үзэшєгсатхг єкүтэллсэглөлулэгсоэг | цаж 5 ? га | овон Бүхний Ї / | 40 дэх жилдээ о Ж 18 (1930) о 1984 ОНЫ ГУРАВДУГААРСАРЫН 1. | ПҮРЭВ 0 ҮНЭ 10 ийш МАНАЙ. ОРНЫ Я3 ЖАРГАЛАНТ 0086Р ҮЕИЙНХНИЙ АМЬДРАЛВС МАХН-ын зцэг ёспы хайр ханамжийн “дор улс орны ирээдүй хүүхэд багачууд эсар их аз жаргая, байр баясгалантай сурч хүмү байна | үүн өн-------шсэсэыыс-шышуу-шииоуу.........нн Нийслэлийн 10 жилийн З1 дүгээр сургууль 1400 шахам инонер сурагчүйй Тэдний сурлагын чанар Нь сурар- чийн жилд ахиж байна. ЗУРАГ ДЭЭР. -Т ҮҮҮЛИЙН 8-ын «Д» МЭХ, н. гайч, орос хэлний зургаду- Гаар апгнудын аварга, онц 2ЭЖ, сурлагатан Л, Оюун. БоУ. Д. ЭРДЭНЭЦОГТЫН 227: авсац фото 3 ай аймгийн тө- лийн ГҮҮ ХАҮрЭВхүэлэн багштай 3-ын «Б» ангийн . сурагчид «Пионерийн ! үнэн», сонины 40 жилийн д 0й угтсан «Онц сурлагын төлөоР аянаар амжилт- тай аялж намын балртаа сурлагын өндөр амжил- Архант (3 БЭЭ түсгэчэр аймгийн тө- вийн жилийн 1 гуу- лийн 5-ын «Вь хишийцллгж ц сурлагатан Ч, Алтанчимэг таар бэлэг барив. шэхлэийн бүжгийн аварга --Увс аймгийн Хяргас су- ЗУРАГ ДЭЭР: Тус ав! | боллоо, тын 8 жилийн сургуулийн тийн онц сурлагатнууд. | -. Я. энхчимэгийн яухганийн зөвлөлийн гишүүн, - Ё НИ” авсан Фото жссс лтөмж үе» аяны газир "амын хороо, АДХ-ын гүй цэтгэх захиргааны удирдах хүмүүс уг а/злыг орон ну- тогт Зохион байгуулж байна. | 1989 “онд олсон блолтоо Дотуур байр, хоолны гаа- рыг тохишуулахад лалцаатайгаар пионср су. рагчдын ХӨДӨЛМӨР амралтын газар ихээхэн аж зэрэг олон ахуйн үйлдвэр газрууд шєёф | анхаарч зарим гүр дүнд сургуульдаа 10000--20000 18 зусланд 12 гаруй су- | бататгай хэвшүүлэх, сур- | хүрлээ, төгрөгийн “туслалцаа үзүүл- рагч амарлаа, :1983 онд гууль завсардалтыг арил- | Аймгийп. ерөнхнй боловс» | 299. лнонер сурагчид зуныхаа гах, сурагчдад ариун Ццэв- | 1 рольш сургуулиудын сурла- Тээврийг удирдах газар “Мралтаар 180920 литр сүү. рийм нарийн “Дэг “Журам Ї | тын амжилт, чанар урьд Өөрийн хорөлгөөр барьж | бааж, 4,7 тони зөөхий, 8,9 эзэмшүүлэх, пноперийн-00- | ї! оныхоос. .09--1,4. хурнар | байгуулсан «Тээвэрчин» | ТОНН ааруул, зззгий |0б0- дон бусад голон (нийтийя | | ахнж, заадаг хичээлээ 100. Хөдөлмөр амралтын зусланг довсруулан авч, (15 тонн байгууллагын ажлыг чанар- | 1 хувь сургасан багшийн тоо Өргөтгөл эг ээлжид 10 жинмс түүж, хавар намрын юуулах, сургуулиудыг “хэв аймгийн хорооны ! | | жавын асуултад | | | Завхан ! | байнав. |)! талаар эхлээд ирина уу? ! -- Завхан аймгаййн улс, олон нийт, ї байгууллагууд | -- Сурагчийн жил-1983 цэрлэгийн баазыг бэхшүүлэх, | дын сурлага, ! -дэашлүүлэх, хичаэлийн Хал --наак-ай аж ак-алай2-6 тиш2-н гж олт- намын нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Б. Бэгзсүрэн манай сурвалжлагч Ц.Санж- хариулж онд өсвөр үенйнхинй дунд зохиосон ажлын үр дүнгийн нам, гэгээрлийн сурагчийн | ! шил-1983 онд сургууль, ц8- материаллаг сурагч- хүмүүшлийг 12,5 хувь өслөө, Сурагчийн жилд төрөл бүрийн хичээ- лийн 148 набипет шинээр байгуулж, 184 набинет засч тохишжуулсиы дүнд бүх сур- гууль хичээлийнхээ 65 ху- вийг апги Юабинетийн сис- темзэр хийдэг боллоо, Ерөн» хий болопсролын сургуулиу- диг 2--3 байгууллага шеф- лэн авч ажиллаж байиа Тасонцонгэл, хотын. Мод боловсруулах номбинат 2 сал төгрөгийн үлэтэй сур- туулийн иж бүрэн барилга, Сантмаргаз сумын «СГалс- галапт амьдрал» нэгдэл 1524 млнган тогрогийн үил- тэй хөдөлмөр амралтын зуслалгийп барилга, Дотоод тоног төохоорөмжийг өөрийн харьяа сургуульдаа шилжүү лэн өглөө. Мон Є аймгийн "Тээврийг удирдах гааар, Материйл: тсхїйнийй хан- гамжийл удирдах газар, Холбооны газар, Иийтийн авс ахуй үйлчилгээний гүа- зар, Усны аж ахуй улирлах -456 3422 С- э-шалэрВЫ-.. хүүхэд нэмж. авах болсноор 200 хүүхэд амрууллаа, Су- рагчдын дунд «Тээзвэрчин» зусланд хэн амрах вэ? болзолт уралдаан зарлай дүгнэж, шалгарсан ангийн сурагчдыг багшийн нь хамт 14 хоног байгууллагын зардлаар. амруулжээ, Мон сурлага хүмүүлглоэр бусад апги бүлгээсээ хоцронгуй байсан. ангиудыг шсфлэн авч тусалж «ашилласпаар сурлага нь 3,5--8,/7 хувь, чайар 70--10,3 хупиар ахисны гадна математинийн анги кабинетэд 1000 шахам төгрөгийн ЭД матсрнал зар- цуулл, тохижуулсан байна, Аймгийн АДХ-ын. гүйцэт- гэх ппхиргай хагас сал гї- руй тогрогийн хөрөнгө гар- га! Тосонцонгэл, Тэлмэн, Булиай, Отгон, |Цэцэн-уул зэрэг 10 сум, аймгийн тө- чийн сургуульд техини хө- рэгслийн ба орос хэлний лицгафоп кабинет -20-ыг шинээр” байгуули огөп, Шеф» нийгмийн тустай хөдөлмөрт. идэвхтэй оролцон -168344 төл бойжуулж, 1380 тонп овс тэжээл хадан: хураав. -- МАХН-ын Төв Хороо сурвгчийн жил-1983 онд зохиосон ажлыг үргэлж- лүүлж, 1984, 1985 оныг сурагчийн жил болгохоор тогтоол гаргалаа. Энз хоёр жилд аймгийн хэмжээнд. 30- хнох зарим гол ажлыш та- лаар манай сонины уйншнгч- дад танилцуулна уу? -- МАХН-ын Төв Хороо 1984, 1985 оныг сурагчийн жил болгон. үргэлжлүүлэн явуулахаар шийдпэрлэс- нийг манай, аймгийн. нийт ходолморчид баяртай. хү- лан анч, сурагчдын сурла- га хүмүүжлийн айлын” Ч8- нарыг сайжруулж, сургал- тын материаллаг. баазыг бэхжүүлэхэд чиглүүлэн то- Дорхой ажил хийхээр су- рагчийн: жилийн номпссыг шинашлн байгууллаа. Хоёр эшилд хийх ажлын 10- байгууллагуудын хүч тус- лоплогоо гаргай, аїїмтийп 2245:ЦА1251::-4--11--2-22-4154 14 рүДхлүсэалахч -эурмшын--зөрчилгүй,-нэрэм- шжинт тэргүүний хамт олон болгох хөдөлгөөн өрнүүлэх, соёлч байгууллага болгоход ихээхэн анхаарах болио. Ерөнхий боловсролын сур- гуулийн 40-оөс доошгүй Ху- вийг нэг ээлжээр хичээллэх боломжоор хангах, бүх хи- чаэлийн 80-аас Дээш ху- вийг амги кабипетийн сис- чємээр хичээллүүлэх 00- рилт тавьж байгаа юм. Дотуур байртай сургуу- лиудмг млх ногооны зоорь- той болгош, байр танхим засч тохшкуулахад шсф байгууллагуудын туслам- жийг улам нэмэгдүүлнэ. Сурагчийн... жил 1984, 109895 онд сургуулийш Х!- чээдийн болон дотуур байр, цэцэрлэгийп. “барилга 11- ийг. шинээр барын, багш на- рын орон сууц барих, сур- гууль бүрийг халуу! Ус, хөдөлмөр. амралтын ауслай- тай. болгох. бут “төлий дуу цангинаж, тол хаана, нь Ч очсон инллх бүрийг мал болгохын тө« лоо нх ажил ориож, байна. ГАлтай. хотын. 10 жилийн сургууль дээр .малчнд төлчдөд туслах ажил эр- чимтэй явагдаж, толийп бэлтгэлд зориулан шаард- лагатай бэлтгэн шеф сум нэгдэлдээ ил- гээж, «Өсвөрийн толчин» сэдэвт ажил зохиож бай- на. Арван жилийн нэгдү- гээр сургуулийн Т. Эрдэ- нэцэцэг багштай 6-гийн 4Г» апгийн «Баясал» бүлгийн хамт олоп «Өс- вөрийн төлчин» сэдвээр үзүүлэх ажил явуулж улс, аймгийн алдар цолтой малчдын амьдрал, мэл маллах ажлын арга турпь лагатай . танилцацгааж, мал төллүүлэх баазын ту- хай дэлгэрэнгүй ойлголт- той болцгоолоо. Бүлгийн ажлаар мал аж ахуйн- холбогдолтой зүйр цэцай үг, оньсого таавар, дуу шүлэг шинээр сурч, элгэвч, нэмнээ хур- таны уут хэрхэн хийхийг “биечлэн үзүүлж, зурагт хуудас, эвхдэг самбар дээр загварыг иь зурж сурталчиллаа. Сурагч бүр гурийлах, хөөслэх, өөв- лөх, тойглохыг сурав. Манай идэвхтэн сур- валжлагч Б.ГАЛААРИД 1, 1 сургууль, 8 жилийн. Булган- аймтийн вап булаг лийн с Гур- сумын 8 жи- лийн БНМАУ, ЗХУ-ын тар сайсрын чисэгч Ж.Гүррагчаа гийн нзрамжит бүлгэмийн пионер багачууд төлийн бэлтгэлд зориул 223 элгэвч, 21 зэмийа сан, 23 нэмнээ, 34 лав бэлтгэв, Энэ ажилд 8-ыдн «Б» 1- ийн «Н» ангиуд бусдыгаа у рагч Л. ӨНӨРМАА Мапай орог даяар төл бүрийг мал болгохын то-. лөө ходолгөой өриө бай- на, Энэ их ажилд мянга мянган өсвөр үеийнхэн идэвхтэй оролцдог билээ. Эрдэнэт хотын 8 шилийн дөрөвдүгээр сургуулийн пионер сурагчид «Тоөл- түмний үйлс» цуваагаар төлийп уут 30, нэмнээ 20, элгэвч 50, угж 57, чүдэнз 180-ыг цуглуулж малчин ах, эгч нартаа илгээлээ. Малчдад туслах ажилд 6-гийн «А» апгийн сурагчид бусдаасаа идэвх- тэй оролцлоо. 6-гийн «А» ангийн су- рагч ОТГОНЖАРГАЛ Хөвсгөл аймтийп Мэө- рон хотын 8 жилийн Ш сургуулийн захиргаа, бүл- гэмийн зөвлөлөөс «Хүү- хэд бүр малчин ах эгч нартаа туслая» урлнандар «Төл-түмний үйлс» Ццу- ваа гарган олгэвч, бээ- лий, төлийпП аптек, мо- дон хүрз. гар тэтснээл бэлт гэж малчин аав зэж, ах эгч нартаа төл бойжуулах ажилдаа амжилт гаргах хүссэн 120 гаруй.Захид лын хамт илгээлээ Энэ ажилд 1-ийн «Б»,. 8-ынНн «Б»,.:8-ын «А» 4-ийп «Б», 5-вш «Бэ», 6- гийн «Б», 7Т-гийн «А», чБ», «Вэ» апгиуд ндэвх- тэй сайн оролцлоо. Ппонерийп ахлах удир- дагч Л. ЧУЛУУНБААТАР Төв аймтийн Баяндэл- гэр сумын Д. Нацагдор- шийн нэрэмшнт Улсын тэргүүний сургуулийн пцонер багачууд «Төл- түмний үйлс» уриан дор төл -хүлзэн авах ажилд шамдан оролцож байна. Сургуулийн захиргаанаас тол бойжуулах ашлыг 30- хион байгуулахдаа сурагч- Дад ажил мэргэжлийн ба- римжаа олгох зорилготой ажиллаж хөдөлмөрийн хи- чээлээр толийн пайз, цас, бууц арилгах малтуур зэргийг төмөр, модоор хийж, үйлчлэх хөдөлмө- рийп хичээлээр хурга ишигний слгэвч нэмнээ, уут, гарын бээлий оёулдаг уламжлалтай юм. Тус сургуулийн пионер багачууд хурга, ишигний элгэвч, измнээ 850 хос, гарын бэзлий 125 хос, бууц, цас цэвэрлэх мал- туур 55, лаа чүдэнз 550, хурга ишигний уут 220 ширхэгийг нэгдлийнхээ зовлолд хүлээлгэн өглөө. Энэ ажилд Н. 7Намбалсү- рэп, Ш. Шүраэицэпэг, Ц. Ганбат, Г. Сараптула, Д Сувдаа багштай 8-ын «Б» Т-гийн «Вэ», 5ын «Б» А-ийн «А», 3-ын «Бэан- гнуд сайн зохион байгуу- алттай оролцлоо : Гуравдугаар улирлын амралтаар тус сургуулийн 480- сурагч хөдөөгийн малчин ах эгч, аан зэл Дээрээ очин төл бойнуу- лах ажилд гар бие орол- цөн. Захирал Н. МАЖИГСҮРЭН Чоншарчахй шиш ОНЦ СУРЛАГ : Рагч, 7 тийн пионер сурагчдын шат- Оюунтуяа Булгай даймтийн товийн 10 жилийн сургуу- лийн 7-гийн «А» ангийн су- онц єурлагатйп, айм- рын аварга. Тэрээр шатрын дугуйланд суралцалт, холбогдолтой олон пош уншиж сонирходтой бод- лого бодох дуртай ЗУРАГ ДЭЭР: "Шатарчни охни О. Оюунтуяа. Балн-Өлгий айшгийн Алтанцегц сумын Дуйд сур- гуулийн 6-гийн «Б» пигнд ЇН, Ашаргүд гэж охин сур- даг. Тэрзэр ангийнхаа бүл- гийн удирдагч, зөвлөлийн гишгүүн, Энэ охиц сурлага хүнүүжлээрээ шил- тарч олон улсын цпонерийн «Найрамдал» лагерьт аёмпр- чээ. Сургуульдаа ирзэд «Зад угаагч» групи бийгуулан ажиллан байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Онц сурла- гатзп сурагч Аваргүл, Пиоперийп ахлах улпрда өперийр ОЮУНЧИМЭГ, ААР. ХОШУУЧЛАГЧИ “бадмайн | бүлгэмийн Д х 2253: -24 ПИН 0011 101 01111 1 011111 11 01010100 10 1- шишиииинишиииниишииишишини Сүхбаатар аймгийн Ба- руун-урт хотын 8 шилний сургуульд «Ангир» пэртэй хамтлаг байдаг юм. Тус хамтлаг анх 1982 оны есдүгээр сарын 24-нд 7 ихэр 14 хос су- рагчдып бүрэлдэхүүнтэй гээр байгуулагдсан билээ. «Ихрүүдийн хамтлаг» . гэж нэрлэгдэх пь Ч цөөн- гүй. Байгуулагдсан ца- гаасаа зхэлж өөрсдийн санаачилгаар хө- төлбортэй концерт тоглож эхэлсэн байна. /Хамтла- гиМН гишүүд аймгийн соёлын ордны залуу уран бүтээлчидтэй шєфийн холбоотой ажиллаж. олон сайтан дуу. үндэсний бү- жиг сурчээ. Өнөөдөр энэ хамтлагт 4 ихэр ОбУ- юу 8 хос бий. Тэд хамт- ран ажиллаж бие биений- хээ хичээлд тусалж, ши- Пэ сонин ажил санаачил- ЗУРАГ ДЭЭР, «Ан- гир» хамтлзгийн хишүүи 2-ын «А» ангийн сурогч ЮМ. Амар, Азтраа, 3-ын «Б» ангийн сурагч Төв аймгийн | Угтаал- цайдам сумын Улсын тэр гүүний сургуулийн захир таа, “нийгмийн | ухааны багш нарын секцтэй хамт ран наймдугаар ангиудын дунд «Хөдөлмөрийн са- хилга бат амжилтын үЕ- дэс мөн» Ссэдвзэр хэлэл- цүүлэг зохиолоо. Хэлэл- цүүлэгт оролцсон сураг- чид хөдөлмөрийн сахил- та, нргэдийн хөдөлмөрг лех үүрэг. харнуцлага. сурлага-сурагчийн тол ходолмор зэрэг “сэдвээр ярилцаж сурлага, хоөдөл- мөрийн тэргүүний сайчуу дыг алдаршуулсан урла- гийн тоглолт үзүүлж, хөдөлмөрөөс . зайлсхийг- чид, сул сурлагатан. зал- хуу. хойрго сурагчдыг шүүмжилсэн шог гараа ПИОНЕРИЙН САЙН Хорлоогийн Хорлоо охин гэртээ харьж явтал зам дээрнэ гэн боодолтой зүйл хараг Дас. Хэн нэг нь юмаа гээж дээ гэж бодоод гэр- тээ авчирч паз, зэждээ үзүүдбэл, албан бичиг, 3000 таограг бүхий тү- рийвч, байлаа, Харлоогийн аав Б.Баг- їкээ. охиимхао олш авчир- сан түрийачтэй мөнгө, ба- риыг бичиг нутгийн Маг- саржав гэдэг хүпийх мөн болохыг НЬ таньяс эзэнд нь аваач, бгчээ Ухамсартай сахилгын төлөө. бэлтгэж тоглов. Энэ аж | ЗГишслнн бүггээрээ оролцов: олиц талархал хүлээжээ - 8-ын «А» ашгийн су- рагч Г. Гансүх, Г. Алтан- сүх хоёр саяхан улаан бүчтэний эзэн болспоо бахархан ярьж байна, «Бид цөмөөрөө ах дүүсэ гэж тэд ярих дуртай. Ар, С га-ч үгүй юм. «Ангир», хамтлагнин тухай сонсоо« гүй, мэдээгүй хүвгүүс тус аймагт байхгүй. Бүгдд тэднийг өхөөрдөн хайр лаж, «Манай ихрүүд» гэж дотиочлонН энхрийл Манай сурвалжлагч Болортуяа, Болормаа. нан АН анхийн (СУ? рагч Е.Гавсүх. Алтайсүх лах зохиогчийн авсан Фото лыг дүгнэхэд М.-2Кавзанж” дулам ахлагчтай ,«Ходол-, мөрч» баг түрүүлж, Ч. Гантөмөр, (С. Чимэдцог-" зол ахлагчтай «Төр», | «Сонор» багийн сурагчид: | лэлцүүлэгт | оролцлоо.. Уг хэлэлцүүлэг хөдөлмөрийн сахилгыг бэхижсүүлэх талаар нам засгаас тавьж байгаа 20- рилттой нягт холбоотой бөгөөд, пионер сурагч- дыг хөдөлмөрч, аж ахуйч, арзич хямгач са- хилга "батыг эрхэмлэх үзлээр хүмүүжүүлэхэд чухал нөлөө лар. Багш Жа. ДОЛМАА үйлс олсон мөнгө Ийнхүү үр хүүхдээ Шу- дарга, үнэнчээр хүмүү: жүүлж: өсгєсөн Увс айМ- гийн бөөний бараа баа- зын жолооч Б. Бээжээ. гуай, түүний охин Хорлоо нарт их баярласраа С. Магсаржав илэрхий- дэв. Пионерийн эрхэм ҮҮР" гээ пэр төртэй биелүүл сэн энэ охий Улаангом хотын 8 шилийц гурав- дугаар сургуулийн 58-: «ЛА» апгид суралцдаг Ё Багш 1” Чимэд р) -пиаилинииллин 7 | ГРҮЛТБ277777 Ёруудүчилиглэн 2771 0) 3 1 Ю. Цэдэнбал Дарга «Хувьсгалт нам ба нийг. мийн байгуу- бүтээлдээ хувьсга- ОМНӨХ монгол одДиЙ төдий бодит үзүүлэлтээр | епропыш дундад эртний эхэн үеийн - хэлгисэсэсд ва! байсаа бөгөөд «Реформ», саргэй мандалт гэдгийг мэдэхгүй, соби гийгүү- лэлт, Юн) үйлдвэрийн хувьсгалаар хөндөгдөөгүй “ үлдсэн маш түгжигдмэл хоцрогдсон орон байв. 1921 онд ялсан ардын хувьсгал тус орныг С0- циалнзмын замаар эр- чимтаэй давшин хөгжих хэтийн сайхан төлөв нээв. Апх «феодалын нийгмээс сүх, модон апиис, чулуун тээрэм, ашлын мал төдийхпийг өвлөж авсан» манай орон МАХН-ынхаа мэргэй жясо- лоодлого, хөдөлмөрч ард түмний шургуу тэмцэл, ЗХУ-ын сэтгэл харамгүй өгөөмөр тусламисийн ачаар өөрчлөн лалт» | тэдэг тэмдэглэснээр лын ахар богино хугацаанд Феодализмаас капитализ- мыг алгасан социализмд шилжив. Энэ шилжилт вь ард- чилсацн (1921--1940) социалист (1940--1960) хоёр шатыг өөртөө агуулж байн. БНМАУ напитализмыг алгасч, феодалиамаас со- циализмд дэвшин орсон шилжилт нь цаг хутацаа- НЫ хувьд Хзазээз эхлээд, хэзээ дууссан юм бэ? гэ- вэл 1921 опы ардын хувьсгалаар засгийн эрх ард түмний гарт шилиис- нээр эхэли,, 1960 онд со- циализмын үндсийг 0аї- туулсиаар дууссан. Ийм шилжилтийн мөн чанар, үндсэн агуулга пь юу байдаг юм бэ? гэвэл хуу- чин үйлдвэрлэлийн аргыг хувьсгалт ёсоор шийзчлэн “ворчилис социалпст үйлд- вэрлэлийп аргаар солиход “оршино, Фсеюдалиамаас ” капитализмыг алгасаад “социализмдД шїїлїїсэн їшїїЛ- сиилтийг бас “эрдэмтэд тайлбарлахдаа уг шил- | | | | 1 1 | | | | Ї 45772 ? БУХА жилт нь нийгмийц вэрлэлийн натурал бэрийт халах таваарын хэлбэрийг алгасах, төлөв- лөгөөт хэлбэрийг тогтоох түүхэн үйл явц гэж то- дорхойлдог. Энэ бол оно- лын. дүгнэлт, үйлд- хэл- ныг судлаад ирэхээр аяндаа бүр Ч ойлгох бол- но. Харин феодализмаас соцЦиаЛИизМД шилжсэнийг хэнд Ч ойлгогдохоор дүр- сэлсэй нэг жишээг ЭНД хэлж болно. Хүүхдүүд та нар ардын зураач Д. Амгалапгийн зурсан «Напитализмыг алгасаад» гэсэн уран зургийг бишгүйдээ харсап байх. Тэр сураг танай гэрт байгаа номд ч, гадаа гудамж талбайд ч бий. Уг зурагт фёодализмаас капитализмыг алгасаад социализмд орсон улс орны аварга түүхэн үс- рэлт, онцгой шилжилтийг уран сайхны артаар дүрс- лэп үзүүлэхдээ. шандас сайт хурдан хүлэг унасан цог хийморьт, баатар во- ригт, бадрангуй үйлст монгол эр феодалын нийг- мийн бүдүүлэг дорой буурай байдлаас капита- лизмын балчиг намаг, зовлон зүдгүүрт хар ан- галыг алгасан үүлэн бо- рын хурдаар дүүлэн ха- райж социализмын гэгазп саруул замд орсныг илэр- хийлжээ. Өнөогийн хөгжлийн өн. дөрлөгөөс туулсап замаа өргэн “харахад үйзидээ ийм байгаа юм. 1950-над оны оцэс бо- ЛОХОД ХӨДӨӨ 8 ахуйг хоршооллож ардын аж ахуйн бүх. салбарт Со- циалист үйлдвэрлэлийн харилцаа яллаа, Нийгмийн ангийн .бүт- ДЭД үндсэн өөрчлөлт гар- лаа.. Чухам ямар өөрчлөлт гарсан бэ? гэлэл, Нийгмийн төргүүлэгч хүл болсон ашилчин аигї үүсч хөгжлөө. Хувийн аж ахуйтай байсан малчид нь хоршоол- Госон ардын социалист анги болон хувирлаа. Ар- дын сэхээтэн бүрэлдэн төлөвшлөө. Ингээд ма- най үндсэн хуульд заан тодорхойлсиаор Бүгд Най. рамдах Мопгол Ард Улс нь ажилчид, хоршоолсон ардууд (малчид, тариа- ланчид) хөдөлмөрч |Ссз- ХЭЭТНИЙ Ссоцийлист улс боллоо 1960 он гэхэд БНМ- АУ-д соцпалиамын сүндзс байгуулагдсан. Социализ- мын үндэс байгуулагдсан гэж: юуг хэлж байна гз- ВЭЛ. Энэ НЬ юуны өмнө улс ардын аж яхуйн бүх салбарт үйлдвэрлэлийл хэрэгслийг “өмчлөх нийг- мийн социалист өмч тогтТ- соныг хэлнэ. Ийм өмч тогтсоноор манайд хөдөл- мөрийн шинж чапар үйнд- сэзрээ өөрчлөгдөв Үү- цийг гурван зүйлээр 1фр- толж болно. Үүнд Нэгдүгээрт: (ходелмор бүх 111:1:5:11111) түгвэмэл шинжтэй болсон: Хоёрдугаарт: ходөлмөр Шууд нийгмийн шинжтэй болсон, Гуравдугаарт: хв- ДӨЛМӨРр нь ухамсартай са- хилга, өндөр зохион бай- туулалттай, Эрх чөлөөт хүмүүсийн бүтээлч үйл ажиллагаа, амьдралын Чэн тэргүүний хэрэглээ шаардлагат зүйд болсон Ингэснээр «Хүн бүр чад- лынхаа. хэрээр, хүн бүрт хийсинй иь хэрэар» гэсэн социалист аарчим хэрэг- шжих болов. Хөдөлмөрийн тухай ийн- хүү бид ярихдаа энд-изг. зүйлийг хамтад нь санах ёстой. Хөдөлмөр, пийг- МИЙН Социалист өмчид хапдах талаар намаас дэвшүүлсэн зарчмын чу- хал ач холбогдолтой: лоо- зонд: «Хир буртаг очүүхэл Ч хүргэхгүй нандигнан хайр лаж, тахиж шүтэж байх зүйл маань, нэгдүгээрт: НИЙГМИЙН ӨМЧ, хОоёрду- гаарт: соцналист омчийг цогцлон. бүрдүүлэгч зэх үүсвэр болсон ариун цаг гаап хөдөлмөр мөн. Бат түшиг болсон эЭнаэ хоёр “тулгуур баганагүй бол социализм хогийж бэх- жиж чадахгүй» гэж зЗаа- сап нь цаанаа маш гүн гүнзгий утга учир, онцгой ач холбогдолтой юм шүү. Ингээд пионер сурагч та бүхний улс төрийн бо- ловсролд зориулж буй энэ яриагаа цааш үргэлж- лүүлье. 1961 онд хуралдсан МАХН-ын ХТУ их хурлаас БНМАУ өөрийнхөө хөгж- лийн шина үе--социалист пийгэм, түүнтэй тохирсоп материал техпиинийн бааз байгуулж дуусгах үед орспыг зааж байсан бол 1966 онд хуралдсан на- мын ХУ,их хурлаас БН- МАУ-д социалиам нь үпэн бодит зүйл боллоо гэл ааасан. МАХН-ын ХУ их хурлаас (1966 оид) 6ба- талсан цамын шинэ ирог- раммд социалиамын бү- ран ялалтыг хангах зорилт тавьсан. Дашрамд хэлэ- хэд социализмын бүрэн ба төгс ллалт гэн бий Соцпализмын төгс илалт нь тухайн улс орпы гадаад пехцолийн үүдїїзэс яригд- Даг бол социалиамын бү- рэпгїялилт нь /хөгцїлийн дотоод нөхцөлөөс шууд шалтгаалиа. БНМАУ--нь хөдөө аж ахуй-аж үйлдвэрийн орон болсон. йрын ирээдүйд аж үйлдвэр-ХөдӨө аж ахуйн орон болно. МАХН-ын ХУШ их хурлаас тус орон аж үйлдвэр--хөдөө аж ахуйн орон болїш хувирсны Да- раа өврөөр хэлбэл С0- циалнзмын материал тех- никийн бааз байгуулсны дараа хөгжингүй социа- лист нийгэм байгуулах үед “дэвшин -орох тухай заасан. Социализмын м4- териал техниБийн баазыг байгуулна гэдэг нь улс орныг үйлдвэржүүлэх, хө- дөө аж ахуй, ер нь ар- дын аж ахуйн бүх сал- барыг механинжуулж, орчин үеийн шинжлэх ухаан техникийн лийн ололтыг өргөн дэвш- хэ- рэглэж нэвтрүүлэхтэй холбоотой. Энаэ бүхнийг халдгийн учир бол намаас улс орноо хөгжүүлэх та- лав дэвшүүлсэн ойрын болоп хэтийн сорилтыг өдийгөөс сайтар ухаарч хэрэгжүүлэх үүрэгтэй ЖинхӨвВэ ЭЗЭД Нь ӨНӨӨГийЙН хүүхэд багачууд та нар 1ом Манай улсын эдийн за- саг, соёлын ОДООГИЙН ХӨГЖ- лийг олон улсын зэрэг- цүүлэлтийн зарим тол үзүүлэлтээр жигнэн үзэ- хэд наад зах нь 20-нод тооны үзүүлэлтээр | дэл- хийд тэргүүн буюу эхний 25 байрны нэгийг эзэлш байна. Бид урзд нь юутай байгаад одоо юутай болов, гэвэл юу ч үгүй шахам байгаад юм юмтай боллоо. Ачит намын удирдлага, ах зөвлөлтийн дэмжлэ- гээр монгол орон онёөдөр мориныхоо хурдаас сапс- рын хурдад дэвшин шилжээд байна. Сансрын тухай ярьдаггүй хүүхэд ч бараг алга. Тэд санс- рын тухай ярих төдийгүй сапсрын тухай дуулж. хуурдаж, шүлэг зохиол хүртэл бичиж байна. Зөв хөн энэ ч гэсэн манай хөгжил дэвшлийн тухай бас л нэг чухал зүйлийг хэлээд байна, Хэзээ ийм байлаа даа?! Улсынхаа өөдлөл, хөгжил, мандал бадралын тухай ярнаг үүгээр дуусгаж болмоор- гүй санагдана. Манайд социалист С08- лын хувьсгал хэрэгжиж хэлбэрэлтгүй! Сүнзгийрч байна. Угьд хүл амынх нь 99 хувь нь уншиж бя- чилс . чаддаггүй байсан моптол оронд 19850-над опы эцэс гэхэд бичиг үсэг үл мэдэх явдлыг үндсэнд нь арилгав. Хэрэв хупвьсгалын өм- ПпОХ монголд хүн амын дөнгөж, нэг хүрэхгүй хунь пь уншиж бичиж чаддаг байсан бол одоо бүх ний- тээр бичигтэн болсон тө- диЙгүй деєрпєн хүний -нэг нь ямар нэгт шатны сур- гуульд” суралцан 10,000 хүн тутмаас сургуульд суралцагчдын тоогоор БН МАУ нь томооХон капни- Талист орнууд тухайлбал Англи, Итали, ХБНГУ, Японоос хол дапан Социалист гүлэл-суртал ард түмний оюут санааны “амьдралын! үндэс! болин, !! АН ТАЙЛБАР 7-----5:жэ ӨСВӨР ҮЕИЙНХНИЙ УЛС ТӨРИЙН БОЛОВСРОЛД ЗОРИУЛАВ5 5-5 -----5.--үэ-----” Зран ИЗ Намнн ац БНМАУ-д сургуулийн Я ролтой болгох хангахад бэлтгэж байна. сургуулнас ролын ралцаж байна. 1984 онд ерөнхий бо- ловсролын сургуулийн сурагчдын тоо 202,6 мянгад хүрнэ. Техник мэргэжлийн 40 шахам сургуульд 100: гаруй төрлийн мэргэжлээр 20 гаруй мянган хүүхэд сурч байгаа бөгөөд дээд сургуулиар 100 таруй, тусгай дунд .сургууливр 120-иод төрлийн мэргэж- лээр мэргэжилтэй | бэлт- гэж байла Манай- амаас өсвөр үелйнхэнд-эрдэм боловс- рол олгож, тэднийг ком- мунист бсоор үлтэгш хүмүүжүүлэхийн толоо онцгой халамж тавьж энэ талаар юугаа ч хайрлах- гүй байна. Ёстой л сайн сайхан бүхнийг үр хүү- хэддээ өгч, санаж зайх байна. " МАХН, Ардын баатар «Хүүхэд багдчууд бол манай цэцэглэл, мапдлын дээж мөн» гож хэлж байжээ. Тэрчлэн манай нам, төрийн тарамгай удирдагч Ю. Цэдэнбал: «Хүүхэд хү, мүүлнгүүлэх, тэдинй эрүүл мэндийг хамгаалах ариун үйлсэд оролцохгүй.-нэг ч байгууллага, нэг ч иргэн байх ёсгүй» гэж намын их хурлын индэр дээрээс бүх нийтэд хандаж хэлсэн юм. Анх үүсэн байгуулагд- саных нь яруу алдарт 83 жилийн ой өнөөдөр болж байгаа наран ивээлт на- мын өгөөмөр хайр, өргөц халамжийн дор социалист монголын баясгалант ирээдүй--хүүхэд багачууд маань аз жаргалтай өсч боловсорч, хүмүүжин байна. 1983, 1984, 1985 оныг сурагчийн жил болгосоц нь нам, эх орон, ард түм- нээс үр хүүхдээ хичнээн нх дээдлэн өргөмжилж, энхрийлэн хайрлаж бай- гаагийн яруу тод илрэт юм. Пионер, сурагчид та! Онц сайн суралцаж, ар- внП их эрдэм мэдлэг эзэмшин, ажил, хөдөлмө рийн дадлата олж, вь- яас билгээ байнга Хөг жүүлж, учраа мэдсэн ха туу сахилга, парийн азо- хпон байгуулалттай үлтэр яппшээч, соёлч боловсон, үнэнч шударга хүп болою- хын столбө цаг ямагт ХЯ- чээи шамдаж. энхрий хайрт инзмынхаа- далай их ачийг ачаар хариулц- таая. игагцЦ, ДАШДОНДОВ насны хүүхдийг нийтээр нь найман жилийн боловс» зорилт үндсэндээ хэрэгжиж ул- маар 10 жилийн боловс- ролтой болгох нєхцөлийг Эдүгээ манай оронд ардын боловсролын бүхэй бүтэн нэгдмэл систем тогтТ- сон бөгөөд энэ систем нь: Сургуулийн өмнөх нас- ны хүүхдийн хүмүүжилт ерөнхий дунд боловсрол, гадуур олгох хүмүүжил, техник--мэр- гэшлийн боловсроч, тус- гай дунд боловсрол, дээд боловсролоос бүрдэж бай- на. Одоо ерөнхий боловс- 579 сургуульд 394,5 мянган хүүхэд СУ- сар- зортсу лах төрийг үүсгэн байгуулагч Д.Сүх- | | | | | | | | | ! | | | | | | | ! | | Ээинн--игнлн. 1(1111153:1511(217 Д1Н ИГЙ Л 11 01127:2151:313147 ” ЭНХ ТАЙВАН,НАЙРАМДЛЫН ТУХАЙ | бал Хүй олны хүрт 0р. Мөнхийн холбоо Хүүхэд бидний өрхам Энхийн төлөө давуулж итгэлийн билэг Нам таныг ард түмэн 2) ( 1 тань хайрлана. Э1Х-101011601 ЭХ о ! : АЛ/ ! , риы, ололтыг: 84 дүгээр сургууль: 10-. ї Ойн олон-гамьтдыг 2. | сын «Дэ» ангийн сурагчо сүх тайван ээжийн цагаан Онгон. бай | ! мл : ЭЕ ! айгалийн баялгийг ” Ч, АЛТАНХУЯГ сүү . Цэнхэрлэн, харагдах. | нойрыг баяр ,найрамдлаар жирүүрлэсан 49 аргалын дээд иь Буй Алдарт намын балрын Элгэн халууй мөнхийн Энх тайвап билэа " Ажилчип, малчи, ЭГ Холоор БЭВЛИНДХ ЯЛЫ ! 9 : амжилтаараа угтаж Монгол-Зөвлөлтийн. АВ төлөө. билээ Үзг зэ Амлалт үүргээ хувиа "| арнуй похерлод ,!19 МӨРГӨЛ амархан : р Мартагдашгүй: сайхан ирэхгүй Аз шаргалыг тэмцэл 5 Амжилтын дээдийг Найрамдла ДУУЛ | олно Намдаа 00 иимө даан юм, ШиНаадлый НДННЫ, Аа аалыг хөцмвөрий Нам та ард түмэндээ. . Сурлага . хөдөлмөртөө Хзитий аймгийн Бат- О8вь ТҮЕнЭҮаг БаСЧЭГӨНӨ амжилт гаргай ширээт сумын 8 жн- 40 дүгээр сургуулийн Дд ардтүмэл Олон коммупистын энэ лийн сургуулийн. 8-ын 2-ын «А» айгийн сурагч ХЭМ мэн шу баярыг «А» ангийн сурагч Ц. БАТ-ЭНХ цэл ЛНУ ЛАРА ЛЛЦНД Онц: сурлагаар угтан : Ч, УНДАРМАА , “Эаж шиг минь халамистаМ байна. : Сайхан үїлс 011008 --1223277 хож т ) р Мин сургуулийн 8-ын «Г» ЭХ111111 9Э|)Э1/ с Нам та ард хүмива” 9 КОЛН сурагч хийн цэрэ1 бүтээиээе ЗОННЛ Ш, ЭНХБААТАР пихри маалуудын | Илч гэрлээрээ нам” минь Сурах их зүйлсэд хотол Сурагчийн жїїлийг соёо 1 Элбэрэл хайрын билэг (лс ЫГ Намын баяр шЯДГИНүйО уулсыг 2085 бидэндвэ”/ пориудлаа ЭНЭ НЭЛЦҮТЭрЭ Ї Цэцэгт тал, пугыг Шамдацгаая найзуудаа! Гал улаан батлахаа ы АнЦиЛЭУЛЖ ї Цэлгар уудам: хөндий. | 1 шамдапгаая 1 өвөртөө пандигиаад сайхал. ирээдү 7 гээд Л !-үйЛ : : Гавьяаны хүндэт одонгоо. Эх үрсийн урт удаан и4с.- Харагдах цэг бүхилэ ЕНтэгнисВАНЦЧЫн энгэртээ зүүгээд Энх тайван-эгэл түмийн Хайрлан хамгаалж | жигүүрлэгдэн Өглөө аав минь ажилдаа. , чин хүсэл |, : байдаг Урагшаа тэмүүлцгээе явлаа. Фнгүй жаргалын эх Энхийн: цэрэг-бидний андууд аа Өнөөдөр түүний баярын ЭЛӨДЛЫ бахархал Хөвсгөл аймгийн 1Та- өдөр Б. СОЛОНГО (Хэлтий Эрдэнэт хотын 8 жи- риалап сумын 10 жи- Аавын баяр-бүгдийн аймгийн төвийн 10 жи- лийн ТУ сургуулийн лийн дунд сургуулийн баяр лийн сургуулийн 3 ду- 6-гийн «А» ангийн .-Су- 10-ын «Б» ангийн су- Ачит намын мэндолсэн гаар гангийп сурагч “2 Үрөгч О. МӨНХЗУЛ рагч Д. ЭРДЭНЭБАЯР : СЭССЛҮСТЭИВҮЭТЭГСНР” БРрОлРТГҮТОЭЭ/ТГ” т"л рүүттэтэгтгэггүл ЛТҮҮТҮЛГЭЭЛТҮЙЛлТЛЛЛЭЛЭЭЫЭЕ БИЧИЖ Аз жа|гал БАЙНА Эрдэм сурах замыг заагаад / тийгүүлиэг- ппасаа илүүчилнэ. Охид хүр- тэл захыг пь өпгийн утбаар эмжия: хэрсэн жижигхэн торгомсог алчуураа өгнө. Тэ- рзэр алийг нь ч авсангүй. Тэгсхийгээд гэрийнхээ !