чамтай» ,сОросууд дайныг хүсээ гэж үү?» шихиэивигин ач лаг ны нсганцаггиа О.ллдГЛлШ2 31 1217: 0) гэсэн дуувууд орос хэлэн дээр заагдана, Мөн манай урлагийн нэртэй хүмүүстэй уулзалт хийж, сурсан дуу шүлгээрээ баяр хийцгээнэ. Нөхөрсөг уулзалт Нийслэлийн 20 дугаар дунд сургуулийн 7 в ангийн хан, орос 2 дугаар дунд сургуулийн 7 0 ангийн су- рагчидтай Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын уламж- лалт сарын ажлыг тохиолдуулан Саяхан нөхөрсөг уулзалт хийлээ. Уулзалтанд орос 2 дугаар сургуулийн 7-6 ангийн бүлгийн дарга онц сурлагатан Аня, ан- гийн ахлагч Ира нар өөрийн сургууль, анги, Зөвлөл тийн пнонерүүдийн туршлагаас ярьж өглөө, Оилиулаилны ЛВБЭА. . гала Ганг тал. УИЛБА ЧИН ЛВБАЫ ЦЧИНВА.“ИЛНЫ ЛЧЯЛБА. нь ЭШБ. ИЛНА, “ВА ВА / Лана, ГЯВНОЫГ ЯВННА. ТулвА “ЯВАГ “ЕВБА. чан "авна “на, Р“ Баянцагаан нутгийн пионер Н-ГЭРгэч Сурлага хөдөлмөрөөрөө уралдацгаая Сүхбаатарчууд аа! Сурсан бүтээсвээрээ шалгарцгаая Сүхбаатарчуудаа! ЗОРИГЖУУЛАГЧ УРИА ДУУДЛАА Өсвөрийн Сүхбаатарчууд, лаа зориулсан юм, Пионерийн мөч бүр ажил амьдралдаа хэ- бид түүхт ойгоо угтаж, сур байгууллагын Дотоод ажлын рэгжүүлэн, «Эрдэм номд шур лага хөдөлмөрийн сайхан амж агуулга арга хэлбэрийг бая. туу тэсвэртэй сурах, ачит нам илт олсон билээ, Өнөөдөр мон »жуулан, кино театр, шууда" ардын хувьсгал, залуучуудын толын пионерийн төв зөвлөл хороо, уншлагын танхим, 19 эвлэлийнхээ дайчин замналаар”: биднийг «залгамжлагч» 2-р рийн номын сан, ням гарн- замнаж, эх орныхоо түүх, хөг чуулганы барианд уриалан гийн цэцэрлэг, пионерийн Му- жил, хэтийн төлвийг гүнээ дуудаж байна. 2 зей, урлагийн чуулга, | пионе ойлгох, баатарчууд дүү нараа Өсвөрийн Сүхбаатарчууд бид рийн штаб зэрэг олон ажил С4 зөв боловсон хүмүүжүүлэх, ах залгамжлагч хоёрдугаар чуул- наачлав, дүү орнуудын пионерийн бай- танаа улам их амжилтаар угта Бидний амжилтыг үнэлж ТГууллагын баялаг туршлагаас ЭМ " Монголын пионерийн байгуул Суралцах зорилтуудын . дор Бид улс эх орны бүтээн бай цагыг Д. Сүхбаатарын нэрэм- «залгамжлагч» хоёрдугаар гуулалтын 3 дугаар таван ЖИ- ит болгож, Д. Сүхбаатарын цуулганаа угтсан сурлага хө- лийн төлөвлөгөөний нүргээнт бидний туган дээр зүүж : ХУрилрусдодовд Өндний туг р дөлмөрийнхөө тугийг өргөц. хөдөлмөрт оролцож, УУ” өглөө. Энэ бол биднийг |Сүх- дах», «Ойжуулах» «Хашаа баатар шнг аймшиггүй чин зо төөе» гэж пионер, салаа, бү жуулах», «Барилгажуулах» риртой, халуун эх Оронч, ин- лэг, бүлгэм бүхнийг уриалан ж ваан Өү банн "Юмхнаар юм хийх» ГЭСЭН Өндөр итгэл, найдвар Энэ уриа биднийг амжил- «Эх орноо судлах» зэрэг их МӨН. тын манлай өөд хөтлөн жигүүр хэрэгт эрдэм оюун, хүч чад Энэ итгэл, найдварыг цаг лэж байна. Пнонер Д. Алтанцэцэг, Төв аймгийн Баянцагаан сумын бата сургуулийн 4 дүгээр ангид онц сайн сурдаг, Говь нуг гийн ажилсаг ннонер Алтанцэцэг энэ зүй, намар нэгдлийн- хзэ 15 гүү татаж, өөрөө 10 түү саагаад 1800 литр айраг хийлцжээ. И. ДОРЖИЙН авсан гэрэл зураг МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН ТӨВ ЗӨВЛӨЛӨӨС МАНАЙ ОРНЫ БҮХ ПИОНЕР СУРАГЧДАД ГАРГАСАН Дог золбоот өсвөрийн чууд аа! Та нар хэдхэн сарын өмнө Монго- лын Пионерийн байгууллагын яруу алдарт 40 жилийн ойг бүх ард түм- нийхээ хамт баяр баясгалантай тэм- дэтлэсэн билээ. Түүхт ойгоо угтаж рийн байгууллага ажлаа эрчимжүүлж, пионерийн аж- лын агуулга, арга хэлбэрийг гүнз- гийрүүлэн балжуулж, түүнийг амьд- рая үйлдвэрлэлтэй холбон пионер сурагчдын сурах хөдөлмөрлөх, хү- мүүжих идэвхжлийг өрнүүлж, бие Даасан бүтээлч санаачлагыг пионер сурагчдад эзэмшүүлэн тэднийг со- циализмын үйл хэрэгт бэлтгэхэд ба- гагүй амжилт гаргалаа. МАХН, ардын засаг пионерийн байгууллагаас эх орныхоо өмнө гүй- цэтгэсэн үүргийг өндрөөр үпэлж, Д. Сүхбаатарын одонгоор шагнан Монголын Пионерийн байгууллагыг ардын хувьсгалын их удирдагч, айм- шиггүй чин зоригт Д. Сүхбаатарын нэрэмжит болгосон билээ. Энэ бол өсвөрийн үе та нарыг Сүхбаатар шиг халуун эх оронч, интернационалч, ард түмнийхээ үйл хэрэгт амь насаа зориулагчид болц- гоохын төлөө өөрсдийн хичээл хү: мүүжил, хөдөлмөр, тэмцэлдээ улам нх шамдан ажиллахыг уриалсан нам засаг, ард түмний минь ариун сайхан итгэл найдвар мөн, Сүхбаатар- манай пионе- уламжлалт бүх Манай өсвөрийн пионер сурагчид та бүхнээс нам засаг, эх орон ард » Сургуулийн аврага Говь-Алтай аймгийн Алтай сумын нутагт зуныхаа амрал- тыг өнгөрөөсөн аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 9 дүгээр ангийн сурагч Төгөлдөр 50 тарвага, 170 гаруй зурам агнаонаас гадна 2 тонн өвс бу- халдан, 1400 тоосго цохиж, сургуулийн анги засварын ажилд идэвхтэй оролцсон учир сургуулийнхаа хөдөлмөрийн аврагаар 1000 гаруй сурагчийн дундаас шалгарчээ, Д. Магван (Говь-Алтай айм- гийн төвийн дунд СУргуу- лийн багш) юйт-ат-ат-ит-ит-г. УРИАЛГА түмнийхээ энэ их итгэл найрварыг хэрхэн биелүүлж байгааг илтгэн үзүүлэх зорилгоор 1967 онд уламж- лалт «Залгамжлагч» хоёрдугаар чуулганаа бэлтгэн явуулах шийдвэ- рийг МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Ардын Гэгээрлийн яам та бидэнд өгч байна. Өсвөрийн Сүхбаатарчууд аа! «Залгамжлагч» хоёрдугаар чуул- ганыг угтсан анслын гараа эмэ 1965 оны 11 дүгээр сарын 16-нд эрдэм мэдлэгийн эх сурвалж номын уламж:- лалт 10 хонбгийн нээлтээр эхлэнэ, Хоёрдугаар чуулганаа угтсан ИХ ал лаа амжилт бүтээлтэй явуулахад чинь та бүхэнд ачит багш нар МХЗЭ, пионерийн ажилтан, аав ээж, їхмад хүмүүс цөм туслана. Анги бүлгээрээ амжилттай сурал- цаж, ариун цэвэрч, соёлч. боловсон байдлыг амьдралдаа хэвшил болгож, тэр чанараараа өөрсдийн халааг авах баатарчууд дүү нараа сургаж Хү- мүүжүүлэхийн тул тэднийгээ асарч, хүмүүжүүлж ах эгчийн ёсоор тэдэн- дээ үлгэр жишээ болцгооё. Та нар гүн бат мэдлэг ажил амьд- ралын зохих дадлага чадваргүйгээр нам засаг, ард түмнийхээ өндөр ит- гэл найдварыг нэр төртэй хариулж, социализм, коммунизм гардан бай- гуулагчид болж чадахгүй юм. Учир иймд цаг мөч бүхнээ эрдэм хичээлд зориулж, мэдлэгийн эх, эрдмийн да- лай номтой, хүүхэд болгон нөхөр- лөж, номын ертөнцөөр хамтран жуулчилцгаая, «Залгамжлагч» хоёрдугаар ганаа угтаж, МАХН-ын 45 жилийн ой, ардын хувьсгалын 45 жилийн ой, МХЗЭ-ийн 45 жилийн ойн түүхт замнал, дайчин уламжлалт үйл явд- луудтай гүн гүнзгий танилцаж тэд- чуул- гээрийн яруу сайхан түүхээс сурал цацгаая. Манай энхрий хайрт эх орон, МАХН-ын жолоодлогоор Д. Сүхбаа- тарын гэрээс сургаалыг амьдралд хэрэгжүүлж, олон зуун жилийн хог- рогдлыг ахар богино хугацаанд Ха- лан өөрчилж байна. Эх орныхоо түүхэн энэ хөгжил бадралыг пионер сурагч бүр ойлгон мэдэж, хойчийн нь сайн сайхны 19- лөө мятрашгүй тэмцэх бадрангуй хүсэл, чин зоригоо хурцлахын үүд- нээс эх орноо судлах их аянд гарц- гаая. Дэвшүүлсэн зорилтоо амжилттай биелүүлэхийн тул Бүх Холбоотын Лениний нэрэмжит пионерийн бай- гууллага болон ах дүү орны пионе- рийн байгууллагын ажлын баялаҮ МАХН-ЫН ҮЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН ТӨВ ЗӨВЛӨЛ Манай анги 172 хүнтэй. Орос, Украни, Узбек, Латив, тэр ч бай- тугай Чех хүн бий. Тэгэхээр ма- най анги ёстой олон хэлийн ах дүүс цугларсан байгаа биз. «Со- циалист хөдөлмөрийн баатар, ул- сын баатар манайд 10 байна. Ар- ван баатартай байна гэдэг сайхан үг шүү. Эрдмийн цолтой хүн 24 байна. Малчин, уурхайчин, бас алдартай жүжигчин тухайлбал ЗХУ-ын ардын жүжигчин «цир кийн алиалагч Олег Попов, манай өө Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын сард Манай анги ангид байдаг. Манайх нэг дор цөм бөөгнөрөн нүүр учран уулзаж, ер үзээгүй. Уулзаж ч болохгүй юм билээ! Нэг нь байхад нөгөө нь байдаггүй юм. Энд тэнд ажил, алба, амин хувийн хэргээр явж байх юм. Тэгэхдээ манайхны хэн нэг очиж үзээгүй, орос улс 084- раг байхгүй. Иймээс манай интер- националын булан маань бүр му» зей болоод байна. “Бид ангидаа долоон төрлийн дугуйлан бай- гуулсан. Багш нар мэргэжлээрээ нэр цуутай хүмүүс шүү, Манай ангийнхан зургаан жил болоход бие биентэйгээ танилцаа- гүй явсан юм. Зургаан жил гэдэг мөн их хугацаа шүү. Хайран зур- гаан жил| Анх нэгдүгээр ангид орохдоо л танилцчихсан бол аш- тай байх вэ? Энэ жил бид ингэж танилцлаа, Манайд Одеёс хотоос Вася гэдэг шинэ сурагч ирлээ, Уг нь манайд Вася гэж нэг жаал , (манай командны ёстой сайн хаал- гач) бийлдээ, Энэ хоёрыгоо ял гахдаа бид «хаалгач» «маряк» Ф00-2----2- Ф Харцгаа! Энэ бол Москвагийн 820 дугаар туршлагаас байнга суралцаж, олон орны хүүхдүүдтэй эв нөхөрлөл, хам- тын ажиллагааг улам өрнүүлцгээе. Өсвөрийн Сүхбаатарчууд аа! Эрдэм номд шаргуу тэсвэртэй су- рах, ачит нам, ардын хувьсгал, аа- луучуудын эвлэлийнхээ дайчий зам- налаар замнаж ах орныхоо гүүх, хөгжил, хэтийн төлвийг гүнээ ойл- гох, баатарчууд дүү нараа зөв бо- ловсон хүмүүжүүлэх, ах дүү орнуу- дын пионерийн байгууллагын баялаг туршлаганаас суралцах зорилтуудын дор «Залгамжлагч» хоёрдугаар чуул- ганаа угтсан их ажлынхаа тугийг өргөцгөөе. Зорилгоо дүүрэн биелүүлж, зорь- сондоо хүрэх зам чинь гэрэлтэй са- руул, чөлөөтэй, уужим харагдаж байна. Өсвөрийн Сүхбаатарчууд! --Дуулж бай! Пионер, салаа, бүлэг, бүлгэм бүхэн болзлыг биелүүлэх нарийн дэв дараа, тодорхой зорилттой ажлын төлөвлөгөө зохиож, 1967 онд болоё «Залгамжлагч» хоёрдугаар чуулгаї ны гараанд гарах шугаман жагсаалд бэлтгэгтүн! Та нараас хэн. түрүүлж, сурлага хөдөлмөрийн өндөр амжилт гаргасан нь барианы газар ирж «дЗалгамж- лагч» хоёрдугаар чуулганы хүндэт зочноор оролцох эрх олж авна. Ажил сурлагадаа шамдацгаа! Сүхбаатарчууд аа! Амжилт бүтээлээр шалгарцгаа! Сүхбаатарчууд аа! 55:297-20-6-8-8 аг-ар-0Р-аРВ-о: ЭР үйтФчлл Р ЭР аийэн 9 лит л жолүла л ти л өл иЛТУЛСЛнОХЭЛӨЭцЫГ Чон | АЖЛЫН ЖИГҮҮР (усан цэрэг) гэж дууддаг боллоо. Харин аав нь усан цэргийн ху- шууч цолтой том дарга гэдгий нь дөнгөж саяхан мэдэж дугуйландаа багшлууллаа. Одоо. бид бие бие- нээ маш сайн мэднэ, Бид хайгуу- лын таван штаб . байгуулж, ан- гийнхаа хүүхэд бүрийн ар гэрийг судалж бүлгийнхээ зэлжит цуг» лаан дээр танилцаж гэр орноороо ирж очдог болсон. Манай таван штаб одоо ч гэсэн ажиллаж бай- на. Ернь өдөр болгон хэний маань амьдралд юу юу болж байна вэ? гэдгийг мэдэх хэрэгтэй юм байна шүү. Уг нь бид ангидаа гучин зургуул суралцдаг. Гэхдээ манай- хан 172 хүнтэй халуун ам бүл болохоор бүр ч их хүчтэй болж байгаа юм. Та нар бие биенээ бидэн шиг сайн мэддэг биз дээ! Ленинград хотын 49 дүгээр сургуулийн Матросовын нэрэм жит бүлэг. сургуу лийн хичээлийн байшин. Энэ сургуу-/ лийн нэг ангийн пионерүүд, Монгол- Зөвлөлтийн найрамдлын сараар то. хнолдуулж, Д. Сүхбаатарын нэрэм жит бүлэг болжээ, Зөвлөлтөөс ирсэн гэрэл зураг “вргийр-ид-и-и-эр- ар--т-а”-ат-ат-а» «р ат-ат-аР-т- му?” шон2й | | | | | 1 Ардын эрүүлийг хамгаалах байгууллагыг анх 1925 онд Улаанбаатар хотод 15 ортой бай. гуулснаас хойш эдүүгээ асар их амжилт оллоо. Хувьсгал ялахаас өмнөх хуучин монгод оронд шинжлэх ухааны эмнэлэг, үндэсний нэгч эмч бай- сангүй. Ард түмэн маань харан- хуй мунхаг соёлгүйн эрхээр шар- ын шашны хуурамч номлолд 84в- тагдаж зовж зүдрэхийн цагт эм- нэлгийн ямар ч тусламж үзэлгүй нас барьдаг байв. Хувьсгалын өмнөх монгол ор- онд элдэв халдварт өвчин дэлгэрч хүн амын амь. насыг олноор бү- рэлгэн сүйтгэж ялангуяа эмэгтэй. чүүд, үр хүүхдийн өвчлөх. үхэх явдал асар их байлаа, Манай ардын ардчилсан хувьс- гал ялсан Өдрөөс эхлээд ард түм- ний эрүүл мэндийг сахин хамгаа- лах талаар онцгой анхаарч олон төрлийн арга хэмжээ авч эхэлсэн билээ. Манай орон орчин үеийн анагаах ухааныг үүсгэн хөгжүү- лэх үйлсэд Зөвлөлт Холбоот улс- ын ах дүүгийн сэтгэл харамгүй их туслалцаа том суурь эзэлнэ. 1926 оноос эхлэн эмнэлгийн дунд мэргэжилтэн 1942 оноос Хү- ний их эмч нарыг бэлтгэн гарга- даг болсноор эрүүлийг хамгаалах байгууллагын хөгжилд шинэ ая- хам хийж, хүн эмнэлгийн эмч ажилтан нар ард түмнийхээ эрүүл энхийн жинхэнэ манаа болон ху- вирлаа. Нам “засгаас манай ирээдүй хойч үүе болох үр хүүхдийн эрүүл мэндийн төлөө ихээхэн анхаарал халамж тавьж ирсэн юм. Хувьсга- лаас өмнө 100 мянган Лам сүм хийдэд сууж өрх гэр, айл бүрд өвВ- чин эмгэгийн гашуун дуу, Үхэл, өнчрөлийн гуниг гашуудал монгол орныг бүрхэж байсан бол эдүүгэЭ- гийн монголд оронд нялхас хүүх дийн баясгалант дуу цууриатсан, бие эрүүл чийрэг 140 мянган ҮР хүүхэд бага дунд сургуульд явж одоо цагийн эрдэм ухаанд сурч боловсорч байна. Дөчхөн жилийн өмнө нялхсын газар байгаагүй бол одоо 0--3 нас ны 11000 хүүхэд яслид, 4--7 “ас ны 20000 хүүхэд цэцэрлэгээр эрүүл чийрэг хүмүүжиж байна, Одоо 900 хүн амд 1 их эмч, 2 бага эмч, эмнэлгийн дунд МЭргЭэ- жилтэн 4, үнэ төлбөргүй эмчлэх эмнэлгийн ор 10 оногдож нэг хүнд улсаас 112 төгрөг зарцуулж бай- на, Манай нам засаг, үр хүүхдийн ” Ардын эрүүлийг хам- гаалах байгууллагын төсөв 1100 дахин өслөө, к 1925 онд 10000 хүн амд оногдох их эмчийн тоо 0,083 байсан бол 1965 18,2 боллоо, 8 Одоо манайд 10,000 3 онд сайн”сайхан байдал, эрүүл энхийн төлөө санаа тавьж байгад нэг 10- моохон баталгаа бол олон хүүхэд тэй эхчүүдэд улсаас үзүүлж тэй эхчүүдэд 30 тэтгэмж олгож байна. эмч ажиллаж, бай хувь хүүхдийн гаа тусламж: юм. Жил дутам улсаас олон хүүхэд сал төгрөгийн "9- Энэ бүхэн бол Одоо төрөх, эх барихын 1076 төр, социалист ор, хүүхдийн 1181 ор эмэгтэйчүү лийн үр дүн мөн. Ард түмнийхээ ийд ургамлыг ашиглаж 20 гаруй дэд эх барих, хүүхдийн 188 их хайр талархлыг хүлээсэн эмч РЭГ- нэр төрлийн эм 10 төрлийн урьд- чилан сэргийлэх тарилга онош- луур бодис. үйлдвэрлэн гаргаж байна. Эмнэлгийн түргэн тусламжийн үйлчилгээнд орчин үеийн техник авто машин, радио холбоо, онгоц ашиглаж байна. Хүүхдийг эрүүл чийрэг өсгө Манай орны бие эрүүл, ухаан саруул түм түмэн багачуудын дунд. авсан гэрэл зураг. Н. Доржийн АМЬСГАЛЫН ЭРХТНИЙ ҮРЭВСЛЭЭС СЭРГИЙЛЭХИЙН ТУЛ ЮУ АНХААРАХ ЁСТОЙ ВЭ? Агаарын эрс тэс өөрч- лөлтийн үед амьсгалын эрхтний үрэвсэл тохиолдох нь элбэг байдаг, Ялангуяа бага насны хүүхдийн амьс- галын эрхтнүүд гүйцэд хөг т жөөгүй учраас энэ өвчин элбэг тохиолдоно. Ханиад нусгай хүрсэн үед биеийн тайван байдал алдагдаж, хоолонд дургүй, бие зовуур лах зэрэг шинж тэмдэг бүрэлдэж эхэлнэ. Мөн уруул нүүр хөхрөх, ханналгаж, хамар битүүрч эхэлдэг. Сүүлдээ найтаах, огнулах, бөөлжих, шингэнээр суул гах шинж бий. Энэ үеэс эхэлж эмчид үзүүлж эмчил гээ хийлгэхгүй бол чихний сонсгол муудаж дүлийр- нэ. Бусад чухал эрхтний хэвийн ажиллагааг ЭВДЭЖ үрэвсүүлэх зэрэг хүндрэлт тохиолдоно, АМЬСГАЛЫН ЗАМЫН ЭРХТНИЙ ҮРЭВСЛЭЭР ӨВЧИЛСЭН ҮЕД Хэтэрхий даарч хөрөхөөс хамгаалах нь зүйтэй боловч орон байранд цэвэр агаар ОРуулахгүй байж хүн амд эмнэлгийн дунд мэргэжилтэн 50 оногдож байна, ж 10.000 хүнд Оногдох эмнэлгийн ор 1925 онд 0,235 байсан бод 1965 онд 100:0 байна. ж Эмнэлгийн байгуул» ясли 30000 ор ажиллаж байна. Рашаан сувилал, амралтын орны 10 гаруй д эрүүл сайжруулахад зориулагдан, нерийн 10 зуслан ажиллаж нийгмийн ХӨГЖ- лагууд 800 гаруй нэр төр лийн эмийн бодис, гаад нэр төрлийн багаж хэрэглэлд ашиглаж байна. ж Жилдээ 84 сая төгрө- гийн эм барааны. “хийдэг эмийн аптек 196 ажиллаж байна. ж Хүүхдийн навс баралт «Эмч хүн бол өвчтэй хүний эцэг эрүүл хүний дотнын нөхөр мөн» И, П. Павлов цэцэрлэгийн зэн, анхны эмч Цэрмаа, Батцэн- гэя, Долгор Равжаа гавьяат эмч Дагзмаа Академич Шагдарсүрэн профессор Лодон зэрэг олон хү- мүүс зрүүлийг хамгаалах байгууя- лагад амжилттай ажиллаж байна. Гадаадын 10 оронтой эмийн ху- далдаа хийж байгаа ба эх орны эм мэндийг пно- бай. манай ардын бойжуулахад зориулагдсан хүүх- дийн зөвлөлгөөн өгөх Газар 82 ажиллаж байна. Монголын улаан загалмай ний- гэмлэгийн Увс аймгийн 10 жил- лийн дунд сургуулийн Балган, Улаанбаатар хотын 3 дугаар дунд сургуулийн Д. Бурмаа зэрэг пио- нерүүд бусад хүүхэд багачуудад үлгэр дууриал болохоор идэвх зүт ! гэлтэй ажиллаж байна. Эрүүлийг хамгаалах байгуулла- гын ажилтан ажилчид 40 жилдээ олсон ололт амжилтаа улам батат гаж, эрүүл мэндийг сахин хамгаа» лах ихгүйл хэрэгтээ улам их ам жилт олохоор мэрийж байна. Л. Буджав, (Эрүүлэйг хамгаалах яаМм- ны ажилтан) (1 ГЭЭ” ний СУУБш Сєш-ы сон Сул Єонь ОЕешэ. Охи- --3 32-36 эс хех ин ОҮс-аг Ү-н Улсин сай Үсээ 3 МШ-Ө. хонь наг хонь, (1 болохгүй. Орон байрны хог шороог цэвэрлэхдээ, шд роо тоос бужигнуулахгүй, шал, хана, сандал, ширээг чийгтэй нойтон алчуураар арчин цэвэрлэж байх хө» рэгтэй. Чанар сайтай, витамин их Оролцсон цагаан идээ, ногоо жимсний зүйл голдуу хэрэглэх Нь ашиг- тай байдаг. Өвчилсөн үед эмчийн зөвлөлгөөнийг ШИР хэгчлэн биелүүлж бай! Эмийн зүйлийг дур мэдэн хэр гэлж болохгүй. 1 АМЬСГАЛЫН ЭРХТНИЙ ӨВЧНӨӨС УРЬДЧИЛАН СЭРГИЙЛЭХДЭЭ Энэ өвчин ихэвчлэн сул дорой биетэй, биеийн эсэргүүцэл доройтсон, ариун цэвэр эрүүл ахуйн шаардлага хангалтгүй биелүүлдэг, байр сууцандаа бохир суудаг, цэвэр агаар салхи тогтмол хэрэглэдэг- гүй, сайн чанарын хоол витамин хангалттай харэглэ. дэггүй биеийн тамирын дасгад тогтмол хийдэггүй хүүхдүүдэд тохиолддог. Ингэхээр энэ бүгдийг нарийн журам дэс дараатай хийж хэрэглэж байвал хүүхэд багачууд та нар эрүүл энх байх болно. Балжир (хүүхдийн их эмч) хувьсгалын жилд 7 дахин “буурчээ. тш Сүүлийн 4 жилд Яс- ли, түүний ор 1,5 дахин, хүүхдэд зөвлөлгөөн өгөх газар 42 хувиар өсчээ, » Хүүхдийн зуслан 10 ажиллаж, жилдээ 14500 хүүхэд амарч байна, т00-- гүйлгээ .. В. И. Дубровицкий В. В. Өрлөв 90РИГ ХАТУУЖИЛ ХҮРЭХТ Иймэрхүү асуулт бүхий захна ганц нэг байдаг гэж санаж байна уу? Тэгвэл тун олон шүү. Ийм асуултыг хариулахад багачууд та нараас ондоо хэн ч туслаж үл чадна. Зориг хатуужил хөгжүүлэхэд тодорхой жор өгч хэрхэвч болохгүй Ивановын Серёжа юм уу, Петровын Галяд өдөр тус бүр төчнөөн удаа ууж хэрэглэ гээд эмийн жор бичээд өгөх эмч ер үгүй. Зориг хатуужлыг-хүн өөрөө өөртөө бий болгоно, «Хүснэ» тэй үгнээс, «хэрэгтэй» гэхгүгтэй аль болох нх Судулсэва 2МА 2-0 ЯЯРУМДА нөхөрлөж бай, Аажим аажмаар өөрийн зориг хатуужлыг бий болгох дасгал хийх хэрэгтэй, Тэгэхдээ заа» вал баатарлаг явдлаас эХлэх биш, бага жижиг зүйлээс эхлэвэл зохино. Байшин байраа цэвэрлэж янзалмаар байтал зугаалж цэнгэж явбал сай хан санагдана,Хэрэв чи гэр орондоо үлдэж хийвэл зохих юмаа хийж чадвал өөрийгөө зориг хатуужлаар хүмүүжүүлж байгаа нь тэр. Ангидаа сууж хэцүүвтэр бодлого бодох ёстой байв. Гэтэл найз нар чинь чамайр кинонд дуудна. Кинонд явахыг чи хүсэлгүй яахав. Бас өгөгд- сөн тоог бодож гаргах хэрэгтэй шүү дээ. Хэрэв чигүлдээд оролдвол юу чамд шаардагдаж байснаа хийж амжина. «Хүн болох багаасаа» гэж ярилц- даг, Нэг нь хөгжимчин, нөгөө нь яруу. найрагч, гуравдахь нь зохиолч, дөрөвдэхь нь инженер, техникч зэ- рэг нэг тодорхой авьяас мэргэжил хүн эзэмшдэг. Ирээдүйд хөгжимчин ирээдүйн зохиолч, инженер гэхчлэн «Ирээдүйн» гэсэн үгэнд анхаарлаа хандуулцгаая. Үнэхээр сайн “вложод хичнээн их хөдөлмөр шаар- эрээ тэж “бодно. 4: : “ эТүрүүч нь. 20,2 З дугаар сонинд хөгжимчин, инжепер 2 21, Ээ, ЭЗ, 25, ыал ийїйлиииййлийлийлииий ллийлиййлиййлийлжий! 1 ҮЙ БОЛ ЯАХ ЁСТОЙ ВЭ? эишээ нь: Сайхан хоолойтой хүн байж. гэж бодоё. Тэрээр өөрийн хоолой болон хөгжмийн соёлтой сайн танилцахгүйгээр Ах театрын тайзан дээр хэзээ Ч тарч чадахгүй, харин ердийн дуу сонирхогч байх болно. Зорилтыг ажил болгоход тэсвэр хатуужлаар хатаагдсан хүн хэрэгтэй, Өөрийн санаа хүслийг захирч чаддаг, алив юманд өөрөө өөрийнхөө Эзэн бологч хүнийг бид зориг хатуужил» тай гэнэ. ХэрэнН тад-энНэ зарчмыг эс баримт лавал, барагдайлахад доорхтой оё- ролцоо узга агуулга бүхий захидал бичиж мэднэ,ҮУүнд, «Яавал зохихыг зөвлөж харну өгөхийг хүснэ, Би одоо 16 настай, Уул нь 8. дугаар ангид сурч байвал зохих боловчдол дугаар ангид суралцаж байна. Одоо ч гэсэн миний сурлагын байдал тө дий сайнгүй, Хичээлдээ бэлтгэх гэ хэд зориг хатуужил хүрэхгүй юм. 8 дугаар ангийг заавал төгсгөхөд ми ний ухамсар хүрэхгүй байж болох юм гэж үү? Надтай хамт миний найз 7 ду гаар өйгид суралцдаг, Тэрээр нас чацуу,сурлагаар төдий муугүй бө гөвд ирээдүйд тракторын жолооч болох хүсэлтэй юм. Аа тэгвэл би яах вэ? Сурлага хи чээлзэрээ үнэхээр оролдохын тул би юу хийвэл зохих вэ?» гэжээ, Үүнийг бичсэн. жаал хүү өөрийн -изр овгоо! дурьдахгүй байхыг гуйжээ. Бид түүний хүсэл ёсоор болгоё.ИЙ мэрхүү захидлын “эцэст: нэр алдраа дуудуулахыг хэн ч хүсэхгүй шүү дээ 7. дугаар ангийн нэг сурагчийн Төрийн 2 удаагийн шагналт уран зураач О.Цэвзгжав, залуу уран бү тээлч Амгалан, Норолхоо нар манай өсвөрийн уран авьяастнуудын амжил тад талархаж, цаашдын уран бүтээлд нь үнэт зөвлөлгөө өгч байна. Зургийг Н.Дорж. бай дал нь Өөрийгөө урсгалд орхисон хү өөртөө шаардлага тавьдаггүй ний баримт болж өгнө. Өнөөдөр биеэ оторлон хичээлдээ эс очжээ. Маргааш, нөгөөдөр нь мөн адил.. энэчлэн өдөр хоног өнгөрсөөр нэг мэ дэхэд дааж давшгүй олон хичээл нө- хөж үзэх хэрэгтэй болж, залхуу хүр нэ. Тиймгүй гэж үү! «Манай хамтрал, манай Эрхүү муж, манай Сибирь нутаг бидэнд их таалагдаж байна. Амьдрал маань баяр баясгалангаар бадарч ирлээ, Би удахгүй арван дөрөв хүрнэ. Зуны цагт аавтайгаа хамт хамтралын талбайд трактор дээр ажиллана, Хөг жөөнт дуу цууриатуулан аавын хамт атар хагалж явахдаа би дуртай. Ур- гац аривжуулцгаая. Сибирийн алтан буудайг арвин их. ургуулаХхын тул Сибирь нутагт та бүхнийг хүрэлцэн ирэхийг Дзюба овогтой Ваня би бо- лон миний ах Вася урьж байна. Хү- рэлцэн ирэгтүн. Та нарыг хүндэтгэн ёслосон Вася, Ваня хоёр-Сибирийн» гэжээ. Иймэрхүү захидлыг уншихад сэт- гэлд таалалтай байгаа биз! Гайхал. тай багачууд! Сурч боловсрохын зэ- рэгцээ аавынхаа хамт трактор дээр ажиллаж амждаг байна, Дэюбагийн энэ ах дүү хоёр бидэнд их таалаг- даж байна. Ирээдүйд эднээс ёстой эрэлхэг цогтой зоригт хүн төрнө. Зөвхөн өөрийн сайн сайхны тул амьдарч, олондоо тустай хэрэгтэй юм | бүтээдэггүй ётлаа, аятай тавтай ор- шин суугч тийм хүн бас байдаг, Ха- жуугийн айлынх нь ийм хүмүүсийг үзээд атаархах сэтгэл төрөхдөө: «Амьдарч чадаж байгаа хүн». гэлцэ- нэ. СҮргэлжлэл бий) 4 асаалаа, ална тавин Л аниа, чан, УЛЛЛНА. Лана Лин / сэггэлЭн Банш ЗАВТАЙ зМНАНДАЛЫН АЛИМНУУД Гурван хүүхэд хэсэг алнм хуваах болжээ. Дорж бүх алимны 3 ны | ийг бас 2 ширхэгийн хамт авчээ, Болд бүх илимны 4 ны (1-ийгнэг алимтай, Батаа үлдсэн алямны хагасыг тус тус аваад анх байсан алимны (6 ны нэг хэсэг нь үлдсэн байна. Хүүхдүүдийн хэн нь хичнээн алим авсан бэ? ж » ж» СУРГУУЛЬ ОРОХ ЗАМААР Ах дүү хоёр нэг сургуульд суралц даг байжээ. Гэтэл ах нь гэрээсээ сургууль хүртлээ 30 мин, явна. . Дүү нь 40 мин явна. Хэрэв дүү нь ахаа саа 5 минутын өмнө гэрээсээ гар- сан бол ах нь хэдэн минутын дараа дүүгээ гүйцэх вэ? Л.Дүгэржав сертарт-ийт-вт вт -8Р авт-ар-ит. Үгийг О.Жигмэдготов Аяын Д.Дагважамц ЗАЛУУ НӨХӨД МИНЬ Талын бүргэд шиг хүвгүүд минь Танхил согоо шнг охид минь Уриалах дууг минь сонсоорой! Угтаж аваад бүгдээрээ түрээрэн! Ё Еалтай задуу нас байна Гайхам хүчин чадал байна. . Урагшаа давшин босоорой! Уулыг эргүүлж мөрөн голыг шуугнулья Урдах зам мннь саруул байна. Удирдах нам минь сургаж бай ! на. Эрэлхэг зоригоо чавгалаарай! Эв хамтыг эрчээрээ байгуу лья! Орчлонд аялах эрин байна | | Оньсыг нь нээсэн иргэн байна.. Оюуны шандсаа хөвчлөөрэй! Онгон саранд мөнхийн мөрөв гаргая. Фу--е-г»- фрэ--- »эд. Улаанбаатар-хөт: Бага тойргийн 27”дугаар байшин 3 дугаар давхар 324, 325 номерынерее, Утас 23005 “асаа 7 Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн. комбинатад хэвлэв, ц шоМггэд ““дрцец 14149 БНМАУ, НҮБ-д орсны 4 жилайнайд Төрийн дадбаа! Энэ далбаа эх орны маань өнгө царайг үзээ- гүйд нь үзүүлж сонсоо гүйд нь сонсгож, даян хорвоод манай хувьс галт улсыг зарлан тун хаглаж байна. 2 Энэ далбаа таван тн- вийн тэнгэрт «Монгол» гэдэг нэрийг өдөр Нью-Йорк хотын тэнгэрт дөрэв сэн зуун нэгэн орны төрийн далбяа зуун хоёр болсон билээ. Улаан -хөх-улаан өнгийн далбаан дээр алтан соёмбо тодорч, Бүгд Ёай рамдах Монгол Ард Улс Нэгдсэн Үн дэстиий байгууллагын бүрэн эрхт ги шүүн болсныг илтгэлээ. НҮБ-ын үйл ажиллагаанд биеч- лэн оролцсон энэ өдрөөс хойш дөр бүхэнд цуурнатаж байна, Ингэж даян дэлхийн энк тайван даяар олны аз жаргалыг НҮБ-ын 144 орны хамт харилцан ярилцаж, хамтран зөвлөлдөж хүн төрөлхтний хувь заяаны асуудлуудыг бид шийд вэрлэлцэж байна. Дэлхийн тайзнаа нэр цууд га сан БНМАУ-ын өсвөрийн иргэд Хэм сүр сүлдээрээ сийлж, Азид мандсан Вөн жил боллоо, онгол улсын амжилт, бүтээл, хөг жил дэвшлийн ялалт бүхнийг дуу лан цамирч байна. 1961 оны 10 дугаар сарын 27-ны тусгаар тогтнол, :5 44) АХН-ын уйл. ЭАХЗЭ-ийнТэнХогаа” нэрэмжит Монголы Олон семинар ХҮҮХДИЙН ХУВЬ Энэ оны 9 дүгээр сарын сүүлч 19 дугаар сарын эхээр Москва хотноо | олон улсын дүхдийн сонин сэтгүүа , | лийн эрхлэгч нарын Г| семинар бо- Өмжцунмэдив./ лов, Семинарт ЗХУ, Болгар, Чехос» самжнАР || ловак, Монгол, Франц, Итал, Уруг ! вай зэрэг 16 орны 24 хэвлэлийн тө» лөөлөгчил орояноб. Хэрэв ЗХУ-ын Бүгд Найрамдах Ул сын хэвлэл, хэвлэлийн төлөөлөгчдийг оролпуулбал 36 сэтгүүл 25 сонины ажилтнууд хуран цусларч хүүхдийн хувь заяа, түүний хэвлэлийн тухай асууллыг элэгсэг дотно ярилцсагв юм. Семипарыг Дэлхийн Ардчилсан Залуучуудын Холбоо ны хүүхдийн асуудал эрхэлсэн секц, 3ХУ--ын залуучуу дын байгууллагын хороо, «ГПЇнонерская правда» сокины газар бэлтгэн амжилттай явууллаа, Год инлтгэлийр «Пионерская правда» сонины ерөнхий эрхлэгч Н, М. Чернова, туслах илтгэлийг Франц, ард чилсан Германы төлөөлөгчид тавьж хэлэлцэв, Семинар нь хүн төрөлхтний хойч ирээдүйг залгамжлан авч, нийг мийг гардан хөдөлгөх өсвөр үеийнхнийг хүн хүндээ кө хөр байх, эрүүл, саруул, зөв үзэл санаагаар хүмүүжүү лэхэд хүүхдийн сонин сэтгүүлийн одоогийн үүрэг 30-- рилтын тухай асуудлыг аюхааралтай хэлэлцэв. Семи- нарт БНМАУ--ын төлөөлөгчид оОролнож, семинарын үед байгуулсан олон улсын хүүхдийн хэвлэлийн үзэсгэ лэнд «Пионерийн үнэн» сонин, «Оюун түлхүүр», «Залгамж лагч» сэтгүүлээ тавьж сонирхуулан, өөрийн орны хүүх дийн сонин сэтгүүлийн туулж ирсэн замнал, социализм улсын хүүхдийн хэвлэлийн Энх тайван, эрк чөлөө, нийгмийн хөгжлийн төлөө монгол хүний сөн дуу коолой НҮБ-ын индрээс тив ня, дөр сурлага хөдөлмөр, хүмүүжлийн хээ амжилтын дээжийг бүх орны за луу иргэдийн дуулах дууны эгшиг тэй ая нийлүүлэн түрж байна. Энэ дуу дэлхнй ертөнцөд дуулдаж бай үндэсний дэвшня өргө 21 дэх жилдээ 1966 оны 10 дугаар сарын 2.7 Лхагваа »28 (919) Үнэ Ю мө ЗАЯАНЫ ТӨЛӨӨ. байгуулж буй өсвөр үеийихнийг хүмүүжүүлэхэд түүний Гүйцэтгэсэн үүрэг, цайшдын зорилсйй тухай ярна, Бус семинарт оролцогчид Москва хотоор аялж, урлагийн тоглолт, үйлдвэр заводуудыг узэж Баку, Киев, Ленин град хотуудаар явж, коммунизм амжилттай байгуулж буй Зөвлөлт орны хөгжилтэй ганилцаж, хүн ардын Бь сэтгэл төвшин аж амжлралыг бахдан явлаа. Энэ үеэс БНМАУ--ын төлөөлөгчид та нарын сайн мэд дэг Аркадий Гайдар, Тарас Шевченко нарын төрж өс- сөн нутаг Зөвлөдт Украины нийслэд Киев бойон хөг-- хи" цэцэглэж буй Кангв хотыг үзлээ, Пионер сурагчид 88! Энэ бод хүүхэд багачууд та на- рын хувь заяа, аз жаргал, зөв сайхан сүмтэй тө- лөө семинар юм, Хүүкэд багачууд та нараас хойч ирээдүйн хувь заяа | шалтгаалах болно. Иймээс та бүхэн олон улсын хүүхдийн байгууллагаас тавьж буй анхаарал халамжийн харнуд эрдэм мїївэг- тэй ажилч хичээнгүй, зөв боловсон хүмүүжил тэй интериационалист үзэлтэй иргэд болцгоо- хын тул ном хэвлэлтэй байнга нөхөрлөнгөө! жг-г-- - - ши-- -- 20 --22 2-2 «Нөхөрлөл» үдэшлэг Стали все подиевать Орос Монгол Герман, Велесуха--была их-вох их-вох Болгар олон зуун пио- нер сурагчдын эв нэгд» лийн жавхлант дуун нийслэлийн хөгжим бүж "1 гийн дунд сургуулийн их танхнмд цуурайтаж «Нөхөрлөл» гэдэг сэ. дэвт үдэшлэг нээгдлээ. Монгол Зөвлөлтийн най сард зориулсан энэ үдэшлэгт пионерүүдийн төлөөлөгчид, рамдлын нийслэлийн ! улаанбаатар дахь Зөвлөлтийн 1,2 дугаар дунд сургуулийн Орос, Герман, Болгар зэрэг үндэстэн бүрийн олон арван пионе- рүүл зочноор уригдан оролцов. Үдэшлэгийн чөлөөнд монгол андуудтай- гаа баяр хөөртэй хөгжилдөн байгаа охин- той уулзаж ярилцахад --Миний нэр Мошарова Лада гэдэг Зөв лөлтийн 10 жилийн 1 дүгээр дунд Сургуу- лийн 5 дугаар ангид сурдаг, Хуучин танил монгол найзуудтайгаа уулзчихаад монгол үг сурч байна. Дуунд их сонирхдог, Шинээр сурсан «Их-вох» гэдэг дуугаа найзууддаа дуулж сонирхуулна гээл эвлэгхэн хоолой- их-вох ик-вох -0 Тө не дудка бияд нК-вох Да поддудка плясать их-вох гэж» хөгжилтэйхэн дуулакад Ни- жигнэтэл алга ташиж дахиуллаа. Мөн Гер ман пионер Хемпель Габи, Сибила Шульц нарын дуулсан «Энхийн тагтаа» гэдэг дуу болон энэ дууг флейте хөгжмөөр чадвар« лаг хөгжимдсөн орос охин Лушай Оля, Германы хөгжмийн сонгодог зохнолч Бет ховены «К Элизээ» гэдэг аялгууг төгөлдөр хөгжмөөр хөгжимдсөн монгол охин Мөнх» цэцэг нарын тоглолт гойд сайхан боллоо. Ц, Эрдэнэбат, Г. Нямаа 5ватыгчитыг авна, , ална, тажньг авна ! Орос монгол нєгр Энэ дөрвөн жаал Ондоо ондоо хэлтэй Ч Эвийн сэтгэлээр яринам «Аая ээжийн минь Ариун санаа ч нэг Өнөөгийн хүсэд Ч нэг Сар жилийн олонд Сайхан үерхэл мартагдахгүй Газар нутаг алс ч Гагнагдаж улам батжина. Хорвоо дэлхийн хаана ч Хожим уулзах өдөр бий. Өсч томорсон байлаа ч Өнөөгийнх шингээ найзлана» . Зургїйг Н.ДОРЖ Оатагатыгганны иннаггат гаталтна гааны анагчнагсны Өд | 137211.7Р1/17131 БҮЛГЭМЭЭР... СЭЛЭНГЭ, Цагаан толгой. Сангийн аж ахуйн бага сургуулийнхан 4 цагт 2 га талбайгаас 24 тонн манжин хураанс, анги- лан ялгаж аж ахуйд сайхан туслалцаа үзүүл- лэв. . багш Р. Пүрэвдорж ЗАВХАН, Сантиаргаз. Бага сургуулийн пионер, баатарчууд ХхӨДӨЛ- мөрийн 2 өдрийн цуваагаар 2560 кг харгана, 60 шуудай аргал түүж, 82 зурам агнаж. 300 төгрөгийн ашйттай ажиллалаа, багш Л.Рэнчиндаваа ӨВӨРХАНГАЙ Уянга Найман жилийн дунд сургуульд соёлч нөхөр- лөл байгуулагдлаа, Нөхөрлөлийнхэн цөм 5 он- цыг эзэмших, 2-ын Б ангийн сурлага хүмүүжил сумын хүүхдийн цэцэрлэгийн ажилд туслах юм, сурагч А, Цэрэнцогзол УВС--Улаангом. 10 ба 8 жилийн сургуулийн сурагчдаас бүр- дэл болсон «Эрүүл ахуйн секц» Монгол-Зөвлөл тийн найрамдлын сарыг тохнолдуулан байгуу- лагдлаа, Эмнэлгийн 100 цагийн хичээл заагда- хаэс гадна «Сурвалжлах хэсэг» «Нэвтрүүлгийн хэсэг» ажиллаж байна. сурагч Х. Содномпэл УЛААНБААТАР, 18 дугаар сургуулийнхан «Хүүхэд бүр тамир чин болцсооё» гэсэн . сэдэвт үдэшлэг .Зохиож, БНМАУ-ын дугуйн спортын мастер Баатар 18 дугаар олимпийн тухай яриа хийлээ. Үдэшлэ- гийг зохион байгуулсан Биеийн тамирын “дээд сургуулийн оюутнууд кабинет байгуулж үзүү: лэн хийж сурагч дүү нартаа дэмжлэг үзүүллээ. багш Д.Эрдэнэбаатар УЛААНБААТАР, . 22 дугвар сургуулийн пионерийн бүлгэм ХО- тын нүүдлийн киноны газартай хамтран. Мон- гол-зөвлөлтийн хүүхдийн киноны гурав хоног явууллаа. 3500 хүнд үйлчилж төдий хир орло- го оруулж, 2700 гаруй хүмүүст яриа. таниулга хийж гэрэлт сонин үзүүллээ. багш Д.Мөнх-очир “ уйтлаа. Найзыгаа өвгөрсөн хавар тшийслэлийн 10 жилийн 5 дугаар ирдэг шүүдээ. Түүнийгээ Цэцэгээ 3 дугаар ангийн өхин шиг аав ЭЭЖ, ах эгч, эмд МӨ- хөддөө уншуулж байгааран. Таван тивийн хөвүүд охид нэ тэн дор хуран цуглажээ, Тэгэхдээ В.И, Лениний Нэрэмжит Монго- лын Нионерийн ордонд юм шүү. Тэнд Монгол, Орос, Чехословак, Полын, Герман, Солонгос Вьет- нам гээд гезар бүрийн хүүхдүүд байлаа. Огторгуйн баатар, төрийн дайл, эрдэмтэн мэргэд хүртэл хү- элцэн ирж тэдэнд алтан сургаа- лаа хайрлаж байх юм. Огторгуйн баатар Валиптина Терешкова, Андриян Николаев хоёр өөрсдийн “зураг дээр гарынхаа үсгийг 8у- раад тарааж байв. Алс холын Намбоджа улсын ван Нордом Сиа- псук хүүхдүүдийн дунд инээмсэг- хбмтйт буд .омтэт0тбм? орутутмтубет тетөтетөтмтчөтөтөтөтгмтт эмт хэтэтитхетчбхэмчтчегчтмтс : бмтот0Футмөт өт.төтөт«єт ө.тхтхтүөтэт Нина ллоул Оо лоЛГОАДТ 293, 77:78 1. Уг лэн өндөр сэтгэлтэй зогсож байна, Ер нь энд ирсэн гедавдын хүн Тэрээр асар том сөнгийн савыг болгон бэлэг сэлт өгч байдаг бо гурван хүн өргөн тосож байгаа ЗУ лохоор энэ танхим нөг ёёны со раг бүхий цаль мөнгөөр урланхий няц музей болжээ, сэн. бэлэг сэлт9э дурсгалаа, Ардчилсан Солопгосын пионер сурагчид өөрсдийнхөө олж цуглуул сан далайн од, дун, яст мэлхий .. 9) ө С п Е зэргийн хатаамал бэлгэллээ, ШУБА лЛЭДННН 1964 онд Чехословак улсын Вьетнам хүү америкйин импе- нийслэл, Прага хотод нээгдсэн. рниалист нарын эсрдт ХӨРрХЭН төм. олон улсын хүүхдийн гар урла- цэж байгаагаа ярихад бусад олон лын үзэсгэлэнд монголын хүүх- орны хүүхдүүд БНАВУ-ын талд дүүдийн бүтээл дээгүүр үнэлэг бат зогсож байгаагаа илэрхийлж ДЭЖ, дэлхийн ардчилсан залуучуу байна. Нийслэлийн 17 дугаар дын холбооны диплом, мөнгөн сургуулийн /Содномдорж, 8 ду: цом хүртсэнийг энд тавьжээ гаар сургуулийн хувцсыг сонирхон элэгсэг сэтгэлтэй, цаатай байдаг юм юу хийж, яаж байгааг монголын зээд бидний хамт па гэж үндэстэн дүүд ярьж байв, нар таван тивийн бичлээ. мтммет туу мумтмтмлылчгмта мумУмттмм? омог мумум Хумгигмтгмт 5. мтетмтм) х, ТАВАН ТИВИЙН ХҮҮХДҮҮД ЯРИЛЦАЖ БАЙНА Тэнд үндэстэн бүрийн хүүхдүү дийп уртай дуу хадаж эв нөгд- лээ илэрхийлсэн үдэшлэг, өглөө рын олон арван хүүхдүүд Орос, Польш, Чехословак, Румын,Гер- ман анд нөхөдтэйгээ уулзан учирч захидал хаяг, тэмдэг марк солилцож, өөрсдийнхөө. хэрэглэ дэг пионерийн онцлог ДҮРЭМТ Монголын хархан. нүдтэй хүүхэд бидэнтэй халуун сурч, амьдарч цаг үргэлж сонирхож, мэдэж хэ- гэж уулзан учирьяа гэвэл |сур- гууль дээрээ интернационалын танхим байгуулаарай! Бид В.И. Лениний Нэрэмжит | Монголын Пионерийн Ордны интернациона- лын танхимд энэ бүхнийг үзэж: 4| СОХлрав “СО 17“ Ср УЛС М 1: //1 Барниниг ий Лида, Тоня Степан нартаа Би анд найз нараасаа өлөн захидал авдаг, Өнөөдөр энэ за хиёг “Олягаасаа авлаа. Энэ сард тун олон захиа хүлээн ав на, Би голцуу Зөвлөлтийн хүүх дүүдтэй харилцдаг болохоор найрамдлын араар нөйзуул минь бичнэ л дээ. Би б дугаар өнгид байхдаа «Пионерийн үнэн» сониноос ВасягийнН жат гийг авч, дараа нь Тоня ОСяет- | лана, Лида Менделеева, Люба ЯР-илтн 6вттт 67 өртат то 287-ат ар. Хайдий (ГДР) Степан (Польш! ийн зэрэг 20 найзуудтай 1й- рилцдаг, Бид марк ил завндал зураг тэмдэг солилцож, хэрхөн сурч олон нийтийн ажилд бү тээлчээр оролцдог туршлага8 ярилцдаг, Миний хувьд орос, хэй дээр харилцдаг болохоор хэл еурахад ихээхэн . тустай байдаг, Сүүлийн үед би ирсэн захиаг өөрөө уншиж, хариу: бич дэг боллоо. Нарантуяа на- Отмууд муму ммм умт мг хмох2 шуутмумтмуулуатмтммтму2 бум ГА ОМ ӨОмМЗАЛДмЖ 7 мямтимтмохбамтөтмт үзэж байлаа. 