Зүг изг харж санаа алдсанаа би- дэй тийш пэг муу инээхчээи болно. Эпэ инаад бол авларс- иий. тамлэг, буцахын дохпо гэжс ойлголоо. Буцах замд х8- дүүл «Чопо, тарвагацайв». Саяып уйлаан гоморхол ор тас мартагдигээ. Нэг мэдтэл 7 ЗУНИВНИЖД тэссаАН үдээс хойших давтлагын цаг өпгорчихсөн бололтой. Гүл- 7: Х-7527 Р ВЭ сээр сургууль дээрээ ирвэл гӨгиү/75/) багш мипь яг айгийнхаа үй- “пГгУУ - дэнд тааралдав. Хаачаад нрс- Задрнал үрнлж Ёоаыг нийг зөндөө шалгаав. Бид бие дурсамж зүрхийй гүнд хад- биелийхээ араар ЗМЛЛЫН галагдаж, санан дурсахуй- ДОЛҮРНН шЭЧА УЛОВр а хүүхэд насны минь нцээД гоэ3т 2 бансант, тэгэвн цэлмэг хүсэл, ДУУГҮЙ! зогсоно. ЭН ЗОВ хөгтэй. бөгөөд сургаалтай “нх гэдЭВр зорит дутаад ЯЫР сэтгэлийг ШИГ- Тийнхүү хэдэн мөч ан шан: й жарга- гөртөл Эвийхүү бүгдийг ярь- Эгч бармйийэллй Шурслмж чих нь тэр. «Өө ердөө л энэ шиг Он Эннлийн мананд ХИЧ- Ши Зи ЯЬ, ХэЛсан ДАКАР нвэп бүдгэрлээ Ч тэхэн Бх нууж бай. Шударга. үнэн нахул амттай болоод ариун явах шиг сайхал, хүчтэй юм нандин, уян хонгор вүйл ХО- хавца байна. Үнэн бол үнэн ворхон байдаг бус уу. шүү дээ хүүхдүүд минь. Да- Манай ангид | Эвийхүү хиад нэгийгээ шоглох. гар- гэдэг жаахан хүү сурдаг бай” рүүгээ гүйх дутагдал битгий лав, Түүнийг хааяа хүүхэл гарга. Аль алины чинь “буг шоглочихно. Тун гомдомхой, руу. Одоо дартлагаа нөхиїоо хүүхэдсэл. Юм л бол хари- хө» гэж. багш минь хэллээ на, аавд хэлнэ гээд хөдөө Тэр үед би «Эрийхүү ямар гэр рүүгээ гүйчихпэ. Унав, зоригтой юм бэ! Би хэлчихэж тай хүн өдөржип лвах гайг дөнгөхгүй Т.ВЛЭДБҮЭНд ЛАС е 8 1 тэр Лаа» гэж 19) 2) ЕГ ЕВ ХАЛгЭДҮЙ Хэсэдуйлын 8 гээд бид Эвийхүүд маш их хүрвэл гэртээ очих юм шит баярлаж түүний зоримог шу санадаг байсан байх, Би ч ЛУУХанД нь биширцгээсэп юм. бас тэгж боддогсон. | Нэг Түүнээс. хойш хэв хөн 218 өдөр эцэг эхийн. байрны хэ Эвийхүүг шотлоогүйтээр 0а- дэн хүүхэд бид хамгийн рахгүй үнэнийг нуухаа боль- дуртай лапто хэмээх тоглоо- сон санагддаг юм. Үнэп тэг моороо тоглож байтал Эвий Ямагт ил байх ёстой үнээ хүү уйлаад ггүйчихлээ, Бид Тэр тусмаа хүчирхэг ӨГӨӨД ч бөмбөг модоо. хаячихаад ҮНЭ дэнэтэй байдгийг.гэнэ! хойноос нь «түртэй авлаа», хонгор їасайдаа түЙНХүҮ С нтэйх ухаа толгод Эвийхүүгийнхээ явдлаас ойЛ- Умшин Вүү! у Хүүхэд ГОЖ авсан минь их ола бай- Битөрвэгөөд 3г1101й Эра» жээ хэмээн одоо хүртэл бал- ЗУ: ЁУУБҮ нд пандигиаж 28" бодож явдаг юм. Ё байдаг танц пэг усан булаг- Э, ХАРХУ ААВЫН ХҮҮ Эрдэнэт хотыг байгуулагдахад Эхпий илгээлт өвөрлөн Аав зэл: хаёр минь ЯвЯг Апйхины чулууг тавилцсан юм Суурийг нь тавилцсан хот Сувд шиг ярайн гэрэлтэж Аав, ээжийн апхиы хүү би Ардын сургуульд ороход Бүтээн босголтын шинэ хотыг Бүрэн дүүрэн ашиглалтад оруулж Хамгаас ачтай Зөвлөлт ахынхаа: Халуун гараас хүлээй авсны баярт Элгүй. баян орныхоо Эрдэнэсийн сайг уудалсан Уулын баяжуулах номбинатын Ууган тэргүүний ажилчий, Аавын минь хөдөлмөрийг үнэлж: Алдарт. Сүхбаатарын одонгоор шагналаа Хавын анхны хүү би Атил үйлсийг: нь залгамжилж Сайн эцгийн пэрийг Сайхап. амжилтаар: оргөнө Гэгээн хүслийн минь гүнд Гэрэл элч гялбаатаж Онц сайп сурахын төлөө Оргилууп сэтгэлээр тэмүүлж, явна. Л. ДОРЖ (Гутлын үйлд- вэрийн ашилчин) : ТТТ-0 А--02246 12227:24ү/т-эт-с ИНДЕНС--14140-.. ИНЭЭШГЭЭЕ!:. -- Тапай ангийн Васил уран гартай юу. Тэгвэл түүнийг дугуйланд оруу- лах тэсэн юм. -о Хэлзхэд хэцүү Л хэрэг байна. Гар инь үр, гэлж хармаандла явдаг юм чинь! . . - - Чи хэрвээ ууланд төөрчихвөл яах вэ? -- Шууд л гэртээ гүй: гэЗд харьчихиа. . « . л- “Индианчууд лмар ажил төрөл эрхэлдэг бай- сан. бэ? -- "Нуугдацгаадаг бай- сан байх 4 2 » -- Хүүхдүүд эз! «Хэр- вээ тог унгарчихвал яах ёстой ва?» гэл: багшийг Пионерий МХЗЭ-ийн зарлая байна. ямар байвал рэй!! амрах урилга ппиа, рийн идэвхтэн ёстой, тэдний. үүрэг зорилго, зохион байгуулах авьяас чад- вар, цэр хүнд, !? өаж үл Топ Хүүхдүүд та нар «Пионерийн пнНоне- ямар байх зан чанар зохих талаар, санал бодлоо илэн далалгүйг солилцож, өөрийн бүлэг, бүлгэмийн аясил байд- льыїл тухай. бичиж. ирүүл0а-- Уралдаанд ирүүлсэн хпоп ,бичлэгийг шалгаруулж, хамгийн. шилдэг хэвлэлд нийтлэх ба байр э?- лүүлж шагиана, Үүнд: ШНиагдүгээр байр--3. Олон улсын инонерийн дал» лагерьт амрах Хоёрдугаар байр--4. Орон тутгийп пноперийн лагерьт Зохион бичлэгийг «МХЗЭ- ийн Төн Хороо, «Пиоперийп уд рдагт» сэтгүүлийп редак- ЦИДэ гасон хаягаар «ПИОНЕРИЙН УдИВДАЦАЬ СЭТГҮҮЛИЙН ЗӨВЛӨЛ хүлээж пСуухад -- Шонийн асаана. хамэал риугаягаВүгг өтөг . Муч Уулан / Хэзпий |, хачээл дээр, пугдайн пайзымхаа. араар суусан "Тодорытг багш нь заагаад «Болгар хэлэнд эгшїїг бай- даг билээ?» гэж асуур. хэдэн зөөлөн "Тэрээр «Би тараа шүү дэзэ-хэмээй хариул- сан ажаа. Одоохопдоо раагүй л байна гэ 2 Хөдөлмөрийн дээр багш нь: - Хэдэн асуухад -- Эвдэрсэн, эвдраэгүй:. 2 төрөл байдаг гэж Иван хариулжээ. » ЭЗденек аавдаа: --2 Би бичиж болчїїхлоо гэв. -- Төгээд юу бичив? -- “Үүлийг мэдэхгүй. уйшиж 6у- жээ. хичээл гэрлээ Васл ха- зүтэрэжи аг өртөөгүй чаддаг төрлийн: трактор байдаг вэ? --гэж Ярнаг цуглуулсан Ж. ЧИНТОГТОХ салаа, Ес бүтээлийг « Найрам- урилга 8184 ууд ШдртЕМИРД «ьбУА Ву уун ХНУНИН ох Ху 5 Олсны хоёр талаас Олон хүүхдүүд татлаа, татлаа,, » Клавагийн баг. баруун тийш нь... Серагийн баг зүүн тийш татлаа Хэпий баг хүчтай болохыг Хурдан тоольё олооройл! Хүүхдүүд ээ! Ши гс Д. Сүхбаатарын нзрэмжит Улсын хэвлэлийн комониатад ху Тайлбар: Олон хүүхэд- тзй баг Нь хүчтэйд То0о- багийн нэрээр нь цогдох тул хүүхдийн. тоог 2 тоолж олцгооно уу? Орчуулсан Ч, ЦЭРЭННАДМИД Эрхлэгч. Ц.ДАШДОНДОН хэвлэв. 2217722125 2 фут шэхэжишии-шлоглжтттооотШээттүүтэээгэ 28 ганд (дэїхтэн | лмар байх “ёстой 697 Хороо, Ё үхбаатарын инэромжит ПБ-ын Төв Зөрлөлийн хов- лэл «Пиоперийп удирдагч» сэтгүүлийн реданциас Д.Сүх- баатарын нэрэмжит, МПБ-ын 60 жилийн ой, үплн» сонипы 40 жилийн ойг угтаас «Пионерийн идэвхтан Ямар байх ёстой вэ7» зохион бичлэгийн уралдааныг 1984 он тапдугаар сарын 1 хүр- алх хугацаанд манай орны нийт пнопер сурагчид, пяо- нерийн идэвхтнүүдийн дунд УРУ 1 Ї 1 їҮ "ОРОН. “дэх жилдээ Ё.. хэл 6УНДГЭДЫГ СЭРТРАЛТЭС ХИЙОУЛЭЄНС-АЛСҮҮЫВ ЁТАРИ.| ТАРЫН оо, Д СҮХ :1:8-1-1:111:311:141: «Ч 1А1414 7М47 (1959) Оо 1984 ОНЫ ДОЛДУГААР САРЫН 6. (9) ҮНЭ 10 МӨНГӨ «НАРС» ЛАГЕРЬТ Улаанбаатар хотын оф- ролцоохь үзэсгэлэнт байг гальтай Балн-Уулын аманд Хойтон, Хүнсний үйлдвэ. рийн Яамны «Нарс» гэ дэг пионерийн лагерь бай» гуулагджээ. Сурагчийн жил:1984 онд байгуулагд: сан иэг ээлжиндээ 240 хүүхэд амрах энэ шипэ лагерийг БНМЖУ-ын Хүүх» дийн толоо Фондын тов гомиссын сапаачилгаар боловсруулсап пионерийн лагсрийн барилгын шинэ зураг төслөөр Хөнгөн Хүнсний үйлдлэрийн Яам, түүпий харьяа үйлдвэр, аж ахуйн газруудын хүч хөрөлгөөр богино хуга. цааид барьсан юм. «Нарс» лагерь нь «Эих тайван», «Улаан бүч», «Сансар», «Дэлбээ», «Золбоо», «Уидраа» гэсэп Өсвөр үсийнхний хүсэл мороөдт лийг илэрхийлсэн 8 бүлэг- чэй бөгөөд хүүхэд бага. чуудад зориулж унтлар зан тохилог байр, тоглоо” мїяп ороо, бисийн тамирын - яж бүрэн талбай, пионе» |. Анн” япуулах рийн соёл-хүмүүжлийн тайхны, хоолны газар зэрэгт иж бүт рэн барилга байгууламж барьжээ, Лагерийн изэлт дээр БНМАУ-ын Хүүхдийн тө 1 лоө фондын төв комиссын дарга, МАХН-ын Төв Хо» рооны харьяа пионерийл- лагериудын төв зовлолийн -. нэгдүгээр орлогч дарга А. ” Цэдэнбал-Филатова гуай үг хэлэхдээ: Нарлаг сайхан энэ одор эх орны пиоперийн лаге- риудын тазрын зураг дээр «Нарс» гэдэг нэртэй пио- исрий шинэ лагерь нээг- дэж байна, Хөнгөн, хүнс, ний үйлдвэрийн Яам хүүх- дийн зуны амралтыг зөв зохион байгуулах, тоглоом аялал, бүлгэмийн ажлыг сонирхолтой арга хэлбэ- , " ХҮҮХДИЙН ТӨЛӨӨХАЙР ХАЛАМЖ рээр лпуулах бүх боломж бүрдүүлэх талаар их зүйл хийжээ. Пиоперийн «Нарс» лагерь олол улсын пионе- рийн «Найрамдал» лаге- рийн дараа орох, үлгэр жишээч лагерь. болж, Хаөпгөп, Хүнсний үйлд г нэрийн. Япмпны ажилтан, арилчдын хүүхдүүдийг зов боловсон амраахын зө- рэгцээ өвлэл, пионерийн ажилтнуудын төрөл бү- рийн семциар, үзүүлэх сургууль зохион. байгуу- мах, пионерийн идэвхтигүү: дийг бэлтгэх бас цэгэн төв болно “гэдэгт бид итгэл төгс байна. Хүүхдүүд та парт зуны амралтаа хөгжилтэй сай- хан. өнгөрүүлж, пионер бсоор” үерхэж иөхөрлө- хийг хүсье! гээд лагерийн түлхүүрийг. тус лпгерийн бүлгэмийн зөвлөлийн дар- га, нийслэлийн 53 дугаар сургуулийн долдугаар ац- гийн сурагч онц сурлага: тан Т, Мөлхбаатарт гар» дуулав, Тус лагерьт амарч бай- гаа пионер сурагчдыг тө- лболж нийслэлийн 8 жи- лийн 60 дугаар сургуу: лийн. долдугаар ангийн сурагч С: Алтанцэцэг: -- Манай энхрий хайрт нам, засаг өсвөр үе бид: ний төлөө хичнээн их ал- хаарал халамж тавьж байд: гийн нэг яруу тодилрэл бол- соп БИМАУ-ын Хүүхдийн төлөө фондын төв комис: сын санаачилгаар, Хөнгөн, Хүйсний үйлдвэрийн Яам- ны барьж байгуулсан иж бүрэн энэ сайхан лагерийн анхны амрагч ньг болж байгаадаа хамт амарч буй найз. нөхдийнхөө цэгэн адил туйлын их баяртай байна. Бид нам аасгийн- хаа хайр халамжийг онц сурлага, үлгэр, жишээч сахилга бат, урлаг спор- тын өндөр амжилтаар Ха- риулна гэлээ. Мөн. Хөнгөн, Хүнсний үйлдвэрийн Яамны ахмад ажилчин, 1925 опы пио- пер, анхны бүрээчин Г. Дашням гуай, пионер су: рагчдад хандаж, эцэг ёсны сургамжийн үг хэлэв. Пионерийн лагерийн пээлтэд, Хөнгөн, Хүнспий үйлдтэрийн Яамны. сайд Г. Найдан, Ардын боловс- ролын Яамны нэгдүгээр орлогч сайд Б. Даваасү- рэн, МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ны нарийн бичгийн дарга» МПБ-ын Төв Зөвлөлийн Дарга Ч. Цэрэндулам, албаны бусад хүн оролц: лоо. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ЗУРАГ ДЭЭР: -ь-БИН МАУ-ын Хүүхдийн төлөө фондын төв. комиссын дар- га, МАХН-ын Тов Хороо ны харьяа пноперийн ла- гернудын төв зовлолийн нэгдүгээр орлогч дарга А. И, Цэдэнбал: Филатова «Нарс» лагерийн нээлт дээр. М, БОЛДЫН авсан фото зураг /сурагчдын тухай Идэвхтэн бичнгч, өсвө- рийн сурвалжлагчдад өгөх эчнээ томилолт, 564 1ӨДӨЛИӨРИЙН УНШИГЧ. ИДЭВХТЭН БИЧИГЧИД ЭЭ! «Пионерийн үнэн» со нины редакци «Хөдөлмө- рийн улирал-84» уламж- лалт уралдаанаа зарлаяс байна. Жил жилийн “зун манай орны өсвөр үеийнх» ний хамгийн урт идэвхтэй "бүтээлч амралтын ӨД" рүүд өхэлж сүргийн бэл- чээр, хадлангийн талбай, пионерийн - зуслан хаана бол хаана хүүхдийн цовоо цолгин дуу хангинадаг. Зуны амралтаа зөв, үр бүс тээлтэй өнгөрөөж, хөдөө аж ахуй, барилга, арвин их хадлан тэжээл, сааль сүү бэлтгэх ажилд бо« лоп хөдөлмөр амрал: тын зуслан дээр ам» жилттай сайн ажиллаж байгаа тэргүүний пионер чанар сайтай Фото «зураг, най» руулал, мэдээ сурвалж лага бичиж ирүүлэхийг бүх идэвхтэн бичигч өсвө- рийн сурвалжлагчиддаа «Пионерийн үнэн» сонины редакци уриалж байна. «Хөдрлмөрийн улиралч 84» уралдаанд ирүүлэх ма“ териалыг 10 дугаар сарын 15: хүртэл «МХЗЭ-ийн Төв Хороо, «Пиоперийн үнэн» сопины редакци», гэсэн хаягаар хүлээн авч» дүнг 13 дугаар сард гар гана Үүнд: Нэгдүгээр байр 2 л Хоёрдугаар байр 4 Гуравдугаар байр 4-ийг шалгаруулж «Пцонерийн үнэн» сонины тусгай шаг- налаар шагнана. Мөн байр эзлээгүй боловч .урал- даанд идэвхтэй оролцсон 10 идэвхтэн бичигчийг «Пионерийн үнэн» сони- ны диплом, дурсгалын зүйг лээр шагпана, Өсвөрийн сурвалжлагч, идэвхтэн бичигчид ээ! . «Хөдөлмөрийн улн рал-84» уралдаанд ам шилттай оролцоцгооё! сонины зөвлөл 1 “Монголын пионер су- рагчдын У! спартаннад сөвөл, зуны спортын 10 с төрлөөр явагдаж амжисилт- тай дууслаа. Биеийн Та- мир, спортыг бүх нийтийн хөдөлгөөн болгон өрнүү- солэх, хүүхэд, багачуудын бие бялдрын хүмүүжлийг дээшлүүлэх талаар манай намаас тавьж байгаа 30- рилтыг хэрэгжүүлэхэд МП С-ын Спартаниад чухал ач холбогдолтой юм. Спартаниадын анхан шат- ны уралдаан тэмцээнд ерөн- хий боловсролын 480 сур- гуулийн 290,8 мянган су- рагчид хамрагдан оролцсон онь 1980 ор- болсоц спар- таннадад о|г-шогчдоос 1,6 хувиар ессөн байна. Спар- тамниадын шигшээ тэм- цээнд оролцсон 800 шахам өсвөрийн тамирчдын бараг 50 хувь нь иасанд хүрэгч- ДИйн болон есвөр үеийн спортын зэрэгтэй тамир- чид байсан нь ёсвєр зенйнхний спортын амжилт мэдэгдэхүйц ахиж байгаа нь харагдлаа. Энэ удаа- гийн спартакнадаар өмнөх спартаниадын дээд ам- жилтыг 51 удаа шинэчлэн тогтоож, дөрвөн мянга шахам хүүхэд багачууд спортын нэгдсэн ангиллын насанд хүрэгчдийп болон өсвөр үеийн зэргийг бие- лүүллээ. Спартаняиадын өвөл сзупы нэгдсэн дүнгээр Улаанбаатар хотын | Сүх- баатар, | Октябрь, |Най-- рамдлын район эхний гур- тан байр эзэлж, БВНМАУ- ын Ардын боловсролын Яам, Биеийн тамир, спор- тын улсын хороо, Монго- лын пионерийн байгуулла- гын Төв Зөвлөлийн цом, диплом, мөнгөн шагналаар Булган аймгийн баг ГУ,Ү, лаа. Спартаниадын үеэр Уза аймгийн төвийн 10 жи- лийн сургуулийн сурагч ГТ. Оюунчимэг хөнгөн ат- летинийн 100 м-ийн гүйл- тэд 12,3 сенундээр БНМ АУ-ын дээд амжилтыг дав- таж, Дундговь аймгийн төвийн 10 жилийн сур- гуулийн сурагч Б. Мөнх- зул, Улаанбаатар хотын Ажилчны районы 75 Дду- гаар сургуулийн сурагчД. Энхтөр, Сүхбаатарын райо- ны тавдугаар сургуулийн сурагч |Т. Одонтунгалаг нар БНМАУ-ын спортын мастерын нормыг бие- лүүлж сайхан амжилт үзүүллээ. Спартакиадын спортын төрөл тус бүрд эхний байруудыг доорхи тамирчин сурагчид эзэлж алт, мөнгө, хүрэл меда- лийр шагиагдлаа. БӨХИЙН ЧӨЛӨӨТ БАРИЛДААН Бөхийн чөлөөт барил- дааны 10 жинд байгуул- лмчгын 66 бөх аваргын тө- лоө хүч чадлаа сорьспоос 48 нг-эийн жинд Ч. Бат бадрал (Ажилчны райоп), Д. Энхболд (БэхцээгӨр| Г. Баяраа (Сүхбаатарын райоп), 52 кг-ийн жинд Д. Занданбат (Өмнөговь), Д. Баярсайхан (Октябрийн район), (Сүхбаатарын район), 586 вг-ийнп жинд Д. Эрдэплэ- баяр (Сүхбаатарын район), Ц. Баярсайхан (Октябрийн район), Н. Мөнхбат (Най- “ рамдлын райоп), 60 нг-ийн Сумьяабазар” жинд Н. Лхамсүрэй (Сүх- баатарын район), М. Болд- баатар (Ажилчны район), Н. Түмэниэст (Онтяб- рийн район) 65 кг-ийп жинд Ц. Анхбаяр (Сүхбаа- тарын район), Ш. Лхагва- сүрэн (Онтябрийн район) Б. Насанбаяр (Архангай), 70 кг-ийн жинд Б. Энхбаяр (Архатгай), Х. Ганзориг, (Сүхбаатарын район), Г. Бүүвэйбаатар (Октябрийн район), 75 кгийн жилд Ч: Баярсайхан (Октябрийп район) А. Анар (Сүхбаа- тарын район), Л. Бат-Эр- дэнэ (Сэлэнгэ), 81 кг-ийн жинд Д. Ганхуяг (Булган) С. Дангаасүрэн (Увс), Ч. Энхсайхан: (Сүхбаатарын район) --87 кг-ийн жинд Б. Буянбаатар (Найрамд- лын район) Ш. Ганчу- луун (Булган), О. Сайн- буян (Увс) -487 нгийн жинд Д. Түвшинтор (Ба- гануурын район), Л. Чу- луунбаатар (Сүхбаатарын район), Г. Адьяа (Дархан) нар жин тус бүрд эхний 3 байранд шалгарлаа. Бай гууллагын дүнгээр О. Цэ- рэндагва, НС Батбилэг,Д. Төрмөнх дасгалжуулагчтай Сүхбаатар, Октябрийн район, Увс аймгийн спорт хорооны баг эхний гур- ван байранд шалгарлаа. ШИРЭЭНИЙ ТЕННИС Ширээний теннисний ” чэмцээний 16 хүртэлхпас- ны охидоос Г. Даваасүрэн (Булган), Б. У мэг (Дорнод), Н. Оюун-Эрдэлэ (Ажилчны район), мөн нас- ны хөвгүүдээс Алин- зул (Сүхбаатарын район), Д. Мэндбаяр (Октябрийн район), Б. Мөнхбаяр (Дор- “ ноговь) нар шалгарч алт, мөнгө, хүрэл медалиар шагнагдлаа. 17--18 насны охидоос Г. Туяа (Увс), А. Отгон- ї 4“ ВОЛЕЙИБОЛ МПС-ын УЇ спартанна- дын волейболын тэмцээнд “хот, хөдөөгийн таван бү- -сзэс шалгарсан охид, хөв- “гүүдийн зургаан багийн 100 шахам өсвөрийн вЮо- лейболчид аваргын төлөө өрсөлдсөнөөс охидоос Л. 1йаргал, С. Баясгалан,1Н, Уранчимэг ахлагчтай Дунд говь аймаг, Сүхбаатарын “район, Ховд аймгийнбаг, хөвгүүдээс Ц. Отгонбаяр, Б. Батболд Д. Батбаатар " ахлагчтай Сүхбаатарын “ район, Ховд аймаг, Онтлб- - рийй районы баг -хоо харуулан. цэцэг (Сүхбаатарын район) С. Хаягидсүрэн (Булган), хөвгүүдээс Ц. Алтанхуяг (Ажилчны район), Б. Мөнхням (Сүхбаатарын район) Ц. Баярцогт (Дор- нод) нар эхний гурван байранд шалгарав. Тэмцээний сонирхолтой өрсөлдөөнтэй төрөл холи- мог хос тоглолтын 16 хүр- талх насанд А. Алинзул, Ц. Туул (Сүхбаатарын район), Д. Мэнбаяр, 6. Наранцэцэг (Октябрийн район), П. Төгсжаргал, Б. гурван байранд - шалгарч алт, мөнгө, хүрэл меда- лиар шагнагдав. Энэ тэм- цээнд Сүхбаатарын райо- ны тамирчин Ч: Оюунгэ- рэл, С. Баясгалан, Ховд аймгийн тамирчин 2К.Уран чимэг, Б. Батболд, Дунд: говь аймгийн тамирчин А. Жаргал, Д. Болормаа нар уран тоглогчид боло- Багийн нийлбэр дүлгээр Сүхбаатарын район, Ховд аймаг, Октябрийн: районы баг эхний гурван байранд шалгарлаа. Уранчимэг (Дорнод), 17-- 18 насим холимог хостог- лолтод Б. Мөпхиям, 4А.- Отгондэцэг (Сүхбаатарын район), Ж. Бүрэпжаргал, Ц, Наранцацрал (Октяб- рийн район) Ц. Баярцогт, Н. Гантөмөр (Дорнод) нар шалгарч алт, мөнгө, хү- рэл медалиар шагнагдав Багийн їтийлбэр дүй- гээр: Сүхбаатарын район Дорнод, Булганы баг эх- НИЙ гурван байранд шал- гарлаа. Монголын ншинонер сурагч- дын зуны У1 єпартакнадын тэргүүн байрын төлөө өрсөл- дөх шигшээ тоглолтын Шшни- рзэний тєинисний тэмцээнд Сүхбаатарын районы баг тэргүүн байранд шалгарлаа. ЗУРАГ ДЭЭР: -- Нэргүй дасгалжуулагчтай Сүхбаата- рын районы багийп тамирчид ӨСВӨР ҮЕИЙНХНИЙ СПОРТЫН БАЯР САГСАН БӨМБӨГ Зоолн бөмбөгийн тэм- цээнд Дорнод, Архангай Баян-Өлгий, Эрдэнэт Улаанбаатарын 5 бүсээс... 2 шалгалжан 98 хүч чадлаа сорьсноос хөв- гүүдээсс Б. Бадрал, Т. Тэгшжаргал, Х. Батбилзг рай Ч Отгонтуул, Д. Туяа, С. "Алтантуна ахлагчтай Хө- дөлмөр нийгэмлэг, Дархан, Найрамдлын сны баг эхний байруудад шалгар- лаа. ШАТАР Оюун хүч чадал, авьяас билгийн сорилт бол- сон шатрын шигшээ тэм- цээнд аймаг, хот, райо- ноос шалгарсан 24 |хөв- гүүд, 25 охид аваргын тө- дөө өрсөлдлөө. | Охидоос Б. Ундрахбаяр (Найрамд- дын район), Н. Тунгалаг (Сүхбаатарын район), Х. Бадамханд (Булган), хөв- гүүдээс С. Отгонбаяр, Ч. Эрдэнэ-Очир (Хэнтий), Ц. Лхагвасүрэн (Найрамдлын район) нар шалгарч спар- таниадын алт, мөнгө хү- рэл медалнар шагнагдав. Байгууллагын дүнгээр 2К. Хулгана, Р. Галиндэв, Д. Пүрэвдорж, дасгалжуулагч тай Сүхбаатар, Найрамд- лын район, Булган айм- гийн баг эхний гурван байр эзлэв ХӨНГӨН АТЛЕТИК Спартакиадын хөнгөн атлетикийн аварга шалга- руулах тэмцээний 100-- 200- м-ийн гүйлтэд Г. Оюунчимэг, (Увс), Б. От- гонбалр (Сүхбаатарын район).400 мт Э. На- рантуяа (Сүхбаатарын район) Б. Мөнхзул (Дунд- говь), 800 м-т Ч. Отгон- цэцэг (Сүхбаатарын район) Ц. Дугарсүрэн (Дорнод), 1500 м-т Ц. Оюунцэцэг (Хэнтий) Ц. Дугарсүрэн (Дорнод), уртын харайл- тад Д. Батмөнх (Сүхбаа- тарын район), Ц. Мөнх- Эрдэнэ (Дундгонь), өӨнд- рийн харайлтад Д. Ган- цэцэг (Дархан), Д.Алтан- сүх (Сүхбаатарын район), бөөрөнцөг түлхэлтэд Д. Эрдэпэсүрэн (Ховд), Г. Уламсайхан (Налайх), зээрэнцэг шидэлтэд Д. Эр- дэпэсүрэн (Ховд), 13: Уламсайхан (Налайх 3000 метрийн гүйлтэд Р. Зоригт (Октябрийн район), гурвын харайлтад Х. Бал- данжав (Налайх) түрүүлж тэмцээний аварга боллоо. Багийн нийлбэр дүнгээр Би! Одонтунгалаг, (Сүхбаата-! тын район) ЖЯХ. Чулуунцэ- цэг (Ажилчны район), М. Савлуурт Б.,Одонтун- галаг (Сүхбаатарын район) Ж.. Чулуунцэцэг (Ажилч- ны район), Н. Сарангэрэл (Октябрийн район). Харайлтад 5. Чулуун- цэцэг (Ажилчны район) Б. Одонтунгалаг (Сүхбаа- тарын район), Д. Отгон- цэцэг (Сүхбаатарын район) Чөлөөт хөдөлгөөнд Б... Одонтунгалаг -(Сүхбаата- рын район), М. Наранчи- мэг (Найрамдлын район), (| Ж. Чулуунцэпэг (Ажилч- | ны район), ! Чөлөөт хөдөлгөөнд хөн- гүүдээс Ц. Алтантогс, (Найрамдлын район), Д. Баярсайхан (Сүхбаатарын район), Д. Энхтөр (Алсилч- ны райои). Ё: Цагирагт дүүжинд Д. Баярсайхан. (Сүхбаатарын район) “Ц.Алтантөгс(Най« рамдлын район), Д. Энхтөр (Ажилчны район), Харайлтад Д. Энхтөр, (Ажилчны район), Ц. Ал: тантөгс (Найрамдлын район), Д:.. Баярсайхан. (Сүхбаатарын район), т Ц. Алтантөгс (Найрамдлын район), Д. Энхтөр (Ажилчны райо!!), Ш. Нуртай (Сүхбаатарын район), Туриикт Д. Энхтөр, (Ажилчны район), Ш.Нур- тай (Сүхбаатарын район), Ц: Алтантөгс (Ажилчны район) нар шалгарч спар- такиадын алт, мөнгө, хү- рэл медалиар шагнагдав. Байгууллагын. дүнгээр Д. Норов, Ж. Гандиймаа, Б. Туяа, дасгалжуулагч- тай Ажилчин, Сүхбаатар, Найрамдлын районы баг эхний гурван байранд шалгарав. Д. ДАНГААСҮРЭН М. БОЛД МПС-ын У! спартакиадын шатрын тэмцээнд Баян-Өл- гтнй аймгийн эгч, дүү Ш. Майя, Хурманбай пар оролц- сон юм. Майн Баян-Өлгий аймгийн товийн 10 жилийп Ц сургуулийн 4-ийн «Бэ» ан- гид онц сурдаг. Шатраар хаёр ВУГДЭЭ хичээ 198 онд аймгийн пнонер су- рагчдын шатрын аварга болжээ. Дүү Хурманбай 83-ын «Бэ» ангид онц сурдаг. Шат- рын спортын Ц зэрэгтэй. - Шатраар 7 настайгаасаа хн- чээллэж, сургууль, аймаг, бүсийн чанартай тэмдээний тэргүүн байранд. удаа дараа шалтарч байп.. М. БОЛДЫН авсан фото С зураг Н ЖОДХ 21 “Пушинно лаж өаягаа сансрын загварууд бий. Хүүх- ! да аорынн ордон, сур- ! » заводын соёлын З ” тууллагын | дэргэдэх хэрэх юүрини нлуО, дугуяланд урам санхны оолон техникиин бүтээлээр хичээллэж байна. Зөвлөлтийн ? таван сураг- чийн нэг нь залуу таХУНх 52 залуу байгальчдын , гоёл чимэглэлийн хапс- рага урлаг ба уран бүтээ- хан дугуйланд хичээллэдэг юм. Ях Нойрамл үгд Найрамдах Башк иЛ- сын нийслэл У Удлөгшул билээ. Тэндхийн өлхөн мо- тор бүтээх үйлдвэрийн дэргэд хүүхдийн бүтээлийн 833 дугуйлан байгуулагдан Автономит ажиллаж байна. /Хүүхдүү- "дийн нэг хэсэг нь яи:5 машин, инсэх онгоц, хөлөг онгоцны аагварын болон радно зохион бүтээгчийн ду- БСАН БАЙКОНУР ” гуйланд, вөгө эдлэл. 0 хэсэг нь ваар сийлбэр, Н БАР өхид, хөвгүүд эзэлж байна. гэлэйг тийн Поповнич, сатгэхээс гадна улс ардын аж ахуйд нэ лж боло өвөрмөц ЗАЧАУЛан :| луулж өндөр сэтгэгдэл тө- рүүлж байна» гэж дын жилтын дэнгийн сан Сэтгэгдлийн дэвтэрт бичжээ хөөмөл, : шигтгаэ, зоо- г гийн мн Эг эн Хүүхдийн бүтээлийн үзэс- үзсэний дараа зөвлөл- сансрын нисэгч Павел срман Тятов нар, “Хүүхдүүд зөвхөн сэр дугаар англи, ни, ита гарч яагаад болсон Миша дэвшүүлж байгаа биднийг балр- улс ар- аж ахуйн ололт ам- шийг 1081-1982 онд осворийн лограммын даацтай цанан дээрх өвлийн мотоцикл зо- хяиоп бүтээсэн байна. Энэ пь байна. хөвүүний дэлхийн дүүдэд танил болсон дүүтэй хөөрхөн бамбаруу- СЭТГҮҮЛИЙГ я4Миша» сэтгүүл. гэсэн иртэй 1983 оны дол- сараас эхлэн орос, франц, немц, испа- лн хэлзэр хэвлэгдэн Энэ сэтгүүл «Миша» изэртэй бэ? Яагаад гэвэл гэдэг нь хөөрхөн нэр төдийгүй олоп орны хүүх: эг” өхөөрдсөн нэр гэд: гийг та цар мэдэл байгаа санаачлагчдын . сэдсэн” 13| ор " бүү хэл энэ бамба- гаад аа дан зүхэгы рууш. Москвагийн олдим- болох эрхийн бичиг авчээ, хАЛШИНХОР Наяди Л билэг. км У1Э ЛАГ хо- Эв сӨ 3 “хворхаг сон горь Гала 5 са» : 2 ха ошлатын 7100 тарун уна руун: сэтгүүлийн дугаар бүр дээр блцхан уншигчид Та нартай хамт байж гийг үр ашигтай, хөгшил:- ца- ХҮРДЫС нь цагт 20 километр | тэй өнгөрүүлэхэд чинь мэ нэмэхэл цастай, зам | туслах анд нөхөр чинь уу гаараар явах чадвар- | юм шүү тайгаараа умард цутгийн нөхцөлд их чухал юм. өмпох Орчуулсан н. энхчимэгГ ангийн бяцхан зориулагдсай сэтгүүл юм- «Миша» бол сургуулийн насны” болон бага уншигчдад Мишатай эхэлж танил- цахад томчуулыгп тусламж мэдээж хэрэг болно. Сэт- гүүлийн . дугаар болгонд эцэг эхчүүдэд зориулсан 1--2 тусгай хуудас байдаг болохоор зөвхөн багачууд ч биш мөн та бүхэнд таашаагдана гэж бид най- даж байпа «Миша» Зөвлөлт Хол- боот Улсад «төрсөїї» юм. Тар маш их зүйл мэднэ. Монголын хүүхдүүдтэй пө- хөрлөхийг хүсч байгаа юм. Ардын үлгэр, хүүхдийн шилдэг зохиолчдын огүүл- УНШААРАЙ ! ЗХУ-аар жуулчилж, мм най гаригийн бүх өндөг буланд зочилж. тэр ч бүү хэл сансарт Ч «аялж» болпо- «Мнша» . хүүхдүүдтэй заавал төрөлх хэлээр нь харилцана гэхгүй ээ. Тэр орчуулалтгүй бүхэнд ойл- гомжтой дүрслэх урлагийн хэлээр ч бас «яриа». Сэтгүүлийн зураг чимэг- лэлийг ЗХУ-ын шилдэг “зураачид, фото мастерууд үйлддэг. Хүндэт эцэг, эх- чүүд ээ! . «Миша» чөлөөт цагаар лэгүүд, эрдэмтдийн бай- хүүхдийг чинь зугаацуулж галь, орчны талаар бич- үр хүүхдээ хүмүүжүүлэ- СЭН ТЭМДЭГЛЭЛ, ШИНЖЛЭХ хэд чинь Танд их тусална. ухаан, техникийн тайлбар Та бүхэн «Мишатай» та- өгүүлэл, дуу. шүлэг. 3У- нилцаад хүүхэддээ ч гэсэп раг өгүүллагүүД..эЭх заг- танилцуулаарай. Та иарын зар, хөдөлгөөнт «тоглоом нөхөрлөл үргэлжилнэ гэ- впэрэг сонин сайхан зүйлийг дагт бид итгэл: байна. сэтгүүлийн хуудаснаас «Миша» сэтгүүлийн байнга. олж үзэж байгаа- аахиалгыг БНМАУ-ын рай. Ё : Холбооны Яамны хэвлэ- Энэ сэтгүүлийн хуудсыг лийп товчоо, аймгуудын эргүүлэн үзэх юм бол гэ: рээсээ Ч гаралгүйгээр Цэрэг-эх оронч сэдэвт дууны «Улаан цэцэг» иаадамд “ууццлуАААН ЦЭЦЭГ: түү Тїїүлгийг М. Чимид (МХЗЭ-и шїагпалт зохиолч) Хөгжмийт Г. Бирваа. (БНМАУ-ын урлагийн гавь- яат зүтгэ лтэн, МХЗЭ-ийн шагналт, хөгжмийн зохиолч) ПИОНЕРИЙН ТҮҮХЭН ЗАМНАЛЫН МАРШ мбөрийн хэмнэлээр аагс ! явсан хиймороо хүрээн дуунаар сэргээсанй бүчзэр санаагад Син илэрхийлсэн опи дэвшсэн манай бүлгэм Ардын хувьсгалын долоон ДУ!НДУ! р уунгийн тэмцлийн шуурган ДУНДУУР “Өйрнух зорилгоо өргөн Ал дуугаа тангараглаад цангинуу 19:11 явсан үйлс тпий замнал нь хандив өргөөд багачуудын замнал болж Өр зүрхэнд минь үүРА шингэсэн. юм Чагсаалын сүрээр золбоогоо ї илтгэсэн Каргалын нараар сэтгэлээ балраасан /лсын хайраар алдрал мөнхолсон Улам хөгжсөн манай бүлэг Дээдийн сайхан 1 Дэлхийн хувьсгалд Өнөөгийн Дахилт Өвийн санаагаар эвлэлдэн Ч изгдсэн Энхийн урилгаар батжин 1 иягтарсан 5 Анхиы үүссэн Лепиний : салаа. нь Ахмадын хойчийг залгам ”/9н 1 явна » Дахилт агрр а.ршцос зорил:лодгрхлай. тпан ла. рож-ааад 4 буа:2524 Ёун 2 7 аз. дуулаа силс-чаа цайлж. 46--сан “Тегшэлэшэтээ Л 57 өвєээгзэ. өнжэжшслэжээжтээ ПИОНЕРИЙН ЗУН шуудангийн хүлзэн авна. “хэлтэс бүрт «УУЖИМ» ПАГЕРЬ Баян-өлгий аймгийн Сагсай сумын «Уужим» пионерийн лагерь нэг ээлжинд 150 хүүхэд хү- лээн авч амруулдаг юм. Эидхийнхэн лагерийн пионерийн танхимыг шн- нээр тохижуулсан нь пио- нер сурагчдын дунд соёл хүмүүжлийн ажлыг олон чиглэлээр төрөлжүүлэн зохиоход бололцоотой бол- лоо. Мөп топхимд секц, дугуйланг нарийн хуваа- риар ажиллуулш идэвх- тоний семипарыг тогтмол чанартай явуулж байна. Лагерийп бүлгэмийн зов- лолийн дэргэд ипнонерийн пост, инүдлэн хамгаалах штаб, шар, нагоон, цэн хэр зргүүл. «Зад угаагч»! группууд байгаль орчиоо хамгаалах, байр сууцаа цавэр сайхап эзэмшиж талаар санаачилгатай алшилладаг. Ингэж тус лаггрийнй пионерүүд амралтын ӨД” рүүдэд тнонерийп ажлыг олоп төрлөөр сонирхол- той явуулт байна Р, МАШАЙ (Пионерийн ахлах удир- дагч) «СУРАГЧ» ЗУСЛАН Хангайн төгөл дэх ӨН- дөр уул, өргөн голын дэр- гэд улаан бүчээ намируул сай пионерүүд хөөр баяр- тай дуулж бүжиглэн, тог- лон наадна. Энэ бол «Су: рагч» нэртэй пионерийн шинэ зусланд амарч бай- таа хүүхдүүд юм. Тэд өнсөдөр тойрон. аяллаар явж, Хандгайт уулын нэ- гэ төгөлд ирж тоглож наадаж буй нь энэ билээ. Тус зуслан сурагчийн жилд. Ажилчны-. районы 15 дугаар сургууль дээр байгуулагдсан бөгөөд пио- нєрүүд өглөө цугларч олон төрлийн ажил зохион байгуулж, сайхан амраад орой гэртээ харьцгаана Пионерүүд хотын түүх дурсгалын газар, ойрол- цоох зусланд аялал урал- даан тэмцээн зохиох. үЗ- вэр үзэх, дуут жагсаалын үзлэг явуулах зэрэг оло! шиил хийсний дотор «Амьд байгаль», «Миний юм-чиний юм, бидний юм. вх ориы юм» зэрэг ажал сонирхолтой сайхан болж оигөрлөө 1 Зусланд Ажилчны. ранэ- ны 15, 18. 52, 32 дугаар сургуулийн. 