20 дугаар сургуулийн 7-ын В ангийн сурагч Ц.Цэцэгмаа « дотно харил- байна. Бидний үр сад та нар байдаг юм бай бүрийн хүүх- Хүүхдүүд та хүүхдүүдтэй ин хотмумгуэ мумтмумбмт 2: Г.Сэсмээ ооумтмтмтэ бум хомтетмумгүд оумумумтмтмт эл отог мтмму омтймтмт-мтмтмуухо сумтөумумттөтмтмтмхс омтөтмтмтөбомтөтөтөтмсормттөтухохЛ” Эй - НАЙЗЫНХАА ЗАХИДЛЫГ УНШУУЛААЧ Хайрт найз-минь байн байна уу? ул, Ленина, 19 ВНЇФМ7 Ш класс Та нырт ч гэсэн хилийн андах анд Зи -саяхал чиний захиаг баярт:й Сех Мироеслева гэсэн захидал салхан нөхдөөс чинь өдий жилийн. эцсийн дүнгээр онц Сайй дунд сургуулийн 2. Сурсан, одоо энэ хичээлийн жилийн Цэцэгээд ирсэн байна. Хүүхдүүдээ! Эхний улирлын дүнгээр онц сайн су Фрах гэж байгааг дуулаад би их баяр тай байна. Найз нь жилийп эцсийн “дүнгээр өайн дүнтэй сурсан. ТРэгэх- ДЭЭ ганцхан төөны хичээлд сайн ДҮүй авсан юм. Энэ зуныхаа амралтаар тооны хичээлийг ахьивхаа тусламж- тайгаар их давтсан. Багш мавнь намайг тооны хичээлд их ахиж гэж байгаа. Найз нь энэ улирлаар онц- сайн гарах болов уу гэж бөдож.-бай- яа. Гэвч би тоонд өнц ёайны зэрэгт хүрч чадсан эсэх л мэлнэ дээ. Найз нь энэ хэдэн маркийг явууллаа. Чи, вадад монголын пионерийн байгуул- лагын 40 жилийн өйтой хөлбогдож гарсан марк, тэмдэг явуулаарай! баяртай. ї Очиннаа анин /Члннь, “арчин,” “ЄЛЕВЖ. ЧИЛБА. ”, “ӨЛННЬ. 7. “ШЛЕА. “ЧИН” /уанин.”, “аннь, /ЧИНБЬ. 7 ЧИНЬ” ЛжИнЫ. /ЧВННА. УУНА. ЧВБЫГ ЛИ.” ал ИЛ. гамна “ара ва. төлий захидал Очзавсы. Оешпэх “юмнюВ (8ва үссэ. ШЭЭХ ОсиныВ жин. ҮсННЭ (сэаных ча зивьо Суршиаь ишэгсшийл ШИНЭ ТАНИЛТАЙ БОЛЦГООЁ Хайрт хүүхдүүдээ! Та нар өдөр бүр газар газраас хэдэн арван захиа хүлээн авдаг. Харну бичдэг. Бид ч гэсэн бас л ялгаа- гүй уншигч олноосоо өдөрт хорь, гучин захиа авч байна. Тэдний дотор гадаадаас ирсэн захиа олон байдаг. Тэд, «Монгол хүүхэдтэй танилцьн» гэсэн байхад та нарын зарим тань «Хаяг явуулна уу?» гэж хүссэн байх юм. Шинэ танилтай болох гэсэн сэтгэлийн хүчинд хөтлөгдсөн нь энэ биз дээ. Манай сонин дуртайяа туслана. Таннл нэмбэл нөмөр нэмнэ гэеэн үг бий. Та нар амьдрал эж байдал, ажил төрлийнхээ талаар харил- цан хөөрөлдөж, бат нөхөрлөж, эвийн далайд сүү шаг? арвун хувь нэмэр өруулж байдаг учир манай сонины газар уншигч олондоо зөрчулж захидлын хаяг төгт- мөл толнлуулж байхаар инийдлээ. За та иар энивэ танилтай боцгоо! УССР. Сумск. обл.г. Конотєн, 1 н 0, дом 6. нь 2. Давыденко Вале, : СССР. г. Нермь. ст. Курье. нов, Заванай!! | Канейеная дөм 7. Чугаевой Тане, 13 "Ч СССР. Красноярсний нрай. єв. Немчуг, »ё ч УССЄР Яьзовсная бл.г Герислак ,шалнилиаинлэньглэна/гинылчина/шинлчнэнчань”/ана. /нтьчаа. хллна лаа ялна. гааны авна чанана лавин ланнь, ань, анал лвна, (Лана, ань Авна. Анна ланд ланал: РЭлРСЛ»ЛЛА АХ ЖЭ ХХХЭЖХЖЭЭХТЇХЭТ2Э2” ЛЕНИНИЙ Тюнгюлю-гэдэг нуур 5 бий. Экч в эрт үед нх том байсан гэдэг. Тэүзэр, карасн гэгч загасаар элбэг баянаараа нэрээ Дуурсгадаг байжээ. Харин одоо Тюнгюлю суурин ЗХУ ын баатар Фёдор Поповын нэрэм жит хамтралийн төв болон өргөжиж байна. Энэхүү суурины төв хэсэгт Тюнгюлюгийн дунд сургуулийн хоёр давхар цагаан байшин байдаг. ТүҮ ний орой дээр Ильич багшийн гэгээн дүр бүхнй томоос том таван хушуу тэрэлтэж | байна. Бүх Холбоотын «Лениний одыг гэрэлтүүлцгээе» гэсэн ураллааны эхний жилд энэ сургуу лийн пнонерийн бүлгэм түрүүлснин баталгаа тэр ээ! Идэр Лепинчүүд их зүйл хийжээ. ТАНХИМ олон сэргэж, Оросын ажилчин та риначны туслалцаатайгаар жинхэнэ ардын засгийг бүрэн бэхжүүлэх зам даа орно» гэсэн үг нүднээ тусна. Танхим нь найман хэсэгтэй. Хэсэг бүхэн тайлбарлагчтай. «Ильичийн бага нас» гэсэн хэсэгт Лениний 6ба гын хөргүүд тавигджээ. Лениний төр сөн байшингийн загварыг хүүхдүүд өөрснөө хийжээ. «Ленин ба хүүх дүүд» гэсэн хэсэгт их удирдагч хүү хэд багачуудыг хэрхэн хайрлаж, хүн дэтгэн анхаарч байсан тухай харуул жээ, 7-гийн «Б» ангийн сурагч Во лөдя Сгручков үзэгчдэд «Лениний хувьсгалт үйл ажиллагаанаас яруу сайхан тайлбарлаж байна. Тэрээр бусдаасаа шалгарч Артекийн зус ланд амарсан гэнэ. Энд Разлив пуу ЗСБНА Якут улсын хүүхдийн төв хэвлэл «Бэ- лэм:буол» сонины газраас бэлтгэн ирүүлсэн нүү- рийг уншигч олондоо толилуулья: Ленинчүүдийн ажил амьдралын баялаг туршла- гатай танилцана уу? Та нар идэр эн ассан нь сууринд Ильничий манай орны бүх ах дүү ард түм ний хөгжил, жаргалын гэрэл болж байна, Владимир Ильичтэй хамт зүт гэгч- үйлс нэгтэнд зориулсан томоо хон хэсэгт Ё.Д. Стасова, В. А. Кар пинский, М.Л.Сулнмова, В, Л. Смо льяников нарын дурьдатгал, бичнг захидал.тавигджээ. -Ильнчийг дэлхий дахин уншиж байна- гэж 7-гийн «А» ангийн Су рагч Паша Максимова ярилаа. Бид ний өмнө Ленипий бүрэн зохиолын эмхтгэлүүд ярайж байна. Эндэхийн бүх юм пь хайрт Ижьи чийн тухай өгүүлж байна. Энэ тан химд пионерийн баярын цуглаан яваг даж байна. Тэргүүний пионерүүд комсомолын гишүүнээр элсч байна, Баатарчуудад улаан бүч зүүж байна. Сурагчид түүх, газар зүйн хичээ лээр аялал зөхнөдог гэнэ. ЇПионе рийн ахлах удирдагч Ранса Яковлев Шуулан зөөгч нрэх тооловгоо Өчнөөн төчнөөн Захиа Зи, чирна. -- За өнөөдөр хэд Валя: -- Зөндөө зөндөө. сэтгэл хангалуун хариулна. ирж вэ? гэж Катя Максимова асуухад Өчигдрийнхөөс олон ирсэн байна гэж Интернационалын клубын гишүүд, шинэхэн ирсэн шуудангаа ялгаж, тэр бүрийг тэмдэглэн авна, Захна, ил захидал, бэлэг дурсгал олон яржээ. Хүүхдүүд, клубынхээ ажиллагааны талаар өдөр дутам тэмдэглэл «хөт тєх учир хичнээн захиа авч вэ? гэдгийг мэдэхэд хялбархан, Хамгийн олон захиаг нэгдүгээр сарын 28-нд авчээ. Энэ өДөр 353 захиа ирсэн байна. Бас холын Якутын хүүх- дүүд хэнээс ийм олон захиа авна вэг Болгар, Чехословак, Монгол, Хятал, Югославын хүүхдүүдээс Захна авч байна. Гагихүү Украины хүүхдүүдээс хагас жилд 1500 захиа ир сэн байна. Тэдэнд ЗХУ--ын Баатар Алексей Маресьев өө. рийн гарын үсэг бүхий «жинхэнэ хүний тууж» й гэдэг ном явуулжээ Зохиолч М.А.Шолохов, огторгуйн нисгэгч, П, Р, Попович нар бянхан Якутчуудад халуун мэндчилгээ илгээсэн байна. ЧөхөВӨХӨд 3 (3171223У24И ИГ ҮЙ, - тарсан төдчйгүй Бүгд Найрамдах Уясын багш нарын 6 ду итериационалын клуб улсдаа нэр муу нь Ялангуяа тэд Ленниийхээ танхимын гаяр их хурлаар үзэсгэлэн байгуулжээ. Зөвхөн бэлэг дурс тухай хүнд ярьж, үзүүлэх дуртай, Рын дэргэдэх Лениний өвсөн овоо на Антонова ярихдаа «Энэ маань 4 галын зүйлээр хорин альбом үзүүлснээс гадна Украйо Энд ороход Ильнч багш «Зөвлөлт хой, Лениний хэрэглэж байсан Эд ЗӨВХӨП ЭХЛЭЭД байгаа хэрэг, Бид Ле Еслорусси зэрэг бүгд найрамдах улсуудын тухай сонирхол засаг гэгч юу вэ?» гэсэн илтгэл юмсын загвар тавьжээ, Орос орныг йикийхээ танхимыг Лениний музей төй. ашигтай! материалууд их байлаа, Эдгээр материал нь тавьж буй сонсогдоно. Их жолоо цахилгаанжуулах төлөвлөгөөг зурсан болтол өргөжүүлнэ» гэж байпа. тэлний хичээлд үзүүлэн. таниулах, яриа таниулга хийхэд тул с дөгч Якутын ард түмэнд зориулан ЗХУ-ын газрын зургийг цэг ханай Үнэнхээр, Тюнгюлийнхэнд Ттмйм Хүч фЁ гуур болдог байна,-Клубынхэн тэмдэглэлт явдал, түүхт ойг. хэлєэн «Хаант ёсны дарлалаас ЧӨ даа байрлуулжээ. Эпэ төлөвлөгөө зориг бүрэн бий. зөхион явуулж гадаадад явсан | хүмүүстэй уулзалт хийж | ёсоор алсын алсад байгаа тосгон, М.. Дьячковская байна. Мөн «бидэнд яагаад энх тайван хэрэгтэй юм бэ?» гэ сэн асуулг гаргаж хариулт авчээ. Якутын хөдөлмөрчин, леөлөглсөн Эл бүх ажиллагаагаараа “Лениний үзлэгийн ТДэлхийн 5 2 пионерийн -мариш» гхэмээх- хэсэгт- түрүүлжээ. 9 Эдний эмээ, өвөө иар орос хэлэн Ё дээр сонин унших ць байтугай бичиг үсэг ч мэдэхгүй байсан цаг бий. Ха Ба 28 У 84 Х Хүүхдүүдээ! Хэрэв та нар эдний интернационалын клу бый ажиллагаатай тодорхой сайн танилцая гэвэл «Якутская .лбав, л 7, СЛВАРАЫГ ГҮВВЛЛВ ГҮВВЛБА., ЛИВИНЫ. НА. ГЕН” ЧАГ, ЧВЛЛА. /ЧЛБНА” ВЛБА./ ЯРИНА. Гон”, ЧЛННА. ЧИНЬ 7 Ганнна” анБА. ГЧВИЭ Л. ГаллннА Л ВннА. ЧИНЬ.” Глна Л лвыг Л авсА , анна. ална.” анцаыл рин энэ хоёр хүүхэд. оросоор «Пио- ХССР, Мегино--Кангаласский район, Табагинская . школа, нерская» сонин уншиж, хөөрөлдөж Собету клуб /интернациональю дружбы» гэсэн хаягаар байна. хагилмаарай. “өгөх йлаү 28 е ӨФ Коля Иванол 1443 : ын, 45 , ТолУо9 Хойшид л (ЗСБНА Якут улсын ,Явуг хотын В Ч дугаар сургуулийн /9 дүгээр. ан , гийн сурагч) Хоёр чих минь дөжрөх юм. Өөрөө мэддэг байтлаа Надад нэгэн найз бий. Өрөөлд ярьдаг мөртлөө Нэрий нь хэлэхээ больё Алдаагаа ер засдаггүй с Үнэн мөнийг ярихаар Арчаагүй тэр нөхөр Өөрийгөө гэж бөлноө Уруу царайлж шал ширтээд :! 12772 Унтаа-юм шиг дуугүй, Хойшид алдаагаа засна гэж Хөвсөн амлалт өгсөөр л. «Ийм ч алдаа надад бий Тийм ч дутагдал бас бий» гэж Үглэж тэр ярина Өнгөрч байгаа ө ө Үргэлж тэгэж -явна , БУЦАЛГ- Өнөөх жаал янзандаа Л... “Хөйшид алдаагаа засна гэж .- Хөөсөн амлалт өгсөөр л... Алдаа дутагдлаа ингэж 1 Амаа цангаїтал ярих юм, ЛЭЭ аЭэнгййэлх 1-3 СЭН ялүсод Хоосон тэр үгэнд нь Цогт орчуулав, Анхны цастай золгөв вх хөйшөө явж цасан дээр сонин. хээ мэгэглээ. араа нь хуруугаараа ямар нэгэн : у шувууны зурлаа. ЇХХ гн5 , Өглөө бөсмөгц Толя цөнхөөр харвал «Өөр єр- төнцөдэ ирчихсэн мэт санагдав. Анхны цас өр» эргэн төйрөн цав цагаан, цэв нэмцгэр, шив шинэ хэн Фбөлжээ. Шинэхэн насан дээр нэгэн хэрээ нкзмсэг дүртэй алхална.Тэр нэгэн мөдөн лзэр жи яєнг хэн шувуунууд багширалдан сууцгаана. Нэг нь гэизт сүр єар хийн нясч шулганан жиргэв. Гүүнийг аялдан сүрэг шувуу нислээ, Шувуу їну- шүунаас хамгийн үхээны, жожиг хар хэрээ ч муу хай гуагалсаар бас нисэн одөв..Байшингуудын дээвэр, өвсиний нуруу, моддын мөчир анхны н8- санд нэвсийтэл дарагджээ. Төлв хувцсаа яаран өмсөөд гарлаа. Наг хэсэг явснаа эргэж | харвал түүний мөр звєлєр наснаа дурайн төдөрнө. Таля өсгнйгєєрөө, өлмнйгөөрвө Анхны цас юутай гайхамшигтай вэ? Цанамар гаар гулгах юугай таатай вэ? Энэхэн хуганаанж Төля насаа маш нх санаж дээ. Түрээр нас өнхрүүлж гү я ! рван бөөрөнхийг яэээ дээ нь тавив. Түүндээ толгой гаргаж хүн хий лээ. Нүдий нь хөёр нүүрсээр хийж ца / мар бөлгөөд улаан будгаар булав. 5У2254025-.н Даарснаас улайсан улаан хамартай 1 : ! Х ртай хүн болчих лөө. Ямар дөгь вэ?... Төля түүндээ ам гаргаж гарт нь таяг барнуллаа. Инээд хүрмээр хүн бөл- лве. Харин ийм хүнийг гагих 2 анхны 4 8 бөєгөж болно яоо... Ч ээл нэг урагшаа 147 Толя Попов (7 дугаар ангийн сурагч) Энэ охин инээж байна. Кеммунизмийн Түүнийг аялдав хорвоо инээж байна. Якут нутгийн. баясга лант амьдралын илчээр наран лор инээж байна. инзэж байгаа Нюра Прелүкова өнөө жил 6 хүуүгах ангид Ї ЗХУ-ын хүүждүүд цөм юшиэж ннзэж байлаг юм. сулразнаж байна В. И. Дубровндкий, В.В, Оролов - «АМЬДАРЧ ЧАДАХ» ГЭГЧ ЮУ ВЭ? Горький мужийн Суроварик Өр- гөөний орчим амьдран суугч Карна уховын Валя, Пчелькинын 32 Кеня нар ийм асуудлыг бидэнд ирүүлжээ Багачуудаа! та. нар Энэ. захидлыг үвмэгцээ уул асуудалд ул суурьтай хандаж, зөвхөн амьдарч чаддаг хү» мүүсийн тухай гөдийгүй, бас тэдгээр хүмүүс ер нь амьдралын талаар ямар үзэл санаатай байдгийг бичих нь зүй тэй. Молдов АССР-ийн Салишенс- кийн дунд сургуулиас Хромушины Зина захидал ирүүлсэн байна. Зина бичихдээ: Олны ярьдагаар «Амьдарч чаддаг» хүмүүс нь хэнд ч эс таалаг дах аж. 7Кишээ нь би хувьдаа тийм хүмүүсийг үзэн ядна. Тэд нар хүн ёс ны Сайхан сэтгэлээр аятай тустай ажил хийсэндээ амьдарч чадаж бай- гаа бишээ. Эдгээр хүмүүс, өөрийн орч ны хүн ардыг ер бодохгүй бөгөөд ху- вийн тохилог аятай байдлыг ямагт эрхэмлэн тал засч, бусдыг хуурч мэх лэкийг гол болгоно» гэжээ. юТэд амьдарч чадан байна» чийн агуулгыг Кочурины гэг- НКоля ман ! тийм утгаар ойлгож байна. Цоля бол Челябинск мужийн Чудинскийн сур- гуулийн долдугаар ангийн сурагч. Коля бичсэн нь, «Тэд нар хэрхэн яаж амьдарч чадаж байна вэ? гэж асуувал хариулахад тун амархан, За рим нь зуны цагт хот руу янз бү- рийн хүнсний ногоо авчирч асар. Их үнэтэй худалдаалдаг. Хаана ч ашил хийгээгүй атлаа орон байшин барьчи хаад амьдарч байгааг үзэж байгаа биз. Манай хажуугийн айлын эзэн МО дон эдлэлийн засвар хийдэг юм. Аль нэг сандал, чарга засч өгөөд шинийг худалдаад авахад хүрэлцэхүйп хөлс авна. Зарим хүмүүс түүнийг «амь- дар ч чадаж байна» гэлцэх юм. Тийн хүү амьдарч чадах хэрэгтэй гэж үү? гэсэн байна «Үнэхээр амьдарч чадаж байгаа хү ний тухай сайн амьдарч байна» гэ- хээс өөр юу ч ярихгүй юм гэж Ген- надий овогтой Шунин Иркутскээс бичжээ. Я-----ээээөсэсээ эээс-ооососооооосоосоооосоососо- Оо очожс-оус-єус» Овжин заль мэхтэй, хүн чанаргүй өчүүхэн амьтад өнөө үед бас я байна. Ийм хүмүүс бусдын хөлс хүчээр бая жиж сууна, Гэтэл яагаад Ч юм... бэ? дээрх хүмүүст тус дөхөм бологсод олон байна. Тэд арга заль дутмаг уч- раас тэр үү»? гэжээ, Ангара хотын дунд сургуулийн тав дугаар ангийн сурагч Бастенкогийн Лида доорх зүйлийг ажиглажээ. «Автобусны зогсоолын нэг эмгэн наран цэцгийн үр зогсож байгааг үзмэгцээ: ойролцоо зараад -- Наран цэцгийн үр ямар үнэтэй вэ? гэж асуухад, дэлгүүрт байдгаас нь хоёр дахин их үнэ хэлнэ. Энэ шуд рага явдал уу?гэжээ, Лида цааш нь бичихдээ, би ангийнхаа нэг жаал хүүг мэднэ. Тэрээр алхам бүрдээ худал хэлдэг юм. Хэрэв түүнээс: Тэмдэглэл --Иийн чинь дэвтэр хаана байна гэж асуувал, -Би гэртээ орхичихсон гэж хариулна. Хэрэв эрээд үзвэл гутлын - түрий дотроос нь олдох жишээтэй том Багачуудаа| Бид үнэнч шудрага байх ёстой шүү дээ! гэжээ. «Хүн бо- лох багаасаа... гэсэн ардын цэцэн үг байдаг. Лидагийн бичсэн жаал хүү гийн хувьд бол том болохдоо зас- рашгүй худалч болох албагүй. Өдрөөс өдөр ирэх дутам ялимгүй жижиг зүйл дээр ч болов бусдыг аяндаа дадал заншил болж хэвшээд салж хагаца- хад бэрхтэй болно. Хямд хялбарыг бо дол муруй тахир замаар бүү чв. Хэцүү бэрх ч гэсэн үнэнч шудрага байж түүнийг өөртөө зан заншилаа болгох хэрэгтэй. «Амьдарч чадах» гэсэн үгийг ни- лээд хөвгүүд охид эсрэг утгаар биш, жинхэнэ байгаа агуулгаас нь ойлгох явдал бий. Тэдний санаа бодлоор энэ үг чухам юу агуулж байна вэ? Бид, та нарыг нэг захидалтай танилцуулах хүсэлтэй байна. Үүнийг Сыч овогтой Светлана бүсгүй -бидэнд илгээжээ. Светлана, «Миний бодлоор бол, сур- гуулийн ширээнээ сууж буй бага бал чираас эхлэн сайн сурч нийгмийн хө- дөлмөрт оролцох, амралтаа ашигтай Чамрын шөнө, Нилээн харанхуй байлаа... Зам огт харагдахгүй зөвхөн машины дугуйн : туу ш.нгүү ургасан гачуурын ой үргэлжилнэ, Тэнд бүр нүх шиг харанхуй, Тэгтэ» хэн нэг нь нудрага зангидан дайрах гэж. байгаа юм | ! ! ОЛИЛнна ИЬ” / ЧИН... ТВНА. “ЯЛА ЗИРИВ 7 аннна. л. ЛЛИНЬ/ чинь ШИНЫ НЭРЭ “ОВНА “ЖИЭЭ ВИ? | сэг-нд сирэ (“эээ хэлэ “ /өгмуллэг /: Нэг чогчого ахындаа. айлчилж очнхоор зурман хүлэгнээсэз нэг ийг унаж гарсан нь эцчихжээ. Тэг ээд аргаа бараад амраагаад сууж байжээ. Гэтэл хурдан цагаан зур- ам унаад тарган шар зурам хөтөл- сөн нэгэн чогчого хүрч ирэв. Амар мэндээ асуулцаж хэрэг зоригоо ярилцвал зам нийлэх байлаа. Ядар сан чогчого «хөтөлсөн зурмаа унуулаад хамт явна уу» гэж гуй- жээ. Гэтэл зурам хөтөлсөн чогчого улина ланнал/иннаы ,Ганна лиины Ланна. хана гннаг Ланнь. (00) аятай өнгөрүүлэх хийгээд ахлах 2 мүүсийг хүндлэх, дүү нараа асарч”. хамгаалах зэргээр амьдарч, сурах хэ рэгтэн. Том болж өсч торнисон хОй- ноо ажил хийх, тэгэхдээ үнэнч шудра гагажиллан өөрийн мэдлэг боловсро- лоо ямагт дээшлүүлж сурсан мэдсэн с-о5цРИА. зүйлээ өөртөө хав дараад байхгүй, бусдын хүртээл болгож байвал зохн- но» гэжээ. Орчны олон түмэнтэй ойр дотно өнөр дэлгэр амьдрахыг Светла на охин хүсч байна. Амиа хоохойлж хувиа хичээгч тэр арга мэхтэнгүүд тийм аз жаргалтай юм гэж үү? Та нар тэднийг эгц урдаас нь ха- раад үз. Хүний чүүр харж чаддаггүй гээр барахгүй өөрсдийн бузар булай явдлыг илэрчихээс айн шөнө нойргүй өдөрт хоолгүй байнгын аймшиг аюулд оршино. Тийм хүмүүсийн нүүрэнд баясга- лант инээмсэглэл огт үл үзэгдэнэ, Ам жилт бүтээлээр гялалзан үнэнч шуд- рага амьдарч, бусдын хайр ивээл хү- лээсэн хэн бүхэнд тэд атаархаж бай- даг юм. Үргэлжлэл бий. Түрүүч нь 20, 21, 323, 28, 24, 26, 27 дугаар сонинд Кино тараад би гэртээ гаргасан ором дагаж харьж явлаа. явав. Замын ла шиг харанкуй ой ЗУРАГ, гоос хөв, шар гэрэл анивчин харагдлаа, Миний бие зарскийн, Хүйтэн | хөлс гарак шиг болж, зүрх | дэлбэрэх ша хам /дэлсэв. Би зам мамаа ч мартаж гэрлийн зүг байдгаараа харайлгалаа... у » Шэнөкни би.хар даран зүүдэлж, сэрэх бүрий гацуурын мөчир дээрх хоёр айм шигтай гэрэл санаанд орж сэтгэл сердхийлгэв. Өглөө босмогц айсан, зугатсанаа аавлаа ярьтал ааш маань: -- Тэр чинь шар шувууны цүд! шөнө тэгэж гэрэлтэж харагддаг юм. Чи түүнээс айсан. байна гээд баакай инээлдэж билээ.Түүнээс хойш би харанхуй ойд хараг дах сэрлээс айхаа больсон карин та нарбүү айж байгаарай гэж манай ангийн Кеша ярив, : ВАНЯ ПРОХОРОВ (5-р гягийн сурагч) “Улаанбаатар хот, Бага зоёргайв 217 зугэар байшаа.5 яурдар аавлар | :3М, 325 аомсрий өрвө, Мевс 53804 : т Хариуцлагатай эрхлэч | Ж. ШАГДАР А-2а348 (2222/721 72Ы СуӨЭ»/ ХСӨЛЛӨЛСӨН КЧОЕ ганц ч үг дуугаралгүй орхиод дав хичихжээ. Мань чогчого эцсэн зур маа хөтлөөд цааш явж байтал хЭ- сэг чогчогын хот айл харагджээ, Тэнд очиж Зурмаа амруулж хо ноод маргааш өглөв нь замдаа орж нэг хөтөл давбал урд өдрийн орхнод давхидаг хөтлөгөө зурам- тай чогчого: -- Өчигдөр хоёр зурмаа түр идэшлүүлж амраах гээд чөдөрлөж тавиад өөрөө хадан дээр суун: бай тал нэг өмхий хүрэн хүрч Чрээудэа хоёр зурмы минь орилуулж чар- луулсаар нүхэндээ чирээд орчих- лоо. Ингээд эзгүй хээр унаанаа- саа хагацаж яах ч аргаа олохгүй сууж байна гэж мэгшин уйлжээ. - Та тэгвэд Надтай хамт яв Л даа! Миний зурам урд шөнө сай хан амарч хоносон шүү гээд нөгөө чогчогыг сундлаад давхнжээ. Сун далсан чогчого: -- Өчигдөр хөтөлж явсан зур- маа үүнд унуулаад хамтаараа яв сан бол тэр муу өмхий хүрэн хобу лаа явахад элэг барьж зурмы минь булааж авч чадахгүй байсан даа! Би өөрийнхөө зурмыг өчигдөрхөн харамлаад унуулаагүй мөртлөө өнөө дөр өөрийнх нь зурман дээр сун- далдчихсан явна гэдэг тун НчгЭэв- тэр хэргээ дээ! Энэ чогчого намайг сундлуулаагүй бол би одоо эзгүй хээр ганцаараа сууж байгаадаа! Өчигдөр би үүнийг ганцаарангий нь хээр талд орхичихоод давхисан минь мөн ч ухаангүй хэрэг болжээ гэж бодоод ичнхийн ихээр ичиж, юу ч дуугаралгүй дэмий тэртээ уу, лын орой ширтэн явжээ. Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн : комбинатад хэвлэв. сиес-ссссинианиии Надсаа 14148, тэтулөумулладдаж “Урлагтай ухуулга Говь-Алтай аймгийн төвийн 10 дунд сургуулийн 5-ын в ангийн пионе чид Монгол- Зөвлөлтийн Найрамдлын ажлыг тохиолдуулан, барилга анги, 7 жилийн р сураг Сарын Дугаар баазын байруудаар явж урлагтай ухуулга хий лээ. Найрамдлын сэдэвт яриа хийн, дараа нь ) ) у у , Хүний сэтгэлийн гүнд хорго ыйм болсныг мэдэх үү? Мэдэх хэлгэд Парапгэрэл эрс «нөхөрлөл» сэлэвтэй концерт тоглолоо: дон байдаг нарийн уч Г9 ги : Ы рыг тун гэж мэрийсэн үү? Үгүй Шүүдээ. гий зангаар: гаа Ви? Х, ? ЗЭ. Э : : :: Концертонд сурагч Оюуны дуулсан «Орос : Сан нэгэн сонирхолтой. цуг . Бидэнд их буруу байна. Дэндэ-- Чи битгий дутагдалтай эв орон» гэдэг дуу ЧВа хэл дээр Увсыг Тдсвавь лаан боллоо й ) . гс ВИЙН ЭЭЖ НЬ ӨВЧТЭЙ, аав нь хө лэрч, өмөөрөөд бай 4 : : хройг Ь , . шүлэг үзэгч өлонд онцє аа! Уравдугаар. бүлгийнхэн ээл дөө ажлаар яваад сар гаруй 1 1 с ӨЛ таалагдав. савд ажлаа явуулж сул сурал болж байгаа. Одоо Дэндэв гэ аж Өөрөө лутагдалтай хүн өрөөлийн дутаг 2 далтай эвлэрдэг юм... /”олзошгүй төлөвтэй хүүх рийнхээ бүх ажлыг хийж байна. -- Аийн талаар ярилцав. Наран гэ Хоёр дүүгээ цэцэрлэгт нь хүр Сурагч Пүрэвядам. Баасандаш нарын дуул Ад чи тэгвэл дутагдалгүй сан монгол ардын дуу «Шалзат баахан шарга», Хүн юм уу? Чи бол гэртээ ид ““СОНЬьчин хүү» зэрэг дуу, «Цацал». «Зохисон РЭл шууд босч: гэж өгч байна. Очиж авч бай сэн уусан аяга, халбагаа ч цэ ХУВЦас» зэрэг бүжгүүдийг олон УуХаа Дахиулан -:Энэ нөхөр Дэндэв зал на. Тэдний хувцас хунарыг гэрлэж үзээгүй хүн! Чиний юм үзэгчдээс ухуулгыг ийм маягаар хийж. байхыг кУҮ. Хүний үг авдаггүй, хашин угаанс хоол унды нь хийж бай Сүхэц цэвэр цэмцгэр яндаг. Гэ .Хүсч баяр талархлаа илэрхийлэн Дахин, дахин сїїрг 9. Тэгээд ч хоёроос салах иа, Ээнгийгээ: эргэж тойрч бай тэл чи өөрөө э цэвэрлэдэг үү? ирж ухуулга хийхийг хүслээ. Д. МАГВАН «ЛТелмавй! ксомеомомын өд өдөт Саяхан Монголын Залуучуудын Ордонд Ле ниннй комсомолын өдөрт зориулсан нийслэлийн залуучуудын өргөн үдэшлэг боллоо, Үдэшлэгт ЗХУ-аас БНМАУ-д суугаа элчин сайдын яам ны хариуцлагатай ажилтнууд комсомолын ги шүүд нийслэлийн залуучуудын төлөөлөгчид | оролцлоо, Үдэшлэгт оролцсон Лениний комсомод 21 дэх жилдээ Орон: БУХНИЙ ПРОЛЕТЯРЦ НЯР НЭГДЭГТҮЙ! ХН ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ:ХЭЗЭЭД БЭЛ: 28: / Ч 8 : 1965 оны 11 лүгээр сарын ! | 2, Лхагва М29 (918) 1 ! Ї 4 ( ын ПионЕРИЙН в Зөвлөлийн сонин Үнэ 10 мө гүй байна. Одоо тоон дээр хоёр, на. Ийм байхад бидний хэн Үгүй шүүдээ. Чи туузаа хүртэл 4 б маань түүнд тусласан бэ? гээд ГийИТСЭҮА | лын гишүүн Попов Слава, Фелюков Володи хөсртой, орос хэл дээр бас нэг ма й 2Я2 ЭЭГ ГЭЭД сэжээрээ угаалгаж є ! ы Б: 2 2 ! У бүжни хоёртой гэж ярьснаа улам уур суулаа. Хүүхдүүд цөм | чимээ дэг. Уалайлан бүжиглэсэн «Усан цэргийн гс» Сэек нэ хүрсэн бололтой царай нь аниргүй болж, Дэндэвийн түо 2 Тэгээд л хүний зовлон мэ | яано Найданова, Ганзбург Эяьвира, МХЗЭ-ийн ча 2 чи хай бодож, өрөвлөн хайрлах дэхгүй, хайхрахгүй байхг й юу? |) гишүүн Нансалмаа, Банзрагч н С улайж, нөхөр Дэндэв їн Ё ү бос! Би чиний тухай ярьж бай Сэтгэлд автагдлаа. гэх зэрэг бөөн шуугиан дэгдлээ. дуунууд онц сонирхолтой болов. на гэхэд Дэндэв арьш суудлаас Оюунаа босч: Дэндэв хэний ч шаардлага ма Ф арай ядан «Ховхрох» шиг он -- Би Нарангэрэлийг Дэн ТҮЙ босч «Баярлалаа. Би 28:13 най сурвалжлагч 2 хпад яасг 8: СүЛЛ-2? дийв. дэвийн гэрээр очьё гэхэд «яах “ПАХ яасан ч сул АН, Таслан “) гү .» ТЭ хэлээл Л ХЛ -- За тэр, та нар хар л даа, ЮМ бэ?» гэсэн шүү дээ. Бод л Зуу лаг : кувцас хунараа өмссөний нь 400. Хүн санаа сэтгэлээр гуньж Дэвдаа твгсал туйлын ЭД 5, 7 “Дс зовлонтой а!вал гаа ОЙЛГОЖ, НӨХӨДДӨӨ оаярла нОхоН ноолчихсонН юм шиг. Бид ГАЧиГдал зовлонтой байвал гаа ГОЖ, НӨХӨД аяр 1 гайн, Ййхан явж чадах уу? гэж Хын эрхэнд уйлжээ. Тэгээд ч ндау й гаЭ ДЭЛэх ва?.-Ер нь ҮУЧЛӨЛӨлЭ! Эс нөхдийнхөө хайр халамжийг зөр шилж байгаа байх! нөхөр Дэн- ухамсарлан мэрийж нөхөд нь ч : Чи тусалсан учир дахин муу дүн Дэвт хатуу арга хэмжээ авах хэ авсангүй. Өдий хир сайн сурч рэгтэй дээд “улрын ЧоШи НЭЭ байна. Хүн хүндээ ингэж л ан энэ гэсэн байртай суучихав. хааран хандах хэрэгтэй юм! Та Хүүхдүүд хоорондоо шивэр нар бие биендээ шаардлага та авир гэлцэн «Чи бос! Үгүй чи зих хэрэгтэй. Тэгэхдээ шаардах бос» гэж бие биенээ шахаж нэрийдлээр нөхрөө гомдоовол шаардана. Батбаяр бослоо. шаардсаны ашиг гарахаасаа га Дэндэвт буруу бий. Харин рахгүй нь олонтой байдаг. Нарапгэрэл чин Дэндэв яагаад Манай сурвалжлагч Салаа бүлэг бүлгэмээр ийм сомгїиилтоё УВС СҮХБААТАР. БЭ 56 Гын 1 йн дунд сургуулийн 5 аар бүлгэмийн 6 дугаар бүлэг | пионе Баруу--Уртын 10 ЛЦЫн ЧОРОЧАВГ АЕГИЙН 15 дугаар соАн холтой хэлбэрээр явуулж төгсөх ангийн сурагчид : ЗУР Л эн” ЭДЭ жаа БҮРХЭВРБЭР ЗОрЭЫн тойронтойгоо танилцья» “Гэнэн залуу нас» гэдэг туужаар у бага хурал хийлээ, Туужийн үйл “ЯВДӨЛ, гол газрын зураг ашиглан «Монгол . нутгаар хэн баатруудын дүрээр сурагч Янжинлхам, | Сугар хол аялав» гэсэн сэдвээр явуулж, пионер бү цар дэлгэрэнгүй ярьж хамт-олноороо шүүн хэ хэн идэвхтэй оролцож их зүйл мэдэж авлаа. | лэлцэв. 9 дүгээр ангийн сурагч ЖЮРЯ 10 дугаар ангийн сурагч Х, ДАРИЙЖАВ н эзлти я ч ХУРАЛ ФОИБИВ.Г ЧИНЛА. /ЧЛНИВ. 7. “аВНЛА,” ТВсНА /ЧЛнСА. 7 “чилинь.Г. Чон ална.” Отышны Жи ЧИНЬ |О6Ш2А вээ Озшлао 4 логтон В. И. Лениний пэрэмжит Монголын пнонерийн Баяр бүхэн өөрийн гэх ЗВСГ ХэЛалиӨчий Тояны 8 яд хүүхдийг гэмт хэрэг хэв журмын зөрч дэл аХ бАЯрҮАА ли ААА НГ ний өргөл "барна ордСНХ Млэлс сөргийлэк тууштай ажлын нээл- рын бэлэг дотроос пионер хүний өр тийн сой боллоо, Хурлыг МХЗЭ-ийн Төв Я онц сУриагаговиан Эоагай ХҮсВсЭЖ улирлын дүн С: Ч г: » Сүрэнжсай 1! Октябрийн баяр бо? а- Корооны ша Айн өнө, 82 унхөЭЫ Ч аамын гардаг, Өвөөл97 дүн гарлаа. Эдгээр 5 ХНаүҮА Син саран сайд .Ж. Цөвзэнсүрэн «Хүүхэд багачуу | гын дүнгийн жагсаалт өөд харж хуЖЭЭын му баярт УатаЖЛ ГЁгү, бүк нийтвэр анхаарья» гэсэн яат лангаар сэтгэл дүүрэн байна. Эд цөм хэрэүйл орны 38524 56:44:7---5 цагдан сэргийлэк газрын дарга 1 онц сайн сурлагаараа бэлэг шаөтртий ҮШэс пионерүү- турхирлаа Рэнчинхорлоо, Улаанбаатар котод 80 ! олон мянган онц сурлагатан улаан бү к эмээн 7, н хоёр нь юм шүү, | киогдок ажлын тукай товч соногод хийнээ.. дийн шинэ айлд 2 сурвалжлагчийн авсан гэрэл зудаг, Хураан Уааалбаатар хотын сургууль, аябан. аниыл ааналтлны/ гамньл лань анал аны гн анал З Гэнэн или Я ЗАЛГАлЛЖЛАГЧ по У29717117 Эрдэм номд шаргуу жүүлж ах дүү туршлагаас суралцагтун! тэсвэртэй Дын хувьсгал, залуучуудын эвлэлийнхээ лаар замнаж, эх орныхоо түүх, хөгжил, хэтийн төлвийг гүнээ ойлгох баатарчууд дүү нараа зөв боловсон хүмүү- орнуудын пионерийн байгууллагын баялаг (МПТЗ-өөс манай гаргасан урианаас) фэс-- эээ түүхээ тэжштэхшүүзєс үлхшүүшлсшүүвх сурах, ачит нам ар- 1 дайчин замна- 1 5 орны бүх пионер сурагчдад Ө-ссоэєсөэєгтэхшээхүсэєттэхчгэжчээсс (гэтэл үл үгүс Олноороо хэлэлцэг огсчлтой Багш Ичинхорлоогийн удирд- єан 6-гийн Б ангийнхан МПТЗ- өөс залгамжлагч 2 дугаар чуул- тааныг угтан гаргасан уриал- тыг хүлээж авах цуглаан хий- жээ. Бүлгийн зөвлөлийн дарга Аюуш уриалгын учир холбог» дол, түүнийг хэрэгжүүлэх Та- яаар яриа таниулга хийлээ, Пио нер сурагчид эцэг эх, багш нар тайгаа харилцан зөвлөлдөж хүн бүр залгамжлагч 2 дугаар чуул таныг угтаж хийх 2 жилийн чөлөвлөгөө зохиож энэ Ццуглаа- шаараа бүлгийн ажлын төлөвлө шөө ХЭЛЭЛЦЭВ. Пионер Базаррагчаа хэлэх- ВЭЭ: --1967 он гэхэд авсан үүр- тээ биелүүлж залгамжлагч чуулгандаа шалгаран оролцо- хын тул би бүх чадал оюунаа зориулна, Та нар ч гэсэн цөм чуулгандаа оролцохыг хичээ- гээрэй гэлээ, Ангийн сурагчдын эцэг эх- чүүдийг төлөөлж пионер Төмөр- хуягийн аав Сүрэндавга гуай үг хэллээ. Тэр хүн, --Энэ уриалга бидний үр хүү хэд, та нарыг сурлага, хөдөл- мөр, хүмүүжлийн сайн сайханд уриалан Дуудсан байна. Манай хүүхдүүд энэ уриалгыг биелүү- лэх 2 жилийн төлөвлөгөөгөө Эцэг эхчүүдтэйгээ хамтран хэ- лэлцэж байгаа нь сайшаалтай. Санасан, төлөвлөснөө биелүүлэ- хэд бид бүхнийг хийж үргэлж ДЭМЖИн Тусална гэлээ. Энэ бүлэг пнонерийнхээ аж- лыг танхимаас гаргаж үйлдвэр - Батдэлгэр хүү сонины шннэ дугаарыг сөхөж хармагц, -- Хүүе найзаа| Залгамж лагч хоёрдугаар чуулганы урналга нийтлэгдсэн байна гэ- хэд салаан дарга Лхагвасүрэн, нионер Алтантуяа хоёр баярлал дан хүрч очлоо. Гурван пионер ширээнд тухлан сууж, МЇПТЗ- өөс чуулганы урналгыг баяртайгаар уншлаа. Уншиж дуусаад Зал- гамжлагч чуулганаа угтаж, юу хийж юу бүтээхээ ярилцаж суу гаа энэ гурван пионер бол Нийс ялзлийн пионерийн 24 дүгээр бүлгэмийн 4 дүгээр бүлгийн 1 дүгээр салааны "нонерүүд юм. Эдний адил манай орны өн цөг булан бүрд 72000 улаан бүчтэн инонерүүд маань 8384- гамжлагч чуулганы уриалгаа баяртай хүлээн авч байна. Ц. ЭРДЭНЭБАТЫН авсан гэрэл зураг гаргасан Залгамжлагч П Өсвөрийн пнонерүүд Өрнүүн баяртайгаар Мэргэн зөвлөгч Мэдлэгээ баяжуулагч «Пионерийн үнэн» ээ Сонирхон уншицгаадаг Манай орон даяар хэвлэл нерүүд сониноо захиалж байна. Ж. ГОМБОСҮРЭНГИЙН аасан гэрэл зург... СҮИИЛНЫ. ЧИНЬ /ЧИЛБА.. ГЧнИЛНЬ Л ХЛВВ. / АБНВ. 7 н.ГсонБ ОВРДА. Г СОЛОАВА. зална” Чавкца, ИЛБЭ авжкьь ЧЛЛЛА. ВИВА. илинь” ЧИЛИ. /ИННА.Л. ! дагчид, бүлгэмийн зөвлөлийн ги- АЖИЛЛ АЖ ЭХЭЛ ЛЭЭ шүүд, ханын сонины зөвлөлийн- хөн орж байна. Анхны хичээлээр 1 Залгамжлагч 32 дугаар чуулга- валжлан хайж, сурталчлана. Пио- идэвхтний сургуулийн зорилго, з Г ны уриалганд манай сургуулийн нєрийн ажлын тэргүүний турш- хион байгуулалт, программ, октяб 8 пионер сурагчид зоригжин ажил- лагыг нэвтрүүлнэ, Д. Сүхбаата- рийн баяр, номын баярыг хэрхэн ! даа орлоо. рын танхим байгуулна. Бүлгэм бэлтгэж тэмдэглэх тухай ярилцаж, Иїнөнерийн штаб байгуул- дугуйлангуудад хяналт тавьж Германы пнионерүүдийн «Рич раг» ! заа. Пионер сурагчдын дунд зо удирдана. Эдгээр ажил тус бү- гэдэг бүжиг заалгав, Идэвхтний | хногдох бүх ажлыг удирдан чиг- рийг хариуцсан штабын 11 лекц сургууль нь нионер, баатарчуудад лүүлнэ. Анги бүлэг, сур- ажиллаж байна. Манай штаб най ажлын арга барил, мэдлэг дадла- гууль пионерийн байгууллага, рамдлын сарын ажлыг зохион Га ОЛГОХ, ТЭДНИЙГ бие даасан бү- Д. Сүхбаатар тэргүүтэй арлын явуулж ажлаа эхэллээ. тээлч ажиллагаанд сургах, тниоб- хувьсгалын ахмад дайчдын түүх Идэвхтний сургуульд бүлэг нерийн ажилд бүтээлч идэвхтэй намтар, хувьсгалт үйлсийг сур- салааны дарга нар,бүлгийн удир- оролцдог болгох зорилготой ажил Минь. аллаа” /алнна. галинь,” Лавкла. ЧИнА. 7 анло члннА 7 /БСБНА. ! улан Л ЧВНА. ЧИНБА. 7. ГВЛНА. ЛТВБЛБА.” ЛҮЕНЛВА./, ГЛЛНА. ГЧЛННЬ,” /ЛИНА. / з захиалга өрнүүн явагдаж пмо- барилга, хот орноор аялан хийх хэлбэрт шилжүүлэх, «ХБХБ» ТЭМДГийн норм хангах, 15 хүү- хэд хөгжимчин болох, хүн бүр нэг нэг моД тарьж ургуулах, амралтаараа үйлдвэр хөдөө аж ахуйд ажиллах, «5 онцыг эзэмшигч», «Д. Нацагдорж» тэм дэгтнийг олшруулах зэрэг то- дорхой ажлуудыг хийхээр тө- лөвлөжээ, Энэ мэт цуглаанууд нийт 22 дугаар сургууль дээр өргөн зо хиогдож, пионер сурагчид аж- лаа зөвлөн хэлэлцэж байна. Удахгүй бүлгэмийн 2 жилийн ажлын төлөвлөгөөг бүх сурагч- дын хурлаар хэлэлцэх гэж бай на. Д. Мөнх-очир (Пиоперийн лах удирдагч) ах В| ШЦуглаан болов Д.Сүхбаатарын нэрэмжит Монголын Пионерийн Байгууллагын залгамжлагч 2 дугаар чуулганыг угтаж, бүх пионер сурагчдад гаргасан уриалгыг хүлээн авах цуглаан Дундговь аймгийн төв хөдөөгийн бага дунд сургуулиуд дээр өргөн явагдаж байна, Саяхан уриал- гыг хүлээн авах багш сурагчид ажилчид хөдөлмөрч- дийн цуглаан аймгийн төвийн 10 жилийн Дунд сур- гууль дээр боллоо. Цуглааныг 10 жилийн дунд сур- гуулийн захирал Төмөрсүх нээж «Залгамжлагч» чуул- ганы тухай дэлгэрэнгүй үг хэлэв, Цуглаан дээр төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 4 дүгээр ангийн сурагч 5 онцын эзэн пионер Дээдэнцэ- цэг, 5 дугаар ангийн пнонер Батмөнх, 9 дүгээр ан- гийн сурагч МХЗЭ-ийн гишүүн Эрдэнэбэлэг, багш Адьяа, Бадамханд нар «Залгамжлагч» чуулганаа уг- таж, сурлага хөдөлмөртөө өндөр амжилт гаргахаа илэрхийлэв, Н, Пүрэвсүрэн (Дундговь аймгийн МХЗЭ-ийн хорооны сургууль пионерийн ажилтан) лаж байна. Дарга нарын клуб. ний сургуулийн салбар юм. До- лоо хоногт нэгудаа ойрмогхон явагдах ажлаа харилцан ярилца- на. Ажлын шинэ хэлбэрийг олж нэвтрүүлнэ, Пионерийн үнэн со- нинд хэвлэгдсэн «Олны олон та- ван цэн» «Долоо хоногийн дарга» «гэрийн номын сан» | гэсэн бүл- гийн ажлуудыг 7-гийн Б,5-ын А ангиуд хийсэн нь амжилттай бол- лоо. Мөн Бүрээ бөмбөрчдийн клубт бүлэг бүрээс 3-4 пионер оролцож, онцлог эзэмших сур- гууль хийж байна, Энэ мэт пионерийн дотоод аж- луудаа тогтмол чанартай явуулж, ционер бүрийн идэвх чармайл- тыг дайчлан тэднийг бие даасан ажиллагаанд сургах эрхэм зорил- тоо биелүүлж залгамжлагч 2 ду- таар чуулганаа угтах гэж байна. Нийслэлийн 3 дугаар дунд сур суулийн сурагч Л. Цасчихэр..- НЬ ИДЭВХТ- Баясгалантай инээмсэглэж байгаа энэ охиныг Батмөнх гэдэг. Говь- алтай аймгийн Дэлгэр сумын бага сургуулийн гуравдугаар ангид суралцдаг. Энэ охин жил дараалан 5 онц эзэмшихээр зөриг төгөлдөр ажиллаж байна. М.ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг Гэмт хэрэг жижгээс эхлэнэ Манай айлын бяцхан хүү Бор нулимс унаган зогсож байлаа. Дүү мннь юунд уйлаа вэ. гэж асуувал «Тэр иамайг гүйж яв- тал дэгээдээд унагаачихлаа» гэж нэгэн жаалыг заав. Тэр жаалыг харвал улаан зангиа зүүсэн иионер байв. Бодвол пионер хүн тэгэх ёсгүй. Үнэм- шихэд хэцүү байв. Гэвч тэр пно нер гэмт хэрэг хийжээ. Пионер хүн бол сурлагаараа сайн, с4- шистуудын мын гянданг үзлээ, хар төмөр торон хашаатай, Тэр тороор өндөр хүчдэлийн цахилгаан жээ, Эпэ гянданд «Амьд гардаггүй бай шин» гэж тусгай хорих байсан нарыг шороо болгон, өвдгий нь гийн буруугаас болжээ. Дамдин ги гийн энэ бурууг түүний салаа- ныхан хурлаараа хэлэлцэж, Дамдинд ойлгуулжээ. Дамдин өөрийн бурууг пнонерийн гишүү 7 ДУГААР САРЫН 16. Өнөөдөр бас ал "олалд гарлаа, Бид Польшийн Харьце руудтай: хамт нэг 5 Р, сУлААЫН автобусанд суу дэ22 Ч таа, Харьцеруу- СОНИН САЙХАН ын охнД нь саа- ал платье, дугуй хар малгай өмс- сӨН банхад хөвүүд нь ногооц өнгөтэй пагонгай цамц, богинд өмд хатуу сд равчтай малгай өмсөх юм. Тэд цөм та шаандаа хутга зүүж, энгэртээ урт оо- сортой шүгэл хийж явна.Хэзээ ч эх ор ноо хамгаалахад хэрэг болоход той яваа нь тэр гэнэ, Улаан цагаанаар, талласан хушуу бэртэй улаан бүч бүр цагаан, тэх зэрэг зүсэн бүрийн улаан бүч зүүх юм. Бид замдаа замын бэлэн байгаа нөхдөө лу удахад хийгээд дохио хэл- зүүнэ. Гэхдээ бүлгэм ногоон,янз бүрийн цоохор цуулж, наалаж анзааралгүй явсаар уртыг өнгөрчээ. Эх орны дайны үед эзэгиэж Гитлерийн фа- байсан. Селевенцу- Эргэн тойрон дав- гүйж бай- байна. Нэг хүн оруулаад хаалгы пь хаачихад нахисхийх зайгүй цементэн өрөө ч байх юм. Фашнстууд энэ гянданг барьснаа 717 4ьиМ 494 шалбалжээ. Саяхан хоёулаа ннээлдэн гүйж явсан хоёр хүүхэд нагаад | роо, нйм байдалд оров 002! Дамдин яам, нер “өт-вт-ив--вт ат ч а-ав-аР--ар ар атар арай -ар-р. лэх газраас хамтран явуулж байна. Энэ бол хойч үе та на- рын зөв төлөө нам засгаас тавьж буй ха ламМмж анхаарлын нэг юм. өтчвт-вт-ивт-вт-авн- ча ит-авт-ат атар чанарт атаа чан атт-арт-ат-ат-ий ат--ар-арг-ит”-ит ив -арирт-ир-иж--ар ир АНД НӨХДИЙН НУТАГААР гайхуулан зорнуд зочид дэг байсан гэнэ.Гэтэл энд тэл Польш Орос, Чех, Болгар, Франц, Унгар зэ рэг олон үндэстний дөрвєн сая эх оронч дын амь насыг бүрэлгэн сүйтгэжээ. Одоо энд хүний хоёр тонн үс.лтэс үсээ? фашистуудын нэхэж хийсэн брезент өдий төдий гутал хувцас, таяг хиймэл хөл, гар, хүүхдийн хувцас үзвэрт та вигджээ. Хүүхдүүд хэмхэрхий хүүхэл дэйг их соцширхлоо. Элэг эмтэрмээр эв авчирч үзүүл гүй юм. Харин буцаж явахдаа Батсү рэн ангийнхаа багшид хүүхэллэй аваа чиж бэлэглэнэ, гэхэд Дуламжав, «Ан гийнхандаа Полыш үзэг яваач, ь үү? гэж ярилцаж байв, Нөхрөө, нөхдөө гэх хүнлэг сайхай сянаанаас урган гар сан үгс биз дээ! ДОЛДУГААР САРЫН 22. БНПАУ-ын үндэсний баярын өлөр- Агаар тэнгэрт бүртийх ч үүлгүй цэв цэлмэг байлаа, Гэлээ ч Хожув хот ор чимдоо утаа уинарт умбан. ЦЕХЕНХАТ бүрхсэн шугүй ой үл харагдана. Энэ ор чимд 89 уурхайн сүрлэг яндангуул тэнгэр өөд цойлж байгаа юм. Үнлэсний- хээ, хуписыг өмссөн эрэгтэй, эмМэг"-ї хүмүүс нуурын уснаа, цэнгэлдэх хүрээ- лэн, зугаалгын талбайгаар пиг лүүрсэй байх юм. Эндэхийн хүмүүс баяраар БНМАУ-ын Гэгээрлийн БНМАУ--ын Цагдан сэр сайхан. хүмүүжлийн НИно- багачуулаа! та Нар «гэмт нүүр амаа. чамин будаж янз бүрийн баг өмсөж нэг ёсонлоо багт нааламд оролцож байгаа їюм шиг хөгжиллөнө. Зугаалгын цэцэрлэгт зид тэндгүй дуу хуур болж, хэд гурвуулаа ч гэсэн ял гаагүй нэг ёсны копперт тоглочих їом., Орой 17 цагт зуун мянган-хүний суу далтай стадион үзэгчдээр дүүрлээ, ЗХУ-ын Ленинграл Холын хөл бөм” сийн «Зенит» баг Польшийн Катовиц хотын «Гурне» (уурхайаин) гтэй тоглолоо, Ка товнц хотын мото- спортын уран тог лолт боллоо. Түмэнцэрэг, мөхө ллөс авах гэснээ (Үзэгчдийн дуйдуур явж үүргийн худалдаа хийж байв) нэг жаалд хөглөгдөөд ирлээ. Ийм явдал болжээ. Мөхөөлдєс авах гээд 2 злоты (төгрөг) 90 горш (мөгтө! | ӨГВӨЛ МӨТ Полышд жаал 20 грош өгчээ. Тэгэхээр "Гүмэнцэцэг мөнгө солилцоё гэж байна гэж болоод монгол мөнгө өгөхөд ор авахгүй. байжээ. Энэ мөхөөлдөс 3 злоты 10 грошны үнэтэй болох учир би үүнд 20 грош өг сөп чинь энэ нал хариуд нь мөнгө өгөөд байх юм гэж Полын жаал гоморхсон янзтай өгүүллээ, Харьцеруудын нөхөр сөг тусч. чанарын пэгэн баримт энэ. лээ С, Жамсранжав | | | Алхан дуу тасалдаггүй ) Алт мөнгөний дархан шнг Аглаг тайгын мананд Алаг тоншуул тоншинө Өөрийн хийсэн ажлын Өлгийн гавьяаг мэдэхгүй ч Өндөр өндөр моддыг Өмхөрч унахаас хамгаалан Өт хорпхойгий нь түүгээд Тсншино Тог тог тоншинө Толгойгоо өвдтөл хилга батаараа бусдыгаа үлгэр лэгч байх ёстой. Пионер хүн бол МХЗ Эвлэлийг залгамжлаг чийнхаа хувьд хүүхэд шөглодог бие биедээ нэр хоч өгдөг тийм хүмүүстэй эвлэршгүй тэмцэл хийдэг билээ. Гэтэл Дамдин гэдэг тэр пиӨ нер нөхрөө гомдоожээ. Дамдин хамт явсан нөхрөө ийнхүү «тог лоомоор» унагаснаас хувцас ху ний ёсоор хүлээн дутагдлаа за сахаа илэрхийлжээ, Нөхдийнхөө эрхэнд халдах, нөхдөө хочлох, хараах, зандрах, дээрэлхэх ЯР- дал ганцхан Дамдинд бин танай ангийн зарим хүүхдэд ч байд- гийг санаж байгаа биз, Иймээс энэ 11 дүгээр сард хүүхдийг гэмт хэргээс урьдчилан сэргий лэх сарын ажил явагдаж байна. Үунийг СИХЗ Эвлэлийн Төв Хө- хэргээс урьдчилан сэргийлэх са рын ажлын үеэр жижиг боловч хэрэг гаргадаг Дамдин їниг нөх дийгөө хүмүүжүүлэхийн тул С4- лаа. бүлэг, бүлгэмээрээ хэлэл- цэн зөвлөцгөөгөөрэй.!! Энэ бол нөхрийнхөө төлөө санаа тавьж буй хүний нанлин чанар юм шүү. Б. Л амжав. Тог тог тоншино. Гэвч тоншуулын толгой Гэмтэж ер өвддөггүй юм. Зулзган өйг ургуулах гэж Зугааяж биднийг наргиг гэж Толгой нь ер өвддөггүй юм.. Тоншуул ннгэж ажилладаг юм. П. Сандуйжав (3-р сургуулийн В.И.Дубровицний, В.В. Орлов Малая Калиста тосгонд оршин суугч Филиппов овогтой Витя гэгч хөвгүүн үүнийг мэдэхийг хүсчээ. «Бэртэгчин» гэдэг үг хуучин оро- сын байнга оршин сууж нутагла- хыг тэмдэглэсэн «Амьдрах төдий» гэсэн үйл үгнээс үүсэн гарчээ. Урьд цагт аль нэг хот суурин газар байнга оршин суугч хүнийг- бэртэг чин гэж нэрлэдэг байжээ. Жишээ нь Петрбург хотод амьдрагч хү нийг «Петрбургийн бэртэгчин» гэ дэг байв. Харин одоогийн Леннн- град хотынхныг ингэж нэрлэвэл зайлшгүй тэдний дургүйцэл ХҮР- нэ. Учир нь «Бэртэгчин» гэх ЭНа юэ! «ЭРТЭГЧИН». ГЭЖ ХЭНИЙГ НЭРЛЭХ ВЭ? үгийн утга эрий үед-шал өөр “бол жээ. Амьдрал нь буцлаж “байгаа биш, зөвхөн оршин тогнохуй төдий байж өөрийн хувийн амьдрал сайн сайхны төлөө санаашрагч хү нийг бэртэгчин гэж нэрлэдэг 90- лов. Бэртэгчин хүн бол өөрийн бөгтөр хуяг, гэр оронгоо ачин явагч яст мэлхий лүгээ аднлажэЭ. хичнээн шинэ сайхан орон СУУЦ . 1 » зөв---тэээүэтэ гэг Үү 021-2- ҮС Төрээр, яднигүй түгшүүр тайвай боогогдон «ай сай ХүдүЛаэр єо. .. Түрүүч нь 20,31,28, 38. 34, ЭРЭЭ, ё с бай анхаарч К , « ийн оронцог жин орж байгааг ер сонинд - Он ОООЛӨЛТҮН билээ. Яст иггеэзсстүй зөм, Улир. .нь-Өөрөө 26. 27.28, дугаар со олон хуягт орж 2 2 : . УХэнди бОтЛ БЭЭ) дЄ д ЭЭСүэсоэД хуувсухолхөөсихмлэурхулхд ххөжхэахлэувхӨсэеЛӨуӨлУВх5 7 мэлхийг бодвол -оэртэгчин байн байн агсарч хоор ялгаатай нь үнэн. сэтгэлд эс таалагдаж байшин барьж байвал барав» нэ. Тэгсэн атлаа орчин тойронд Нь ЭТГЭЭД архирдаг боло- Хиймэл дагуул хөөргөх явдал бэртэгчний «Барилга гэ- багш) орон байраар дутагдаагүй ажээ. Сургуулийнхаа НӨХДИЙН хамт зөвлөлтийн аж ахуйд очиж. төмс 5) погоо хураах ажилд тусласан ту- (6 өгүүлжээ, Витя бичсэн нь «Суу- рин газар хүрэлцэн очмогц (Түй- мэр!...) гэж хашгирах дуун сонсч (4 бүгд нэгэн зэрэг ухасхийн ус ав- чирч галыг унтраав» гэжээ. с Витя! Бэртэгчин хүний хувьд энэ баримт таалалтай бус нь М9- дээж юм. Бас тэгээд үнэ өртөггүй “төмс ногоо малтах гэж, үү? Аль нэг хүний эд агуурсыг аврах гал түймэр рүү дайрна гэжээ үгүй, «Би л болж байвал бусад нь хамаагүй» гэх нь бэртэгчний» лО- зун мөн..: 1 “Үргэлжлэл бий. 1 ГҮ мротуахаттомтмтмУмлУ? тотго м рагмтүахсаг Сергей Михалков Баатарчууд хушуучлав Нийслэлийн-10 жилийн 8 дугаар дунд сургуу лийн 8-в ангийн дөл багийн 37 баатарчууд хогын пионерийн зөвлөлөөс зарласан олон наст ургамлын үр түүх уралдаанд 1 дүгээр байр эзэлж 171,6 кг-үр түүж, үрийн төлөвлөгөөг 586 хувь. биелүүлэв. Энэ ажилл сураич 5Б.Энх- туяа, Дутаа нар 17,9 кг,сурагч Нямбаяр,Ган- 244 ТАР Уддд 44 22272226 ЖИН МАСНЫ/ Өм7.Фмтмтмтмо7 047 Цэгээн тагтаагаа нисгэнэ дээ Цэнхэр дарцгаа”хийсгэнэ дээ Бөмбөлгөө тэнгэрт хөөргөнө дөө рыйн ТҮГШҮҮРТЭЙ. ҮЕННД ШӨХҮЇГ баатар, |Х.Даваасүрэн, Нина, ХиҮҮХДЭД, ЗОРИУЛАВ. Пүрэв, түрүүлэв: 19:-8(28) 1965 оны 11 дүгээр сарын 3 Баатарчуудын шинэ ажил, »Баатарчлууод“ кино театр Сар багийнхан 8-ын «4» ан гийН соёлч нөхөрлөлийн төлөө ангийн сурагч «Дөл» багийн гишүүн Лхагвасүрэнг «Баатар чууд» хүүхдийн кино театр хэрхэн байгуулж ажилласнаа ярьж. өгнө үү! гэж ангидаа урьжээ. -Манай ангийн 10 баатарчууд үйлдвэр хоршооллын Соёлын ордонд саяхан «Баатарчууд» гэдэг кино театр, байгуулсан. Бид дандаа цэцэрлэгийн дүү нартаа киногоор үйлчилдэг. Манай кино театр байгуулаг- даад удаагүй боловч бид Нийс лалийн 36,14,12,2,10 дугаар цэцэрлэгийн бяцхан дүү нар- таа 11 удаа киногоор үйлчил- лээ. Давхардсан тоогоор үзэг чид маань 1850 хүрсэн, Бид улсын кино зургийн газраас боль, аль тылы лы лАСлы лы ух ул лэ ит л л “ЭЭД ин, бүхэл жилийн турш хэрэглэх кино зургаа захиалаВ авсан, Манай кино театрыг байнга шинэ шинэ зургаар хангаж байдаг кино зургийн газрын ах эгч нартаа баатарчууд бид үнэн сэтгэлээсээ талархдаг, Кино маань онц сонирхол той. Жишээлбэл: «Зоригт янзага», «Үлгэрлэн ниссэн сум», «Ойн концерт» зэрэг өнгө будагтай богино хэм жээний сонирхолтой кинонууд аар үйлчилдэг. Кино эхлэхийн өмнө үлгэр оньсого зэрэг сонирхолтой яриа ярьж кино: ны дундуур завсарлаж гимнас Энэ маань онц болж байна. тик хийлгэдэг. ач холбогдолтой -Манай кино театр цэцэрлэгүүд ийн захиалгаар нүүдэллэн очиж үйлчилдэг. Бидний зорил го бол нэгдүгээрт бяцхан дүү нартаа киногоор боловсон зөв үйлчлэх, хоёрдугаарт ЦӨМ- өөрөө киноны анхны мэдлэгтэй болох зорилготой юм, Өнөөдөр бид 14. дүгээр: цэцэрлэгийн бяцхан дүү нарынхаа захиал- гаар «Ойн концерт» гэдэг онц сонирхолтой кино гаргана гэж Лхагвасүрэнг ярихад . хүүх- дүүд нээрээ сайхан кино шүү цөмөөрөө үзэх юм шүү гэж ХӨГ жилдөв. Ц.ЭРДЭНЭБАТ Өнөөдөр Энхтуяа Өөрийн сургуульдаа алдартай Өсөж гом болохоороо Өнөр олондоо алдаршаарай! Энхтуяа Замын-үүлийн бага сур- түүлийн 2 дугаар, ангид суралцдаг. Д. СЭЛНЭНГИЙН авсан гэрэл : ! зураг | Цэцэн тэлмэн явдал- Баянзул нар 15,3-кг үр түүж бусдаасаа багш Ч.ДАШДОРЖ Хоёр найз Цэцэгээ, Батаа хоёр Цэцэрлэгт. хамт явда, Алим чихэр болгоноо Адилхан хоёул хуваада, Уншдаг номынхаа зургии! Уралдаж бас зурдаг Унадаг машиныхаа мото рыг Угсарч бас засдаг Сандал ширээ бүхнээ Савандаж сайхан угаадаг Салаалж ургасан цэцгээ Сайхан услаж торддог. Багшийн заасан дуугаа Хамтарч хоёулаа дуулна Үеийн олов нөхөдтэйгээ Үргэлж эвтэй тоглоно. Ж.НЯМДОРЖ Лнана, Гчинаа, ана, Гайлаа ” Л ЯВНА. ганаа л 777 7777, Оньсогс 1, Ган толгойтой Гацуур биетэй Далайхад даацтай Дайчин хар. лриртул/ Ё «хэ» | 2. Цээлэн цэнхэр унд тай тай. «ївєХ» | “ Ц.БУРХИА (багш) Ё3 | хгмтмумум Бүгдээрээ баяртаа жагсана даа Баяр, баяр, баяр Байсгээд л баяр Жил жилийн намар Жимсний дээжтэй баяр Ургаж гарах чаран Ув. улаан өнгөтэй Уянга хадах хоолой Урайн түрлэг дуутай Баяр, баяр, баяр Байсгээд л баяр Жил жилийн намар Жимсний дээжтэй баяр. Г.НЯМАА МУШтмтшшмтирмтмтодмтомумумамттуомумтмтмуму эхомУЛЯмМтлмумумум2мРитмтмтуУтмтөтч, БОХОХ ХЭХЭХЭ) ХРШУМГР кумбмтммлх мм? хот лмтуомтмжмтмэч ) сҮ7 Хамгийн... Ф Хамгийн том навч бол дал модны навч юм. Түүний урт нь зургаан метр га- руй ажээ. Ф Хамгийн эртний хөгжмийн зүйл бү- рзэ болно, Бүрээг гучин мянган жилийн емнө хүмүүс хэрэглэж байжээ. Ф Хамгийн том ургамлын цэцэрлэг Лон- донд бий, Цэцэрлэгийн зуун арван гектор талбайд хорин дөрвөн мянган төрөл бү- рийн ургамал байна. (11-22 10101210 21 1 1-1 1-1. Дөл багийн баатарчуудад зориулав. Дружба нөхөрлөл Дружба гэдэг үгийг ашиглаж хариултыг оросоор бичнэ. 1. Тамирчин хүний тэргүүн амжилтын нэр 2. Нэг төрлийн утсан хөгжим 3. Хөгжмийн утас 4. Өвлийн спортоор оролддог тамирчны 4 ерөнхий нэр 5. Гэрийн чийдэнгийн бүрхүүл 8. Хэл бичгийн үндсэн нэгж Үнэг, Минж, Гахай гурав шинэ юм үзэж, нүд тайлахаар алсын аянд гарчээ, Явж явж дижиг гүүр гавьсан нэгэн.бяцхан гол дээр хүрч ирлээ, Нэгэн зэрэг гарч болохгүй учир нэг нэгээрээ цувран гарахаас өөр замгүй болов, --Та биднээс ах тул таныг хүндэтгэж байна| Түрүүлээд гар| гэж Гахай Минжинд хэллээ, -- Зүйтэй. Минж гуаБ.эхлээд гараг! гэж үнэг зөвшөөрөв. Минжийг явж байтал гэнэт гүүр ну ран гэрээр усанд ойчив, -Хүүе, гайтай юм боллоо, гайтай юм бол» ло0! Гахай, чи усруу хурдхан орж, Минж гуайг авраарай| Минж гуай үхэх ны Бушуулаарай! Бушуулаарай гэж үнэг орилоход ) -- Чи өөрөө орохгүй юу? Би уг нь дуртайяа орох юмсан. Гэвч хүйтэн усанд орж ханиад Хү» рэхээс айж байна хэмээн Гахай өчлөө. --Гялайлаа, найз нар минь яаж ийж байгаад өөрөө гарчихнаа. Би сэлж.чаддаг шүүдээ | гэх минжийн дуун усан дотроос сонсдов. 2 уй 39, Ї3 Минж эрэг дээр гарч ирээд ханиалган усаа сэгсрахэд -Ёстой сайн| За явцгаая гэж үнэг, гахай хоёр баярлалдан хэлэхэд Минж й -- Үгүй дээ, та нарын хөлд би үрэгдэх юм байна гэж эрсхэн өгүүлжээ, Г.Аким орчуулав, тэлэлллтылтыитытыитштытытытмиттитетмтититмтититмтмтмтититититмлмлтмтмтмтмтмтмтмтмлмтматьтмтльальллтльлч, е сонииит- Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР 11118 Бага зойргийн 27 дугаар байшин 324, 325 номерынервө, Утас 23005 Улаанбаатар хол, 3 дугаар давхар Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлн”:, комбинатад хэвлэв. гунУТЭРР ДУ ЭЛ Ао- 28835 “Индека 14140 ЗрҮХҮ0, үсснииннннг « Улиг 0 УУД . Манай их Нацагдоржийн «Бү. Жий олон багачууд» | дуунд «Ариун улаан иусандаа ардын жаа хувьсгалыг шингээгээд» Гэ «өн цог жавхлант бадаг бий. Үр ач нарынхаа гэрэлт ирээ Ддүйн төлөө халуун амь, бүлээн цусга хайрлахгүй тэмцэж, дэл- хий ертөнцийг бүрхсэн дарлал зовлонгийн харанхуйг хувьсга- лын улаан тугийн гэрлээр нэвт гийгүүлсэн баатар гавьяат ах- мад үеийнхний мөнхийн гэрээс зэл хойчийг залгамжлагч үр ач тарынхаа ариун улаан цус, ухаан. оюун, хүслэн тэмүүлэлд гүнээ шингэсэн билээ: Агуу их өнтлбрийн социалист хувьсгалын ялалтаар -мандсан сүрт улаан туг ДЭЙН дэммыт, гял утаа, са»хн эзууртан дут. дуур хага зүсэн тивээс тив, да лайгаас далай хүртэл узэм өр гөн, улам өндөрт мандан ба- дарчээ. Тэр тугийг их Лениний үзлийг үнэнхүү хамгаалагч єаян сая хүний хүчиржэг гар найд- вартай барьж байна, Тэр тугийг булаан. гийнгэх, хүчин орчлонд байхгүй. Тэр тугийг хувьсгалын Ф е үр сад, энэ дэлхийн үнэн бат үйл хэргийг заягамжлагч хүү- хэд багачууд барилцаж байна, Империалист америкийн хажуу бөөрөнд хувьсгал мандуулсан Нуба орны хүүхэд багачууд эх орноо авран Хамгаалахын тө- лөө баатарлан тэмдэгч Вьетна- мын хүүхдүүд цөм барьж бай- на. “Хувьсгалын туг барьсан хүүхдүүд өсч өндийн үе залгам энилж, хүн төрөлхтний гэрэлт ирээдүй тийш урагшлан, ураг- їнилсаар нэгэн цагт дэлхий яа. хиньт бүрхэнэ. -Үүнийг: жааж боох хар хүчин хаа Ч байхгүй. Улаан туг барьсан хувьсгалын эрэлхэг цэрэг дайсны суманд оногдовч “бас нэг эрэлхэг цэрэг тугий нь газар унагалгүй барьж 21 дэх жилдээ 1965 оны 11 дүгээр сарын 7 Ням М. 30 (914) Үнэ 10 мө ялалтын төлөө асгаруулсан цус энэ дэлхийн хөрөөнд гүнээ эвий гэсэн бол төр цусны өнгөт улаан туг дэлхийг бүржэх маг Заавал ирнэ!, С. Эрдэнэ. (Төрийн шагналт эохиолч) ирнэ. аваад урагнгаа Хувьсгалыг улаан цусны ө! өнгө болсон юм. Хөнх дуугарлаа. 4 Сурагчид ангиасаа цувралдан гар на, Тэд хоорондоо ямар нэг юмыг бахархан ярьцгааж зарим. нь орос хэл дээр гаргасан ангиудын сонинг бөөгнөрөн сонирхоно. Сурагч Тунгалаг, орос хэлний өд- рийг ингэж зөхиож байгууштай юм байна шүү. Багш нар маань оро- “ сэор яриад л, завсарлагаа болгоноор орос хэлний нэвтрүүлэг явуулаад л их сонирхолтой юмаа гэхэд сурагч Адилбиш єр нь цаашдаа орос хэлний өдрийг үе үе 30- хнох байхаа Би өглөө хичээл эхэлснээс хойш 8 орос үг шинээр сурлаа гэхэд нь сурагч Баттөмөр би 11 ши на үг сурсан, өглөө нээлтэн дээр 15-аас доошгүй үг цээжлэхийг уриалсан. Одоо дөрвөн үг чэзжилнэ гэв. Яг энэ үеэр,«Анхаараарай спорт радно үзелээсэярьж бай на. Манай сургуулийн Ванхүү ахлагчтай хөл бөмбөгийн шигшээ баг, орос 2 дугаар сургуулийн Вася ахлагчтай хөл бөмбөгийн шигшээ багийг 2:3 харьцаатайгаар хож ло. Орой 5 цагаас орос 2 дугаар сургуультай хамтран «Ганбат найрамдал» гэсэн сэдэвт үдэшлэг болох тул өргөнөөр оролцөхыг урья гэж өрөсоөр зарлахад сурагч длавшина. шингээсэн арнун гө, улаан тугны Хувьсгалын автт-ир-арагтт-ийтт-арт-иив”-өт ат”. «вт-н”-атт-.. БЯЦХАН СУРВАЛЖЛАРА Баттөмөр манай бүлгэмийн зөвлөлийн дарга Жанчив их цэвэрхэн ярьж байна шүү гэхэд хажуу талаас нь сурагч Адилбиш манай ангийн Оюунчимэг, Нина, нар ч гэсэн оросоор сайн ярьдгаас гадна сайхан дуулдаг шүү гэлээ. Тувгалаг, найзуудаа та нар маргааш соё- лын ордонд кино үзэх үү гэж асуухад тэр хоёр зэрэг шахам ямар кино гэж асуув. Манай сургуулийн интср национал клубээс эрхлэн Зөвлөлтийн хүүхдийн киноны ф 3 хоног явуулна Энэ 3 хоногоор «Зун өнгөрлөө» «Пар тизаны оч» «Бөмбөрчний хувь заяа» «Сохор хөгжим- чин» гэх зэрэг олон сайхан кинонууд гарна гэлээ. Тэднийг ннгэж Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын с4- раар сургууль дзэрээ зохиогдож байгаа ажлуудыг ярьж байтал хонх дуугарлаа. Энэ 8 хүүхэд нийслэлийн 20 дугаар сургуулийн 9-ийн (А) ангид суралцдаг юм. Д.Түмэндэлгэр (20-р сургуулийн сурагч) Га иинА -нийлиний ГР” чц эж... Ч....Э. нийл е ОКТЯБРЬ-ЛЕНИН ХОЁР ИХЭР ЮМ ОРОС-МОНГОЛ ХОЁР НӨХӨР ЮМ ӨНӨӨДӨР БИД ӨСВӨРИЙН ПИОНЕРҮҮД ӨРГӨХ ТАНГАРАГ МААНЬ ЛЕНИНИЙ ТӨЛӨӨ! Ц.ЭРДЭНЭБАТЫН авсан гэрэл зураг, Зон мчурцггллг 11) Жүүхлүүдэөэ! Өвгөрсөн зун, «далуучуудын үнэн» «Ипоперийн үнэн» сонины хөд эдэн сурвалж- загч ах дүү Зөвлөлт Холбоот улс, ардын ардчил сан орнуудаар аялав. Тэдний нэг, залуу зохиолч П.Пүрэвсүрэн Мосива, Леминград, Кяев хотуу даар аялаад ирсэн билээ. Түүний аян замд бич сэн «Смольный» гэсэн тийтэллээ. .». Гайхауишигт их Леиипград хотын Ганган тансаг орднуудын нэгэн Түмэнд алдар гарсан Смольныйн Түүхийг та нар мэднэ биз дээ! Зовлонгийн мананд хучигдсан орчлонд Зол жаргалын нар болон мандсан Эрэлхэг хувьегал- октяэбрийн энтаб шүлэглэлээс хэсэглэн авч Энд байрлаж байсан түүхтэй юм. Аюулт хар ертөнцийг хага буудахыг Аврор онгоцонд Ленин эндээс тушаагаад Амь биеэ түмний төлөө зориулан Ахуу их хувьсгалыг удирдаж байсан юм ... П.Нүрэвсүрэн рүүлж байгаа байх, Чи комму Ё нэ гарчиг чамд хачирхал 19- низмын тухай олонтой сонсож, уйшиж мэдсэн болохоор «комму- низм» Гэдэг үгийг сонсмогц баяр, баясгалан жаргал цэнгэлд санаанд чинь орж ирдэг шүү дээ. Би мэдэж байна. Хүүхдүүд та нар голдуу «Коммунизмын үед юм бүхэн бэлэн зэлэн байна», «Комму низмын үед л ёстой гоёдоо» гэх бу юу «коммунизм түргэн болоосой» гэн: ярилцдаг, Энэ аргагүй ээ! Р Үйнэнхээр бид комм) няст Нийгмийг бай гуулахад юм бүхэн зэлэн, амьд рал улам баян дэл- гэр, сайн сайхан бол но, | Тэгэхдээ энэ маань түргэн ирэх эсэх нь шалтгаалах вэ?. --Хэнээс юу байх вэ? Аав, ээж, ах дүү Нараас...гэж чи хэлнэ биз! Тэр тийм ээ! Гэхдээ одоогоор сураг т бэлэн хэнээс чийн ширээний ард сууж буй Чча- маас ч гэсэн шалттаална. Нэг жаал охин надад: --Бид юу хийх юм бэ? Зөвхөн су рах л хэрэгтэй биз дээ. Тэгээд 1Т9- мөр, цаасны хаягдал цуглуулна. Дүү нар, баатарчууд аа шефлэн ас- рана...гэж ярьж билээ, Би чухамхүү энэ тухай өгүүлэе гэж бодож байна. Ер нь яагаад «Зөв хөн сурах» хэрэгтэй байх билээ. Зөв хөнөөр барахгүй онц сайн сурах хэ рэгтэй биш үү?! яриад эхлэхлээр «бас нгэж И: сур! сурї» гэж номлох нь нь гээд чи Энэхүү өгүүллийг унших сонирхолгүй болж байгаа байх, Тэгвэл чи сурах дургүй гэж үү Сурахгүй бол эрдэмгүй хоцроно гэ сэн үгээ! Хэрэв эрдэмгүй бол байгаль ер-. төнцийн барагдашгүй Хүч, нар, сал- хи хөрсний дулаан, энергийг хүн тө Ррөлхтний эрх ашигт зориулж, ато- мын эрчим хүчийг үйлдвэр, тээвэр, бүтээн байгуулалтанд хэрэглэж ча- дахгүй шүү дээ, Эрдэмгүй бол тэрхүү эрчим хү чийг нөөцлөж дуртай газраа тусгай дамжуулагч хэрэглэлгүй аваачиж ча дахгүй, Эрдэмгүй бол усны үе р, газар хөд Л.Тарнга аялна. гснилаа. гала, “ВА.” гранжг 7 ЛҮТНЛА, /ҮЛНЭА. Хичээлийн жил эхлэхэд бүлгэ- мийн шугам жагсаал болж бүлэг, бүлгэмийн зөвлөлийн гишүүдийг бүх пионер сурагчдад танилцуулна. Тэд ажлаа зөвлөлдөж, тэргүүннй бүлэг шалгаруулахаар бүлгүүдийн рапорт нэг бүртэй танилцаж буй нь: -- Батын авсан гэрэд зураг “вшвс стлкостүо єрымлєв:лШШаР Жоиал, ца 1 лөл, гэнэтийн "шуурга зэрэг байга- лийн аюулыг урьдчлан мэдэж сэр- гийлж болохгүй, Бас хамгийн энгийнээс бүтээгдүүн үйлдвэрлэж байгальд байхгүй Цоо шинийг тухайлбал Хха- туу алмас, гал Халуунд тэсвэртэй, торгоноос зөөлөн, хар алтнаас хайлц муутай тоосго хийхгүй. Эрдэмгүйгээр хамгийн түргэн урга даг,, өсч үрждэг, их мах, сүү, арьс шир үр тариа өгдөг ургамал, амьт- ны шинэ үүлдрийг буй болгож Чча- нарийн ӨТ 25226 Мунизм дах уу? Эрдэмгүйгээр говь цөл, ой хөвч. Ус намаг, хүйтэн тундрийг хүний ам жиргаанд зориулж болох уу? Байгалийн Үзэгдлийг зохицуулж, халуун хүйтэн, салхи шуургыг эзэг нэн үүл нүүлгэж хур оруулж, халуун болгож чадах УУ? Эрдэмгүйгээр эрхэс ертөнцөд жуулч лах уу? Эрдэмгүйгээр хүний насыг уртасгах, халдварт өвчнийг устгах, хөгшрөл, ядралыг намнах, зуурдын буюу гэнэтийн үхлийг зайлуулах байсан уу? Үгүй шүү дээ! Тэхээр эр ДЭМГүйгээр коммунизм байгуулна гэж болохгүй нь ээ! Доо энэхүү өгүүллийг дуус- О тал уншмаар санагдаж байна Уу? Яагаад гэвэл чи «Комму низм түргэн болоосой» гэж хүсч бай гаа шүү дээ, Тэгэхээр ажилдаа шамдах хэрэг тэй, Чиний ажил бол гэртээ ангидаа сургууль дээрээ эрдэм номд шургуу суралцах л хэрэ!! Гэвч зөвхөнсонц сайн суралцса- наар коммунизмыг байгуулагч болж чадахгүй шүү. Тавын дүн авч болно! Баруун Германы нэг жаал дандаа онц сайн суралцдаг мөртлөө «насан туршийн хүсэл мөрөөдөл чинь. юу вэ?» Гэж асуухад «Хөлөг онгоц дээ рэмдэж, хүмүүсий нь боолчлох, ядах даа өдөр болгод нохой шиг жанчиж чадах хүн болох хүсэлтэй» -гэж бичжээ, Би Париж хотноо нэг франц охин ноос «Чиний хамгийн их хүсч мө- рөөддөг юм чинь юу ВЭ?» гэж асуу- таа, Тэгэхэд тэр «Негр зарц, үнэ- цэнтэй гоёл чимэг, зугаа цэнгэлийн зуслантай болох юмсан» гэж би- лээ, төлөө эр бий. төрөлхтний эрх элхэг тэмцэгч жаргалын хүүхэд олон Эдний тухай энд ярих гээгүй тул болгьб, арин та нарын дунд зөвхөн Хон хувиа боддог арчаагүй араншинтай хүүхэд олон биш ч гэлээ байна гэдэг туц харамсалтай санагдана. 7Кишээ нь Володя байна. Володя сурлагад сайн. Гэхдээ биеэ тоосон, шунаг сэтгэлтэй, хүнд тус хүргэх дургүй, олон түмний ажилд идэвхгүй оролцдог, тэр мөртөө бял дууч, нэр төр хөөцөлддөг болохоор түүний онц сайн сурлага миний 18- лархлыг татаж чадахгүй байна, Ийм хүүхэд эцэстээ ямар олигтой хүн болох по?, Эдний тухай болон комму низм байгуулагч Зөвлөлтийн жинхэ- нэ хүүхдүүдийн тухай дараа ярилцэя. Их яриа болно. Харин одоо та нар ажилдаа орц- гоо! Хайрт ОХид ХӨВГүүд минь ком- муниам өөд урагшаа! Елена Кононенко (ф.гнсалэххэлннна. гнихц л ана “чинь.” “анхаа л ахлан Ронь ЛАГ ВАН. чин ЛАГ ЛБИБЛЬ./ саннпаг Чина/ЧИВАЛ | цэлгэр мөрөн «Дэлгэр мөрөн» хүүхдийн театрын Нээлтийн концертод оролцсондоо үзэгчид сэтгэл дүүрэн байна. Яагаад гэвэл энэ театрынхныг тийм сүрхий чал- маг тоглоно гэж хэн ч. санаа- гүй аж. Хүүхдийн энэ театрыг С06- лын ордны ахмад жүжигчин Гиймаа удирдажээ, Энэ театр 150 хүүхэд бүхий драм, ний- тийн дуу, бүжиг, хөгжим, соёл Олон түмний таван ангитай хи чээллэж байна, Байгуулагдаад удаагүй авч «Эх орноо магтан дуулья» концерт Д. Цэгмидийн «Хоньчин Найдан» Ч. Лодой- дамбын «Манай сургуулийн- хан» гэдэг зохиолоор жүжиг найруулан тоглосон Нь амжилт тай болжээ. «Дэлгэр мөрөн» хүүхдийн театрынхан «Эх орноо магтай дуулья» концертдоо хуучир, шанз, төгөлдөр, хуур баян хуур ятга зэрэг төрөл бүрийн хөгж мийн гоцлол оруулсан нь кон- цертыг улам ч сонирхолтой бол гожээ, Энэ театрын дуучин Мөрөн хотын арван жилийн дунд сур гуулийн сурагч Донсолмаа, Гал бадрах, Оюундалай, | Наранцэ цэг, бяцхан жүжигчин Наран баатар, Алтанхуяг, Түдэвдорж Дэмбэрэл, уран уншигч Сэндээ Ханд нар авьяаслаг тоглолтоо роо олны хайрыг татаж байна. Хүүхдийн театрыг байгуул- лахад улсын гавьяат жүжигчин Доёддорж, найруулагч |Ням- осор, бүжигчин Бумбандорж зэ рэг олон хүн идэвх чармайлтаа гаргасныг тэмдэглүүштэй. Ж. Насанжаргал. (Хөвсгөл: «Үнэн» соннны сур валжлагч) “ятга БҮХ ХОЛБООТЫН ҮЗЛЭГ с Энэ жилээс эхлэн жил бүр зөв- үйлсэн ааштай х ЭүВДИЭЛЭГсэгэн ДЕ гүний тэнхэл | ! 5 5 лс: 8 үргэлжлүү й элээ ЭргэээЖннй Бүх холбоотын В. И. Лениний нэрэмжит Ү 9 ДАЙЧИН АЛДРЫН АЯН: : -- «Ленинийгтэрээслэлээр» жуулчлах нь 7 рүүд багш нарынхаа пионерийн байгууллагуудын (Төв Зөвлөл ЧрУү алда / Яв хколгий л ыг Урлаг буулаа “РЭСЭГРЙН Ч Октлорийн АГ ТуйН х СОН ЛЛНС ГУУ аг ИЙН руу алдарт зэвсэгт хүчин, зөвлөлтийн ард -- Таван цагригийн бага олимп А| эглэдэг сайхан заншил- БОР 5, ЗЛВЭЭСЫд Бор3 түмний баатарлаг уламжлалыг хайрлан хүн Ё бо зарл2 ) / 50 жилийн ойг угтаж, бүх холбоотын пи0- дэтгэдэг б 5 й 159 Со 5 3 5г Солгхоордвардах нар хал шЭРГЭЭВ нерийн ҮЗЛЭГАЙГ явуул байнаг 1 дэг болгох зорилгоор дайчлын баатар боотын пнонерийн үзлэгийн 2 дахь жи- «Лениний одыг гэрэлтүүлцгээе» хэмээх ЗУРАГ ДЭЭР: УССР-ийн Киев энэ үзлэг нь пиоперийн тэргүүний бүлгэ- 14 мийг шалгаруулан, бүлгүүдийн хооронд хотын пнонерүүд багш нарын өдрийг уралдаан өрнүүлж байна. Лепипч үзлэгийн эхний жилий Вгай ЭР 5 ХУВай ич үзлэгийн жилийг ! тэмдэглэж байгаа нь. Лениний төрсний 95 жилийн ойд зориулж : дараах ажлуудаар уралдааны болзлыг за Ш, Жанчивын авсан гэрэл зураг. лан явуулж байна й 53) . ХӨДӨЛМӨРИЙН ЛЕНИНЧ ЭЭЛЖ: «Абакан ГТайшет , төмөр зам, Ижил мөрөн Төв свроп»-ын нефть дамжуулах хоолой зэрэг улсын том. барилгууда 17 7 ХоЛТАХ дБисс УОСНДБЭХ СӨНН : ЭЭ ЛҮҮЛ лаг үйл явдлыг ханд, олох, судалж сур: лийн гараа нь Ленип комсомолын Шоих углуулж тусалсан, Эмийн валжлах ажил явуулж байна хурал дээр үг хэлсэн 10--р сарын 2 ний Г-) 3. ПИОНЕРИЙН ЭНХ ТАЙВНЫ МАРШ түүхт өдөр болж, Зөвлөлт орны 22 сая га Пионерийн бүлгэмээс зохион явуулах интер руй пионер, 143 мянга гаруй пионерийн бүл пацноналын хүмүүжлийг том ажил юм, гэм оролцлоо. Үзлэгийн бариа 1966 оны Орон бүрийн хүүхэд багачуудын энх тайв- 5-р сарын 19-ид, бүх холбоотын Лепипил ны төлөө, эв нөхөрлөлийг бэхжүүлэн, ин- нэрэмжит пионерийн байгууллагын төрсөн тернацноналын клуб, дугуйлан, өнгө бүрийн өдөр болно. Бүх холбоотын пионерийн үз бүчтний зөвлөлүүдийг байгуулан ажилла хад туслана. 4, «ЛЕНИНИЙ ГЭРЭЭСЛЭЛЭЭР» ЖУУЛЧЛАХ НЬ: Зөвлөлтийн ард түмэн коммунист намынхаа удирдлагын дор их Лениний гэрээслэлийг хэрхэн биелүүлж байгааг пионер сурагчдад мэдүүлнэ. Орон нутгаа судлах аялал, экскурс зохион бай гуулж, Зөвлөлт орны олсон гайхамшигт амжилт, ололтуудтай танилцуулна. 5. «АВХААЛЖТАНЫ УРАЛДААН» нь хүүхэд багачуудыг шинжлэх ухааны эрдэмд шамдан, авьяас билгээ шавхан дайчлах чиглэгдэнэ. Шинжлэх ухаан техникийн ололт амжилтын сэдвүүдээр үүрэг өгч түү ннй биелэлтийг нэгтгэн шалгаруулж дүгнэ- дэг. . 6. ҮЛ ЭВЛЭРЭГЧДИЙН БУУХИА НЬ: Пионер сурагчдыг элдэв дутагдалтай үл эв лэрч, нөхрөө хайрлан хүндэтгэдэг үзлээр хү мүүжүүлэхэд чиглэгдэнэ. бүрийтэй| 7. ТАВАН ЦАГРИГИЙН БАГА ОЛИМД НЬ: Пионер бүхэн өглөө. бүр гимнастик хийж, уралдаан тэмцээнд идэвхтэй орол цож, биеийн тамирын бүлгэм дугуйланд су ралцаж, биеийн тамирын хичээлд ухамсар- тай хандахад туслана. Бүх холбоотын пионерийн үзлэгийн 2 дахь жилд пионерийн бүлгэмүүдийн өм? пионер сурагчдын сурлага, баатарчууд б гачуудын төлөө анхааран халамжлах хоёр үндсэн зорилтыг дэвшүүлж: чилэн хүүхэд бүхэн хүн «Соёлч байдал мэндлэ үг аргагүй мэндлэх юм. хээс эхдэнэ» гэсэн үнэн санаанд орж байна. Хоёр хүүхэд тулгарвал эрэгтэй нь эмэгтэйдээ тад засаж, гарах хүн орох хүнд зам тавьж байна. Зүүн х4н цуйдаа өргөн улаан тууз боосон жаал охин пэг томоос том хөвгүүнийг «Ва- 5 СУРВАЛЖЛАГА Биднийг ороход гудманд чимээ аниргүй байлаа. Хичээл тарчих арай болоогүй болтой билээ? Гэвч хэнтэй ч уулзалгүй хичээл танхимаар орол- гүй зөвхөн дээд доод хоёр гудмаар явж хананд өлгөсөн бүхнийг уншиж сонирхоод гарахад Энэ сургуулийн ся» гэхэд тэр Нь зог тусан хармагц -- Хөдөлмөрийн зэлж, амьдралтай бараг танилцаж болох эргэж ирлээ. / Яас -- Дайчин алдрын аян ажээ. 7Кижүүрүүд ажлаа дүгнэн гар -|Таны үс арзайчихсан байна. ө адаг, « нер» эн сонинг уншлаа- -- Мэдлээ. - Тас ЫХ хэсэн ос ТЭ 3 совын нэрэмжит бүлгүүд түрүүлж Явж болно. Өрөөд бусдыг хүндэлнэ гэдэг өө- рийгөө хүндэлж буй хэрэг юм даа. Орос нэгдүгээр дунд сургуулийн пно нерийн ахлах удирдагч Г.П. Стрель никова ажил төрлийнхөө тухан тодор хой танилцууллаа. Орлогч захирал Л. М. Меньшевиков «Арай хождоогүй байна» гэсэн өгүү лэлдээ жилийн эцсийн шалгалтанд одоогоос бэлтгэхгүй бол оройтно гээд Б. Насанжаргал, ЇЦ, Татьяна, Х. На рантуяа нараас үлгэр дууриалал ава їг зөвлөжээ. Лениний үзлэгт оролцож байна олон төрлөөр уралдаан Одоо, октлбрийн бал үзлэгт сүлд тэмдэг, баярын бичгээр шаг нагджээ. Бямба гаригийг баатарчууд тай ажиллах өдөр болгосон байна. Баатарчуудыг пионерт элсүүлэхийн тул цэвэрч байдал, сурлага, Тиму- рийн ажил (хүнд тус хүргэх) хөдөл Эднийх «Лениний одыг гэрэлтүүлц мөр зэрэг. рл гээе» гэсэн уриан дор явагдаж буй явуулдаг байна. 1гуЭна Октябрийн 50 жилийн ой угтсан Лё- рыг угтаж “АВТИУД урлаг энэ жилээс эхлэн орол- бэлтгэж байна. р Анги: сургуулийнхаа алдар НЭ рийг хүндэлцгээе!» гэсэн. самбарт бү лэг бүхнийг өдөр бүр сурлага, сахил ҮЭ СЭ ул арн рхланч хилагар шЭлжэ Баяраар урлагийн үзлэг явуулж бол улаан, сайн бол хөх, дунд Жо ц Одоогоор сурлага, биеийн тамир, нэгдүгээр ангийн сурагчдыг басан ногоон, муу бол хар цаас (дугуй нэг чуудад, гуравдугаар ангийн аатар баатарчуудын ажлаар оролцож улирлаа дүгнэж байна. Биеийн ТАМИ раар Николаев, Гайдар, Анохин на чуудыг пионерт элсүүлэх ажил 30 хиох гэж бэлтгэж байна. “Энэ сургуу “лийн хамт олонд БҮХ Холбоотын-Л6- гаар тэмдэглэжээ. Хориод бүлэг гэхэд ганц нь ч хар тэмдэг тавиулаагүй ол Й байхыг цуу л улаан, хөх тэмдэгтЭ 7 үд түрүүлсэн ( г й їн нэрэмжит. бүлгүү х 5 маны, » байгуул ботоход Үхүүхдүүд: эвгн бурГУуЛа аг Бан АоХаНЫ нэрэмжит бүлгийн ннний наран шившин тосыэ 22 хаа алдар хүндийг ариун авч ЯВД сурагч Константинов сурагчийн- Ба ЗЇХЭРӨ Зэгүвнсэнс сургуулийнхаа юм” байна. то027 йлтанд 4. жилттай о ) фЕЕЬ Ї төрөлт уртын хара ан ху Хонх дуугарлаа. Жижүүр шив шоншос 1.35 м харайж, 60 мєт- орой дээр декжсий үртэй гал Еэ хамгийн түрүүнд гарч шаж / рийн зайд 7,2 сек гүйж, жадьк 43 шууг цэрЭлтүҮл ТРЭЛЭГЭСОР ЯН ХАЛ Ванн зөга шөциай ааш Бинир, ӨЬ 2000 8 мини 7 Д “Драовуйне (Заравсгеуйнер гөх зирдын ажлыг СОЁО : дуУл ! сВХс лэгт шалгарсан пионерийн тэргүүний бүл- гэмүүд Ильичийн дүртэй том улаан одыг сургууль дээрээ гэрэлтүүлэх. хүндэт эрхийт олж, Бүх Холбоотын Лениний нэрэмжит Пионерийн Байгууллагын Төв Зөвлөлийн хүндэт дэвтэрт бичигдэнэ. Л. Цэдэндорж. Ленин багш явж байаа Хүний, хүсэл, зүүдэнд умбаж Хүлэг мориндоо далавч ургуулж Хотол олон бүхлээрээ Хөг зүггүй тэмүүлж байхад Гэрэлт нары нь мандуулж Гэгээн замы нь зааж Ариун тэмцлий нь жолоодож Аз жаргалы нь байгуулж Түмнээр ханиа хийсэн Тугаар нэрээ сийлсэн Багш Ленин өнөөдөр Баярын жагсаалд явж байна. Д. ПҮРВЭЭ( 5-р сургуулийн сурагч) Октябрь Намар намрын баяр Найртай сайхан баяр Нэр нь гэвэл Октябрь Нэмж хэлбэд хувьсгал. Бүрээ бөмбөрч нижигнэнэ. Бөмбөлөгт лозун ч хөөрнө, Бүх дэлхий инээнэ. Бүхий олон жагсана. Л. БЯМБАЦЭРЭН (2-р сургуу лийн б-гийн 5 ангийн сурагч) МИНИЙ БҮЧ Аранзал бүчинд минь шингэсэн Ассан гал шиг улаан туг Арван долоон оны тэнгэрт Аврорын дуутай улас хийсээн- Октябрийн туг--миний бүч Одонд хүрэх хүсэлтэй мннь Орон тивийг уриаланхан Орчлонг бүрхэн намирч байна. Д. ТҮМЭНДЭЛГЭР, Гэрвйн халавд шэинлбуүр. хэлэх чимээгээр хүүхдүүд гүйн гарч өв- сөн хоньчныг 200 | 5ориатиаал ствлал тиЛАЛВШАЛ ОУЛАЛТЕАС/СЕА/ зулрлэл ЧЛИВА ЖЛАГ 2723. 12::22:2 нийл Алийн ий ииэдлииййллиий лийниййнийй нхий тэл ий нэл тэн нтэидлииий нийлиийдллиий баталлатналчаны/ аниа ланначиныл гахиал чнна Чита алиа /ЄВЬГЧИАЛ 32 В. И. Дубровицний, В.В. Орлов --Ааваа! Ааваа гэж шулганал- дан угтав. Өвгөн дааварласан хөл- єөө арчингуут бага хүүгээ уртгар дээрээ өргөн «Аавын цөлмөн хүү» гэж өхөөрдөн үнслээ. Ориг Өвгөн зузаан Хүрмээ т6- вөгшөөсөн мэт тайлан баруун сорон дээр хаяхад цагаан ямбуу цамцны нь энгэрээр цухуйх су- далтай улаан хүрэн хэнхдэг, хуй- ларсан ханцуйнаас ил гарсан ту- ранхай цагаан булчин нь хатсан яргай мэт яхир. Бага хүү аавын- хаа урт гар өөд авиран мөрөн дээр нь гарч, цогтой нүдээ гялал- зуулаи: --Ижээ! Ижээ! уулыг эзэгнэсэн гэлтэй. Өвгөн ч эзлэн ажиггүй суух нь уул мэт гэх нь өндөр эрэлхэг уулчин гэрийн хоймрыг --Сорви гэдэг юмаа гэхэд хүү дахий шулганаж аавын эрүүнээе татан --Ааваа! гданаа ургадаг юм бэ? -Аав нь байлдаанд їнархадсан юм гэв. Хүү хэсэг дуугүй бөлє- ноо, --Өө, тэгвэл ааваа та Сүхбаа- тар шиг баатар, тиймээ! --Тиймээ аав нь баатар гэхэд хүү «гоёо гоёо манай аав баатар» гэжээ. Аавынхаа цэнхэр Хөх б0- лон бууралтсан үсээр оролдож --Ааваа! Таны үс ийм цагаан байна баатар тиймээ ааваа гэхэд аав инээмсэглэн --Тиймээ аав нь «Баатар» гэв. Хүү аавынхаа мөрөн дээрээс урт гарыг нь дамжин бууж хоолоо идэхийг нь сая харсан мэт олзуур- сорви яагаад 7жинь слннь ОЧЛЫВЭ | инь Лин Чинээ (Спжна Сюппа ОНЭНЭ ОСэвшээ Сиива СЕЛНАС Сэавина ОСстилва. Ааваа тэгвэл би тан 22 баа- тар болох уу. -Бөлнөө! Миний хүү ен эви- тэв «Төмөө баатар» болно -- Ааваа тэгвэл байлдаан болох - юм. уу? ! --Үгүй эз, хаанаас!!! | --ТЖэгээд би яаж баатар болох юм бэ? --Миний хүү аав: шигээ хонь хариулаад «баатар» болно. --Хөниндоо цагаан мөрнио унтаад явах уу? | --Тиймээ миний хүү: цагаан морио унаад хонь хариулна гэхэд хүү баярлан --Ээ гялай! Ээ гялай! ,|Би ца- таан морио унаад хонинд явна. Аав їшигээ баатар болно гэж дэвх- цэв. Сарны” гаянь тал авнаа” авнаа. Бининийллиийнэгхийй хэлдниййлий лэниЗнлнй : Э9С?