120-нод су- рагч, 6. багштай амарч байна. Зусланг байгуулж өгсөн нам, засагтаа пи нерүүд, сурган хүмүүжүүч лэгчид, эцэг. эхчүүд НЕ баярлаж байна. «Сурагчэ! зуслангийн пионерүүдийн хэнгэй ч уулзсан «Сайхан амарч байна» гэсэн урамч тай сайхан: “үг “Ссонсонда а«1Кавхаа» бүлгийн пнО« нер. 52 дугаар сургуулийн З-ын «Г» ангийн онц сурч лагатан Б. Оюун-Эрдэнэ, «Золбоо» бүлгийн лиопер 15 дугаар сургуулийн 4» ийн «Вэ» ангийн сурагч онц сурлагатан Н. Туяа- цэцэг, тусгай сургалттай 18 дугаар сургуулийн йн ийн «Вэ» ангийн сурагч Ц. Оюунцэцэг, «Уидрааэ! бүлгийн пнопер 82 дугаар сургуулийн сурагч Д. Со- рансүх шарын олон сурагч энэ зусланд хөгжилтэй сайхан амарч байгаа тухай гаа ярив. Т. АЛТАНЦЭЦЭГ (15 дугаар сургуулийн багш) 2 . үШ АНГИ 1. г. Цэлаэцэрэн пар, БНМАУ-ЫН 19:8 Л хур дувэхҮХ 1978 8. Ц. Өлзийхутаг, МОНГОЛ ХЭЛНИЙ Ти ҮГСИЙН САНГИЙН СУДЛАЛ 1977 3, А. Шархүү НИЙТИЙН УРАН зохиол БОЛН ЭДВНЛ 1980 архүү, С. Батмагнай, Х. Сампил» БҮЛХүЛ ИТИЙН УРАН ЗОХИОЛ 1984 4. Д..Цэнджав, Д.Баасандорж, ЧД РУССКИЙ ЯЗЫК Эй 5. С. Уртнасан, Н, Даваа, Н. Багаажай 1976 ХҮНИЙ БИЕИЙН АНАТОМИ, ФИЗИО- ЛОГИ, ЭРУУЛ АХУИ 1980 6. Д. Гүржав, Д. Буянхүү, АЛГЕБР ЦсйН шоо 1981 7. А.Н. Колмогоров пар. ГЕОМЕТР г13 8. Х. Гэндэнжамц, Х. Дүгэр, 1974 У. Доёд ГЕОМЕТР 1978 9. Г.Додон, Ц.Няндаг, Г.Бямба: ФИЗИК 19789 1979 1983 10. Б. Гончигдорж, Б. Шагдарсүрэн 1977 ШУГАМ ЗУРАГ 1981 Б. Шагдарсүрэн, Ц. Дагвадоряс 1984 ШУГАМ ЗУРАГ 1984 11. Г. Содиомппаанчиг, О. Сүхбаатар 1970 БНМАУ-ЫН ЭДИЙН ЗАСГИЙН 1980 ГАЗАР ЗҮЙ 1980 2 19883 12. Г. Даваацэрэн пар. НЭН шинэ 1974 ТҮҮХИЙН ТОВЧ МЭ, ЭГДЭХҮҮН 1976 13. Б. Чимэд, Т. Сэлгэдорж, Д. Дашцэдэн 1977 БНМАУ-ЫН ТӨР ЭРХ ЗҮЙН ҮНДЭС 1981 1984 14. Э. Раднаа, В. Ф Чирков, Л. Мижид» 1977 Дорж, ТЕХНИКИЙН ХӨДӨЛ- 1979 МӨР УП-уШ анги 1980 1Ц. 8 ЇХ АНГИ 5 » Өлзийхутаг, Д, Дорлиг 1917 монгол хэл ДиҮДсил 1980 2. Д. Пунцаг, ГАДААДЫН УРАН 1975 зохиол 1978 3. д. Ш НД ЛГЕБ 1975 ЛРД: агдар, Н. Дашдэлгэр, АЛГЕБР 1975 БА АНАЛИЗЫН ЭХЛЭЛ"? 1978 1988 4. В. М. Клопсний, З. А. Свопец, 1978 М. И. Ягодовсиий. ГЕОМЕТР ЇХ-Х 1982 5. Г. Додон, Ц. Няндаг, Г. Бямбаа, Ц, 1975 Рагчаа, Д. Халтар Д, Цэрэн ФИЗИК 1978 ХҮҮХЭД, УРАН ЗОХИОЛ Нэхэп горьдсоор Турж үхсэн 5 Түүхтэй гэдэг. АНГАЙЖ Ариун цагаан «Ажил» суралгүй баа Ангайж хэвтсэн Х Э РТСЭ Н Ангаахайн ярдал с ёшгайж иддэг Дээрдсэн юмгүй Ховдог “хэвээрээ МОД Хоол тэхээд 2 ї Ажил хийхгүй Уулын шувууг ирээсэй гэж, Амса хэвтэнэ. Улиасхан чамайгаа Өсөж томорсон тарьсан с Өнөөх дэгдээхэйг Намираа борооны сувдан Ажил хийж : : ЧЭ Амна тэжээг гэж На : ТЄГРЭӨЛЛРНЙ вчин дээр нь буугаасай АНГААХАЙ (Үлгэр) Балаг Хоөрхөн ангаахай Үүр гэртээ Үүргэла: хэвтэнэ. Гэдсээ өлсөхөөр Гэдэргээ харж Алгаа тосон Амаа ангайна. Аав зэжс нь Аргалан байж Хоол авчирч Зоог барин Аманд нь хийхэд “Амтархан иднэ. -. Ангаахай тэгээд Гэр нь дулаан Гэдэс цатгалан Зовох юмгүй Зоргоороо өснө. Ё. Дэгдээхэй болоод ч Анхааруулж гэнэ, Ангаахай байхаасаа Ажил суралгүй Хоёрхий дэгдээхэй Хөдолмөр хийлгүй Вэлэп хоол Салхины А-02781 л аясаар Багачуудад: тохиолдпол тарииа. шүү Ю. САНЖААГОНЧИГ (ШУА-ийн ажилтан) МИНИЙ ТАРЬСАН Нарсхан чамайгаа суулгасан юм Сагсгар мөчир инь газар » Тарьсан найганс пишгтэтэхшишшлшгжлтшшоооиЖэНжэй" Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ “Д. Сүхбаатарын нэрэ ї Е” Д. Сүх р! , эрэмжит Улсын хэвлэлийн цомбинатад хэвлэв, -- Индекс-14140 уд» “6. А. Авирмэд, П. Даваадорж, Ц. Мишиг хими / М, 1Ондэн. 1982 зов. 3,605 7. С. Гадинжид, Е. В. Бурдуковская оос 4.15 2.90 РУССКИН ЯЗЫК 1983 Зав 115 Шагдар 1977. ай, М. Баянтөр, Ш. Шагдар 7 395. 830 с.Түхл ГАДААД ОРНУУДЫН ЭДИНН . 198: 300 2 ЗАР ЗҮЙ шэг ЗАСГАНД Браун, ЕРӨНХИЙ БИОЛОГИ 1975 40 23 Ь “ЛХОХ 1өвз 4.90 2.05 10. Б. Онхоон, ШИНЭХЭН үө73 зай 2.65 ҮЕИЙН ТҮҮХ 1 дэвтэр тон 1:30 Т: Болж 2.60 11. Н. Иппкамц, Х. Пэрлээ Ё . БНМАУ-ЫН ТҮҮХ 1 ДЭВТЭР 22 2.90 12. Ш. Жумдаан. ШИНЭХЭН ХэСэ 3.15 3.05 ҮЕЙИНИН ТҮҮХ П ДЭВТЭР 1ма Зав 3.95 ша л 3.95 13. Б. Гопчигдорж, Б. Шагдарсүрэп 1625 Э2 ц 978 3. Зайн ШУГАМ ЗУРАГ 1983 280 1.30 14. М, Долгормав, Б. Радиаабазар, 1981 2.85 1.95 Цэргийп анхан шатны бэлтгэлийн С: 5,831 гарын авлага (1Х--Х) 1984 3.25 З:95 : 2.90 Х АНГИ Ч 3.85 1. Д. Цэнд. МОНГОЛЫН 1976 4.45 1.50 УРАН ЗОХИОЛ 197 4.40 1,50 1982 3.85 4 1.50 2. В. М. Илопский, З. А. Скопец М. НИ. : ! 3.30 Ягодовсний, ГЕОМЕТР 1978 2.20 8.50 8. Ү. Саншмятав, Д. Ламжав, С. Чимэд- 1976 2.85 8.50 цэрэн. АЛГЕБР БА АНАЛИЗЫН ЭХЛЭЛ 1983 3.50 - 4: Д. Цэрэн, Д. Гүрдорж, Г. Бямбаа 1975 3.65 1,5 ФИЗИК 1978 3.50 1.90 1982 2.65 2.45 5. С. Нинжбадгар, Г. Бямбаа одон ороп 1975 1,85 2.45 1979 3.35 2.30 Д. Баасашнав Р. Маабазар. одоп ороп 1984 -- 2.20 6. Т. Пэлжид, В. Шодорова. 1978 6.35 1) РУССКИНЙ ЯЗЫК 1978 6.60 - 1983 5.90 7. М. Санждорж, Д Дапшжамц, 1976 4,40 1,15 БНМАУ-ЫН ТҮҮХ П дэвтэр 1978 1.80 1:10 1983 2.80 3.85 8. ОРГАНИК ХИМИ 1981 4.20 2.00 9. Б. Самбуу, Л. Луя анцэрэн, 1975 5,50 300 Д. Лувсанцэрэн. НИЙГЭМ СУДЛАЛ 1978 -3.50 рч 10, 1982 9.50 2.40 Тайлбар: 1972 1984 3.60 2 : 13 оноос хойг эвлэгдсэ! ээрх 5 3.95 дийн альлч оны х зар їйГ ҮҮБЭЭгл НУболшо "Энд Зинлглыг ЛЦЛЧНИН Ї Ер НЬ бпчигдээгүй сурах бичгүүдийг одоо хэвлэн: байгааболно. 0 2 3.50 байпа Төрөлх хотын чимэг болоод мод минь ургаж: байна ЭРВЭЭХЭЙ Мад дээр нэг эрвээхэй Наадан тоглой эргэлдэнэ Цэцгэн хэлбэртэй туузыг минь эрвээхэй андуурчээ. тууз дээрээ буулгаж Ядмаа дүүдээ барьж өгьвө гэтэл Цэнхэр Ягаахан Хээр талын хөөрхөн эрвээхэй Хэд өргэлдсэнээ нисээд явчихлаа Би ер иь хөдлөөгүй юмсан Бяцхан эрвээхэй яагаад нисвв эз! Энэ тухай. зэжид яривал Энхрий хүү минь сонс Худал хуурмаг бүхэн Хоромхон зуур илэрдэг юм Төгээд хүү минь Тар эрвээхэй чинь ииссэц гэлээ | Ш. НАГВАН (Увс аймаг) АРДЫН БОЛОВСРОЛЫН ЯАМ БОД, ОЛ, ОРОЛД, БҮТЭЭ| л Энэ зургийг1--2 минут сайн цүдэлж: ажигла Дараа ньзур- гаа харахгүйгээр уг дүрсийг зур! В . - Зураг дээрх найман ширхэг геометрийн дурс бүрийг шу- луун зураасаар нэгл удаа огтол. Ингэхэд дүрс квадрат үүснэ Жишээ пь: Наймдугаар дүрсийг (А), «Б» 4єп Ах 4ХХиныө чи юшний мн40їц нөнйӨМ єнє хєйИ йг: Би бүрээс дүрс дээрх тасархай шугам огтлоход квадрат үүсч «В» дүрс байна, Загс, ЙГ МАХН-ЫН ҮЙЛ ХЭРГИЙН 2ТТЭРТҮЭЭГ түүүү0 || ГҮН БАТ МЭДЛЭГ, ӨНДӨР СОЁЛ, ХӨ-- | ЭТАГ10|)| ДӨЛМӨРИЙН ДАДЛАГА ЭЗЭМШИГТҮН! НАМ, АРД ТҮМНИЙ ҮЙЛ ХЭРЭГ, | МОНГОЛ,ЗӨВЛӨЛТИЙН НАЙРАМДАЛД 25 151 ЧИН ҮНЭНЧ БАЙГТУН! Х.227 СОЦИАЛИСТ ЭХ ОРОНДОО эс ЕН ИН төв ХОРОО, Д.СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН төв зөвлөлийн сонин ХАЛУУН ХАЙРТАЙ” БАЙГТУН! - » МАХН-ын Тєв Хсросносос Монгол ардын хувьсгалын 63 милийн ойд зеркулан гаргасан Урианаас 1984 оны долдугаар сарын 11 ЛХАГВА ҮНЭ 10 МӨНГӨ АРДЫН ХУВЬСГАЛЫН АЧ ИВЭЭЛ Одоогоос 63 їкилийн тор... сэн ажээ. Мөн Д.Нацаг- гүүд илгээлт өвөрлөн ЭХ, тээ их маан Д.Сүхбаа- дорж: орны хэрэгцээт газар явж | харыг шБОДгос ардын Зун цагийн найртай ажил үйлсийн тэргүүн! | “Зи улан ас Хас шиг ф шАНЫЛН цар- Энр дэлхий яасан гаа нь хувьсгалаар олго- ) гийн ХаРН монгол оронд сайхан тааламжтай ВЭ сон сурах эрхийн бис- үүрлэж йсан харийн тү" лэлийн тод жишээ болж | ї рамгийлэгчдийг үлдэн БаОнар алорэтбагахуул байна. ? өвөл /вьс ? 5 10 7 222 Ч3 Ч ХУ заалын тугийг Эх орондоо яасан ИХ Сургуулийн ширээний , 277 22 орин дэл дээр оргон, жаргалтай вэ араас дөнгөж гарсан эа- 222) ? майдуулсан тэр цагаас ма- ЛҮУС говийн онгон хөр- най ард түмэн эрх чөлөө- гэсэц яг л одоо цагийч “сенд алим ургуулш, атар гөө олж. багачууд та нар "їонер багачуудын ЖАр- газар тариа найгуулж, : Ч эпэ хувьсгалын иарны загтудсанг гайнг бахдан дэлхийн хамгийн залуу сэрэлд эрдэм сурч энх 2525 3 хотын суурийн чулууг Та- амар жаргаж яваа билээ Ардын хувьсгалын Внлцаж байна. ачаар, Соёлыг гайхаж яссан «тэрэгч Лувсан»- Энэ жил 870 гаруй хө- дөлмөр--амралтын . бус: Хувьсгалаас өмнө ма- най орны хүүхдүүд үлэмлс ї 4 5 ол ядуу зүдүү амьдралд иУ- үлыгр, р ор ЭЭҮүЛЭ Яо лан, 1000 гаруй түр руу бөхийн зүтгэж, бая- дэм ЯЛЫ! сурч Хэнтий бригадад манай орны « Ё т хий боловсролын сур- туудад зарцлагдан, сүмд . ерөн: шавилан суул, лам баг Хангай, “Спияаны өндөр гуулийн сурагчдын 80 га- шийг зодуурын дор нух- УУЛСЫН хормойгоор, Мэ- руй хувь нь очиж амарч лагдан. амьдарч байсан- нэн, шарга цномины Өр Хөдолморлон саамын сүү төд их говиор соёлын хувипгаар бялхуули, Та: Хувьсгал мандаж ЯДУУ үрийг тарьж, «Хуучин лын элгээр ногоо тарьж, ардын үр хүүхэд эрх Ч9- хүүгийн» нутгийг шинэ тарна будаан уул бос- лөөгөө олж, аливаа дар” хүүгийн орон болгож, гоЖ байна. Үүгээрээ бид , лал мөлжлөгийг устгас- мопгол гэдэг нэрийг санс- бахархан, ирээдүйн сайн наар бяцхал иргэд Эрд- рын уудамд дуурсгаж. сайхай үйлс--манай эх мийн... саруул танхимын морин эрднийхээ пуруун орпы хөгисшїл, ямар ажил- ЯиНЭрдЙҮүыл, «Хүжийн дээрээс эрхэс гаригнйл саг, авьяаслаг, ходолмөрч , х хойч үеийн гарт байна вэ | галд» ном шагайж, бай- зүг илчзэ илгээж, бай гэж ахмадууд маань сэт- сай хүү, хөдөөгийн уул жил, дэвшлийн орой ООЛ- гэд бахдан харис байна. талаар соёлын үрийг та- 700- Өсвөрийн пионерүүд та, рилцаж, эрх чөлөөпий гэ- Ш» 3 - эзэн царан дор” аз жа шэ монголын Хүүх рарын энэ бахдам ходол: тэзиЖиЯН рэг жар- дүүд өөрсдийн оюун ухаан дү энх амьд ТН ЭШ: галаа эдэлж байна: уран гараар бүтээсэн р, раль лөө тэмцэж байгаа сүрт, Манай: - ууган зохиолч. ПУУЖИН хоөргөж, | ОНГОЦ урина, манай гариг ертөй-, Д.Нацагдорж- ннсгэн, моторт тэргэнЦ: цийн хувь заяаны тодөб | Ариун улаан цусандаа рзэр авьяас билгээ сорьж улам- хүчтэй цуурайтаж, АвЦаронаВ ХОЛЕЛБЛЛЫТ дэлхийн хүүхдийн тэмМ- дайны аюул ааналын эс- рдь Зы СЛгЭВ цээнд оролцон байна. рэг, тэмцэж байгаа “энэ : зог Энэ бол ардын хувьс- БА Р ЛСО3 Оиалалсын Ариуп уураг тархиндаа гал өсвөр зүеийнхэнд зөв- ДУУ дуу нэг, ДУ Ашдын. боловсролыг хөн сурах эрх олгоод тарвал хүч цэг байгаа НЬ эх оронч интернационалч. үзлийн эрхэм нандин нл- зогсоогүй “зохион бүтээж, хөгжгүүлье. бэлхэй ээ! сэтгэн бодож, оюун ухаа- гэж хувьсгалын үзэл Са- Эн бод рэл мөн. наанд манай залгамж Хойч наа хөгжүүлэх дүүрэн бог үеийн. үнэн. халуун СэТ- ломжоор хангасны бодит Иймээс ч манай гпио- илрэл юм. нер багачууд эрдэм ном- гэлийг илэрхийлэн гарга- сан энэ дуу пиопер багз- Социалист орнуудын 00 «шамдан сурч, эх : ї 5, " орондоо ихийг бүгээх-Хү- цуудын сүлд болон өнөө хүүхдүүдийн Дунд Явагд: сод тэрмэлзлээр, дүүрэн хүртэл цуурайтсаар бай- даг математик, орос хэл: байдагдӨнлөэ) ї на. ний уралдаанд манай СУ- 5 рагчид оролцон, амжилт- Эрх “чөлөөний наран Их зохиолчийн «Ми тай дүн үзүүлж байгаа дор аз жаргалтай амьдарч НИЙ нутаг» шүлэг МОПГО- иь манай өсвөр үенйнх- байгаа манай Хүүхдүүд лын сайхан орныг -УУЛ ий авьяас билэг ДЭЛХИЙН эвийн дуугаа дуулж, ЭН- ус хүн ардтай нь магтан хүүхдүүдийн зэрэгт ХҮРЧ хийн тагтаагаа | НИСГЭЖ, дуулаад, хойчийн шинз байгаагийн баталгаа гэж бөмбөрцгийн түх “түмэн ертөнц дээр хүндтэй гавь: Хэлэхэд бОлохУлом: найз цартаа дайнгүй энх, яа. байгуулын гэлс ирээ: Сургуулийн . тайхимд дарлалгүй амгалан цал үйн хүүхэд багачууд ТА уран үйл мэтгэж. дархай рахын ХН ӨВ) нарын зорилгыг тодорхой: мужааны | багажс барьж, |дэвшүү! ї эцэг эхийн хөдөлмөрийн Яруу найрагч. ! : -7, 7 Б СОЦИЙ- Р| аша ааа їн йхан у. өвлөн хан уламжлалыг 7 онголын өнөөдриї сайхан л ( А АЛ шан амьдралыг бэлэгд: авах чадвартай охид хөв Ш. ДУЛМАА, С ё 2 - сайхан с-сгттоглшшшшэшшж-шш ОТООЭРДТЫ/ АРДЫН ХУВЬСГАЛЫН АЧААР Эцэг өвгөдийнхөө цусаа урсгаж, амиа үл хайрлан тэмцэйг явж олсон ардын хувьсгалын ачдар өнөөдөр бид аз жаргалтай эх орой- Доо үнэ төлбөргүй сургуульд сурч эрдэм боловсролтой хү: мүүс болнс хүмүүжиж байна. Энхрий хайрт ипам, засгаас хүүхэд багачууд бидний тө- лво тавын буй хайр халам” ишийг тоочоод баршгүй. Хам- гийн наад захын жишээг хэг лэхэд, саяхан шинээр бай- гуулагдсан «Нарс» лагерийн ахний ээлжээр амрах- сай. хан аз савшаан надад То. хиолдсон явдал том. Бидний зуны амралтыг тохитой сай- хан өнгөрөөхийн тулд пио- иерийн шинэ лагерь, зус- лан байгуулж байгаад хүүхэд бид үргэлж баярлан: явна. Энэ их хайр халамжийн ха- риуд онц сурдаг амжилтаа улам бататгана. Нийслэлийп 62 дугаар сургуулийн 4-ийн «В» ангийп сурагч Б. БОЛОРМАА Би 8 жил дараалан онц сурч байпа. | Сургуульдаа бүлгэмийн ,зөвлөлийн даргын үүрэгт ажлыг гүйцэтгэдэг, сурагчийн жил--1984 онд манай бүлгэм «Улсын тэр- гүүний бүлгэм» гэсэн эрхэм хүндэт нэр алдрыг хүлээн авсанд бид хяагааргүй их баяртай байна. Удахгүй би пам, засгийнхаа ачаар алс холын Америк тивийн Куба улсад амарч, дэлхийн өнцөг булал бүрээс ирсэц олоп аа- вын хүүхдүүдтэй үерхэн пө- хөрлөнө. Энэ бол социалист орны хүүхэд багачууд хи нээн жаргалтай сайхан амь- дарч, сурч хүмүүжиж байд- гийн. нэг бодит жишээ юм. Нэгэн шүлэгт «Асар их үнээр олсон ЇАз жаргалаа хамгаалж яваарай!» гасэг байдаг. Чухам л өнэ үгийн эзэд нь өсвөрийн Сүхбаатар: чууд бид байх ёстой. Нийслэлийн 24 дүгээр сургуулийн 8 дугалран- гийн сурагч Г. ОЮУНТУНГАЛАГ ХУВЬСГАЛ-МАНАЙ ГЭРТ Сурагч миний пмьдралд олон сайхан тэмдэглэлт үйл явдал тохиолдсон боловч онцгой нэгэН өдөр сэтгэл зүрхэнд минь тодоос тод үлд- сэл. Тэр өдөр би ардын хувьс- галын ппионерүүд-- партиаап ах нарын минь өнөөгийн сай- хай амьдралын төлөө асга: руулсан цусны өнгөнөөс сур- валистай улааг бүч зүүж үеийн олон найа нөхдийнхөө нэгэн адил сурлага хөдөл- мөртөө шамдан суралцахаа баясгалантайгаар тангарагла: сан юм. Энэ улаап бүчний жин- хэлэ эзэн байж, эх орондоо эрдэмтэй боловсон иргэн бо- лон хүмүүжих нь сурагч бид Төв аймгийн Баяндэл- гэр сумын 8 жилийн сур- гуулийн захиргаа, бүлгэч мий! зөвлөл сурагчийн жил--1983-1984 онд хүүхдийн авьяас чадпа- рыг хөгжгүүлж, чөлөөт цагийг зөв зохнстой өнгө- рүүлэх зорилгоор сурагч- дын сайн дурын байгуул- лага-урлагийн хамтлагууз Дыг тогтмол хичээллүүлж байна. Сурагчийн жилийн нэрэмжит улс төрийн дуу дуулаачдын найман хамт- лаг байгуулж, 2855 хүнд 14 удаа урлагаар үйлчил- энээ. Багш Б. Дэнсмаа, Ц,. Цэвэгсүрэн нарын удирд- сан 3-ын «А», «В» ангийн «Дэгдээхэй», «Нарны дуулал» улс төрийн дуу- ны хамтлагийн сурагчид зовлөлтийн болон өөрийн орны хүүхдийн 20 гаруй дууг орос, монгол хэлээр дуулж хамтлагийнхаа урын. санг байнга бая- жуулж байдаг. Тус хамт- лагийн сургшчид Ардын хувьсгалын 63 жил, түүхт ойнуудыг угтаж концерт тоглосон нь үзэгчдээс өц- дөр үнэлэлт авчээ, Н. МАЖИГСУРЭН С. СОДНОМДОРЖ лагшш тоглолтын нарын өрхөм үүрэг юмж, Миний аапгыг Очирбат гэ дэг. | Аав минь олооч хүн бөгөөд эх орныхоо яль хэраэг- цээт газар цаг улирлын ямар Ч нөхцөлд барилгын матеє риал тээвэрлэж байдаг. Тэ гээд 1981 онд БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар гэдэг хүндэт цолоор шагнагдсан нь манай гэр бүлийнхэнд баяр- тай, мартагдашгүй сайхан үйл явдал болсон билээ Ээж хэвлэх үйлдвэрт дэг тэрлэгчээр ажилладаг. Ма най тар бүлийпхэп хоорон ДОО эв найртай, аз жаргал тай сайхан амьдардаг. Аав маапь бидэнд пам, аасгийн хаа хайр халамжийп хариуд Саяхан олон улсын пионе- рийн «Найрамдал» шар ры пионер сурагчдын цэрэ тын «Дел» тоглолтын сыш аварга шалгаруулах анх- ннпы СУР дугаар тэр явагдсан. Би 9 ерөнхий командлагчийн ҮҮР- тийг гүйцэтгэсэн билээ- «Дөл» тоглолт бол Эсал хувьсгалын үр сад», «Ардыг : армийн залуу Халаа» гэд гийг батлай харуулсан юм. Энэ тэмцээнд манай отряд 7 угаа байрт шалгар- БУ Бал АУараагнйн тэмцээнд амжилтаа. улам бататгана. Одоо би «Артен»-т амрах гэж байна. Тэндээс олон ши” нэ зүйд сурч ирээд найз нөхөддөө заанс өгнө. гэхээс л сэтгэл яарч байна. Нам, зас- гийнхаа. энэ нх халамжийй хариуд зих тайванч, нитер- нациопалч, их мэдлэгтэй хүй болис хүмүүжээд эх орондоо ихийг бүтээхээ батлан нлэр- хийлье. 53 дугаар «Б» Нийслэлийн сургуулийн 7гийп ангийн сурагч Б. БЯМБАЦОГТ хичэал сурлагадаа л мэрийн суралцах хэрэгтэй гэй: захи даг. Ингэж манай! гэрт ардын хувьсгалын ач тусаар манд сан-аз жаргалын наран илч гарлээ цацрааж, эх орныхоо жаргалтай иргэд, хүүхдүүд бид сурч хүмүүжихийн тэ мүүллээр, бидний аан зэлг, | хийж бүтээхийн оргилуун| хүслээр энхийп орон--цэл- мэг тэнгэрийг дор ажилла сурч хүмүүлиж байна Ардыг хувьсгалын ачлалт нараг мандай мапдсаар, айл! гэр бүрт илч, гэрлээ илгээ сзэр байх болно Нийслэлийн 51 дугээр сургуулийн З-ын «Б» ац гийн сурагч О. ЦЭРЭНХАНД (77 ШИ 0 1041111111111111111011111:11111111111110111101 1 111010101111110:11 СУУжм7ч26айй! Х.Я/А547 ЧэвтгАХ эх ЗУРАГ ДЭЭР: «Дэг- дЭЭхЭй» хамтлагийн дуу- чин сурагч Ё. Отгонцэнд, : : Минтол --«Иарны дуулсл» хамт хэсгээс Ч. Жавзацсүрэн,-Ю. Да- ваа, Н. Оюунтуяа, Х. Жар- хапгуль. Хамтлагийн дуучин, бушигчин судагчид 02 21 | "ол ОРНЫ АЗ ЖАРГАЛАНТ ӨСВӨР ҮЕИЙНХНИЙ АМЬДРАЛДАС ШВг лууггллүлллээл 100 ВАН МЕДАЛЬ АВЛАА к ВА. («Үнэн» со- мос! Эр Дэл О хийн шинжлэх ухаан. С 5 - гтгаа нх түлхүүр болсоп 4у Й зөвлөлтийн ард худЭгсвнн -орос хэлээр бр 3 а үЭЛИйГ шамдан Су- ралцагчдын - эгнээ (жил нрэх тутам олширч бай- гааг зургадугаар сарын 9|--30-нд Москва хотпоо он улсын пионер болсон ол р сурагчдын орос хэлний У олимпиад тодорхой ха- рууллаа. Пушкнний нэ- рэмжит орос хэлний дээд сургуулнас гурван шил тутам зохион байгуулдаг знэ олимпиадад оролцогч- дын тоо энэ жил улам Ч нэмэгдлээ. Энэ удаагийн олимпиадад манай гарн- гийн таван тивнин А4 ор- поос шалгарч ирсэн з00 гаруй хүүхэд оролцлоо- Тэд олон үндэстний улс- зөвлөлтийн ард. түмнин хэлийг хэрхэн суралцаж байгаагаа. үзүүлсэн төдин- “гүй үндэсний хэл- арьсны онгө өөр ч даян дажингүй наран үүрд мандсан цэл- мэг тэнгэрийн дор эв иай- рамдалтай. амар сайхан сурч амьдрах хүсэлтэйгээ илархийлавн. Энэ олнмии4- дыг өсвөр үеийнхний энх тайвны даалаа. -- Олимпиадын ха ! хэцүү төрөл нь “захион Ончлэг байсан юм. Энэ төрөлд оролцсон 2 Буй 00 га- гийг утга агуудга. най руулгаараа хамгийн шидл- дэг бүтээл гэж шалгаруу- лав. Улаанбаатар хотын арван жилийн 23 дугаар дунд сургуулийн есдүгээр ангийн сурагч Д. Батжар- гал. долдугаар ангийн су- рагч А. Болормаа нарын зохион бичлэг энэ долоон бүтээлийн хоёр нь бай. сан нь биднийг маш их баярлууллаа гэж манай сурагчдыг ахалж ирсэн багш Пүрэвдорж ярилаа. Дархан хот, Увс, Архай гай аймгийн төвийн арвай ншлийн дунд сургуулийн сурагч А. Пүрэвдорж, Б: Хэрлэн. Л. Ариуйчимэг нар амжилттай оролцлоо. Говь-Алтай аймгийн Бугат -сумын 8 хилийн сургуулийн сурагч Б.Нэр- гүй наймдугаар ангна төгсөөд малчин болохоор МХЗЭ-ийн илгээлт авчээ. Тэрзэр сёмаг, сумын хө- дєлмөрийн олон удаагийн аварга, эцэг Т. Батжаргал, МХЗЭ-ийн . Төв Хорооны «Тэргүүний: малчин за- луу» алтай медалыг ах Б. Болдбаатер царын малч ажилсаг туршлагаас байн- га суралцалж-Обайдаг юм. Ж. БУЯНДЭЛГЭРИЙН Ж,. ГОМБЫН | авсан фото авсан фОТО. ПиллллллллииННГГГГГгггггллсггггг-- ПИОНЕРИЙН САЙН 22:86 | ----ү-ШЫ 2 АЙН Үй. ШУДАРГА ПИОНЕР хазун цаг. Ашйлал, шуулч- олов. Онгойлгож үзвэлД9 ал, Экскурсийн хамгийн тор нь төрөл бүрийн бїг тохиромжтой Улирал. римт бичиг. мөнгө төгрөг, Өдөр бүр аялагчид, амраг- байх ажээ. Хүү шууд л їнд ирж байдаг хөл хөг- баазын ажилчин ах эгч ЖӨӨН ихтэй газрын нэг нар дээрээ очиж болсон бол нийслэл хотоос хол- яндлыг ярив. Хүүгийнол- Ой орших Тэрэлж ДЭХ Сон бичиг баримт бүхий ЯДаадын жуулчдад үйлч. түрийвч инь гадаадын нр- лэх баал билээ. гэний гээгдүүлсэн. зүйл | Улаанбаатар хотын 48 байв. Г дугаар. дунд сургуулийн Рагчаа хүү ингэж манай | гуравдугаар ангид "энэ? өнөөгийн гиронер сурагч Намар дэвшин суралцах дын ёс суртахууны ХҮ П. Рагчаа- хүү тус баазад ажилтай авга эгч Цэвээн- жав дээрээ амрахаар ир- жээ. Үнэхээр ч сайхан амарч байв. Үеийн най- зуудтайгаа тоглож наадна. Үдэш: өглөө. эгчийнхээ ажилд тусална. Нэг өдөр найзуудтайгаа тоглон ялаад гоё хийцтэй түрэнч Говь-Алтай єймгийн Баян-Уул сумын 10 шї- лийн сургуулийн бүшт гийн аварга, 7-гийн «А». ангийн сурагч С. Соёлмаа казах үндэсний бүжгийг сайн бүжиглэдэг юм. 137 рээр саяхан МЇПБ-ын Тоё Зөвлөлийн төнгөн меда- лиар шагнагдав. : мүүжлийн үлгэр дуурнал үзүүлж, шударга үйлс бү. тээн тус баазын хамт ОЛ” ны хайр талархлыг Хүл9? сзи юм. 1! Сурагч бүр Рагчаа ШИ шударга, сайп үйлс бүтээж” ( эх орныхоо хүндтэй иргэ! болон. хүмүүжицгаэе: Ж. Ч ОИСҮРЭН | үндэсний спорт турван наад- гадаадын үе тэн- нхэй ЧИНЬ ИХЭД со- ож байна. нэ тухай товч барыг орос хэлээр эллээ. Я ль. г 2) ” наши Дин традицнион- Зо праздинк Монголин- Надом стал днем праздио- “ацин победы Народной ре- шолюцїи!!. " Шрограмма «Надома»-- циональцогО прааздника ополилется совремепиыынын яламин Сспортивных состя- й: Однако главныес мес- в ней занимайат «Три мужей»-борьба, коп- ес скачкн Ой стрельба нэ : БОРЬБА "Борьба-налболсс популлр- Пїй в Монголип гид нацио- |ЛЭЫ спорта. Мопголь- їя борьба имест свон ос0- аностн н правила. не ограничены времсини, нєт установле!и- го размера арсны ни на (дошадкс одновремецио мо- түг встречатьсл миогис па- ШЫ. Для схватки нє имсет чєиия разпица В їєсо! е соперинков. адача борца--заставить шлеринка коспутьсл смли точкой тела, кроме цошв н ладонсй. На этом штка тотчас заканчивает- и проигравший рмбывасг дальнейшнх. состлзаний. любой БЖ что с каждым очеред- туром число участни- умснышастся | вдвоё. “Борьба обставлсна цслым м правил, глубоко сим- х. Например, бор-Ч, жанший победу, ицодни- руву. пропусвкан под й побеасденного. Этот тєст Ш” тлубокого. смысла НОК чєстный н инктТОо “штанл недобрых чувств. ём победнтель подражал птнцы, плавно в3ма- хивает рукамн н деласт круг очета. финальцных схзатках ос- лишь двоё сильней- Один из них ин станет победителем, присванваетсл шисшеє «аварга» («испо- Поскольну Вссовых егорий. в монгольской борьбе нет, до заключитель- Чюго девятого тура добни- ) подлинные богатырн, Ё: мые. ирепние и доввис. “Начиная с пятого тура. Юбедителям | присранвается аванис «Начин» («Сокол?»), “сєдьмого--авание «Заан» Т“Слон»), с девятого--“АрС- » (4Левь). й СКАЧКИ И один народный празд- Монголии не обходил- ё3 быстрых скачен, СоС- в унрошенин строй- х сианунов. 3 гадомскнх копных сиач- рининмают участие СОт- ых сканунов. Ир?- Ость дистанцин Длл 15 -д0 возрастных катсгорий унОВ. "Тан например, же- ! сначут на да 58-15 НИ, ниох 2-р 15 Динками являютсн лант перед зрителя- тивом пост КОНЮ- победителю восхвал СТРЕЛЬБА нз рельба 556 н3 осповлых тоол нацио. нальчого спорта. Стрелы обычно делались емне. ЛУКА си сосны, даиной около мет- ра, с перьевыми торамн, долвадношнын” лэх сылать стрелу на 900 мет- ров. О материалах, приме- ияёмых для азтотовлепия древних молгольсинх луков, дают представленние стариц- ные монгольсние сказанпя,. В которых перечислтотся Десять рааличных материа- лов-береста, “рыбий клей бамбук, олсньи рога, нагу- ральные шелнконые нити, сухожилия крупных шнзот- ных,и др. Для того, чтобы натягивать тетиву лука тре- буется сила равно 22-34 килограмм Мишеип уста- навливаютсл -на расстолиин То метров для мунсчин ин60 метров для женшин. Кандый стрелок распола- гаст 40 стрелами и должсн послать по двадцать стрел 8 налдый пид мишєни. Пос- ле того, как стрельки пос- лалн стрелы, судыьи в.иа- циональной одежде, стоя- шне у миншени, вздымаюот рукйи-н раздается протляасное восхваление особо удачиого вныстрела Победителям стрельбы из дуква присваивается зпание: «Государствеиный меткий». ХОЛБОГДОХ ЗАРИМ үг, хэллэг (Некоторые слова и зитражшепил) 1. Эрийп гурвай иаадам-- (Бөк барилдах, морь урал- дах, сур харвах) Три игры штужей (Борьба, скачии я сгрельба из луна, сос- тязанил силзчей, нае:д- ников и стрелнов из лу- на). 3. Бөх (Барилддаг хүн, бөх хүн). Борец- 8. Бохийн өмсгөл Спецнальнос одєлние борцов, спецнальиае бор- цовсцоё "ОДелние, Ссос- тоявшсее ив рунавов н-уз- хой Сспиинц: борцойский цостюм с наплечииками н нороткой спинкой. 4: Бөхийн гараа Старт борцов Бөхийн дэвэлт. | Цермо- нальноё маханнс борцов! Орлинцный тансц борцов 6. Бох цоллох (Бөхийн цол дуудах) 1) Геть- хвалейную” песню борцу--тобеднїено- -(хиту- лавать) Т. Бөхийл цол (иачии, зазай, арслан, аварга, дархан авар- га). Титулы борцов (сокол, слон, лев нсполин, аб- солютный чемпнон, иепо0ёе- димыйН нсполни) В. Бохийн ат угтуул Борец, выбранный -1иро- тивнииом (соперииком) 9. Бөхийн мэх Приёмы бор- ца. 10. Бохийн даваа Тур, раунд 11. Бөхийн засуул | СеБун- дант. 12. Бохийн бай (шан) Прназ для борцон 13. МОРЬ УРАЛДАХ Скачыи. 14. Морь (хурдан морь) Сканун 15. Түрүүлсэн морийг айр- гаар мялаах (Морины маг- най, хондлой доэр нь айраг ш мялаах Чан Оуронитр 83 и ладный нруп шоня айраном (КУ- мысом). (Обряд тєство- ванил коня-победителя) 16. Төрийн наадмын тан- зай, түмэн агтын 151:361 Всегда молодой и мчавВ- шийсл быстрее всех. 17, СУР (сур СосНН “трельба из луна. 18. “бүрчид (Сур харваачид) Стрелькн из лука. 19. Нуш-сум Л ук 20. Нумны хөгч Телнва. лу- ха: - ЦОЛ ныг ДАШ 701:7:(117 ПАДААДЫ НҮЕТ Олон мопголын өсвөр үеийнхэнд ЧИН сэтгэлийн | халуун БНЭЭ5) дэвшүүлж бай- НВнг-23 Лена (ЗХУ) арван ЗСБНХОУ-ын Перим ну: жийн дунд сургуулиас ир- сэн. Монгол оронд ирж амрахыг хүссэн хүүхдүүд маш олон байлаа. Бид монголын освөр үеийгхэн- тэй. захидлаар харилцаад зогсохгүй манай хотод сурч байгаа монгол оюут- нуудтай уулзалт, үдэшлэг байнга зохиодог юм. Та- най улсад амрахаар ирсэн бидэнд үзэсгэлэнт сзйхан байгаль, олон улсыа пио- їерийн «Найрамдал» ла- герь маш нх таалагдсан. Монголын өсвөр үеийн- хэнд аз жаргал сайнгсай- хан бүхнийг хүсэн ерөөе. Елеонора Дражева. 13 нас, (БНБАУ) 3 «Өвөл, хавар, зун, на- мар дөрвөн улирал зэл- жилж, уул/ ус иар, сар дөрөвтэй нөхөрлөн, хүн бүр өтгөсийг үдэн, иллх- сыг угтан баясаж мянга мянган жил өчүүхэн ч чөг лөө завгүй...» гэж манай их зохиолч Д. Нацагдорж бичсэн байдаг. Үнэхээрч мапай дэлхий анх зүсэн бий болсон цагаасаа хойш , түм буман жяшл тэнхлэгээ тойрог эргэсээр шинэ эрин үеийн. ХХ зуунд хүрсэн билзэ. Тэр үеэс одоог хүр- тэл дэлхий маань хувиран өөрчлөгдсөөр шинжлэх ухаан техникийн Өндөр ХЄРӨНГӨТ ЕРТӨНЦИЙН ХӨӨРХИЙЛӨЛТЭЙ ХҮҮХДҮҮД Үдэш болмогц хүний хөл татран, гудамжиад холхөн -цаг цөгцөөгчид цөөрлөө. Том хүү ажлаа- саа 30-хан цеєнтийн хөлс- тэй буцаж явна. “Түүний хөл нь газар хүрэхгүй шахам. баярлан дэгдэж: Одоо. очиход аав минь: -- Овоо доо хүү минь. Эр хүн болж дээ, иэгч гэсэн өдрийн хоол зал- гууллаа гэж хэлэх байх даа гэж бодон, улам хур- дална. Хүү гүйсээр хотын төвөөс гарч өөрийнх нь гэр оршнн байдаг «ядуу- чуудын» | гэгдсэн эргэн тойрон хог новш хөглөрч, уйлаан гаслан аовлон-аүд- гүүр хурсан хороололд орлоо. Тэрээр гэртээ орон- БУУХ Аав аа! Би өнөөдөр 30 центийн хөлстэй ир- лээ гэж хашгирав. Гэтэл Томын бодож явсан ШшиГ аав. нь байсан Ч үгүй. Баярласан ч үгүй, Харин лли нь: ЭЗВЭН байхгүй. Цаг- даа пар орж ирээд аавд Ч зүүлээд: х НЫ МИНЖ социалиамын аюулаас аврах ариун ХАЙС дайчиллаа. Одоохон хувцсаа аваад ЯяВ| гэсэн чинь, аав: 22 Би өвчтэй байна зэ-зөвж-ядан. ХаЛ- тал, ХОДООД аваад Явчих- сан” гэн: хэлэхэд Томын дотор” харанхуйлж” пөл хийн: | ЭНГИЙНХЭН: ЇЙ НАРТ МЭНДЧИЛЖ БДИНД. чаргалтай амь- Дарч байхыг хүсч байла. Хувьсгалынхал ойн баярыг тэмдэглэж байгаа монгол анд найз па со таа баяр хүр- 1Кпбана (БНСЧСУ-ын төлөөлөгчдийн ахлагч) Бид Чехословакийн 1,5 сая пионер бага! тө- лөөлж ирсэн. Манай хүүх- дүүд монгол оролд очиж олон шинэ найзтай болж үерхэж нехөрлөхийг маш их хүсэцгээсэн юм. Тэр хүслэн ч биезлзэ Энэ Дэлхийн хүүхэд бүр цэл- мэг тэнгэр, тунгалаг нар- ны дор амьдраасай. Мон- голын өсвөр үенийнхэнд аз жаргалыг хүсье. Кувач Едяно (БНУАУ) Унгарын өсвөр үеийнх- нийг төлөөлж үзэсгэлэнт байгальтай олон “улсын пионерийн «Найрамдал» лагерьт амрах болсондоо маш их банртай байна. Та бүгдийн сайн сайхан аз жаргалтай амьдралын төлөө танай нам, засаг Хүүхдийн хүсэл бодол холртиал бүхий гариг ертєнц болжээ. Гэтэл: эїэ сайхан гариг дээр хүн хүнээ дар- лан мөлждөг бурангуй үзэлтнүүд байсаар байгаа нь тун харамсалтай. Эдгээр нь АНУ болон НАТО-гийн харгис хүчнүүд юм. АНУ түүний хань хамсаатнууд харгис балмад бодлогоо улам бүр эрчимжүүлж, Европт цөмийн зэвсэг байр луулж, байгаа нь монго- лын өсвөр үе биднийг бо- лон дэлхий нийтийг гүнзэ түгшүүлж байна. Түүгээр ч барахгүй шинэ тулгар хөгжиж байгаа залуу улс гүрнүүдэд зэр зэвсгийн вэ. дуулж ииснер ёсны баяр. хүргэе- 1 лэнт сайхан монгол орон, түүний ёөсвөр үсийнхний. аз жар амьдралын тухай телевиз, радно, со- нин сэтгүүлээс байнга мэ- дэж авч байдаг. Би зургадугаар ангид онц сурдаг. Гэртээ зэж хоёр дүүтэйгээ амьдардаг. Хав ыннь Ондний аз жар- галын төлгө тэмцэл: явааАд сураггүй алга болсон Манай орны эсрэг хийж байгаа тэргүүтэй харгас хүчний зарлаагүй дайв нь афганы ард гэ мэн, түүний хүүхэд багз- чуудын сурч хүмүүжих, амгаялач тайван аж төрө- ХОД “жэл занал бий бол- госоор байна. /Ийм нөх- цөлд афгапны пнонерүүд бид хувьсгалын ололт ам- жилтаа батлан хамгаала- хад хэзээд бэлхэн байхаа нлэрхийлье! Монголып эс- вөр үеийнхэнд Ардын хувьсгалый 63 или ойг тохиолдуулан чин сэт- гэлийн баяр хүргэе! Ян гилнгн, хүчээр дайсагнаж, өндөр настан, эмэгтэйчүүд, хүү” хэд багачуудыг харгислан тамлаж байгаа нь үлгэрт гардаг «мангас»-ын дү рийг бодитойгоор харуулж байгаа юм. Өнөөгийн дайны хэнээрт хэл туссан «өвнчтөпүүдэ- ээс болж эриц үе маа, төгсөх гэж үү? Үгүй ээ! Энэ зуун маань үүгээр төгсөхгүй, хүн торөлхтөн маать шинэ, шинэ эринтэй залгаж, дайн дажингүй амар амгалан, эрх чолөог тэй амьдарцгаах болио. Нийслэлийн 20 дугаар сургуулийн сурагч С Б. ОТГОНЦЭЦЭГ Уаерик хүүгийн нэг өдөр - Хөөрхий муу аав минь! Явчихлаа гэж үү? Бид ингээд л өнчирлөө дөө гэж бодоод «Худлаа!» хэмээн хашгиран газар тийчилж уйллаа. «...Анх 10 пастайгаасаа эхлэн хүнд хүчир ажилд нухлагдан өглөөлөөс оройг хүртэл ажиллаж өл хоол залгуулдаг байлаа. Гэтэл зэж минь зэвсэглэлээр хөөцөлдөгчдийг зсэргүүц- сэн сүрт жагсаалд орол- цож яваад баривчлагдан, харгис цагдаа нарт зодуу- лан нас нөгчсөн. Удалгүй нэг дүү минь өлсгөлөн- гөөс болж өвчилж бас нас барсан. Гэтэл одоо аав минь эргэж Ч ирахгүй биз дээ. “Энэ эцэс төгс- гелгүй дайн, зэвсэглэл, өнчрөл, хагацал! Үүнийг бид хүссэн юм гэж үү?! Ерөнхийлөгч Рейган цус чзулимсанд, ханах болоо- гүй юм гэж үү? Тэр бидэн “шиг хүүхэдтэй л байх даа. Юунд биднийг зовлон зүд- гүүр рүү түлхэнэ вэ?» гэж бодохоос нүдийг нь нулимс бүрхэц аав эзэж нь харагдах мэг болов. «Муу аав минь хүний эрхшээлд байгаа хойно мөн л гэмгүй оло! хүний өөдөөс буу шагайх байх даа. Тэд бас л бидэн шиг хүүхэдтэй, тэдэнд бас өнчрөл...» гэхээс л дайпыг үзэн ядах нь улам ихэсч зүрх нь хүчтэй цохилж байв. Тэрээр ийнхүү бо- долд автан хэвтэж 0бай- таад унтжээ. ..Том энх тайван, 48 жаргалын өлгий Москва хотын өргөн гудамжаар, өөрийн захидлаар харилц- даг цайз Сашатайгаа элд- звийг сонирхон явна. Тэнд “Америкийн хот шиг биш ёстой энх мөнхийн жарга- лын орон ажээ. Том Ирем- лийн цагийн дуугарасыг сонсон байтал ард нь йэг хүн --Том! гэж дуудлаа. Эргэн Харвал аав нь... хүү хязгааргүй их баяр- аан, -- Ааваа! Миний ааваа тээд гүйн очтол аав нь алга болчихов. Том ч сэр- лээ. Тэрээр зүүдэндээ үз- сэнээ төсөөлөн миний эх орон, аз жаргалын Моск- ва шиг болохгүй юм бо- лов уу? Элэ дайц гэгч хз- зээ дуусна, тэр цагт л аз знаргал ирэх ёстой доо гэж бодсоор ажилдаа явлаа. А. ЭНХБОЛД (Дориоговь аймгийн то- вийн 10 жилнйн сур- гууль 9-ийн «А» ан- гийн сурагч) зав Энхийн түрлэг: Цэц онилсон цэнэгт пуужин Цэнхэр төэпгэрээр инсэх ёсг Далай шаргалыг бүрэлгэн сүйтгэлс Даяп дэлхийг хөнөох учиргүй. Таван тивдээ цэцэг өргөж өргөөндөө жаргал сегносон Хүн төрөлхтөн мөнх Танан байх ёстой Хүн: дэлхий энх байх учиртай Цэнгэл: жаргалын дуулалг тасалж Цомийн бөмбөг дэлбэрэх ёсгүй Алтан дэлхийг чандар болгох Аюулт дайн дэгдэх учиргүй Амьдрал тэмцлийн алаг. мэлмий паран мандал байх ёЄстой найрамдлын түрлэг Дуун дэлхийд бялхаж байх учиртай, Сурагч Л. СУВДМАА Бид юуг хайрладаг вэ? Энэ амьдралын Алтац Эв Эх минь тула болсон Эих тайванд бид хайртай Аз жаргалын хаалга болсон Амгалан тайванд бид хайртай Эрдмийп хаалгын түлхүүр болсон Энэ сургуульдаа бид ", " хайртай Эрэп зуупы бахархал болсон “Ираэдүйн пионерүүддээ бид хайртай Одон орныг нээл: судалсал Сансрын нисэгчдаэ бид хайртай Ариун үйлсийн ззэц болсон Атар эзэмшигчиддээ бид : хайртай 51 дугаар сургуулийн 6.- тийн («Г» ангийн сурагч С.ОЮУНЧИМЭГ Энх тайвны тагтаа Аадрын ширүүн бороонд ч Аймшигт хүчтэй шуурганд ч Энх тайвны тагтаа писч Эх дэлхийг тойрч байиа, Улс бүхинй хилийн тэнгэрт. 1 аа нисч Энх тайвны тагт пооН “Улс гүрний хилийц ааагт Энх туонЫ малаа алхаж: явиа. 0 тэмүүлэгч Ирээдүй РҮҮ ажилчид Энхий! гтааг хайрлан Элхийц та байна: Үй зайгүй нисэх тагтазнууд Үхлийп зэвсгийг устгаж явна. Тар л цэнхэр тагтаанууд Тэпгэр газрын савсалгаар Сайн сайханд уриалан Сая дэлхийг тойрно Алтан таваг хушуу хүзүүндээ сүүсэн жаргалын тагтаа нисч явиа, Говь-алтай аймгийн Бигэр сумын 10 жилийн сургуу- лийн 9-ийн «Вэ ангийн Аз сурагч Т.ҮИЙТҮМЭН «Найрамдал» лагерь Долоон оигийц цацарсан орны 5 хүүхдүүдийн Найрамдлын ордон бслсон Түмэн олоп багачуудын Хүндэтгэл хайр шилгасан Тип типийн хүүхдүүдийн Бат холбоо болсон Найрамдал лагерьт-бид дуртай Солонгын Гэрэл гэгээ Социалист ЦНийслэлийн 9 дүгээр сур- гуулийн. 8-ын «Г» ангийн сурагч Д. АЛТАНТУЯА Зуслангийн дурсамж Бүрзэн дуу цангипаад Бүхий оллоо дуулаад Шугам яагсаалд ииглрэхэд Шуурхай мэдээллээ илтгэнэ Анд пөхдийн уулзалт Аялал, зугаалгї, тэмцээн Таатай зупы үдэш Тазан хошуут түүдэг Тохилог саруул хооллиы газар Тогооч эгчийн ахийн халамис Захирал багшийн эцгийн хайр эелдэг ааш үзүүр Залуу удирдагчийн Эргэн бодох бодлын Эргэж очих цэгэн гэр Зуны хэсэгхэн зураг Зуслангийн бяцхан дурсамш! 69 дүгээр дунд сургуулийн 7-гайп «В» ангийн сурагч М,БАЯРМАА Тагтан дззраэ гарч .- ад "Тангойн доошдо харах: (е Я найзууд минь Үсийн олон най Ширэн Үлэхээр хөгжилтэй Морьт цэрэг Магнай, сЄВонд: Тө Эр нэ Машин жолоодож, ОчсэЕй Нэг байрны 2 2208-48764 Нэн баяртай наадан 223 Өнөр, Володя, Мөнхөө гурав Өндрвөс өндөр барилга ЯН босгоно Өлзий, Чимгээ, Света гурав Өвлгө. өнгийн цэцэг. тарина Үеийн опон найзууд Нь Үнэхээр хөгжилтэй наадан й баясла Тулгаа Лутаа, гурав Эрдэнэ, болж тоглоно Тула гурав хү үхэлдэйгээ эмчиллэ салон багачууд иаадан баясна Энхнїпг харуул Энхээ, Айл, Эмч болж Нэг байрны Нэп. баяртай дүү маань гарч Болдоо хоёртой инсагчид болж тоглохоор Сүрэн Саша, Сансрын Саарал хүрмээ ларап өмсөв Балихонгор хотын 10 жи- лийн нэгдүгээр дунд сур- гуулийн 8-ын «А» ан- гийн сурагч Б. БАЯРЛСАРГАЛ Зоолон сандал дээр эмээ сууш Зүгээр ч үгүй юм цэхнэ Түүний хаягууд бооропхий утас Бондог бөндөг онхрөн байна Орог Огло муур түүнийг үсрэн утсаар тоглосоор болтлоо орооцолдчихов Удалгүй эмээ утсаа үгүйлэл Утас учрыг дор инь олоод Ус муурыг үзээд Олдохгүй зэмлав Дархан хотын 10 жилийн 3 дугаар бүлгэмийн 23 дугаар бүлгийн дарга Ш. ОДОНТӨР Лагерийн өглөө Шаргал тула сүл иг цалрах 5 үүрээр цойриоос- сорэй шулганах-.мочид бүрээн: цангинал пноперуүд: ясагсажс манлай дуу лруухцаар хангииан: Шувууд Цагийн цогтой Цэнгэлийн цээлхэн зөөлөн. харцаараа. Мэрнн! мишээл Уужим саруул, Б.Лсн 8 п 11-2н давлаа цУУУСЭН жаргалаар. бялхсан. Дүү асар їонгол орныхоо хан ёглөөт Шил сАЛИЙН “уионер бид Энгэрийн дор Цэнхэр, эидын угтдаг билээ а лагерийн өглөө АН жаргалаар туяаран Амар түвшин гийнам 99 дүгээр тусгай СУРГУУ- - ийн сурагч БЭ П. БАТБИЛЭГ ирээдүй Хүүхэд! амьдралыг Хүүхэд! Хүүхэд! Хүн төрөлхтөний Ирээдүйд тэд Хүж дэлхий Ирээдүйд тэд : амьдр агчид Хүслийн. дзэд коммуинамыг Ирээдүйд тэд байгуулагчид! Хөлгүй сансрын уудмыг Ирээдүйд тэд ззэмшиглид! Ирээдүй хойчид тэд Их номмупнамыг байгуулах гэсэн Итгэлтэй зїїхан үсэлдээ Инзэмсэглэн балрлаг Зайна Хүүхдийн инээд Хөгжмийл эгшиг Хүүхдийн инээд Хөгжмийн хөг Инпээцгээ! Инээцгээ! Андууд аа! Эх дэлхийг доргитол инээ! Хөвсгөл аймгийн Рэичин- лхүмбэ сумын 10 жилийн сургуулийн 6б-ийн «Б» ангийн сурагч Ш. ОДБАЯР Арвип рдмийн үртээсан Ард: : ачтай багш. та Орчлон: ертөнцийг танин тэдэх Оюуны тү хүүрийг нээж : өогсоп Багш “тапы эрхэм сургаал Бага Дд бидний ирээдүй Ж. БАТ-ЭРДЭНЭ (Нийс- лэлийн 52 дугаар сур- гуулийн сурагч) тодруулан - СЭЧ цоо ХСУУЛ| ХАРИУЛТЫН ЯРАЛДААНЫ 20 Зовлөлт-Мон голын ХОЛХЫН ГОЛД японы м ӨРЭГ рИСТУУДЫГ бут гэсний түүхт 35 жилийу, БНМАУ-ын -УБХТ БдултАЖ Зөвлөл... Мэдзэлэ, п, Гөв 2 2 л рэдио, левизийл Улсын ЛХхэл ХӨ) Сүхбаатарын тэрэмжит хип ын Төв “Зөвлөлөөс Хамт мапан ориы ерөнхий болошс- ролын сургуулдудын 4-2 8 дугаар ангийн пионер, су. рагчдын дунд зарласан «Хадс хын гол-15» асуулт хариуд- тын уралдаанд- ирүүлсэн 350 гаруй хүүхдийн бүтээ- лийг уралдааны комисс хү, лзэц авч болзлын дагуу шал- гаруулай дараахь байр зу | лүүлэв, Нийслэлийн 10 жилийг | пэгдүгээр, ДУНД сургуулийн 8-ын «Г» ангийн сурагч Б, Сэргэлэн цэгдүгээр байранд шалгарч 1985 онд гадаадын апонерийн зусланд амрах дипломоор, шийслэ- лийн 10 жилийн 40 дүгээр сургуулийн Тийн «А» ай гийп сурагч Э. Амгалан, 183 дугаар сургуулийн 5:ын «Гэ» ангийн сурагч Т. Ундармаа, Завхан аймгийн Улиастай хотын 10 жилийн сургуу- шин богийн «А» ангийн сүг рагч Т. Батсайхан цар хоёр- дугаар байранд шалгарч 1984 ойд олоп улсын пионе- рийп «Найрамдал» лагерьт амрах урилга, дипломоор, нийслэлийн 8 жилийн 20 дугаар сургуулийн 8: «А» ангийн сурагч Д. Бүрэнчу- луун, 10 шилийп гуравду- гаар сургуулийн 5:4Н «А» апгийн- сурагч Б. Баянзул, Налайх хотын 10 жилийн хоёрдугаар сургуулийн 5: «Б» ангийн сурагч Б. Алтан- сарнай иар гурандугаар бай- раинд шалгарч диплом, гарал зургийн. аппаратаар, Өвөр- хангай аймгийн Балнидор сумын 8 жилийн сургуу: лийп 8-ын «А» ангийн су? рагч Ү. Батбаатар, Дундговь аймгийн. Гурваисайхай су: мын 8 жилийн сургуулийн Т-гийн «А» ангийн сурагч Б.. Ууганбаяр, нийслэлийн 10 жилийн 72 дуга»р сур гуулийн 4-ийн. «Дэ» ангийг сурагч Б. Мөнгөйцэцэг, 46 дугаар дунд сургуулийн 65 гийн. «А» ангийн В. Ганчимэг, Хэнтнй урилга» Сурагчийн бийрээр. «ОТОРТ» А--92952 «АДУУЧНЫХ» Дундговь айтмгийн Оїл- Д. Сүхбаатарын нэрэмжит доршил сумын дунд сур- гуулийн 5:ын «А» апгийн сурагч Л. ХЫН зурсан зураг, Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. -. МӨНХБАДРА- лийн сургуулийн 7-гийн «А» ангийн сурагч В. Лхагвасү- рэн нарын 80 ппнонер шаг налт байранд шалгарч, дийг лом, соёлын бараагаар тус тус . шагнагдав. «Халхын гол-45» асуулт хариултурал- даанд идэвхтэй. оролцсон пийт пионер, сурагчдад зуны амралтаа тавтай сайхалй өйг «Залгамж үе» аяндаа сур лага, хөдөлмөрийн өндөр амт жилт гаргахыг хүсэн ерөөж байна. - МПБын Тов Зөвлөлийн ажилтай "--Б. НАСАН-ОЧИР, Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ ШЭВБээЭ-22001-001---2 ИНДЕКС--14140 |, тшпшшшшопшшжеүєшшүш-ошолэллхшшлээ ї сурагч гї82 гийн Баян-Овоо сумын 8 жи" гөрөөж, ирэх хичээлийн жил». ї 1 Ч 5442-1220 ююВ- Э ДЭх жилдээ 14 (01 | УЛ 4 “МАХН-ын Төв Хорооны ёроөцхий нарийн бичгийн дарга, БИМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч« дийн Дарга, Улсыг батлай хамгаалах зөвлөлийн дар» га маршал 10, Цэдэлбал саяхац тионер “сурагчдын Дөл» дагсрьт« зочлоп өчив. 2 Биеийн тамир. спортоор хичээллэх өргөн боломж той «Дөл» лагерьт пионер сурагчид сайхан амарч байна. “Тэдэнд цэрэг эх оронч. иптернационалч хү» мүүжил олгоход цэргийн... дугаар ангийп дайчид ту- Эр Е1-1:111:311:1:18: сон 7849 (1961), о0 АГГЭГТГ (111 1,111) 1 салис байдаг. Нөхөр 10. Цэдэнбал пионер, сурагчидтай уул- зан ярилцаж, тэдний хөг- жилтэй уралдаан, тэмцээ» нийг сопирхон үзлээ. Маршал 10, Цэдэнбалыг МАХН-ын Төв Хорооны Улс Төрийн Товчооны Ор- логч гишүүн, БНМАУ-ын Нийгмийг аюулаас хамгаа- лах Яамны сайд хурандаа тенерал С. Лувсангомбо МАХН-ын Төв Хорооны хэлтсийн эрхлэгч Л. Мо- ломжамц ар дагалдан яван. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ с---!!-----ттшэхэээтээхлэишшошлэхахиэшихишиишооллилшшлэтшшэшшшэшээ3 Вьетнамын нам төрийн төлөөлөгчид «Найрамдал» лагерьт Манай оронд албан ёсоор найрсгаар айлчилсан ВКИ- ын Төв Хорооны Улс тө- рийн "Товчооны гишүүч, ФНСВУ-ын Төрийн Зөвлө лийн дарга. Чыонг Тинь тэргүүтэй БНСВУ-ын иам, төрийн төлөөлөгчдийг олой улсын пионерийп «Найрам- дал» лагерьт зочлохоор хүрэлцэн очиход энд амарч байгаа олон зуун пионер сурагчид хүндэт зочноо уг- тахаар төвталбайдаакигд- рэй зкагссан байв. Тэдпий дотор Болгар, Куба, Полыш, Румын, Чехослован, Уитар, ЗХУ, БНАГУ, Афганиста- иаас манай оронд амрахаар ирсэн пионер “сурагчид байв. Нөхөр Чыонг Тинь тэр- гүүтэй ах дүү вьетиамын ард түмний элч төлөөлоөг- чид Х цэн ирсэнтэй холбогдуулан пионер Су- агчид Хүндэтгэлийн Шшу- той сайт хийж «Най. рам лагерийн пионё- рийн бүлгэмийн зөвлөлийй шийдвэрээр БНСВУ-ын нам, терийн төлөөлөгчдийн тэргүүн, ВКН-ын Төв! Хо- рооны Улс торийн Торчоо- лгыг гишүүн, БНСВУ-ын Тө- рийн Зөвлөлийн. дарга ёїїлопг Типийг хүндэт пио- нер болгол: нийслэлийн ар- ван акилийн тавдугаар дунд сургуулийн тавдугаар ан. тийн сурагч, онц сурлага- тан Х. Эрдэнэтуяа нийслэ. лийн арван БЧЦЦЭ ОӨЖ тээ нд сургуулийн 8 ЗЭруганр ангийн сурагч онц сурлагатан хөгжим, бүжгийн дунд сур- туулийн долдугаар ангийн сурагч онц сурлагатан АД. Отгонбаяр пар нөхөр Чьонг (Тиньд пионерийн: улаан үч зүүж өгөр, ЗАРУРДВЛТЫН тэргүүн: нохор Чьонг Типь пионе» эрийн хүндэт гишүүнээр өл» ч С. Батбилэг, сүүлсэнд гүнээ. талархан байгаагаа илэрхийлээдтав,, тай сайхан амарцгаал,бие биеэсээ их зүйл суралцаад хичээлийн шинэ илдээ амжилттай суралцахыг мон- голын болон ах дүү орнуу- дын «шиопер сурагчдад Хү- сэп ерөөв. Дориоговь айм» гийн төвийн: арван эилийн дунд сургуулийн паймду- гаар апгийй сурагч Д. Алдархүү «Найрамдал» ла- герийн интернационалч Хамт, олиоо төлөөлж: нөхөр Чыонг Тинь тэргүүтэй БН СВУ-ын цам, лөөлөгчдөд баяр хүргэж үг хэлэхдээ сэтгэл зүрхээр ямагт ойр дотпо байдаг вьетиамын пионер сураг- чид, Өсвөр гүеийихэнд ха» луун эмэндчилгээ уламжла. хыг эрхэм дээд зочдоос хү- сэв. - Дараа нь манай зочид олон-. улсын. пиоперийн «Найрамдал» лагерийн хүүхдүүдийн байраар орж 4 сонирхоод, мөн эндхийн найман жилийп тусгай дунд сургуулийн зарим ан- ти, танхимыг үзэл: ЛУрсгаа лын ногоон мод суулгав, : БНСВУ-ып нам, торийн төлөөлөгчдийг олон улсын пионерийн «Найрамдал», лагерьт зочлоход МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн "Товчооны “орлогч гишүүн, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Төргүүлэгчдийн орлогч дарга Н, Ж(агварал, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч Ги. Монголын эмэгтэй- шүүн, чүүдийн хорооны дарга Л. Пагмадулам, . МХЗЭ.ийп Төв Хорооны хоёрдугаар нарийн бичгийн дарга ИС Бадраа, БНМАУ-ын Га. даад явдлын Яампы ор- логч сайд Ц. Гомбосүрэп иар хамт явав. төрийн-тө-. | | | 1 ҮНЭ 10 МӨНГӨ ПИОНЕРИЙН ШИНЭ ХОТХОН Улаанбаатар хотыд ой- ролцоохь зүзэсгалэнт сай. хан Нарстай гэдэг газар Нийгмийг аюулаас хамгаа» лах Яамны «харьяа пионе- рийп шишна лагерь пээгд., лээ. НАХЯ-ны тионерийн «Оч» лагерийн нээлтэнд МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийп Товчооны ор» логч гишүүн, БНМАУ-ын ПАХЯ-ны сайд, хурандаа гейерал | С: Лупсангомбо, БИМАУ-ын Хүүхдийн тө- лоо Фондын төв комиссын дарга, МАХН-ын Төв Хо- рооны харьяа пионерийн лагериудыг төв зөвлөлийн орлогч дарга А. И.Цэдэн. бал-Филатова иар оролцож пионер сурагчдад хандаж үг Хөллээ. сургамшийн Пиоперийн «Оч» лагерь пэг ээлжиндээ 240 хүүхэд амруулах Фөгеөд. пиопе- рийн: танхим, тоглоомын болоп спортын иж бүрэн талбай, соёл хүмүүжлийн төвтэй. 3 Лагерийн нээлт дээр А.И. Цэдэнбал-Филатова гуай халсэп үгэндээ: «НАХЯ өс- вөр үсийг сурган хүмүү- жүүлэх” талаар цаг ямагт их анхаарал халамж тавьж байна. Одоо мацай оронд сайч дураараа оролцон зохион байгуулагчид нь болж байдаг билээ. Олон хүүхэд. , дээрх хүүхдийн байгууллагын тусламжтай- таар амьдралынхаа зам-- ирээдүйн ажил мэргэжлээ сонгон авч байгааг ч энд бас тэмдэглэн хэлэх хэрэг- тэй юм. Түүнчлэн танай яам ма- най улсад анх удаа 1982 онд биеийн тамир спортод дур сопирхолтой ахлах ан- олон зуун пионер сураг- Г мм чийг шил28 «Өсвөрийн ТИЙШ Хөвгүүдэд зориулж 1 сэргийлэгч», | «Өсвөрийн биЄИЙН тамир спортын авто зохицуулагчид», «Өс- “Дөл”? лагерь байгуулан вөрийн хилчид» зэрэг Жиллуулсныг бид мэднэ. Өнөөдөр НАХЯ хүүхэд хүүхдийн сайн дурын бай» гууллагууд ажиллаж бай- на. Энд тус яампы олоп ажилтан, албан хаагчид сээрээ пИоиер сурагчдын багачууд Та шцарт бас нэг том бэлэг болгож йшоне- 4 рийн «Оч» лагерийн ний ээлжийг барьж ашиг- лалтад оруулаад байна. Ї Танай лагерь ажил үйл. пиоперийн үлгэр жишээ лагсрийн иэг байж, цэрэг- 11 | | өх- | 1 лагаанааа, ММ, БОЛД | ус уРЧЭРЕЛР “ААЛЗ Нанд - Ссрүүйнй энхийн ол: инапиац БНМАУ-ын Ардын боё "олимпиад явуу ө улахын өмнө байран С 2 ловсролын - Яам, МУЗН. “УГ ангийн бүх сурагчдад балданх шУсВллЧиинг ийн. Гүйцэтгэх-Хороопоос «Арпуц: цэврийн хамгаа. олимпнадын алт, Олсон “алт, й хамтран манай орны ерөн» хий боловсролын сургуу- лийп УГ ангийн сурагчдын дунд «Эрүүл энхийн олим- ПИаДэ-ыг , Сурагчийн жил 1988 оПоос эхлэн шилбүр зохиопП явуулдаг сайхан уламислалтай боллоо. «Эрүүл эхийн олим. тИаДт-ыг /пцопер сурагчдад эмпэлгийн анхны туслам- жийц. мэдэгдэхүүн зэзэм- шүүлш, эрүүл, зүйн хү». мүүллийг төлөвшүүлэх зорилгоор явуулдаг богоод льы амралтад сэргэлэнСсай- хап өнгөрөөж пионер ёсоор зүерхэж нөхөрлөхийг хүсье» 9| гэлээ. пионер сурагчдыг төлөөлж нийслэлийн хоёрдугаар дунд лийн 5-ын «А» апгийн су» рагчД.Хишигсайхан баяр лаж хийлж үг хэлэв. рийн «Оч» лагерь освор! үеийнхэндээ үүд хаалгаа нэзэлэд,, спортын «Дөл» тоглолтын цохион байгуулагчид-идэрх- тэнүүдийг сургах.цэрэг эх оронч хүмүүжлийн сэдвээр эвлэл, пионерийн ажилт- нуудын дунд төрөл бүрийн сургууль, семинар аохиоц, байгуулах нэгэп төв болио гэдэгт бид итгэл төгс бай. на. Хүүхдүүд та нарт зу- Зусланд амарч байгаа 10 жилийн сургуу талархсанаа илар- НАХЯ-пы харьяа пионе- далтанд бэлхэн» программт хичээлийг ваа, байна. “ «Эрүүл өэцхийр олим. ПИЯД--84»-д 128 сургуу- лийп 380 гаруй апгийл 12000 сур чид оролцсо- ноос Ховд -аймгийн топийн 10 шилийн Їдунд сургуу. лийн 6-гийн «А», Баянхон- гар пїїмгийн төвийн 10 »ки- лийц Їдунд сургуулийн 6. гийн «Бэ», Хөвсгөл айм- гийн. (Их-Уул сумып 10 “ишлийн дунд сургуулийн 6-гийц «Вэ» ангиуд тэргүүн хүрэл медалиар шагиагдай» Мөн олимпиадад идэвхтэй | | оролцсоп Дорноговь айм. гийп Зүүпбалингийн 10 жи- лийц дунд сургуулийн 6- гийц «Б», Тов аймгийн Баянхангай сумын 8 жи- лийн дунд сургуулийн 6. ГИЙН «А» ангиуд дурсга- лын гэрчилгээ, тэмдгээр шагнагдлаа. Д. ЦЭРЭНСОДНОМ!МУ ЗН-ийн Гүйцэтгэх хорооны ажилтан) Хэсэг хүүхэд бөөгнөрөн зог- соод ямар нэг зүйлийн тухай шургуу ярилцаж байгааг та нар энз зураг дээрээс харж байна. Энэ хүүхдүүд юуны тухай ярилцаж байгаа бол? Өчигдөр трленнзээр гарсан адвл явдалт икнноны тухай юу?, аль зсвэл хан нэг нь сонирхолтой шинэ ном авч ирээ юу? слэл “хотын төвд Өөрших «НИанрамдал» паркийн эдгээр “хүүхдүүдтэй уулзаж, зургийг нь авахдаа би ингэж бодож: бн- лээ. Өглөө эрт паркт туй сайхан. Саглагар ногоон моддын мөчир дамжин шнсэх жижигхэн бор шувуудын жиргээнзас өөр чи- мээ пйнр тэнд үгүй. Хүүхдүүд ч хоорондоо намуухан ярих ажаз. Би тэдэптэй уулзлаа. Бүгдээрээ “Дд хинпуй дэзрээ «ППь гэсэн үсэгтэй улаан тэм- дэг халджээ. -- Аа.. Та нар эргүүл хийлж яваа хүүхдүүд үү? -- Тиймээ? гэж ахлагч нь бололтой ногооп өнгийн тэхм- дэглэлийц дэвтэр барьсан хүү хариулав: - Аль сургуулийнх вэ? -- Янз бүрийн |сургуулилс л байгаа. Гэхдээ бид «Байга- лийн нөхөр» зуслапгийнх... тэж мөнөөх хүү хариулаад но- ходдөө хандаг: -- За ипгээд ажилдаа тарц- гаая! Саяынхаа хуваарийн -да- туу ажиллана шүү! Явпгаал!... тэж хэллээ. -- Хүүхдүүд, Ч дор бүрдээ тал тал Саяхан байсан ганцаа- «За» гаж дуугараад тийшгаэгээ гүйн одов хүүхдүүдийн аогсож цардмал зам дээр би раа үлдлээ. Энд «Байгалийн нөхөр» гэ- ДЭГ. нэртэй өдрийн зуслан ажилладаг ажээ. Ногоолеч мод- дын сүүдэр доорхи хоёр бай- зийнд энэ зуслан байрлана. Хүүхдүүдийн оглөо, одор, оройн хоол, цайг «Туяа» хэмээх ор- чин үеийн ресгорайд бэлтгэдэг байна. “Зуслангийн пионерийн ахлах удирдагч Ш. Ганнабат- тай уулзсаны дараа би энэ бүх- нийг мэдэж авлаа --Манай зуслангийн нэг зэл- жинд 120 сурагч амардаг, «Хай- тан», «Сарнай», «Яргуй» нэр- тэй гурван бүлэгтэй Ер нь өпөрмөц зуслан. Нийслэлийнх- ний амрах, зугаалах дуртай энэ цэцэрлэгт хүрээлэн 38 га талбайтай. Энд төрөл бүрийн тод, цэцэг ургахаас гадна хий- мэл нууртай. Энэ бүхнийг ма- пай зуслангийн хүүхдүүд зуны турш харж хамгаалдаг юм. Хүүхдүүд маань «Ногоон», «Цэнхэр» эргүүлд гардаг. Сал та «Ногоон» эргүүлийнхэнтэй тааралдаж л дээ гэж тэр өгүүлж билээ. Ихэнх хүмүүс сайхан галд саатан зугаалах байхад зарнм нэг нь мод х”та- аах, зүлэг гишгэх, гаргадаг гэнэ. Тэдгээр «Байгалийн ппонерүүдийн ер мултарч ажээ, чаддаггүй Амралтын хугацаанд хүүхдүүд излээд олон зөрчил илрүүлжээ. одор бүр бай- дуртай цэцэг тас- лах зэрэг зохисгүй үзэгдэл Ч хүмүүс нөхөр» зуслангийн хурц хараанаас айрамдал паркийн "Найз нөхөд Улавибаатар хотып 11 дүгээр сургуулийн «Е»вигийн нар нь лийн 4-ийп В. Түншин гаа гэнз. -8Бид «Цэнхкар» доггүй. Тус-тпаркт ургаялын тэргэжилтэн нараараа мод ургамал жимсини даг Түүхт тэмдэглэлт луудыг өдөрлөг зохиодог. Саяхан бид Халхын голын ялалтын 45 шхи- зөвхөн ах эгч үйл Явл- лийн ойд зориулан. ахмад пн- сэгч Ц,. Лучсандорж гуайтай ууласан. 5 Манай дуу хөгжлийн багш Эрдэнэчулуун бидэнд аввлел- тийн пнонерийн дуу, бүжиг заадаг. Бид амарснаас хойш4 дуу, 2 бүжиг сурлаа. Гэхдээ хамгийн гоё нь аллалд явах. Бид Мандширын хийд, Тарэллж зэрэг газар руу хоёр удаа яп- сан тож тэд ярьж байс. Саяхан энд зорлолтийн 9 дү- гээр сургуулийн сурагч Лена амарчээ --Лена бидэнд их зүйл заа- сан. Зөвлөлтийн хүүхдийн ДУУ, шүлэг, пионерийп ажлын тэр- гүүн туршлаг аас бид өдөр бүр суралцлаг байв" Одоо Зил заасан «Детстпио-я и «Марш юных пионероп» їЕє дууг манай бүлгэмийн пионе- рүүд бүгдээрээ дуулдаг. Лена өөрөө онц сурдаг, пнонер бав- тарчуудын ажлыг сайн зохион байгуулдаг тэргүүний идэгхгэн сурагч учраас танай пусланд түүнийг урилгаар амраасан юм гэж 68 дугаар сургуулийн 7- гийн «Б»-айгийн сурагч гапсайхан ярьж байна. нхүҮү тийслэлийн пнонерүүд зуны ая- ралтаараа ч зөвлөлтийн үе тэн- гийнхнээсээ суралцаж байна. «Байгалийн нөхөр» зуслан- гийн хүүхдүүдийн хэнтэй нь Ч уулзсан сайхан зуны улирлаа хөөр баяртай өнгөрөөж байгаа тухайгаа сэтгэл хангалуун ярьж байлаа. Энд дуу хөгжим, бүжиг нал- дам, аялал зугаалга, тоглоом наадам бүгд бий. --Бидний баяр цэнгэл бүхэн өөрсдийн шинь харж хамгаалж байгаа «Найрамдал» паркийн саглагар модод, алаг цэцэгсийн дунд болдог юм. Удахгүй бид «Ая дуу-84» сэдэвт өдөрлөг зохионо. Та ирээрэй! гэж хүүх- дүүд урьж билээ. Хүүхдүүд ээ! Та яар ч гэсэн очоорой! Байгальд хайртай най- зуудаасаа суралцаж, тэдний ая дууг сонсоорой! Манай сурвалжлагч ЗУРАГ ДЭВ, --«Цэнхэр» эргү үлийнхэн -- Хог, ургамал. цэвэрлэх “тэй. арөлцдог, азшилд Ч «Байгалийн нөхөр», зуслангийн шнонерүүд ндэвж- 5-:ын «А» апгийп сурагч Б. Энхтөгс, 46-р сургуу- сурагч -зуслант- хоёр дахь удаагаа амарч бай- «Ногоап», эргүүлд гараад зогс- ажилладаг цэнэг талаар хичээл заалга- тохиолдуулан уулзалт | гэрхангай 4 татсан ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-84 цэРВЫ11-0 Дундговь аймгийн Дол- сумын төвөөс хойш хориод километрт «Хан» хэмзэх жижигхэп хүрэн уул оршино. чХан- гийн хүрэн» өвөлдөө өн- тэй, зуншлага сайтайгаа- раа нутгийнхны хайрыг газар билээ. Энд Дэлгэрхангай сумын 8 эки- лийн сургуулийн хөдөлмөр амралтын зуслан байдаг. Тус зусланд саяхан «Су- жил--1984» рагчийн онд аймгийн тэргүүний бүлэг болсон Ч. Мөнхтуяа даргатай 6-гийн «Б» ан- ТИЙН хамт олон тавтай сайхац амарч бн- Амралтьп: 3 дзэ бүлгийн дарга Бид энд сааль сааж ра: саасан сүүгаэ бо- срэХ х, шинзэр дуу, иг сурч, ном унших зэ- рэг нэг үгээр хэ: амралтыг зев ихийг сурч, тун Ч сайхан амарсан -гэж ярив. Тус бүлгийн опц сурлагатан Ш. Гантуул бидний ярианд оролцо: -- Хөдөлмөр амралтын зусланд ирээд би шинэ ши- нэ зүйлийг сурлаа. Манай хамт олон 2000 литр сүү сааж улс эх орондоо бяц- хан хувь нэмэр оруулсан- Даа тун их баяртай байна гэв. -- Хүүхдүүд маань яд- рахыг мэдэхгүй сайн ажил- лана Богино хугацаанд үнээ сааж сурлаа. Ийм л ажилсаг багачуудаар бид бахархдаг шүү дээ. Ирэх жил мапай саалийн фермд нршн ажиллаарай гэж хү- сэх байна гэж саальчин Д. Чүлтэмсүрэн явах гэж буй су ло б ЗУН, ЗУСЛАН, ХҮҮХЭД «ХАНГИЙН УЯНГА» ЗУСЛАНД ТЭДНИЙГ харх бахархал өгүүлнэ. Бас нэг, олзуурх- маар зүйл бол хөвгүүд пь чөлөөт цагаараа дазга Сур: гасан явдал ЮМ. -- Миний аав адуучин хүн. Би өнгөрсөн жил 53 эмнэг сургасан. Энэ жил түүнээсээ олныг сургана Манай ангийн хөвгүүл цөм даага сургаж чадлаг болсон шүү. Бид одоогоор арав гаруй даага сургаад байна гэж сурагч Н, А» ланбаатар инээмсэглэн ярь лаа. Хүүхдүүд ингэж, хөдөл- мөрлөхийн зэрэгцээ гїо- нерийн таяахимдаа «Пионе- рийн бүтээлч үйлс» жигүү- рээр сэдэвт ажил явуулж. саальчдад сориулац кон- церт тогложээ. Нэг л мэдэ- хэд ажил амралтын хуга- паа дуусч 8 дугаар ангийн ах, эгч нартаа хариуцсан ажлаа хүлээлгэн өгөөд, «Дараа жил иртэл баяр- тай зуслан минь» гэцгээж хөөр баяртайгаар буцах цаг иржээ. Гэвч тэд зус- лангаас амжилт бүтээл ар- вин, сайхан амраад сэтгэл хангалуун буцав «Хангийн уянга» ио- перийн хоөдөлмєр амрал- тын зусланд бүрээн дуу цангинан хөдөлмөрийн бү- тээл үргэлжлэн уйнда саар... Ч, МАНАЛЖА (Дундговь аймгийн Дэлгэрхангай сумын | | | 8 жилийн сургуулийн | багш) Дүвун: їнэ сттлэгшэ стыштхї тээшээ золшшошиэ шшоигаэ шисхссла пизчгжса совгчлэь Й Бид байгалийн нөхөд Зуны хөгжил балсал, шн- нэ сонин үйл явдлаар дүүрэн өдрүүд үргэлжилсээр... Эх орты хаача л бол хаана хүү- хэд багачуудын маань шин- гэн цовоо дуу хангинаж, пно- нєрийп лагерь, хөдөлмөр ам- ралтын зуслап, сүргийн бэл- чээр, ногооны талбай. хөдөө нутагт: тавтай сайханд амарч, бүтзэлч хөдөлмөр. ундарч байна Пнонер” сурагчид ингэж амрахын зэрэгцээ үе тэнгийн анд найз нар нь хаана, хэрхэн яаж, юу хийж ямар үр дүн- тэйгээр амралтаа бпгороол: байна зэ? гэдгийг сонирхож байдаг Харин одоо «Бнд- байгалийн нөхөр» гэж өөрс- дийгөө бахархан нэрлэдэг, Залуу байгальчдын төв стан- цын «Залуу байгальч» ӨД- рийн зуслангийнхиы тухай та нарт танилцуултл. -- Манай зуслан Нэг зэл- жилдээ. нийслэлийн. сургуу- лиудын 120 грагчийг хү- лээн авч амруулж байна. «Оч», «Ходөлмор», «Зал- гамжлагч» гэсэн гурван үнд” сэн бүлэгтэй. Пионер сурагч- дыг 414 хопогт амрааж өдөр бүрийн ажлыг нарийн төлов- лө. хүмүүжлийн ажлын үл- гэрчилсэн программын дагуу амлаа явуулдаг. Харин. пэг онцлог їь амрагч хүүхдүүд өдөрт нэг цаг хагас «Бүтээлч ходолмөрийн гараа»-ндаа гарна. Манайх омийн урга- мал, хүнсний ногоо, техни- нийн-буюу тэжээлийн ургам- лын, жимс жимсгэний, өсвө- риїїн: цэцэгчдийн гэсэц үйл- сэн таван талбайтай. Элгээр талбайд хүүхдүүд ажиллаж, “ургамал погоог ургуулан арч- лах. пэрлэгийг нь зулгаах зэр- гээр нэг үгээр хэлэхэд урга- мал судлалын хичээлзар- олж апсан мэдлэгээ практик ажил- лагаанд тулгуурлан батмжуул- даг, Түүнзэс гадиа «Байгаль хамгаалал», «Залуу байглльч» дугуйлангууд тогтмол ажил- ланс мэргэжлийн багш нар хичээл зааж байгаад амрагч хүүхдүүд маань их баяртай хэр», «Шар» аөргүүд ажил- лам, «Шоргоолж», «Булаг» операци ивуулдаг гэн: тус зуслангийн захирал Х, Т9- мөр ярьсан юм. Тус ауслангийнхан ийгэж пионер сурагчдыг , байгаль- тай нөхөрлүүлэн, чухамдаа ургамлын ертөнцийц түмэн пууцтай танилцуулж, минхаэ- нэ хүүхэд байгаль хоёрыг «найз төхөр» болгохын 43- рэгцээгээр пионерийн ажлыг сонирхолтой олон хэлбэрээр зохион явуулдаг байна. Өг- лөоний тУг оргох жагсаал дээр «Өнөөдөр юу хийх вэ?7» гэдгээ ярилцаж, аяглая тө- лөвлөу орой бүр өдөрт хий» сэн ажлын амжилт, алдаа дутагдлыг шүүн хэлэлцэнэ Ээлж бүхэнд хол ойрын той- рон аялалд хойр улаа ланд, Шинэ амрагч ирсоц анхиш өдөр «Өөрийнхөө тухай өгүүлнэ үү?» гэсэн содопт ажил явуулж, сурагч нэг бүр. тэй танилцдаг уламжлалтай болио. «Залуу байгальч» зусла!