Э7, Жа 2 Гал « ажээ, Хүү аавынхаа. мөрөн дээр гүвийсэн сорвийг үзмэгц шинэ юм нээсэн мэт шохоорхож бяцхан га- раараа чимхлэн, --Ааваа! Ааваа! Энэ юу вэ? гэж заав. Аав тайвнаар хан хой амыг нь заагаад (баатар)? тий- мээ ааваа гэхэд --Ааваа таны шүд гэж өнгоөр- --Тиймээ аав нь «Баатар» ЗАРИМ. ХҮМҮҮС. ХУВИА. ХИЧЭЭГЧИД.. ЗАЙДАГ ЮМ уу? «Бүх хүмүүс хувиа хичээгчид бай- даг юм уу?» гэсэн асуудалд харну өгнө үү?. Миний найз нар, манай ээж болон би, бас нилээд нөхөд хувиа хичээгч гэгч нь зөвхөн өөрийн хар толгой, амиа хоохойлогч юм. Дан ганц биеийн тулд. бүх хүмүүс амь-. хувиа. дардаггүй, Бас хүмүүсийн боддогийг ч батлах баримт ? бишгүй юм гэж бодож байна. Энэ маргаанд бидний хан нь Зөвийг, шийдвэрлэж өгөхийг танаас гуйя. 9 дүгээр ангийй сурагч Бараписов овөгтой охин ЛюдД- мила» гэжээ. Хувна хичээгч гэгч хэн болохыг тайлбарлаад байх хэрэг юун... Людмила, түүний ангийн найз нар үүнийг тун сайн ойлгож байгаа. Хүн бүгд хувиа хичээгчид байда! юм уу? гэсэн асуудлын хувьд гэвэл, тийм биш. Харин ч нийт хүмүүсийл дунд хувиа хичээгч нар цөөнх нь юм. Харамсалтай нь тийм хүмүүс одоо хүртэл байсаар байгаа учраас энэ асуудал гарч байна, Хүн төрөлхийн хар амиа бодогч байх тавилантай гэж яригсад: «Ээж хүн өөрийн үрээ бусад хүүхдүүдээс илүү хайрладаг. Бусдын төлөө дан- даа өөрийг золионд хаяж болохгүй, танд ч гэсэн амьдрал хэрэгтэй шүү дээ» гэж батлана. Өөрийн үрсээс бусдын хүүхдийг ялгалгүй өсгөн хүмүүжүүлдэг эхчүүд цөөн бус бө» гөөд эдгээрээр хүмүүжсэн багачууд хожим нь миний төрсөн зэж, аав биш гэдгийг өгт мэддэггүй ч явдал бий. Одоо бусдын төлөөнөө өөрийгөө золионд гаргагч хүний тухай «гүүлье. «Золионд гаргах» гэдэг Энэ үг энд тааламж муутай солсогдож бай- на. Энэ уг утгаараа бусдын төлөө “зайлшгүй шаардлага, өөрийнхөө үйл амьдралыг зориулах гэсэн үг. : Хүн ардад гаятай тустай юм бү- тээхдээ өөрийгөө гаргуунд нь хал- лаа гэж огт боддоггүй хүмүүс маш олон. Тэдний заримтай та нар таа- ралдаж байсан вь лавтай. Ийм Хү- "мүүсийн хувьд Энэ бол амьдралын баяр баясга лангийн хэрэг юм. Бидний дувд хувна хичээгч нар яриагүй бий. Тэр ч байтугай гэмт хэрэг. үйлдэгч этгээдүүд ЦӨӨн бус (279727 Өэли бил байна, Хэвийн хүний үзлийн үүдвнөэс эд нар бол санаа сэтгэлийн үхмэл байдалд орсон эрүүл: биш хүмүүс юм. Харин “олонхи хүмүүс ийм бай- даг гэж бодвол харалган хэрэг бол- но. Хойт туйлд ажилдаг нэг эмчтэй уулзсан юм. Энэ бол Зөвлөлтийн олон мянган эмч нарын адил жи- рийн нэг хүн, Бид түүний түүхт байдлаас танилцах завшаан тохиол- дов. Мөсөн дор өвөлжигсөдөд гай тохиолдож, нэг хүн “Өвчилж яарал- тай хагалгаа хийх шаардлагатай 0б0- лов, Цаг хугацаа нисдэг тэрэг Ч хү- лээхээргүй бага үлджээ. Нисэх он» гоц буухаар талбай ер үгүй. Эмч, нисэгчийн дэргэд ирж «Би мөсөн дээр шүхрээр харайя» гэв, Онгоц туйлынхны байрласан газ- рын тушаа ирэхэд тэр эмч Экипа- жийн нэг гингүүнд хандаж товчлож тогтоосон шүхрийн оосрыг үзүүлэн, «Шүхрээ дэлгэхийн тулд яах ёстойг хэлж өгнө үү?» гэв. Энэ эмч олгой ноос урьд нь хөвээ Ч усэрч узээгуй алхээ. Бэлтгэгдээгүй хүнийг шүхрээр буулгах эрх байхгүй гэсэн Энипа- жийн даргын үгийг тэр эмч таслаж, «Заавал буух хэрэгтэй» гэж эрс ха- риулав- Хагалгаа их амжилттай явагдав, “Хүн өөрийн төрөлх байдлаар ху- виа хичээгч ГЭДЭГ ТЭНЭГ НОТОЛГООГ энэ баримт няцааж байла. Энэ ярианы эцэст нь та нартаа нэг захидал уншуулахыг хүснэ. Уул захидлыг НПөонаденно свогтой Вася гэгч хөвгүүн Ставрололь хязгаараас манайд илгээжээ. «Анна Шилинагийн нэрэмжит ма- най өчүүхэн суурин районы төвөөс гучин таван километр зайтай оршн- но, Урьдын цагт энд Липчаны гэр бүлийхний амьдардаг ганц жижиг байшин байв. Тэр үеэс эхлэн Липча- ны бууц гэдэг нэр гарчээ. Тэр бууг: одоо Анна Шилинагийн нэрэмжит суурнн. болж хуви- рав. Яагаад Анна Шилинагийн нэрэм- жит болсон юм бэ? гэвэл, Агуу их эх орны дайн эхлэхэд Анна Шилина шуудан хүргэгч байв. Дайс- нууд манай суурин руу ойртсон. үед Анна бүсгүй тарти- элсэж | 288 А-23391 занд Хариуцлагатай эрхлэгч Эг ээний Гал си рэ»гийн сувилагч болов. Тагнуулчид, үүр шөнөөр дайсны нутагт орсныг фашистууд мэдмэгц гал нээв. "Гага иуулчид арга буюу ухрахад шархд- . сан байлдагчийн ёолох дуун Аннад сонсоджээ. Анна тэр байлдагчийн шар - хыг боож эхлэв. Дайснууд 2 түүний” | хажууханд байсан учир яяраатаы ух рах хэрэгтэй байв, Шархадсан нөхрийг орхилгүй гар” буугаар буудалцсаар хүчин тээцвэр- гүй тулалдаанд амь үрэгдсэн юм. Одоо манай суурин погоон ургам- лаар хучигдаж, «Советений» хамт». рал маань баян. чинээлдг болов. Ма». най энд янз бүрийн жимс ургадаж,. Бас загас их. барина, Эрдэнэ. ирии, и улаан лууван, буудай зэрэг ургамал тарьж ургуулна. Манай хамтрал жилээс жилд дэгжин баяжсаар байна, Анна. Шилинагийн рийн төрөлх суурины талаар миний ярьж чадах зүйл үүгээр дуусав. гэ жээ, Үргэлжлэл бий Ї.Түрүүч нь 20, 21, 22, 23, 24, 26, 27, 28, 29 дүгээр сонинд Ж. ШАГДАР МИ Еса Хаацниаэг хот, ЯЕХ, 3 дугаар давхар 324, 825 тойргийн 27 дугаар байшин | номерын ерөө Утас 23005 Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн номбинатад хэвлэв, нэрэмжит өӨ-24 Индекс 14140. Завиллажтила !Г чуулалы” Миний зорилгд Залгамжлагч Н чуулганы урна пйо- нер бидний хөдөлмөр Сүггиүлтын түүхэд идэвхтэй”орол ж бүлгийн «хөдөлмөрийн аврага Оо, амжилтаа улам бататгав, Зал гамжлагч ПГ чуулгандаа хөдөлмөрөөр шалгаран оролцохыг зориж” байна. Нийслэлийн 28 дугаар бүлтгэ- мийн 12 дугаар бүлгийн хөдөл- мөрийн аврага Ц. ЦЭЦЭГМАА, сурлагад шинэ эрч хүч нэмлээ, я 5 Өнгөрсөн зуны ”о даалгавраа амжилт» тай биелүүлж, олон наст ургамлын үр 7 АЖЛААРАА. УРАЛДАЦГАА4 АМЖИЛТААРАА ШАЛГАРЦГААЯ Жил жилийн намар эрдэм мэдлэгийн эх сурвалж күүхдийн номын унамжлаяг 10 хоног явагддаг заншилтай билээ, Нө мын уламжлалт баярын энэ өдөр манай орны цог золбоот өсвөрийн Сүхбаатар чууд радно шугаман жагсаалдаа жигд рэн жагсч, бүрээгээ дуугаргаж, бөмбөрөө нижигнүүлж, Монголын Пионерийн «Зал- гамжлагч» П чуулганаа угтсан ажил сур загын гараанд бэлэн боллоо. Хайрг пионер сурагчид аа! Та нар эрдэм номд шургуу тэсвэртэй сурч, хувьсгалт дайчин замналаар Зам» наж, эх орныхоо түүх, хөгжлийн хэтийн төлвийг гүнээ ойлгох, баатарчууд дүү на раа зөв боловсон хүмүүжүүлэх, ах дүү, социалист орнуудын пнонерийн байгуулла гын ажлын баялаг туршлагаас суралцах зо рилтуудын доор «Залгамжлагч» ЇЇ чуул ганаа угтсан их ажлыг өрнүүлэх болно. “Монголын пионерийн Төв Зөвлөн «Залгамжлагч»ь (ЇЇ чуулганыг угтаж ул сян тэргүүний пионерийн бүлэг шалга руулах болзол гаргалаа, Улсын тэргүүний пнонерийн бүлэг шал гаруулах болзол нь: --Пионерийн салаа, бүлэг, инонерийн хамт ,олноос пионер сүрагчид нэг бүртэй чжиллан, ажлын арга хэлбэрийг улам боловсронгуй болгож, өсвөрийн пионс рүүдийн ндэвх, бие даасан бүтээлч ажиллагаа, тэднийг зохион байгуулах авьяас чадварыг Хөгжүүлэх үндсэн дээр Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын бү хий л ажлын агуулгыг цаашид сайжруу лах. -- Хичээлийн ба хичээлийн бус цагт, сургууль ба гэр орны нөхцөлд хүүхэд ба гачуудын сонирхол, эрмэлзлийг харгалзан ажиллах, --Хүүхэд багачуудын дунд зохиох ажилд олон нийтийн байгууллага, Хамт олны туслалцааг өргөн 9ёвч ажиллахыг онцлон анхаарч байна, Улсын тэргүүний пионерийн бүлэг шал гаруулах болзлын нэг чухал зорилт бол пионерийн байгууллага, хамт олны. үр бүтээлт үйл ажиллагаанд бүх хүүхдийг хамран оролцуулж, ппонерийн салаа бүл гийн дотоод ажлыг жигд сайжруулсны үндсэн дээр пионерийн бүлгэмийн ажлыг бүхэлд иь чанаржуулах явдал мөн, Ийм учраас пионерийн хамт олон вэг АГ ЧВННА.” ЛЧЛЛЛВА. х нх ЛВЦНА. ЛИН. гүн” танаа тахал, ГУНЛЫ/ ЧнА /"ЧИВВА” гавивал ална. гамвы савааг аниа анж. Ээ -П-:9 ДХ. СҮРЭНЖАФВ, (МХЗЭ-ийн таа ? Хорооны нарийн бичгийн дарса) э » бүрийг тэрсүүнї бүлэг шалгаруулах бой золтой сяйтар танилцуулж, чухам ямар ажил зохиовол үр дүнтэй болох талаар тодорхой ярилцаж, орон нутгийн оннлоё байдалд зохицуулан бүтээлчээр хөклах хэрэгтэй. : Пюонерийн бүлэг бүлгэм нэг бүр болз лын дагуу зохиогдок бүк ажлуудад нчод су 2 ХӨХИЙ 11 дэх жилдээ. 36:81 (915) |! 1965 оны 11 дүгээр сарын 17 | чсрдүй учраас тэйвнй дүнд зохиох Б лан айлд пионерийн | илэвхтинй сӨ8н ажиллуулах Нь зүйтэй, Мнонер сурагч бүр амжилттай сайн ож-, рмвек икийг мэпэхэийн төлөө шамдаж газа! Монеолын ГНиомерийн «Залгамжлагч» Ю- чуулганыг угтах хугацаашд | МАХН-ныж! 45 жаля. Монголын Ардын Хувьсгалын 46 жил, ЗЭ-ийн (49 жил, ктябрийн” асуу нк социалист оо хувасгалын 80 жа лийн ой, «Залгамжлагч» сэтгүүлийн 40 жи лийн 08 зэрэгтүүхт үйл явдлууд онон тэмдэглэгдэх учраас пионерийн салаа, бү ! Лхига | Үнэ Ю мө чер сурагчдыг бүрэн хамарч оролцуулак нь чухал байна. Тоо, хэлбичгийн хичээлийн олимпиад, биеийн тамир спортын урялдаан тэмцээ нүүд, урлагийн үзлэг, дүрслэх урлагийн үзэсгэлэн зэрэг олныг хамарсан ажлуудад амжилт гаргахын төлөө чармайх хэрэг тэй, Эдгээр ажлуудыг сайн зохион бай гуулдаг тэргүүний идэвхтэн пионер су- рагчдыг олноор дэвшүүлэн гаргахад пионерийн ажил чиглэгдэх ёстой, Пионерийн ажилд шинэ зүйлийг сэдэн санаачилж, түүнийг үр дүнтэйгээр явуула хад пионерийн ндэзхтнийг өргөн орол цуулбал зохино, х. Пнонер сурагчид баатарчууд, багачуу дын дөтны нөхөд учраас тэдний төлөө байнга анхаарч ажиллах хэрэгтэй. Өнөөдрийн баатарчууд маргаашийн Баярлаж байна уриалж байна Өөрөө сураад Залгамжлагч П чуулганаа угтсан чуудын их аянд пионер, бүлэг бүхэн төлөвлөн бодож байна. гахаар төлөвлөж байна. Нийслэлийн 22 дугаар бүлгэмийн Т. ЛХАГВАЖАВ зөвлөлийн дарга ДиИЙНХӨӨ Хамт тасралтгүй хичээллэж байна. Залгамжлгч П чуулгандаа уран хөдөлгөөнт гимнастикаар шалгарч оролцоно, Нийслэлийн 25 дугаар сургуулийн Т. дугаар ангийн сурагч СҮХБААТАР Чармайлт минь мэднэ «Залгамжлагч» П чуулганы уриа сурагч бидний идэвх зоригийг баяраалаа. Би 4 жил дараалан онц суралцаад, одоо 5 дугаар ангид амжилттай суралцаж байна. «Залгамжлагч» П чуулганы бариа хүр тэл онц сурлагаараа уралдана, Ангиараа онц ба сайн сурлагатан болохын төлөө нөхөддөө туслан ажиллана. Сэлэнгэ аймгийн Баруун бүрэн -сумын дунд сургуулийн 4, Ч 2 5-р ангийн сурагч Би Монголын Пионерийн ордны дэргэдэх загварын дугуйланд суралцдаг болохоор юуны урьд сурсан мэдсэнээ бүлгийнхээ бүх сурагчдад зааж сур- нөхөддөө тусална өсвөрийн Сүхбаатар- юу хийж юу сурахаа : 2-4 1 ! х 15 дугаар бүлгийн шдэ лан Биеийн тамирт би дуртай 2 Биеийн тамир бол миний хүсэл мөрөөдөл билээ, Ба уран хөдөлгөөнт гимнастикт бүр чдуртай, Ардын хувьсга лын 40 жилийн ойгоор уран хөдөлгөөнт гимнастикаар шалгарч Бүгд Найрамдах Солонгос Ард Улсад анд нөх- амарч ирсэн, Тэр цагаас хойш спортын энэ төрлөөр 4 жил .. зам х 97 лэг, бүлгэм, пионерийн камт олон нэе бүр нх ажлыг өрнүүлэх нь зүйтэй. - Өсвөрийн Сүхбаатарчууд аа! "Дэвшүүлсэн зорилтоо бүтээлч ажил болгож Монголын Пионерийн «Залгамж лагч» П чуулганд сурлага хөдөлмөрийн Эф, вин их бэлэгбарьж шалгарахын төлөө уралдацгаая. мөльлыс Өлмтулул-лул л ллшушила «Залгамжлагч» П чуулганы | уриалгыг, хүлээж аваад нийслэлийн 12 дугаар с туулийн 8-гийн. в ангийнхан «Бүлгэмийн нөр алдрын төлөө» гэсэн ппонерийн соёлч нөхөрлөл байгууллаа. Зураг дээр: Байгалмаа ахлагчтай сон. нөхөрлөлийнхөн хийх ажлаа ярилца байгаа нь. Ж. Гомбосүрэнгийн аасан гэрэл зүрат Ө.гнаггагаалинал Озалзас єввьєлєхэ Гоо сайхан байна «Хүний швүр, царай, хувцай хунар, сэтгэж санаа, оюун ухаан нь цөй гоо сайхан байх ёстой» гэж их зохиолч “А.П. Чехок хэлсэн байдаг, Биеэ авч явах, хүнийг хүндэтгэх, цэвэр аятай хувцаслах, эелдэг даруу зантай байх, зөв болож: сон ярьж, цэвэрч штямбай сурах, ариун цагаан сэтгэлтэй явах нь год зүйн нэг хэсэг мөн, Иймээс би энэ» бүгдийг нөхөддөө эзэмшүүлж, өөрөө эзэмшихийг эрхэм болгоно, Увс аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн «Д. Нацагдорж»: тараг хонер “СА, ГЭРЭЛ, Миний төрсөн нутаг Монголын сайхан орон Манай хувьсгалт хэвлэл дөчин Таван нас хүрэв. Энэ ойг уншигч Түмэн баяр баясгалантай тэмдэг- лэв. Аялагч хүүхдүүд маань ч баярын бүх ажиллагаанд оролцож их зүйлийг үзэж сонссон ажээ, Арваннэгдүгээр сарын аравны өдөр монголын хувьсгалт хэвлэ- лийн 45 жилийн ой, «хүмүүжил жигшил» сэтгүүлийн 30 жилийн -ойд зориулсан үзэсгэлэн, үзэегэ- ЛЭН чимэглэлийн ТӨв танхимд нээг дэв. Үзэсгэлэнг мовголын сэтгүүлч Дын Холбооны дарга, «Үнэн» со- инаны ерөнхий эрхлэгч Ц. Намс- рай нээв, Нээлтэд Нам төрийн удирдагчид болон төвийн сонин хэвлэл, -радногийн ажилтнууд, мон голын болон гадаадын | єэтгүүл- чид оролцлоо, Мөн манай таван аялагч Ч ороо лоо. Монголын хувьсгалт хэвлэл ра диогийн Дайчин замналыг харуул сан энэ үзэсгэлэн дөрвөн хэсгээс бүрджээ. «Манай хувьсгалт хэвлэл, ра- дно бол МАХН-ын үзэл суртлын лайчин хуРц зэвсэг мөн» гэсэн эг дүгээр хэсэг 1920 оны 11 сарын 10-нд Эрхүү хотноо Д. Сүх 77, Хүүхдийг гэмт хэрэг, хэв жур- мын зөрчлөөс урьдчилан сэргий лэх сарын ажлын үеэр манай тус гай сурвалжлагч улсын | цагдан сэргийлэх ерөнхий газрын ажил- тан Б, Чоймбороо, М. Шагдар нар тай уулзаж хэдэн асуултанд Ха- риулт авлаа, Асуулт. --Гэмт хэрэг, хэв журмын зөрч лөөс урьдчилан сэргийлж хүүхэд бүр юу Хийх хэрэгтэй вэ? -М. Шагдар: Энэ талаар хүүхдүүд их юм хийх ёстой, Ахмад, хүмүүсийн уг сургамжийг хэнийг нь ч Хэн эж ялгалгүй дуулгавартай биелүүлж, ямарч газар Олон түмний хянал- танд яваагаа ухамсарлан. төлөв то моотой явах, хэрэв гэндэж дутаг дал гаргавал гүнзгийрүүлэлгүй нөхөддөө хэлж, нөхрийнхөө тус- ламжийг двдаг байвал биеэ сэр- гийлж байгаа нь тэр, Б. Чоймбороо , Ер нь ямар нэг хэрэгт жилан- | | | | | | өөөсөос-тсоосфо-ос-осЄскосос»сус«ФӨ-с-о-сєюьс«хьс-хо-о» баатарын оролцоотойгоор гарга-, сан «Монголын үнэн» сонины анх ны дугаараар эхэлжээ, МАХН-ын. хайр халамжийн үрээр бий болж. эгжсөн «Уриа», «Үндэсний эрх», «Үнэн» сонин, «Монголын ардын нөм» сэтгүүлийг тэд үзэв, --ОдДоо манай оронд төв, орон нутгийн хэдэн сонин сЭтгүүл гарч байна гэж Хайгуулхүүг асуухад: -432 сонин, 18 сэтгүүл нэг удаад 790 шахам мянган хувь хэв лэгдэн гарч байна гэж | Зургий- маа сэтгүүлч товчхон хариулж явав. Манай хувьсгалт хэвлэлийн ахмад зүтгэлтэн Д. Сүхбаатарын хамт үсэг өрөгч байсан Д, Ээ- дэн, хэвлэх үйлдвэрийн ууган дар га Н, Намсрай, «Үнэн» сонины анхны эрхлэгчийн нэг И. Амгалан нар болон бусад олон ахмад сэт- гүүлч зохиолчдын гэрэл зураг байв. Энэ тавигдсан бүх зүйлийг Зургиймаа сэтгүүлч нөхөддөө их мэдэмхий тайлбарлан явна, 1968 онд болсон монголын сэт гүүлчдийн анхдугаар их хурлын ажиллагаа болон олон улсын сэт- гүүлчидтэй манай сэтгүүлчдийн хамтран ажиллаж байгаа үйл ЯВД лыг харуулсан зураг сэлт байна, х МЭРГЭН БАГШ, 80В/01Ч ЗХУ-ын огторгуйн висэгч В. Н. Нөжлоева-Тереткова, А. Г. Нино лаев нар Улаанбаатарт болсон ун шигчдын бага хуралд оролдож бай гааг харуулсан гэрэл зургийг ах- мад зурагчин Дагдандорж гуайн авснаар тавьжээ, «Хэвлэл радно бол хөдөлмөрчин олны хамтын бү тээл мөн» гэсэн НИ хэсэгт сонин, сэтгүүл, радиогийн газар манай Хот хөдөөгийн идэвхтэн бичигчиж тэй ойр дотно байгааг харуулжээ. Сэхээтний социалист нөхөрлөлийг анх санаачлагч сэтгүүлч Д. Дар маа, сэхээтний нөхөрлөлд оролц- сон сэтгүүлчдийнхээ хамт, БНМА У-ын хөдөлмөрийн баатар Очир гуайн туршлагыг «Үнэн» сонины сурвалжлагч Даг Жамьян сур- Эзэн ХИЧЭЭНЭ... сн. хэн, ялигүй гэх ялгавар байдаг- гүй гэдгийг үргэлж санах хэрэг- тэй, Хэнтэй ч нөхөрлөлөө гэсэн ялгаагүй сайны нь дууриан, саар мууг нь жигшин цээрлэх хэрэг- тэй, Асуулт --Гэмт хэрэг, зөрчлийн хөр холбогдол юу байх вэ? М. Шагдар: --Олон түмэнд мэдэгдэхгүй Өн- төрөх «хэрэг» гэж байхгүй, Тэ гэхээр хэрэгт холбогдоно гэдэг өө рийн нэр, вав, ээж, ах, дүү, анд нөхөд, салаа, бүлэг, бүлгэм, єур гуулийнхаа нэрийг гутаах явдал мөн, Тэгээд зогсохгүй хичээл еур гуулиас хоцрох, сурах соёлжих саруул замаас гарах «хү- ний эрхэнд орох» хүртэл «Замай алдах»-аас эхлээд юунд ч хурч болно, Авуулт: Сэргийлэх байгууллата ВӨВ- Хөн тэмт хэрэг, хэв журмын зөр чил гаргасан хүүхдийн талаар л хяналт тавьж байх уу? стээээсобосє-ооос«о-оє-о-Об со ьсзоО-26-с-улшпоугугус06Уоуоеоо-о-С г сайхан зур «савалжилж байгаа. зэрэ гууд байв, - сү т-Очир! гуайн туршлага 1947 оноос 19683 оныг “хүртэл зөвхөн «Үнэн» сонинд 85 удаа бичигд- сэн байна билээ гэж Түүхчхүүг өгүүлэхэд: --Тиймээ, тэгж л байж нийтийн хүртээл болж байгаа юм хэмээн Зургиймаа хэллээ. Гуравдугаар хэсэг нь хэвлэл, радно бол намч, зарчимч, шүүмжлэлийн индэр мөн гэсэн байв. Энд 80 дахь жилдээ хэвлэг дэж байгаа «Хүмүүжид жигшил» сэтгүүлийн сонирхолтой олон шог зураг байхыт тэд гпүд салгалгүй С5ФОигояын Үеэн” (920.14 10 мод Үзэж шохоорхов. Дөрөвдүгээр хэсэг нь: Нам зас гийн хайр халамжийн үрээр ма- най хэвлэл, радногийн бааз үлэмж хурдан хөгжиж байна гэсэн хэсэг юм, Энд манай таван аялагчийн хэдий нь танил болсон Д. Сүхбаа тарын пэрэмжит хэвлэлийн нкомби натын ажиллагааг харуулжээ, Мөн ЗХУ-ын тусламжаар бөй- гуулсан В. И. Лениний нэрэмжит төв радно станц, Өлгий хотод БН СЧУ-ын тусламжаар байгуулсан радио төв зэргийн ажиллагааг үзэцгээв, : Таван аялагц маань тэр орой гоо монголын хувьогалт хэвлэлийн Чоймбороо: 1 й хүүхдийг хэр- | гээс урьдчилан сэргийлж | цэвэр тунгалаг ариун сэтгэлтэй, өндөр ухамсартай, эрдэм боловсролтой, манай ирээдүйн итгэлтэй халааг бэлтгэх ажил явуулж байна. Тийм ч учраас тэргүүний сайчуудыг судлан туршлагы нь нэгтгэн ний. тийн хүртээл болгож байна. Ма-- найд сайчуул тоймгүй олон бий, ЇїНишээ нь: нийслэлийн нэгдүгээр | дунд сургуулийн А, Буянхишиг, | 5 дугаар сургуулийн Ч, Цэента» рав 11 дүгээр сургуулийн Х, Гал | хүү,.гээд олныг нэрлэж болно, Хайрт хүүхдүүдээ! 0 Та нар дээрх лрианы үс өгүүл бэр бүрийг тун анхааралтай ун» | шиж, салаа, бүлэг, хамт олноо роо харилцан ярилцаарай, Та на рын хэн нэг нь хэрэг төвөгт оролц сон эсэх, оролцсон бол юунаас бол сон бэ? Хамт олон нь түүнтэй ямар холбоотой, болон тар хүүхэд одоо хэрхэн засарсан тухай буюу өөрсдийн санаа бод 5. лиш талаар манай сонины тазар захидыл ирүүлнэ тэдөвт иїэж бай Он8, “өтөөөөөөөөөсөөөсөөмөөөөсссөоссӨөрсөссссөсөссоссвооосоросоөсноөососөсосососөоосооосоос 5 “Моломжамц, БНМАУ-ын Сайд на тэ.гигигхут трест гт умумумэмт оулмУмумлулмтмумуму 2 амьдрал» сэтгүүлийн анхны ду 6 р таар д боллоо. му ӨМ ТУР март дэаигутЭ 5 жилийн Хувьсгалт хэвлэлийн 4 ой тэтгул-- 45 жилийн Ойн балрын хурал уд сын драмын театрт болоход орол цов. 2 18 цаг боллоо, Тэргүүлэгчдийн байранд МАХН-ын Төв Хорооны Улс Төрийн товчооны гишүүн, МАХН-ын Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Ц. Дүгэрсүрэн, Д, рын Зөвлөлийн орлогч дарга Ц,. Пунцагноров, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн ййз- рийн бичгийн дарга Ц, Готов Мон голын хувьсгалт хэвлэлийн 45 жи лийн ойн баярт оролцохоор ирсэн «Правда» сонины коллегийн ти шүүн хэвлэлийн хэлтсийн эрхлэгч Д. Г. Беласов нарын зэрэг нөх- дийг гарч ирэхэд цугларагсад ха луунаар угтав, Монголын хувьсгалт хэвлэлийн 45 жилийн ойн баярын . хурлыг монголын сэтгүүлчдийн холбооны дарга «Үнэн» сонины ерөнхий эрхлэгч-Ц, Намсрай нээж, «МАХ Н-ын үзэл суртлын Дайчин зэв- вэг» тэсэн ИЛТГЭЛ лтавнв. Монго лын Хувьсгалт хэвлэлийн 45 жи лийн Ойн баярын хурлын. дараа нийслэлийн урлагийн газрын шил дэг жүжигчдийн том концерт тог лож, өргөн үдэшлэг. зохиож, кино гарлаа гэж таван аялагч мзалнь мэдээлсэн юм. ХАЙРТ УНШИГЧИД АА! Шинжлэх ухааны шимийг тун гааж, амжилт ололтыг амьдралд нэвтрүүлэгч та бүхний амтар хан уншдаг, «Шинжлэх ухаан 0 «Шинэ толь» нэртэйгээр 0 хэвлэгдэн гарсны 30 насны ой төвийн үлгэр | Хэнтий аймгийн. жишээ бага сургуулийн 4 дүгээр | ангийн пионер Б. Алтангэрэл | «Залгамжлагч» П чуулгаы урналгыг хүлээж аваад сурлагаар шалгаран оролцохоор шийдлээ. 19 улирал дараалан онц сайн сурал сан энэ охин сайхан дуулдгаарда алдаршсан юм. . 3: Ж, Цэрэнпунцагийн авсай гэрэл зурж ө Н : 3 уралдацгаая Ө Амжилтаараа ша лгардгаая ФАжлаараа уралдацгаалф Амжилтаараа шалгардгааяӨАжхлаараа уралдацгаая ф.Амжилтаараа шалгардгааяф Ажлаараа уралдацгаая ӨАмжилтаараа шалгарцгаая 1, Монголын Пионерийн бай гууллагын дүрэм, чин эрмэлз лэл үечилсэн дэвшлийг ажил, амьдралдаа хэрэгжүүлэх, 2. Пионерийн танхимаас зо хИиОДоГ ажлыг тогтмолжуулж, пнонер бүхэн оролцохоор ашиг тай бөгөөд сонирхолтой хэлбэ рээр явуулах, 8. Пионерийн “бүлгэмийн он дараалсан түүхийг бичихэд идэвхтэй оролцож бүлгийн аж лын өдрийн ТЭМДЭГЛЭЛИЙГ ХӨТӨЛ сөн байх. ! 4. ЗХУ, ах дүү социалист ор ны болон өөрийн орны пионе рийн байгууллагын таваас доош гүй туршлагыг өөрийн бүлгийн ажилд бүтээлчээр нэвтрүүлэх. 5. Бүлгийн хичээл-хүмүүж лийг сайжруулахад шууд нөлөөл сөн хоёроос доошгүй шинэ хэл бэрийн ажлыг санаачлан хийх. 6. Ах Дүү социалист орнуу дын пионерийн байгууллата, пионер сурагчидтай нийт пионерүүд тогтмол харил цаа тогтоосон байх. Т.Уяс аймаг, Хоёр, 1, Бүлгээрээ. 1965-66 оны 25804: 1966-67 оны 1.2, 8-р улирлаар сурлагын мэдэг дэхүйц амжилт үзүүлсэн хий гээд бүлгийн бүх пионерүүдийн нь онц 40--өөс доошгүй хувь ба сайн суралцсан байх. 2. Математик, хэл бичгийн хи 1. Мэдлэг чадварын үечилсэн дэвшил, хүмүүжлийн ажлын үл гэрчилсэн: хөтөлбөрт заасан бүх нийг биелүүлсэн байх. 2. Сургуулийнхаа орчин, тойр ныг тохижуулахад бүлгээрээ идэвхтэй оролцож хот орныхоо, мод, цэцэрлэгийг шефлэн авч хайрлан. арчлах, 8 Сургуулийн туршлагын, тал бай, ногооны газар, газар зүнн ашиглалтын талбайд тогтмол ажилладаг байх, . 4. Бүлгээрээ хөдөлмөр ам ралтын зусланд ажиллан. НИНГ мийн тустай хөдөлмөрт оролцох 5. Хаягдал цуглуулах, юмх- наар юм хийх, байгалийн бая лаг ашиглах хөдөлгөөнд пионер бүхэн идэвхтэй оролцож хуримт лалаар зуугаас доошгүй төгрө суралдацгаал Ф Амжилтаараа шалгардгаалФ Аж 196) ОНД БОЛОХ МОНГОЛЫН Ї УГ ТАЖ, УЛСЫН ТЭРГҮҮНИЙ ПИОНЕРИЙН БОЛЗОЛ Нэг, ПИОНЕРИЙН бүлгийн хотын чанар СУ ХӨДӨЛМӨР АЖИЛ тай уралдаан. тэмцээнд р идэвх чармайлттай оролцож зохих 4м жилтанд хүрсэн байх, 8. Д. Сүхбаатарын гэрээслэ лийг хэрэгжүүлэгчид байхын тул Д. Сүхбаатарын түүх, нам тар, дурьдатгалыг олж цуглуу лан судалж Сүхбаатарын булан, танхим байгуулах. 9. Бүлгээрээ баг, аравт, цэцэрлэгийн бүлгийг шифлэн авч, тэдний дунд тодор баатарчуудын хой ажил зохиох. ялангуяа сур гуулийн насны хүүхдийг сур гуулиас завсардуулахгүйн төлөө санаа тавьж ажиллах, РЛАГА чээлээр жилд нэгээс доошгүй хугацаагаар бүлгийн олимпиад урьдчилан явуулж сургууль, ай маг, улсын хэмжээгээр явагддаг уламжлалт уралдаан, олимниа дад бүлгээрээ амжилттай оролц сон байх. 2 З. Таван онцыг эзэмшигч дийн тоогоор бүлгэмийн хэм жээнд түрүүлсэн байх, 4. Орчин тойрны газар зүйн байдал, тэнд ажиллаж амарч байсан, ахмад үеийн баатарлаг үйлсийг эрж, судлан мэдэх дархлагдсан газар, ан амьтны талаар анхны мэдэгдэхүүнтэй, сургууль, сум нэгдэл дурсгалт газруудынхаа түүхийг судалж мэддэг байх. гийн орлого бүх нийтийн сур гах фондод оруулах. : 6.Төл хүлээн авах, тарна нд тоо хураах, улсын бэлтгэлд ний лүүлэх зэрэг нийтийг Хамарсан ажлуудад оролцох. 7. Бүлгээрээ зуны даалгав рыг амжилттай биелүүлж, түү нийг хичээл хүмүүжлийн ажилд бүтээлчээр хэрэглэх, лаараа уралдацгаая ф Амжилтаараа шалгарцгааяф Ажлаараа уралдацгаая ИОНЕРИЙН 1, Мэдлэг чадварын үечил хүмүүжлийн аж заагдсан бүх ширхэгчлэн єэн давшил, лын «хөтөлбөрт нийг пинонер бүр биелүүлэх. 23. Бүлгийн бүх пионерийн 1. Мэдлэг чадварын үечил сэн дэвшил, хүмүүжлийн аж лын хөтөлбөрт заасан бүхнийг биелүүлсэн байх. 2. Сургуулийн биеийн тамни рын талбайг тохижуулалцан, талбайг бүрэн ашиглаж, сургуу лийн өвлийн ба намрын спарта ниадад пионер бүхэн оролцож биеийн тамирын төрлүүдээр бүл" гийн аврагыг шалгаруулсан байх, гийн болзлыг биелүүлж ХБХБ бол тэмдгийг 5 пнонер авсан байх. 4. Эх орноо судлах тойрон ая лал зохиож, чулуулаг, баялаг түүхийн дурсгалт. зүйлс, ан Пионерийн улсын тэргүүний бүлэг шалгаруулах уралдаанд пионерийн бүлгүүд албан ёсоор сургуулийнхаа хамт олны өмнө үүрэг авч оролцоно. а), Сургууль бүр 1965-66 оны хичээлийн жилийн 2, 8, 4, 1966-67 оны хичээлийн жи лийн 1, 2, 3 дугаар улирлуудад 6 удаа сургуулийн хэмжээний пионерийн тэргүүний бүлэг шал таруулна. 0). Аймаг хотын МХЗЭ-ийн хороо, гэгээрлийн хэлтэс, пноне рийн зөвлөлөөс аймаг хотын пионерийн тэргүүний бүлгийг хичээлийн жилд хагас, бүтэн жилээр 2 удаа шалгаруулна. в),, МПБ-ын Төв Зөвлөл ул сын хэмжээний пионерийн тэр түүний бүлгийг жилд Нэг удаа шалгаруулна. 1), Сургуулийн пионерийн тэр гүүний бүлгийн 6 удаагийн шал Дөрөв. ГОО ЗҮЙ СОЁЛЧ БОЛОВСӨН БАЙДАЛ Тав. БИЕИЙН ТАМИР амьтан, ургамал, хөрсний аяги лал гаргаж үзвэр байх. 4 З. Бүлгээрээ ХБХБ бол тэмд Болзлыг дүгнэх нь МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛ ангн танхим орон сууц, байр ахуй байдлын ариун цэвэр, гоо зүй эрүүл ахуйн. шаардлагын хувьд бүлгэмдээ тэргүүн байх. З. Бүлгийн бүх пионерүүд «Д. Нацагдорж» тэмдгийн бол зол хангах цуваанд гарч 3--аас доошгүй пионер шинээр «Д.На цагдорж» тэмдэгтэн болох. 4. «Пионерийн үнэн» сонин «Залгамжлагч» «Оюун түл- хүүр» сэтгүүлийг захиалан ун шиж ажил амьдралдаа. ашигла сан байх. ес 5. Бүлэгтээ гэрийн номын сан байгуулан ажиллуулах 6. Төрөл бүрийн сенцүүдэд бүлгээрээ сан байх. хамрагд- байгуулсан гаралтад шалгарч баисан, ай маг хотын пионерийн тэргүү ний бүлгүүдээс пионерийн бү лэг гурвыг д). Болзлын шаардлагыг бүх төрөл дээр нь. Хайгасан тэргүү ний пионер сурагчдыг 5--8 ду гаар ангийн 100 пионер дуг маас 1 пионерийг хамт олноор нь хэлэлцүүлэн залгамжлагч хоёрдугаар чуулганд шалга руулж оролцуулна. еёе). Эвлэл, пионерийн ажлыг чадамгай удирдаж, тусалдаг эв лэл пионерийн ажилтан, багш Захирал, хичээлийн эрхлэгч на раас Залгамжлагч хоёрдугаар чуулганд шалгарсан 10 пионер дутамд нэг хүнээр бодож шалга руулан хоёрдугаар чуулганд тө лөөлөгчөөр оролцуулна. 6), Пионерийн: таргүүний бү лэг олныг төрүүлсэн пионерийн бүлгэм буюу сургуулийг шалга руулна. Зєфєєгжүф БєвлїйёлгєШш Үєйвєцєижиү Фуссєлпенгей4./ Өвєгжү Өвсөлийєлгєш Єєфєєцгижиү Ө нсвзэиейгЕйХ| ердєєгжү Өнвесзйелгеш евдєвхгижиү Ө дугуйлан. оны Ө.Амжилтбараа «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» П1 ЧУУЛГАНЫГ БҮЛЭГ. ШАЛГАРУУЛ БвВлИВїгед4 рд вригмєү ф.ЕврлїїйёлгЕШ евдєвцгижигүф иввлпейгЕйХ| ердввилгжү Ф.нєрлийвлгвш вваввилеинү ф нвєлпЕ 803. ивдвгугүд кввлпдлгат евд єцєнжиү Ө нєєлтєпив( 4 вйїёєгжү ф ввЕвїївзЕвт Марчелло Арджилли | (Италийнзохнолч) Линотин бүр 1899 онд төрөхдөө туйлын нарийн, тун Ухаалаг Машина ГЭГ- дэж байлаа, Тэрээр цахилгаанаар хоол хийж, ном Сонин ХЭВ лэк ажлыг Дагнан эрхэл- нэ, Лииотип, үсгийг Эв- зүүлж үг буюу бүхэл бү тэн хэллэг болгоно. Метал лаар цутгаж Хийсэн мөр бүрийг оньсон гараар бяц- хан Тавиур дээр өрж, Да- раа Нь ном буюу сонин- гийн Хуудсан дээр дармал лана. Ы Линотнц түүх, урлаг, утга зохиолын тухай ном, өгүүлэяд зориулсан үг хэл лэгийг бүрдүүлэх зуураа уншсаар яваандаа өндөр боловсролтой бөгөөд зарим эрдэмтэн профессоруудын адил уцаар Хөгшин болж хувирчээ, Хэрэв хэн |нНӨ- гэн салан линотипч алдаа гаргаж, жишээлэхэд оЖиИЧ» гэдэг үгийг хоёр «И» үсэгтэй бичсэн бай- вал «Линотил гуай» уур лан алдаатай тугалган мө рийг оньсон гартаа барьж, линотипчийн хамар уруу чичдэг байв. Линотип гуайн нас өӨН- дөр болоход комендатор Тонелли төгч. түүнийг худалдан авчээ, Шинэ эзэн нь Линотипт анхнаа саа эс таалагдав, Алдар нэр хөөцөлдөгч Тонелли юуны өмнө -«Номендатор Тонелли» гэж өөрийнхөө цолыг хэвлэжээ. Тонелли зөвХөн алдар мөнгөний хой но0с хөөцөлдӨөхдӨӨ наараа язгууртны НийгэШ лэгт болсон будаианы ту. хай дэмий балай тэмдэг- лэл хэвлүүлэх болжээ, Өндөр боловсролт Лино тип маань тийм дэмий ажил хийсээр энэлэн Ш8- налах болов. Байн | бай- саар тэр маань эх бичгийн доторхи зарим ҮГийг (Ч48- Ддамгай сольж өөрийгөө зугаацуулах болов. (МИ- шээ нь: «Альдовичини гүнж шөнө дундын үед цагаан пүүсүүгээр хийсэн гайхамшигт бошинзоо ӨМ сӨӨД...» ГЭХИЙН оронд «Альдовичини гүнж өдөр дундын үед... гэж бичих мэт, Гэтэл цагаан пүүсүү- гээр хийсэн , бошинзыг гагцхүү үдшийн цагаар өмсөх тул гүнж гуай ӨӨ- рийгөө элэг доог болголоо гэж эсэргүүцэл тавих Нь мэдээж хэрэг. Линотип гуай занийхаэ хүндэт 10 4-23366 5 маши лыг хэвлэх бүрдээ товч- лон) «Ном, Тонеллци» гэж бичих болов, Он жил өнгөрсөөр бай лаа, Линотипын 8лдаа гар гах нь улам ихэсэв, Нэгэн өдөр Тонелли-энэ муу Линотип дэндүү 9ө- нөж орхиод алдаа гаргах нь олширч, мөнгө олохоо болилоо гээд түүнийг агуу лахад явуулжээ. Хэдэн он улирахад Ина лид Дайн Дэгдэв, /Өвгөр- сөн Линотин агуулахын му харт уйтгарлан зэвэрсээр байв, Гэтэл ундсан ч үгүй байдал өөрчлөгдөв. Нэгэн ӨДөр хэвлэх үйлдвэрийн эжилчид ажилдаа ирсэн- гүй бүх машин нь зог- СОЖ, чив ЧИмМээгүй бол-- жээ, Шөнө нь Линотип гуай олон хүний дуу чимээнээс сэрэв, Энэ нь ажилчид Эр гэж ирсэн хэрэг байв, Тэд Хачин Янзаар хувцаслаж, “винтов буу мөрөвчилжээ, Хамгийн залуу ажилчин Марко ингэж хэлжээ)! -Линотип өвгөнийг бид партизаны отрядад авч очьё, Бид хуудас гаргаж, хүмүүст бүх үнэнийг ярьж тэднийг тэмцэлд босгох болно. Энд агуулахад зэ варч байснаас Италийн эрх чөлөөний тусын тулд ажиллаж байсан нь Дээр “тэжээ, ” Линотип гуайг уулын нэгэн гацаанд нууцаар хүргэж, бяцхан модон бай шинд зоожээ, Түүнийг механикч тойрч: | --Өвгөн минь бас Я ажил хийх болно Доо ГЭЦ гээн доктор өвчтөнөө үзэх адил түүнийг барьн: баз лах болов, Ингээд Лино- типээ алхаар тоншиж.эр гий нь чангалж, эвдэрсэн хэсгийг нь сольж гарав. Линотип гуайн Төлөө иИН- гэж халамжилж байх нь хаа ч хэзээ ч үзэгдээгүй билээ. Тэрээр сэтгэл хан галуун байвч бас л уцаар ласаар. --Та нар надаар ажил хийлгэх гэнээ? Би зөрөх гүй, Харин надад гүн Ухаа ны өгүүлэл, эрдэм Шшин- жилгээний бүтээл өг Г9- жээ, Гэвч тэрээр эхний хэдэн мөрийг уншаад гайхаш тас рав, Үг нь Хамгийн ЭН- гийн «Фашистууд бол ма най дайсан, Италичууда8, эрх Чөлөөнийхөө ТӨЛӨӨ тэмцэгтүм!» гэжээ, Нэмзэ нар авлиПА сэнд нь Марко «тТэмцэг- түн» гэдэг үгийн «Н» үсэггүй бичсэн байв, от-Ямар тэнэг 89! гэн Линотип уцаарлан байж аядааг залруулснаар їнє нэ ажилдаа оржээ, Шэөнө болоход ХҮҮХЭД, хүүхнүүд ирж хуудсыг аваад ойр тойрны хот тос гоноор: тараадаг байв, Тэр цөвүүн цагт хүмүүс хэр чим талхгүй амь зууж чад Даг байв. Мөн тэдгээр ХУУ Дас төрөлх Италийн Нь Дуу Хоолойг сонсгох ТУЯ тэдэнд агаар шиг хэрэг цээтэй болжээ. Линотип гуайн бүр- Хүүлж байгаа үгэнд амьд ралынхаа туршид хэвлэ- сэн бүх өгүүллийг Ийи- лүүлснээс илүү гүн ухаан түүх, 00ёл оршиж бай- гааг удалгүй өөрөө ч ойл гох болов, Тэдгээр залу: ажилчин партизануудтай ажилласаар Линотип улам залуужих шиг болжээ, Марко, Линотипээ зааж, нНӨХӨДДөө бахдал болгон ярих нь: --Ямар сайн эр вэ! Цаг шиг ажиллах мөр төө ганц ч алдаагүй! Энэ маань бидний. ажилд нар тизаны бүхэл бригадаас ду туугүй тус болж байна.. Энэ чбас миний гавь- яа багтаж байгаа юм. Үү: нийг чинь бил ингэж жжо лоодож “байна шүү дээ! гэнэ. Линотип хариуд нь сэмхэн уцаарлаж, --Онгироо минь! Чи хичнээн алдаа хийдэг би лээ дээ, тэнэг ээ| Тэдгээ рийг бизалруулдаг шүү... Нэгэн өдөр Линотип гуай байлдааны гад ДО лоожээ. Фашистын отряд гэнэт нэвтрэн орж, парти зануудын орогносон бай шин уруу гал нээжээ. Эс рэг буудалцав. Марко ч “Линотипын хаа ард хоргодож буудал цахад тэр нь Маркогод зоригжуулж, «Марко, зоригтой. бай! Ямар гавьяа байгуулж чадахаа үзүүл!» гэж бич жээ. Марко ч эр хүн шиг байж чадав, Бүр давраад улам оньчтой шагГаахын туяд Линотипынхаа араас болгоомжгүй цухуйжээ. Ягтэрүед л Линотип гуай Маркогийн амийг аварсан байна. Марко хө шүүргийг үл мэдэг дарсан байж Ч болох юм. Ямар Ч гэсэн оньсон гар гэнэт огцом дээш өргөгдөж чад хийн. дуугарахад Марко гийн үс босох шиг болов. Партизаны зүрхийг чиг лэсан сум оньсон гарт тээглэж, | Марко амьд үлджээ. Фашистууд Зу гадан одоход Марко, /”М нотипдээ. хүрэлцэн очиж илэх зуур -Сайн эр! Чи шагнуу зах ёстой гэжээ. Тэгээд оньсон гарт нь гурван өн гөт тууз уяв. Ажил улам ахицтай бол сон авч Линотип гуай уцаар зангаа орхиж чал сангүй. --Марко, түргэлээрэй! Энэ өгүүлэлийг чи орой ноос нааш гүйцээх ёстой 8. 99 ТЭНЭГ! «Ялагдсан» гэдэг үгийг хэн «ялдсан» гэж би чиж байсан юм бэ? гэж сандаргана. 1945- оны дөрөвдүгээр сарын эцсээр Линотип гуай, «Ялалт! Итали улс эрх чөлөөгөө дахин олж авлаа!» гэж лэл хэвлэжээ. Энэ бол хамгийн баяртай боловч Линотип гуайн амьдралд тохиолдсон хамгийн сүүл чийн азтай өдөр болжээ. Өнчин хоцорсон Лино тип хаягдмал байшинд зүүрмэглэх бо гуниглан лов. Түүнийг нелли ганцхан” То санаж байв. Тэ Хариуцлагатай эрхлэгч Сүхбаатарын нэрэмжчт улсын хэвлэлийн Комбинатад хэвлэв, эхэлсэн өгүү " рээр . нэгэн өдөр ачааны “машинаар . давхилс ирээд “ Линотипыг ачиж. хэвэх үйлдвэртээ 9вч ЮЧИВ, «Партизанууд ажил луулж чадсан юмыг би яа «гаад чаддагүй билээ?» гэж Тонелли боджээ. -«4Ялахад тус болок тийм сайхан .өгүүллүү- дийг хэвлэхгүй яах вэ! гэж Линотип гуай хариу өгчээ, гсн Гэтэл Тонеллид мөнгө л хэрэгтэй тул. тэрээр тэс өөр юм бодож байв. Тонелли өөрөө тов чийг дарж өнөөх дэмий балай өгүүллээ. хэвлэж гарчээ. шлА7 Линотип гуай -цөкрөн гөө барж, р --Ийм юмны төлөө би- тулалдахгүй шүү! Мар ноч нөхдийнхөө хамт үүний тулд байлдаагүй юм шүү! гэнсээ. Ингээд дургүйцэж явах даа «Ком. Тонелли» гэж на равгар үсгээр бичиж ор хнод таг зогсчихнээ. "оо --Ажиллаач, тэнэг ми нь! Надад мөнгө, маш их мөнгө хэрэгтэй! гэж Тонелли хоолой шөхөй бархирч . хөлөөрөө өши лөн, алхаар балбавч Ли- нотип нь огтхон Ч.Ххөдөл сөнгуй, дамжуулах утсанд цахилгаан тасарч, тугала га хайлуулах улайсмал сав нь хөрчээ. Гагцхүү хөдөлгөөнгүй оньсон гар дээрхи гурван өнгөт тууз нь хуучин | янзаар хөг жөөнтэй намирсаар байв. Үгийн тайлбар 1. Линотип-үсэг өрөх машин (Энэ үлгэрт түүнийг хүн мэт үгүүлжээ) » “Комендатор-Итали дахь хүндэт цолын нэгэн Оросоос орчуулсан Ж. Аминдаваа А. Вандан (6 дугаар сургуулийн су рагч) Ж. ШАГДАР Индекс 14140 Орон БУхний ир ТЭЛЭЭ Эотсүлрэлэс) -ЫН УЙ.Т ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГ 147 1ЕТАЯРИ Н М.УЗЭ)-:1 "АА? 3 НУХдЭ -ийн Төв Хогоо, Д.СухвАлтАРЫН : ит Монголын ПионЕРИЙН АШГУУЛААГЫН ТӨВ Зөвлөлт їл сонин нэгдэ! Профессор Ц. ДОРЖ, шанд, горхийн ус нийлэн нийлэн урс- Мөрөн гол, булаг саар усны сан их далай болно, Тэрхүү их далайн ус уур болон. тэнгэрт дэгдээд эргэж газар лугаа бууж, ангасан газрыг, ундлан, зүйл зүйд цэцэг навчи сыг сэргээн ургуулна, Ертөн- чийн нууцыг нээн танигч хүний ухаан санааны дээж гүн сэтгэл гээ хурц мөрөөдлүүд хуралдан цугларч номын биеийг бүтээгээд эрхмийн далайд шумбах хүсэл- тэй мэргэдийн оюуныг гийгүү- лэх толь болдог билээ. Далайн оломыг таньдаггүй хүн далайд лаж аялах вэ9? Ертөнцийн уч- рыг танихгүй бол хорвоогийн жимийг яаж дагах вэ? Хүн төрөлхтөн яван явсаар соёлжиж ном.бичгээр дамжуулан бие биенээ ойлгон, бие биенээсээ су рах болсон нь сайхан хэргээ. Но- мыг ухаан гиймэл эрдэмтэн мэр гэд бүтээдэг юм. Иймээс ном- той нөхөрлөсөн хүн янз бүрийн хүний бодол санаа, мэлзлэл, хүсэл эр- ухаж сэтгэсэн бодол- ЖЛААРАА “УРАЛ 94:1г329/ МЖИЛТААРАА ШАЛГАРЦГАА9Я! Сурах, бүтээх, зохиох ажил ” Сүхбаатар хөл дахь Бумцэндийн нэрэмжит 10 жи Сэлэнгэ. аймгийн лийн сургуулийн | дүгээр бүлгэм 9 дугаар чуулганы гарааны нзэл тийн цуглаан хийж, онц сурлагатан сурагчдыг урамшууллаа. «Манай бүлгэм Залгамжлагч 2 дугаар чуул ганы гараанд бэлхэн» гэдэг сонсго лыг багш Хишигсүрэн хийж, Зал “гамжлагч 2 дугаар чуулганы 2 жилд сурагчдын соёлч нөхөрлөл, Д. На цагдорж тэмдэгтэн болж залгамж салаа лагч чуулганд шалгарахаар гаараа үүрэг авч 5-ын Д ангийн са даан дарга Сувдаа, 9 дүгээр ангийн сурагч Цэцгээ нар үг хэллээ. Цуг лааны дараа «Сурья, Бүтээе, 30- хноё» гэсэн сэдэвт өдөрлөг зохио- лоо. Аймгийн пионерийн зөвлөлийн ажилтан Н. ЧУЛУУНБААТАР той танилцаж оюун ухаанаа ундлан тэжээнэ. Ер нь хүн бүхэн л сайн сайх ныг мөрөөдөж явна. Тэр «сайн сайханд ихээхэн хүч гаргаж байж хүрэх нь мэдээж, Гэтэл ном бичиг энэ бэрхшээлийг хөн гөвчилсөн олон арга ухааныг хүнд зааж өгдгөөрөө хүний сайн багш болно. Өвгөн болсон би эрт дээр үеийн энэтхэг, төвдийн гол төлөв шашин суртахууны номыг уншиж 80 нас хүрлээ. Энэтхэг төвдийн гаралтай ном зохиолуудад бурхантны ёсны гүн ухаанаас гална, эртний гүн ухаан эмнэлэг, зурхай, хэл би- чиг, уран зохиолын ухаан зэрэг эрт дээр үеийн хүмүүсийн сэт- гэл бодлыг нлэрхийлсэн зүйл их бий. Би сүүлийн «жараад жил ном уншиж, судалсан 6бо- ловч далай их утгыг нь багтаан шүүж чадаагүй л явна .. Эрхэм пнонер багачуудаа! Бид ний үеийг бодвол та нар хавар ургасан цэцгэс бөгөөд . дуртай цагтаа алс холын од ертөнцөд ч. нисэж чадах бололцоотой байна. Ардын төр та нарыг сур гахад аливаа боломжийг бүрэн хангаж. өгөөд сайн үр дүн гаргахы. чинь. ширтэн хүлээж байна. Та нарын «хариу бэлэг болгох зүйл чинь өндөр сурлага мөн. Юм сурч эрдэмтэй мэргэн сайн хүн болно гэдэг элдэв төр лийн ухааныг цуглуулан мэднэ СЭТГЭЛЧЛЭН бүлгийнхээ тугийг хүлээж авлаа. ларга ахлах рэг авч байна. Залгамжлагч П чуулганы пионерийн тэргүүний бүлэг болно! “сэж гайлж ажилдаа орлео, Ийм үйл явдал өнөөдөр ганцхан нийслэлийн дугаар дунд сургууль дээр болж байгаа бусаа! Манай рийн сургууль бүхэн дээр болж байна. рт”? Л .циийиййлийнний Счиина. . чанаад инь Г) «Хүрэн морь»-т «Үнэн тууж»-аа барьсаар “Хөгжмийн зохиөлч Лувсан- шарав гуай Хөг дуугаа Хангинуулсаар Ахиад зокнолч Ренчин гуай Арван романаа туурвнсаар Сонины зураач Гүрсэд Сонин зурагаа урласаар «Миний баяраа» - НОМ-ХҮСЛИЙГ “ХАНГАГЧ: ЭРДЭНЭ Бүх инонерүүд жигдрэн жагслаа. Бүрээн Радио хоолой хангинаж Улаанбаата раас шугаман жагсаал удирдлаа. МПБ-ын Төв Зөвлөлийн рэнжав залгамжлагч П чуулганы гараанд гарсныг мэдэгдэж уралдаж амжилтаараа шалгарцгаахыг уриаллаа, Салаа бүлэг бүлгэмийн удирдагч, сургуулийн захирал... дэс дараалан мэдээллээ. Манай 32 салаа, 10 бүлэг 100 хувь суралцсан. 460 гаруй бодит үзүү лэн хийсэн. 800 гаруй цэцэг тарьж анги танхимдаа тавьсан ... гэх дөчин жилдээ өргөн-барьсай ажил бүтээлээ бахархан тэмдэглэж хойшид юу хийхээ пионер салаа, бүлэг, бүхэн бүлгэм сургуулнарад амлалт үү Лхамсүрэн гуай Хорлоо гуай ч Нйиийлиниййлиний энихйниийдллий нийтийн ннийлиийднлэй лийн ний ини” ЭЭГ багшаас нэг хэсэг ухааныг өвгөд дээдсээс, гуравдах хэсэг ухаа- ныг ном судраас олж аваад ний лүүлж цомхотговол урлан бү- тээсэн нэгэн цэгцтэй ухаан та нарт сууж эхлэнэ. Тэр ухаан та нарыг хүрэх гэсэн газарт чинь хүргэж, хийе гэсэн ажлыг чинь хийлгэдэг эрдэнэ мөн. Иймд номыг Хүс- лийг хангагч эрдэнэ гэж нэрлэж бас болно. Номыг яаж уншиж, эзэмших аргаа. багш нараасаа сайн мэдэж аваарай, Наян нас тай өвгөн би та нарт ганцхан їзүйлийг захья, Энэ нь юу. вэ гэвэл: Хүн ямар нэг юмыг хүн- ДэТтГэЖ итгэхгүй ямар нэг юманд санаа зорилгоо бүрэн чиглүүлэхгүй бол урагшаа явах хөтөлбөргүй болоод, хэрэгтэй зүйлийг биш. хэрэггүй зүйлээр эхлэн оролдож цагаа барна. Ингэсэн хүн тодорхой үр лүн олоогүйдээ шантраал улам До- ройтоно. Аливаа эрдмийг Ч дэтгэн үзээд түүний хой хөөцөлдвөл заавал амжилт гаргадаг гэдгийг санаж яваарай Одоо хүртэл-би үүнийг хах- гийн. чухал гэж бодож явдаг. Миний хайрт ач гуч нараа! «Надад байгаа сайн сайхан бүхнийг номноос олж мэдсэн юм» гэж их зохиолч Горькийн хэлснийг ямагт санаж яваарай. БҮТЭХ. ҮЙЛС дуу. бөмбөрийн цохилтоор дарга Д. Сү ажлаараа зэрэг анд 18 орны тазар бү Чиний өмнө дэлгэсээр «Балын амтаа» Мягмар гуай Багачууд та нартаа барихаар «Шуурган дундуураа» Сод- : номдорж гуай Шуурхай түргэн биччихээд Бегачууд та нартай уулза- хаар Баяр көөртэй ирцгээлээ. Гэрэл зураг ба тайлбарыг Ц. Эрдэнэбат. Мана лажнал ЛалтаА/ савны оИБАЛЧЛЛБАЛ ГчЛиА алууА гттнаьл “чаллал алАЛ НА сс - гэсэн үг юм, Нэг хэсэг ухааныг ! ОЮУН Бод. ЖеїгУ РГЫЙ ШУВУУЧТАЙ- Ф ос ЛЭНГЭ айч гийн Ор хоны сан гийн аж Үхуйн. дунд сург ууль дээр «Пио нерийн. үнэн» сонин «Залгамжлагч» сэтгүүлийн уншигч дын бага хурал боллоо. Тус хуралд «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүлийн хариуцлагатай. эрх лэгч Ж. Шагдар «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамж лагч» сэтгүүл уншигчдын дунд гэсэн илтгэл тавив. Уи шнгчдын бага хуралд олон хүн үг хэлж, зөвлөв. ФУВС аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургууль дээр «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүл уншигчдын бага хурал боллоо. Бага хуралд «Пионерийн үнэн» сонип, «Залгамжлагч» сэтгүүл уншигчдын дунд гэсэн илтгэлийг ийОпе. рийн үнэн сонины ажилтан Г. Сэсмээ хийлээ." Уншигчдын бага хуралд олон хүн үг хэлж, хурлын дараа пионерүүдээс тус сонинд хэвлэгдсэн дуу, шүл гийн түүвэр концерт тоглов. : ) ҮлИнь ли” ална. ань ана. (9 гахиьлиль аль ЕЛЬ. чллсилаг лам 5 х | | | МО ШоХМУХДУМД Байгалийг хувиргагч их эрдэмтэн И.В. Мичурнний хөшөөг Увс аймгийн төвийн 8 жилийн дунд сургууль дээр босгох гэж байна гэж дуулдаж билээ. Пионе- рийн ахлах удирдагч багш Хүүхэндээ энэ тухай бн- дэнд ярьсан юм. Мичуриний мэндэлсний 110 жилийн ойг тохиол- дуугнж, тэр хөшөөг босгох гэж байгаа ажээ. Хүүхэд бүхэн алим жимсэнд дуртай авч алнм жимсний өвөг эцэг тэр цуутай хүний тухай мэдэхгүй бол тун харам салтай. Иймээс хүүхэд бүр Мичуриний тухай гүн бат мэдэцтэй болсон байна. Бид, хоёрдугаар ангийн Су- рагч бяцхан бор хүүгээс асуухад И.В.Мнчурий 1855 оны 10 дугаар сарын 27-нд Рязань мужид төржээ. Мичурин, өөрийн 60 жилийн ажиллагаанд 300 гаруй шинэ таримал ургамал, олон тооны үр жимсний мод бут гаргажээ гэв. Энэ нх эрдэмтний ойг тэмдэглэхийн тул хүүхэд бүр, багш бүр шинэ юм бодож сэд жээ. «Увс нутгийн байгаль» гэдэг ургам- лын цуглуулга, сургуулийнхаа «туршла гын талбайн жимсний дээжэ, Мичуриний үйл амьдрал, «Мичуриний сургаал мон- голд» гэсэн үзэсгэлэн, самбарууд гарга: 45 сан нь хэний боловч анхаарлыг татахаар болжээ. Увс нутаг бол цаг агаарын хувьд эрс тэс, сонин байгальтай юм. Өглөө босо- | ход зэрэгцэж яваа хоёр хүн бие биеэ үзэ- Ц ! | !," хээргүй манан будан татаж байснаа орой- хондоо тэртээ дээр нисэж яваа бор шувуу ч харагдахаар цэлмэнэ. Өвлийн зарим НЭГДҮГЭЭР БҮЛЭГ Нэгдүгээр бүлгийн дарга Жавзансүрэн өөрийн бүлгийн ажлын тухай ингэж ярив. --Өсвөрийн пионер сурагч бид «Залгамж ВЬ хоёрдугаар чуулганы урналгыг баяртай хүлээн авлаа. Залгамжлагч П чуулганд сурлага хөдөл- мөрийн их амжилт гарган. ажиллах зорилт тавьж байна, «Залгамжлагч» П чуулганыг угтаж манай бүлэг 100 хувийн сурлагын амжилт үзүүл- нэ. Ариун цэвэрч соёлч боловсон байдал эзэмших талаар сургууль дээрээ хушуучлан соёлч сур- гууль болоход үлгэрлэнэ. Бүлгийнхээ згнээнээс Д. Нацагдорж тэмдэгтнийг олноор төрүүлнэ. Та- ван онцын эзэд болох хөдөлгөөн өрнүүлнэ. Эр- дэм мэдлэгийн эх номтой нөхөрлөж, орчлонгийн уудмаар аялана. Ах дүү орны пионерүүдийн бая лаг туршлагаас амьдрал үйлстээ бүтээлчээр хэ- рэглэнэ. Эх орноо судлах аянд бид хувь нэмрээ оруул- на. Одоо бид «В.И. Лениний танхимд» хичээл- алэж байна. В.И.Ленин шиг сурч, хүмүүжих, мэр гэн их үзэл санаагаар нь бид зэвсэглэнэ. Хайрт эх орондоо социализм, коммунизм байгуулах их үйлст өсвөрийн Сүхбаатарчууд бид хэзээд бэлхэн байна. 1967 онд болох «Задгамжлагч» хоёрду- гаар чуулганы шугам жагсаалд манай бүлэг хүн дэт зочноор оролцохыг эрхэм болгоно гэж ярн- лаа. Ч. Гомбосүрэн (Сурагчдын Эвлэлийн хорооны дарга) А Хөвөн цагаан үүлсээ Цэнхэр тэнгэрийн хязгааргүйд хөвөгч цагаан үүлсээ! Цэлгэр нутгийн уудамд цэнгэн жаргасан ардын Цээлхэн дууны аянд сэтгэл уяран мэлмэрч Цэцгэн зоотой хангайн нуруу юугы нь мачаад уу! Цасан орой: уулсын оргил ороосон үүлсээ! Цацаж тарьсан гариаг хурааах дуунаар сэрж Цас будрах өвлийн царцам хүйтнээс урьтаж Цагаан жигүүр дэлгэсэн хунгийн сүрэг дагуу- аав уу? Нарны туяанд шаргалтсан бөөн саарал үүлсээ! Наадамд дуртай багачуулыг нааш ирцгээ хэмээн Навчин хзэтэй цасыг чи бидэнд бэлэглээд Насан сүүдэр нэмэх шинэ жил дуудав уу? Уудам нуурын мандлаас дэгдэгч цагаан үүлсээ! Уур савсан хүрэнтэх хагалсан газрыг үзээд 7 й нь амал ногооны дээжээр эх нутгийг мн Ён чимэхээр Улирлын сайхав хаврыг урьж нааш нь иог А, Гэрэл (сурагч) өдөр-50 хэдэн градуе хүртэл хүйтэрч байг. наа зарим өдөр цас хайлж гудмаар ус урс даг шэнэ. Ийм эрс тэс уур амьсгалтай, ну тагт өөрийн орны болон хилийн чөндах ул орны төрөл бүрийн ургамал, мод, алим жимс тэргүүтэн ургана-гэхэд, тэгэх- дээ бүр нэгэн сургуулийн бяцхан туршла- гын талбайд бүгд байна гэхэд үнэмшихгүй байж ч болох юм. Энэ бүгд үнэхээр тэр туршлагын. талбайд ургаж байна, Увс Нут гийн үхрийн нүд, тошлоо, улаалзгана, хад, аньс, чацаргана, мойл, чинд, гүйлс болон хөрш зэргэлдээ Тува нутгийн малн- на, алим, тэс, гүзээлзгэнэ, үхрийн нүд 39- рэг алим жимсээр хийсэн варипыг ч эвд хүртлээ. Монгол нутгийн үхрийн нүдийг зө лелтийн өмнөт нутгаар ургадаг үхрийн нүдтэй эрлийзжүүлж аль алипаас нь. Ла вуу үхрийн нүд гаргаж авчээ. Тува нутагт ургадаг усан үзэм хэлбэр- тэй лийр, илтоор, үхрийн нүд хэлбэртэй улаан лооль тарьсан нь гайхалтай сайхан ургажээ. Хус улиаснаас аваад төрөл 6бҮ- рийн харгана, мөнгөлөг лоох хүртэл Энэ бяцхан талбайд ургасан байна. Тэр бүг: дийг Мичурин тарьж ургуулжээ. Тэгээд сайхапй алим жимсээ таваг тавагаар овоолж, жимсний амтат ундаан хунда- галж байгаа юм гэж бодлоо. Үнэнхээр Ч залуу Мичуринчүүд тарьж ургуулжээ. Ийн хүү Увсын хүүхдүүд алим жимс амталж байгаа билээ. Залуу Мичуринчүүд, турш лагынхаа талбайг «Залуу байгальчдын станц» болгох зорилготой гэнэ, Увсын 38- луу Мичуринчүүд монгол орны бүх Су: рагч пионерүүдэд «Хот орноо цэцэрлэг- жүүлье» гэж урналж байна. Г. Сэсмээ (Манай тусгай сурвалжлагч) цөвьоонж- 8, өр зарчилт-авт-иат-ирт-ийн «вр-иат-ар-ит-ит «Бид байгалиас хайр хишиг хүлээж сууж чадахгүй, харин түүнийг байгалиас гаргаж авах нь манай зорилго юм» И. В. Мичурин 4У-ссн-ит-ит-иат-ий арт-ит-ивт өврийн, хрит-иэ-- - Тооны ХЭЛЭЭР" Суух: сурогч-/7995 Х Сурвуулс -24 522722 зузчлшагч 792 ЦООР, Суогжбсн соёєч нөх өд-ө.! ёс) тө-/Ф6 соёо нөхөрө4- 42. 75, 162 иог? субаава2 хосар эш, фссна. ХАВАН ОНЦЫГ ЭЗЭМШИГЧ ТАВ. (Баруун гараас өвөр эгизэнд) Увс . аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч Алтан цэцэг, Дугармаа, (Ар эгнээнл) Батсүх, Баттогтох Д. Галсан Гэрэл зургийг Энэ нүүрийг манай тусгай сур- валжлагч Г. Сэсмээ Улаангом хотод ндэвхтэн бичигч нартай хамтарч бэлт гэв. оат-иат-ат-итит-ат. Элгэн дээрээ бүүвэйлсэи Эх орон минь ачтай. Эрдэм номонд сургасан Эрдэнэт сургууль минь Баатар, Ф - Сургуультай сум, сангийн аж ахуй. Ф--Айтгийн төв Ачтан А--Б-г заасан ачтай. “Манай бүлгэм ажлаа ингэж явуулдаг Манай бүлгэм пионерийн ажлаа пионерийн танхимд болон танхимаас гадуур долоо хоногт хувиартай явуул даг. ДАВАА ГАРИГТ. Пионерийн бүлгийн удирдагчид бүлгийн дарга нарыг сургуулийк захирал хүлээн авч өнгөрсөн долоо хоногт ямар ажил зохиосон, дараагийн долоо хоногт ямар ажил шийдвэрлэдэг. Энэ өдөр зохиохоо зөвлөн соёлч болохын төлөө нөхөрлөлийн ярилцаж тан- химд ажилладаг өдөр юм. Соёлч болохын төлөө нөхөр лөлүүд «Цуглуулга яаж хийх вэ?» «Ажлаа ярилцацгаая» зэрэг сэдэвт ажил болон шикЭ дуу, лэг, хөгжим сурах, уулзалт хийх ажил хийдэг, зөвлөн ш ү: Анхны багш минь ачтай, Н. Батмөнх (сурагч) МЯГМАР ГАРИГТ. -Бүлгүүдийн ажил «Хичээл сур-/ лага» гэдэг сэдвээр хийгдэж хичээлээр маргах, зөвлөл- гөө авах, төрөл бүрийн аврага шалгаруулах ажил хий” дэг. ЛХАГВА ГАРИГТ. Бүлгэмийн зөвлөлийн гишүүдийн зөвлөлгөөн болж «Бүлгүүдийн дарга нарын сонсгол» авч хэлэлцэн шийдвэр гаргадгаас гадна бүлгийн зөвлө лүүдийн шийдвэр хэлэлцэж, арга хэмжээ авдаг, Энэ өдөр ариун цэврийн өдөр байдаг бөгөөд пиокер сурагчид цэвэрлэгч парт туслаж, анги танхимаа угааж цэвэрлэдэг. Одоо: манайд захны даавуу хэрэглэдэггүй. гутлаа тослож арчдаггүй пионер байхгүй. ПҮРЭВ ГАРИГТ. Пионерийн ажлаар «Урлаг вээр бүлгийн цуглаан хийдэг. - Ангир уургаа шимүүлсэн Асралт нжий минь ачтай, гэж |, юу бэ?» «Хэн иь аврага бол?», «Найрамдал» зэрэг сэХ- БААСАН ГАРИГТ. Бүх төрлийн дугуйлангийн өдөр байдаг. Одоо мавайд албан газар болон сургуулийг тү . шиглэсэн 30 гаруй хамрагдаж байна . - , БЯМБА ГАРИГТ, Өдөрлөг, үдэшлэг. зохиож, залт хийж, орчин үе болон аймаг рагч пионерүүдэд ярьж таниулах өдөр байдаг. НЯМ ГАРИГТ. Биеийн тамнрын тэмцээн, зугаалга, экскурс зохиогддог. Танхимаас ажилд үйлдвэрийн тазраар экскурс хийх, оролцох, уулзалт зохиох, сургуулийн доторхи дэглэмийг эзэмшүүлэх ажил хамаарагдаж байна. чай бүлгэмд «Залгамжлагчдын дуу» радио шэг, инний танхим» «Од» чуулга ажиллаж пнопер дад үйлчилж байна. Бид монголын пионерийн тууллагын 40 жилийн ойгоор Монголын Пионерийн Тө дугуйланд 700 гаруй пнонер сурагч уул- орны байдлаас Су : юЖоагай уулзалт, " гадуурх дугуйланд хэвшил Ма.) «Ле- байг, Зөвлөлийн шагналт бүлгэм болж чадсандаа бахарха! баярлаж, Монголын пионерийн залгамжлагч ПЇ чуулга” ны бариа руу уралдаж байна. 5 Н. Төрбат (Увс аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сур" туулийн пионерийн ахлах удирдагч) сурагч. -ЮжА | | лаа лаа аланы гааны ЛнанаАг ЛЛАНБЫ ан ЧИН ҮЛНВ. | | | | | - 222 ППИОУХОЛ ГӨЛХТ -» ХҮҮХЭД БА ЗОХИОЛЧДЫН УУЛЗАЛТ В. И, Лениний нэрэмжит Монго- лын Пионерийн ордны их танхимд улаан бүчээ Зүүж, баяр ёслолын дү рэмт хувцсыг өмссөн цог золбоот охид хөвгүүдээр дүүрсэн нь алаг цэц гийн мандал адил байлаа, Эд өөрс- дийнхөө хүндэлж хайрлаж явдар хам гийн дотно хүмүүстэйгээ уулзах гэж ийм нх хөл ХӨГЖӨӨНТЭН цугларсан ажээ. Магадгүй эдний нНхэнх нь тэр дот яо, хүндэлж хайрлаж явдаг хүнтэй- гээ анх удаа учрах гээд ямар хүн байхыг өөрөө төсөөлөн бодож Дог- явлаа “чини авна, ганннн ”. ЧЛННА, ЧИНЬ.” ЕВЛЕА.” ОВлВА. ГЛИНА. 7 гн ГАНА. ГЕХНАЬ. ”. галанн тЛЕнлн, ЛӨНРА, ” Цннээ. “алины Лавинь/ гаанна авна гсвнаь СУВД ЭРДЭНЭ -- Ном сайн уншдаг хүхдүүд- тэй уулзах гэсэн юмсан, -- Хичээл тарчихлаа л даа, Түү нээс биш манайд олон ном унш- сан. унших уншихдаа ухаантай уншдаг хүүхэд хэдэн арваараа бий. Байгаа хүүхдүүдтэй уулзах уу? гэснээр наймдугаар ангийн А бүлгийн хэсэг хүүхдүүдтэй уул- зав. - Хүн бүр хэдэн ном. уншсан бэ? -57, 60, 84, 120... -- Хэн гэдэг зохиолчийн зохиол илүү таалагддаг вэ? - Цөм сайхан! 1 - Үгүй! Хүрэн морь! --Үгүй!.Нэр төр! -Үгүй! Хоёр найз... -4За тийм байж, Ямар зохиол- чийн зохиолыг унших Дур Сонир- хол ихтэй байдаг вэ? - Цөмийнх нь зохиолыг... Ийнхүү асуулт болгонд ам ӨР- сөн хариулаад байхаар Нь нэг бүрчлэн ярилцлаа. ямар И. Оюунбилэг: - Би «Монголын шилдэг өгүүл лэгүүд»-эд дуртай. Ялангуяа «Хоёулаа миний хүү»-г олон Д8- хин уншсан. Ёстой сайхан зохиол! Харин ойрдоо П. Хорлоо гуайн 80 хиолыг олж) уншсангүй. Юм би« чиж байгаа юу. У, Туул: - Энэ хичээлийн жил эхэлсээр ГЭ Эйннжний долж суусан байжа Ч мэднэ. Манай оронд тавдахь удаагаа зо- хиогдож байгаа номын баярыг то-- Хиолдуулан зохиолчид хүүХдүүдийн уулзах өдөрлөгийг гэгээрлийн яамны хэвлэлийн хэлтсийн ажилтан Ч. Лув сандэндэв нээгээд зохиолчдыг танил цуулав, Төрийн шагналт зохиолч С. Эрдэнэ, зохиолч эрдэмтэн Х. Пэр-- лээ, зохиолч Д. Мятмар, Б. Бааст, Б. Чойндон, яруу найрагч С. Даш-- дооров, Ш1, Сүрэнжав, утга зохиол “судлагч Ц. Мөнх хүүхдийн зохиолч ДА. Содпомдорж болон гэгээрлийн ШҮҮ тэмдэглэл 93 ном уншаад байна. Саяхан «Тунгалаг тамир»-ыг уншлаа. Тэр муу Итгэл гэж нэг муухай хорон санаатай мөлжигч амьтан, Эрдэ- нэ, Төмөр гэж хөөрхий сайхан са наатай хүмүүс гардаг юм. өрөвд- мөөр шүү. : Г, Нэрэнтогоо: -« Би эх эцгээс наймуулаа. Дүү нар маань цэцэрлэг сургуульд яв даг. Хамгийн том ах маань Ир- нутск хотонд суралцаж байгаа. Аав кино үйлдвэрт, ээж 44 дү- гээр цэцэрлэгт ажиллаж байгаа. Эгч дүү олуул болоод ч тэр үү? Ээждээ их хайртай болоод ч тэр үү? Надад «Хүрэн морь» шиг сай- хан зохиол тааралдаагүй шиг с4-- нагддаг, Тэгэхдээ би ямар олон ном уншсан биш дээ. Тэр хүү, морь хоёр мөн ч өрөвдөлтэй шүү. Зогсолтгүй орсон бороо Жалга дундуур үерлэв. Зовлонт хүүгийн шаналал Зүрхэн дундуур үерлэв... гэсэн мөрүүдийг уншихад нулимс өөрийн эрхгүй гардаг юм, Ц. Мягмөр: (10-ын В ангийн) 7-2 В. Зызикийн «Нэр төр» гэ9- дэг зохиолыг монгол хэлэн дээр уншлаа, Энэ мэт шилдэг ЗохиО- лууд олныг орчуулж баймаар юм. яамны хэвлэлийн Хэлтсийн эрхлэгч Дэмбэрэл, Пионерийн ордны захирал “Долгормаа нарын зэрэг хүмүүс оролцлоо. Цог золбоот өсвөр үеэ ха- раад хэний боловч сэтгэл хөдөлж нэ гийг хэлэх нь зүй. Зохнолчид бүгд л зохиол бүтээлээсээ ярьж, уншив, Монголын зохиолчдын хорооны хүүхдийн зохиолын сенцийн эрхлэгч зохиолч Д, Мягмар шинээр гарсан ба. гарах гэж, буй зохиолын тухай о- лон өөрөө «Балын амт» гэдэг зөгийн амьдралыг харуулсан сонирхолтой тууж бичсэнээ ярив. Зохиолч эрдэмтэн Х. Пэрлээ но- мын тухай сургаалтай үг хэлэв. Тө- рийн шагналт зохиолч С. Эрдэнэ «Цагаан цэцэг» гэдэг өгүүллэгээ, зохиолч Б. Бааст «Уран зураг» гЭ-- дэг шүлгээ, яруу найрагч С7) Даш- дооров «Сургууль минь» «Миний ард түмэн» шүлгээ, Д. Содномдорж шинээр бичиж байгаа «Навсаа Дам- ба ба түүний нөхөд» найраглалаасаа мөн залуу зохиолчид шүлгээ унши хад бяцхан уншигчид халуунаар хүг лээн авч байв. Дараа нь нийслэлийн сургуулиудын утга зохиолын багт наадам тоглож, кино гарав. Хаа Л бол хүүхдүүд зохиолчдыг тойрон ХҮ рээлж, номон дээр нь гарын үсэг ЗУ руулж, зургаа хамт авахуулж байв. Манай сурвалжлагч, оаннаа” Лвина, /ЧИНБА ” ГЛЕБА” Л ЧВЛНА. ГШЛИА” “чална анин гантхаг аниа ганал. Ж БАЙНА Одоо бид ангиараа дугаарлан ун- шиж байна. - Юунд тэр билээ? -Л, Түдэвийн «Уулын үер»- ийн 2 дугаар дэвтэр нь хэвлэгдэн байгаа юм. Манайхан дундаа нэ- гийг дамжуулж байгаа. Ер нь Тү- дэв гуайн зохиол сайхан шүү. Ч. Нарантуяа: -- Уншсан ном болгондоо товч тэмдэглэл хөтлөх нь хожим ҮЗ мэгц тэр номоо дахин уншсанаас ялгаагүй болдог. Би зохиолчийн нэр, товч үйл явдал, хэвлэгдсэн он, хэвлэлийн Хуудсыг тэмдэглэ- дэг. Харин зохиолын үйл явдал, баатруудын талаар өөрт төрсөн сэтгэгдлээ тэр “болгон тэмдэглээз- гүй, -Та нарт зохиолын хэн гэгч баатар онцгой таалагдав? - Эрдэнэ, Төмөр, Антон, Ерөөлт, Залуудай... Ийнхүү асуулт болгоныг ам дүүрэн хариу лах хүүхэд зөвхөн нийслэлийн дугаар дунд сургуулиар барахгүй манай орны өнцөг бүрт бий, Ту-- хайлбал манайд 12327 Д. Нацаг- дорж тэмдэгтэн пионер сурагч байна. Эд өнгөрсөн, одоо ирээдүй гээ ертөнцийг харах цонх-номноос үзэж, түүний тэнгэр мэт агуу дэл хий мэт өргөн, далай мэт гүн утга учрыг олох эрдэнэ сувдын Эрэл хийж явна. Эрэл өлзийтэй байна, С. Жамсранжав | | | | | | | | БЖ... ний СУИналЧИнА ЛанЬ. уян Гүнээ.” ЯВНА. Цан, “чинь Лана, / ”ӨНБА /ҮВИН “авна, “анныгар. / П явь2 72 хэ аа, (Нэг | бяхамын тө- 1 Їзвө хэдэн «с Өдөр байл ! ТЭМ-АЙЖ дах оо алийг 7 МУЛЬЬ їтэр гэх вэ?) “Э“ОЗ:Нэг оо цэрэг со | да Ё буугаа. барь -. саар хэмхэр сэн байши- (11) 12:| ЇР гийн. новш ! ЖЕнинч”тимонЕРМИД х, ЗаЧХӨГы. Н, Тихонов, Номыг хайрлах хэрэгтэй. Ном бо? нялх, балчир, бага, залуу, идэр, ахи маг насалд хэдийд Ч гэсэн: нөхөр, туслагч, зөвлөгч, мөнхийн лагуул болдог, Үүинй учир түүнийг ямагт хайрлах хэрэгтэй, Ном хэдэн зуун мянтай жилийн хөдөлмөрийн | хүчээр буй болсон үнэт бүтээгдэхүүн. мөн, Эх орны дайны үед Леннияграл хот 900 гаруй холог дарийп утаакд умбаж өдөржин, шөнөжин харанхуй байлаа. Ё Ленииградчууд цэвдэг мөс дэр- лэж, шунгинах сум тоолж, өлсгөлөн өвөл хэдийг Элээж төрөлх хотоо хамгаалж байсан. Тэгэхэд тэдэнд баяр баясгалан, ялах итгэл зориг, ирээдүйгээ харах хүчир сэлбэг нь ном байлаа, Тэгэхэд ном бариагүй цэрэг, дарга, ард иргэн хэн ч бай-- сангүй Ээ| Тэд номын хүчээр өлс гөлөнг мартаж, хүйтнийг “хариаж, үхлийг үл тоож байв, Пролетарийн нэгэн бэйшшигийн төлөө ид тулал- 2 лЛаж бай- ухаж байхал. Нь ов зааралдсан юм. Тэрээр хоер шуудай ном хийж хог шороог. нь арилгаж, нямбайлан хямгадаж байв. Учрыг асуувал «Ном болгоныг Хү- ний амь гэж авар!» гэсэн даргын ту шаалыг гүйцэтгэж байгаа нь тэр гэ- нэ! Үнэнхээр цэрэг эрс. өдий төдий цомны «амийг» үхэлтэй өрсөлдөн байж аварсан байлаа. Тэгээд сурах бичгүүдийг сургуульд шилжүүлэн уран зохиолын комуудыг дивнзийн- хээ номын санд «бэлтгэн» нийлүүл- жээ. о Газар шороо, »х орныхоо. төлөө тулалдаж байсан манай цэрэг яа-- гаад тэр хоёр нэгэн номын төлзө амиа өгч байгаа вэ? гэсэн асуултыг хоёрхон үгээр хариулж болно. Ном бол эх орны нэгэн баялаг, | тэлний цөхөр туслагч, зөвлөгч, дагуул нь байсан учир «Ус, агаар» нь байжээ Ном маань байлдаж байжээ, Одоо энх амгалан амьдралын цаг ноор- хож байна. Тэглээ ч гэсэн тэр хатуу хэцүү үенйн дунд амиараа сольж авч байсан ном маань эх оркы бая лаг ард түмний дурсгал, түүний он дарааллын бичиг түмний бахархах баялаг хэвзэрээ нийтийн хүндтэй ги шүүн болж ягпа, Үүлний учир та нар ломыг хайрлах хэрэгтэй. ПИОНЕР СУРАГЧИД ЗОХИОЛЧДЫГ УРЬЖ. БАЙНА Нийслэлийн олон арван сургууль дорхи зохиолчидтой уулзахаар урилгаа илгээсэн байна. “Төрийн шагналт зохиолч С, Эрдэнэ, зо. хиолч Ө, Баасанжав нарыг нийслэлийн 1, 21, 11, 16 дугаар сургуулнуд, Төрийн шаг налт зохиолч Ч, Лхамсүрэн, залуу 30-» хиолч Ж, Дашдондог нарыг нийслэлийн 12, 3 дугаар сургуулиуд, Төрийн шагналт зохиолч Ч. Чимид, зохиолч Ж, Шагдар на рыг 24, 22 дугаар сургуулиуд, ахмад 30--5 хиолч Ц. Уламбаяр, залуу зохиолч Г, Сэс мээ нарыг 14, 95,18 дугаар сургуулиуд, зохиолч Б, Бааст, Д, Содномдорж Наез рыг 21 5 дугаар дунд сургуулиуд уулзаг хаар урьсан байна, . НХАЯРУУЛАЛ фрог-т-о-т-г-- иг от-иат-аг-ат-а” атат-өтатиты Улаанбаатар хотноо болж өнгөрсөн олон улсын ша тарчдын тэмцээнд залуу шатарч Үйтүмэн 17 тавилаас 12 хожиж олон улсын мастерийн зэрэг хүртэж,өөрийн орны шатарчдын нэр алдрыг даян дэлхийд дуурсгав. «,.Залуу шатарч Үйтүмэнгийн хичээнгүй зүтгэлт шаргуу довтолгоотой нүүдлүүд надад их таалагдлаа» тэж Зөвлөлтийн шатрын. гавьяат, дасгалжуулагч -Р. Нежметдкнов үнэлжээ. Мастер Үйтүмэн сүүлийн гур ван жилд тун түргэн хугацаанд цоорон гарч бий авьяаслаг шатарч юм. Ө9 э-ч»-аг-ат-ат-ан от-ит-ит-эт-иртан ст-ат-өт-ат-ат-ат Одоогоос хэдхэн жилийн өмнө би- овоо удчихлаа. шүү! Одоо ч овоо бо лээ, Бяцхан шовгор бор хүү дөрвөн 00 биз дээ гээд нүдээ ирэмлээ. : ханатай бор гэрийн үүдэнд хулган зог Бяцхан бор хүү юу ч дуугаралгүй сож байснаа зүрх, гарган ороод зөвхөн инээмсэглэв, Өвгөн нас ахма: --Өвгөн ахаа| тантай. шатар дын хувьд цагаан шатрынхаа ноёны гэж, ирлээ гэж хэлээд толгойгоо өмнөх хүүг хоёр алхуулан түлхспээр жихал нь: 2 ї өвгөн буурлын довтолгоон эхлэв. 1а ч давшуулаад л бай! Би ч бас дав- шаад л үзье гэсэн: шиг туранхайвтар бор хүү шанаа. тулан бодлогошрон нүү л байв. Өвгөний жижигхэн гэр халуу дүүгэж, өрсөлдөгч өвгөн, хүү хоёр ань. мана л. үзэлцэнэ. Хашрын хувьд бод хожиж, за хө тоглох уу?гэ хэд нь дуугүйхэн бас нэг тэргээ ши» дэж өглөө, Олзонд олзуурхсан өвгөй хожих тавилантай гэсэн шиг ховлог- лон авлаа Ноёны нүүр ма тавих маа- -» Уухай| Чамд чинь заагаад өгчихсөн биш! инээмсэглэснээ За яахав! гээд модон орныхоо дээд туургат шургуулга өөд -- Хүү ухасхийн очиж ран өвгөний өмнө тавиал өрж эхлэв Өвгөн руун дээрээ санаа чн бид хоёр хэдэн нүүдэл гэж өвгөн Тэр байна галын та заалаа. сээр шатрыг авч- эээмблэн хамрынхаа гамхиш эрхий ху гогшоод шор хийтэл тат- чинь тоглолгүй инг эснээр онгойж дараа И.В. Дубровицкий В. В. Орлов. - Энэ яриаг нэг захидлаар эхлэхийг тэр эмч хариулсан байна бид хүснэ, Үүнийг хүн эмнэлгийн Эмчийн энэ үгэнд чухам юу агуу- дунд сургууль төгсгөж бага эмч болох лагдан байсныг залуу сэтгүүлч гэж байгаа нэг бүсгүй бичсэн юм, Үнэнийг хэлэхэд тэрхэн үед эс таав- Цаашид суралцах явдлаа үргэлжлүү- арлажээ. Бас энэ хүн хүмүүст тун дэн их эмч болох хүсэлтэйгээ уул их хайр халамжтайг ч үзэлгүй өнгөр захидалд дурдаад, төгсгөлд нь- гэв Чээ. : гэнэт тавьсан асуудлыг сийрүүлбэл: Бид. арвац шюилийн дайбаа глэ эмчийн «тухай дахин сонссон бөгөөд «Сургуулиа төгсмөгц намайг юу ! тэрээр хэдийнээ эрдмийн цол зэрэг хүлээж байна вэ? Би хэдийд их эмч болох гэсэн зорилгоо биелүүлэх бол 138ч. мужийнхаа хамгийн сайн ажил- Гуниглалтай бөгөөд эрээн бараан лагаатай больницыг удирдаж байна, явдал намайг угтах гэж байна.» гэжээ Түүний эмчлэн эдгэрүүлсэн хүмүү- Тэрчлэн ямагт нэг хэв маягийн сийн хөдөлмөрөөр знэ шинэ больни- юмыг би хийх болно. Энэ бол тун цын барилга баригдсан нь хамгийн уйтгартай! гэж цааш нь өгүүлсэн гайхалтай юм. Энэ бол хүнийг хайр- байна. . лан энэрэх гэгч юу болох, ана хайр халамжийн хариуг хүмүүс яаж хариулдагийн баримт мөн. Алив хүн олон түмэнтэй ажиллаж амьдарч байдаг, Гэтэл хүмүүст чиний Зөрчилд орно гэдэг энэ биз дээ? Энэ захидлын талаар бид нилээд бодож боловсруулав. Тэгээд юу гэж шийдсэн бэ? Эмнэлгийн мэрэгшил зонгон авч байх цагтаа энэ! охин хайр халамжгүйг олон түмэн мэдвэл эөрийн ирээдүйн амьдралын замыг яахав? Нийт олноор чамтай хамт эцэст нь хүртэл тунгаан бодолцсонгүй ажиллах хүсэлгүй байвал тэдгээр Эмнэлэг бол юуны урд хүнийг энэрэн, олныг буруушаан зэмлэхэд бэрхтэй сайрлах явдал болох тухай өөрийн билээ. фрээдүйн мэрэгшлийн хамаг чухлыг энэ бүсгүй ойлгоогүй ажээ. Хүнийг энэрэн | хайрлах үзлээо Тэгэхээр яах вэ? Нэр алдраар хөө цөлдөгч, амин хувиа хичээгчид амьд ралд аль овоо тохиолддог “биз дэг? аман хаган бол осол ЭНДЭГ Ийм хүмүүс үнэхээр байдаг уу? Байлгүй яахав Амиа хичээх, алдар Нэг тохнолдлыг санацгаая. Манай нэрээр хөөцөлдөх нь алс ход хүргээд едакцид ажиллаж агсан .» нэгэн өгөх найдвартай унаа биш, хүмүүс зтгүүлч албан. томилолтоор Воло. эрт орой алин боловч түүний цэвдэг годек муж орох хэрэг гарлаа. Тэрээр хоосон сэтгэлийг мэдэх болно. Тэр ааг залуу эмчийн тухай өгүүлэл цагт ямарч эелдэг сэтгэлтний уран Жичих ёстой байв. Энэ эмчийг өвчтөн халхавч аварч үл чадна. ль өндөр үнэлж хайрладгийг сэтгүүлч Одоо өөр нэг захидал үзье. чэдэж байв, Магадгүй, энэ ярина уул захидлын Хот газраас хол Орших хөдөө эзэнд ч тус болж юу магад, лутгийн жижиг эмнэлгийн газар, «Над өөр хандаж ярих хүнгүй Эрдэм шинжилгээний институт болон учраас би танд бичихээр шийдлээ. -айтар тоноглогдон төхөөрөмжлөгдсөн Би одоо 17 настай, 11-дүгээр “МНнэлгийн газарт ажиллаж, байгаа ангид суралцаж байна. “өрийн нөхдөд тэр, эмч, найдаж. Хэзээч би нийтэч зан төлөвтэй тудаг нь ярианы. явцад ироан хүнд байгаагүй бөгөөд ялангуяд одоо үел ”дорхой болов. өөрийн ганцаардмал байдлаа ойлгож Тэгээд, хөдөө гадаа. явалгүй, «Одэло «байна. Амьдрал, сургуульд болж буй ртэл яагаад эндээ. байгааг асуухад» бүх зүйл үеийн чєс эмсгт ХӨНДИЙ Дд хүмүүс ингээд дасчихжээ гэж тасархай оршиж байсан болохоор ! --Үйтүцэй хаа тг танд- ц шионер бид. баярлалаа. х --Төн шиг суга! болохыг хүсдэг. нь болох морин шалааг сан лаа. -- Уухай гэм бас тэмээн гээд ноёноо булан өөд татахад хоёр хүүгийн хосолсон «цод» дайрлаа. Ин- гэж л энэ хүү тэр өдөр багшаа анх удаа хожсон юм, Түүнээс хойш Үйтү » омэнг Говь-Алтай дунд сургуулийнхан манай шатрын аврага гэж нэрлэснээр ухаар- дуяаа хирсон «Үй түм» хожиж яваарай гэж билэгдэн ерөөжээ.” Гурван тамирын шугуй нь Үелзэнхэн найгана. Гурван живаа мөчир нь Туялзанхан ганхсан идээ ЭЕЛДЭГ ЗӨӨЛӨН БАЙХ НЬ ЯМАР ХЭРЭГТЭЙ БЭг над одоо сайн найз нөхөд алга. Аав ээжтэйгээ ч ялгаагүй хөндий хүйтэн харьцаатай. бүтэн арван үг солих өдөр ховор тохиолдоно. | Сургууль дээр ч над найз нөхөд алга. Би хү- мүүстэй ярьж хөөрч ер чаддаггүй юм. Яаж шүү, энэ байдлаас гаргахыг бүү мэд. Хүмүүст ямар ч хэрэгцээ үгүй хоо сон хөндий амьтан гэж өөрийгөө бо доход тун хэцүү санагдах юм. Эрхэм редакцийн зүгээс тусламж авна-гэдэгт хатуу найдаж байна. Юу сийвэл зохихыг зөвлөнө үү. Кисло- водск хотын Прокофьевын Валя» гэ жээ. Огторгуйн нисэгч нарын хувьд хамгийн бэрх шалгалтын нэг нь га. даад ертөнцөөс бүрэн тусгаарлагдсан өчүүхэч гасалгаанд орших явдал мө- нийг бид мэднэ. Чухам энэ шалгуур туршилтыг санаа сэтгэлийн | өндөр хатуужилт хүмүүс давж гарна. Аа тэгвэл догшин этгээд ааш зангийн ул маас Валя бүсгүй мннь чи тиймэр- хүү тусгаарлагдсан тасалгаанд ор- жээ. 5 Валя болон бусад нилээд бага- чууд өөрсдийгөө яагаад ганцаардмал гэх болов? Энэ нь бидний бодоход эдгээр нө хөд өөрсдийн эргэн тойронд “байгаа хүмүүсийг хайрлан | хүндэтгэдэггүй- гээс болж байна.. 39 За тэгвэл иймэрхүү санаа бодол- той яаж шүү тэмцэх вэ? Үүнээс аль болох гүргэн ангижрах арга юу бай на вэ? Чи хүмүүсийн тул амьдарч байгаагаа: юуны өмнө ойлгох хэрэг- тэй. Тэгж ойлговол бүх юмс учир хол богдолтой болж ирнэ. Чухам ингэвэл Валя болон түүн- тэй төстэй адил хүмүүс ганцаардмал санаа, олонд хэрэгцээгүй гэх бодлоо” орхих болно. Тэд хүмүүсийг хайр- лан хүндэтгэдэг болж, -тэдэнд өөрс- дийн хэрэгтэйг мэдэж ирнэ, Өрөөл бусад хүн ардыг. вөрсдийн дотно хү- мүүс үздэг “болсон. цагт .дээрх санаа бодлоос ангижран салж болно. ЭГЭЭ барахгүй -өвгөн-загхүү минь нэрдээ то -. ” нүүсээр эцэст нь өндөрдүү биетэй, ту шэнэ ол, 5 1 гаа хайх дэлбэж ийм сєзар шатарч өвгөц ахынхаа хам14ар -нрж . бүсийн уулзалтанд “оролцоно гэхээс Үйтүмэн- гийн сэтгэл хөөрч нойр хүрэхгүй хөр- зөөсөөр шөнө думд өнгөрсөн хойно унт жээ.Хашир догичуудын дунд ганц хүү суудал эзлэц суулаа, “Тэд ээ дээ хөөр хий энэ хүү ч юу л 08заав гэж дээ гэсэн шиг хооройдоо шатрын гараа, хожлын тухай. хүүрнэлдэнэ. Тэгтэл тэр хүү, янз янзын гараагаар гэ ранхайвтар, халзан өвгөнтэй. үзэлцэ-| хээр өргийн хоёр талд суулаа. Тэгээд гоомой нүүж тоогүй хожигдох болсон доо харамсан, бухнмдаж болдогсон: бол нд шидээр хувиргах хүсэл оргилж байснаа. Бүдээ багшаа! гээд өндийт: цар тусч,өглөө болжээ. Анхны нь шат рын: багш Бүдээ аль хэдий нь ирчих- сэн сэрэхий нь хүлээж суув, Үйтүмэн зүүдэлжээ. Хүний хүссэн хүсэл ной- ронд нь хүртэл үзэгддэг баййа. шүү. Үйтүмэн 8 дугаар ангид байхдаа бү- сийн уулзалтанд оролцож, 10 дугаар ангиас эхлэн шатрын ном үзэж, нойр хоолоо хасан суух болов. Юмыг 0а- гаасаа тууштай сонирхон оролдох сай хан юм даа! Энэ.хүү ингэж л хүүхэд ахуй цагаасаа хүсэн дурласан шатар таа шамдан мэрийсээр яваад олон ул сын шатрын мастерын болзол ханга- лаа. Д. Аюуш Ямар ч хариу талархал хүлээн горьдолгүйгээр чи бусдад сайн сайх- ныг бүтээж болохоо байнга санаж байвал. зохино..Хүмүүсийг хайрлах тухай ярихдаа бас хайр ивээлд учир ялгаа байдгийг мартаж болохгүй, Хү нийг хайрлах манай хайр ивээл бол -алив юм ялгаагүй таалагдан байдаг . сайн сэтгэлтний хайр ивээл хэрхэвч биш, Бидний хайр ивээл дайчин. хурц билээ. Арчаагаа алдсан муу амьтадтай бид -эвлэрэн амьдарч ер чадахгүй. : Хүмүүсийг ариун дээд: ёсоор хайр зан энэрч байсны нэг гойд сайхан жишээ “баримтаас татахыг бид хүсч 77 байна. Белгород хотын сурганы. дээд сургуулийн оюутан Наумовын” хиаг бид авч үзье. Энэ нь шашин бурханд итгэдэг” Таня охинд хариу болгосон юм. Бас вөр нэг охин Галягаас тан Наумова захидал авчээ. Амьдрахад бэрх хэцүү байгаагаа энэ охин бичсэн байна. Юу гүүний аав ээж нь шүтлэгтэн хүмүүс: болохоор охиныхоо сурах, амьдрахад санд тотгор хийдэг ажээ, Тэгээд оюут тан эмэгтэй энэ охинтой захидлаар харилцдаг болов. Нэг удаа Наумова захидал авсан. нь: «Одоохондоо энэ дал бичихгүй байхыг гуйя. Бид энд амьдрах вүвэгүА болоод явлаа. Галя» гэвэл, | хаягаар захи-. ит 3 Үй оюу- 0 Эг3й13 “БР оо ЭН б-28 Ё: гэжээ. - : “Тэгэхэд нь Наумова:. «Манайд ї яваад ир» гэсэн цахилгаан илгээв, .. Тэгээд одоо хамт амьдарч байна... эд Галягаа сургуулий нь төгсгөхийн |. тул Наумова сурган “хүмүүжүүлэх. ухааны дээд сургуульд гэрээр сур- . даг болж ажилд орлоо. 7: Ийнхүү хар элгийн хүмүүс хамаа- тан эгч дүүс. боллоо: Энэ бол ёстой | ариун үнэнч-эелдэг зөөлөн сэтгэл хү | нийг “хайрласан энэрэд, халамж мөн. . БЬ 28. 23. 24. 96. 2317. 28. 29. 