г- гийн- хоёрдугаар зэл амарсан «Хөдөлмөр» бүлт сурагч С. Батцэнгэл: -- Би энэ зуслинд ирж амарснаар олон найз нөхөд- тэй болж, шинэ шинэ дуу бү- жиг “сурлаа, Хамгийн ол- зуурхмаар зүйл бол үр та- рнаны ургамлыг арчилж тор- донс, зэрлэг ургамлаас Хам- гаалж сурсан лвдал юм гэлс ярил. «Залгамжлагч» бүлгийн су- рагч Б. Шинэбаяр: -- Зуны амралтыг үр ашигтай өнгөрөөж байна. «3а- луу байгальч» зусланд амарч байхдаа холын алллаар явж Төп аймгийн «Уулын муаеїїг» үзсэндээ бялртай байна, Бид» нийг тавтай сайхан амрааж, үззэгүйг үзүүлж, шинэ 00- ниптой танилцуулж: өгсөн «Зусландаа» Ялаа гэв. Шинэбаяр алиг олон пїнО- иерүүд эндээс буцахдаа ЧИН тацалнинц талархлын | үгэа хэ. наар л анай сурвалжлагч «гоонь, «Цэн- 42 УНЛГОВЬ АЙМГИЙН СОЁЛ УРЛАГИЙН БИЕЭЕНЕБ Х.СэйЛ СЭ Ц” УЛААНБААТАР-1888: 3 Тэр маахан охины жиглэл( | байгааг, ямар сөрдмоайр хөөрхөн юм 37 Ер нь цугаарал авьлас- ” сүрхий хүүхдүүд юм, пдговь аймаг дуу хуу- р алдартай нь үлэн юм. р морни хуур тоглоц байгаа хүүхдүүд ёстой-нэг ” сар нийлэс байна гэх зэр» гээр Нийслэлийн үзэгчид эл ханамжтай ярилца- й Энэ бол Дундговь айм- йл соёл урлагийн 10 хо- огоор тоглон, байгаа «Дуу уурын эгшигэ концертыг эц хүмүүсийн сэтгэг- гт Үйзхээр ч энэ удаагийн обл урлагийн 10 хоногийн “тоглолтод олон пионер су- рагч оролцжээ. Энэ нь тус таймгийн соёлын ордны дөр- Дд байгуулагдсан бүжгийн «Цэцгэс» хамтлагийн су- грэгчдын тоглолт юм, 1982 онд байгуулагдсан тус хамтлаг Өсвөр үеийн- “хэнд бүжгийн урлагийг сурталчлах, сурагчдын авьласыг хөгжүүлэх талаар толорхой үр дүнд хүрч бай- гаа ом байна. «Цэцгэс» хамтлагийн бяцхан бүжигчид «Алган ГОВИЙН унага», «Адуучин» зэрэг олон бүжгийг чадвар» лаг тоглодог болж язгуур “ДЭГ байн. Харамсалтай рин хөрш аралд нь билээ? Тэгтэл хүүгийн тахайгаа унаж: х байж, боломгүй на. Удаа харайж чадна. Надя нэг ой зургаан са) “Хагас инлометр айна. Одоо Бас ийм нэгэн домог байдаг юм. Эрт урьдын цагт эртний Грен улсад пэгэн хүү амьдар- даг байжээ. Тэрээр МОм ЭР- Дэм сурахыг туйлын их хүс» нь “гүүний амьдарч бийсан төрөлх аралд сургууль байхгүй, ха- байжээ. Тэтэл аралд хэрхэн яаж очих эрт- 5 НИЙ найз далайн гахай түүнд тусалсан байна. Хүү далайн сургуульдаа х сэл очоод, гэртээ эргээк ир» "нэ. Ингэж: олон өдрийг өнгө- ровосөөр бяицхац хүү бололс- мэт санагда- на. Хамгийн наад сах нь ГЭ- хэд ах дүү Хоёр. хөлд оро» хоосоо өмпө сэлж: сурсан бай. Моля арван! метрийн өндөр 3 цамхаг дээрээс дагаалди 20 Харин ртай- "амралтгүйгээр бассейнд 147 сэлж байсан н ах лүү хоёр уршлагатай усчин болсноос адид далайн ёроолд бориг- "Тэд айх урлагийн аймгийн үзлэгээр тэргүүн. байрт шалгарчээ Хамтлагт төвийл 8 4Л- лийн. сургуулийн сурагч Т. Энхбаяр, С. Эрдэнэчи- мэг, Т, Одбаяр, Ө, Энхтүв- шин, Л, Сайханбаяр, Балян- зткаргалац сумын дунд сур- гуулийн сурагч Л. Бүүвэй- баатар, Сайнцагаан сумын 8 жилийн сургуулийн су- рагч Д. Энхбаяр парыг зэрэг авьласлаг сурагч олон байна ӨСВӨРИЙН МОРИН ХУУРЧДЫН ЧУУЛГА «Дуу хуурын сэгшнг» концертыг үзсэн хэц бэ. ловч бяцхан хуурчдын авьнаслаг тоглолтыг шмаг- шин магтана. Аймгийн пио» нерийн.. зөвлөлийн дэргэд 20 таруй сурагчдын бүрэл- дэхүүнтэй . байгуулагдсан "”УУУУЛЛУУЛРРУЛЖРУУРУУРЖҮУЛРРРУРЖ”УУРРЖРРУРУРРРРРРРРЖЖТҮЙР”РРҮЙ/ ЗӨВЛӨЛТ ОРНЫ АЗ ЖАРГАЛАНТ ӨСВӨР ҮЕ Усан доогүүр явагчид усчныг тойрон ингэж: уулздаггүй. дээ, Хотын “эргэн олойп тооны «төрөл лим, түүний даг жинхэнэ цасанд хөлбөрөх, лтцилтэй иаадалг 1 ФРУРЖЕЕКРРРРЕЯРЖЖРЛЖРРРҮРРРРЖЖҮРЖУРГУЙЛРЖРЙУРЖРҮҮРЖРРЛХУУЖЖРРРҮҮУРРҮРИУРЖГРРУРРУУУУУЛИУУРЛРУРЖҮҮЙЛГИУУРУЖЖРҮРУРЕРУРЖРРҮРРРУ. алайд лайн болохоороо бяцхан хүүхдүүд» тэй үерхдэг биз. Грей Коляг усан доор авчраад аймшиггүй эргэлдэж, баярласан дуу гаргана, Гэвч Коля, Надя хоёр үзэсгэлэнт хар далайч Грейтэй үргэлж: Москва бол хуурай замын: хот шүү тойройд гол, цуур, мэл усан сан бий. Харин ха» садан» болох далайн гахай амьдар- далай тэнгис хүртэл тун хол ....Өвөл болж, эцэг, эхийнх нь амралт дуус- чихаад байхад Ч ах дүү хоёр нэг үгээр хэлэхэд хүүхдүүд эрүүл-чий: рэг бие бялдартай. байж, хог- тоглох энэ бүхнийг тэдний. эцэг--їшине- нер Сергей 7Молус, эх--эЭмЧ Ольга гар зааж сургангээ Орчуулсан н.ЭНХЧИМЭГ | ХҮҮХДИЙН БҮУЖНГИЙН «ЦЭЦГЭС» ХАМТЛАГ «Хуурын агшинг» “морин хуурчдын чуулгын сураг. чид Мапдалгорийн магтаал» лыг дуулж хөгжимдөж үзэгчдээс өндөр үнэлэлт авлал, Тус чуулга байгуулаг». даад улаагүй- боловч 30 гаруй морин хууртай болж бие даасан концерт тоглох зорилготой ажиллаж бай. на Төвийн 10 шилийн сур» гуулийн сурагч Б, Мянган» баяр, Р. Чинзориг, 6. Баясгалал: Д. Мөнхчулуун, 8 їилийг. сургуулийл. Н, Бат-Эрдэнэ, Л, Даваабаяр, Н, Гурвансайханл ниарын тоглолт үлэгч олны таларж- лыг хүлээлээ Алтан говийн авьлас« лаг багачуудад амжилт бү» тээлийн дээдийг хүсье! Н.ДАРИЙМАА --Морнна хуурын згшинг хамтлагийн сурггчлд «Ман уг далговийн магтагл» шин нийслэлийнхиззс өн” дөр үнэлэлт авлаа, . л. 53 -ТТус хамтлагийн орэг“ тэй бүжигчид . .. -«Цэцгэс» хамтлэгийн гоцлол бүжигчиц Мандал- говь хотып 8 жилийн сур Т. Энт- “баяр, С.Эрдэнэчимэг нар «Алтан говийн унага» бүе гуулийн сурагч сййнг бүжин байгаа нь С. ЦАЦРАЛТЫН асан фото зураг АНХААР! ТУРШЛАГА... зуны Далайн гахайны (дельфин) Грей хүүхдүүдтэй ширН тухай олонтаа яригдаж, би. Майзлах бөгөөд янлапгуяа Ко . д "чигдсэн байдаг. Үнэн боднт /ллтай бүр Ч дотио. Энэ нь улирал түүх, худал зүйл ч ярина. “Ч зүйн хэрэг. Грей еөрөө бага Ч. мод тарьж боло уу? -- Ах аа| Зуны улиралд мод, тарьж болох уу? Яаж таривал илүү тохиромжтой вэ? гэж хэдэн сарыц өмнө надаас асууж байсан бицхан бор хүүг”би дурсан саналаа, Тэр үед би-эна асуултад ха рнулт өгч чадаагүй юм. -- Ах иш ургамлын мэр- Хий: олиг авчээ. : Ургамлыг 12-р уснаас салж чаддаггүй. До: ТЭ ЛТАНЕ ЦАРАА НАВС унд Хэ Харип одоо энд өгүүлэг. дор хоногт гурван удаа спор- хэмн далсан бла ДӨх түүх бол үлгэр биш, тын бассейнд очио. Ийм. бас- ХЭЛЭ Ч ВН26 1-9 Москвагийн: долоон настай сейн хотод их байдаг. Салх- Гэтэл яг одоо миний өм- Я. оля хүү, түүний дүү охий наас тэд Москвагийн 1980 на нийслэлийн залууг байгас н дон настай Надя парын ТУсо оны олимпийн үеэр: тусгай СН ЭВВЭЖРүЭЛ ХАЛИИХОИГ ! үнэн” бодит явдал !0М. байгуулагдсан Олимпийн Энн УАН Р ЛУУЛВЦУЛЗЫН Энэ бүх зүйл хэдийгээр үнэн. басёвйнд очдог болсон байна. шүү! Хоёр метр гаруй: өн- боловч (томчуул «баримтат» 2 ДӨр саглагар ногоон “улиас- гэл: ярьдаг) Олон явдал нь Усанд сэлэх, үсэрч харайх. Пууд тарьцгаана. Хачирхал- тай нь тэр модпуудын үндэс хөрстэйгээ- -цуг гялгар уут дотор байх. ажээ, 2Цирийн Л цаг гллгар уут Ямар мод, тарьис байгаа?, вуц мод тарик болдог їом уу?, Яагаад энэ модиуудын үндэс пь гїлгар уутанд бай» гаагийн учрыг би тэр, хүмүү, сээс Лаплалаа, -- Энд тарийг байгаа мод- нууд бүгдээрээ л анз гллгар уутан дотор «төрсөй» 10м. Ийм модыг зуны улирлын аль Ч сард тарьж болио, Газрын хөрспий ус чийг их- тэй байх. үсд, илайгула. зул! улиралд ийм модыг тарнх иь ашигтай, Мод үржүүлэх шинп. арга сигрэнлїүч Мн ана. хүн Дал! үгт толгаарийн нэг тайлбарлаад: -- Танилц! Шинжлэх ухааны анадемийн сурвалж:- лагч гишүүн Ц. Даваажамц! гэн ахмад насны цэгэй хү- нийг заалаа. Ц, Давааламц- гуай ин- ний асуултуудыг сонирхоод: -- За тэгвэл, хоёулаа тух- тайхан ярилцья гэж билээ. Бид ийлзэд тухлан, удаан ярилцав. Й -- Зуны улиралд мод тарьяс болно. Урьд өмнө нь манайд зуны .улиралд мод тарих оролдлого хийгдэж байлаа. Гэхдээ байгалнас юм уу, мод үржүүлгийн талбай- гаас мод, сөөгийг хэрэгцээт тазар иь шилжүүлэн СУУЛ- гадас байв, Өөрөөр Хэлбэр суулгац !бүрийг хөрснөөс нь зориуд ухан үйдсийг нь огт- лон анч суулгадаг байлаа. Энэ үед Үндэсний 70--80 хувь нь гэмтэн, гээгддэг. Гэнч арчилгаа, усалгааны хүчээр гээгдсэн үндсийг нө. хөн толжүүлж модыг үр- чсүүлас. болдог. Зарим үед, ер нь ихэнх тохиолдолд ий гэж тарийлсан моднууд үхэж, үрэгддэг. (ом. Бидний тарьж байгад она модпууд бол дээрх аргаас огт бор. Энэ моднууд одоо- гоос 2,5 жилийн өмнө глл- гар уутан дотор тариалсан ганц ширхэг мөчрөөс урга- сан їом шүү дээ гэж Ц.Да- наажгамц гуай ярьж байлаа. Мод тарих энэ арга үнэ- «таа сопирхолтой ан? Цал гүүр, худалдаанаас бишгүй Дэа-д Нэг олддог (полиатидеп) уут ү суулгац бэлтгэхэд хамгийн тохиромлс. той гэнэ, Давашнамц гуай намайг дагуулан. явлс залуу байга. льчдын станцын талбайг со. нирхууллаа. “Танд хоёроос, гуриан метр өндөр ургасд! тогоохонц улнангарууд сүг- лийпа, Бүгдийнх нь үндэс хорстайгээ хамт гялгар уутан дотор байх амаа, Дапйдшамц гуй! цэг мод татаж үлүүлэхэд “төр иь гллгар ууттайгаа тун ч хялбархап сугарч гарч ир- ла. -- Энэ арга модны упагай үндэснээс йзгийг ч гамтааэ- учраас эг ургах пайдвар туйш рийн с улиралд нэг нэгийн харьцаа- тайгаар хар шороо, элс хольь| гсон дөнгөж цухуйж байхаар суул, гадаг алсээ, Тэгээд дараа нь усална. Одоо залуу (2 гальч- дын станцад ингэж бэлтгэсэн туч тий “мянгаар нь зэрэгцүүлэн та- виад, Дарж, гүргэлжс усалж торддог ажээ, Хоёр жил хагасын да. мууд ургадаг байна. торлийн модыг мөчрийн тайр- но гэж Ц.Даваажамц лрын байна, “Энд үрээр тарьсан говийн хайлаас, үхрийн нүд Ургалс байгааг тэр бидонд харуулсан хагасын өмпө тарьсан моч, тоон гиагар- аргаар олон суулгац байгаа. манай орны сургуу- лийп дараа тариж Дэггүйгээрээ л онцлог. Тийм лын сайн. Тарьсан мод бол гон ургана гомш тэр | байлаа. Урьдчилан тайрдсуудыг бэлдсэн. мөч» хапрын: хөрстэй гилгар уутанд, суулгац хэдэн дрваи млцга8» раа ургаж байгаа ажээ, ТэД- нийг изг метр орчим өргон, орчим сантиметр гүйз- нүхэнд ууттай нь олоп халаг иь шороогоор раа л 23--3 метр ондор мод- Зовхон улиас биш бүх дэс буюу үрээр ургуулж бол- юм. Бас хүүхдүүд хоёр жил рүүдээс ургасан саглагар но- улиИлснуудыг тарьк байлаа -- Бид урьд нь мод олон: удаа тарья: байлаа Энэ арга ходолморийг үнэхээр хол- галчилл(ээ. Гплгар уутыг нь аадлаад 40 см орчим нү- хэнд тариад л гүйцээ гэж хүүхдүүд: өгүүлж, байлаа. Өнгөрсөл: хайар нийслэл хотын нийт сургуулиуд эй арван мянган. тариалжээ. Ёр нь байгалийн яна бүрийн бүсэд пионер сурагчид энэ аргаар мод тариалах ажлыг хийх нь зүйтэй юм. Тарнала- хад зориулсан мөчрийг хэвээ лажс бэлтгэдогийг солин чинь нийтлэх болно. Ямар ч гэсэл зун мод болдог ажээ, “Т,ДАВААДОРЖ “ЇФуу Донг шиг хүчтэй, зоригтой. данг хюн зянг Одоогоос хэдэн жилийн омно Бьетпамын сурагчдын дунд биеийн тамирын бүх нийтийн ходолгөон оро эхолжээ. Дорвоц жил ту- тамд алдарт домогт баатар с Фу Донгийн дурсгалд 30- риулас фудонгчуудын спор- тын баяр болдог байна. Домогт өгүүлдэгээр, арт урьдын цагт, Фудоиг тос- тонд ганц бие эмэгтэй аж торж |байягээ. Тэрээр хүү- хэдтэй болохыг туйлаас хүсдэг байв. Тэгтэд нэгэн удаа тэр эмэгтэй зам дээр асар том хүний хөлийн мөр байхыг харжээ. Тэгээд: уг - мөртэй өөрийнхөө Хөлний с мэрийг зэрэгцүүлэн хэмж- сэн байна, Удалгүй хүү 10- рүүллг Зонг гэж нэр өгчээ л “Гэтэл: хүү ньгураап иас хүрсэн хириээ ярьи ээж ч чадахгүй байсан иь бүх. ний гайхлыг төрүүлж байв. Энэ үеэр Вьетпам руу Инь улаын дээрэмчид Аайрч довтоллоо. Тэгтэл хаан тосгодоор илч нараа эл. гээж “Дайсны |бсрэг ард түмний тэмцлийг толгойлж удирдах чадалтай, аорниг- той баатар олж ирэхийг хүссэп байпа. Энэ тухай Зонг мэдмэгц, аих удаагаа ярьж, Хүмүүсээс төмөр ташуур, хуяЯр төмөр морь давтаж: хийн өгөхийг хүс- лээ. Хүмүүс ихэд гайхсан боловч түүний Хүсэлтийг биелүүлэп. “Үүнээс хойш Зойр маш их идэж улал- гүй гайхамшигт . баатар болж хувирчээ. Тэрээр тө. мөр хуяг омст, ташуураа. барнад, төмөр морио унах дайсантай тулалдсаар, тө- рөлх орноо харийн булаан эзлэгчдээс ЧөлөөлӨөөд,морь- тойгоо тэнгэрт ниссэпц гэ- дэг, Ингээд ард түмэн түү- пийг ариун Фу Донг гэй пэрлэх болсон юм. Домогт баатрын дурсгалд зориулсан тэмцээн нь спор» тыд/ үндсэн зургаан төр. лоор явагддаг. Үүнд: гим- иастий, хөнгөн атлетик, усанд сэлэх,ширэзпий тсн- нис, бөх, шатар орно. Ерөнхийлэгч Хо Ши Мин: «Шинэ хувьсгалч хүмүү- сийг хүмүүжлсүүлэх нь туй- лын чухал, зайлшгүй хэ. рэг юм» гэж захинс хэл- сэн Иймээс ч Фудопгчуудын спортын хөдөлгөөний бай: гууллага нь “Вьетнамын засгийн газраас өсвөр үеийнхний төлөө тавыж буй хайр халамжийн нэг юм. Энэ тэмцээн нь Бьет- намын сурагчдыг үндэсний шашилдэр өв уламжлалаар хүмүүжүүлэх бас пэг чу- хал арга хэмээ билээ.Түү гээр ч барахгүй зөвхөн шил дэг сайн тамирчдыг бий болгоод зогсохгүй, есвөр үеийг бүх талын үвтэгш хүмүүжилтэй, эх орноо хамгаалж чаддаг, ажилч хөдөлмөрч хүхгүүс болгон хүмүүжүүлэхэд ихзэхэн ач холбогдолтой байна. Тий.. мээс БВьетпамын г2рд тү- мэн шилдэг,шалгарсан хү- нийг: «Яг Фу Допг шиг хүчтэй, зоригтой» гэж зүйрлэн ярьдаг юм Зөвлөлт, Азербайжаны Эмиль хоёр жилийн ом- нийслэл Вакну хотын нэг. по шатар тоглол: сурсан “дүгээр ангийн сурагч Эмиль боловч, хэдийнэ шатрын “Єутовский зургаан настай. ЯГэхдээ тэр Бакугийн пио. “мер сурагчдын ордонд есөн хүнтэй аэрэг шатар тог-" (охдоо наймыг нь ХОЖИЖ, “Нөгтэй пь хайнцжээ. 2.Залуу шатарчин спор- тынхоо намтрыг дөнгөж эхэлж байгаа болохоор шаг- “мал нь тиймчолон биш юм. Саяхан тэрээр тус Бүгд тнайрамдах улсын хоёр до» гоо хоног тутмын «Шахма» зы» сэтгүүлийн газараас з0- ! Жиосон шатрын эчнээ олим- фиадад түрүүлэв. ЗУРГААН НАСТАЙ ШАТАРЧИН спортын хоёрдугаар зэрэг. тэй болжээ. Зуун буудалт, даамаар болсон аав Давид Сутовс- кий нь хүүгээ арай чамай, хождог байна, Эмиль ха- шир чид хүртэл гайхахаар хэ. пий ч санаанд оромгүй на- рийн нүүдэл хийдэг юм. даг бөгөөд ном унших дур» тай. Үлгэрийн ном,зөгїөлт болон хиолыг уншдаг байна. спортын мастер туршлагатай шатар- Тэрээр дандаа опц сур- адал явдалтай -30. бүр ч амтархай | 1377:75::25:5252773 ХҮҮХДИЙН УРАН БҮТЭЭЛЧДИЙН БАЙШИН БНМАУ-ын Хүүхдийн толоо “Фондын төв комнс- сын дэргэдэх хүүхдийн ут- га зохиол урлагийй азүт. гэлтнүүдийн йэгдэл, хүүх- дад Зориулсан чанартай хран бүтээлийг олшруулах зорилгоор,олоц улсьшлио- иерийн «Найрамдал» ла- герьт Урац бүтээлчдийн «Береана» байшин-нээж, хүүхдэд бүтээл туурвнлаа зориулдаг утга зохиол ур- лагийгг зүтгэлтїгүүдийг ажиллуулж зхэллээ.Эхний БОД, ОРОЛД, БҮТЭЭ Жэдэн 9722 Зос Файна бэ? Дүрс дотор бүгд Хичнээн гурвалжин байгааг 15 ми- нутын хугацаанд тоолж: гарга. Үүгээр пионерийн) - болон хөдөлмөр амралтын дуслан дээр тэмцээн 30- хиоя: болно. ХЭРХЭН БОДСОН БЭ? " Чулуухай хүү янз бү- рийн: сонирхолтой бодлого хэзээний л хаанаас Ч ЮМ олоод мэдчихсэн, бас түү- нээ “нөхдөөрөө бодуулах дуртай хүүхэд л дээ. Тэр нэг удаа: --686 гэсэн тоог арфн- метипнйн ямарч үйлдэл хийлгүйгээр яаж 1,5 дахин ихэсгэж: болох вэ гэж асуув. Амархан хирнээ ярвиг-й. тай энэ бодлогыг хүүхэд бүр түрүүлж бодохыг хи- чээн дор бүрїээ л бодлого- ширио. 7 Тэтэл Хохооө гэдэг хү -- Нохдөө энэ чинь ха. рнугүй: бодлого байна шүү дээ. 666 гэдэг тоо мааньй. өорөө л... Харцгаа л даа... . ГЭВ р Хөхоо ямар аргаар Уг бодлогыг болсон бэ? д шээгэвг шэг ээтжгтэг элүцүлтү ВЭ ҮҮ ҮН 5 Д. Сүхбаатарын пэрэмжит Улсын тэвлэлийц комбипатад А-91665 --Хонципоос юуг нь ашич ладаг бэ? Гошко! --Ноосыг иь... --дЗөв байна. Харип ноо- соор пь їюу хийдэг билээ? --Мэдэхгүй -- Яагаад мэдӨхгүй гэнь пальтог чинь юугаар хий. сэн гэж чи бодол байна? --Ахын хуучин паль- тогоор лхийсэн, юм даа. . 4». Хоёр хүүхэд Эмчийн өрөөнд орж ирэв, Тэднээс змч: --Хүүхдүүд минь ямар хэргээр явна? гэхэд --Би шилэп бөмбөлөг залгичихлаа гэхэд Нөгөө хүү нь: --Тар шилэн ив минийх байсан жээ, бөмбөлот ом Гэ 2 2 21 Нэг ангид ихХар хоёр хамг суралцдаг байжээ. Нэг удаа хичээл дээр багш їйл --Асуултанд дүү Чинь "хариулах ёстой байтал чи яагаад. хариулаад байна? гэж! асуухад --Ээ»н биднийг бие биен» дээ харилцан туслалцаж байгаарай! гэсэн том гэжээ, » » » Нэгэн хүп өөрийгөө би- чилж чаддаг гэж гайхуулавч үнэн хэрэг дээрээ 10у Ч ХЭГЖИЛТЭйЙ мэддэггүй байв Хорш нь иэг удаа түү- нээс захиа бичин өгөхийг хүсэхөд: Хол минь өвдөөд байна. Чамд тусалж чадахгүй нь тэшээ. Төгэхэд,| хорш Нь гайхан: --Чи чинь хөлөөрөө биш, бичдэг биз дээ? нхэд гараараа гэхэд -- Гараараа бичдэг мипь ч яриагүй... үнэг, Гэхдээ учир байна. Миний бич- гийн хэвийг надаас өөр хэц ч гаргаж, уншиц чадахгүй. Иймээс бие өөрөө захидлыг аваачиж, өгөөд бас уншиж өгөх хэрэгтэй болио. Тэгвэл хөл өвчтэй би. гэдэг хүн чинь яаж явах болж байна гэн: хариулсан гэдэг. » » » Бигш сурагчдаа Хандан: --Хэд хэдэн Удаа 420» эгшиг давтагдсан үг Хэл2- хийг хүсэхэд --Г0-0-0-0:0:Д ХЭМЭЭН СУ” -агцч уртаар дуудай Ха- риу-- . 1) ч Торон дотор байгаа винаа» шїийг хүү харснаа: --Тооны хяналтын ажил дээр л иадад ийм нэг урт хүзүү хэрэгтэй. байгаа їюм сан гэж их л.мороодонгүй байдлаар хэлжээ а --Ээжээ та. надтай: тог» лаоч гэж “Алёшаг хүсэхэд, ээн, ць --Одоохондоо амжихгүй нь, Алёшенца мипь, Ажлаа дуусгах хэрэгтэй байна. ээлжинд хүүхдийн утга 30- хиол, урлагийн зүтгэлтчүү- дийн нэгдлийн дэд ерөн. хийлөгч ардын “зураач Д. Амгалан, ардын жүжигчин Г, Гомбосүрэн пар болон хөгжмийн зохиолч Т. Чи- мэддорж, Г. Пүрэвдорж, инно Найруулагч Н. Ням- даваа, бүжиг дэглэгч ЭК. Хав пар хүүхдэд зорнул. сан уран бүтээлээ туур- ви байна, Мапай сурвалжлагч ЯРИА -- Тапыг ажлаа дуусах гэсээр байтал би хэдийнэ хөгшин болчихио шүү дээ гэн: хүү гоморхжээ, Орчуулсан ж.чинтогтох Л. ПАНТЕЛЕЕВ АУ Эгч нь дүүгээ сургах болов. Уул нь, Оленыька бүх үс- гийг пүдэлсэн їомсапжХа- рин унших болохоор л ерөө- соө эвлүүлж чадахгүй,огт., гаргадаггүй байлаа. Номонд «АУ» гэсэц нэг үг бичээстэй байн. й г-Оленька уйш даа? --Болохгүй юм --Энэ ямар үсэг вэ? шосын байна. Энэ? --Одоо холбоод Хэлчих?- --Болохгүй юм. Болохгүй байна гэж үү? А байна, УУ байна.. Нийлүүлээд хэлчих? --Болж: өгөхгүй 107 --Бод доо? --Бодьё доо. --За, одоо! »--Болохгүй юм. й --Болдоггүй юм. байж, ДЭЭ -- гэж эгч -нь бувт- наад, 4 «Чи ойд төөрлөө гэж бодтьё 4Л доо, Тэгвэл юу гэж хаш. гирах билаэ?7» Оленька бо... досхийж байгаад: 5 - Би ойд төөрчихвол. «Ээл| ээ».Лгэлсхашгирна»” гэж хэлжээ. . Т Д. ЧУЛУУНБААТАР | 5: орчуулав. | уншиж хэвлэв, 23 “”УУУУУУУУРУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУРУУУУУУЛЛЛУУ 1ЇсУРАН БАЙГАЛБ» х “У-ГАР. ФОТО ЗУРГИЙН УРАЛДААНЫ олзол МАХН-ыг 11 нх хурал хуч ралдсаны болон БНМАУ.ныг тун хагласны 60"здилнбн ой, сураг- Чийн жилийг: тохиолдуулан МАХН-ын Тев Хорооноос гарч гасан «Байгаль» орчныг зхам., гаалах, түүний- ивец -баялгийг зүй асохистой ашиглах талаар хүүхэд, залуучуудын дунд з0- хяох ажлыг цаашид сайжруу: тухай» 19 дүгээр Бхтоолыг хэй рэгжгүүлэх зорилгоор Монголы ” байгаль опчныг хамгаалах ний« гамдэгийн Төв Завлөл, Монго, лын залуу байгалчдын нийгэм- лэгийн "Төв Зеглолоос манай орны нийт-залуу байгальч пиоч ер сурагчдын дунд «Уран бай« галь» гар, фото зургийц урал, дДааныг 1984 оны 9 дүгээр Са- рын 1 хүртэл хугацаанд зарлал байна. Нэг Уралдааны зорилго МАХН-ын Төз Хорооны 19 дүгээр тогтоолын үзэд санаар амьдралд хэрэгнгүүлэх, хүүхэд залуучуудын чөлөөт цагийг зөв боловсон өнгөрүүлэх, тэднийг терөлх нутгийнхаа байгалийн гоо сайхныг танин мэдэх, цэвэр агаар, тунгалаг ус, шимт хөрс, арвин их ой, ан амьтад, ургам- лын баялгаа хайрлац хамгаалж зүй зохистой ашиглаж сургах, тэдний экологийн хүмүүжлийг төлөвшүүлэх, байгалийн гоо сайхныг өргөн сурталчлах, бү« тээлч үйлсэд залуу байгальч пионер сурагчдыг өргөн орол» цуулах явдал юм. Хоёр, Уралдаанд ирүүлэх бү» тээлд тавигдах шаардлага: Үзэсгэлэнт газар, уул ус,хад цохио, ховор шцандин ургамал амьтны унагац төрх, байгаль хамгаалагч, тэргүүний залуу байгальчдын ажид үйлсийг ха» гуулсын «Урап байгаль» нэрэнд тохирссн утга агуулгатай то- ролх путгийнхаа байгалийц гоо сайхишаг дүрслэн сурах, фото зургаар урац сайхны аргаар харуулах нь чухал, Ї Гар зураг 01х49, 21х30 хэм- жээтэй ватум цаасан дээр усан ба тосоп будгаар зурсан, фо- то зураг 24х4018х24 хэмээх тэй хар, ойгөт сураг байж болно. Уралдаанд иг сурага хэд хэдэн бүтээл ирүүлж бол» ио, Хаягийг зургийц ар талын баруун буланд цэвэр, гаргацта бпчсэн байна, уг Уралдаанд ирүүлэх матери4- лыг 1984 оны 8 дугаар сарын 20-ны дотор «Улаанбаатар хот. Залуу байгальчдын. тов станц «Уран байгаль». уралдааны ко- өгисст» гэсэн халгаар ирүүлнэ. Гурав, Дүгпэх урам: Уралдаанд ирүүлсэп бүтээ« лийг бага, дунд, ахлах айгиар гурван бүлэг болгоц шалгас руулж дараах байруудыг өӨзг лүүлнэ. хур, э Нэгдүгээр байр 8 Хоёрдугаар байр 9 Гуравдугаар байр 15 тус ӨС шалгаруулш, Монголын байгаль орчныг Камгаалах шийгэмлэг гиїшТөв Зөвлөл, Монголын ба« луу байгальчдын ипйгэмлэгийн Төв Зөвлөлийн диплом, дурсгаг лын зүйлээр шагнана, 1 Уралдаанд шалгарсан болог зарим шилдэг бүтээлээр бАс галь. хамгаалах уламжлалт 29 дахь сарын ажлын үеэр «Урап байгаль» сэдовт үзэсгэлэн бїї гуулж хүүхэд залуучуудад сурч талчилна, ж Залуу байгальт пионер суч рагчид та бүхэнд. сурлага. ХӨ дөлмөрийл өпдөр ёмжилт хүч сэв, «Урал байгаль» СсЭДЭЛТ уралдааид апьяас билгээ сорий идэвхтэй оролцоныг урьл, «УРАН БАЙГАЛЬ» УРАЛ ДААНЫ КОМИСС | Ёл Эрхлэгч Жс, ДАШДОНДОГ ИНДЕКС -14140,. МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО. Д, СҮХБААТАРЫН Ц 141331 111:551181-1:8:1:1:11(::1:1:1: 217) -41 ДЭХ ЖИЛДЭЭ О - Дэлхийп дайнд мийг бут цохисон ллалтын хоёрдугаар гитлерийн фашиа- 40 шилийн ойг ЗХУ-ын ВБолгоград хотын 323 дугаар сургуулийн ВХУ-ын баатар Ф. И. Тол- бухины нэрэмжит бүлгэ- “мийн өсвөрийн ленипчүүд, БНАГУ-ын Карл Маркс Штадт мужийн өсвөрийн тельманчуудын сапаачил- сай социалист орпы пио- перүүдийн «Салют-Мир» акцийн гараа энэ оны 5 дугаар сарын 9-ид Ялал- тын баярын өдөр -пиноне- рийн бүх бүлэг, бүлгэмд нэгэн аэврэг ёслол төгөл- дөр эхэлж, амжилттай явагдаж байна. с «Салют-Мир» аян нь манай орны нийт залуу: чууд, эвлэлийн гишүүд, пїно- нер сурагчдын дунд зохиог- дож байгаа «Дурсамж» аяны бүрэлдэхүүн хэсэг юм. Алны гол зорилго нь пионер сурагчдыг ахмад зүеийпхїтий хувьсгалч, дайчин, хөдөлмөрч уламжг- лал, энх тайванч үзэл С4- наагаар хүмүүнгүүлэхэд оршино. «Сашот-Мир» аян, «Халхын гол-48» цувааЗ- гаар пионерийн бүлэг бүл- “тэмд Монгол, Зөвлөлтийн дайчид, эх оронч баатруу- дын хөшөө, Дурсгалын Дэргэд уулзалт, цуглаан, хүндэтгэлийн шугам »аг- саал хийх, хүндэт харуулд гарах, дайны эсрэг, энх тайвны төлөө тэмцэлд С0- циалист ориы болон Ази, Африк, Латин Америкийн тэмцэж байгаа орны ард түмэн, | түүннй өсвөр үеийнхэнтэй эв санааны нэгдалтэй байгаагаа илэр- хийлэх 7, 14 хоногийн Кил, эв нэгдлийн болон хийн бүх хүүхэд дайны гүй, энх тайвныг хүсч угтан “блягаа туха зуриангадга- “рын үсэг зурах, «Вид апх “тайвныг "хүсч байна», “сДайн хэрэггүй» сэдэвт асуулт хариулт, зохиол “бичлэг, гар зургийн урал- “даай, «Хөшөө ярьж бай- Лїа» телерипийн тойм цэвт- “рүүлэг, тойроп аялал, “цэрэг--эх оронч, интер- “иационалч болон энх тайв- с ны сэдэвт дууны (баяр «хийх, үзэсгэлэц гаргаж сурталчлах, ахмад дайч- дын алдар гавьяаг мөлх- жүүлэх, эрэн сурвалж- лах, түүх, дурсгалын хол- богдолтой материал цуг- луулижс дайчин алдрын бу- лап, танхим, муаеїї бай- Сгуулах зэргээр сонпрхол- ! -ЫН 2118 :4-7 Т471:11й1-3:1-1-8-ЕЕУ7! 1984 ОНЫ НАЙМДУГААР САРЫН 1. Хоёрдугаар шатанд: . «Ялалт-40» цувааг ицопе- рийн: бүлэг, бүлгамд үүр-. гэлжцлүүлэн аохион явуу- лах юм. 1 «Халхын гол-45» цуваа пионерийн лагерь, ходөл- мөр амралтын зуслапд. Удахгүй ёслол төгөлдөр тэмдэглэх гэж байгаа Хал- хын голд японы милнта- ристуудыг бут пиргэсний 45 жилийп ойн баярыг то- хиолдуулан пиоперийп ла- герь, хөдөлмөр амралтын зусланд 8 дугаар сард дараах үйдсэн ажлыг 80- хиоН явуулах хэрэгтэй. Үүнд: -- Халхы( голын дайнд Монгол, Зөвлөлтийн зэв- уулан с дор, хүндэтгэлийн шугам жагсаал хийж, цуг- лаан, пионерийн болон интернационалч баяр, ур- лаг спортын тамцээин 20- хпиох: -- Халхын голын байл- чидтай уулзалт зохиож, тэдэнд. цахилгаан, ил за- хидал бичиж баяр хүр- гэх: - «Аз шаргал, ЭнН- хийн төлөө!» «Энх тайвал, найрамдал, эв нэгдлийн төлөө» уриан дор элх тайвны буухиа алн, эв нэгдлийн цуглаан зохицох - Энх тайвны тёлэо тэмцэгч орпы ард түмэн, түүний өсвөр үенйпхэнтэй ӨСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУД «САЛЮТ-/МИР» «ХАЛХЫН ГОЛ-45» АЯН, ЦУВААГААР той шинэ хэлбэрийн аж- лууд зохиогдож байна. 