80 ХУ гаар сонинд Хариуцлагатай эрхлэгч, лэлийн эрэгс ванн, хэвлэв. А--23258 2» Индекс-1 4140 Үргэлжлэл бий. Түрүүч нь 20. БЭ МЕЙ ллант манай Чийг л дал сай ай, -:: Энх АМГАЛАН . ЭРХ ТӨГӨЛДӨР СУРЧ БУТЭЭЖ АМЬДАРЧ БАЙНА. УУЧїн 21 дэх жилдээ б --0-22-2д 1965 33 (917) д уйл: С - гэртээ хэдүүлээ байдаг вэ)? зэ нар гурвуулаа, дөрвүүлээ, долуу лаа, арвуулаа,,, гэж янз янз хариул нө, Харин «Мапайх тоймгүй олуулаа, Зөвхөн гэртээ байгаа хүүхэд маань одоо гоор иаян найм байна» гэж хариулах хүн байх юм. Энэ бол өнчин хүүх дийг асран хүмүүжүүлэх тззар юм. Эилэхийн асрагч багш гартай уулза хад сурч хүмүүжиж буй хүүхдүүлийнхээ гухай ярихдаа: Ё --Эр өсч эсгий сунана гэж үг байдаг шүү дээ, Арван зургаа, долоо хүрэхээр хүүхдүүд маань ачийг ачаар хариулах гэж эх орныхоо дуудлагаар чигзэ олоод сурлага хөдөлмөрийн их аянд: гарцгаадаг юм, Тэд маань айлын зэрэгтэй ёл болж, ам бүл ёепөр, жаргал дүүрэн сайн сайхан явж “байна, Зарим нь гадаад, д0 Танайх хэд та 3.1:3118 ТЭХ 2 23! Шингэн 2ь ТЗЭ Ш ШЭЛИГИ Я| Ш Ш Б. И. Лениний Нэрэмжит Монголын Пионерийн ордон сүндэрлэн, улаан бүч тэй пнмонер сурагчдын баясгалант дуу цуу райтаж байгаа знэгазар хувьсгалын өм нө өдий төдий хүрд сувраг эгнэж, хүр дэнд тавьсан хүүхдийн гаслант дуу Ггин- гэнэж байсан юм. Гэтэл одоо түүний суурин дээр эрх хүүхдийн баясгалант дуу цуурайтаж байна. Энэ юутай сай хан бэ? : огмтУтмР 7 0мтеттмуу мэт 0 Эл цөмөөрөө эрх жаргалын ивээлт нар-үндсэн хуулийн ачаар баяр баясгалантай инээж байна. Аз д 2 жаргалтай | манай | хүүхдүүд тив 0 дэлхийн анд найзуудтайгаа гар д гараасаа барилцан сурч хөдөлмөр 6 лөж дуулж цэнгэх эрхээр бүрэн хач гагдсан юм, Н ДОРЖИЙН авсан гэрэл зу ” “аг бҮ7 ММ ли ммтммхалх муихмохөл мэмтрмохрууАБмМУулмРэцжэтылчилэ Ут: »2 дугаар сарын | эрхээс Г Хэм ---лээээээрэЭээн алжалжлаллахта/ учаналалналлахна! улаа вагсанж! АНХНЫ! цас бударсан Ариухан цагаан талд Амралтын өдөр тоглодог Эх орондоон би Эрхтэй билээ Анхны цас шиг Ариухан байхыг Хүсдэг билээ, Аянчин шувуулытг зэлтутлсэн Аялагхан хаврын улиралд Амралтаа ёваад Х-Рэд-- Эх орондоон би Эрхтэй билээ Аянчин шувууг Асран хайрлахыг хүсдэг билээ. “Нь ЛгГтА” “2РТЕ/ ТҮПВ”ҮИТЛ) СЖЭТЭ/ОҮГЕАГТЧЖА” ОҮНШЛЫГ ҮИВАЛЧНА/. СУРВАЛЖЛАГА тоодын зусгай. мэргэжлийн сургууль вур сэд суралцаж байна, ЗХУ-ын Ленингра дөд Баяган, Москад Цэрэндулам, Маг интгорекод Болдбаатар, Оревбургт Тог төх суралцаж байна, Зуныхаа амрал таар ирж санан мөрөөдсөн сэтгэлнйн минь цайлгаад явцгаасан. Харин Балган ма8ань хотод ирчнхээд гэрээрээ оролгүй буцчих сан байна билээ., Чулуунбатаарыг та нар таних байлгүй, Хөдөө аж ахуйн тэргүүннй сайчуудын зөвлөлгөөнд орол Учах/ийнг авн/ -иирл чянжланал Эх оронмооодо ба эрхэнсї Цэнгэлтэй зусланд очиж Цэнгэгхэн усанд сэлдээг Эх орондоон би Эрхтэй билээ ! Арвун ус ї ) Цэлмэгхэн зуны өдрүүдэд | Амгалан байхыг хүсдэг , билээ Алтанхан намрын сард . Ё Анхны хонхон дуугаар Ангидаа яаран ордоог Эх орондоон би 5 Эрхтэй билээ. ! Анхны хонх 2 Ашид жингэнэхийг Хүсдэг билээ ! цож байсан грактор-комбайнч хүу, Чу луун, Тулухан хоёр Баянцогтын сангийн аж ахуйд дөрөвдэх жилдээ ажиллаж бай яа. Марангэрэл, Аятаицэцэг нар ноосон вэхмэлийн үйлдвэрт бас л сайн яваа. --Олоо гэртээ байгаа хүүхлүүд тань юу хийж байдаг юм бэ? --Зарим. нь нэцэрлэгт, зарим вь сур туульд сурч байна. Энэ жил арвап. зур гзаи хүүхэд нэгдүгээр ангил орлоо. Хам тийп том нь тухайлбал 5 онцын эзэн, «Д. Напагдорж» тэмдэгтэн Халзай, . вигөрсөн зун Болгарын олон улсын пионерийн эзус- лайд амарсан бСосор вер аравдугаар ангид сурч байна, Бур --Танайхан зувыхаа амралгыг яам өнгөрүүлдэг вэ? -- Манайх хувьдаа зуслантай. Машинаараа холын замд гарч, эх орноороо тойрон аялдаг. Өнгөр сөн зун Налайх, Шохойн заводаар явж үзэцгээсэн, Нилээд хүүхдүүд СПөгвөгөӨ рийн зусланд амарсан, Хөлөлмөр-аамрал тын зусланд ч явцгаасан, тусгай тохилог »-- Нэгэн тэрт ийм олуулаа байх яр виттай юу? -- Яалаа гэж! эвийг хичээж, эгч дүү шиг ижилдэн нөхөрлөхөөр зовох юу бай. хав тэж захирал Ц. Долгорсүрэн гуай. бахархан ярив. Амьдралын иэгээхэн зол гүй явдлаас төрүүлсэн эцэг эхээсээ хагац сан боловч Улаанбаатар хот дахь ём чин хүүхэд асран хүмүүжүүлэх газар ачит төрийнхөө нар шиг ивээлл амьд дарч сурч, ажиллаж байгаа аз жаргал тай хүүхдүүдийг өвдрөг яваа гэр бүлийн ХЭМ ҮУЭЖж нэрлэж болох биэээ, С. Жамсранжав Жохе-сжсос-жоОн-Б о-О состэєохо-єєоөожо. Тариа ногоо хураах у намрын нүргээнт ажил 0 эхэллээ. Ахлах ангийн Ї онгорын риг сурагчид уламжлалт цу- ваанд ч оролцлоо. Нийслэлийн цэж хүршгүй тэр их талбай 10 жилийн 18 дугаар сургуу. хүүхдүүдийн бүтээлч хөдөлмө- лийн үүднээс олон хүүхэд суул гасан машинууд хойт зүгийг чиглэн 8 цаг тасралтгүй давхи саар ой модоор битүү бүрхэгд- сэн өндөр сүрлэг уулсын энгэр рийн үр шимээр ийнхүү өнгөлөг, өөдлөг, ургац сайтай харагдах ажээ. --За хэдүүлээ нийлээд бри гад болон ажиллана гэж Гонго- дэх зусланд хүрэлцэн ирлээ, рыг хэлэхэд: Гол горхи шоржигнон урсаж, - Тэгэлгүй яахав, Харин тэ хөхөө шувуу хөвчийн модонд гэхдээ ЗХУ-ын сургуулиудын донгодон, түмэн цэцэг өнгө бу лаалдан-ургасан үнэхээр үзэсгэ лэн бүрдмэл сайхан байгальтай энэ газрыг Өдлөг гэнэ. Тус сур үйлдвэрлэлийн бригадын турш- лагаар багшгүй өөрсдөө бие даан ажиллана шүү гэж Цэнд сүрэн дэмжлээ, Ингээд л Гонго ГОНГОР хийж социалист уралдаанд тү- рүүлэгч туг авч 80 хоногийн НөЄХНїЧГЇЄ гуулийн хөдөлмөр амралтын рын бригадынхан 12 хүний, бү турш алдалгүй хадгалсан нь зуслан ажээ. Их тариалангийн рэлдэхүүнтэй ажиллаж эхэллээ, бүр ч алдаршууллаа. Энэ бод талбай руу саяын ирсэн хүүх- Анхандаа ч овойж товойсон бү бригадын хамт олны эв нэгд дүүд уралдан гүйцгээлээ. Хэн тээл гарсангүй, Харин ӨЛӨр дийн илэрхийлэл бөгөөд эцэж хүнгүй хаврынхаа суулгасан ИРЭх бүр ахисаар, Сангийн аж үрийн болцыг үзэхээр уралдаж яваа нь тэр! Хамгийн түрүүнд 2Камбал охин, дараа нь Гонгор хүү, тэ гээд Цэцэгээ, Галиндэв, Хаш- хүү, Батболд нар байцааны тал ахуйн шагналт уралдааны 7 хоногийн ажил эхэллээ. Бригад бүр гал цогтой ажиллаж байна, Тэр олон дотроос Гонгорын бри гад 12 га газрын сонгины зэр- лэг зулгаан маналт хийж, 1658 ядрахыг мэдэхгүй эрэмгий ажилд ладаг хөдөлмөрч хүүхдүүдийн шинж төрх, Тийм ч учраас бригадын дарга Гонгорыг нийс» лэлийн сургуулиудын хөдөлмө- рийн уламжлалт 8 дугаар чуул ганд оролцуулахаар хамт олон өФ бай руу орлоо. : кг сонгино хурааж ачжээ, 15 нь санал НЭГТЭЙ. СОНГОЖЭЭ. Болц нь ханаж: бондойтлоо машинд 60 тонн ногоо ачиж, П.ЭЖанчив УС хумьсан байцаануудыг 7Камбая байцааны түүвэр хураалт 75 2 ,ХӨЛСӨН Д АЛ, ХӨДӨЛМӨРИЙН үр хараад, тонн хурааж ачжээ, Ажлынхаа С Нийслэлийн -шиснёр сурагчид зун цагий ? 53 - Яасан гоё вэ? Ямар том зав зайгаар 32 тонн ногооны д вис ийнхаа мралт . й үйлдвэр-хөдөө аж ахуй барилгын салбарууд, хот 0Но3 Зар ургаа вэ? гэж хашгирлаа. Нө- багтаамж бүхий зоорь засч хижуулах ажилд идэвхтэй оролцож хөдөлмөрийн өндөр ам жилт гаргацгаав, Өнлгөрсөв зуныхаа амралтаар нийслэлийн 3155 пионер су рагчид хөдөө аж ахуйн нэгдэл, сангийн аж ахуйнуудын дэр гэдэх хөдөлмөр амралтын 10 зусланд 1995 сурагч үйлдвэр барилгын салбаруудад ажиллаж улсад хагас сая төгрөгийн ашигтай ажил хийв Эд зөвхөн ажил хийгээд зогсохгүй, танхимд үзэж заалга сан хичээлээ бататгаж хүнсний ногоо тарьж арчлах хураах хөдөө аж ахуйн машив техник багаж хэрэгслийг эзэмших, морь унаж эмнэг сургах малаас гарах ашнг шим бүтээгдүү нийг ашиглаж сурах зэрэг төрөл бүрийн мэргэжилд 8332 су- рагч сурчээ. Хот орноо тохижуулах ажилд 7000 гаруй пионер сурагчид ажиллаж олон наст ургамал ерхөг согооворын үр 3тонн гаруй түүж, гудамж їазпэрлэгийн мод цэцэг тарьж арчлах ажилд идэвхтэй оролцов Нийслэлийн пионер сурагчдын зун цагийн энэ бүх ажил нь улс ардын аж ахуйг хөгжүүлэх 8 дугаар 5 жилийн төлөв лөгөөт зорилтырР амжилттай биелүүлэхэд манай пионерүү дээс нэмэрлэсэН хөдөлмөрийн амжилт юмаа. Ж. Нацагдорж хөл нь ч даган уухайллаа, Ми- ний тарьсан мөр, миний арчил- сан байцаа, миний тордож ма насан ногоо гэж тэд ам амандаа шуугилдлаа. Нүдний хараа гүй- янзалжээ. Ингэж бригадын хэм жээгээр өдрийнхөө төлөвлөгөөг 225-412 хувь биелүүлж шал- гарчээ, Эд 7 хоногийн хуга цаанд 2158 төгрөгийн ажил Нэгдлийнхүү Нийслэлийн 23 дугаар дунд сургуулийн 10-а ангийн сурагч Тогоо хоёр жил дараалав зуныхааа амралтаар Төв аймгийн Эрдэнэ сум Монгол-Уи гарын найрамдал нэгдэлд ажиллахдаа хамгийн дуртай ажил нь хадлан гийн ажил болжээ. Тогоохуу өвлийн нөөц өвстэжээл хураан авахад үеийн олондоо дууриал болсов. төдийгүй | нэгдэлчин олны дотор нэр нь алдаршжээ, Тогоо өвс хадах өдөр бүрийн төлөвлөгөөгөө 250--4300 ху виар биелүүлж хадсан өвсөөрөө 3 нуруу хийжээ, Сурагч Тогоо өнгөрөх намар Борнуурыв сангийв аж ахуйд очиж, 0,25 га газрын төмс ху раан ялгаж савлах ажил хийж хөдөлмөрийн аврага болжээ. Төегоо хүү сурлага хөдөлмөр хоёрыг хослуулан хөдөлмөрлөж, ирэх хавар 10 дугаар ангиа амжилттай төгсгөхөөр эрдэм ноидоо хичээн суралцаж байна Ж. Гомбосүрэн, ПИОНЕРИЙН БҮСЧИЛСЭН ЭРГҮҮЛИЙГ ХЭРХЭН | АЖИЛЛУУЛАХ В9?. «Пионерийн бүсчилсэн эргүүл ямарбайх лийн ажлын чанар, хариуцлагыг валжлах идэвхтнийг» ажиллуулж вэ? Хэдийд ажиллах вэ? Юу хийхвэ? зэ үе үе шалгав дүгнэж эргүүлээр дайчин хуудас, ханын хэвлэлүү: рэг олов асуулт тавьсан хэд хэдэн Захилал илэрсэн ажлын сайн, муу талыг дийг тогтмол гаргаж байна, Пио- Батчэ” Мсэх Бий ыг хивэг: Эл бүхэнд мэвцсЭ ТооаатоЛдын в ЗӨВЛӨ хамтран лрилцаж, цаашид яаж нерийн бүсчилсэн эргүүлд гарч н ажилтан ЯУ Якамбалсүрэнгийн өгсөн хариултыг юРБАХ ажиллах талаар тогтмол заавар, байгаа, бүлэг салаад нь бүлгэмийн - Ф 9---!-П-П-П-П---г-г02-21-700 зөвлөлгөө өгч ажиллана. Пионе 208лӨлөөс өгсөн үүрэг, даалгавар миниал ни ланнь лу ЧННА. “аниа ЛяВнны ЛА Лав” ЛИВБА/ удна авна /НИВ.” гааны авна. Пионерийн бүсчилсэн эргүүл Нь сургуулийн дотоод дэглэм, нийг- мийн хэв журмыг нарийн чанд са хиулж, хүмүүсийг хүндэтгэх үз аль хэсэг дээр ямар үүрэг даалга вар биелүүлэхийг бүлэг, салаа- лын пионерүүдэл сайтар ойлгуулж ажлыг ерөнхийд нь пионерийн ах рийн бүсчилсэн эргүүл нь өөрийн хариуцан ажиллаж байгаа хэсэг дээр сурлагаар хоцрогсод, сургуу: ажлаа цаашдынхаа ажилд санамж, удирдлага болгон түүний биелэлт, зохиосон тодорхой бичиж, ль ба нийгмийн хэв журам зөрч 42жЖжиллахад зориулах тусгай тэмдэг ЛИЙГ ТӨЛӨВШҮҮЛЭН ТОГТООХ. сургуу лах удирдагч хариуцан удирлвал сөн сурагчид эд хогшил гэмтээх, ль завс | ичээ. таслагч, 0 й ё. 2 - ХӨрУгЭГо ХЗүӨлє пи ЭРЭДЭС, сүйтгэх, хана туурган дээр элдэв ХИ СЭН ажлаа улирлаар нэгтгэн : Й ГА Й дүгнэж йлагна- лийг явуулж ариун цэвэрч. соёлч Пионерийн бүсчилсэн эргүү зүйл эрээчигчдийг илрүүлж, зог- ЛҮгнэж, нийт сурагчдад тайла боловсон байлалд сургана Тэгэх- лээ анслаа зөвхөн сургуулийн хү рээнд явуулж багш нарын ажил лагаанд туслана, Бүсчилсэн эргүү лийг гаргахлаа бүлгэмийн зөвлөл гарч байгаа сурагчид нь бусдаас ялгагдахын тулд зүүн ханцуй дээ рээ «ПБЭ» гэсэн 8 үсэгтэй нэгэн маягийн таних тэмдэгтэй байх шаардлагатай, Бүлгэмийн зөвлөл бол бүлгүүдээс зохион байгуулан соох, шуудан зөөгч номын санчид, ахмад хүмүүст пионер хүний ёсоор туслалцаа дэмжлэг үзүүлэх зэрэг олон ажил хийж болно. Пионерийн бүсчилсэн эргүүл нь бүлгэмийн на. Харин пионерийн бүсчилсэн эр гүүлийг сургуулийн хүрээнээс гар гаж, үйлдвэр аж ахуйн газруул. гудамж орон сууц гуанз-үйлчил- лэл, дэвтрийг хөтлөхийн 55) сургуулийн захиргаатай ярилцан бүлг зөвлөлийн дэргэд зурагчин, сур гээний зэрэг газруудаар гаргаж томилох боловч хаана хэдийл Гаргаж байгаа бүсчилсэн Эргүү валжлагч гэсэн 8-5 хүнтэй «сур- болохгүй. | э, “ ангийн Аяны дүн ам жилтын дээж Өвөрхангай айм гийн пионер сураг чид, Өнгөрөгч зуны хаа амралтаар «Соёл түгээх "8 сарын аянд» гарцгаасан юм. С Аяны ажилд 1042 хүүхэд орол цон 134 хүнийг би чигтэн болгож, 95 хүнийг бичиг үсгийн талаар шат ахиу лан, 173 хүнийг дав тангаар сургасны дээр 1746 хүнд 52 удаа лекц яриа хийж, клуб улаанбу лангуудад 23 сам бар хийж өгсөн бай на. “Концерт 31, үдэшлэг, өдөрлөг, өглөөлөг 01 удаа бэлтгэн 5682 хүнд үзүүлжээ. Аяны бариа боло ход тэргүүний соёл түгээгч пионер су рагчид тодрон гарч ирсний дотор Уянга сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 8-а сурагч МХ ЗЭ-ийн гишүүн На цагдолгор энэ ажилд ОНЦ ИДЭВХТЭЙ орол цон. сүүний тасаг дээр 56 хоног хи чээл зааж. -18 хү нийг бичигтэн бол госноос гадна сүү ний тасаг дээр зо »:41(01910:(0) хүмүүж лийн ажлыг гардан явуулж, олон удаа ярина таниулга хийн, дуу бүжиг зааж өг чээ. Ш. ЦЭНД-АЮУШ (Эвлэлийн ажилтан) хорооны САЙН САЙХНААРАА ИХЭРЛЭЕ ь Ив ижилхэн хоёр охинтой (уулзлаа. Тэр хоёр зөвхөн өмс сөн зүүснээрээ төдийгүй ажил (Сурлага авьяас чадал, зан заш царай зүсээрээ ихэр юм Шиг адилхан юм. |Нэг үгээр Хэлэхэд бүх сайн сайхиаараа ихэр юм, Та иар бололдоо: Эрдэнэсүрэн эгч нь 4 жил дараалан онц сурч байхад дүү Эрдэнэчимэг нь 3 жил дараалан онц Тооны хэлээ» охид, хөвгүүд сорилцлоо, рага тамирчин ангиуламжлалт урьдчилан роос | | | | | | | | | | Төгрөгиинхөн Өвөрхангай аймгийн Төгрөг сумын “бага ” сургууль, БНМАУ-ын төрийн яамд, олон нийтийн байгууллагуу дын үзлэгт эрчимтэй бэлтгэж байна шоад Тус сургуулийн оёллын дугуйлангийнхан “үзэмжтэй сайхан хатгамалтай дэрний бүтээлэг хийж дотуур байрын бүх сурагчдыг дэрний бүтээлэгтэй балгос ор гадаа сурагчид орон нутгийн Цэцэг тарьж ачги. ган сумын төвийн албан газруудыг цэцэгжүүлжээ,. 5 Пионер сурагчнд Баатар Аюушийн тухай түүх дур датгалын эрэлд тарч булан байгуулж байна. Энэ Ч гууль дээр сурагчдын сүйлчлэх өрөө» үсчин, Цайр эмнэлэг” зэрэг салбаруудтайгаар байгуулагдсан 5 а: Сургуулийн тоглоомын буланд үндэсний | төрөл ү рийн тоглоом байна Үүнийг сурагчид өөрснөө 5у луулж хийжээ. Тоглоомын булангаа хичээлийй завсар лага болон чөлөө цагуудаар ажиллуулж баатарчуулад тоглоом зааж сургах, тоглоомын аврага шалгаруулах ажил зохиож байна. Энэ сургуулийн хашаан дахь ав рага том хапын шатраяр сурагчид тоглож . чөлөө ца он өнгөрүүлж. заншжээ. гаа зөв боловсо! гөрүү Я аол6х ПЯЕ: ы Ф Аймгийн төв 5 с ф Сургуультай сум, сангийн аж ахуй, ХОЁР СУРГУУЛИАР ДУУ ХӨГЖМИйн дугүйлан. байх юм Номын санчийн дугуйла с Ё | 3 ! уйлан сурч байна, Эгч нь сайн дуучин бол дүү нь мөн гэж, байлгамаар юм. гэж бодсон ч байж Ч л сайн дуучин Эгч нь сайн бүжигчин бол дүү нь хрэНшлыг мөн лсайн бүжигчин, Эгч нь эелдэг хөөрхөн ааш саад ч атугай «Залуу помын санч» дугуйлан айм м НИЙТИЙН НОМЫН сангий тэргэл бай ла тай бол ДҮҮ нь мөн эелдэг 5, 4 Ш лэргэл байгуулах Ёл дэг хөөрхөн ааштай Эгч ПЬ ГЭДГИЙГ ДУулаад магнай тэнийн баярласан лон ном уншиж, тэмдэглэл хөтөлсөн бол дүү ажээ Ганцхан Ягаанцэцэг ч биш түүний адил Нь мөнл олон ном уншиж тэмдэглэл хөтөлсөн. тээв сурагчид баярлаж тэр дугуйланд "оржээ, С 5 ЭД цомын сангийн үйлчилгээ ном ангилах Хоёулаа хоёр дүүгээ яг адилхан асарч, аав ээж католог бичих, олон нийтийн "ажил хэрхэн явуу дээ, яг адилхан тусалдаг байна. Хэдий нэгэн гэ- лах, хөдөлмөрчдөд үйлчлэх зэргийг заалгаж по» рийн эгч дүү хоёр ч гэсэн ийм адилхан байх со- Уураг сандлын шулам НЭДЭГДЭХҮҮ йнВЭМШНЭ2 Б4С 5) /рталчлах ажилд идэвхтэй 1 граг нин бөгөөд сайхиаа. Бодог гүдээ! 3 ар, анал НА хоёр о 2 ЗЭХашСол хүүхдүүдээ! Энэ толог нилээдийг хийсэн байна хин яагаад юм болгоноороо адил байна Залуу номын санчын нэг онцлог ажил бол вэ гэвэл: Хэн нэгэндээ байгаа сайп сайхан бүх- ном түгээх ажил гэнэ, Өвөрхангай аймгийн ний нийг харилцан сурдагаас тэр ажээ, Тэгэхээр хүүх Шил ргЛЫг ХСАВгийН ЗОҮХДиЙн Бан усЛАС 2 хлэгч Гопчигсүрэн жил бүр ингэж олон дүүд та нар а 8 , л Б л ар ангиараа сургүулнараа ч сайн сай арван залуу цомын санч төрүүлдэг сайхап зан хан бүхнээр ихэрлэж ижилсэж болох юм Ин шилтай болжээ Энэ жилийн хичээл нь эрдэм ГЭЖ нжилсэхэд та нарын нөхөрлөл л шийдвэрлэ мэдлэгийн эх сурвалж болсон номын баяраар нэ, Саяын хоёр охин бол Өвөрхангай аймгийн цээгдэж байна. Хүүхдүүд номтой ийнхүү нөхөр Е лөсөнөөр / й Й 7 5. Тарагт сүмНийсХололнаыг ОЛ ЭРЦГЛЕ : 5 р дунд нь сайн. сайн нь оип сурдаг бол х2Э, гуульд сүрч байна Г. Сэсмээ (Манай тусгай сурвалжлагч) ф)тэххалланаа галаа.” “ва л лалиа “авна, гааны” Лана ГОвНА” гаяхоэ “чан, чадан,” ТаллЛАЬ ЗавЛБА. 7 ЛЛИВА ЯВЛАА. ЧИЛНА 7, /ЧИЛЕЬ./ гүддллн / ЛҮЛИА /ЧИНБА. 7 уулчин Цом хүртсэн анги Жил бүрийн намар явагддаг хөнгөн ат- летикийн уламжлалт тэмцээнээ Арвай- хээр хотын 10 жилийн дунд сургууль явуулж 8 настай баатарчуудаас эхлээд 18 настай цог золбоот Тэмцээний дүнгээс үзэхэд багш Д. Гэнл гээгийн удирдсан 7-а анги сургуулийн ав 2 шалгаруулжээ. Бэлтгэлийг ашиглан тогтмол явуулж байжээ, нэртэй тамирчин болох учир «Багшийн эрдэм шавьл» гэгчээр биечлэн дасгалжуулсан Адьяа Дашзэвэг 2. за». ЇЇ ю ЗАЛУУ НОМЫН САНЧИД ЯпгааниЕцэг номын санч бо лөх юмсан гэж туйлгүй их боддог байжээ, Яагаад гэвэл дуртай номоо уншиж, бас хүм сийн уншихсан гэж хүсэн мө рөөдөж ирсэн номыг “ олж өгөөд баярлуулж байх мөн ч сайхан санагдана. Ягаанцэцэг дөр бүр сургуулийнхаа но мын санд ном уншиж суухдаа: үрйн зохиолын гээд л олон арван 800 гаруй самбаа хүч тамирчин зориг чадлаа | анги болж, шилжин явах тэмцээндээ сайн бэлтгэж цом хүртлээ, Тус ангийн аврагуудаа хичээлийн чөлөө цаг Ангийн багш нь аймгийн байна. Энэ ангийн сурагчдын дот нар спортын өндөр амжилт үзүүлэв. 3, Намсрай (багш) бУ2ггггагэлисТсагс омчэь, ЖУРАЛ БоЛЖ Эс /Хуус 0052) ХАЛүУ Я, ос ӨВӨРХАНГАЙ аймгийн төвийн 10 жи лийн дунд сургууль. дээр «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагчэ сэтгүүлийн уншигадын бага хурал боллоо. Бага ху ралд «Пионерийн үнэн» соний «Залгамж лагч» сэтгүүл уншигчдын дунд гэсэн "лт гэлийг «Пияоперийн үнэн» сонины ажилтан Г. Сэсмэз хийв. Хуралд олон хүн үг хэлж зөвлөв, Ганболд багштай 5-6 ангийн хамт олон «Пионерийн үнэн» «Залгамжлагч» сэтгүүл тэйгээ салшгүй нөхөрлөс» гэсэн уриалга гаргав, Энэ нүүрийг манай тусгай сурвалжлагч Г.Сэсмээ Арвай хээр хотод идэвхтэн бичигч нартай хамгадч бэлтгэв. Ї ШИШ Арвай хээрийн арвай ажил авьяасаараа шалгарагсад ШИШ Т шасээиэцэйшээжс 1 будаа шиг олон хүүхдээс Багш Ж БЯМБАСҮРЭНГИЙН авсан гэрэл зураг ЦБААТАРЧУУД БЗЯТАрРчУУЛ БААТАРЧУУД,БА ЦЭЦЭРЛЭГИЙН НАСНЫ ХУУхДЭХ ЗОРИУААН. М 5 (29) 1965 оны 12 са Багачууд Ч баяртай СУРВАЛЖЛАГА Нийслэлийн 14 дүгээр цэцэр лэгийн дунд анги гэсэн хаягтай цэлгэр сайхан танхимд ороход жаргалтай иргэдийн цогтой дуу “ пууриатан тэдний зарим нь бү жиг хийж бас зарим... нь эвлүү лэх тоглоомоор өндөр гэгчийн ергөгч цамхаг босгочихсондоо баясан сууна. Танхимын дундах хивсэн дээр тоглож байсан хэ сэг хүүхдүүд гэнэт нэгэн зүй лийн тухай. маргалдлаа. Мар таац ингэж үүсчээ, Ганцхан ца гийн өмнө "/Зсэн киноныхоо ту хай ярилцаж байснаа Цолмон --Петя сайн жаалаа гэхэд, Батболд | “-Үгүй Петя муу жаал -- Яагаад тэр вэ? “--Яахав, Петя «чинь ханан дээр шохойгоор эрээчдэг, эзэн гүй трамбай жолооддог, --Тэглээ ч гэсэн Петя чинь баатарчууд Ч баяртай Энэ хэний мөнгө. вэ? Өглөөний ээлжийн хичээл тарж, хүүхдүүд гэр гэртээ ЯзЗ жээ. Харин пионер Ш. Дуламсүрэн оройн ээлжинд хичээллэ дэг найз охиноо хүлээсээр, сургуулийн хашааны хаалганы дэргэдэх сандал дээр сууж байлаа, Ш. Дуламсүрэнгийн нүд нээ нэгэн боодолтой юм өртөгдсөнд яаран. авч үзвэл 40 төг рег байжээ. Ш. Дуламсүрэн төгрөг олсондоо ихэд баярлав. Гэвч энэ төгрөг бол над шиг нзг хүүхдийн юм лавтай мөн, Би 40 төгрөгөө хаячихвал тун эвгүй байх шүү. дээ гэж бо дож, тэр мөнгийг даруй эзэнд нь хүргэж өгөхөөр багшийн хаа үүдийг аяархан” тогшив. (Орой нь сургуулийн мэдээ зарлалын самбарт мөнгө.гээгдүүлсэн хүн сургуулийн эрхлэгчийн өрөөнд ирнэ үү гэсэн зарлал байлаа. 40 төг рөг гээгдүүлсэн нэгдлийн мухлагын худалдагч Нацаг гуай мөнгөө олж баярлав. Энэ охин бол Архангай аймгийн Хайр хан сумын бага сургуулийн сурагч Шагдаржавын Дуламсү рэн билээ. 11 настай бяцхан охины нөхөрсөг, зан, үнэнч шудрага хүмүү жил ганцхан Нацаг гуайг баярлуул сан биш найз цөхөддөө үлгэр дуу риал боллоо, рын 1 хөгЖим сайхан тоглодог, манай Саранцэцэг шиг бас сайхан дуулдаг, Огторгуйн пуужингаар хамгийн түрүүнд саранд хүрсэн хүүхэд шүү дээ. Тэгэхлээр сайн жаал байгаа биз дээ гэв.Бат болд ч нилээд бодлогошрон байснаа нээрээ Ч тиймдээ гэж зөвшөөрнө. Хүүхдүүд маань цө мөөрөө үзсэн киногоо сайн ойл Д. Чалхаажав О) ажслингачиллтэтээтэжтлэлрлєлталөүглллєллтб Бөхийн чөлөөт барилдааны дүн Саяхан Улаанбаатар хотноо 83 ул сын. бөхийн чөлөөт барилдааны нө хөрсөг уулзалт болж гөн гөрлөө. Бөхийн чөлөөт барилдааны гожээ. Би ч гэсэн бяцхан үзэг чидтэйгээ хамт «Баатарчууд» кино театрт энэ онц сонирхол- той киног үзсэн болохоор баа тарчууд кино театрын ажилла гааны талаар уншигчиддаа та нилцуулал. Баатарчууд Кино театр гэдэг маань нийслэлийн 3 дугаар сургуулийн Дөл багийн 10 баатарчуудаас бүрдсэн Үйлд вэр Хоршооллын Соёлын ордны дэргэдэх хүүхдийн кино театр юм шүү дээ, Кино эхлэхийн өмнө баатарчууд, бяцхан үзэг чидээ суудалд нь суулгаж кино тайлбарлагч Лхамсүрэнг гарах киногоо тайлбарласны дараа, «Петягийн зүүдэлсэн» гэдэг хүү уулзалтын дүнгээс үзвэл багийн дүн гээр 88 оноо авсан, БНМАУ--ын шигшээ баг нэгдүгээр байр, 84 оноо авсан БНАГУ-ын баг (байр эзэлсний дээр Зөвлөлт Туркмен, БНМАУ--ын хоёрдугаар баг тус бүр 27 оноо авч дараах байрт оров. Ах дүү орны бөхийн чөлөөт барилдааны энэ уулзалт сүүлийн үед манай бөх чүүдийн ахисан сайн тал анхаарууш тай согог байгааг харуулав. Спортын мастер Д, Сэрээтэр Х, Баянмөнх, Б. Сүхбаатар залуу бөх (17 настай) Б. Ганболд нарын барил даан дуусан дуустал заавал давах, бүр цэвэр давахын төлөө шамдан, төгс оргилуулан сэтгэлтэй барилдаж байгаа нь бахдууштай байв НӨХӨРСӨГ УУЛЗАЛТЫН ДҮН 52 кг--ийн ЖИНД 1, Абдурахманов (Туркмен) 2. Дамдиншарав (Монгол) 3, Колковский (Герман) 57 кг-ийн жинд 1, Сүхбаатар (Монгол) 2. Лодой (Монгол) 3. Донат (Герман) 63-кг--ийн жинд : 1, Санжаа Б. (Монгол) 2.-Лушник (Герман) 3. Намшир (Монгол) 70--кг--ийн жинд 1, Сэрээтэр (Монгол) 2. Франке (Герман) 3... Беслеков: (Туркмен) 78--кг--ийн жинд | 1, Баянмөнх (Монгол) 2, Колаев (Туркмен) 3. Горнер (Герман) 87--кг--ийн “ЖИНД 41, Бихман (Герман) 2. Цэрэн (Монгол) 3, Түвшин (Монгол) 97--кг-ыийн жинд 1, Шэфер (Герман) 2. Санжаа Ц. (Монгол) Ч. Эрдэнэбатф) 3, Эрдэнэ-Очир (Монгол) , хэлдэйн Өнгөт бяцхан кино гар лаа. Эхний кино дуусмагц суу рагч Цэрэнбадам. «гоёо гоё» гэ дэг дуу заахад үзэгчид маань дорхноо сурчихлаа, Тэгээд бүг дээрээ Отгонцагаан эгчийнхээ удирдлагаар гимнастик хийж хоёрдох киногоо үзлээ, Кино та рахад баатарчууд маань бяцхан үзэгчдийнхээ хувцсыг . өмсгөж жагсаагаад элэгсэгээр үдэн гар гаж, кино театрын ахлагч су рагч Лхамсүрэнг --Баяртай! Дараа та нарт улам ч сайхан кино үзүүлнэ гэ хэд, -- Баярлалаа! Баяртай, дараа заавал үзнээ гэж... бяцхан түзэг чид маань баяр хөөртэй Жагсан алхалж Дуугаа дуулсаар цэцэр лэгтээ очцогоолоо. “гүргэн хэллэг Олойртой морь Сайхан хүрэнийгээ ” олойртлоо 2 уХ БЖ гэлүү : Салхи унаагүй, хүн унасан бол Олойртолгүй яахав олойртоно. Олом чинь сүлжмэл дээс Оломны чинь ороор олойртоо . : би. Олойртолгүй яахав “Кирэм чинь сүлжмэл сур Чирэмнийхээ ороор олойртоо биз олойртоно, ”ойртолгүй яахав ЭЗГИЙГЭЭ ТАВЬСАН ШҮҮ. Сээзгийгээ би хөмөрсөн шүү Эазгийгээ та тавиарай Эргэлдээд байгаа Элээ Эгцлээд дайрч шүүрнэ шүү Ээгээд хатаах ээзгийг МИНЬ Гээгээд бүгдий нь цацна шүү. Ээзгийгээ би тавьсан шүү Сээзгийтээ та хөмрөөрөй! ! 2.Ф Халууцаа юу Халуун наранд Хайлаа юу яагаав Сугалдаргалдаггүй ханцуйгаа Та юунд Сугалдаргалаа вэ? ДААРАА ЮУ? Хахир хүйтэнд Хайруулаа юу яагаав. Сагалдаргалдаггүй малгайтаа Та юунд Сагалдаргалаа вэ? 3 Д. Дашдондог 17 үрг -оээ 24Мм нь мөтч | ХУ СОЖАРТ-аИЙГЭН Юун 57) 5297) ЭР? туесо сосмесФст :Ю Ё Фее аМУ4 осол, хЯВрФил л 7 МО мө “өт Ё СО» лмос” хө 4 Э| 7! ву фэ»м»ээЭ омоо зө 717212 ”тэг?”ээ СОсамодОд кФ , Фслсу Үү гэм Фсүфмөто 9 бошг гїФмФ Со2.няа 29. ИЛТЭ тэлээ Моеоо гө 7 (ерээ стосос 4осмоо ко «йл Фаеөрсоа Рреоосоо ,гФ Зурс3-гй 4очата лд Сесгеаа ,»”Э? е Шинэ тоглоом сураарай ЧАПАН КУЛ 7 Энэ тоглооч Үзбекийн ардын эртний тоглоом бөгөөд одоо “хүүхэд багачуудын зугаатай наадмын нэгэн болжээ, Тоглогчид нь хэд ч байж болно, Хэрэв зургаагаас доош бол чапан (бөмбөр гэсэн үг)-Ы эзэн нэг байх ёстой. Тоглог шид тойрон сууж (босоо ч байж болно) бөмбөгийг дамжуу “лахад чапаны эзэн тойргийн дотор оролгүйгээр бөмбөгөө бу ЭЗлааж авахыг эрхэмлэнэ. Бөмбөг дамжуулахад авч чадаагүй Ухүн тоёпгоос гарч чапаны эзэн,болно, Тэгээд бөмбөгөө хөө нө Хэрэв тоглогчид Нь | зургаагаас Одээш бол чапаны эзэн хоёр болно. Харин бөмбөг дамжуулахдаа хоё роос илүү хүнийг алгасан дамжуул бал тэр хүн чапаны эзэн болно. | Хариуцлагатай эрхлэгч Ж. ШАГДАР, | Сүхбаатарын нэрэмжит улсын "хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. | А-2838385 Индекс-14140 ӨВ ТЭГШ ХУМҮҮЖИЛ БОЛОВСРОЛ ЭЗЭМШИР, э2 є ОПГДУ( 4(1:11/21 П" ёАБагДм МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга нөхөр Ю. Цэдэнбал, өнгөрсөн арван нэгдүгээр сарын дундуур Өмнөговь, Дундговь аймгаар аялан явж олон сум нэгдэл, үйлдвэр, соёлын байгуул- лагын ажил амьдралтай танилцсан юм, Ю. Цэдэнбал, очсон газар бүрийнхээ эр- дэмийн уурхай болсон сургуулиар орж, анги танхим, сурагчдын байрыг үзэж, сурагч багачуултай уулзаж ном эрдмийг хэрхэн эзэмшиж, яаж хүмүүжиж байгаатай нь тавтай ганилцаж байлаа. Өргөн их говийн идэр цогтой иргэд, цог золбоот пионер сурагчид, эрдэм сурах ариун үйлсдээ яаж шамдан амьдарч ажиллаж байгаагаа нам, засгийнхаа удирдагчид баяртайгаар илтгэж 11! 59) ТИТОН амжилт юугаа мөдээлж байв. Өмнөговь аймгийн Баян-Овоо сумын бага сургууль сүүлийн зургаан жил дараалан сургуулиараа 100 хувь сурлагын амжилт гаргасан бахдам сайхан үлгэр дууриалтай юм, Нийт сурагчдын 50-60 хувь нь дандаа онц ба сайн сурдаг байна, Энэ сургуулийн хүүхдүүд өнгөрсөн зун нэгдлийнхээ 20-иод эмнэг торомыг уналга, эдэлгээнд сургажээ, Эмнэг сургадаг энэ туршлагы нь бусад сур гуульд дэлгэрүүлэх хэрэгтэй”гэж Ю.НЦэдэн бал заасан юм. Говь нутгийн сургуулиудад нөхөр Ю. Цэдэнбалыг зочлоход болсон сэтгэл “догдлом уулзалтуудын нэг пь Даланзадгад хотын арван жилийн дунд сургууль дээр болсон билээ. Тус сургуулийн пмонерүүд Монголын Хувьсгалт Залуучуудын Эвлэлийн Төв Хороо, Монголын Залуучуудын байгууллагын урилгаар саяхан манай оронд Дэлхийн Ард- чилсан Залуучуудын Холбооны ерөн- хийлегч Родольфо Микини тэргүүтэй дүндэт төлөөлөгчид ЗОЧИЛЛОО, Төлөөлөгчид нийслэл хотын байдал тай танилцаж Улсын төв музей, аж үйлдвэрийн комбинат, хөдөө аж ахуйн дээд сургуулнар орж танилцан МАХН-ын Төв Хорооны 1 дүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ю. Цэдэнбал, МХЗЭ-ийн Төв Хо рооны 1 дүгээр нарийн бичгийн дарга Ч, Пүрэвжав нартай уулзаж ярилцав Элэгсэг дотно болсон энэ уулзалт дээр ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч Родольфо Микини,нөхөр Ю. Цэдэнбалд ДАЗХ- ны 20 жилийн ойн дурсгалын хүндэт тэмдэг тардуулан өгөв. Мөн энх тайван, үндэсний тусгаар тогтнол, ардчилал, дэвшил хөгжлийн болон Залуучуудын ? сайн сайхан ирээдүйн тө- лөө нөхөр Ю. Цэдэнбалын гүйцэтгэсэн үйл / 5 ажиллагааг өндрөөр үнэлж, ДАЗХ-ны дип ломоор шагнасныг Родольфо Микинни гар- дуулан өглөө. Мөн МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр парийн бичгийн дарга Ч. Пүрэвжавт ДАЗХ-ны 20 жилийн ойн дурсгалын хүндэт тэмдгийг ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч Родольфо Микини гардууллаа. 2. ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч Родольфо “Микини тэргүүтэй хүндэт зочдыг нийслэ- лийн пионерүүдтэй уулзахаар Лениний нэ рэмжит Монголын пионерийн ордонд нрэ- хэд үлээвэр хөгжим эгшиглэж, инонерүүд цэцэг барьж хүндэт зочиддоо баяр хүргэж алга нижигнүүлэн ташиж угтлаа, Родольфо Микинн тэргүүтэй төлөөлөгчид тэй уулзсан нийслэлийн пионерүүдийн цуг- лаанаар ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч Родольфо нөх лийн иниййлийниййнийнш3 | | Мужааны Л. гажих илла Л НВ. /ЧИВБЬ 7 ЛЛВаНА. Цгчжнна Л ЕлпА Лин Дорнод аймгийн Баян-уулын 10 жилийн дунд сургуулийн 54 сурагч 1 дүгээр улирлын амралтаар сур гуульдаа түлээ бэлдлээ. Тэд энэ 2 өдөрт 797 шоо метр түлээ бэлтгэж хөдөлмөрийн сайхан амжилт гаргав, Энэ ажилд 10 дугаар ангийн су рагч Чимэд, Ишханд, 9 дүгээр ан гийн сурагч Билгүүн, Ш. Дамдинсү рэн, Д. Балжинням, 8 дугаар ан гийн сурагч Дамдинсүрэн, | Пүрвээ, 17 дугаар ангийн сурагч Баатар на рын олон сурагчид ажил хөдөлмө рийн бахдам дүн үзүүллээ. Л. Сүхбаатар (багш) | | 21 дэх жилдэз нөхөр Цэдэнбалыг хүндэт тионер болгож гал улаан бүчээ зүүж. Өгсөн юм..Нөхөр Ю. Цэдэнбал иионерийн салааны ажилд биечлэн оролцож сурагч, пионерүүдэд хэлэхдээ: «Эх орондоо ихийг бүтээн байг лахын тулд өвтэгш хүмүүжил боловсролтой иргэд болоорой!» гэж захисан юм, Энэ үг, бол манай орны бүх сургуулийн пионер, сурагчдад хандаж хэлсэн үг мөн. Иймээс пмонер сурагчта нар хайрт удирдагчийнхаа энэ эрхэм захиас сургаалыг өөрийн өдөр тутмын мөрдлөг болгож биелүүлэх ёстой Манай хайрт нам, засаг багачууд та нарыг эрдэмтэй боловсон хүмүүс болог гэж халамж анхаарлаа цаг ямагт тавьж хамаг сайн сайхнаа зориулдаг юм. С. Авирмэд («Үнэнэ сонины тусгай сурвалжлагч) Мм34 (918) шини 4 . Микннийг нийслэлийн пионерийн 4 дүгээр бүлгэмийн хүндэт пионерт элсүүлсэн тухай шийдвэрийг уншиж пионерийн улаан бүч, тэмдэг зүүж өглөө. Дараа нь хүндэт пио- нер Р. Микини монголын нийт пионерүүдэд хандаж үг хэллээ, -Та нар надад пионерийн улаан бүч зүүж хүндэт пионерт элсүүлсэн явдалд би хязгааргүй баяртай байна. Миний болон та бүхний зүүсэн бүчний энэ өнгө маань хувьсгалын улаан тугны өнгө билээ. Өөрөөр хэлбэл та бид хувьс- галын улаан тугны нэгээхэн хэсгийг зүүсэн юм. Бид энэ бүчийг зүүгээд хол явна. Мон гол орон бол .маш сайхан орон, та нар ч гэсэн аз жаргалтай эх орондоо ихийг бү- тээх хувьтай төрсөн иргэд ээ, Тийм учраас “нийслэлийн та нар алган өлгий эх орноороо бахархах хэрэгтэй. Би ч гэсэн танай пионер болсон учраас та нарын аднл монгол орноор ба- хархаж явах болно. Танай оронд дарлал мөлжил бүрмөсөн устаж та нар сурах, хө- дөлмөрлөх, амрах бүрэн эрхтэй иргэд бол- жээ. Тив бүрийн хүүхдүүд та нарын анд найзууд юмаа. Та нартай танилцахыг үндэс тэн бүрийн найз нөхөд чинь хүсэн мөрөө- дөж байна. Даян дэлхийн хүүхэд багачуудын эв най рамдал мандтугай! Энх тайван мандтугай! гэж ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч хэллээ. Ёслолын цуглааны дараа идэр бөхчүүдийн барил- даан үзэж Монголын пионерийн ордны бүлгэм дугуйлан танхимуудаар явж сонир- хон сэтгэгдлээ үлдээв. Родольфо Микини тэргүүтэй төлөөлөгчид нийслэлийн пнонерүүдтэй уулзсаны дараа залуучуудын төлөөлөгчидтэй уулзав. Уулзалт чин сэтгэлийн элэгсэг дот то байдалд боллоо. Ц. Эрдэнэбат (Манай тусгай сурвалжлагч) 0 | «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» СЭТГҮҮЛИЙН АХМАД АЖИЛТАН, ИДЭВХТЭН | БИЧИГЧ АХ ЭГЧ НАРАА Та бүхний ажиллаж айхны нь дугаа- руудыг хичээнгүйлэн гаргаж, мөн идэв хийлэв бичиж байсан «Залгамжлагчт сэтгүүлийн 40 насны яруу алдарт Оо? 1966 оны 6 дугаар сарын 8-нд болох гэж байна. Энэ бол манай мянга мянган хү хэд багачуудыг хүмүүжүүлсэн «Залгамж лагч» сэтгүүлийн анхны дугаараас өлөөг рийн дугаарыг хүртэл эх орны хөгж лийн янз бүрийн түүхт үеүдэд ажиллал ирсэн хуучин эрхлэгч, нарийн бичгий! дарга, утга зохиолын ажилтан, сурвалж лагч, идэвхтэн бичигч, зураач гэрэл зу рагч та бүхний баяр төдийгүй түүгээр хүмүүжиж гарсан өдий төдий пионер су рагчид одоо хүмүүжиж буй багачуу- дын баяр юм. Иймээс энэ ойг нийт эвлэл пионерийн байгууллагын хэмжээгээр өргөн тэмдэг- лэх гэж байна, Үүнд сэтгүүлийн түүхийг баяжуулахын тул хуучин дугааруудыг эрж хайж, олох, түүнд ажиллаж бай- сан эрхлэгч, нарийн бичгийн дарга идэвхтнүүдийг олох тэдний яриа дурдт галыг нийтлэх зорилготой байна. Иймээс энэ сэтгүүлд ажиллаж байсаг ба, идэвхтэн бичигч байсан.ах эгч то нар өөрсдийн ажиллаж байсан дурдтга- лаа манай сэтгүүлийн редакцид бичиж : бүхний , ирүүлэхийг хүсэж байна. Та дурдтгал сэтгэгдэл манай сэтгүүлийн түүхийг баяжуулахад их нэмэр болох нь дамжиггүй, Та бүхнийг дурдтгалаа ирүүлнэ гэдэгт итгэж байна, Улаанбаатар Барилгачдын Ордон «Залгамжлагч» сөтгүүлийн газарт гэж хаяглаарай. эх орондоо эв хамт нийгмийг билээ. Та нарын 2 Хүүхэд та нар төрөлх хайрт гуулагч нрээдүйн нх хүмүүс маань бэлдэж зэхэж өгсөн юм. Өөрөөр хэлбэл та нарын ундран гарах нөхцөл бололцоо бүрэн төгс байна. Та нараас дур авьяастай нь зурж, шүлэг зохиолбичих дур авьяастай “аваглавалашал чаг шшалтвал дуулж хөгжимдөх, бүжих наадах ДУР АВьяастай нь тэр хүслээ бүрэн хангаж байна. Хамгийн ойрын нэг жишээ хэлэхэд монголын пионерийн байгуул- лагын 40 жилийн ойн нэрэмжит хүүхдийн уран бүтээлийн уралдаан хэдхэн сарын өмнө дүгнэгдлээ. Түүнд манай авьяас билэгт охид хөвгүүдийн өдий зүй ёсоор татаж байлаа. Манай хүүхдүүдийн хийсэн бүтээсэн зүйлс хилийн чанд гарч олон улсын хүүхдийн уран бүтээлийн уралдаанд оролцон зохих байр суурь эз- элсээр ирлээ Хүүхдүүд ээ! авьяас билгээ сорьж Улам ихийг хийж бүтээ! өмнө саруул дардан зам лулг”єн б? | төдий шилдэг бүтээл сэлт ирж, хэн бүхний анхаарлыг | шиг дэлгэрэх болтугай Арлый авьяаст уран зураач, хүмүүжүүлэгч сурган 22) АВЬЯАС БИЛЭГ НЬ УНДРАГ авьяас билэг ундран Гарах саруул дардан зам өмнө чинь дурайж байна. Энэ саруул замыг нам зс.аг авьяас билэг ". Авьяас билэг чинь атрын цэцэг Їу гардан бай БИШ зураг зурах нь бичиж Та нарын Р” 7779527:2:2:2:3 0. цэвэгжАВ Тэр үеийн Цэцэн хаан аймаг Ул ТсЛЫН хушууны бага сургуулийн (одоогийн Дорнод аймаг Баян дун сум! нэгдүгээр ангид хоёр бяцхан хүү ирж пэг ширээнд зэрэгцэн суу, жээ х Зургийн хичээл орж, багш -нь дуртай зүйлээ зур! гэхэд тэр хоёр Хүү ангийн хананд өлгөөтэй байсан нисэх онгоцны зургийг дуурайлган зурсан нь багш, сурагчдын анхаар лыг татав. Ийнхүү ирээдүйн нэрт ! лион зам чэг өдөр, нэг ангид, фэг ши рээа дээр эхэлсэн нь тэр билээ. гэр өдрөөс хонш хоёр хүү ах дүү хоёр шиг анд нөхөд болцгоож, зурсан ураг сэлтээ Ойеё оиендээ үзүүлэл, санал бодлоо харилцан солилцдог бо зов, Хоёр хүүгийн нэг нь эдүгээ га ни нас хүртлээ улс эх орондоо үр мүтээлтэй ажиллаж, төрийн хошоо шагнал хүртсэн зураач Очирын Цэ эгжав гуай билээ, Нөгөө нь урла гийн гавьяат зүтгэлтэн төрийн шаг налт агсан Д.Чойдог байжээ, Цэвэг "ав гуай хүүхэд ахуй үеэ ярихдаа. сайн нөхөр Чойдогыгоо ахиц дахин Хурсдаг юм. Аргагүй ээ. Уран бү тээлч хүн цаг үеэ магтан дуулагч байдаг. 1945 онд өрнө зүгт гитле- рийн германыг Зөвлөлтийн улаан ар ин бут ниргэж, дорно зүгт империа Лист японыг монгол- зөвлөлтийч улаан арми бут цохисон билээ, Энэ үед О. Цэвэгжав «Ялалтын Дараа тэртээ» гэдэг том уран бүтээл туур виж төрийн шагнал хүртжээ. 1948 онд эх орон, ард түмнийхээ төлөө амь биеэ хайрлалгүй эрэлхэг томцсэн баатар хүвгүүдийнхээ тухай «Гурван баатар» гэдэг уран бүтээл туувиж төрийн шагналыг хоёр дахь удаагаа хүртсэн байна. Цэвэгжав муринтити инжлөх «ввичиК ла Ор» тВВШГХ нїчдргэнтээн” Бар СО "или 441442. инХи нинхжХд гүй нэрт сурган хүмүүжүүлэгч бага “тзалчиалчгаллашалчаньланал чууД та нарын багшийн, багш юм, Цэвэгжав 30 жил багшлахдаа улс эх орондоо өөр шигээ олон ар ван уран бүтээлч. эрдэмтэн мэргэд төрийн зүтгэлтэн, урлагийн сайчуу дыг төрүүлжээ, Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн зураач Доржпалам, улсын гавьяат жүжигчин Долгорсүрэн. Рэн чинноров. Эрдэмтэй профессор Сод ном хэл бичгийн ухааны дэд эрдэм тэн Пагва гээд л манай өдий төдий нэрт хүмүүс Цэвэгжав гуайн шавь юм. Цэвэгжав гуайхан нийтээрээ-уран бү тээлч улс. Хүү Дагваням Дашням хоёр нь хөгжим бүжгийн дунд сур гуулийн зургийн ангид ОХИН Дагий маа нь хөгжмийн ангид сурч байна. Төрсөн дүү Мягмар, Гэндэн-Осор Лхагва нар нь бүгд зургучид ажээ. Эд нар ирээдүйд аав шигээ ах шигээ алдар цуутай хүн болох зам саруул байна. Багш сурган хүмүүжүүлэгч Зу раач Цэвэгжав гуай таны 50 насны ойн баярыг тохиолдуулан манай мян га мянган пионер сурагчид урт на салж удаан жаргахыг ерөөж байна. Г. Сэсмээ. «Монтер» хөгжим бүж гийн дунд сургуулийн зургийн ангийн сурагч Болдын хулдаасан Уран зураач хоёр хүний уран бүтээ гуай манай нэрт уран зураач төдий- бар --0, Идэвхтнүүд мэдээлж байна Лалммав ингэж мярьж байна Би анх 8 настайдаа энэ сургуульд орсон 3 дугаар анги хүртэл сайн суралцсан, Гэхдээ онц сурахыг их чармайдаг байсан, 4 дүгээр ангид орсон жилээсээ онцсурч эхэлсэн, "Онц сурахын тулд багшийн заасныг анхаарах, хичээлээ зөв цэвэр бичих, хамгийн гол нь нөхдөөсөө асууж зөвлөх хамтарч давтах, цаг ашиглах нь ашигтай байдаг, Би хувийн төлөвлөгөө хөтөлдөг. Гэр орныхоо ажил с сгай цагтай, Тэгээд хєсэглжлай ТЫУ 7 финаддрашад ажилладаг. Харин надыг санахад амрах цагаар хичээл ДАВТВАЛ 3 лиралд сурнаа. төж 12 улиралд дараалан онд сурсан Хэггэй дэр, Бэрхийн уурхайн 8 жилийн сургуулийн 6-нйн «А» ангийн онц сурлагаа таа Агвааны Ламжав ярьлаа, 0. Дэчиндснба Маргаг ашигтай Нийслэлийн 24 дүгээр дунд сургуулийн 8-ын «Вэ ангийн соёлч нөхөрлөлийнхэн хүүхдийн номын уламжлалт 10 хоногийн ажлыг тохиолдуулан сурагч Т. Баасансүрэнгийн «Анхны пио нерийн бүрээн Дуу? гэдэг но» моор уншигчлын чөлөөт маргаа ныг зохион явууллаа. Маргаан дээр Төрийн шагналт зохиолч Д. Намдаг монголын анхны сэт гүүлч Бидэрья БНМАУ--ын Ардын жүжигчин Ичинхорлоо зэ рэг 50 гаруй ахмад пионерүүд хөдөлмөрийн алдар цуутангууд оролцлоо. Ахмад пионерүүдийг төлөөлж БНМАУ-ын Ардын жүжигчин Ичинхорлоо зохиолч Д. Намдаг нар үг хэлж үнэтэй сайхан зөвлөлгөө өгч Залгамж лагч 2 дугаар чуулганаа сур лага хөдөлмөрийн өндөр амжил таар Ус Л Цасчны Цэгдэг услаж байгаа төвийн дунд Цасчихэр, (сурагч) Базуудөр охин (Говь-алтай сургуулийн сурагч ийн зурсав зураг | | 78) Л ТТ-Т2Т22 нүү гэ ү ) 9Ф Ойрох довууд ч Онгон цагаан Хуягаа нөмөрлөө Эхний цас Эмэг эхий минь Буурал үсийг Дуурниасан ч юм шиг 9” бэ вй Анхны цас Атар талыг Агшин төдийд Мөнгөлөг хучна Уулын орой ч Цасан дДуулгатай Усны мандал ч Мөсөн хуягтай Гэрийг маань Цалин цагаан Менгөөр өнгөлөв / Гудамж талбайг Ээрэм талын Эрмэг цаначныг Уриалсан ч юмшиг Мөнгөлөг өнгөөрөө Хун цагаан Хөнжлөөр хучив Бүгдийг хучна ОЙ тайга ч Өнгөлөг сүрээрэ: Орог цагаан Бүхнийг гялалзуул Зүүлтээ өмсөв. | на ПИОНЕР Салхинд намирах бүчэн тушаа Хүрэн зүрх минь цохилж байна. Цээжинд цохилох зүрхэн тушаа Цэвэрхэн бүч минь дэрвэж байна Улаан бүчнийхээ утга агуулгаар Бяцхан зүрх минь цохилж байг, Бяцхан зүрхнийхээ цохилт бүрээр Эх орноо хайрлаж явья с-Дхагва-очир (5 дугаар сургуулийн сурагч) ӨССӨН НУТАГ Унаган нутгаа санагалзаж Хүний хүү эргэнэ? Ус нуураа мөрөөдөж Хун шувуу ирнэ, Хүссэн нутагтаа ирсэн Хүүгийн сэтгэл тэнийнэ. Нуур усандаа сэлсэн Нугас шувуу цэнгэнэ Ё Өлзийбат Од гариг Орчлон дэлхийн уудамд Одон гаригууд гялалзана. Очих зочноо хүлээгээд Орой дээрээс МИНь ширтэнэ. Г. Даваасүрэн (Говь-алтайн 10 жилийн сурагч) Бас 18 дугаар цэцэрлэгийн 6 нас тай охин С.