1-1 ангийн бяцхай “баатарчууд Ч гасэн пио- пер ах эгч иарынхаа хамт зих тайвны Содэвт зураг вурах, ахмад дайчдад баяр хүргэх, уулзалт хийх, тэмцэгч улс гүрций ох оронч, | коммупистуудын хүүхдүүдэд туслах, эв са- пйаны нэгдэлтэй байгаагаа “илэрхийлэх, тоглоом ил- гээх хөдөлгөөнд идэвхтэй оролцолс байгааг төмдэг- лэх хэрэгтэй. Д. Сүхбаатарын изрэм- жит МПБ-ын Тов Зөрлө- лийн дэргэдэх «Эрэн сур- валислах» тов штабаас пионер, баатарчуудын дупд «Салют-Мир» аяныг “хоёр үе шажтайгаар 020- хион явуулж байна. Нэгдүгээр шатанд: Хал- хын голд японы милита- ристуудыг бут ниргэсний 45 жилийн ойд зориулан «Халхын гол-45» цувааг пионерийн анхан шатны байгууллага, пионерийн лагерь, хөдөлмөр амрал- тый зусланд зохиоп явуулж байна. -риаллаар хүмүүжиницгээе!» сэгт хүчин, түүний дайч- дын байгуулсан мөнхийн гавьяа, түүх дурсгалын газруудтай танилцах, той- рот аялал, энскурс 80- хиоХ: -- Халхын голын байл- дааны. ялалтыг харуулсан инно, жүжиг, музей, үзэс- гэлэн “үзүүлэх ажлыг 30- хион байгуулах: -- Ахмад дайчид, Хал- хын голд тулалдаж явсаи эх оронч баатруудын Дү- рийг бүтээсэн күжигчин, зураач, зохнолч, барни- малч, хөгжмийн зохиол- чидтой уулзалт хийх, тэ- дэнНДд захидал бичих хо- дөлгөөн. орцүүлэх: -- «Халхын гол--45» асуулт хариултын зохион бичлэг, шүлэг, гар зур: гийн болон улс төрийн Дуу, зурагт “хуудас, шог зургийн уралдаан зарлан дүгнэх, гүзэсгэлэн: самбар гарган сурталчлах, -- «Ахмад үсийн хувьс- галт дайчин хөдөлмөрч уламжлалаас суралдья!», «Халхын голын баатруу- дын эх”оронч үлгэр дуу: эр санааны нэгдэлтэй бай- гаагаа илэрхийлсэн зураг зурах, ил захидал, соний, сэтгүүлийн материалаар цуглуулга хийх, үзэсгэлэп гаргах, дайныг зсэргүүц- сэп уриалгад гарын үсэг зурах, -- Эв шогдлийц зах ажиллуулах, зих тайвны төлөө фондод хөрөнгө ху- римтлуулах хөдөлтөөн өрнүүлэх, Эдгээр ажлыг пиоЯеё- рийн лагерийн бүлгэмийн зовлолийн дэргэдэх «Улс төр, мэдээлэл»э-ийн болон «Интерпациопал» илубын ажилтай илгт уялдуулж, сохион явуулах нь зүй- тэй. «Ялалт-40» цуваа пно- перийн бүлэг бүлгэмд Энэ жил манай орны улаац” бүчтэн, багачуудыл гуравны пэг нь буюу 100 гаруй мянган пионер, баа- тарчууд зуныхаа амрал- таар пнонерийн төрөл бү: рийн-- лагерь, ходолмор амралтын зусланд тавтай сайхан амарч, шинээр сурч мэдсэн бүхнээ анги-бүлэг, сургууль -- бүлгэмийнхээ АМЭ Элоп, пхмо пөхөдхээ түгээн дэлгэрүүлэх, зааж Сургах зориг зрмэлзэл: с дүүрэн, баяр хөөртэйгээр - шинэ жиШ,., «Залгамж үе» аяны га-”: “-равнтай золгоно. , даанд оролцсон ахмад дай- - хичээлийн 2: Пионерийн яагерь, хэ- дөлмөр амралтын зусланд 2 «Халхын тгол-45» цуваа-- "саар зохиосон олон талт. Ташлыг улам балжуулай, “«Ялалт-10» цуваагаар С0-: нирхолтой шинэ хэлбэрийн » ажил явуулах хэрэгтэй. » 11985 оны зун Моснва./ галуу- | “ чууд, оюутны ХЇЇ нх иаз- хотноо | Дэлхийн дам болох гэж байна. “Пионер, сурагчдын «Ялалт-40» цуваа нь ээ их наадмыг угтаж, мапай өсвөр үеийпхлий, хийх аж- лын нэг чухал хэсэг юм. Иймээс энэ цуваагаар зохиох ажлын цэг хэсэг нь ДЗО-ны ХИ их наад мын энхийн -пиоперийн - талчлахад чиглэгдэх шм. Уг цуваагаар зохиох ажлын хүмүүжүүлэх” үр- нөлөө, ач холбогдол” її» пионерийн бүлгэмийн" зөв: лол, багш сурган.хүмүү, жүүлэгчдийн хамтын ажил- лагаанаас ихээхэн шалг- гаалиа. : Иймд бүлгэмийп зовлол «Ялалт-40» цуваагаар а0- хиох хүмүүжлийн ” олон талт ажлыг пиопер баа» тарчуудын өөрсдийн нь бие даасап үйл ажилда- гаанд тулгуурлан, тэдїїйй иас, бие, сэтгэхүйн опцлог, хүсэл сопирхолд тохируу- лап тодорхой зорилго чиг- лэлтэй, парийн бодолг то- ловлосөн хөтөлбөр дараал: лаар снстемтой, хоорон- доо шягт уллдаатайгаар зохиоп явуулах ёстой, Пионер, баатарчууд:та бүхэнд «Салют-Мир» ая» наар амжилттай аялш, түүхт ой угтсан ажилдаа сурлага, хөдөлмөр, урлаг, спортын өндөр амжилтаар бэлэг барихыг хүсье! Д. Сүхбаатарын нэрэм- жит МПБ-ын Төв Зов- лөлийц ажилтай 91222 Хөдолмофрийн: ули(ал-84 ХӨДӨӨ НУТАГТ МАЛЧИН ОЛНЫ ХӨДӨЛМӨР БҮТЭЭЛ ӨРНӨЖ БАЙНА ХҮҮХЭД БҮХЭН ТЭДНИЙ БҮТЭЭЛД ХҮЧ ЧАДЛАА НЭМЭРЛЭЖ БАЙНА А. Аширмэд Голь-Алтай аймгийн Дарпз сумын 8 жилийл сургуулийн паймлдугаар ацгийн сурагч, Тэрээр зунмхаа амрал- таар эмээ, ээжийнхээ хамт инэгдлийц 400 шахам ямааг Ху- житрт брпгадын Бага худгийн оторт тарга хүч апахуулж, ямаа бүрийп хупийн ийг хапрып игпэлтоэс 0,4--7,0 кг-аар нэ- шэгдүүлжээ. үзэл санааг (4 апхан шатны , байгууллагаас Өргөп сур, Б. НАСАН-ОЧИР УУ” Е2РБЬЛЛЛЭЭЭ ЭЛРҮУРЛЛХСТМТ”Э Л “рэн. 2235:412:4 Л. БАТСҮХИЙН Засал фото зураг (7 АЛТАЙН. ХӨДӨЛМӨРЧ БАГАЧУУД Говь-Алтай аймгийн Тогрог сумын 8 милийн сургуулийн пионер су рагчид зуныхаа амралтыг р бүтээлтай өнгөрүүлж айна. Төвийн ойролцоох ходолмор амралтын зус- ланд ахмад багш Д. Жїиг- жид, Ш. Даржаа нар дөр- вноп зэлжээр 00 гаруй су. УРГАЦЫН ТАЛБАЙД хийдэг учраас сайн ур- гаж байна. Урьдчилсан байдлаар га бүрээс 20 шахам тонн томс авах тооцоо гарчээ. Сурагч Д. Ариунжаргал, Т. Бат-Эрдэнэ, 7Н. Мань- бадар, -Д. Мөнхбаатар, ЭН, Наран-Энх иар идэлх- тэй сайн ажиллаж байна, ёо "Үүний зэрэгцээ ямалны Цэл АЛЖЭАХЭ РАГАсГАВ2 саалийн бригад | аохнод рын төмсийг тордон ур байгуулж, мөөг жимс гуулж байгаа юм. Тарилт, үүд, |биеийл тамирын усалгаа, зэрлэг түүх аж- уралдаан тэмцээн зохиох лыг агротехникийн шаард- заргээр үр дүйтэй ажил- лагын дагуу чанартай лаж амарч байна. 23 АХ ДҮҮ ХОЁР Говь-Алтай аймгийн Да- рив сумын 8 жилийн сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч 2К, Батсай- хап, 4:-ийй «А» ангийн сурагч Ї7Н. Энхжаргал нар зуны амралтаараа мал ха8- риулж, ноослох, худаг, ха- шаа засварлах, сонгино, мөөг түүх зэргээр ээж аав- “даа сайп тусалж байна. т-- Өглөө эрт нар би- гүү хойно зоөлөц ходол- гөж бэлчээдэг. Урьд өдөр лваагүй уулын хяр зооны сэрмүүй газар зэлжлэн сэлгүүлж бэлчээх ашигтай зайдаг. Өдөрт хоёроос цөошгүй тупгалаг горхл судгийн усаар усалдаг юм. Нх халуун нартай үед сяр, сүүдэр газрын бэл- чээрт тайван идээшлүүл- нэг Хамгийн гол пь мал- чин хүн өглөө орой бүр малаа яаж тарга хүч авч байгааг ажиглаж, дүгиэлт хийж бэлчээрээ сольж, ус хулграар хацгах нь чухал гэж ааз зөовлодог юм гэж ЇН. Батсайхан хүү алс лынхаа. туршлагаас ярив. Ах дүү Батсайхан, ОЭйпх- жаргал хоёр ийнхүү Ал- тайн сүрлэг пурууны хяр зоонд мал сүргээ хариулж тарга хүч сайн авахуулаг байна. Ах дүү хоёр шиг малч сайн хүүхдүүд Алтай ну- тагт, сум, бригад суурь малчин бүрт бий. «Үнзнэ сонпны |Говь- Алтай аймаг дахь сур- валжлагч Л. БАТСҮХ ЭМЧ ЗӨВЛӨЖ БАЙНА Юуны омпо усанд їжив- :ан хүнийг уснаас яарал- сай таргана. Хэрэв тэр гүн ухаан алдаагүй судас- її цохилт, амьсгал хэ- тийн байвал «эхлээд түү- ийг тайвшруулж дулаа. туулна, Нойтон хувцсыг ї»ь тайлж, биеий нь хуу. “ай болтол арчаад хув- “ас өмсүүлж хучиж ха- уун цай уулгана. Усанд нишэгчийг уснаас гарга- сад ухаангүй боловч су- цасны цохилт мэдэгдэж, “мьсгалтай байвал уруу харуулан хэвтүүлж увцсыг тайлаад, амьсга- ын төвийг рефлексээр гочроохын тулд хэлийг ь жигд татаж хөдөлгөх л паштыриы спирт үе үе лэртүүлнэ. Мон хүчил- орогчөор амьсгалуулиа. їигээд эмдэлгийН Тус- гамж дуудах хэрэгтэй. Хэрэв уснаас гаргахад чаан байхгүй, амьсгалгүй гүрх муу ажиллаж байвал сайны хөндийг цэвэрлээд, олгойг гудайлган хэв- түлээд зохиомол амьсгал, үрхний иллэг яаралтай -ИийЙх хэрэгтэй. Зүрхэнд иллэг хийхдээ эвчтөнийг тэгш гадарг у бүхий газар хэвтүүлнэ. рып алганы угийг өвчүү: ний дунд хэсэгт байр- луулж, нөгөө гараа дав- харлаж, алгыг цээжинд хүргэхгүйгээр, гараа тохой- гоор нь нугалахгүйгээр, өвчүүг 8--4 см хотойтол огцом дарах ба секуийдэд нэг удаа буюу мипутад 60 удаа хийнэ, 8--10 паспны хүүхдэд зүрхний шууд бус иллэгийг нэг гараар хийх ба бүр жижиг хүүхдэд хоёр хурууны үзүүрээр хийнэ. Зокномол амьсгал нэг мипутад 15--16 удаад, зүрхний иллэгийг 60--70 удаа хийх шаардлагатай. Дээрх сэхээн амьдруулах арга хэмлгээг зүрх судас амьсгалын үйл ажиллагааг хэвийн болтол хийнэ. Хэ- рэв үүнийг 205 хийвэл царай пь хөхроөхөө боло, өвчтөн өөрөө амьсгалан, зүрхний цохилт жигд тод сонсогдон, нүдний хүүхэ! хараа нарийсиа. Үүний да- раа ойролцоох эмцэлэгт дампуурган дээр хэвтүүллг дДоргиоцгүй хүргэх хэрэг- тэй. Р. НАНЖИРМАА (Ул- сын нэгдсэц тусгай ам- цэлгийн их эмч) Осташиов хотын «Чай- на» пионерийн лагерь үзэсгэлэнт сайхан Селигер пуурын захад иарсац ой ТЭ АЙКАС ЛАГЕРИАС МЭНДЧИЛЖ БАЙНА дотор оршдог. Тус ппонерийн лагерь байгуулагдсаныхаа 40 шин- лийн ойг 1985 онд хийх та/н байна. “Энд жилдээ 1000 хүүхэд, гурван зэл- авч тохитой амраадаг. жнэрр” хүлээн сайхан 1960 оноос эхэлш їхинл бүр манай орны 60 гаруй пиопер сурагчид авч амрааж байна. Лагерьт пионер сурагч- дын чөлөөт цагийг зөв бо- ловсон үр, ашигтай өнгө- хүлээн рөөхөд зориулсан спортын төрөл бүрийн тоног тохавб- рөмж, тоглоомын талбай- гаас гадна нино, нонцерт, бүжгийн тохилог заал бий. Одоо шинээр нлуб, усан салгийн (бассейн) барил- га баригдаж байгаа бөгөөд 40 жилийнхээ ойн ашиглалтад оруулах юм гэж «Чайна» пионерийн лагерийн захирал Мельпи- кова Анна Аленсандровна өмнө | 1 | ! | | Улс аймгийн Тариалан сутын 8 шилийн сургуу дийн сурагчид туц авьлас- лаг хүүхдүүд. гийн уйнга» гийц хамтлаг ярилаа. Пионерийн хүндэтгэлийн буландаа Д. Сүхбаатар, Ю. Цэдэнбал, ЗХУ, БНМ АУ-ын баатар сансрын нисэгч їК. Гүррагчаа, В. 1Капибеков нарын хөргийг байрлуулжээ. Пионерийн ахлах удирдагч Платоно- Ивановпа хайр- ва Валептина пнопёр сурагчдын ЗУРАГ ДЭЭР: «Чайна» лагерийн сахирал А. А. пионерийн ахлах удиэдагч В, И. Мельниинова, Платенова иар. г- Хөл бөмбөгийн тэмцээнд түрүүлсэп баг. бУУУУЛЛЛЛУУУЛСЕУИЛЛУРЛРРЛЛРУУУЛУУРУРЛУРУУЛРУЛЛХРРУУЛУУУУУЛЛУЛИУЛУУУЛУУЛУЛУУЛЛЛУЛЛЛУЛРРУУЛ) АВЬЯАС, БИЛЭГ, УРАН ЧАДВАР ЖИГҮҮРЭЭР «Хархираа чуулгын бүж бүдиглэж | х... тай, сайп багшийп нэг юм, Тэрээр пиопер сурагчдыг | биеийн тамир спортоор хичээллүүлэх талаар олон төрлийн , шинэ ажил 40- сяноц явуул “зөвлөлтийн М хүүхдүүдийн туршлагыг монгол найз нарт нь Эзэм- шүүлж байна. «Чайна» лагерийн ам- рагч хүүхдүүд монголын үе тэлгийнхэндэв пиоцчер ёсны МЭНДЧИЛГЭЭ Дэв- шүүлж, «Пионерийн зун»-ал үр ашигтай, тав- тай сайхан өнгөрүүлэхийг хүссэн юм. ө. Сүхээ | байгаа нь. “Ц. НАЦАГНЯМЫН авсан фото зураг Фмч2” ., ЕЭ сангийн СУРАВДУ “ТУРАПДУГААР -- Гоцлон бүшиглэгч Олег Сехинашиинли -- «Кабиасионн» чуулгын шинипиинийнлаиипишиин САЙН БАЙНА УУ, КА “Нар” мандлаа. Тал нут ан ун урЦЦЭн ЦЭХВЭ замаар хүүхдүү суусан автобус “уВаМЫн Сүүхдүүд нарны: тухай, цэл- мэг тэнгэрийн тухай уянга- лаг сайхап дуу дуулиа. Нэг хүү: -- Гамардтоба .. гэл хэлас билээ Гамарджоба гэ- дэг нь «Сайн байна уу?» гэсэн үг. «Сайн байна уу? яар ад» гэж хүү хэлжэв. «Кабкасиони» чуулга ийн- хүү монгол “нутгийн шинэ өглөөтэй золголоо. Өчигдрийн тоглолт дээр үзэгчдийн талархлыг хамгийн их хүлээсэн хоёр хүү цонх- ны дэргэдэх сандалд дээр зүүрмэглэнэ. Магадгүй ядар- сан ч байж болох юм. Өдөрт хэд хэдэн тоглолт хийнэ гэ. дэг тун ч амаргүй. Бн тэр хоёртой лрьспай сапалаа. -- Бид хоёр долоон нас- тай байхдаа л элэ чуулгад ирсэн юм. Үргэлж хамт хичээллэдэг., хамт бүжиглэ- дэг, сайн найвууд. Ганц мө- хөөлдөс олсон ч хувааж ид ДЭГ тэж Олег, Мамуга хоёр ярьж. билээ, Ж Зовлолт Грузиний хүүх- дДийп бүжгийн өлэ чуулга олон гавраар -лява: тоглолт хийжээ. -- Одоогоос 15 жилийн омно манай чуулга байгуу- лагдШээ. Энэ хугацаандаа Европын гурвэн орон, Зөв- бо, лөлтийн бараг бүх хотуу- даар тоглосон, | Бидэнд та нар мзиай-чуулгын дөрөв дэх үе нь гэш багш хэлдэг юм. Энэ чуулгад хүүхэд байхдаа бүжиглэн байсал зарнм ах згч нар одоо Гру- зиний. театруудын тайзан дээр бүжиглээ: байна. -Тэд- нийг манай шилдэг бүжиг- чид гаш нэрлэдгийг Ч бид мэднэ гэж Олег хүү арьж билээ. Уулынхны хурдан морь- дын сүр шавхланг үзүүл- сэн хурц ходөлгоөнтэй бүж- гийг энэ хүү Мамуга найз- тайгаа цуг бахархмаар сай- хан бүжиглэнэ. Дөнгөж бү- жийн: дуусмагц алга та- шилт инюптнам, дахин бү- шихийг урьдаг билээ. -- Та хоёр их сайн бү жиглэх юм ая гэл тэдэнд хэлэхэд мөрөө хавчсанаа: -- Манай багш А. В:Да- рахвслид31с С0ёлын гавьяат зүтгэлтэн хүн. | Бидэнтэй өдөр бүр хичээллэдэг. Ма- най чуулгыг анх байгуу- лагдсан өдрөөс” нь эхлээд л уран сайхны удирдаачаар ажилласан юм. Хэрвээ бид- Зєвлөлт Грузиний “хүүхдийн бүжгийн чуулга манай оронд ний тоглолт үзэгчдэд таа2- лагдам байвал, энэ хүний л хөдөлмөрийн үр дүн гэж бид ддог. Багш маань бид- нийг тэмцээнд орох гэж: бай- гаа тамирчинд шиг цаг гэлт: бэлтгэлтэй бай! гэдэг юм. Тэгзхгүй бол бүжигчин хүний хөдөлгөөн болхи бол- ЧИХ тохиолдол -ч байна. Олсг бад хоёр өглөө бүр тогтмол 6 цагт босож гучин минут гүйж, гимпастиц хий- дэг гэж Мамута ярьж би- лээ. 9 Автобусны цонхны дэргэд суугаад бие биеийнхээ мөрийг налан зүүрмэглэх хоёр хүүг харж би энэ бүхнийг бодлоо. Нэгэн охин миний дэргэд ирээд, «дуулья» гэж монго- лоор хэллзэ. Энэ охиныг урадэе Нино гэдэг би- дзэ. Одоо ёсдүгэзэр ангид сурдаг, : -- Няно чин монгол хэл сурах нь байна. Оролд! Оролд! Чи их цэвэрхэн хэлж байна гэхэд тэр инээснээ: -- Би сургуулна төгсөөд хэлний мэргэжилтэн болно гэж боддог. Гэхдээ ямар ч мэргэжилтэй болсон би бүж- тээ хаяхгүй. Бүжиглэх нх дуртай гэв. -- Танай чуулгын тоглол- тыг манай хүүхдүүд лаж БКАСИОНИ2?” хүлзэж авч байна? гэж асуу, хад тэр дуу алдан: 1 3 -- Үнзхээр бахархмаа| сайхан. Бид олон улыг пиоперийп «Найрамдал» ла үр- герь, «Дол», «Нарс» гээд,2 олон зуслангаа| лоо. НАЯрамхалалт Эан3 дээр болсон тоглолтын үеэ бид озон найзтай болсол. Ер нь «Найрамдал» лагерь тэр, алараа л бүжиглэж байсан ярьж байлаа. , -- Нино! «Кабкасионн», гэдэг чинь ер нь юу гэсэн үг вэ? гэж асуухад: : -- Кавказ... Яггаав, Кавч казын уулс. Грузинзэр ип: гэж хэлдэг юм гэж тэр ха« рнулж билээ. Канказын уулс. Үнэ ) тэдний бүжиг хөгжмөөс м цаст Кавказын сүрлэг уул- сыг хара болно. Уулынхныг хурдал морьд, хурц эрэмгий санг үзэл: болно... «НКабкаснонн» чуулгын хүүхдүүд дуулж | байлав, Тэднийг суулгасан автобуа. талын замаар хурдална. Тэд дахиад л найз нөхөддөө тог лохоор яарч яваа нь энэ. Тэдинй очсон газар болгой «Сайн байна уу? БНабкасл ин» гэж халуун дотно угтдаг, бас хөөр баяр цэцх гийн баглаа угтдаг. билээ. , ДАВААДОРМ 11111111) шишинииинининининнишишииин 1111111111111111111111111111111113111111111111111111111111111:1411112п11111111111112 ХЭНИЙ ОРЧУУЛГА ШАЛГАРАВ ? Тус сонипы энэ оны 5 ду- гаар сарын 15-ны 1Мь:38-д Зоплөлтийн зохиолч С. По- торсловскийн бичсэн «Сла- ва Хлебу» шгүлгээр уншигч- дын “дунд орчуулгын урал- даан зарласан билээ. орны Уфрлдаанд манай хот дөөгийн 200 шахам цнонер сурагчид оролцож, өөрсдийн орчуулгыг нрүүл- лээ. Дээрх. орчуулга нэг бг- уралдааны . шомисс ялгтлан үзэл, уран санаа, оновчтой зөв орчуулсан эсэх, шүлэгт тавих бүхий лшаард- лагыг: хэрхэн хангасныг харгалзан үзэж шалгаруу лан. “Үүнд: НЭГДҮГЭЭР БАЙРТ Баянхомгор айм- “гийн Баянбулаг сумын 8 жи- дийн сургуулийл 4-ийн «Бэ» сурагч .Ж. МӨНХ- СОЁЛ, ХОЁРДУГААР БАЙРТ, Эрдэнэт хотын нэг- дүгээр 10 жилийн дунд сур- гуулийн 8-ын «Вэ» ангийн сурагч ОН НАРАНТУЯА, Өмнөговь аймгийн Даланзад- 10 жилийн. сур- туулийн 7-гийн «Б» ангийн нийслэлийн 34 дүгээр. сур- гуулийн 9-ийн «А» ангийн ОТГОНБАЯР, сурагч Алинлчны районы 8 жилийн 7” дугаар сургуулийн 6-гийй «В» ангийн сурагч Ч. МӨНХ- ЖОГОО, Хөвсгөл аймгийн Мөрөн хотын 10 жилийн сургуулийн 7-гийн «А» ан- гийн сурагч М. ЖАРГАЛ, нийслэлийн 11 дугээр сур- гуулийн 8-ын «В» ангийн сурагч С, АЛТАНХУЯГ їа- рыг шалгаруул «ИПионе- рийн үйзн» сонины диплом, дурсгалый зүйлээр шатиа- лаа. Мөн уралдаанд идэвхтэй оролцсон нийслэлийн 40 ду- гээр сургуулийн Зын «Дэ» аигийн сурагч Ц,. НАРАН- ГЭРЭЛ, мнөгоны аймгийн Даланзадгад ХӨлийГ 10 ис лийн сургуулийц 3-ынН «А» ангийн сурагч Л, БАТБАА- ТАР, Сүхбаатар аймгийн Ас- гат сумын 8 жилийн сур- гуулийн 7-гийн «Л» апгийн сурагч Ч. НАРАНЦЭЦЭГ, овь-Алтай аймгийн Алтай хотын 8 жилийн сургуулийн Я-ийн «Г» ашгийн сурагч Э, МӨНХЗАЛА, Салхит запгилааны 8 жилийн 11 дү- гээр сургуулийн 6-гийн «Б» ангийн сурагч Д. БОЛОР- МАА, Сонгино дахь 10 ду- гаар сургуулийн. 6-гийц «В» ангийн: сурагч Ц. ЭРДЭНЭ- ДЭЛГЭР, Дорниогонь аймгийн Сүмбэр сумын -10 жилийн сургуулийн 6-гийй «Б» а- гийн сурагч М, ЦЭВЭЛСҮ- РЭН, Байнхонгор аймгийн товийн цэгдүгээр 10 жилийн сургуулийн ботийн «АЛ» ан- тийн. сурагч ДАМДИН, мөц аймгийн Өлзийт сумын 8 жилийн сургуулийн 4-ийн «Б» ангийн сурагч 4. ТӨ- МӨРДАВАА, Өвөрхангай аймгийн Тарагт сумын 8. лийл сургуулийн б-ын «Бэ» ангийн сурагч Д. ОЧИРРБАТ, Архангай аймгийн төвийн 10 экилийл хоёрдугаар сургуу- лийн” 5-ын «Нэ ангийн су- рагч Ж, ГЭРЭЛСАЙХАН, Эрдэнэт хотын нэгдүгээр 10 жилийн сургуулийн 7-гийн «А» аигийн сурагч Д. УЯН- ГА, Ховд аймгийн топийц 10 жилийн хоёрдугаар сур, туулийн 6 дугаар ангийн су» рагч. Л, ЦЭВЭЛМАА гарыг «Пионерийп үйзн» сонины дипломоор тус тус шагнав, Уралдаанд бүтээлээ нрүүл- чадал, урам зоригтойгоор сэн та бүхэнд сопины 3Зөв- сурагчийн жил--1084 оны длолоос баяр хүргэж, зуны хичээлийн жилтэй учран золгохыг хүсье! амралтаа үр ашигтай тавтай УРАЛДААНЫ комисс! сайхан өнгөрөөж, шинэ хүч С. ПОГОРЕЛОВСКИЙ ТАЛХНЫ АЛДАР Алтан дэлхийд эйх тайван мандаж байг! Амтатны ширээнд ариун талх заларч байг! Анхилам сайхан арнухан талх мннь Алтан шаргал бүлээхэн талх мипь Айл бүрийн зоогийн ширээнд Анхилам талх морилон ирлээ Эрхэм тансаг, энэ сайхан идээнээс Эрүүл мэнд, эрхэм чадал хүртдэг бид Ард олон минь их хүчээрээ Арчилж хамгаалж бүтээсэн ) Анхилам тансаг талханд МННЬ Асар их илч хайр шингэжээ Эх газрын минь шим талханд шингэжээ Ивээлт нарны минь илч талханд хуржээ Ам дүүрэн амтархан зоогло! Аварга хүчит баатар болон ос! Алтан дэлхийд энх тайван мандаж байг! Амтатны ширээнд ариун талх заларч байг! Хүч хөдөлмөрөө хайрлалгүй зориуасан Хүн ардын минь алдар дуурсах байг! Орчуулсан К. МӨНХСОЁЛ (Балихон р аймгийн Баянбулаг сумын 8 жилийн сургуу, лийн 4-ийн «Бө ангийн сурагч) . у 3 З ЗУРАГ ДЭЭР: А. Барто «Артек» зусланл - Хүндэт уйшигчид аа! Та бүхэн зс-лолтийн пэ тоЯД най- рагч Агийя Льптопиа Бартогийн хөгжилтэй, ЗӨВИ ХӨЛТЭЙН уран Ярут, БЭЦЭАСЫЫГ сайн мэднэ. : » Хүүннй «Наадгай ном», «Өвлийн ойд цэцэг түүхээр» пэрэг “ауүХАдыын тусгай ном болгон монгол хэлээр тарга СОР) 25 Тсо3 хАЙГЭЫ хүүхдэд зориулсан шүлгүүд «Пранда» зэрэг ГДЭж томчуудын сонирхлыг мөн соройадон тат- саар ирспийг тэмдэглэхэд тавтай юий, 2 Т шсаЫЫ Одоо та бүхэндээ А. Бартогийн монгол хэлээр урьд өмнө нийтлэгдэж байгаагүй шинэ шүлгүүдээс орчуулж яруу найр- | | гийн нэгэн «Баглаа цэцэг» болгон өргөж байна! 1 гч ПИОНЕРИЙН ТЭМДЭГ,. ӨВГӨН ХОЁР | Апхилууп ногоон 1 цэцэрлэгийн гүнд | Амарч суухаар өлгөн гуай орбп. Хартал нэгэп пионер хүү Хаашаа ч юм бэ, явж байв. Дүрэлзсэн дөлтэй бяцхан тэмдэг Хүрэмний пь энгэр дээр глялалааж байв, - Дүү минь наашпа | суугаач| гэж Түүнд өвгөй хэлж байв. -- Сүрхий халуун партай өдөр Сүүдэр бараадаж амрах сайхан. Хамт эид суу л дал! гэл Хань татай гуйж байв. Яагаад ч юм бэ, ганцаараа байхад Яльгүй уйтгартай санагддаг юм. Ядахдаа алхан азиаач... гэж Ягуухиаар санаа алдаж байв. Харий нөгөө пиопер х Хямсгар мөртлөө доогтой харж -- Огтхон Ч суух хүсэл “салга Одоохондоо би хөдөлж Л байна. Ямар хоёр зуу иаслаад Яадгаа алдчихсан хүп биш! гэв. -- Нээрэн ч одоо яая гэхэв дээ, Нэг бодоход чиний зөв дөө! Энд ппонер байна гэж би , бодсоп том. Энгэрийн тэмдэг л байслн юм. санж! гэв, тоопы хичээл саврарламагт Салаан дарга орж ирлээ. г- Найз пар минь би » баларлаа шүү, Намайг бодооч! гэж : гуйлаа. | Бүлгийн сонгууль хийхээ Бүр мартчихаж гэл айлаа. »-- Гэртээ өнөөдөр харихгүй нь гэж Сая л, Хэнэггүй ИДЭВХТНҮҮД Гарнууд дээшээ гозолзлоо, Гарцаагүй опогдсон 10ом Тэгэс ингээд өнгөрлөө. Тэргүүний анги мон гэдгээ Тэр дброо баталлаа, Аштай юу даа гэх шиг Ангийн дарга мишилзлээ. Үнэхээр бид идэрхтиүүд! гэлээ Үүнийг нь бид илт дэмжлээ. Ё Тухайлбал, | Ностя өпөо Ч: ЭМН 4599 527-7-:2247:25:27 “Амьдардаг биз дээ? - “Өглөөнөөс авахуулаад Л Цацарлаг дотор. 3 Өлгөн, Ностл 1 оо тоглоно : Өнөөх эцаалхүү ингэж ? бодно. “Үүд тогшвод 2 2 Пиоперийн удирдагч: -- Өнөөдөр яагаад Хичэалдэл ляпсангүйв7 гэнэ -- Өө, би тэтгэвэрт 3 гарчихсан Өдлї! болтол сонсоогүй “Юу? гэв. Бүхэл өдөрийн - Наргиж болиог Бөмбөг өшиглөн” Маадаж болио. Бас тэгээд Ю Хүсаэх юм бол Вандан дээр : Хөлтзэд Өгио! Бяцхан тэр хүү ингэж ) " бодно. Тэтгэвэрт тарч Сургуулна орхиод Тэр үргэлж л - Тоглохыг хүснэ. Харан өвөө нь уйтгарлаад л байдаг Хачин жигтэй хүн юм шүү. Сав л хийвэл Санаа алдах гэж... Дархны ширээний Ард зогсох гэхс... Дандаа л Ажил эрж явах гэх... АЛЁША МИНЕ, АЛЁПГА МИНЬ... Угий минь сонсооч, Чи минь, Алёша минь! Үршүүлзэхийп” хүрдээ Цээжлээч, Алёша минь! -- Эвий үр минь! гэж ” Ээш нь гуйиа. Айгнараа л Алёшаг Анхааран шалгаана. Алёша Одоо япнаа, Опцмуу авчихаж, Бид анхаарлаа сулруулжээ! гэл Пиоперийн удирдагч Халаглапа. -- Үгий минь сонсооч! Чи мипь, Алёша мнньы! Үйлийн хувилллыг Цээлслээч, Алёша минь! -- Өө, би хоцрогдсон хүн! гэж Өнөөх: Алёша пь хэлнэ. Ухамсар муутай иамайгаа Миам-их гуй л даз| гэнэ. -- Алёша миниБ, жаалууд ” Яг үнэд ндэвхтэй байна Алша минь| ундууцлав. Яаран яаран гүйж гарлаа. Үгий мипь сонсооч! -- Яамай, яамай, больё! Өлгүүрээс хупцсаа апах УЛС Яршиг! гэж шуугилдлаа. гаяг Ангийнхан нь ч, -- Хурал маш богинохон Үймээн шуугиан боллоо, гарийнхан нь ч Хурдан тарна, айлтгүй. гэвч. Ямагт тэглс аргадиа. Саналаа л бушуухан Хэний төлөө санал Ямар ч намаргүй юм даа, хураая! гэж огсноо л. Ян янааараа л балйна,.. ( Салаан дарга аргадяаа. - Хэлж чадах хүл үгүй 8. ТҮМЭНЖАРГАЛ “Ганьтай их удсангүй байлаа! орчуулал 22Эхш-шнш шиг иэлень зан ВШ Ь лэ ЭНЭЭ х ээлЭингиэуЭны 16 нэ» Аан Д. Сүхбамарын нэрэмжит Улсын шэвлалийш комбниатад хэвлэв, |. 2208 Д: Нацагдорж - 3 ЭДЭВТ || мруция “Хүүхдүүд ээ! лан сохнож байгаа цэрэг--эх төгс байна. байпаг «Пионерийн дуу» 2. Л. Мөрдорж Ц. Гайтав: «Өсвөрийн партизан» З. Г, Бирваа М. Чимид” «Пиоиерийн дуу» 4. О. Дапаалорт Б. Бадамдорлс «Бид Сүхбаатарчууд». 5: Д Лувсаншарав » Гайтав «Өсвөрийн | лепинчүүдийн дуу» - 6. Д. Баттомөр Г. Манд-Ооёо «Сүхбаатарын үйлс мөнхийн урна» Т. Г. Бирваа Д. Батсүрэн «Галын дуу» 8. Г. Алтлихуяг Д. Пүрэвдорж «Эх дэлхий бидний гэр» 9. Т. Чимэддорляс Ш. Шашинбат «Тагтаанууд минь зоригтой ннеэцгээ» 10, В. Мураделн А. Соболев «Бухенивпльдский набат» 11. В. Болый Я. Шпедов «Орленок» 12. А. Остропсний Л. Ошанин «Краспал гвоздика» Та бүхнийг Халхын голын ялалтын 45 жилийн ой, ыС! цэцэг» наадамд идэйхтэй оролцож, цэрэг | дуу сурцгааж, нийтээрээ дуулцгиаж "Та нарт зорпулсан цэрэг--эх оронч СЭДВнт 262 ФУЭЛЧ цэцэг» ном хэвлэгдэн гарлаа. Уг номонд-- ПУМТҮҮН мисНн тионер сурагчдын сурвал похнх дууны »агсаалтыг толилуул оронч сэдэвт дууны «Улаан -- Эх оронч сэдэвтэй гаа гэдэгт бид нтгэл т---3-----ши--шшшш-----шч 00 13. Дешипн А. Нїаров ( «Взпейтесь костраши» | 14. А. Пахмутова С. Гребеппиков -Н. Добронравов” «Гайдар шагдст впередн» 15. В, Мингули: 22 1 Л. Ошацип 7. «Краспые следот 16. Л. Пахмутова . С. Гребештинов: Ч: Добропрапов зПесия о пионерах геролх» 17. Д. Кабалевский | А! Тришельц «Наш край» 18. Лазареп Л! Нанпаснп «Мы ис хотпм войны» 19. А. Пахмутова | Н. Добронравов «Улица тира» 20. Чилийн хувьсгалчдын х/ 4 «Венсеремов» 21. АГ Цахмутова ЇГ: Добропрапоп «Даритс радость людям» 23. 1Ю. Чичноп М. Пляцковский өДетстпо-ото я и ты» 28, А, Пахмутола Н: Добропрапов «Пока не поздно» 24. А. Островский Л. Ошаипп , Н «Пусть псегда будет солице» бө ХУВЬСГАЛЫН МОРЬД | Хөгжмийг Л. ГАЛМАНДАХ Шүлгийг Г. БАЯРХҮҮ Дун бүрээний дууг Гүн шөнөөр сонссон Ган дөрвөн туурайгаар “” Гал цацац бөмбөрдсөн 1Кавхал төгс жанжин Сүхийп Заяа түшсэп хонгор морио 7Курамт цэргийн улаа болсон Золбоот хүлгүүд-- е едто 11172153 Х От 5 со 27777У2 дуугл ЗЭС хульсгалып морьд оФ Маншлагат улаап тугаа Дөрөөн: дээрэо тулсан Мандсан хувьсгалын сүрээ Даяар олонд дуурсгасан Дахилт Алтан гарны цацаргийг Хур дэлдээ шингээсэн Аз жаргалын төлөө Хурд сорин давхисац Дахилт Ер Си. Єок 249 дөр р » , 1 нууй-раф-саар зал. цасцан. бөмсбөрд-! 4 дай. рьө-г9с жЖагсжианс (04|-5ЕрхОи4 Ёс мг 3ас- Яа. тиуш-сэн ховс 20р т Сэт лд - рид Ет-- Р бт - -6. 2сЦ,- ражиь цэ 1241 м (24712312 Ба: 628 Час вош. фолс» сонь| бт-- 5 Эрхлэгч ИНДЕКС-14140 ЁЕМ. (| з0лг-6от хух-24140 ссцбйс-сал-авас асар доо. Ж.ДАШДОНДОГ экилдээ цонх арчиж 41 дэх 1851 (19868) П ХУРАЛ ХУРАЛДСАНЫ | в0 ЖИЛИЙН ОНД “НАМ " ТАНДАА БАЯРЛАЛАА Өргөн саруул танхиттай Өндөр сайхан сургуулийг Байгуулж: өгсөн намдаа Багачууд бид нар баярлалаа... Пионерийн жаргалтай зуслан далар энэ дуу цуу- райтна. Нов ногоохон ой ковч, уулс, цэлмэг тэн- гэр, нар хүртэл энэ дууг дуулах шиг санагдана. Дуулан алхах цовоолог хүүхдүүдийн магиайд “ар- гамаг цагаап хүлгээрээ Г| хапитализмын аймшигт хар ангал дээгүүр дүүлэн гарч, алтан соёмбот дал- баагаа намнруулсаар дав- жээ. хнн ирж байгаа ард мон- | голын танил зураг өргөгд- Тийм ээ! Монгол орон капнталилмын балар | |рїнхуй нийгэм дээгүүр | дүүлэн гарсан юм. ха- Энэ | замыг сонгон авахад одоо- гоос 60”окилийн тэртээ дэг 1924 оны паймдугаар са- ми лан аг тмчэрцын рын 4-нд нээгдсэн МАХ Н-ын Ш нх хурал онц чу- хад ач холбогдолтой би- лээ. 4 Өнөөдөр монголын түг түмэн багачууд аав, зэж, ах, эгч, багш нарынхаа хамт пионерийн зуслан, саалийн зэл, хадлангийн талбар, отрын бэлчээрт ажилд хөдөлмөрийн өр- нүүн амжилтаар энэ түүхт ойг ёслол төгөлдөр тэм- дэглэн өнгөрүүлж байна. МАХН-ын Ш ях ху рал Монгол орон хөрөн- гөтний пийгтмийн дарлаг- дал, зовлонг үл амсан, жинхэнэ ард түмний эрх ашгийг хамгаалан хөгжих Ёстойг тодорхойлон азаас- наараа түүхэн ач холбогч долтой билээ. Хөгжлийн энэ замыг то« дорхойлоход тийм хялбар байсан уу? Үгүй! Капиталист биш хөгж- лийн замыг баримталсан манай намын чиг шугаа мыг Данзан тэргүүтэй этгээдүүд улайн ран эсэргүүцэж байлаа. Манай пам Данзантиы энэ явууллагыг тус оронд шинээр төрж байсан ма- питалист элементийн эрх ашгийг илэрхийлсэн ба- рууц оппортунизмын ил- рэл гэж үзэж ПЇ их ху- рал дээр болсон ширүүн тэмцлийн Явцад бут 10- 11:1111)| ! 1 1! Ч 1 ! 8 Р21 01. 1(1.7 1213 най, хишиг буян бүхэй хурсан найргийн цэнхэр Ононгийн хөндий», дуу хуурын эгшиг дуурс- сан Балж голын сав Хэн» тий аймгийн Дадал сумын дутгаар саяхан яваад ир- лээ. : ( Хэзээний ажилсаг, малч впидхийн пинопер багачууд аав зэж, нНэгдэЛЧ Ммалчид- даа тусалж, их зүйл хийж: рүтээж байгааг хараад баярлах сэтгэл төрис би» жээ. : 1. Хөвсгөлийн пионерүү: дийн туршлагаар энд отор саалийн нөхөрлөл бай» туулжээ. Тус сумын «Хөн дөлмөр» нэгдлийн «Балж» хэсгийн. Галттай ГЭДЭР нутагт оторлож яваа ” хоньчдын сууриудад |Су- “мьш 8 жилийн сургуул тэосютолш-т-т-2 хнсоп юм. Ингэж Монгол орны капиталист биш хөгжлийн хувь заяа жээ. лийн 5 дугаар ангийн 80 гаруй сурагчид түр бри- гад байгуулаад малчдад тусалж байна. Тэд хоёр суурийн 1000 гаруй хонь тоослох ажилд оролцжээ. Бог малын сааль сүү ашиглах ажилд хүүхдүүд гаршиж дадах нь хурдан юм гэж нутгийн малчид магтан ярьж байв: Пиопер сурагчид 5000 гаруй литр сүү сааж, олон зуун кг ааруул хийсэн бай на. Дадал сумынхан хадлан тэжээл бэлтгэх талаар дээр үеийн уламжлалтай билээ. Эндхийн хүүхдүүд бүр сургуульд орохоосоо өмнө гар хадуураар өвс хадаж сурдаг гэнэ. Бид тус нэгдлийн «Онон» хас- гийн путаг Архондлөн гэ- Дэг газар очиход араараа модтой их уулсын энгэр бэл, хөндий дүүрэн бухал ярайж, энд тэнд том том нуруу дүнхийж байхыг харав, Өвс нуруулдаж байгаа олон хүн дээр очвол хэ- дэн” хөвгүүд мориор бухал чирэн ирн: байлаа. Тэд бухлаа бушуухан авчраад эргээд уралдан давхил- даж одно. Хадланчиддаа тусалж байгаа энэ хөв- гүүдтэй ажлынх нь Зав- зайгаар уулзан: танилц» сан юм. Д. Батболд гэдэг жаа- хан бор хүү энэ шил сур-- гуульд орох гэнэ. Тэрээр моринд гарамгай юм бай- на.. Түүннй: унасан. буу- рал морь уралдах бүхэнд бусдаас түрүүлдэг ажээ -га Энд ажиллаж бай- гаа хүүхдүүдийн хам гийн бага нь мөртөө хам- гийн олон бухал чирч бай- гаа нь гэн: хэсгийн ах лагч Д. Батжаргал танил- цууллаа Батболдоос арай өн» дөр, хүүг О. Моөнх-Эрдэ- нэ гэнэ. Дөрөвдүгээр ан- гид дэвшин суриа, Аав Ой» довын хамт онд арваад хо- ног хадлан хадаж байгаа юм байна. Ес Бидний ярианд 6 дугаар ангийн сурагч Баатархүү оролцожс -- “Би Батгэрэлээс чир- сэл бухлын тоогоор дутах- гүй зомсан гэнс боддог: Гэх- дээ “морно “эцээлгүй -гам- нанс эдлэнэ дээ гэлс хэлэв. Батгэрэл: нь. түүнээс хоёр насаар ах, наймду- гаар ангид орно. Сургуу- лна төгсөөд Болормаа эгч шингээ эвлэлийн илгээлт авч малчин болно гэнэ. Би тэнд ийм д ажилсаг хөөрхөн хүүхдүүдтэй уулз- сан юм. Тэд одоогоор 70 гаруй тонн. өвс хадаж ну- руулдах “ажил. хийгээд "/байна., 7 203. ДАЛХЖАВ тодорхойлогд- 102 үгЭцЛЛТГЛЛЛ ТУУУНЭЧНАТЭОУЛлрлруугтлалл ду алтлирилат үнэ 10 МӨНГӨ талаар 2 .2 гүнзгийрүүлэх нь онцгой | ЗЭР 221 чухал болохыг ш БНМАУ капяталнст биш амьдралын бүх 1960-аад оны эхзэр ялж, капнталнст Онш хөгж- дийн үндсэн зорилго бү- рэн шийдвэрлэгдэн БНМ АУ Феодалнзмаас капнта- лилзмыг алгасан социа- ансмд шилжин Орсон юм. Улс ардын аж ахуйн бүх салбарт социалист үйлд- вэрлэлийн харилцаа ялж, Монгол оронд социализм үнэн бодит зүйл боллоо. ӨНӨӨДӨР -- Капшта- анзмын харанхуй ангал дээгүүр дүүлэн гарсан Монгол орон, монголын ард түмэн, түүний залуу үе эх орондоо соцнализя байгуулж дуусгах түүхэн зорилтоо амжилттай хэрэг- жүүлж байна. ӨНӨӨДӨР Энхрий хайрт МАХН-ынхаа хайр ивээл, социалилмын |гэЭ- рэлт наран дор хүүхэд багачууд бид аз жаргал- тай сайхан амьдарч бай- на. Бидэнд юм. бүхэн бий. Ясли, цэцэрлэг, сур- гууль, пнионерийд зуслан, зачаар хогшнж соцна- | тоглоом наадам баяр цэн- у, дисзмд дэвшин орохыг гэл бүгд бий. шийдвэрлэх нэхцөд бол- Энэ бүхнийг бэлэглэ- сон Монгол, Зөвлөлтийн сэн нам тандаа баярлалаа. 2 2 | -. 111111111111111111111117 «НАЙРАМДАЛ» ЛАГЕРЬ МИНЬ БАЯРТАЙ Олон улсын пиоперийн «Найрамдал» лагерь. Энд ЗХУ, БНАГУ, Румын, Чехословак, Польш, Унгар, Болгар, Куба, АФганистанаас ирсэн пионер сураг- ГТҮТГТТҮҮ171111111111111111111111111111111111111111111111111111111111111111111111113 11111111) чид тавтай сайхан амарцгаалаа. Тэд үзэсгэлэнт сайхан «Найрамдал» лагерийг сэтгэл зүрхэндээ дурсаж явцгаана гэж ярьсан юм. | ЗУРАГ ДЭЭР: БНКУ-ын пнонерүүд монгол найз нарынхаа хамт, М. БОЛДЫН авсан Фото зураг -У7 оР2 “Радногоо сонс! Телевн- вороо залга! Сониноо угш! “ “Өнөөдөр бүх орон даяар со ганцхан | зүйлийн тухай “ярьж байна. Ард түмэн маань аринн их хадлан тэ- жээд бэлтгэж, сааль сүү аван, шал сүргээ отроор таргалуулж байгаа тухай ярын байгаа билзэ. Энэ өрпүүн ажилд ма- най орны хүүхэд багачууд ч өорсдийп бяцхан гарын тусыг нэмэрлэж | байпа. Манай -соннцы | редакци саяхан Булган аймагт ячПноперийн үнэл» пупы хөдөлмөрийн талбарт сэ- дэвт 7 хопогийн ажил з0- хносон юм. Энэ ажлыл үеэр хийсэп сурвалжлагыг нийтэлж байна. ЖАРГАЛСАЙХАН ГЭДЭГ ХҮҮ... --Баянгол гэдэг газар Два-. гээн жолооч маань нэгэн бяцхан толгой дээр тарч зогсохдоо хэлэв. Бид- ний өмнө үнэхэзр сайхан гол, голын зэргээр эгпзн буусан танан цагаан гэ- рүүд, гэрүүдийн багширсан гадна хонь мал ха- рагдлаа. Ийм газрыг баян тэж ч нэрлэхгүй явхав. давхиад буучих уу? тэш бид шолоочдоо шинэлэг -03 «ШИГ 0 » 3УСЛА ГАДСЛА ЯВМДАРГҮЙ Могод сумын 8 жилийн ” Сургуулийн хөдөлмөр ам- «Номгон» зуслан ралтын дээр бид шөнө делөөр оч: сон юм. Зэлний. тэндээс үнээний хорууагүнглны» л сонсогдоно. “Хүүхдүүд амарч байгаа ажээ. Багш Д. Нямсүрэн бидэнд чи- мээгүй анхааруу- лаад өөрөө намуухан Дуу- таар зуслангийнхаа түү" хийг ярьж билээ... --Манай зуслангийн намтар ч тун товчхон. Өн- горсөн хавар 4 | дүгээр сард сургуулийн захирал С. Хорлоо сурагчийн жи- лийг тохиолдуулан энэ зусланг байгуулах санаа” чилга гаргасан юм. Сум, нэгдлийн захиргаа, олон НИЙТИЙН ангууллагууд Ч дэмжиж, энэ дөрпөн 3 шин бариулж хүүхдийн биеийн тамирын “болой тоглоомын талбай бай- туулсан. Ингээд л боллоо. Ор дэвсгар, хувин са- “ваар ”-бүрэн---хангагдсан. с--хугацаанд- 608,-5532, 527, 1 Пионерийн: 257114 | 5өЛФЛМӨРИЙЛ хэллээ --Давхиад буучихья... Гэвч бид тэгн чадсан- гүй. Замаар олон үхэр цувж явсан болохоор тэ- рэг маань арга буюу зогс- лоо. Үхэр сүргийг, саяхан уналганд сургасан болов уу? гэмээр хонгор үрээ унасан бяцхан хүү харну- лэ явлаа. Бид тэр хүүтэй уулзав. Хүүгийн нэр Б. Жаргалсайхан. “Хишиг- Өндөр сумын 10 ясилийп Ч-гийн «Вэ» ангийн сурагч гэнэ." --Ямар сурдаг вэ? --Сайн... --Зуныхаа амралтаа яаж өпгөрөөж байна7 --Үхэр хариулж -- -Энд хичнээн байгаа юм бэ? --Гайгүй ээ.. 262 охин бяруу ТКаргалсайхан хүү амралт эхэлсэн өд- реөс л эхлээд дүү Бат- сайхантайгаа ээлжилж энэ бяруупуудыг хариулж бай- гаа гэнэ. Өнөөдөр түүний зэлж таарчвэ. --Чи таван зуун үхэр ха- рнулжс чадах уу? үхэр Одоо хүүхдүүд 200 үнээ сааж байна. Бидизэс өмнө хоёр зэлж ажилласан. Ээлж бүр 8000 литр сүү саах төлөвлөгөөтэй. Ма- най эзэлж одоогийн байд- лаар 8153 литр сүү сав- гаад байна гэв. Өглөө эрт, дөнгөж үүр цайн: байхад бүрээ дуу- гарч, бид сэрлээ. Цаг хар- вал 4 болж байв. Багш Т. Доржханд саальчин су- рагчдаа цуглуулж, «Пио- нерийн үнэн» сонины нэ- рэмжит өндөр бүтээлийн өдөрлөг эхэлснийг зарла- лаа. Хувин сав дуугаран. үнээ тугал мөөрөлдөлжг, ӨГЛӨӨНИЙ саам эхлэв. -4Та нар ийм эрт бос- дог юм уу? Аль зсвэл өнөөдөр л -. --Үгүй зэ. Бид үргэлж л өдийд босдог юм. Өдөр нь хүүхдүүд 2 цаг унтаж амардаг гэж багш Б. Цэ- цэгмаа өгүүлэв. Тус зус- лангийн хүүхдүүд гурван зэлд хуваагдан ажилладаг ажээ. Энэ өдөр гурван зэлний . хүүхдүүд урьд урьдынхаас илүү | урал- Даантай ажиллаж байлаа. Оройн саалийн дүн гара- хад нийт 8452 литр сүү боляээ. Ийм амжилт энэ зусланд анх удаагаа гарч байгаа нь энэ. яПионерийн үнэн» со: пнны дипломоор зээзлжийн --Чадна...- --Аа.. найман зууг? Хүү жаахан бодол болс- ноо: --Чадалгүй яахав...! гэж итгэлтэй хэлн: билзэ. Тэгээд үхэр сүргийнхээ хойноос дуу аялсаар шог- шуулан одлоо. Бид зам- даа Жаргалсайханы гэ- рзэр орж билэз. Ээлг Цэнд- шав нь: 2 --Иш .. Миний муу хүү л хамаг ажлын минь (Г0- лыг нугалдаг юм гэж дуу алдан хэлсэн юм. 0Каргалсайхан гэдэг ийм изгэн хүүтэй тайил- цан билээ... литр с тус тус саасап В-ын «Б» ангийн сурагч Б. Саранчимэг, Б. Энхтуяд Г.Оюунцэцэг нар шагиаг- дав. Бас энэ өдөр хүүхдүүд зуслангийнхаа ойролцоо тарьсан төмсний талбайн зэрлэг зулгааж, ногоогоо усалсап билээ. Орой нь бид тэлдээс хөдлөхийн өмнө сурагчдыг нопцерт үзэв. бӨ-гийн «Б» ангийн сурагч Д. Балрмаа: Уляанаас наашлах аавыг гаа хараад Угтан очиход өргөн аваад гэж цээлхэН хоолойгоор дуулж билээ. Бид Баяр- маагаас: --Чи «Номгон» зуслан- гаасаа явмаар байна уу? гэж асуухад 3 --Яалаа гэж.. Явмаар- гүй байна гэж хариулсан юм. Бидэнд Ч гэсэп яв- мааргүй санагдаж | байв. Тэнд хүүхдүүд хөдөлмөр лөж, амарч, их зүйл сурч байлаа. тугалдаа гэж 15 7 7 | ХАДУУРЫН ҮР ХУРЦ БАЙНА Тэр-хүү бидэнтэй хэзээ- ний хашир хадланч шиг ярилцаж байв. -Ё2Энз жил газрын гарц тааруухан болохоор унац сайнгүй. Ядахдаа бороо орж, ажнл саатуулаад болдоггүй гэж тэр ярнв- Халааснаасаа шаргад өн- гийн хайрга гаргаж, Хха- дуурза сурмаг ирлэснээ буцааж хийгээд ӨвБС Хадаж эхэллээ. Түүний эвлэгхэн хөдлөх болгонд хадуурын ир даган ногоохон євс пална. --Чи гар хадуураар хэ- ззэ хадаж сурсан бэ? --Тавдугаар ангид бай- хаасаа-- -1Ннил болгон авдаг уу? --Тийм ээ. ЇГ. Энхжаргал хүү аав- тайгаа цуг наадмын дараа л халланд гарч хоёр тонн хиртэй байгалийн хадлан хадлан ТУГАЛЧНЫ АЖИЛ САЙХАН “Алтанхуяг хүү «би энэ их хайртай» хэлж билээ. --Яагаад? Чи чинь 200 тугалтай шүү дээ гэж ба- гиш нь бидний ярианд оролцон асуув- --Энэ их эрх Өглөө бэлчээрт гарахад хамгийн сүүлд явш, орой зэл рүү- гэз хамгийн дэг юм. Ээжийгээ их сана- даг Алтанхуяг хүү билээ. Д. дөлмөр гон» зусланд амрах хуга- цаандаа 200 тугал харну- лж байгаа ажилсаг хүү. Долоон жил онц сурсан. Ангийн дар- га. Одоо охидоос дутахгүй үнээ сааж түрүүнд ир- амьтан даа гэж харнулж Алтанхуяг хө- амралтын «Ном- ажээ. «Маш сурсан» гэж --Манай Энхжаргал ч ёстой хашир хадланч тэж байв ан тожаргал хүү о, наймдугаар ангид Ы2 Булган хотын төвийн 10 жилийн сургуулийн су- --Зуны амралтаарад өөр юу хийв? гэж түүнзэс сонирхоход: зусландаа амарна гэн риудсан юм. ЭнхжарФ, шиг ийм ажилсаг хүү Булган аймагт олон бий. Түүнтэй ярилцсан хэдхэн ард нэгэн шугам дээр по» гоохон өвс эгнэн хоцорно, 3 ЛЭХ багш нар нь түүний тухай ярьж байлаа. Бид Алтанхуягтай ярил- цав- --Тугалчны ажлын хам- гийн сайхан нь юу вэ? --Тугал л тайван идээн лэх үед сайхан. Зөөлөн бо роотой үед их сайхан тог тож иддэг. Бас оройн сав- мын өмнө хотлуулах бүр ч сайхан. Яагаад гэвэл энэ хөөрхөн амьтад бүгдээраэ лоэх рүүгээ яарцгаадаг юм --Аа..хамгийн хэцүү юу вэ? --Тугал оодогнох л хэ- цүү. «Халуун үед хоёр зуун тугал зэрэг оодагно: хыг та пар үз л дээ. Үнэ- хээр хэцүү. Энэ үед ха- шин морьтой бол бүр Ч амаргүй. Манай хоёр мо- рипы нэг нь сүрхий ха: шин амьтан. Тэгээд ойрол- цоох бургас руу ороод тарчихна. Цуглуулах гож излээд хөөцөлдӨнӨ" ДӨӨ. --Тугал яагаад бодог нодог юм бэ? --Яахай... Халууцаад бас хэдгэнэ, хөх түрүүнд хатгуулаад... Хүүгийн ярнаг сонсан суусан бидний хэдэн Хү: мүүс өөрийн эрхгүй бая- сан илээж билээ. Харий Алтапхуяг хүү чи ТГО- лэзсээ л ярьж аа. Төгсгөлд нь тэр тугалчны ажил сайхан шүү эж хэлсэн юм. Т. ДАВААДОРЖ Уу сумын аБатаам» нэгдэл 20 гаруй шянган үхэртэй. Баянхонгор аймгийн Эрдэнэцогт Тус сушын 8 жилийн сургуулийн сурагчид хөдөлмөрийн У улирлаараа шалчин аав, зэж, ах эгч нартаа үхэр хариулах, үнээ саах, цөд- гийн тос боловсруулах ёжилд нь тусалж бай- на. ЗУРАГ ДЭЭР: -- Тус сургуулч”» турга- дугаар ангийн сурагч, онд сүл гата! Ц, Бахкнагүхэн зуныхаа амралтаар нэгдлийн --10 үйзз хариуцан бэлчээрт гаргаж, тарга хүчийг сайн авахуулан үйзэ бүрээс их хэм- жээннй сүү сааж байна. -- Тавдугаар ангийн сурагч, онц есурлага- тан Д. Лхамаа, С. Пунсал нар зуны амрал- таараа шал шаллах, сүү иагаан идээ бодопс- руулах ажилд даддагажиж байна. - чин хүү Н. Магиайбаяр, -- Хоёрдугаар ангийн сурагч Ж,.. Батцян-, тэл зуны амралтаараа хадлапгийн бригадад ажиллан өвс хамж, -бухалдах, хатаах сэрзг ажил хийж сурчээ. л. БАЛДАНДОРНЦ ИЛ, амд) 0 !! « «аахяваалананианааалсаджаа.эл заал эээ “сан зүйлд ХУрладаг АЖИЛ, МЭРГЭЖЛИЙН ТУХАЙ СЭТГЭЛИЙН »--Энэ он-сурагчйн жил. Тэгэхээр та Сурагч байсан үеийнхээ тухай манай уг- шигчдад ярьж өгөхгүй юу? -ВБи 1951 оны намар Өвөрхангай аймгийг төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн алтан босгыг анх монгол гу" талтай, хөх даалимбан дээл- тэй, даарууп цүнхтэй алхсан юм. Сурагч байхдаа хичээл, ажилд овоо сайн, багш, эг, анд нөхөд, хамт олныхоо чи- Хийг халууцуулаагүй. 1Ом юманд сонирхопо.. Чапаев, Матросов, Норчагины баа- тарлаг үйлсийн тухай ном ул, шиж, кино үзэх дуртай. Чй- лөөт цагаараа хөл бөмбөг Хөөнө, өвөл болохоор цанаар нх гулгана- дав, Хожим спар- тын энз хоёр төрлөөр улсын нэгдүгээр зэргийн |тамир- чин болсон. --Сурагч үеийн хамгийн дурсгалт өдрийн тухай өгүүл- нэ үү? --1957 онд нийслэлийн сургуулиудын ХОЁрдугаар спартаниадын 13--14 насны хөвгүүдийн хөл бөмбөгийн тэмцээнд багаараа нэгдүгээр байр эзэлж хотын ХЗЭ-ийн.. хорооны сайшаалын .үнэм- лэхээр шагнагдлаа: Одоо хүр- тэл нандигиан хадгалдаг.Тэр- хэн үедээ «олимпийн авар- та» болчихсон юм шиг нх хөвр баяр болис үнэмлэхээ зэнсдээ үзүүлж, үнсүүлжс бай- сан минь санаанаас ер гар- даггүй юм. --Та арван таван настай- дааажил амьдралын замдор- соп гэсэн. Тэгэхээр тэргэжил сонгох талаар манай уншигч- дад лмар зөвлөлгөө өгөх вэ? --Одоопы хүүхдүүд ДУНД сургуульд сурч байхдаа ямар мэргэжилтэй болох талаарих хүсэж мөрөөддөг, болдог болжээ. Эх орон хаана,ямар ажилд дуудаж, ямар мэргэ- жил эзэмшихийг урналж байна вэ? Үүнтэй ирээдүйн амьдралаа холбох нь хамгийн зөв юм. Өнөөдрийн пионер маргаашийн ажилчин, мал- чин. Иймд багаасаа амьд- ралд Онед балтганз гэсвн үг- Тэгэхлээр мэргэшил сонгох хувийн хэрэг биш эх орны- хоо омно хүлээсэн сурагчийн ариун үүрэг гааг ойлгох пь чухал, Хүүхэд байхдаа би бу- сад хөвпүүднйн адил бүч тамир, зориг тэвчээр шаардД- байсан, МЛ ЇЇМ 2211: | сї п 1 1 ЯРИА Хүүхдүүд зэ! Манай Копнпы «Сонирхолтой уулзалт» « буланд БНМАУ-ын “хөдөлмөрийн баатар, Ардын Их хувхаж дєпутат Р. ЧИМИДДОРЖ цуай уригДан ирлээ. Эхлээд хүндэт зочимхоо тухай товчхон танилцуулья. / "Арьс, ширний үйлдвэрийн нэгдлийн “Алтан гадас» одопт шевроны үйлдвэрийн жирийн ажилчин, 27 шилийн дотор 50 таруй жилийн ажил хийсэн. МАХН-ын ХУП, ХУШ, МҮЭ-гйн 311, ХП, МХЗЗ-ийн ХУ! нх хурлын төлөөлөгч, У, У!. ҮП та- ван жилийн, ЗСБНХУ-ын Х, Х1 таван жилийн газшгайч, үйлд- вэрийцн 16 удаагийн хөдөлмөрийн аварга, нийслэлийн ажилчлы районы 18, 41, 84 дүгээр бүлгэмийн хүндэт чпанер. ТЭНХЭЭГЭЭР БҮХНИЙГ ДАВНА Багадаа гүйлдвэрт ёєжиллаг даг эгч дээрээ байнга очдог. Тэр үйлдвэрийн аварга ма4- шин техпик, ажилсаг Хүмүү- сийн үйл хөдөлгөөн бүхэн єр бусын юм шиг санагддаг. Тийм ажилчин болохсон гэйс боддог байлаа. Тэгээд лхү- сэл минь дийлж ажилчин б0- лов- --Чимнддорж гуайн та хү- мүүсээс нэгондоо эвлэг ажил- лах юм. Гэвч түргэп ажид- лахгүй байх шиг харагдаж байсан.Гэсэн шөртлөө яагаад бусдаасаа нлүү олон жилийн ажил хийж амжиж байна вэ? Нууц нь-. -- Энд ч нэг нх Нууцсаад байх ч юу байх вэ? Өдөр бүр жигд. шургуу ажилладаг, гэхдээ ажлын бүтээлзэ байн- га ахиулдаг. Ухаандаа нэг минут. зогсоно гэдэг бүтэз- лээс мөн тийм хэмжээгээр хорогдопо гэсэн үг шүү ДЭЭ. «Ганцаас газар Дүүрнэ» ГэЭ- сэн ардын мэргэн үг байдаг биз дээ. Ингэн: л амжилтаа бага тэж голохгүй өдөр бүр ахиулж л байвал аандаа хэвшил болно. ч - Анх ажилчин болоход амар -бэрхшээд тохнолдож байв даа? --Хамгийн паад зах нь л гэхэд нуруу намдах, бярду- тах. бэрхшээл жаалхан хүүд дайралдалгүй яахав. Тэгээд тэр үед техник ч сайнгүй байсан. Ер нь миний ажил хүч чадал их шаарддаг ажил шүү дээ. Гэвч знэ бүхэн бэрхшээлийг давад туулах «хатуу тушаалыг» . өөртөө өгсөн. Ер нь эр хүй халсэн- дээ, зорьсондоо хүрч байх учиртай. Тэгээд ч ахмад ажил- чид хамт олон маань Заал сургаж, дэмжиж тусалсан. Хамт олон гэж аливаа бэрх- шээлийг даван туулахад тус- лагч гол багана шүү дээ. --Атьдрал ажил хөдөлмо- рийн «дайсан» юу вэ? --Залхуу. Энэ чинь тун шюултай «дайсан», Үүнийг зориг тэвчээр,уйгагүй оролд- лого, сэтгэлийн тэнхээгээр л ялж «балтар» болио шүү дээ. --Сэтгэлийй | зтэнхээ,.сай- хан үг байна шүү! Үүнд та ту багтлалжс. ойлголс явдаг вэ? по Сэтгэл тэнхээ тэдэг ПО ЛТаас 160112 17:15224315577()1912 . 11771111 11401117: 722) нь 9нс том, бяр чадал ихээс хамаардаггүй зүйл юм. Эв дүй, сорийгөө жолоодохоос л шалтгаална. Иїншээ нь дунд сурдаг хүүхэд сайн сурна гэж үүрэг амлалт авьяа гэж бодоход амласандаа заавал хүрэх ёстой. За даа би ч ча- дах болов уу даагэж итгэл алдаж яасан ч болохгүй. Энэ чинь лсэтгэлийн тэнхээ ДУ- таж байна гэсэн үг шүү ДЭЭ. Сурагч байхад зарим багш нар хатуу шаардлага тавь- даг байсан. Ний нуугүй хэ- лэхэд тэрхэп үедээ дургүй- цэж, эмзэглэдэг тал байсан. Одоо бодоход тийм улсчинь л юм өгч байж шүү ДэЭ- Ер нь шавна, төрсөн үр хүүхдээ муу хүн болоосой гэїн боддог эцэг эх, багш нар хэзээ ч байхгүй. Харин өгөв- мөр сэтгэл үнэт Сургаалыг ойлгодоггүй мэдэрдэггүй хүү- хэд байж мэдэх юм шүү дэд: Одоо чинь юм л бол «ядар- гаа» гэж изг их ярьдаг болж... Зарим хүн их ажилдааал туйлдаж -ядрах, хүмүүсийн ярьдгаар «биегүй болох» юм шиг айлгодог. Үнэндээ тийм биш лдээ. Ажил хөдөлмөр- төө чин сэтгэлээс дурлаж, өөртөө бүрэн итгэж, үр дүн- гийг нь бие сэтгэлээр ал!С- сап цагт ямарчажил мар- гэшил, тэр хүндээ баярхөөр урам зориг, эрүүл энх. ернь сайн сайхан бүхнийг авчир- даг юм. Харин ажилд хөдөл- мөр хийхгүй бол бие суларч, ядарч, үхээнц дорой болдог гэж би боддог. Зарим үСД бие жаахан алжаах явдал га- ралгүй яахав. Энэ үед би- сийн. тамир, спорт чинь чэм» гэсэн үг. --Та ажилдаа яарч бай- гада байх. Уулзалт маань он- дөрлөх дөхлөө. Уншнгч ба- гачуудад юу захих вэ? --Тиймээ. Ажилдаа ляарч байна. Тэгээд цаг Хугацаа гэж хэнийг ч хүлэрхгүй, бас өрөвдөхгүй. Малай жарга- лант ирээдүй болсон пнопер сурагч та нартаа аз тнарга: лын. алтан түлхүүр болсон ходолморийг хүндэтгэн биш рэн шүтэгч, ззэн нь болж яваарай гаж хэлэхийг хүсэл байна. . ТҮВШИНТӨГС О0 СОДНОМПИЛ.- Ши: 2901/01114116) У291:511 0 1:5ү0 41453. - “ рүүдэд одон, медалиа эн- 3 “ Ялалтын ойн өмнөх өд- гэр дүүрэн зүүсэн ахмад “ дайчид-хүүхэд залуучууд: сотай уулзалт хийж, өөр хоорондоо учран золголс “р Халх голын бургасанд Харанхуй манан бүр- " хээд Тэмцлийн “цахилгаан гялалзаж х : С Алига мэт иниргэв..хэ- “маэн дуулж, японы саму- рай нараас төрөлх эх ор- “ноо амь өрсөн . хамгаалж явсан 45 жилийн тэртээх хүпд бэрх цагийн халуун дурдатгалаа сэргээн х9ө- рөлдөх пь олонтаа ажээ. Эдүгээ далан иасны дөрөөн дээр хөл тавиад байгаа Нуцжигааны Марясаа (Говь-Алтай аймгийн Баян- Уул сумын харьяат) бол Халхын голд, зургадугаар Дивипийн их бууны диви- зионы галт салааг захир- сан залуухан дэслэгч бай- жээ. Насныхаа хүндтэй Ааш-ЛЬГЖйГЕЗЫГСЭГЭЧ 12 ЯКОВ чө- Яг л тулаанд бэлхэн шэт Яповлепчуудын танц сүртэй байнаш. Энэ танкыг хараад байхиаа иэг л сүртэй ! Эрлсдэж унасан эзнийг нь бодоход нэг л зоригтой 7 Энэ танк дорнод хилийн минь мөнхийн харуул 1! Эсрдэж унасан эзэн нь ч д гэсэн. мөнхийн дуулал. цЦ.Халхын гол мяралаанхай Ё харагдана.. Ч .Дориын тал цайлалзанхан үзэгдэнэ. 1 Хатгаас эндорт" Яковлевчуудын тан: | зогсоно. Дархан хилийн харуулдаа сүрлэг зогсоно. Сүхбаатарыд талбай, Эид одон медалиа гялал- зуулсай “Халхын голын 45 жи- лийн ойн өмнөх өдрүүдэд ахмад дайчдыг. л хэсгийн толгодод болсон даанд шархдаж, үеийнхний тулал- лоонд гарсан энэ буурал ралаас сэдэвлэн уг киног Хайлааст манханы хойд зохиосон гэдэг. нэргүй намхан мэдлэгийн дээр, эр зорн- «Эрдэм гийг нэмбэл ялалт болно - хойч гэдгийг санаж ямагт зориг төлөө цусаа “төгөлдөр байх хэрэгтэй» урсгаж явсан изгэн билээ. гэж улс төрийн удирдагч Гэвч тэр өөрийнхөө тухай Л. Гэлжгбаатарын өндөр биш батарейн улс төрийн. дуугаар итгэл төгр хэлдэг удирдагчийнхаа тухай дур- байсан үг одоо ч Маржаа- сап ярих дуртай. Ийм л гийц чихэнд сонсдох шиг даруухан, ухаалаг ахмад болдог ажээ. Тэр. дарга, үеэсээ сурах юм бидэнд их. байлдагч нарын сэтгэл, зо- бий. Н. Маржгаагийн хүн- дэтгэн хайрлаж явдаг улс төрийн удирдагч бол БНМ АУ-ын баатар Лувсандор- жийн Гэлэгбаатар (Хөвсгөл. онгоц бөмбөгдөж аймгийн Ханх харьяат) юм. Батарейн за» хирагч нь Ёндонбалын Төрхүү байв. Хүүхдүүд та иар «Дайс- ны царгүүд ээ, сонсоцгоо!» нинонд морьт хорооны дарга Гэлэг, эрдэмтэн Төр- хүү гэн, хүмүүс гардгийг санаж байгаа биз дээ. Халхын голын энэ Л бодит баатруудын амьд- Энэ танцны өлөц тоосыг | Зөөлөн бороо шиврэн угаанам Энэ танкны хүйтэп төмрийг Энхийн наран илчээрээ халаанам Яг л тулаанд бэлхэн мэт Явовлевчуудынп танк сүртэй байнам Хамгаас. өндөрт Яквовлевчуудын тани зогсоно Дархан. хилийн харуулд сүрлэг зогсоно Нийслэлийн 10 ли., лийн 28 дугаар сургуу» лийн 8--ын «4А» ан! гийн сурагч Г. ПҮРЭВДОРЖ хац манай оронд зочлон тоглосон зөвлөлт Грузн» ний «Кабкаснонн» чуул- тын хүүхдүүд, Халхын ЛЕВЧУУДЫН ТАНК | (2 76 рнгийг хурцалж чаддаг гайхамшигтай уран илтгэгч байв. 1989-5-48 Дайсны эхлэв. сумын Ё. Төрхүү, Л. Гэлэгбаатар нарын командалсан батз- рей дивизийн штаб хамгаа- лах тушаалыг амжилттай биелүүлэв. Самурай нар нх хүчээр цөмрөн орж ир- нсээ -- Дайчид аа! Дайсан бол дайсай. Чадал зааз үзэл! Бид ах орныхоо сөөм ч газрыг дайсанд өгөхгүй. Улаан арми би- -- Нойроп дунд хүн ярилцах сонсдов. »-- Манан сууж хоно- жээ. Үнээгээ хураахаас даа! - -- Цэргийнхэн нүүв бололтой. Буурь нь хан- хайгаад цэг хэсэгтээ эвгүй байх вий гэж эзэж Өвөө хоёр ярилцана. Охин хуч» лагаа яраад өндийв. Өг- лөөний нар ханын эрсэнд топгойжээ. Эртлэн нүүнэ гэдгийг. Дэлгэрцэцэг цэр- гийн даргын ярианаас олж: мэджээ. Уг нь улаан 1а- ван хошуутай. малгайгаа өгөөч гэж хэн нэгэнд хэлЛ- нэ хэмээц сапаж байсан нь хоншмджээ. Цэрэг ах | нарын суусан. машинууд наран шаргал замыг алд- дан тоос өргэж явац, Дэлгэрцэцэг /зэжийгхээ зэхсэн тагштай ээдэм авав, Ээдэм их амттай. Тэвч идэх дур хүрсэнгүй. Хурга хариулах замдаа очсоор дотноссон цэргийн ах нараа бодон суув. Өвөө өмнө нугалан зэс аягатай цайгаа оочно. нь модон орныхоо аанай л өвдөг гүй. Одоо над дээр галла гэж илтгэ! язралтай морд гэв. х- Шүсдеглэын таныг. орхихгүй зэ! Үхэнч тан- тай хамт байна гэж Мядаг хэлэв. -- Тушаал гүйцэтгэ! “гэж |ширүүхэн хэлснээр” Мядаг арга буюу эргэн мөлхөж морнидоо хүрлээ. Мядаг «Над дээр гал- да!» гэж наж хэлэх юм бэ? Дайсныг төөрөлдүү- лэх гэсэн юм болов уу, эсвэл самурайн гарт үхэх- гүй гэж шийдэв үү хэмээн мориндоо ташуур өгехөөс тээнзгэлзэн түр зогстол дайсны нэг офицер Гэлэг- баатарыг буудлаа. Улс те- рийн удирдагчийн маань амь насанд хүрсэн тэр офицерийг Мядаг тонил- гож амжлаа. Долоон са- мурайг устгаад өөрөө амна алдсан улс төрийн уднир- дагчийнхаа шарилыг |Мяь даг, Шагдар нар дайсны (ӨГҮҮЛЛЭГ) Ё Өвөө нь энэ чигээрээ төрч сөч, хойшид ч яна хсөрөө мөнх мэт охий бод- но. ж- Өвөө! »-- Аан... -- Та хүүхэд байсан Уу? Юу хэлээд орхив гэсэн байртай Нацаг гуай чалх нь буусан зозхно өргөж, пулимс цийсэн хонин шар нүдээрээ ачаа ширтэв. Охин өпзөгийн харцнаас гэрэвш! турь муутай савхан хуруугаараа орол- дочо. Миний євзөэ гомлао- гүй байгаа даз7 э---Би хүүхэд байсан. Хүний амьдранын нгамаар өвөө-болсон юм. | Эрийг нас, уулыг цах... гэж өвөөгийн үг.уруулаас нь унаж байна уу гэлтэй эв- дэж ядна. «Хүүхэд байсан гэпэ ээ. Би бас хожим өвөө болох болов уу?». Охин өвөөгөө атгахан зүрхэндээ хайрлана. Ангаахай минь! -- Та хэнийг хэлж байгаа юм бэ? -а Эх орпы эзэн МАайГ..- ча. -- Эх орон байдаг юм бэ? -- Унасан газар, угазж сац-ус... -- Эх орон Өвөө!... Е) -- Дэлхий маань энгүй уудам. Түүний .нөгээхэн хэсэгт манай эх орон бай- даг юм. Хэдэн зууд мян- ган бээр билэ? уух, ИХЗЭ уудам- --4 Навчилтайн гол, Цэнгэл нуур, Мухар ам... эх орон мөн үү? Мөн байлгүй яахав. Эх оронд талд ургасад ганц хайлаас, ширхэг чулуу, атга шороо хүртэл багт- даг юм. Тэгэхээр ой ховч, гэн юу том уу? төр- . Лхамсусэн. Допдогдорж Бадам пар Тункин районы Монд тосгон, Тураны сан- гийн аж ахуйд ажиллаж Тураны байна. сан- гийн аж ахуйн дунд сур- гуулийн алдар суутны бу- ланд БНМАУ-ын баатар Лувсандаржийн Гэлэгбаа- тар, ЗХУ-ын баатар Тун- кийн нутгийн хөвүүн Нам- балын Тулаев нарын хөр- гийг зэрэгцүүлэн тавьж, дурсгалыг нь хүндэтгэдэг нь манай хоёр ард түмний уламжлалт ган бат най- рамдлын нэгэн билэт тэм- дэг болж байдаг юм. Ц. САНЖЖАВ биднээс булзаж авахаар зэвсэг барин довтлой Дай» сан бий. Эх орноав дайс« наас хамгаалах хэрэгтэй, Хэзээд эх нутгаа хамгаялч даг улс чинь цэргүүдх Төд цаг ямагт эх орноо хам гаалж байдаг юм даа! »-« Манай энд байсан цэрэт ах иар уу? Ямар мундаг юм бэ? гээд охин инзэмсэглэнэ. -- Тийм. Тэд одов Ч хамгаалж яваа, -с« Та... »-с Би эх орноё ком- гаалж байсаан. »-- Хэзээ? --« Олоп їжил өнгөрчээ. Би цэрэг байлаа. Халхын голд алба хааж байсан юм. Наранд дуртмал ох орныхоо хил дээр алба хаах бахархалтай Даа.», Цоморлигоо дэлгэх хар- рын яргуй шиг охины нүд Дүрлийн өвөөгийнхээ гүрчч лээт царайг ширтэв. Цэ- рэг ах нар.., Манай гэрт хүртэл эх орны цэрэг байж шүү. Өвөөд улаан таван хошуутай цэрэг мал- гай лав бий дээ... Түүх нийгээ өмсөхөд яадаг юм бол? -- Би харийн дайс- наас газар шороогоо хам» гаалалцаж явлаа,,.. Өвөө, гийнхээ яриаг охин 8м- тархан чагиана», ! Байлдагч - Б. БАТ-ЭРДЭНЭ. | т ї 4-2- “ лолтаа харж болно. голын ахмад дайчдын ( Магпайны нь үрчлээгээр УУЛ тайга, гол шорөн, ( - -- “ ЗУРАГ ДЭЭР: --Сая- хамт. ү:-8 холсон дусал сувдарна. байшин барилга.,: бүгД.. эрхлэгч 1 23-55 СО13 5 “Ож, дашдондов - арт 1) 59115354:46 (ОИПСЛИЙШ НИЙЛМЭЛ 0071-0180 1 ПН102111ШЦ289 23 Та Хасхйнн 4 234 Г ийн 818111 Кбийн: ши !нэрэннаг: мын Хэвлдлийн Моминд тад хэвдэвч 977 3 “ДЭВ ! Бү шЄ Ч 5 ОРОН БУХНИЙ ПРОЛӨТАРИГ НАР. МАХН- ХЭРГИЙН ХЭЗЭЭД “БЭАХЭН у : “ВАЙГТУН1-: 57-7,:1:28 МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Д.СхБААТАВЬ нэРЭмжит /ХМПБ-ын Төв Зөвлөлийн сонин Ца! л 41 ДЭХ ЖИЛДЭЭ. - 2984 ОНЫ НАЙМДУРААР ЛХАГВА 2 (1964) САРЫН 18 | “БИДНИЙ ЯЛАЛТ - -Зовлолт, монголын ах дүү армиуд Халхын гол, япоты түрэмгийлэгчдийг бут цохисны 45 жилийн ойр манай орны ард түмэн аййд пөхдийнхээ хамт ёслол төгөлдөр өргоц тэмдэглэж байна, Торолх зх оронд таань халдвап харийн дайсныг хөөн устгахад амь бие үл кайрлап, цус урсгин ту лалдсан Зөвлөлт, Монголын дайчдын алдар гавьяар өнөөгийн өсвөр үсийлхэн магт дурсап хүндэтгэл байдаг, | Халхын голын байлдаанд ш1 , дивиз кБоман далж гарамгай гавьяа байгуулсаг Дандар, Д. Нян- тайсүрэн нарын ахмад дайчид Ойн өмнөх өдрүүдэд залуучууд, ннонер сурагчидтай уулзалт хийж, ялалт ямар их үнээр олдсоныг хэзээ ч мартахааргүй яруу. сайхап дурсамж: хойч үенйпхэнд үлдэаж байна. ЗХУзын дөрвөн удаагийн баатар, БНМАУ-ын баатар ҮГ, К. 2Кукбр, ЗХУ, БНМАУ-ын баатар И. И. Федюнинский, ЗХУ-ын баатар, танкын хорооны дар, га М. її, Яковлсп нарын зэрэг Зөвлөлтийн алдарт дайчдын зориг баатарлагийн үлгэр жишээ освор үсийнхний маань сэтгэл зүрхэнд мөнх оршиж бай» даг юм. Анд Зовлолтийн дайчин нх тар маань Халхын толд: 3 Эх орон, нйтынхаа толоо Эрх чөлөөт монголын толоо Бид нар самуурайг бут цохилпо... хэмээн дуулж, фронтын тэргүүн шугамд хойч үеийн бидний эрх чолоо, из жаргалын тулд давшиж явлаа, Гитлерийн фашиамыг бут цохнсны 40 жилийн ойг угтаж, ЗХУ-ын Волгоград хотын 22 дугаар дунд сургуулийп, ЗХУ-ын баатар Ф, И. Толбухипы нэ- рэмжиг бүлгэмийн пниоперүүд, БНАГУ-ын Карл Мар тадт мужийн өсвөрийн Тельмапчуудын сапаачилсан соцналист орны пноперүүдийн «Салют, Мир» анцийн гараа энэ оны тандугаар сарын 9-нд Ялалтын балрын өдөр манай орны пионерийн бүх бүлэг, бүлгэмд нэгэн зэрэг эхэлсэн билээ. «Салиот, Мир» аян нь манай орны эвлэлийн тишүүд, пиопср сурагчдын ажил амьдралд өрнөж байгаа Халхын голын 45 жилийн ойд зориулсан «Дурсамж» ну- вааны нэг бүрэлдэхүүн хэсэг болж байгаа юм. Пнонерийн взуслаигуудад Халхын голын ялалтын Т ойд зорнулсан сэдэвт ажил, үдэшлэг зохиож, хүү | хэд бүхний сэтгэл санаанд 45 жилийш тэртээх байл- с -дааны дүр зураг тбдрон бууж байца, | Зовлолт монголын дайчид Халхын голын тулал- дааны талбарт эцсийн үмх талх, балга ус, дайз су- маа хувааж, «Өөрөө үх, нохроо авар» гэсэн арнуй журам, хатуу тангарагтай лвж их ялалтад хүрсэн билээ, Уламжлалт энэ найрамдлыг цэр төртэй үр- гэлжлүүлэхийн тулд манай пнопср сурагчид юуны ” омно сурлага, ходолмор, урлаг Спортын талбарт "шинэ, дээд амагилт гаргах учиртай. Энэ амжилт нь " бидний хамтын ялалтын үргэйлэл, хойчийп сайн ” сайханд хүргэх найдвартай хүлэг болж чадиа. ягС Ц. САНЛОЦНАВ Олон улсын пионерийп «Найрамдал» лагерь дахь Халхын голын БНМАУ-ын Ардын «БИД ДАЙНЫ ТАЛБАРТ НЭГЭН ЭКИПАЖИД, ХӨДӨЛМӨРИЙН ТАЛБАРТ НЭГЭН БРИГАЛАЛ, БАС САНСАРТ НЭГЭН ХӨЛӨГТ ЯВЛАГ АХ 2 ДҮМ НАР ЮМ.» Ї«Б БОЮ-МЫ В ОДНОМ ЭКИПАЖЕ. 8 ТРУЛЕ В ОДНОЙ БРИГАДЕ. ОДНОМ КОРАБЛЕ» А В КОСМОСЕ-8 Их Хурлын ФЧонгол Зовлолтийн прдтүмннй ах дүүгийн най.