Наранцэцэг зурав, (алим) 36 дугаар цэцэрлэгийн 5 наа тай охин Ш. Оюунчимэг зурав (бамбарууш) 18 дугаар цэцэрлэгийн 6 нав- тай охин ОС.Эрдэнээ зурав (Байшин) Нийслэлийн 36 дугаар цэцэр лэгийн 6 настайг, Батмөвд зу рав, (гэр, маший Анхэсы Африк эх дуулж байнз Далдуу модны сүүдрээс Давалгаат далайн эргээс Эгшиглэн дуулах сонсогдоно. Энхрийлэн хайрлах шиг санагдана. Энхрий хайртай үрээ Элгэндээ тэврэн суугаа Африк эх дуулан Алс тэртээг ширтнэм Алс тэртээг ширтээд Аялан аялан дуулахдаа Тогтох хүү хичээлд ирэхдээ Тоогоо бодохоо мартчихжээ. Ангидаа ороод суунгуут Алимаа охиныхоос хуулчихжээ. Хэдхэн мөчийн дотор Хэтэрхий хурдан хуулчихсан чинь Грамм гэж байсны нь Ганган хоёроор сольчихжээ. Тоогоо бодсон уу? гэж Багш нь хүүхдүүдээс асуулаа Тогтох бод гэж нэмж хэллээ Арван грамм гэснийг | 1-41:1-н цас Үүлэн хээтэй тэнгэр Өнгө сайхан байгаасай Өнгөлөг: цагаан тагтаанууд Өөдөө нисэн халиасай Алаг үр минь баясч Ард олон минь жаргаж Энх сайхан амьдрая гэж Эхийн дуу хангинана, Д.Түмэндэлгэр (20-р сургуу- лийн сурагч) 1. «Бугуйлч» хөгжим бүжгийн дунд сургуулийн зургийн ангийн сурагч Загдсүрэнгийн хулдаасан БАЛГАА ТАРЬСАН НЬ бар, Зуун хоёр гээд Андуу зөрүү бичсэнээ Анхаарч ердөө мэдсэнгүй, Байгаа хэвээр нь бичээд Багшруугаа хараад зогсло” Ангийн нь бүх сурагчид Ам амандаа шуугилдлаа. Буруу хуулснаа мэдээд Тогтох доошоо харлаа БушууХан хуулуулсандаа гэмшээд Алнимаагийн царай улайлаа, Р. Батжаргал (Дундговь 10 жилийн 9а ангийн сурагч) “Цэцэрлэгийн хүүхдүүдийн 42 222 Бугат уул Будан манан бүрхсэн Бугат уулын минь ховч Буга хандгай намнасан Буурал аавын минь өлгийеэ| Бугат уулынхаа бэлээр Будаа тарихыг хүснэ бї Буудайн түмэн үрээр Буянт ардаа дайлна би Баадай «22-р сургууль, эт-т-т-т-тэж «Өвөл» Хөгжим бүжгийн дунд сургуулийн зургийн ан- гийн сурагч Чинтогтохын хул даасан бар. Жил хагасын дараа болох Жавхлант бидний баяр Залгамжлагч чуулганы гараан дээрээс Золбоот сайн нөхөддөө Захиж хэлэх үг байна. Урдах зам чинь саруул байна. Уриалгын хуудас дэлгээтэй бай на. Улаан бүчтэй биднийг Уриалан уриалан дуудаж бай- на. Сурлага хөдөлмөртөө шамдац гаая Сурсан мэдсэнээ дэлгэрүүлц гээе Эх орноо судалцгаал Эрдэнэ баялагыг нь илэрүүлц» » гээе Дүү нартаа туслацгаая Энэ амьтадын идшийг Б. Энхмандах (10 жилийн 1 201 / : 270 ЙЛ ЛИ : 11) 1! ! ц) СЯАЛСЭРЖАН өгит-итэж өвгиж шо-с шэжгэтэж тоо ЧУУЛГАНЫ БАРИАН ДЭЭР (тусал лаявта, лт, сант “ирчвн савны “анин” анниа Гүний 7, ген “ан ЛА чанаад “өнвуэ Ст--эн 7. 7эннаг явна ана л сөн БйзгээлэУБи Уилл ПЭОУЦЭЭГХЧЭСОГ ЭС АВЬЯАС Ш-Б 2РЭэШ ШИН» ҮЛ ЛАН. Дуу бүжиг заацгаал "Танхил нөхөддөө туслацгаал "Таван Онцыг эзэмшицгээе. Ном сонин уншицгааж Нацагдорж тэмдэг зүүцгээе Анд сайн пөхдийнхөө Арвин туршлагаас суралцьыл Зуслан амралтанд амрах Зуны даалгавраа биелүүлцгээе Хаягдал зүйлийг цуглуулж Хөдөлмөр сурлагыг хослуулц гаал Аливаа бүхэнд хушуучилж Амжилт бүтээл гаргацгаал Залгамжлагч чуулганы бариан с лэгр Заавал амжилттай уулацгаал Б. Магсаржав өаруун урт сурагч) -У олж туслаач. дүгээр сургуулийн 4-р анги ЗХУСХУСХУВХУСХҮИВХУУУХХЭ БХЭнЗХЭХ ХЭ л ЭЙЦХЭХЭХЭ БХЭХЭХУУЛГЭЭ гт, т--э ЛУУ ДХЭМЛХЭХВХӨЛХЭХЭХЭЙБХЭ ЕХЭ ЭХЭХЭХЭ2 зурсан зургууд урагч! БУУДЛЫН ХҮҮГИЙН ЦАЙ Бид Завхан аймгийв зочид буу угаах бүлээн. ус бэлэв байв. Хэн маань босох ус бүлээтэгсэнийг асуу буудлын үйлчлэгч ч ирээгүй болол- той. Гэтэл жигжигхэн бор хүү сүү болсон данх цай барьсан орж ирэв. Ёстой нэг-ааг анхилсан уурагийн гон магтан Муу хоолноос Дээр цай байна, Ээж чинь чанасан уу гэж хүүгээс асууцгаахад: лав. - Чи энд ажилладаг юм уу? гэхэд гэлээ. Нэр нь Даваа гэнэ, Төвийн гаар ангид сайн дүнтэй сурч буй зуур Даваа, хүмүүсийн унтсан ор- рийг нямбайхан засаж байв. - Чи энэ цагаан хэрэглэлийг хэн нэгийг асуухад: 5 Чадалгүй яахав. Угаагч маши! наар угаагаад, индүүдэж орхидог. Хапин шцэрвэн лээр тохоход л хэ- цүү шүү. Сандал лээр гарч байж дэлгэдэг гэж ярнв. Аяны замд гарахдаа хөгшид нас тан маань гэр хүүгийн духан дээр үнсэж, «Буян нь дэлгэрсэн сайн хүү байна» хэмээн ерөөж билээ, Завтай яваад тухтай ярилцсан бол тэр хүү ихээхэн зүйл ярих байсан биз.. Гэсэн ч энэ нэгэн үйл ажил нь пионер хүү Даваагийн ажилч, тусч, сайхан чанарыг илчилж Ча- дах юмлаа гэж болов. (Манай тусгай сурвалжлагч) ӨФ СУРГУУЛИАРАА... Хэнтий аймгийн Да сургуулийн пнионерүүд ажилд идэвхтэй оролцож су гийн хэвлэл захиалав. дал сумын 8 жилийн дунд 1966 оны хэвлэл захиалах ргуулиараа 5611 төвгрө- Хэвлэл захиалгад нийт бүл- гүүд хамрагдснаас 5-ын «а», 7-ийн «а»,4б» ангийн нийт пионерүүд «Пионерийн сонин: сэтгүүлээ 100 хувь захиалав. Захирал Д. Базаргүр ф БҮЛГЭЭРЭЭ. Завхан аймгийн Сонгино сумын бага сургуулийн (273 төрлийн хэвлэл захиалж бусдаасаа онц ндэвх- 8-ын за» ангийн бүх пионер сурагчид, «Пионерийн үнэн». «Залгамжлагчь» сэтгүүлээ 100 хувь захиал- Кирилл Курашкевич далд хоноод өртлэн бослоо. Улаан- баатарынхаар бол 5 цаг тэндхийнх хээр 4 цаг болж байв. Аяны хүнд хөнтөн шуурхай үйлчлэхээс сайхан юм үгүй билээ. Бидэнд гар нүүр орж ирэхэд бүх Учир нь ор шин суугчид бүгдээр ОЙД дүрвэн Цэргүүд гүйлдэн тархаж шин бүрд байрлав, Сар үүлсийн цаагуур далд орж тал боссон хүн байсангүй. Зочид тосгоныг хав авахад гэв гэ- нэт буун дуу тасхийлээ. Фашис- тууд гудамжинд -- Хаанаас буудаж байна вэ? ширэнг дотроос цартизаныг баривчил гэх сонсдов. ХӨХ цамцтай өмнө авчирлаа. дөрөв хүрээгүй ажээ. Тэрээр офи эрэлхэг зоригтой улаан цай байлаа. Уусан хүн бол -- Би чанасан юм гэж хүү хариу - Эгч маань үйлчлэгч хийдэг юм. Би эгчдээ тусалж байгаа нь энэ 10 жилийн дунд сургуулийн 6 ду- аюумшиггүй ажээ. Биднийг цай ууж тухлан суух хэн болохоо фашист асуув. -- Би партизан байна гэж хүү омог бардам Танай отряд хаа байна вэ? ны цагаан хэрэглэлийг- авч, ор дэ- угааж чадахгүй биз хэмээн бидний Фашистууд хүүхдийг удтал тар чилган зовоосон үүр гэгэлзэхэд буудан Маргааш шөнө нь дайсны агуу- лахыг аймшигт гал нөмрөн авчээ. Фашистын Харин өглөө болоход гайхсан дэс цагаан товчтой,хөх хүлүүлчихсэн 8)5534:11371: 810131) лаа. Шинэ оныхоо захиалсан хэвлэлээр швонерүүд бүлгийн цуглаан зохиох гэж байна, Багш Б. Раднаабаэар ф БААТАРЧУУД БАГААРАА... Ховд аймгийн Мянгад сумын 8 жилийн дунд сур гуулийн сурагчнэг бүр «Пионерийн үнэн» сонин гоо захиалж, 1934 төгрөгийн хэвлэл захиалав, Захниалганд Сар багийн Хундага, Дөл багийн Бат жаргал, Отгонсүрэн, Бямбажав, пионер Лхамхүү, Отгонжаргал, Пүрвээ нарын зэрэг Олон хүүхдүүд тэй оролцлоо. сож харагдав. - Чи хэн болохоо хэл? -Би партизан байна гэв. ГиИт- лерийн офицер нүдэндээ итгэсэн гүй. Өчигдөр цэргүүдийн буудаж хороосон нөгөө хөх цамцтай хүү хэд яах аргагүй мөн шив гэж бо- доод улам ч гайхсанаа -- О, майн го! (Немецээр, бур хан минь!) энэ чинь ямар янзын , орон байна дааїгээд офицер нүүр рүүгээ урсах хөлсийг арчаад - Дүүжил даруй дДүүжил| гэж хашгирлаа. Тушаал Фсоор хөөр- хий хүү дүүжлэгджээ. Фашистууд гуравдахь шөнөө унтсангүй, Энэ шөнө гитлерийн камендатын байрлаж байсан газар холбоо таслагдан аюулд учирчээ, Монголын пионер сурагчдын анх дугаар спартакнадын нэрэмжит Увс аймгийн Баруун турууны сангийн аж ахуйн 10 жилийн дунд сургуу лийн (13 дугаар ,бүлгөмийн ажил тогтмол чанартай болжээ, лагч багш Н. Маамуу бүлгийн удар дагч. нарт зурагт дэвтэр тайлбар- лаж байна, Гэрэл зургийг Д. Галсан («Үнэнь 2280 сонины сурвалжлагч) ЗУРАГ ДЭЭР: Пионерийн удир- Пионерийн ахлах удирдагч Б. Мандал Дэслэгчийг харахад ...Парти- зантай зэрэгцээд нөгөө цагаан товчтой, хөх цамцтай хүү сууж харагдлаа. фашнстын царай эзэв- хий цайн өвдөг дээрээ сөхрөн унаж галзуурсан мэт: --Золигийн гитлер энэ ил- бийн Оронд биднийг явуулжээ.Энд чинь хүмүүс нь үхдэггүй бурхан: адил амилаад байх юм. гэж орилон хашгирахад -- Наадах чинь юу гэж д ДОН- госоод байна даа? гэж өвгөн пар- тизан хэлмэрчээсээ асуув. Хэлмэрчийг орчуулан хэлэхэд партизан: -- Яргачид та нар гайхах юм- гүй. Өчигдөр уржигдар хоёрын алуулсан цагаан товчтой, хөх цамцтай хоёр хүүхдийн чинь эцэг нь би байгаа юм. Миний хүүх- дийн гурав дахь өмнө чинь зогсож байна гэж наадахдаа хэлээд орхи ҮЭВ. Орчуулсан Д.СҮНДЭВ “УЛААНБААТАР ХОТ. Бага тойр гийн “ИЛЬ-р байшин 3 дугаар дав хар 4335 номерын өрөө. У харин р рөө. Утас Сүхбаатарын нэрэмжнт улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. ”Аг-8880 Индекс--14140 Орон БУХНИЙ ПРОЛЕТАРИ НАР, НЭГДЭГТҮН! МАХН-ын УйлЛ. ХЭРГИЙН ТӨЛӨ8 ХхЭЗЗЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН: 47 ЇАХЗЭ-ийн Твв Хавад, Д.СухвАлтАрЫН: нэРэмжит Монголын її 10114:171317 БАЙГУУЛАЛАГЫН ТӨВ Зөвлөхийн сонин “ПИОНЕРИЙН БҮСИЙН ЗӨВЛӨЛ Монголын Пионерийн Төв Зөв дөл «Залгамжлагч» (П чуулга ныг угтсан хоёр жилийн аянд манай орны пионерийн бүх бү лэг бүлгэм, пионер сурагчдыг Уурналсан билээ. Уриалгын ха риуд манай эх орны өнцөг бу лан бүрд шинэ ажлууд өрнөж байна. Пионерийн ажлын “агуулга, хэлбэрийг улам баяжуулж пио нер сурагчид дунд зохнох аж лыг өргөтгөн, | сургууль танхи мын хүрээнээс гадагш гаргаж, амьдрал үйл ажиллагаанд ойр туулах зорилт бол сургууль ба пионерийн байгууллагын хойш луулшгүй зорилтын нэг билээ. Энэ зорилтыг манай пионерийн байгууллагууд | өөрсдийн өдөр дутмын үйл ажиллагаанд идэвх тэй тусгаж шинэ шинэ. ажлын туршлагаар баяжуулсаар байна. Ийм туршлагуудын нэг нь «Пионерийн бүсийн зөвлөлийн» ажил юм. | Нийслэлийн 20 ду гаар бүлгэмийн зөвлөлийн даал тавраар, тус бүлгэмийн зөвлө лийн гишүүн пионер Түмэндэл гэр, Октябрийн районы орон сууц гудамжны 123 дугаар хо рооны дэвсгэр дэх 10, 11, 12 дугаар байшингуудад: оршин суудаг. бүх насны хүүхдийн бүрдлээр «Пионерийн бүсийн зөвлөл»--ийг санаачлан ажал лаж байна Пионерийн бүсийн зөвлөл ажлаа хүүхэд бүрийн сурлагын чанарыг дээшлүүлэх, улс нийгэм, олон нийтийн хөрөн ШИН9 АЖИЛ гийг хайрлан хамгаалах, ахма дыг хүндэтгэж, багачуудыг 8с рах, чөлөө цагийг зөв зохистой гоор өнгөрүүлэхэд чиглүүлж: ажиллаж байна, Тэд хүүхэд бүр элдэв бүдүү лэг үг яриа, хараал үл хэлэх, худал хэлэх, хулгай хийх явд лыг жигших, хичээлээс хожим дох, явдлыг цээрлэх, ариун цэ вэрч байх, гудамж, олон нийт, үйлчилгээний газар, үймж шуу гих, орилох, ноцолдохыг цээр лэх, даруу биш зан гаргаж саг суурах, бардамнах биеэ тоох явдлыг үл гаргах, оройн цагаар үзвэр үйлчилгээний газраар сэл гүүцэх байр сууц, хашаа хороо бусад ямар нэг юман дээр эл дэв зүйл сараачих, тарьсан мод суулгасан зүлэг хашаа, хайс ху галж эвдэх зүлэг дээгүүр ява хыг цээрлэх зэрэг 10 зүйлийг дагаж мөрдөж байна. Энэ бүсийн зөвлөл нь: --Сурвалжлан мэдээлэх секц -? Сурлага хүмүүжлийн секц --Урьдчнлан сэргийлэх секц -Ариун цэврийн секц --Урлаг үзвэрийн секц -Биеийн тамирын секц --Хөдөлмөрийн секц гэсэн7 секцтэй, тус бүр тодорхой тө лөвлөгөөтэйгээр ажилладаг бай на. Пионерийн бүсийн зөвлөл нь элдэв хэв. журмын зөрчлийг арилгахын зэрэгцээгээр хүүх ДҮҮДЭД Дуу бүжиг заах, концерт бэлдэх төрсөн өдөр буюу ямар ЗСБНХУ-ын нам, засгийн "төлөөлөгчид БНМАУ-д айлчилна Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Тев Хороо, Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсын засгийн газрын урил гаар Зөвлөлт Холбоот Улсын Коммунист Намын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Л. И.Бреж нев тэргүүтэй Зөвлөлт Соцнаянст Бүгд Найрамдах Холбоот Улсын нам засгийн төлөөлөгчид (1966 оны нэгдүгээр сард Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсад албан ёсны нөхөрсөг айлчлалт хийх болсонд пионер сурагчнд бид баяртай байна. 15 ме: 85 (19) нэг тэмдэглэлт өдрийг тэмдэг лэх, концерт тоглох, хамт олноо Рроо кино, музей жүжиг үзэх, биеийн тамирын төрөл бүрийн ТЭМЦЭЭН ЗОХИОЖ, ӨГЛӨӨНИЙ ГИМ настинийг тогтмол хийлгэх,бөм бөрчний клуб байгуулан ажил лах «Болжмор» пэртэй диафиль мын театрыг байгуулан ажил луулах хэн тод чанга унших вэ? гэсэн шүлгийн уралдаан явуу лах хэн сайхан зурдаг вэ? гэсэн зургийн. уралдаан явуу лах, нөхөрлөл гэдэг ханын со чин гаргах зэрэг олон хэлбэ рийн сонирхолтой ажлыг сар тут мын тусгай төлөвлөгөөтэйгээр зо хион явуулдаг байна. Энэ бүх ажилдаа Октябрийн районы нам олон нийтийн бай гууллага, орон сууц гудамжны тэргүүлэгчид, намын хэсгийн зо хион байгуулагчид, эх эцгүү дийн хүүхдийн зөвлөлүүдийн Түн дэмжлэг туслалцааг авч ажилладаг нь сайн үр дүнгээ өгч байна, «Хоньчин» Хөгжим бүжгийн дунд сургуулийн зур Ч. Лувсандэндэв гийн ангийн сурагч Ц, Дагванямын хулдаасан бар Өнөөдрийн пионерийн дүр зураг, ҮНЭНЧ ОХИН 2. Ийонсрийн танхимд улаан бүч зүүсэн нэгэн дээ. Гевч өөрөө авч бололгүй хэрэв ын өс -. охин зөвшөөрөл аваад орж ирлээ, Төр гартаа бая бага ч гэсэн хулгай хэрэг гэсэн байсх Зарш мөнгөний жижиг хэтэвч барьжээ. Багшаа! Би өзний нь олж өгүүлэхээр орж ирсэн нь тэр бай сая үүнийг оллоо. Та зарлаад эзнийг нь олж жээ. Тэгээд ч сурагч Пүрэвсүрэн үнэнч нөхрийн өгөвч! гээд зогсож байгаа тэр охншыг 18 ву гаар сургуулийн 8-г ангийн сурагч Сэлэнгэ гэдэг, Сэлэнгэ охин хнчээл завсарлаад гартал хэ тэвч байв. Аваад үзсэн чинь дотор нь 3 төгрөг байлаа, 3 төгрөг энэ чинь хүвд хөрөг болно нир айрамдлын Яар Зїїн хотын тулгын чу лууг тавилцахаар ма най өлөн зуун охид хөвгүүд шинэ нүр гээнтэй ажлын тая барт саналаараа өч сон билээ. Баяр бакс галантайгаар инээм" сэглэн байгаа энэ та ван «иргэн» ч гэсэй Дархан хөттой нэгэй зэрэг мэндэлсэн юм. Эдэнд хүмүүжих нө цэрлэг сурах с “Тууль цөм бүрэн б ИЙ. Доржийн авс гэрэл эв Эрдминйн охь Өсвөрийн багачууд та нарын хүссэн бүх зүйлсийг ургах наран мэт гэрэлтүүлэн нээж өгөгч НЬ ном юм. Ном «Ертөнцийг харах цонх» гэсэн үнэн үг бий, Их багш В.И. Ленин 5 настай балчир байх даа ном уншиж, арван хэдтэйдээ тэр үеийн хаант засгийн шинэ гим- наз гэдэг дунд сургуулийг алтан медальтай төгсөж байсан юм. Тэ гээд Назанийн дээд сургуульд Тусгаар тогтнол, ардын хувьсга- лын ялалтын төлөө, ард түмний эрх жаргалын төлөө амь насаа зориулсан суут хүмүүсийн баатарлаг гавьяаг мөнхжүүлж хөшөө дурсгал хүндэтгэн босгодог билээ. Манай эх орны нийс лэл Улаанбаатар хотод дэлхийн хө- дөлмөрчдийн их багш В.ҮИ. Ленин, манай хувьсгалын их удирдагч айм- шиггүй чин зоригт жанжин: Сүхбаа- тар, манай эх орон, ард түмний эрх жаргалын төлөө амь насаа зориулсан зөвлөлтийн баатар дайчдын хөшөө, манай шинэ. үеийн ууган зохиолч Д. Нацагдоржийн хөшөө байдаг. Мөн Ардын хувьсгалын 30,40 жилийн ойг ДУРСГАЛ тохиолдуулан босгосон хөшөө бий. Эдгээр хөшөөнүүд нь түүхэнд гарам гай үйлс бүтээсэн тэр суут хүмүү: сийн гавьяаг хүндэтгэн үзэх тийм үз лийг өсвөрийн үеийнхэнд зүй ёсоор төрүүлдэг юм. Манай өсвөрийн пнио- нер сурагчид МПБ--ын яруу алдарт 40 жилийн ойг тохиолдуулан, өөрс- дийн хуримтлуулсан хөрөнгөөр, ар- дын хувьсгалын ялалт, манай орны социалист байгуулалтын хэрэгт амь насаа зориулсан гайхамшигт ахмад үеийнхэндээ зориулж дурсгалын хө- шөө босгосон билээ. Энэнь манай пионер сурагчид ахмад үеэ хичнээн хайрлан хүндэтгэж, тэдний хувьсгалт сайхан уламжлалаас суралцахыг цаг ямагт мэрийж байдагийн яруу тод ба талгаа мөн. Халхын голд манай эх орны тусгаар тогтнолын төлөө амь насаа зориулсан. Зөвлөлт монголын чинь чаг чинь на Гавна ЧИНЬ гаажнал ална, ань ҮЛ чина Янь ана таналчнал ӨВА Л лчнны/ эмн эхо х АВААЬ.. ЛИНЛАЛИЛНА ЛИЛБНЬ.. ЧИНЬ. ГЧИЕБЬ/ /ЧИБЛА уЛннА Чинь Лав даналаналиналуанагчиылчатгситилтэллэлагүчжалтиалланыҮнлэлЧ л лаг ттсллэлэнн улиналчиныг авнаа ална ална анна./ орж хувьсгалт хэрэгт оролцсон “учир сургуулиасаа хасагдсан бай- на. Хаант засгийн мөрдлөг хавчил ганд байхдаа хувьсгалт үйл ажил- лагааг үргэлжлүүлэн хийж, мөн биеэ дааж ном зохиол судлаад тэр үеийн (Петрбург) одоогийн Ле нинградын их сургуулийн хууль цаазны ангид шалгуулж онц дүн- тэй төгссөн байна. «Ленин нэг 30- хиол бичихийн тул түүнд холбог- ДОХ ХЭДЭН арван ном, товхимол судлан уншдаг байжээ. Хайрт хүүхдүүд ээ! Номыг нүд дайчдын мөнхийн алдарт зориулсан хөшөө, Өмнөговь аймагт эрэлхэг эмэг тэй Борын хөшөө, Ховд аймагт эх оронч ард Аюушийн хөшөө зэрэг олон олон хөшөө дурсгалууд бий. Манай пионер сурагчид эдгээр хө шөө дурсгалын зүйлсийг хамгийн ихээр хүндэтгэж, хайрлан хамгаалаж түүхт ойн үеэр хөшөөнд цэцэг тавих, хүндэтгэлийн ёслол хийж баатарчуу дыг пнонерт хүндэтгэлтэй элсүүлэх зэрэг ажлыг зохиож байх хэрэгтэй, Хөшөө дурсгалын зүйлсийг эвдлэх, үл ойшоох зэрэг илэрлүүдтэй эвлэрш гүй тэмцэл явуулах нь пионер сурагч нэг бүрийн ариун үүрэг-юм. Байгаа хөшөө дурсгалыг хайрлан хам гаалж, хүндэтгээд зогсох биш, хаана ямар баатарлаг үйл явдал болсныг эрж сурвалжлах их ажлыг залгамж- лагч П чуулганыхаа эрж хайх ая- наар пионерийн байгууллага, пионер сурагчид хийх хэрэгтэй, Л. Цэдэндорж хөл лллатмсын ХЭВЛЭЛ ЗАХИАЛАВ,. Ажилчны районы 18--р дунд сургуулийн пионерүүд 1966 оны хэвлэл захиалгын ажилд амжилттай оролцлоо, Энэ жил «Пионерийн үнэн» сонин 900, «Залгамж лагч»э сэтгүүл 8371--ийг захиалсанаас гад на, «Залуучуудын үнэнэ «Урлаг утга зо хиол». Оюунтүлхүүр, Залуу үе сэтгүүл 33 рэг 10 гаруй төрлийн 5702 төгрөгийн хэв лэл захиалжээ. Энэ ажилд 9--ийн 4а) 8--ийн (а) 5--ийн (8) 1--ийн (а) ангиуд бусдаасаа идэвхтэй оролцов. Олз, тус хоёр багадахгүй Хуруу чимчигнүүлж, хацар тас хайрсан нэг өдөр, Орхон голын хөвөөнд мах бэлтгэх ажил өрнөж, хө- дөлмөрийн элчээр хүйтний эрчийг дарж байв. Нийгмийн туст хөдөлмөрт оролцож сурсан хүүхдүүд ч энэ ажилд чадлын хя- рээр оролцож, малын толгой. шийр бөөгнүүлэн цараа ний лдйэийлййлиййлийнтййнийдлийлтйлэин гүйлгэж хийсвэр хуудмаг муу. Утга санаа, агуулга, үйл ЯВД | лыг гүн ойлгож унших хэрихын Нийслэлийн 17 дугаар сургуулн Н 7 дугаар ангийн сурагч Намжил- сүрэн 100 гаруй боть ном уншиж товч тэмдэглэл хийжээ. Энэ хүү: хэд «Д. Нацагдорж тэмдэг» --аАЙН болзол хангасан байна. Мөн унш- сан мэдсэнээ нөхөддөө ярьж өгдөг сайхан заншилтай болжээ.. ХүүХ дүүд та нар энэ сайхан жишээг авч үлгэрлэх хэрэгтэй. Хичээлд холбогдох сурах бичгийг УНШИХ- Рч Нуур цөөрөм, гол мөрнүүд хөлдөж, хүү хэд багачуудын ган хөлгөөрөө тэшин хөг- жилддөг баясгялант өвөл ирлээ. Тунгалаг цэвэр агаарт тэшүүрээр тэшин наадах нь хүний сэтгэл оюуныг сэргээн хөгжөөдөг зугаа цэнгэлтэй сайхан амралт болдог. Сэтгэл санаа сэргэлэн цовоо, хөгжөөнтэй байх нь хүний биед маш сайн нөлөө үзүүл дэг. Нөгөө талаар цэвэр цэнгэг агаар хү- ний эрүүл мэндэд ашигтай байдгийг шинж- лэх ухаан хөдлөшгүй нотолсон юм. Ялан- гуяа өвлийн агаар улам Ч цэвэр, сайхан байдаг. Тэшүүрээр зугаалах нь оюуны хө9- дөлмөр хийж байгаа сурагч та нарт шил- дэг сайхан амралт болно. Их багш Влади- мир Ильич Ленип, Агуу их зохиолч Толс- той, суут эрлэмгэн Павлов зэрэг нэрт хү- мүүс тэшүүрт маш их дуртай, тэшүүрээр үргэлж зугаалдаг байсан ба энэ нь тэдэнд шинэ хүч чадал вгдөг байжээ. Тэшүүрээр гулгаж тэших нь биеийн бүх булчин, шөр- мөсүүлийг чийрэгжүүлж, болисын солил- цоог сайжруулан, зүрх-судас, амьсгал, мэд рэлийн эрхтнийг ихээхэн бэхжүүлнэ. Ялан- хөлийн булчин, шөрмөсүүд маш сайн ула ( хөгжлөг. Ийм бөх сайн зүрх судастай, бат чийрэг булчин шөрмөстэй хүн хөгшрөх үе- дээ ч гэсэн. залуу хүний. адил хурдан шалам гай хөнгєн шуурхай хэвээрээ гялалзсаар байлаг бегөөд урт удаан насалдаг юм. ТЭ- шүүр хүний эрүүл мэндэд хичнээн ашигтай хаягдсан нь хаягда. Тэдгээр хүүхдүүд зул сарын ойрхны дүүд бол Архангай 3-ын «б» ангийнхан 7 хоногийг хаягдал савлаж, тай болжээ. энэ ажилд тусалж байв. Хонины сүүлний үзүүрийн өчүүхэн ноос - лаж, худалдаа бэлтгэлийн ангид тушаав. Энэ ажилсаг Ахмадын сургаалаас даа багшийн зааснаас гадуур зүй- лийг товч тэмдэглэн авах НЬ ашиг- тай байдаг. Уншаагүй өнгөрсөн урьд, хожид гарсан номыг аль бай гаа газраас нь олж уншихыг Хи- чээж бай! Харин насанд хүрсэн хү нид зохиолыг шүүрэн авч унших нь тохиромжгүй. юм. Ер нь номтой нөхөрлөж зөв ашиглаж, уншин судлаж байх нь д багачууд бүхний үүрэг болно. 3 Улсын гавьяат багш Ч. Палаан Балин Элниййлэнэ? улшньлантлларавы яаг лслнаы шань чанта х чнна.Лиины/ /Үанзь. р (0001 МОДЮУСТАЛ ЛА болохыг дээрх баримтууд харуулж байна, Иймд хүүхэд бүр тэшүүртэй | болж, тэ- шүүрчдийн бүлгэмд орж, тэшүүрээр гул» гаж сурцгаа! Тэшүүрээр гулгаж сурах ду. там түүнд хүн улам дуртай | болж, та нарт тэшүүр улам их баяр баясгалан авч рах болно. Ер нь сайн тэшүүрчид болохын тулд тэшүүрээр багаасаа гулгах хэрэгтэй, Харин эхлэхээсээ ЗӨВ гулгаж, сурах нь чухал, Иймд Шилдэг тэшүүрчид, спортын мастеруудын гулгахыг сайн харах, тэднээс зөвлөлгөө байнга авч байх хэрэгтэй, Түү нээс гадна хөлдөө таарсан шаахайтай тэ шүүртэй болох нь зүйтэй, Тэхдээ тэшүү рээ шаахайдаа зөв хадах явдал их чухал байдаг Үүнд уралдааны тэшүүрийг бол баруун хөлний тэшүүрийн үрд үзүүр нь хөлний эрхий хурууны гол тушаа, зүүн хөлийн тэшүүрийн үзүүр эрхий хуруу, до лоогор хурүүу хоёрын чинь хоорондуур таарсан байх ёстой. Харин тэшүүрийн хойт үзүүр бол аль ч хөлийн тэшүүр ялгаа гүй. хөлний өсгийн голоор чиглэсэн байвал зохионо. Хоккейн богино тэшүүрийг, баруун зүүн ялгаагүй, уралдааны зүүн тэшүүрийн адил хадна Хүүхэд бүхэн ган хөлгийн эзэл болц гоож толь шиг тунгалаг мөсөн дээр гулгай цэнгэж сурцгаая Ган тэшүүрээ хөлдөө хийчихээд жавар сөрөхөд жавхаатай шүү, Спортын мастер Д.Дашдаваа л ашиглаж, юмхнаар юм хийж дадсан су- рагчдын нүдэнд өргөхгүй өнгөрч чадсангүй, энэ хаягдлаас 15 кг ноос, 4 кг бөх ашиг- ГЭ г гд хүүх- аймгийн Өлзийт сумын бага сургуулийн юм. Энэ ангийнхан сар бүрийн сүүлчийн ашиглах өдрүүд болгодог сайхан заншил- Ц. Бурхиа (Архангай Өлзийт) РЧЛ Бийнхийнийгилнии-4 лага НЭГ МА! ИАР Нийслэлийн 10 жилийн 8 дугаар дунд сургуулийн 4 дүгээр ангийн пнонерүүд Гэрэл зургийн ҮЛЭЛ хагас жилийнхээ шалгал таар ангиараа зуун ху БИЙН амжилттай дүн үзүү лэхийн төлөө шаргуу «хи чЧээллэж байна. ЗУРАГ ДЭЭР:- 1. | Туул охины сурла гын дэвтэрт энэ улиралд 24 онц тавигджээ. 2. Улирал дараалан онц сурдаг Эрдэнэчимэг ч гэсэн онц сурлагын бах дам амжилтаар шинэ оноо Угтах нь лавтай. : 8. --Найзаа! логыг бодсон уу? г25 Раашгавааг асуухад- ход Чулуунбат бид н гэж Нар» хариуллаа. Бог С. Шаравын рэл зургууд, Энэ бод , , -- өмд дарга инженер ТАВ. Төмөр зам нийслэлийг ЗХУ-ын замын сүлжээтэй холбосов Улаанбаатар- Наушкийн өргөн төмөр зам ашиглалтанд орсноос хойш 15 жил болж байна. Ах дүү ЗХУ-ын өгөөмөр тусламжаар Монголын байгуулагдсан гацаанд “ тэргүүний том хэсэг болтлоо хөгжлөө, Асар олон хамааран зөөж чадах “вэр, улс орны | хөгжилд үлэмж холбогдолтой, Ачааны 7500 тэмээний нэх” Унтах, амрах, сох, ном унших тохилог сайхан суудлын галт тэрэг хооллох, бүхий л төмөр төмөр зам энэ богино ху БНМАУ-ын тээврийн хамгийн зорчигчид нүсэр их ачааг жилийн дөрвөн улирал цаг агаараас үл төмөр замын тээ их ач 500 машин буюу ачааг нэг мөсөн тээвэрлэ радио сон бололцоотой галт ,тэрэг нэг ба хүүхэд чилгээгий нь дан пнонерүүд гүйцэтгэдэг хүүхдийн төмөр зам гадаадын зарим ор нуудад байдаг УБТЗ-ын дарга Г. П. Запорожцев гуай Улаанбаатар хот Ч ойрын жилүүдэд тийм төмөр замтай болох боломжтой гэж итгэл төгс ярьж байна. Төмөр замын дагуу ТҮ сургуулийн 4000 гаруй пионер сурагчдын дотор социалист хөдөлмөрийн хөдөлгөөнийг санаачлагч аав, зэж, ахэгч нарынхаа мэргэжлийг эзэм шиж төмөр замчин болохыг хүсдэг хүү хэд олон бий, Монголын пионерийн байгууллагын 40 жилийн ойгоор УБТЗ-ын захиргаа ийн хороо санаачлан зохион байгуулж 2000 гаруй пионерүүдийг галт тэргээр үнэ хөлсгүй үйлчилж зугаалуулсан юм. удаа 500 гаруй зорчигчдыг . тээвэрлэж Тэхэд олон пионерүүд ирээдүйн тө чадна. мөр замчид болохоо илэрхийлж байсан т 5 5 Нарийхан зам, Бэээнта АЛГиБд ЧНн билээ, Төмөр замын мэргэжлийг сонир хан депо, өртөө рлегүүдтэН, бүх үйл хож төмөр замчин болохыг эрмэлзэгч ба Өө гачуудад төмөр замчид | харамгүй тусал “Тооны хэлээр 1. Социалист хөдөлмөрийн үйлдвэр 12 2, Социалист хөдөлмөрийн цех 2 3. Социалист хөдөлмөрийн бригад 328 3, Сэхээтний социалист нөхөрлөл 22 5. Социалист хөдөлмөрийн гавшгайч 229 6. Социалист хөдөлмөрийн хөдөлгөөнд бүх ажилчдын 98,6 хувь хамрагджээ. даг. УБТЗ-ын бүх депо, барилга, орон сууц ны , зарим ангиуд дээр өнгөрсөн хичээ лийн жилд үйлдвэрт дадлага хийсэн су рагчдаас 130 хүүхэд цахилгаанч, токарьч, гагнуурч, |слесарьч залгагч, рэг мэргэжил эзэмшжээ. Ирээдүйн төмөр замчдын дотроос хөдөлмөрийн баатар инженер ү? Мандах, машинч Н. Нацагдорж, МХЗЭ. | мужаан зэ хтӨмӨр зам бол хот, тосгон, аж үйлдвэр газар тариалангийн холбооны хамгийн тод илрэлийн нэг болж, түүн дээр социализм бүхлээрээ үндэслэдэг юм» В, И. ЛЕНИН Ө------.(".өхөгөөөлөлөөмлөимиллэлэиэидээшишилэилиэижэтэлйиинииШ Л ЛА | Л. Ойдовиям, Ардын их хурлын депутаз М. Мондог нар шиг хө дөлмөрийн алдар цуутнууд олноор төрөх нь дамжиггүй! УБТЗ-ын хамтолан авсан үүргээ ам жилттай биелүүлж, | СОЦИАЛИСТ ХӨ ДӨЛМӨРИЙН ТӨМӨР ЗАМ гэдэг ХүндДЭТ алдар цол 15 жилийнхээ ой гоор хүртэж байгаа явдал бол төмөр зам чид төдийгүй, тэдний гэрэлт ирээдүй бол сон манай цог золбоот пионер сурагчдын баяр мөн, (5 Гэлэнхүү (УБТЗ-ын МХЗЭ-ийн Хо рооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга) ЗАМЧДЫН СУУРЬ МАШИНЫ ДЭРГЭД. УНэг охин аврага том суурь ма шин дээр час улаан болтлоо улайс санган төмөр тавиад бяслаг шиг хавтгайлж, | бөөрөнхийлж, сунгаж байв. Нэг хүү зорох машин дээр эрэг шураг зэрэг нарийн нандин зүйл урлаж байв. Энэ мэт олон хө вүүд, охид ажиллаж байлаа. --Хэдэн хүүхэд хичээллэдэг вэ? -435 хүүхэд -Урд нь төгссөн үү? --Энэ хавар 28 хүүхэд слесарь, токарийн 1,П зэрэгтэй болж төгссөн. Анхны маань төгсөлт тэр дээ.. Манай хүүхдүүд сайн сурч байна. Одоогоор депогийн бүхийл ажил Лагаатай танилцаж гүйцсэн. Замч дын ажил байдлыг сайн мэдэж ава хаас гадна токарь, слесарын мэргэ жилтэй болж төгсөж байгаа юм гэж төмөр замын депогийн техникийн Ширдарь Ийнхүү замчдын хүүхдүүд зам чин ах нараараа хичээл заалган үйлдвэр сургалтын хичээл амжилт тай явуулж байна. ХҮҮХДҮУД АЮУШЖАВ ГУАЙН БҮЛЭГ Биднийг 20 дугаар сургууль дээр очиход улаан бүчтэй бяцхан пионе рүүдтэй, партизан өвгөн Хамт тог лож наадаж байлаа. Анхны пионер, ардын хувьсгалын партизан энэ өв гөнийг бид андахгүй мэднэ. Өвгөн пионертэй уулзаж ярилцав, Парти зан Аюушжав гуай нийслэлийн 20 дугаар сургуулийн сурлага, хүмүүж лээр тааруухан 9 дүгээр бүлгийг дааж аваад ажиллаж байгаа нь энэ аж. Залгамжлагч П чуулганы бариа гэхэд Аюушжав гуай энэ бүлгээ хам гийн тэргүүний бүлэг болгох зорилт той юм. Манай анхны пионерийн мөнгөн бүрэээий шингэн дуугаар алхалж явсан энэ өвгөн одоо. ч гэсэн түг тү мэн пионерүүдтэйгээ хамт алхалж явна. Аюушжавгуай нийслэлийн олон арван сургуулиуд дээр очиж, пионерийн бүхий Л ажилд оролцон үнэтэй сайхан зөвлөлгөө сургамж өг сөөр байна. | Аюушжав гуай энэ бү лэгтэйгээ өдөр бүр тогтмол ажиллаж сурлага, сахилга бат ариун цэврийн талаар анхаарч байдгаас энэ бүл гийн. сурлага, хүмүүжил эрс сайжирч байгаа ажээ. м УХААН БОДЛЫГ ТЭЛЭХ ТОГ лоом Хөлөгт тоглоомын танхимд орлоо. Хүүхдүүд ширээ бүр дээр янз бүрийн хөлөгт тоглоомоор наадаж байна, Нэг хэсэгнь энд тоглож байхад нөгөө хэсэг нь мэддэггүйдээ зааж байх юм. Баатарчууд ах эгч нараа раа заалгаж байна. Манай пионе рүүд бүгд хөлөгт тоглоомоор тог лож чадна. гэж багш Намжилдор жийн ярьсан санагдаж --Эд яагаад сураагүй хоцорсон юм бэ? гэхэд --Манай ээ гэв. --Аль сургууль вэ? --9, 18, 28, 15, 14, гэж тоглоом заалгаж байсан хүүхдүүд хэллээ. сургуулийн хүүхэд биш Тус сургуулийн хөлөгт тоглоомын секцийнхэн хөдөөгийн олон сургуу лЛиудад тоглоомоо зааварчилан бич сэн захидал илгээж, зааж байгаа нь бүүр бахдууштай 20 дугаар сургуу лийн хөлөгт тоглоомын танхимд өдөр бүр олон хүүхэд бужигнаж, ухаан бодлыг тэлэх сайхан тоглоо моор наадан чөлөөт цагаа боловсон зөв өнгөрүүлдэг заншилтай болжээ. Г. Сэсмээ. Замчдын хүүхдүүдийн урлал с5о06609090090Ос. Галын дөлөнд улайдсан ган төм рийг Гантөмөр хүү дархан хүн шиг давтана, Давахдаа 3500 кг-ийн аврага цахилгаан лантуугаар нэг ангийн Дэмбэрэлийнхээ удирдла гаар давтана, /Давтсан төмрий нь Гиймаа охин хэмжүүрийн нарийн до багажаар хэмжиж үзээд, Ширдарь багшдаа өгөхөд багш нь сайхан болж, улам цэвэрхэн давтах хэрэг тэй гэлээ. Ц. ЭРДЭНЭБАТЫН авсан тэ рэл зураг Улаанбаатар Төмөр за мын соёлын ордны хүүх дийн интернационал клу- бын утга зохиолын бүлгэм (багш нь зохиолч Самба- лхүндэв) нийслэлийн хэд хэдэн сургуулийг хамран ажилладаг юм. Энд 20 ду гаар сургуулийн сурагч дын бичсэн төмөр замын сэдэвтэй шүлгээс нийтлэв. Ган зам, галт тэрэгни тухай гал улаан бүчтэн ингэж” бичдээг Ган зам дээгүүр Галт тэрэг хурдлах нь. Туулын гол урсаад 88, Уулын шилээр давах шиг. П.НАРАНЦЭЦЭГ (8 дугаар ! санги) | ж (95418551 Ган замаа засч Галт тэргээ захирдаг Төмөр замчны мэргэжил Ямар сайхан юм бэ? Л: БЭрНЭЭ (6 дугаар анги) Улаанбаатар-Москваг «Ногоон гэрлээр» холбосон Төмөр зам ачтай Ч юм Төгс их хүчтэй ч юм. Г. БАДАРЧ - (6 дугаар анги) | 3 | | 4 Эуитал эрчир-ир «тар -эр-ыР ЭР -ЯР ра» “Р-ӨР-вР-8Р-ОР-ал 16 | Ган замаар илчиг тэрэг. хурдаан явна» гэж Улаанбаатар төмөр замын «эг дүгээр бэчэрлнгийн, 6 цастай. хүү Н. Ган болд зуржээ. 2. «Манай замчдын хүүхлүүд Хорон" тос 1743 сургуульдаа очдог» эж нэ ү гоэс мэөгөлзгийн 5 настай охин Д. Мөнх цэцэг зуржээ. И, В. Дубровицкий В. В. Орлов «Ижилсэх ханиа эрж ол, олсон хойноо онцлон хайрла» гэсэн цэцэн үгийг цөм мэднэ, Хэрэв чамд, миний нэгэн адил дотнын найзгүй бол гүү- нийг эрж олох хэрэгтэй нь дээрх цэ- цэн үгнээс тодорхой. Тэгэхдээ яаж олох вэ?! Хань нө- хөр болох хүн чинь зам Дээр бэлэн зогсож байхгүй шүү дээ| Энэ захидлыг Киров мужийн (Сос- новк хотод амьдарч буй нэгэн охин бидэнд ирүүлсэн юм. Харамсалтай нь энэ охин гарынхаа үсгийг таталган бичсэн учир түүний нэр овгийг бид мэдэж чадсангүй, Тэгэвч энэ захид- лын талаар та нартай бид хүүрнэ- хийг хүсч байна. , Найз нөхөдгүй байхыг хэн хүсэх вэ? Олноосоо хол хөндий зожиг хүн- тэй ховор тохиолдоно. Чамд жинхэнэ сайн, сайн нөхөд байлаа ч нөхөрлөл улам бат зузаан байхыг хүсдэг билээ. Сосновк хотын жаад охины асуу- Далд эргэж орьё. “(27 өөлд бн, Ставрополь хязгаарын Сердцовын Раятай цөм санал нийлэх байх гэж бид бодож байна. «Сайн найзтай байя гэвэл өөрийгөө хичээ. Эелдэг зөөлөн атлаа үнэнч шудрага, зориг төгөлдөр их юм мэд- дэг чаддаг байхыг эрмэлзэгтүн. Тэг- вэл Чи хажуугийнхаа. Хүмүүст сонир- холтой болж, тэд чамд татагдан, чам тай жинхэнэ бат зузаан нөхөрлөх хүнээ чи олж чадна гэж Рая бичсэн» байна. Орос үгийн нэрт цуглуулагч бө- гөөд дэлгэрүүлэгч Даль дэлгэрэнгүй толь бичигт Нөхөр гэгч бол «Би» гэ- сэн үг, өөр нэрээр нэрлэгдсэн «Би» байгаа юм. гэжээ. Энэ үгийг байгаа утгаар нь ойлгоё гэвэл, толины өмнө босоод зогс. Тэгвэл чи өөрийн хам- гийн сайн нөхрөө олж үзнэ. Энэ ч « бага хэрэг! Нөхөрлөл гэгч нь өөртэй- “уу өөрсдийн хүсэл санаа, бодол сэтгэ- лийн талаар зөвлөн ярилцмаар на- дад санагдах юм. Гэтэл тэд намайг ойлгохгүй, яриаг шал өөр хоосон сэ: дэв рүү оруулах юм» гэжээ. Ерөнхий үзэл эрмэлзлэлээр нэгд: мэл, сэтгэл санаа хүсэл бодлын адил төсөөтэй байдал хүмүүсийг ойртуул: даг гэж Люба зөв ойлгож байгаа бо- лолтой. Гэтэл найз Сбүсгүйчүүдтэй- гээ ийм ойр дотно харьцаа Любад өөрт нь алга байна, Хамт зугаалах кинонд явах явдал нөхөрлөлд хан- галтгүй, энэ бол сайн нөхөрлөл биш, замын хань гэсэн үг гэж Люба үздэг бөгөөд ийм хүмүүстэй хамт байхад өөрт нь уйтгартай гэнэ. Юу гэж зөвлөвөл зохих ВЭ? Энэ охидыг орхиод өөр буслыг эр гэх үү? «Нөхөр гэдэг өөрөөр нэрлэгд сэн «Би» гэсэн тайлбарлалыг бид шинжэлжлэээхилэллжииэиэнжиэлижиилиэжииижиилиилииэииииииихииииилииииииминнсииииигииииииииии-2 НӨХӨРЛӨЖ ЯАЖ, СУРАХ ВЭ? Нөхөрлөх хүн зам дээр бэлэн зог- сож байхгүй гэдэг үнэн, Харин түү- нийг Пензен мужийн Каменск хотын Панькины Видятай адил далай тэн- гисийн тэртээ, алс холд эрэх бишээ. Витя бичихдээ: «Надад дотнын сайн найз алга» Хилийн цаана амьдрагч Нэг охины эсхүүл хөвгүүний хаяг өгөхийг 1та- наас гуйя гэжээ. ? Хилийн цаана байгаа багачуудтай захидал бичилцэх сайн хэрэг. Гэтэл юуны өмнө өөрийгөө гойрон буй хүүх дүүдтэй нөхөрлөж сурах нь зүйтэй мэт бидэнд санагдаж байна, «Нөхөрлөж сурах гэгч юу вэ? Энэ талаар маш олон асуудал бий. Янз бүрийн асуудлууДын дотроос Борисоглеб хотын Слепов овогтой Любагийн захидлын дотор: «Нөхөр- лөл гэгч юу болох. тэр нь эрэгтэй, эмэгтэй хүүхдүүдийн хувьд ямар бай ” вал зохих вэ? Нөхөрлөл яаж үүсдэг хийгээд түүний учир утга юу вэ?» чгэсэн асуудал байна. Найз нар аа! эдгээр асуудлуудыг Хариулахад үнэхээр бэрх бөгөөд нэг хэвийн шууд шулуун хариу өгч бо- лохгүй. Учир нь Хүмүүсийн хооронд бий болох нөхөрлөлд мянга мянган зам. маягт. тохиолдол байлаг. зврит-ар-иат-агт-агат-аттыг. гээ ааш зангаар адид гөсөөтэй нийг эрж олохын нэр. Гэвч аймхай зүрхгүй хүн мулгуу хулчгартайтаа, овжин зальжин хүн хууран мэхлэгч тэйгээ нөхөр хань болдоггүйг бид эргэлзэхгүй. Ийм хүмүүс өөр хоо- рондоо нөхөрлөж үл чадна. «Тааруу- хан кампанууД» гэх буюу «түүний найз нөхөд нь барагтайхан улс» гэж ярьцгаадаг, «Тааруухан кампанууд» бий л дээ. ГэтЭл энэ нь нөхөрлөл ямар хамаа4- тай билээ? Арчаагаа алдаж дээлийн гол бологсод бөөгнөрөөд явж байгаа нь тэр. Иймэрхүү хүмүүс олонд ашиг тустай юм. ер бүтэхгүй. Харин түүнд тааруухан танилууд бий гэж яривал зохих аж. Учир юу гэвэл муу Нөхөр гэж ер үгүй билээ. «Бүтэлгүй хүнтэй танилцахаас зай ласхийж яв» гэж зарим хүмүүсийн сургахыг та нар олонтой сонсоцгоо- хү- Ф бие “мез хүчдэтгахийг хэлнэ, лөсөн нөхөд зан чанар ерөнхий 9 Нөхөрлөллөө бат итгэлтэй бай! 5 Ижилсэх ханиа эрж ол, Олсон хойноо онцлон хайрла, 7 Нөхөрлөл гэгч нь өөртэйгээ ааш зангаар адил төсөөтэй хүнийг сонгон. олж 5 Үерхэгч хүмүүс бие биеэ сайтар ойлгосон байх хэрэгтэй. ” Нөхөрлөлийг ойшоодоггүй хүн байгаад би гайхдаг юм. 9 Хүний нөхөр гэдэг өөрөөр нэрлэгдсэн «би» юм. Учир нь дотно сайн нөхөр- үзэл бодлоор тун төстэй байдаг, Зава! цагтаа АА | вэ . л ны Зоо 228 сон. Энэ бол шудрага бус явдал мэт бидэнд санагдаж байна.Өөрийн шинэ танил болон хуучин мэддэг хүн дээр үзэгдсэн дутагдалтай тэмцэх хэрэг- тэй шүү дээ. Үүнийг эс гүйцэтгэвэл Люберец хотын Смирнов овогтой ЛЮ- ба охины бичсэнтэй зөрчилд орох болно. Люба бичихдээ: «Миний бодоход жинхэнэ сайн найз нөхөд бол ерөнхий үзэл эрмэлз баримталдаг шүү дээ. Тиймгүй гэж үү? 1Кинхэнэ дотно нөхөд байхын тулд хүмүүс бие биеэ харж хайрладаг. Любагийн хувьд гэвэд эдгээр охид той өөрийгөө холбох санаа түүнд бай гаа нь илэрхий, Энэ бол нөхөрлөлд чухал чанар юм. Найз бүсгүйчүүд тэйгээ санаа бодол нийцэхгүй юм гэж Люба хэлэх боловч үүнд бас өөрт нь буруу бий, Найз бүсгүйчүү дийнхээ сонирхдог зүйлийг Люба Ч сонирхох ёстой. Энэ талаар Рубцов хотын Маль цев овогтой Люба өгүүлэхийг хүсчээ, Өөрийн ангийнхны тухай бас нэг ши рээнд хамт суудаг хүүхдийн талаар энд бичсэн байна. Анхны үе нилээд сайн сурагч байс наа улирсан сурагчдын нөлөөнд орж одоо Огт ОНДОО болсонд охины сэт гэл зовж бичсэн нь: (4 «Энэ жаал буруу замд орлоо, Хи чээл номоо үзэх хийгээд амьдралыг ухаж ойлгоход нь туслахыг хүсэх бо ловч юу хийвэл зохихыг би мэдэхгүй юм. Чамд туслая гэж намайг хэлбэл тэр надаар тоглоом тохуу хийх бол но» ГЭЖЭЭ. Люба! Тэр жаал чамаар тохуурхах гүйд бид итгэж байна. Түүнд урьд байсан сайн чанаруудаас ямар ч бо- 2250 нөхөд бий болно. Нөхөрлөлийн талаар тоолж бариг гүй олон асуудал бий. «Хоюул, зэс» хүүл тавуул нөхөрлөж болох уу?» гэж Москва хотын дүүрэгт орших Ильипск суурины Люся асуусан бай на. «Танилтай бол талын чинээ..» гэж ярихыг бид олонтой сонссон би- лээ. Үнэхээр ганзага таарсан тав, арав хорин нөхөд байвал яах вэ? Эд бол хүчээ нийлүүлсэн хамт олон мөн бөг гөөд тэд уулыг эргүүлэх чадалтай, Бидэнд алс дорнодын Нэг Тосгоны охид нилээд гуниглалтай захидал ирүүлжээ. Д «Манай ангийн эрэгтэй. хүүхдүүд. бидэнд уцаарлах юм. Анги дотор юм унагаах буюу эвдрэхэд тэдэнд хэлээд хэрэг байхгүй. Хэрэв хэлбэл улам даварна. Бусад юман дээр ч мөн ял- гаагүй» гэж тэдгээр охид бичсэн бай на. Эрэгтэйчүүдийн нэр төрөө хам- гаалах сайхан чанарыг та нар мартсан байна гэж энэ ангийн хүүхдүүдэд бид шууд хариулна. Гэтэл эрэгтэйг чүүд бид одоо үед үүнийг гол бол- гон хамгаалдаг билээ. Үүнээс асар удалгүй Москва хо тын харьяат Ташлынков овогтой Мал рина охиноос нэг захидал Хүлээж авлаа. Марина бичихдээ: «Миний бодоход охидууд өөрснөө буруутай. Тун саяхан дөрөв, тавду- гаар ангид бид бас л иймэрхүү бай. лаа. Энэ намраас эхлээд байдал огт өөр болов. Үймүүлж Ноцолддог жаал Ууд бараг үгүй болсон. Тэд хааяа но- цолдох боловч бидэнтэй биш, өөр хоорондоо ноцолддог юм. Дараа нь бидэнд бурууг нялзаахаа больсон, Ширээний өнцөг булан хөл хадах бол тэд өөрсдөө хийнэ. Анги цэвэрлэх болохоор ус авчрах, ширээ эгнүүлэх ажлуудыг бидэнтэй хамт хийдэг бол- лоо. - Миний бодоход ангийн доторхи аятай сайн харьцаа нь бүх нийтээс хамаарна. Эрэгтэй хүүхдүүд охид- той зөв үерхэх талаар бол бидэнд багш нар анхааруулдаг боловч мн- ний бодоход үр дүнд хүрэхгүй байна» гэжээ. Тэгээд ямар аргаар энэ ёнгийн хүүхдүүд нөхөрлөлийг бий болгосон юм бол? Энэ талаар товч боловч Марина бичсэн бөгөөд хамгийн чухал нь бие биеийг харилцан хүндэтгэх явдал мөн гэж тэр үзжээ, ? «Хоёрдугаар сард болсон Зөвлөл" тийн армийн өдрийг тохиолдуулан бүх эрэгтэй хүүхдүүдэд бид ил захи- дал бичиж бэлэг өгсөн юм. Харин гуравдугаар сарын 8-нд ангидаа орж ирэхэд бидэнд зориулсан ил захидал бэлгийн зүйл ширээн дээр баясгалант царайтай жаалууд нааш тавьж, кк ОК шэн! ос В Нэгэн туулай шатрын хөлөг- ний «А» нүдэн дээрээс хөлөг- ний нүд бүрийг | алгасалгүй ямар замаар явсаар «В» нүдэн ДЭЭр Очих вэ? лэлээр нэгдмэл, бие биеэ хүндэтгэн үзэж тусладаг, нөхөрлөлийнхөө төг лөө санаа тавьж зовдог байвал зохи но. Үерхэгч хүмүүс бие биеэ сайтар ойлгосон байх хэрэгтэй. Нөхөрлө- лийг огт ойшоодоггүй хүмүүс нилээд байгаад миний гайхал төрөх юм. Иймл хүмүүс зөвхөн цаг мөч аятай таалалтай өнгөрүүлэх зорилгоор бус- дад тал зассан харьцаагаар бүхнийг хязгаарладаг юм. Миний үерхдэг найз бусгүйчүүл олон. Бил хамт зуг таалж кинонд ярРчЧгаачаг Пиалчий үро ронд маргах явдал тун ховор, Хааяа лов үлдэж хоцорсон. Иймд чи зориг Цааш алхалж байв.» гэжээ, зүрхтэй хэл! Хуурамч даруу зан гар- Үргэлжлэл бий. гаж, хувиа бо, : : Ж, хувиа боддогыг орхин нөхрийн Түрүүч нь 20,21,92,23, 24, төлөө тэмцэх хэрэгтэй. Хүнийг зөв замаа олж сайн хүн болоход туслах 26, 27, 28, 29, 32,383 :34 дүгээрт эрмэлзлэл бүхий хүний дотоод (2:595:)) 0 билнилиилшииимн улам хүчтэй. ариун тунгалаг болдог Хариуцлагатай эрхлэгч билээ. Тэдний хооронд үнэнч. ариун, Ж. ШАГДАР, гүн зузаан нөхөрлөл бий болоход ? бид итгэж байна. Нөхөрлөл итгэлтэй байх хэрэгтэй, Хунт бэрх пагт-ч бай. баяд баяс- салантай уед ч гэсэн Чамд (итгэж болох хүн амьдралын турш үерхэх | | | | | Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатал хэвлэв. Индекс-14140 г САНЭЗРАГЧ ! Эм с: УШ БҮГД ХУРЛААС ТОГТООХ НЬ АСУУДЛЫГ хэл МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬС- ГАЛТ НАМЫН ТӨВ ХОРООНЫ 1, МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬС- ГАЛТ НАМЫН ЭЭЛЖИТ ХУ ИХ ХУРЛЫГ 1966 ОНЫ ЗУР- ГАДУГААР САРЫН 7-НД ХУ РАЛДУУЛЖ ДОР ДУРДСАН ЭЛЦҮҮЛЭ- МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬСГАЛТ НАМЫН ТӨВ ХОРООНЫ ҮШ БҮГД ХУРЛЫН ТУХАЙ. СОНСГОЛ МЭДЭЭ 1965 оны Арван хоёрдугаар сарын 15-нд Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Төв Хо- - рооны М!ЇЇ бүгд хурал хуралдав. Бүгд хурал доорхи асуудал хэлэлцэв. Үүнд: 1, Мал аж ахуйгхөгжүүлэхэд материаллаг сонирхлыг дээшлүүлэх зарим арга хэмжээ" :. ний тухай Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга нөхөр Ю. Цэдэнбалын илтгэл, 2. МАХН-ын ээлжит ХУ их хурлыг хурал- дуулах тухай. Хэлэлцсэн асуудлаар бүгд хурал зохих тогтоол гаргав. (1966 оны арван хоёрдугаар сарын 15) МАХН-ЫН ХУ ИХ ХУРЛЫГ ХУРАЛДУУЛАХ ТУХАЙ ГУУЛЛАГУУДЫГ СОНГОХ ТУ- ХЭЭР ТОГТООСУГАЙ. ҮҮНД: НЭГ. МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬС ГАЛТ НАМЫН ТӨВ ХОРООНЫ ТАЙЛАН ИЛТГЭЛ. ХОЁР, МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬСГАЛТ НАМЫН 1ӨВ- ШАЛГАН БАНЙЦААХ КОМИС- СЫН ТАЙЛАН ИЛТГЭЛ. ГУРАВ. МОНГОЛ АРДЫН ХЬ 5 7 ї “рг : 5 ! у МХЭЭ-ийн їекХагао 1 Сохгллтатын сНэРрэмжит Монгохан ПийФнгеинин ЕБХЙГУУАААТЫН Їнэт Зоү хїхзийн (40111:11) Улаанбаатар төмөр замыг удирдах газрын дарга нөхөр Г.ЇЇ. Запрожьцев Танаа Сайн байна уу? Хайрт ах аа! Таныг Улаанбаатарт хүүх- дийн төмөр зам байгуулах 1у- хай «Залуучуудын үнэн» сонн ны сурвалжлагчтай ярилцса- ныг бид уншаад манай ,бүлгэ мийн бүх пионер сурагч маш баяртай байна. Таны үүсгэж байгаа хүүх- дийн төмөр зам байгуулах энэ ажилд пионер бид маш нх баярлан, энэ ажил бүтэмжтэй болно гэдэгт бид бат итгэж бай- на Бид хүүхдийн төмөр зам бай гуулах ажилд бүх хүчгэрээ тус лаж идэвхтэй оролцоно гэдгээ танл илэрхийлье, НИЙСЛЭЛИЙН 18 ДУГААР БҮЛГЭМИЙН ПИОНЕР СУРАГЧИЛ тол АлАЛАЛАЛА 5 ТХГАМАРА ХУВЬСГАЛ: НАМЫН ПРОГ- РАММЫГ БАТЛАХ ТУХАЙ ДӨРӨВ. БҮГД НАЙРАМДАХ МОНГОЛ АРД УЛСЫН УЛС АРДЫН АЖ АХУЙ СОЁЛЫГ 1966-1970, ОНД ХӨГЖҮҮЛЭХ ГУ ТАВАН ЖИЛИЙН ТӨЛӨВ- ЛӨГӨӨНИЙ УДИРДАМЖИЙН ТУХАЙ ТАВ. “НАМЫН ТӨВ БАЙ- лоо. АЖИЯСАГ ИМОНМЕР "110 жилийн 5 дугаар сургуулийн 4-в ангид нионер Наранбулаг суралц- даг юм. Пнонер Наранбулаг 13 улирал дараалан онц сайн суралцаж байна. 1964-65 оны хичээлийн жилд «Нэр төр», «Шинэ эргийн зүг», «Зоригт уралдаан» зэрэг 72 ном уншиж, тусгай тэмдэглэл хийжээ. Үечилсэн дэвшШ- лийн 1 шатыг биелүүлсэн нэр хүндтэй инонер юм. Наранбулаг олон сайхан шүлгийг уран тод уншдаг ба гитар хөгжмөөр тоглож чаддаг болжээ. Зал гамжлагч П чуулганаа угтаж 5 онцыг эзэмших, Нацагдорж тэмдгийн бол- зол биелүүлэх үүрэг аваад сурч, ажиллаж байгаа манай авьяастан шиноне- рүүдийн нэг юм. Салаа бүлэгтээ сурлагаар хоцорч яваа 2-3 пионерт сурла- гын талаар тусалснаас тэр пнонерүүдийн сурлага хүмүүжилд нилээд ахиц гарчээ. Пионер Санжаагийн Наранбу лаг нь цагийн хуваарыг нарийн барим талж бие дааж ажиллах дадлагыг нарийн эзэмшиж сурснаас ийм олон зүй- лийг зэрэг сурч авьяас билгээ хөгжүүлж яваа ажээ, Ч. Чойжав Бий чын ванд (5-р сургуулийн багш) 1 ВҮРЭЭ БӨМБӨРЧДИЙН КВУВ Монголын Пионерийн залгамжлагч П чуулган угтаж пионер сурагч бү рийг бүрээчин бөмбөрчин болгох зо рилгоор Дорноговь аймгийн 10 жи- лийн дунд сургуулийн инонерийн бүлгэмийн зөвлөл «Бүрээ бөмбөрч лийн клуб» байгуулдаа. Энэ клубын Бүллихлүлуллулмлмллтыгилгылчллмтьлыль даргаар 9-а ангивд сурагч Дулам- шав ажилладаг бөгөөд бүрээнд гур- ван «багш», бөмбөрт таван «багш» ажилладаг Эдгээр багш цөм пио- неєр юм. Бүрээ, бөмбөрчдийн клуб 7 хоногт цагийн нарийн хувиартай сажлаа явуулж олон пинонерийг бү- “рээ бөмбөрт сургаж. байна. , Ж.Гаөхуяг (сурагч) | ХАЙ П. МОНГОЛ АРДЫН ХУВЬС- МАХН-ын Төв Хорооны МУ!ЇЇ бүгд хурлын ТОГТООЛ ГАЛТ НАМЫН ХУ ИХХУРАЛД ТӨЛӨӨЛӨГЧДИЙГ СОНГОХ ЖУ РАМ, НОРМ ХЭМЖЭЭГ БО- ЛОВСРУУЛАН ТОГТООХЫГ МАХН-ЫНТӨВ ХОРООНЫ УЛС ТӨРИЙН ТОВЧООНД ДААЛГА- СУГАЙ. КИНО ТЕАТР БАЙГУУЛАВ Монголын пионерийн «Залгамжлагч» п чуул ганаа угтан нийслэлийн 10 жилийн 1 Зүгээр бүлгэмийн дэргэдэх 5 дугаар бүлгийн пионерүүд диафильмийн «Од» кино театр нээж ажиллуулав “А.Толстойн зохиол «Филипон» «Акула» гэдэг дуут диафильм үзүүллээ. Кино нээлтэд баатар чууд, пнонерүүд, эцэг эхийн төлөөлөгчид оролц Лянхуа (Пионерийн ахлах удирдагч) ч. Энэ хүүхэд яаж байгаа нь ун шигч танд Ойлгомжтой байгаа биз, Найраг дуу удирдаж байна. Хэрхэн уран чадварлаг, дотоод сэтгэлгээний өндөр хөдөлгөөн, хөгжөөнтэй удир даж байгаа нь ойлгомжтой байна. Харин хэн бэ гөдгий нь мэдэе гэвэл Төв аймгийн төвийн 10 жилийн сур гуулийнхнаас асуугаарай Тэд ын Б. Батэрдэнэ» гэх вий. «10. МАНАЙ СОНИНООС юу УНШИВ ЛЛДТЧ ЖУРАЛ Олж. Уншигч таны өмнө «Пионерийн үнэн» сонины 836 дугаар дэлгээтэй байна, Өнгөрч байгаа энэ онд ямар ямар гүүхт үйл явдал болсныг сони ноосоо эргэн харья. Өнгөрсөн 5 ду- гаар сард Монголын Пионерийн Бай гууллагын түүхт 40 жилийн ой болж,Монголын пионерийн байгуул- лагыг их жолоодогч Сүхбаатарын нэ рэмжит болголоо, Энэ түүхт ой угт саа манай орны мянга мянган пио- нер багачуудын онд сурлага, бү- тээлч хөдөлмөр, их аянууд газар сайгүй өрнөлөө. Манай сонин пио- нер багачуудынхаа энэ их оргилсон хөдөлгөөнийг уншигч түмэндээ толи луулахад өөрийн Дугааруудыг 30- рнулж, «Ахмадын-алтан сургаал», «Улаан бүч». «Хөдөлмөрийн үр шим», «багш» зэрэр сэдэвт сонин гаргасан билээ, «Түүхт замнал»,«Би пионер байсан» гэдэг байнгын бу- лангууДдаа анхны пионер, эрдэм- тэн мэргэд, зохиолч зэрэг ахмад хү мүүсийн тухай нийтэлж байлаа. Эх орныхоо гоо сайхан, бүтээн байгуулалтыг таниулах зорилгоор ч«Аялхүү» гэдэг сонины баатар гарч эх орны өнцөг булан бүрээр аялж, аялсан газрын сониноо уншигч нар таа мэдээлж байв. Манай сонин энэ Онд зохиолч Д.Мягмарын «Бэлэг» өгүүллэг, .1.Чойжилсүрэнгийн «Даа ганы хатираа» тууж, Д, Тарваагийн «Хүүхэд дэгдээхэй хоёр» найраглал зэрэг зохиол бүтээл болон, Зөвлөл- тийн хүүхдийн нэрт зохиолч С. Мар- шак, А.Гайдар зэрэг зохиолчдын зо хиолоос хэвлэн нийтэллээ. Хүүхэд багачууд та нарын хүмүүжил. боловс ролд туслах зорилгоор яруу сайхны цуврал єгүүллэг хэвэллээ. Энэ -бү ландаа Зөвлөлтийн хүүхдүүдийн асуусан сонирхолтой ээдрээтэй асуултуудад Бүх Холбоотын радио- гийн газраас хариулсныг «Чин сэт- тэлийн яриа» гэдэг гарчигийн дор хэвлэж байна. Энэ нь сурагч пионер үүдийн сонирхол татаж, пионерүүд бүлэг салаа. анги танхимаараа ЧӨ- лөӨт маргаан, сэдэвт цуглаан зохиож амьдрал ахуйдаа хэрэглэж байна. Уншигч та нарт энэ мэт сонирхол- той зүйлс мэдээлэн хүргэж байдаг нь манай олон арван идэвхтэн бн чигч юм. “Нийслэлийн 17- дугаар дунд сургуулийн багш . Гомбо- сүрэн, 24 дүгээр . сургуулийн ПИО- нер Т.Баасансүрэн Увс аймгийн гөв ийн дунд сургуулийн сурагч Х,Соном пил, Говь-алтай аймгийн МХЗЭ-ийн Хорооны ажилтан зэрэг олон арван идэвхтэн бичигч сургууль -пионерийн ажил амьдрал- аас хамгийа шинэ СОНИН Мэдээ М43- териал уйгагүй хөөцөлдөн бичлэгийн олон хэлбэрээр сониндоо байнга нийтлүүлж байлаа. Манай соаин шинэ Оны Дугааруу: дад «Залгамжлагч» П чуулган угтсан пионер багачуудын өрнүүн хөдөлмөр | бүтээлч ажиллагаанаас байнга нийт «Миний суудаг гэрч. “Миний сурдаг сургуулв», «Ямар мэргэжилтэй болох вэ?» зэрэг сэд- вээр сонины бага хурал хийнэ. Мөн өөрийн болон гадаад орны нэрт 30- хиолчдын зохиол бүтээлээс уншигч та нарт зориулан нийтлэнэ. лэхээс гадна ИДЭВХТЭН БИЧИГЧИДДЭЭ БАЯР ХҮРГЭЕ | Анхны нь сурвалжлага 1 СУРАГЧ БҮХЭН сонинтой Архашан: аймгийн. Фаїцэнгэл сумын 8 жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчид шинэ оны сонин сэтгүүлийг бүлгэмээрээ 100 чо захналлаа, Хэвлэл захиалгын ажилд Цэдэндамба ахлагчтай «Дөл» багийн баатар чууд Геөмөрбаатар даргатай 5 дугаар бүл- "гийн пшонерүүд бусад бүлгээс идэвхтэй оролцож, шинэ ондоо хүүхэд бүхэн хэвлэл- тэй боллоо. 2 «ТӨЛИЙН ДУУ-БИДНИЙ НЭМЭР» Пионерийн 7 дугаар бүлгэмийн зөвлөлөөс «Залгамжлагч» П чуулганы нэрэмжит «Тө ийн дуу бидний нэмэр» гэсэн цуваа гарга- ааа. Пионер баатрчууд энэ цуваагаараа Боди ийн гэн ил жээ Автобусны буудал хүүхдээр дүүрчээ, --Автобус ирлээ, автобус ирлээ! --Хаанахынх вэ? . Толэийн комбинат. Хүүхдүүд: --Зайсангийн автобус! гэлцэн биш Зайсан чиглэлийн автобусны мянган хүүхэд цанаар гулгаж байлаа. --Хайрт хүүхдүүдээ! нээгдэж байна тэж хөвдэ, хүн Пїэморж, ЇГ --4--- хон нэг багшын ханган сурагчдаас нь ха бна хурдлан уу? тон очиж панынхаа хурдыг Чөрчагчит ав” чий, ЄРгаг аг чат айлийн явган айхорч Р йн. ГИЛИЫЛЕн РЭРрээч -4Тиймээ. Уулын амны лийн хүүхдүүд аж байгаа т байнаа хайсан. :: р ХоЦЭ4- нэг багш дУмжлээ. аны» с«Залгамжлагч» бааз дээр сайн: зун бол-. шалгая. "рүүл саруул агаараар амьсгалцгаа! БАТЦЭНГЭЛИЙ «Хөгжил» нэгдлийн малчдад туслаж, төлийн бэлтгэл хангахад Өөрсдийн хувь нэмрийг ор уулав. Энэ цуваагаар элгэвч 400, нэмнээ 40, уут 25, хүзүүвч300. төлийн ноймор 400-г пио нерүүд хаягдал ашиглан хийж малчдад чл гээжээ. 3 АВРАГЧ ПИОНЕР Гавдугаар бүлгийн пионер Ц.Мангалжав авхаалж самбаа эрэлхэг зоригоороо нөхөд- дөө үлгэр дуурнал боллоо. Хөрөө-- лөн ХӨлдөж байгаа голын мөсөн дээгүүр хоёр охин тоглож явснаа гэнэт мөс цөм- рев усанд унажээ, Ийм гэнзтийн аюулыг харсан Мангалжав гүйн очиж 2 охиныг ус- таас татан гаргаж аварчээ, Энэ бүлгэмд Сэржмаа, Агваанрэнцэн нарын зэрэг ийм ЦАНА ЧИНЬ ХУРДАН УУ, | Цэвэрхэн ХҮҮХДҮҮД ЭЭ! сал үүд автобусны буудал дээр эгнэн зогссоор байв. Энэ хүүхдүүд, Зайсангийн З38) усыг хүсчээ, Зайсан толгойн аманд хүүхдийн «Залгамжлагчэ цанын бааз бий. Цанын баазын нээлтэл оролцож, цэнгэг агаарт гулган зугаалахаар хүүхдүүд яарчээ. шуугнлдав. Энэ сайн өдөр ганцхан энэ буудал дээр Ч “УЛЬны бүр цана барьсан хүүхдээр дүүрэн байсан юм. Хүүхэд бүхний чиглэсэн Зайсангийн аманд очвол нийслэл хотын сургуулиудын олон а бүхний хүсэн хүлзэж байсан цас орж, цанын бааз өнөөдөр бол «Залгамжлагч» нийгэмлэгийн дарга Гомбогуай юм ирэн үгэды- нээлтэд зориулж, бага сургуулийн насны эрэгтэй хүүхдийн уралдаан 32 дугаар бага сургуулийн 4 дүгээр ангийн сурагч Цэвээндорж, 12.3 дугаар байр эзлэв. ма шиг ханаж Чун байдгийг харуулж байна гэж биеийн тамн- 13 дээ, нь бусаА сурсуулцйн Н БАГАЧУУД шудрага, пионер олон бий, 4 АЛДАГДЛААС АЛТ Энэ сургуулийн пионер баатарчууд хаяг- дал гшнглан Сумын худалдаа бэлтгэлийн ангид гүн туслалцаа үзүүлдэг сайхан зан- шилтай юм. Пионер баатарчууд энэ оны 4 дүгээр улиралд бэлтгэлийн ажилд туслах цуваа гаргаж яс 15000 кг, шувуу 20 чан- дага 10-ыг бэлтгэж тушаалаа. Алдагдал хаягдлыг алт мөнгө болгох знэ ажилд Доржцэдэв даргатай 7 дугаар бүлэг, Нам- чин даргатай 4 дүгээр бүлэг, Цэрэндолгор даргатай 3 дугаар бүлгийн пионерүүд Од, Сар, Дөл багийн баатарчууд онн идэвхтэй оролцлоо, Д. Буянбадрах (пионерийн удирдагч) Р эй имлилний «аата ӨР ар-ир-ал-атит анги Хичээд тарж сураг чид явлаа Хижээл авгай ангиуд шүүрдлээ. Шил толь шиг, нүүр харагдсан Шал өмнөөс нь гялалзаж угтлаа Дөнгөж саяхан сур гуульд ороод Дөрөвхөн долоо хоно сон атлаа Яасан цэмцгэр суу даг жаалууд вэ? Ямар цэвэрхэн байх юм бэ гэж “Цэвэрлэгч авгай Дот роо баясав Цэвэрч жаалуудыг дотночилж хайрлав : Ц.Төмөрбаохөр, | | | 2 | М.Цэрэнжамц ! | 1 » 5 ї 1 | ИЗАХ Е БОСС Х6ОУЛАГА ї5-0г/2У65 Нийслэлийн 17 дугаар Дунд сургуульд «Пионерийн үнэн» сонин «Залгамжлагч» сэтгүүл уншигчдын бага хурал боллоо. «Пионерийн үнэн» сонины ажилтан Г.Сэсмээ «Пионерийн үнэн» сонин «Залгамжлагч» сэтгүүл уншигчдын дунд» гэсэн сонсгол тавилаа. Пионер Бат хүү, Сайзмаа, | Жаргалсайхан, багш Зундуй, Пүрвээ нарын олон хүн үг хэлэв. Дараа нь «Багачуудын дотнын нөхөр» гэ сэн сэдэвт үдэшлэг болж, пионе рийн сонин, сэтгүүлийн тухай асуулт хариултын уралдаан, уран уншлага дууны тэмцээн боллоо. Уран уншлагаар пио- нер Намжилсүрэн, дуунд Пио- зєр Ичинхорлоо нар шалгарч «Пионерийн үнэн» сонины нНэЭ- рэмжит шагнал авлаа. Мөн ху- ралд зориулж гаргасан ханын сонины уралдаанд 6-в, 8-0 ан- гийн дэргэдэх пионерийн” бүл- гүүдийн сонин шалгарлаа, Ж.. Гомбосүрэн (Пионерийн удирдагч багш) . . . р Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургууль дээр үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүл уншигчдын бага хурал. “«ЦиОоне-: боллоо. Бага хуралд рийн үнэн» сонин, «Залгамж- лагч»ь сэтгүүл уншигчдын дунд» гэсэн илтгэлийг «Пионе- рийн үнэн» сонины ажилтан Д. Дашдэндэв хийв, Хуралд су- рагч Ж. Наранцэцэг Цэрэннам жил, Хандсүрэн, багш Цэдэв нарын олон хүн үг хэлэв, Хурлын дараа Маам багштай 6-ийн В ангийн 1 дүгээр салаа ныхан «Бид «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүү- лээс ийм зүйл сурч мэдлээ» гэ сэн салааны сэдэвт ажил ХИйЖ үзүүллээ. Мөн сургууль лээр. 5 хүний бүрэлдэхүүнтэй сур зэлжлах хэсэг байгуулагдав. ЦЛ. Эрдэнэ-баатар Үсэглэлийн баярт. Бид цагаан толгойгоо уншижлууслаа Ж. Гомбосүрэнгийн авсан судалбар зүрэд, «Пионерийн, А 5 ! СЯКнАгЛИНЫ. ГЭМЛАГ аанны анна ГОЛБА” ГЭНЛБЬ/ ЛЕЛБА. ГЄВБЬ.” ЧлжВа,” ЧисЛЬ ГҮЕЛВА.” /чслннь” ЛЕННА. ЧИНЬ 7. “бна, Чин ҮЕЛА. , вьсль ман. : мОгав оо исгэь сон 5 2 Ь 4 жуүдланчай ОнайыА | өнө 29ВШНЬ ммид Оупыж (шлан тина. 17 /ианий, у миВ минь, . ини. минь, чанна Чин. 4. 0 НЧ ТАНИЛЦУУЛГА МХЗЭ-ийн Төв Хорооны үзлэг Төв ай маг: моллоо, 19В аймгийнхан хөдөлмөр сур дага, аж амьдралдаа гялалзсан амжилт аймгийн хөдөлмөрчид 84000 хавтгай дөрвөлжин км нутагт 258 нэгдэл, гурван. САА, гурван МААМС, сур ван үржил зохиомол хзаатї гийн станц, хүнсний болон харандаа, мод, шохой хар алт, тоосгоны үйлдвэр зэрэг хүч сорьж, : ухаан шалгасав хөдөлмөр тэмцлийн тал барт ажиллаж, баясгалант багачууд нь 28 сургуулийн (13 нь лунд сургууль юм) са- руул танхимд сурлагын онц, сахилгын 1 4 олсон оайна, Энэ : 1 ТӨВ АЙМГИЙНХАН чандаар бэлгийн дээж болгон эх орондоо өргөн барьж байна. Жаргалантын дунд сургуулийн пноне рийн бүлгэм Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Монголын Пионерийн байгууллагын 40 жи лийн ой угтсан уралдаанд гүрүүлж Мон голын Пионерийн Төв Зөвлөлийн шилжин явах улаан туг авсан билээ, Үзлэгийн үеэр аймгийн төвийн 10 жн- лийн дунд сургуулийн пионерийн бүлгэ- мийн 7 дугаар бүлэг «Огторгуйн эринэ гэ- сан сэдэвтэй бүлгийн ажил, МХЗЭ-ийн үүр «Социалист орнуудаар айлчилья» гэсэн сэдэвт ажил хийжээ. Үзвэрийн танхимыг бүхэлд " нь чимсэн ханын сонин, зурагт хуудас, гэрэл зураг, марк их захидлын самбар зэрэг өдий 1ө- дий зүйлсийг харахад хүүхэд болгон хүч гаргасан нь илт байлаа, Явуулж байгаа сэ- дэвт ажилд пионер бүр нэг юм хийж үзүүлс нээр энэ ажлууд амжилттай. боллоо. Эд гээр сургуулийн хамт олны сурлага, хү- мүүжлийн ажлыг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны товчоо өндөр үнэлж, ирэх зун ЗХУ-ын Ар текийн зусланд 15 пионер сурагч, нэг баг шийн хамт явуулах болов, Ажил сурлага, үйлсээрээ амжилттай яваа Төв аймгийн 7300 гаруй пионер су- рагчдал манай уншигч олон баяр хүр- гэж байна. Зь НЭГ ХӨГЖМИЙГ ХОЮУЛ ГАР- ДАН ХОРШИЖ ТОГЛОДОГ ГЭХЭД ҮНЭМШИМГҮЙ. ТЭР ДУНДАА МАНДОЛИН ХӨГЖМИЙГ ХАМ- ЖИЖ ТОГЛОХ АМАРГҮЙ. ТӨ- ВИЙН 10 ЖИЛИЙН СУРГУУЛИЙН ДОЛООН ОХИН ЗУРГААН ХӨГЖ МӨӨР ЧАДВАРЛАГ ТОГЛОЖ БАЙГААГ. ХАРАХАД ЗӨВХӨН ХӨГЖМӨӨР Ч БУС. ЭВ ЗҮЙ, ХАНЬ НӨХРИЙН ХУВЬД ЯАСАН ХАЛУУН ДОТНО ҮЕРХДЭГ БОЛ ГЭМЭЭР Н.Доржийн авсан гэрэл зургууд Жу» ө Бид Мөнгөнморы, Баяндэлгэр, Баянжаргалан, Баян сум даар сургууль бүрийн ажил явдалтай танилцлаа. Сургууль бү хэн нэгэн жигд болж арай чадаагүй байна. Гухайлбал Мөнгөн морьт, Баянжаргалангийн сургуулиуд зөвхөн энэ жилээс пио нерийн танхим байгуулж эхэлсэн байхад Баяндэлгэрийн бага сургууль бараг л пионерийн ганхимгүй байна. Харин Баянжаргалангийн пионерийн бүлгэмийн зөвлөл ажлаа тогтмолжуулж ялангуяа пионерийн бүсчилсэн эргүүлийг су рагчдын дунд үр дүнтэй ажиллуулж байна. Даваа гаригт МА ХН, МХЗЭ, МПБ-ын зүүхт замналтай танилцдаг байхад мяг- мар гаригт үечилсэн дэвшлийн болзол биелүүлэх ажил яваг- даж, лхагвад шинэ зүйл сурч мэдэх, пүрэвт бүлэг, салаадын ээлжит ажил, Баасанд баатарчуудын ажил явагдаж бямбад зөвлөл гохилог танхимтай болжээ, Гагцхүү тэнд баатарчуу- дын булан байхгүй байв. Тэдний пионерийн танхимын тэмдэг- лэлийн дэвтэрт «Соёмбо улаан бүчний тухай яриа хийлээ». 1,2 дугаар салааныхан ном уншлаа, «Анчин» гэсэн шог гараа тоглолоо. «7 дугаар бүлэг концерт тоглолоо.» «Гагнагдсан гинж» тоглоом заалаа. «Даамын аврага шалгаруулав» гэх мэт нилээд ажил тэмдэглэсэн байв. Мөн зузаан цаасаар эвтэйхэн хийсэн шатарнууд өрөөстэй байв. Эднийх юмаар юм хийх дуртай бололтой, Жишээ нь: ху римтлалд 423 төгрөг 95 мөнгө оруулаад байна гэж ярьж байв. Эцэст хэлэхэд ололтоо улам бататгаж, дутагдлаа даруй 3а- даан, уулзалт болдог байна. Баянгийн | өглөөлөг, уулзалт, үзвэр, ням гаригт биеийн тамирын урал- Ж сан залруулна гэдэгт пионерийн бүлгэмийн итгэж байна. Манай сурвалжлагч С.Жамсранжав БҮЛГИЙН АЖИЛ ОГТОРГУЙН ЭРИН ҮЕ Төв аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сур гуулийн 1 дүгээр бүлгэмийн 7 дугаар бү лэг саяхны нэг зэлжит ажлаа «Огторгуйн эрин» гэсэн сэдвээр хийлээ. Тус бүлэг энэ ажлыг хийхдээ 14 хоно- гийн өмнө бүх сурагчдынхаа санал хүсэл тийг авсны үндсэн дээр чухам ямар хэл бэрээр явуулбал илүү сонирхолтой. боло зар анхаарч, ангийнхаа багшид танилцуу тан санал, зөвлөлгөө авчээ. Ажлын сайн, муу болох нь зохион байгуулалт бэлтгэл ажлаас шалтгаалдгийг анхаарч, уг ажлаа пионер сурагчдын сурлага хүмүүжилд нө лөө үзүүлэхүйц зохиохоор мэрийжээ. Эд ЗХУ-ын огторгуйд ниссэн 1| баатрын үйл амьдралын тухай сонин, хэвлэлээс мате риал цуглуулж зурагт хуудас гаргах, хол : (аналланаланыл Энэ нүүрийг манай тусгай сурвалжлагч “бэлтгэв. , » 1 “С.Жамсранжав - | эс гажлаар нийт богдолтой ил захидал, марь, дугтуй цуг луулж «сурталчлах, Олон төрлийн хуудас, сонин гаргаж ангна бүхэлд нь оггоргуйн -баатруудын үйл амьдралыг харуулахуйц засчээ, 11 баатрын ажил, амьдралыг ха руулсан гэрэл зургийн ухуулах самбар гаргаж хэдийд, хэдэн км айнссэн, огторгуй, орчлон ертөнцөд ямар түүхт үйл бүтээс нийг хүн тус бүрийн дор бичиж г. гадна огторгуйн баатруудын тухай өөрийн орны зохиолчид, хөгжимчдийн шүлэг, дуу, чээжилж Сурах, огторгуйн баатруудын хүү хэд єхуйн амьдралыг харуулсан сонирхол той зурагт хуудаснуудыг өөрсдийн хүчээр хийж, уг ажлынхаа бэлтгэлийг сайн ханга жээ, Бүлгийнхээ ажил дээр пионерүүд ээлж дараалан босч, огторгуйн баатар бү- рийг нэг нэг пионер ярьж тэр хүний тухайд холбогдолтой дуу. шүлэг уншлаа. Тухайлахад: сурагч Дашням |Ю.А.Гага рины нислэг хэдэн цаг үргэлжилсэн, нис лэгийн ололт амжилтыг ярьж таннлдуу лаад эцэст нь Ю.А. Гагарины тухай дууг Рина дуулж, шүлэг унших жишээтэйгээр зохион байгуулжээ. Бүлгийн дарга Пүрэвсүрэн бүлгийнхээ ? 2 : ага өнөөдрийн сэдэвт биЭвГ АЖ сурагч Өгхоргуйн 11 баятрын үйл амьдрал, ЗХУ огторгуйг эзэмших яс явар хичнээн их амжилт олж байгааг мэдэж авлаа гэж дүгнэн, дараачийнхаа ээлжит ажлыг ямар сэявээр хамс олноороо хэлэлцэв. Хүүхдүүд янз янзын санал гаргалаа. «Эх орноороо ая- лая» «Энх тайван ялна» зэрэг сэдвээр язуулья гэлцээд эцэст нь удахгүй хаагдах тооны хичээлтэйгээ холбогдуулж «тоо бод лого» гэсэн сэдвээр хийх болов. Ж.Жамбалсүрэн “ТӨВ АЙМГИЙН ХҮҮХДҮҮД ------ Эрднийн сан аривжиж байна Энэ хүүтэй уулзах санаатай бүр цөхрөнгөө бартал эрлээ, | Баянгийн сургуулийЕ хүүхэд болгон гэрий ьь мэдэх боловч «Өдийд гэртээ байх гүй ээ» гэх юм. Тэд, пионерийн тан химдаа байгаа байх, клуб рүү яв сан байх, номын санд суугаа байх гэж янз янзаар ярилцаж байв, Захи рал багш нь хүртэл «Арван хуруу тэгшхэн, ажил бүхэнд оролцдог чам бай жаал байгаа юм» гэж шагшин магтаж байлаа. Бид сургуулиас гарч яваад гэр хүүтэй яг гааралдлаа. Тэр маш иї яарсан бололтой гүйхээрээ ирж явав Бил уулзак ярилцвал Би одоогоор зав муутай л Сурагчдын өдерлөгт хөгжим гэж явна гэв. явна, тоглох Есөнжин энэ жил 12 настай. 5 ду гаар ангид онцсайн суралцдаг, 2 ду гаар ангид байхдаа пионерийн улаан бүч зүүжээ. Гэрээр чөлөө цаг болгоноо комтой нөхөрлөхөд зог риулж энэ жил Д.Нацагдорж тэмд - гийн болзол биелүүлсэн байна. Есөн жин, номын тухай яриа эхлэхээр инээл аллан угтаж авлаа. --Ном уншихад зав хэрэггүй. Дан даа уншиж болно. Аягдаа Номын үйл явдал санаа бодолд ургаад, хаа Ч явсан хамт яваа юм шиг сайхан байдаг. Тэгэхлээр ном унших гэдэг маань дандаа олуулаа, наргиан цэн гээн дунд байна гэсэЕ үг. Гудамжинд явж байхдаа ганцаараа ярих, инээх алийг тэр гэхэв. Ном унших зав эр- вэл залхуудаа хөтяөгдөж байгаа рэг болно гэж ярилаа. -Чи олоо ямар ном уншиж явна вэ? --«Өвсхөнд тохиолдсон «Сүүлэн хүү» хоёрыг.. явдал» -Хоёр ном зэрэг уншиж болох уу? » --Болноо. Нэгий нь комын | сан- «гаар, нэгий нь гэрээрээ уншдаг, Нод нингоос тэмдэглэл ХӨТӨЛЖ эхэлсэн. Тэмдэглэл их ашигтай юм. Дахин ном унших хэрэг гарвал цаг алдах- гүй. Бас бичлэгийн нэг ёсгы дасгал болох юм гэж ярилаа. Есөнжин нд мын тухай их ярих дуртай юм бай- ча. Яриа нь уншсан 240 гаруй ном- ноос нь эхээ аван ундарч, хэзээч дуу сашгүй эрдэнийн сан болон аривжиж байна. Бугг--- 777171 13 С| 2) СҮЯ УРАЛДАЦГААЯ, УРАЛДАЦГААЯ. Залгамжлагч сэтгүүлийн түүх баяжуулах аян УРАЛДАЦГААЯ. «Залгамжлагч» сэтгүүлийн (40 жилийн ой угтаж, түүний 1960 оноос урагших дугааруудыг цуг- луулах, түүнд ажиллаж байсан буюу идэвхтнээр ажиллаж байсан хүмүүсийг эрж олох ахмад ажил- байна. Үүнд: 1. 1960 оноос урагших дугаа- руудыг цуглуулан олж сэтгүүлийн зөвлөлд ирүүлэх, 2.Тус сэтгүүлд ажиллаж байсан болоод идэвхтнээр бичиж байсан буюу үнэтэд материал ирүүлсэн. пнонер сурагчдад «Залгамжлагч» сэтгүүлийн газраас эрэл хайгуулд тэргүүн байр эзэлсэн үнэмлэх, дурсгалын зүйлс, ойд зориулсан сэтгүүлийн дугаар олгоно. тан, идэвхтнүүдийн яриа дурдат- галуудыг нийтлэх зорилгоор «Зал дурьтгал, гамжлагч» сэтгүүлийн «түүхийг ирүүлэх, баяжуулья» гэсэн аян явуулж «Залгамжлагч» сэтгүүлийн 40 жилийн ой угтаж «Пионерийн үнэн» сонин «Залгамжлагч» сэтгүүлийн газраас хүүхдийн өгүүллэгийн уралдаан зарлаж байна, Уралдаанд ирэх зохиол нь манай пионер сурагч- дыг коммунист интернационалист хүмүүжилтэй, ХӨ- ! дөлмөрт дуртай, ирээдүйдээ итгэлтэй, ямагт | сурах бүтэээхийн төлөө тэмүүлж байдаг үнэнч шудрага ир гэд болгох агуулгатай байх шаардлагатай. Тухайлбал хүүхдийн эрэлхэг баатарлаг явдал, ахмал үеийнхний хээ хувьсгалт баатарлаг уламжлалыг залгамжлах эрмэлзлэл төгс, олон орны хүүхдүүдтэй нөхөрлөлтэй байх ажилч хичээнгүй болтох зэрэг үзэл санааг өгүүл ахмад хүмүүсийн сурвалжлага 3. Хэн олон дугаар цуглуулсан “ “Хүүхдийн өгүүллэгийн уралдаан зарлаж байна тухай яриа, 4.Дүнг 1966 оны 5 : бичиж ЗЭ ЯУТААНАЭН рын 15-ны дотор гаргана. «Залгамжлагч» сэтгүүлийн газар Өтллэээээлээээллэлэээээээээшиээиииииэн инчллллуллллллэлдшиллэииигэнэиэсшлвлвлшшэлоэшс лэгтээ шингээсэн байх нь зүйтэй, Зохиолын хэмжээ 21 мөрөөр машиндсан 6 хуудаснаас хэтрээгүй бай- вал зохино. Уралдаанд ирсэн сайн зохиолыг «Пио- нерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүлд НИйЙТ- лэж шагнал өгөхөөс гадна Нэгдүгээр байр эзэлсэн нэг өгүүллэгт 600 төгрөг 2 дугаар байр эзэлсэн Хоёр өгүүллэгт тус бүр 400 төгрөг, гуравдугаар байр эзэл сэн хоёр өгүүллэгт тус бүр 800 төгрөг олгоно. Уралдаанд ирсэн зохиолыг 1966 оны 1 дүгээр са рын 1--нээс 5 дугаар сарын 1 хүртэл хүлээн авч, 5 дугаар сарын 15--нд дүнг гаргана. 2 «Пионерийн үнэн» сонины газар. «Залгамжлагч» сэтгүүлийн зөвлөл ШЇУРОЖ Хүүхдүүд 33! Өөрөдөө төглөө ХИЙЖ СүйД М0Д00 ЧИМЭРЛБЁ Сүлд модыг бэлэн тоглоомоор чимэглэ хэд гоё сайхан байдаг боловч өөрсдийн- хөө хийсэн тоглоомоор Нэмж чимэглэхэд Улам гоё болдог байна Иймд та нарт цаасаар хэдэн тоглоом хийхийг зааж өгье, 1, ЦЭЦЭГТ БӨМБӨЛӨГ Үүнийг хийхдээ хэсэг Хөвөнг бөөрөнхий лэн бөмбөлөг хэлбэртэй болгосны дараага даргууг Нь маш Нимгэн цавуудана. Цэцэг хийдэг өнгийн нимгэн цаасыг хэд хэд ДавВ харлаж дугуй хэлбэрээр хайчлан, дугуй хэлбэрт цаасны зөвхөн гол хэсгийг ХӨВӨН бөмбөлөг дээр эгнүүлэн нааж, дугуй хүрээ нүүдийг гадагш босгоно, Нэг өнгийн дугуй цаасаар бөмбөлгийг бүрхэж дуусмагц өөр өнгийв цаасыг тү-- рүүчийн дугуйгаас арай бага хэмжээтэй хайчилж. түрүүчийн цэцэгний голд давхар лан нааж мөн хүрээг босгож цэцэг хэлбэр олгоно. Давхарлан наах өнгийн цэцгийг хэдэн давхраар Ч нааж болно, Цэцгүүдийг наахаас өмнө бөмбөлгийг 3-ны 1 ээс дээш Нэвт хатгаж зүүх оосор гаргана Бөмбөлгийн том багын хэмжээ нь бу- юу 100 лахны гэрлийн шил шиг байвал зохино Зураг ХӨ1 2. ДЭВҮҮРТ БӨМБӨЛӨГ, Үүнийг хийх тээ зургийн дэвтрийн гол цаасыг өнгө өнгийн будгаар солонгоруулан будаж дэвүүрийн нугалалтаар цааш нааш нь ижил хэмжээ тэй нуглаж дуусгаад, дахин гэнийлгэй уул цаасыг уртааш нь голоор нэг нугалана, Үүний дараа дэвүүр хэлбэрээр дахип нуга лан бөмбөлөг хэлбэр олгоод. дээд . ДООД хзуүрүүдийг утсаар холбоно, Бөмбөлгийн доод талд утсан цацаг унжуулна, Том бага ямарч хэмжээгээр хийж болно, Зураг ХМ5/2 3. РОМБО ДЭНЛҮҮ. Үүнийг хийхдээ. хааш “.Фөтмтмтмемтөтүумтмтмтмтмуумтулхамтеумтыг 2 хаашаа 8 буюу 10 см, тэнцүү 8 гурвалжан зурж гурвалжин бүрийн сууриар Ву. галж ромбо хэлбэр олгоно, Ромбо хэлбэ рийн гурвалжингуүд дээр янз бүрийн гоё лол чимэглэл зурах буюу нааж чимэглэвэ. Ромбын дөрвөн өнцөг буюу доод талд нь торгон утсаар хийсэн өнгө бүрийн на- цаг унжуулна, Ромбын дээд талаар өлгөх оосор хийнэ, Ромбыг том бага ямарч хэмжээгээр хийж болно ураг 7 3, 4, САГС, Гонзгой дөрвөлжив цаасыг ур- тааш нь нугалж битүү талаас нь ЖИГДХэЭнН хайчлаад дахин дэлгэж хоёр ирмэгийг наана, Үүний дараа оосрыг нь наах хэ- рэгтэй. Зураг ММ, 5, ГУРВАЛЖИН ДЭНЛҮҮ, Ижил хэн- жээний дөрвөн гурвалжниг цаасан дээр байгуулж түүнийгээ суурнар кь нугалж ир мэгүүдийг уулзуулан наана, Нааж дуусмагц нь тал бүр бүр дээр гоёлол чимэглэлийн зүйл Хийж шовх оройгоос нь оосор хийх ба доод гур ван өнцөгөөс цацаг хийж унжуулна, -. Зураг УМ 5. 6. СҮЛЖМЭЛ ХУВИН. Сүлжмэл хувинг хийхдээ улаан хөх өнгийн цаасыг ижил хэмжээгээр нарийхан зүсэж амсар болох нарийн цаасан дээр улаан өнгийхөө цаа суудыг зэрэгцүүлэн.наасны дараа хөх өн гийн цаасыг улаан өнгийн цаасны наагуур цаагуур оруулан сүлжиж дуусаад бөөрий нь уулзуулна Үүний дараа ёроол оосор зэргийг хийнэ, Зураг Мө 6 7, УГАЛЗАТ ХУВИН. Угалзат хувинг хийх дээ гонзгой дөрвөлжин цаасыг авч уртааш нь нугалж хажуу талаас Нь нжил хэм- жээгээр ташуу хайчлана, Дахин дэлгэж хайчлахад гарсан гогцоонуудыг дээш ша хаж нугалан бие бие доогуур нь оруулна. Ингэсний дараа хоёр ирмэгийг нийлүүлэн наах буюу ёроол сэнжийг нааж хувин хэл бэрийг олгоно Зураг 2М 7, 8. ДАВХАР ХОНХ. Дөрвөн өнгийн цаасаар нэг Нь нөгөөгөөсөө бага цаасан дугуйнуу дыг хайчилж түүнийхээ 4 ны 1--ийг буюу 6 ны 1--ийг хайчлан авч үлдсэн дугуйн хайчлагдсан ирмэгийг уулзууланв нааж, конус хэлбэр олгоно, Конус тус бүрийн оройгоос багаас Нь эхлэн холбож | ДЭЭД талд нь оосор гаргах ба доор Нь цацаг унжуулна. Конус тус бүр дээр ямар нэгэн Ёлол чимэглэлийг өөрийн санаагаар хийж ботно мимг мг гөгчмрмгчдмтыгчэмрчгчомтыг 2 || Зураг 168, 9. ХОЛБООТОЙ ТАВАН ХУШУУ. Дөрвөц өнгийн цаас авч нэг нь. нөгөөгөөсөө бага. хэм жсээний таван хушуугт хайчла! дээш нь товойлгон гаргаж голоор, Мад ЦЭН! БхсарЧбрянч талд нь оосор гаргах ба доод ацаг унжуулиа, Зураг МӨ9, 10. ДӨРВӨЛЖИН САГС. Дө : «Дөрвөлжин цаа сыг есөн тэнцүү хэсэг болгон нугалж 2. Зэн толын дөрвөлжинг хайчилж хайчлагдсан дөрвөлжинг өнцөг гарган уулзуулан наана, Уртхан оосор хийх ба гоёлож чимэглэнэ Зураг МЬь 10, С Н. Үдэринл, Харвуцлагатай эрхлэгч “Ж. ШАГДАР, Бэнилиинэн УТАС УЛААНБААТАР ХОТ, Бага тойёр гийн 27 дугаар байшин 83 дугаар дав хар 824,8325 номерын өрөө Утас 28005. Сүхбаатарын нэрэмжнт улсын ”“хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. А-23253 Инденс-14140