-рамдал, хамтын ажилла- тааны чухай МАХН-ынТап Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн | дарга, "Тэргүүлэгчдийн лалга Ю.ЦЭДЭНБАЛЫН хэлсэн үгнээс) дын Дурсгалын самбарт пионерүүд цэцэг өргөж байгаа нь баатруу- БНМАУ-ын баатар. Д. гаа нь Няитайсүрэн: ппопер С. БОДООШИЙН авсан су рагчидтай уулзаж бай- фото зураг | - 12-13. Ё:2 1512 Д5ү--27-23 Аихайр: Туршлага Дорподын уудам тал. Халхын гол, Хайлааст ман- хєшөө, тар хот дахь Г. К. Жуковын а-гавс3Д цэцэг өргөлвө Тус | Мөн, Халхын голын ялал- тойрон аяллын төлөөлөгчдийн тын 42 жилийн ойг угтаж уулзалт Сүхбаатарын тал- зйхносон «, мж» байд болов. Уулзалтад БН хэсэг нь цуглуулсан мате- риал, мэдээ сэлтэд тул- гуурлан «Хөшөө ярьж байна» аяллын маршру- лоодож явсан «БТ-7» мар- нийн Танкын хөшөө билээ. Таннын суурнн дээр: «Танкистам Яковлевцая Энэ “-Сүмбэр сум, сангийн хан, Хамар даваа... бол Монгол, Зөвлөлтийн ард түмний ган бат най- рамдлыг ах дүүгийн ёсоор мөнхжүүлсэн тэмцэл, ялал- тын өлгий нутаг. “Халхын голын энэ районд манай хоёр ард түмний мөнхийн найрамдал, жар- галант амьдралын- билэг тэмдэг болсон питернацно- иалч орчин үсийн хотхон- аж ахуй сүндэрлэп босч тал аж: ахуй газар тариалан- гийн нж бүрэн цогцолбор болон хөгжитис байна. Хадхын голд японы мн- литаристуудыг бут ниргэс- ний түүхт ялалтын 45 яш- лийп ойг угтаж Дориод аймгийн Сүмбар сумын 10 жилийн сургуулийн ЗХУ, БНМАУ-ын баатар маршал Г.К.Жуковын нэрэмжит бүлгэмийн пиоперүүд со- пирхолтой шинэ хэлбэрийн ажил олныг зохиож байна. Сүмбэр сумын пноне- рүүд ахмад үеийнхний хувьсгалч, дайчин хөдөл- мөрч уламжлалаас цуцалт- гүй суралцан тэдний бай- гуулсан мөнхийн гавьяаг алдаршуулан хүндэтгэдэг сайхап заншилтай болжээ. «Халхын гол-45» цуваа- гаар тэдний хийн: байгаа сонирхолтой ажлуудын иэг нь «Хөшөө ярьж байна» сэдэвт аялал юм. Энэ аялал нь пнонер баатарчуудыг Монгол, Зөв- лөлтийн ард түмний хувьс галч, дайчин хөдөлмөрч уламжлалаар хүмүүжүүлэх Халхын голын районд ор- ших эх оронч баатруудын хөшөө дурсгал, түүх дом- гийг сурвалжлах, хүндэтгэц хамгаалах, төрсөп нутгийн Хаа ХӨГЖИЛ цэцэглэлтийг сурталчлах зорилготой. «Хөшөө ярьж байна» ялллыг п енерийн бүлэг бүрт зохион явуулдаг бө- гөөд бүлгэмийн зөвлөлийн дэргэдэх 15 хүний бүрэл- дэхүүнтэй пионерийн «Улаан бүч» экнпанс Х2:1:1:7:4 даг, «Улаан бүч» экипанс нь «Эрэн сурвалжлах» /«Удир: дан сурталчлах» гэсэн хоёр хэсэгтэй байнав. «Эрэн сурвалжлах» хэс- гийн шпионерүүд Монгол, Зөвлөлтийн баатарлаг дайч- дын мөнхийн дурсгалд з0- риулсан 90 баатар, М.П. Яковлев, Монголын хил- Чин дайчдын хөшөө, Г.К, Жуковын хөшөө командла. лын байр, И.М. Ремизов | СТ манханд түүний нэртэй өндөрлөг бий), Г.М, "Курпаткины дурсгалын хө шөө зэрэг Халхын голын байлдааны ялалтыц билфг Бодас болсон 30 шахам , дурсгалт газ Халхын голын Ч ЭЛСТ манвхнуудын өргөн талын цуглуулсан байна. : “«Удирдан сурталчлах» тыг бүлэг салаадын хамт олны хүсэлтийг харгалзан хэд хэдэн чиглэлзэр 40- хиож, уг аяллыг өртөөчил сөн маягаар зохион бай- гуулж, энэ үеэр хөшөө дурсгалыг сэргээн засах, арчилж хамгаалах, хүндэт харуулд гарах, цэцэг өр- гөх, уулзалт цуглаан хийх зэргээр ажлаа явуулдаг байна Эх орныхоо эрх чөлөө, тусгаар тогтнолын төлөө шударга дайнд алтан амиа алдсан манай дайчид, хилч- ДИЙВ дурсгалд зориулан Хамар даваанд босгосон дурсгалын хөшөө Ц.ЖАМСРАНГИНН авсан Фото Эцэст нь аяллынхаа Дүнг бүлгийн цуглаанаар хэлэл- цэж, цуглуулсан материал үзэж мэдсэн зүйлээрээ үзэсгэлэн самбар, ханын сонин”гаргаж сурталчилдаг. Энэ аяллыг зохион явуулахад Сүмбэр сумын болон сургуулийн нам. 34- хиргаа олоц иййтийн бай- гууллагаас онцгой анхаарч унаа, аяны хоол хүнс урьд чилан бэлтгэа аялагч пно- нерүүд малчид хөдөлмөрч- ДИЙН Суурь, бригад ферм, тасгаар орж концерт тог- лож пүүдлийпл киногоор үйлчилдэг ажээ. Тус сумын пионерүү- дийн «Хөшөө ярьж байна» сэдэвт ажлын хүндэтгэлийн хэсгээс товч танилцуулья. Хөтдөгч пионер хүндэт- гэлтэйгээр-- Хөшөө тийш очих ардын зам баларсан- гүй. Хөшөө дурсгал хүний хэлээр ярьдаг юм байна. Чимээгүй, хүүхдүүд ээ! «Хөшөө ярьж байна» сон- соцгооё! Баянцагааны нуруу, Эрэлхэг тайкчид-- Яков- левчуудын хөшөө... Энэ үгийг сонсоогүй монгол хүн үгүй ээ... Суурин дээр хүчит танк зогсопо. Энэ бол МэП. Япоплеп түүний багийнхны дурсгалд зорнулсан, 0- победителям над Японцамн в Баянцаганскот сражений 3-5 нюли 1939г» гзк бичсэн байна. Дэргэд вь цэцгийн мандал алаглана. Хөшөөнөөс 10-аад метрийн цаана сүрлэг өндөр ханан хэрэм хоёрыг бостожзэ. Хөшөө өгүүлэх нь: Баян цагааны нуруунд 4 хопог үргэлжилсэн ширүүн тулал дааны тухай та бүхэн мэд- нэ биз-дээ. Энэ тулалдаанд япончууд 2000 хүнзэ ал- Даж--3500 даруй хүнзэ шархдуулж, зэвсэг тєхнн- КиЙн ихээхан . хохирол үзэн, олон тооны цэрэгт. зэвсэг тєхнинээ олалуулсан юм. Түүхэнд «Балянцагаа- НЫ тулалдаан» гэж ал- даршсан уг тулалдааны Дараа Японы самуурай нар Халхын голши элсэн манх ны гүй хонхорт байрлаж, төрол бүрийц нх буугаар малайхантруу таллаж бай- лаа. Монгол Зөвлөлтийн цэргийн командлал -дДайс ныг хонхорт нь устгахаар шийдвэрлэл, явган цэрэг. танкийн давшилт хийв: Га- тэл эхний Дапшилт амиилт Гүй боллоо. Самуурай пар сайтар бэхлэлт хийжээ Эхний дашпилт амжилтгүй болмогц танкийн Х1 брия гадын дарга Михайл Якот лєпв тапктангаа тэргүүн шугаманд гарч дашинлтыг удирдлаа. Мапай танк. яв ган цэргүүд давшилж эхлэв Дайсан ч зай завсаргүй галласаар Монгол, Зэв лөлтийн явган /цоэрги давшилт Удааширч, хориг лон байлдаж байв Үүнийг харсан Михайл Яковлев тайкпаасаа үсрэн бууж. «Нөхөд оо! Бүү саа- тагтун Эх орны толоо урагшаа! Миний хойноос» гэж хашгираад явган ГИЙН атаныг коман даншив. Давшилт амжилт тай боллоо. Тэр хонхроос ЯПОНЫ нэгч самуурайг амьд гаргалгүй эзлэй авсар юм Харамсалтай пь зэрэлхэг танкчин Михайл “Яновле выГг тулалдааны талбараас сүүлд нь оллоо. Түүпий биед Т шарх байслалс, хоёр нь амин газар нь . туссац байжээ. |Ийпхүү зоригт хүү Михайл Яковлеп олон удаагийн тулалдаанд бла- тарлаг- гавьяа. байгуулж Халхын голд эх оронч баатрын ёсоор амь үрэгд- сэн билээ. Үүний дараахан Михайл Яковлевт ЗХУ-ын баатар цол нэхэц шагиа- жээ. Ппонерүүд гүн хүндэт гэлтэй анхааралтаїгаар сонсон, зарим нь тэмдэг лэл хөтөлж сонирхсон зүй лээ асууж байхад нөгөєЄ хэсэг нь ихэд бодол болон зогсоно... Пнонер баатарчууд та бүхэн өөрийн бүлэг бүлгэм дээ Сүмбэр сумын пионе- рүүдийн энэ туршлагаар «Хөшөө ярьж байна» ая- лал зохиож. тэдэнд аахи- дал бичиж, харилцан турш лагаа солилцоорой! МПБ-ын Төв Зөвлөлийн ажилтан Б.Насан-Очир шгийлэгчдийг бут цохисны юм Тус БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийн ойг угтаж нийслэ- лийн 10 жилийн 23 дугаар сургуулийн 25 шпөнсер су- рагч Дархан, Эрдэнэт, Сэлэн- гэ, улагийн чиглэлд тойрон аялалд гарлаа. Д. Саябалхүндэв ахлагч тай тойрон аялалын пвеонср сурагчид хувьсгалын олгий Алтанбулаг, Хиагт хотын түүхийн дурсгалт газар бо дон найрамдлын Дархан, Эр- дэнэт хотын коцналист бү- Ссссссссслснниийн Ч. Болдбаатар, 9-ийн Халхын голд японы мнлнтаристуудыг бут инргэсний 45 жилийн ойг угтаж пионерийн лагерь, хөдөлмөр амрал- тын суслайгуудад Халхын голын районд болсон түүхт тулалдаанд оролцож лдвсан ахмад дайчидтай уулзалт 30- хнож, тэдэнд цахилгаан, нд захидал бичиж баяр хүргэх, «Ахмад үеийн хувьсгалт, дайчин, хөдөлмөрч уламжлалаас суралцья!» уриан дор хүндэтгэлийн шугам шагсаал, цуг- лаан хийх, цэрэг-эх оронч сэдэвт дууны «Улаан цэцэг» наадам явуулах зэрэг олон төрлийн ажнд зохиогдож байна ЗУРАГ ДЭЭР: Пнионерийп лагерьт амарч буй пноне- рүүд ахмад дайчдын дуртгалаас лриулж байгаа нь, М. БОЛДЫН авсан фото Бэхи иЦИЙГГГГГТИ ДАЙЧИН АЛДРЫН МУЗЕЙ Би Баян-Өлгий. аймгийн Бугах сумаас 1982 онд 10 дугаар анги төгсөөд цэргийн албанд ирсэн билээ. Цэр- гийн-алба. хазх хугацаандаа барилгын өрлөг, засал чи- мэглэлийн.. мэргэжил -эзэм- шив. Зөвлөлт, монголын цэ- рзг Халхын голын районд японы түрэмгийлэгчдийг ялс- ны түүхт 45 жилийн ойд ао- рнулац Г. К. Жувовын нэ- рэмжит Сүмбэр сум, сангийн аж ахуйн төвд байгуулж бай- гаа «Дайчин алдрын музей»-п барилга дээр хоёр жил ша- хам ашиллан БНМАУ-ын гавьяат архитекторч Д. Чай- шилжавын зураг төсл байгуулж буй «Дайчин свил рын музей»-н барилга нь ор» чин үеийн уран барилгын шаардлагыг бүрэи хан МХЗЭ-ийн штүчнэг барилга йгууламжийн наг юм. Тус музейн барилга нийт 4 сая гарун төгрөгийн өртөг. бүхий хоёр давхраас бүрэлдэлс бай- на, Нэгдүгээр давхарт 110 хүний суудалтай книпо тац- хам, үйлчилгээ захирган, аж ахуйн өрөө тасалгаатай, Хоёрдугаар давхар нь Хал- хын голый байлдааны. үе шатууд, зөвлөлт, мон дайчдын баатарлаг лтыг илтгэн харуулсан алдрын танхим, бусад үзмэрүүдээс бүрдэнэ. Барилгачин Дайчид бид МХЗЭнйн Төв Хороо, Барилгын Цэргийн удирдах газраас хамтран зарласан соцналист уралдаанд. нөөц бололцоогоо дайчлан ажил лаш, «Дайчин алдрын му” зей»-н барилгыг хугацазнаас нь өмнө чанарын өндөр үзүү” лэлттэй хүлээлгэн өглөдг Энэ уралдаанд амжилттай оролцсон тул намайг МХЗЭ- ийп Төв Хорооны «Цэргийн алдар» алтан медалиар шаг" налаа. Барилгачин дайчид бид Халхын голын баатруу: дын мөнхийн ганьяас дархлах ариун үйлсэд гэр бие оролцсопоо насап турш даа пандигиан дурсаж явах болио. Байлдасч М, НЯМАА 23.22 22828222-0200, ТОЙРОН АЯЛЛЫНХАН байгуулалттай танилцах Ээ Т-гийн «Г» ангийн д 3, «Г» хавь Т. Баясгалан, 8-ын ЗАХ: ангийн сурагч П. Мөнхцэцэг, «А» ангийн сурагч Ц.Батболд на- ижил “9 Халх гол ,-. БНМАУ- дорнодын тал дундуур сэнэ-голын нэр Ссо- ст Монголын дийл- | тэрчилгээ болж, ид бэрх цагт лпопны им- рнализмыгн түрэмгий агын эсрэг, хувьс: ” ололт амжилтаа хам: “сой монгол, зөвлөлтийн ард түмний дайчин хамтын төхөрлөлийн бэлэг тэмдэг Б» болж Сая сая хүний сэт- “-гэл зүрхэнд шингэжээ. з Тэр үсийн Японы тү: “ рэмгий хөтөлборийг самуу: горайн цэрэг дайнчдын нэг “ төлөөлөгч тенерал Г.Танак 1927 оны долдугаар сарын --25--нд Японыьэзэн хаанд өргөн барьсан меморан- думдаа туйлын тодорхой томьёолжээ,.Уг меморан- думд өгүүлэхдээ: --«Бид Хятадыг | байлдан эсэлж авахын тулд эхлээд Ман- жуур, Монголыг байлдан эзлэх ёстой, Дэлхий дахи- ныг байлдан эзлэхийн тулд бид эхлээд Хятадыг байл- Дан эЭзэлїш: "авах ёстой» гээ: өгүүлжээ, Энэ мемо- райдумыг эзэн хаап пь сайшаан хүлээж авч, япО ны нмпериалистуудын цаашдын бүх бодлогын үн дэс болгожээ, 1 : Г 1 Е 3 Ё Гучанд опы эхэар япо- ны “имперпалистууд зэр зансгийн хүчээр Мапжуу- рыг булаан эзэлсний дүнд МӨНХ НАЙРАМДЛЫН “ДУРСГАЛ ! Зөвлөлт, монголын цэг рэг ,Халхын голын районд 3 японы | милнтаристуудыг бут цохисон түүхт ялал: тын дурсгалд зориулсан хөшөөг манай хоёр оршы “барилгачид, урчууд Ха- мар давааны өнгэрт бай- 28 гуулж байна. Хөшөөний СЕо цогцолбор байгуулах ТБ шийдвэрийг 1979 онд “МАХН-ын Төв Хороо, 3Х г УКН-ын Төв Хороо хамт- 2 ран гаргасан юм. БНМАУ- ын гавьяат архитекторч “Д. Чойзкилжав, залуу ар- “хитекторч Ц. Амгалан, ” ЮНЕСНО-гийн . шагналт архитеїторч Л. В. Мисож- нг бид доров хөшөөний хИМбулсорн вураг төсөл дээр. бараг таван жил ажиллав. Хөшөөний -ерөн- ХИЙ өндөр 55 метр 0бо- со гөөд төв хэсэгт мөр зэ- рэгцэн зогсож бунН монгол, "зөвлөлтийн хоёр. дайчны дүрээр ах дүү аринудын нөхөрлөлийг илэрхийлэн харуулсан юм. Хөшөөний хоёр талын хэсэгт зөв- төрийн дор чиглэлд танкчид, “нисэх хүчин, морин цэр 33 тийн эрэмгий дүрээр. їл Ё дүү армиудын байгуулсан ” тандан бууршгүй гавьяаны сүр хүчийг тод томруун /сгасан юм. “Хөшоөөлий Нөгөө талын хэсэгт Ццэи- р хадаг барьсан. мон- 5) малан-мөр зэрэгцэн бос” цаэлгалшлалхаалтагалллил лглллагтатлллаааллалалл ггай. гавьяа ЗулҮсс ЛЭОЛХ стратегийн өр- м түшиц газар бич болгожээ. » Японыг цэргийн ийнхүү хөдөлсөн нь ЗХУ-ын аюул- гүй байдалд бодит аюул бий. болгосон юм. Японы цэрэг дайнчид Зөвлөлт, “Монголын эсрэг тасрчлтгүй өдөөн хатгалга үйлдэх бол- сон нь тийм ОЧыг аюул бий “болсныг бэлээхнээ гэрчлэн харуулж байлаа, Чухамдаа. тэр үед Н.В: Сталнны | хэлсэн: «.Хэр- вээ Япон улс Бүгд Най- рамдах Монгол Ард Улсад халдан түрэмгийлас зүрх- лэн, түүннй тусгаар тогт- нолд заналхийлбэд бид Бүгд Найрамдах Монгал Ард Улсад туслахаас арга- гүй болпо... Бид Бүгд Найрамдах Монгол “Ард Улсад 1921 онд тусалсан шигээ туслах болно» тө- сэн үг дэлхий дахинд цуу- райтсан юм. ЗСБНХУ, БНМАУ-ын засгийн газрын хооронд харилцан. туслах: тухай протоколд 1936 оны гурав- дугаар сарын 12-нд Улаан- баатарт гарын үсэг зурсан юм. Энэ протокол ах ДҮҮ Хоёр ард түмний хувь заяаг улам иягт холбон, империалист түрэмгийлэл- тэй тэмцэх, Алс Дорнодод. онх- тайвныг бэхлсгүүлэх замыг тодорхойлж огсөн юм. Эйпэхүү протоколын дагуу МАХН-ын Төв Хо роо, БНМАУ-ын аасгийн газрын хүсэлтээр Монго- лын нутагт совлөлтийн цэргийн ангиудыг оруулсан юм, Энэ завсар хИлїйц буд- японы милитаристуудыг бут цохих үйлсэд гарам» байгуулсан монголын -бая- тардаг дайчдын . дайчик алдрыг мөнхжүүлэх хэ- | рэгт оролцсондоо зөвлөлт, монголын: “архигекторчид бид хязгааргүй баяртай | байна, ЗСБНХУ-ын төрийн шагпалт, Зөвлөлт .Социа- лист Автопомптт Бүгд Най- зөвлөлт, Л.СЭРЭМЖ Отэдо зөвлөлтийн дорнод ї 1 ї 11! 86:20 ливн олширсоор байлаа, 1936-1938 ИЛД тэхэд япончууд өөрийн булаан авсан Майжшуурын хилзэс зенлөлтийн хил рүү 231 Удаа халдсанаас 35 удаад нь байлдааны том мөргөл- дөөн гарчээ, : 2 8ХУ-ын зсрэг японы цэрэг дайнчид дайсагнасан авшллагаа. үйлдэхийн зэ-. рэгцээ тус Улсыг «Түрэм- гий санаа өвөрлөж байна» гэж Хуурамчаар гүтгэн зэм- лэсээр байлаа. Зөвлөлтийн хилчид: Манжоогийн ХЯ- лийг зөрчиж буй мэт хуу- рамч мэ, тарааж байлаа. »-193 оны долоо-- наймдугаар сард:Хасан нуурын орчимд Японы үйлдсэн түрэмгийлэл юу болж шуртарсан нь шиїїйтэд нлэрхий. билээ, эхдээ японы. цэрзг дайнчдын авсан сургамж тэдэнд тус болсонгүй. Тэд дахин түрэмгий алхам хийж энэ удаад Бүгд Най рамдах Монгол Ард Ул- сын. нутаг руу Халхын го- -лын орчмоор халдан довт- лов. Тэгэхдээ тэд их холын санаа бодол бүхий. толов- лөгөө. өвөрлөн халджээ. ЗХУ-д тэр үед суул бай- сан Японы цэргийн атта- шо бичихдээ: «... Зонлөл- тийн Алс Дориод нь зөв- лөлтийн улс төр, аж үйлдвэ рийн тевөөсөө их ход орш- дог.. Бид энд дор халхад Байгал нуур хүртэл ахих хэрэгтэй байна. |Тэгяс чиг дах юм бол... булаан эзэлсэн Алс Дорнодын Хлэгаарыг эзэнт гүрний эзэмшил газрын цэг хэсэг гэн: Япоп-улс тооцож бол- цо» гэжээ, Иймэрхүү мая- тиїг зөвлөмжийг. Токлод нэн. Ч таашаан хүлээж ан п | | 1 Бид их, бага Баянгийн Ї ууланд аяллаар янж 8 байхдаа буурал, найрсаг ЇЇ зантай: ногэп, бвоөтэй уул- ! залж, онгөрсөц одоо, ирээ- дүйн тухай соний сайхан 1 ярна үүсгэсэн билза ! Тэр. өвөөг Гүржан-- гэ- | дэг бөгөөд ардын армийн Т хошууч цолтой, энгэр дүү- 1 рэн одол медальтай. Одоо 3-эх орны торгон хил дээр Т байсан шигээ монгол ор- эл 24 с Ё | ныхоо үзэсгэлэнт байгаль гол бүсгүйн дүрээр: эх, Ї орчїыг .хамгаалах үүр” эх “орон гэсэн: санааг 9 гийг цэр төртэй. гүйцат- илэрхийллээ. .Дангзэс хоо ЇЇ гэж байна: Гүржав гуай мөлөөс бүтсэн энэ: хөшоөгт Д: эхнэр Цэдэвийн хамт ач хийхэд Мосивагийн 5-т0- 1 параа “Өөөрнїй хүүхдийн моохон: комбипатын” 500: адил-эх оронч, хөдөлмөрч, таруй урчууд. оролцов. 1 үнэнч шударга хүмүүжил- Хийц, технологийн хувьд Ї тэй. болгоход цаг ямагт эїїэхүү |хдшөө сайсрын (| анхаарч тусалж байдаг. аихны хөлгийн -хөшөөтэй П Зи2Й1 ЭдӨрү УЭАРЭД адил: юм. Азид ийм” хэм- 2 2ХАЧртай хүн. эгээд Ч-01 жээний. хөшөө бийхгүд Ї.ДЭЛД- Олон” сошиг зүйл - гэдгийг Энэ ялдамд хэлэх | Мувдй саримаас- өгүүл байна. Халхын” голын бэл: районд нийтийл дайсаг | --01939 оны 6 дугаар сарын тэр цэг одор, Тэн- гэр-газар ялгагдахааргүй хар утаа мапарч, хүчтэй 1 тулалдаан болж байлаа. | Би салааны туслах Занд 1 раабалын хамт Хамар да- | Ваа, төв штабын хооронд холбоо зөөх үүрэгтэй байв. 1 тулалдаан болж дууссан газраар биднийг явж: онгө- | пөхөд амь үрэгдсэн. хүн олон тааралдаж билээ. Тэгтэл бидний. урьдхап рамдах Удтурт Улсын ар- Т талын бөмбөгдсөн. нүхэнд ын зураач 7 А. Н. БУРГАНОВ ... хэ-Зыж,. нэг цэрэг хөдлөх шиг бо- тоЛО8. Очиж харвал гэдэс- ЛЭН САНУУЛЖ И чээ. Юу гэвэл, тэр нь Япо- ны тазар, японы цэргийн удирдах хэсгийнх- ний үзал санаа, төлөвлө- гөөцд яв цав нийцэж бай- лаа. : Халхын голд Японы нмперналистууд монголын цэргийн эсэргүүцлийг да- рах, монголын дорнод ба зүүй хойт нутгуудыг бу- алаан зэзлэх. дараа нь Зөв- дөлт Холбоот Улсын эсрэг байлдааны ажиллагаа үйл- дэхээр зорьж байлаа. Японы номандлал байл даанаа бүтэмжтэй болно гэж баттай итгэж байсан учраас өрнөдийн хэд хз- дэн орны цэргийн атташег ажиглагчаар урьжээ. Дайн болд улс терийн бадлогоо өөр, хүч түрэм- гийдэх хэрэгслээр үргэлж- лүүлсэл нь юм гэсэл Ле- ипний тодорхойлолтод тул- гуурлан бид Халхын го лын дайныг санаандгүй нэг мөргөлдөөн бус, харин Ази болон дэлхий дахиныг ноёрхох гэсэн японы эрх баригчдын империналисл бодлогын үргэлжлэл бол- Сон дайн мөн гэж үзэж байпла. Гэтэл хөрөнгөтний мушгин гуйвуулагчид у дайныг санаандгүй гарсан мөргөлдөөн болгонгүзүүлэх гэж оролдож байна. Энэ дайн Бүгд Найрам- дах “Монгол Ард Улсын хувьд ноцтой сорилт шал- галт болсон юм. Агаар бо- лон газар дээр тулалдаан ид өрнөж байсал 1939 оны наймдугаар сарын тэр өд рүүдэд дайсны талаас ту- лалдаанд 75 мянга хүр- тэл цэрэг, офицер, 500 их буу. 180 гаруй танк, 300 гаруй инсэх опгоц оролцож байлаа, Байлдааны ажил- - нээсээ. дооШ шороонд да рагдчихсан төмөр малгай- Тай орос “цэрэг байлаа. Запдраабал түүнийг гар- гав, Бид түүнд цайнаасаа балгуудлаа Хэдийгээр хэл яриагаа слцохгүй . байсан ч (10 тэр хүн дохиогоор хаёр талын хавирга нь. хүнд гэмтсэнийг бидэнд ойл- гуулсан юм. Зандраабал бид хоёр орос: нөхрөө үүрч, ар талын эмнэлэгт хүргэв. : Түүний хоёр хавирга нь нилэнхүүдээ гэмтсэн учир бид зэлжээр үүрч аваач- сан билээ. Дараа нь 9 дүгээр сард тулалдаан дуусахын үед манай хо- рооны сургагч “Морозов сөвлолтийн ангид зарлал гаргаж цөхрийг маань олж бидэнтэй эргэж уулзуул- сан юм. Орос нөхрийг маапь Петров гэдэг байсан юм. Тэрээр эмнэлэгт сар хэв- тэж эмчлүүлээд гарсан байв. Энэ хугацаанд тэр хурандаа цолтой болсон юм хомээн Гүржав гуай ярьж байна. Гүржав гуай 1989, 1945 оны дайнд оролцож, Зонлолтийн дайчидтай - Монголын дорнод болсон цус а тэр дайн С : хэрхэй шүт ялагдлаар шувтарна гэд- гийг уг ялалт х лсан “билээ. 1939 онд Халхын голд түрэмгийлэгчид тэгж ялагдсан. 1950--1953 онд лон бусад оронд ч импе- риалист лэл мөн тэгж сүйрэн ялагдсан. Гэ- сэн ч түүхэн сургамжийг эс ухаарагч, түүнийг эс харгалзагч улс төрчїш бодлототонгууд энэ дэлхий дээр цөөнгүй байсаар бай- на. Зөвлөлт, монголын ард түмэн, тэрчлэн социалист орпуудыл ард түмэн. дэв- шилт бүх хүн Халхын голын ялалтын 45 жилийц ойг ёслон тэм- дэглэхээр зэхэж буй энэ үед уг ялалтын гүйцэтгэсэн үүрэг. ач холбогдлыг буу- руулахыг эрмэлзэгч хорон- готний болон бусад мушг гин суйвуулагчдын оролд- догыг. илчлэн, түүхийн сургамжийг мартан сохих- гүй сэдгийг тэдэцд ахиц дахин сануулж байна, Г.ПЛОТНИКОВ (Цэг- гийн түүхч--алс дор- нодын судлаач, түүхийн ухааны дэд эрдэмтэн) хаашаа алаааилхавалцуэхул тлатгтлнгтталллааллгллаглнлиилхаалталллгл911111114 113118 011113141243Нх ЭН ИАНАХЛХӨНТЭЧцЭЛ2хи36 ХАЙЧИН 088013й УУЛЗСАН ИННЬ хамтран тулалдаж, хүн бүхпий хүсэн хүлээсэн ялалтын тар өдөр хүртэл эх орондоо сурсан мэдсэн, эрэлхэг зоригоо зориул- сан хүний нэг билээ. Гүр- Жав гуай цааш нь “ярих- даа: -- Дайны хүнд хэцүү өдрүүдэд монгод золлол- тийн дайчид ах дүү болон нохөрлөцгөөж, ох орны минь төлөө. халуун. амь бүлээн цусаа үл хайрлай, тэмцэж. явсан юм. Ах дүүгийн ёсоор тусалж байсан “анд зөвлөлтийп дайчдын ариун сэтгэл, өгөөмөр тусламжийг бид хэзээ ч мартахгүй гэсэн юм. Тийм ээ! Монголын өс- вор үе бидэнд ч ахмад үеийн ариун «холбоогоор гагиагдсан монгол зөвлөл- тийн ард түмний тан бат найрамдалд хэзээд үнэнч байж, Халхын голын дайнд оролцсон зөвлөлтийн мөн- хэд дурсагдах баатарлаг дайчдын гавьяаг хэзээ Ч мартахгүй гэсэн гүн сэтгэг- дэл төрсөн билээ. Нийслэлийн 34 дүгээр сургуулийн 10-ын «А» ангийн сурагч Ж. ГАНЦЭЦЭГ ТҮҮҮҮҮҮГЭГТҮҮҮ! 1114441144414841444441224 132 (144 141144231411:11441111411111:43 11111234 1112411031411114444111130111113111101111 11111 184 цциййй ШИН төрөлхтөн: .. ӨТ ТОГ 11111111: 11011: ШИН ШИНИ гаг эй ини ИШ ицийИнШИШиИИШНИИ.. » “3лшш-“--Ш 9453 54808 ? 1| | Халхын голын” тулал- “дааны . өдрүүдэд | хүүх- “дийн зохиолч (М. Чимэд с«Эх оронч хүү» гэдэг ном бичсэн нь бяцхай ун- “шигчдыг цэрэг-эх оронч “үзлээр хүмүүжүүлэхэд нх Ї Энэ номыг МХЗЭ-ийн "Төв Хорооны сургууль санонерийн хэлтсээс пио- нерүүдэд зориулан өнгөт зурагтайгаар 1940 онд хэвлэн гаргажээ. «Эх оронч хүү»? томыг н голын ялалтын 45 жилийн ойд зориулан да- хни нийтэллээ. Их бууны хоёр бата- рейн баруун зүүн гарт нь. Монголып явган. мори цэргийн ангиуд тус тус : " байрлаж, байлдаанд бэлэн Халх 1олынхон «Бид ялав» Медалиа зүүчихээрээ Бусдаас илүү Сүртэй харагддаг Ханхар цээжтэй Буурал өвөө ! «Халх голынхон» гэж “Бахархан дуудах юм. Яагаад гэвэл Тэд цөмөөрөө Ялалтын төлөө. 3 Тэргүүн шугаманд : Эрс шулуун тэмцлээрээ Хар санаатныг ялж: Эвийн ариун хүчээрээ Харь дайсныг ниргэж . ““болсноор үл барам Хал: хын голын баруун эргийг дайснаас хамгаалах үүр- тийг хүлээсэн байжээ. Энэ нь Монгол загасны баруун үзүүр бөгөөд элс- лэг цагаан талд бут соп» дуул элбэгтэй, өвс ногоо жигдэрч, галуу, шувууд гангапалдаж ганган салхи үлээсэн говь талып ХхО0- рондох газар юм. 1 Өмнө зүгээс хөвөн үүл нүүдэллэн цэргийн ангийн дээгүүр баруун хойш өн- гөрөх нь нийслэл Улаан- баатарт очмоор мэт санаг- дана. Энэ өдөр 1939 опы «08 дугаар сарын нэгэн бө- төөд барагцаалбал дайсан 8--12 километрийн зай. гай хориглолцоод удаагүй байсан ажээ. Их буугийн батарейн дарга "Цогт, хориглосон дайсны хүчийг тагнуулдахын тулд сэргэлэп цовоо пиопер Цэрэндаптийг дуудаж: -- Хориглосон дайсны тол хүнийг тодорхой мэ- дэж, цаг хагасын |ДОТО эргэж: ангидаа мэдэгд гэв. Цэрэндаш бяцхан хөмсгийн дороос алаг нү-- дээ анивхийлэн ннээмсэг- лэж, : -- Дарга аа! Би чадна хэмээн тавхийтал ёслоод явах гэтэл Цогт: 22 Ах, зовлолтийн дайчидтай Мөр : Аугаа найрамдлаа , Мөнхөлж, гагиасан байна «Халх голынхон» гэдэг зэрэгцэн давшиж, пЧ--- туп. Түүхт 10Л Хөшгон “- Дарга аа! Надад гар “буу өгөөч тэхэд: 00-06 Үл н 3 -а Буудаж чаддаг уу. Зоы- ЧУлнаг Аавтайгаа анд явж тарвага зурам алдалгүй буудаж байсан. -- Тийм бол сайн бай- на. Зэвсгийн даргаас буу олгуулья гэсэнд Цэрэнда- ол шийн сэтгэл арав дахин зоригжжээ, "Аих удаа тагнуулын үүргийг гүйцэтгэхээр яваа пионер Цэрэндаш хуучий ногооп комсомол цамцан дээр гар буу зүүсэн. нь үнэхээр зохисон бөгөөд жижпгхэп бие нь өндөр, бутнаас ялгарахгүй нь юунаа гайхалтай билээ. Цэрэндаш явах замдаа ийнхүү: Өлгий. нутгийн алтан “цөцгийдээ Өлгөлвөгч японы самуурайг оруулахгүй “Ардын хүү үүргээ биелүүлж "Ариун хилээ хамгаалж ко чадна. Халдах дайсны гол хүчийг Хаана байгааг олж 2 мэдээд Хайрт байлдагч ! нартайгаа Харгис дайсныг сөнөөн дарна. Гапгай байгалийн гоёхоц салхи Гапцаараа явахад минь хань Галзуу япопы шунахай самуура!! “Цусан зүрхний мипь занг хэмээн дуулж явтал гэнэт түвэргээн сонсдов. Дав- хийн чагиатал, хянамгай, болгоомжтой яв! Чи таг- нуулын үүрэг гүйцэтгэж яваа пгүү. Дайсны шөр- гөн галын цэгт орлоо хэмээн чихэнд нь ХЭН НЭ- гэн хүн шивнэх шиг бол- жээ. “Цэрэндашийн тар- хинд ямар нэгэн | бодол харван оров. Баруун тогц- гийн омнүүр ороож гар- сан зузаан цагаан элсэн мөргөцгийн халгуугаар цааш өнгөрч харваас өвөрт нь өчигдрийн байлдаанд алагдсан самуурайнууд нэг дор бөөгпөрөл, тав зургаан хэсэг газар бай- гаа харагдав, Дээр нь хар “хэрээ сууж байгаа. нь ““Хатан "здригтныг үйлс | байнаМшний Халх гол Улаан бүчтэн Пионер бид ч Ухаарч баясаад Ёслон зогсож байна. Т, БЯМБАРАГЧЛА зэрэглээнд дуниартах Буурал дорнын талаар Үүлэн Цэнхэр “долгиондоо Миний Мэнэпгийп цэнхэр тал шиг Сайхан Дорнын талаар Эхийн цагаан сүү шиг Сувдран, сувдрап: гялалзах Миний Халх гол Түмэн баатрын хөшөөнөөс Холдож чадахгүй “ ЖУуд. цаг- Х Цэрэндашцг энэ үед яах Ч учраа олохгүй, юу боловч. буугаа гаргаяс хоолойд нь. сумаа зэхээд үхлийн цаад талд гарч ийш тийшээ ширтэн байтал баруун та- лаас нь морьтой хоёр хүн алгуурхан, гарч ирээд. морин дээрээс дурандах нь хүүгийн нүдэнд ив ил байл. Нэг нь орог саарал морь- той, мөрөндөө шар цацаг хадсан бөгөөд гар буу сэ лэм зүүжээ. Нөгөө нь ши. жигхэц биетэй, халиун сэлэм байна.Тэр хоёр дайсан Цэрэндашийг чиглэн ирэв. морьтой, зүүсэн Тэрээр яах “учраа олж ядан-байтал анх ажиж харсан цагаан хайрцаг са- наанд нь орж, биеэдалд- лан мөлхөж хайрцагт ороод амыг нь хөмрөн хэг- тэж амжисКээ. Энэхэп хоо- ронд Цэрэлдэш гзр хоёр дайсныг хэрхэн яаж уст- гахыг бодож амжин, цэ- нэгтэй буугаа. бариад хайрцагны өчүүхэн завс- раар харж, амьсгал аван, өөдөө харан хэвтэл: байв Хоёр морьтон хайрцагны дэргэд ирж буугаад, нэ- гэндээ морио “бариулан, дарга нь зүүн гартаа шил- тэй юм барьсаар ихэмсэг заптай алхалж ирээд, хайр- цаг дээр сандайлан хэлт гийДүү суусанд Цэрэлда- сарнайт тэнгэрийг наадуулж Цэлмэг тэнгэрийн хаяа руу мэлмэрэн холдох Мэлмэрэн халх гол мэлмэрэхдээ Алаг зүрхиий судсаар Аялан аялан урсах Миний Халх гол Нийслэлийн ын «А» апгийн сурагч Г. ПҮРЭВДОРЖ Тийм байх ёсгүй “омаманд нь 10 жилийн 28 дугаар сургуулийн 8- болж, бүх : бачимдаж, хэрхэх учраа. олис ядан байвч дайсныг. алья гэдэг бодол төрж,. “яг суудал дороос нь буу- “даад шууд авдраа түл- хэж үсрэн гараад харвал японы їнэгэп том генерал тийчилж байлаа, Морь ба ригч цэрэг цааш зугатах хооронд хойноос нь буу- даад уйнагачихав. Цэрэн- Даш, генералыг морни дээр Чавихыг | оролдовч чадал нэгэпт хүрэхгүй тул хайрцаг дээрээ гене- ралыг арай ядан гаргаж. ирмэг дээр нь тавьж ахнулсаар эмээлийнхээ хойгуур тавиад ганзгаараа даруулж, цулбуураар хөг лийг нь холбож хүлээд, генералын морийг унаж морно хөтлөөд харвасан сум, цойлсоп зээр шиг давхисаар ангидаа ирж, Цогт даргад амьд авчир- сан. генералаа тушаан өг- чээ. Ийнхүү чухал мэдээг генералын авч явсан би- чиг баримтаас олж мэдээд Цогт дарга байлдааныхаа тантикийг зохиожээ. Дайс- ны барууп гар талаас мо- рин цэрэг атакалж дараа нь явган цэргээр хүч нэ- мэгдүүлэн. их. буугаар морпн, явган цэргийн дээ- гүүр давуулан галлах ту" шаал өгөв. , Мапай цэргийн догшин атан ширүүн дайргстад “Хүүхэд бидний өөдөөс Хүйтэн бууны хар ам Харуулж юунд шагайна вэ? оосэн учир жинхэнэ эх оронч “бүрмөсөн устган даржээ. эрэмгий чадамгай пяонер эрэндашийн самбаа 30- ригийн гайхамшит болгоо. Гагцхүү тэмдэглэлтэй нь атаканд ороход оройп гур-. ван цаг 30 минут байсал нь дөрвөн цагт манай цэргийн ангиуд дайсныг СТэр нэгэн | өдөр цэргийн ангиуд японы мо- рин, явган цэргийн 1600 хүнийг устгаж, амьдаар нь 100 гаруйг олзолж үлэмж. хэн зэр зэвсэг агт морьд, буу сум олзолсныг юун өгүүлэх ажаам. : Цогт дарга ангийнхаа жагсаалын өмнө пионер. Цэрэндашийн хамт гарч ирээд хэлсэн нь: -- Эх оронч пионер Цэ- рэндаш тагиуулын үүргээ 5 сайн гүйцэтгэж, японы ди- й. сэл внз цэргийг бут цохиход Ё - 0 ихээхэн үүрэг гүйцэтгэлээ. Ё. ! Энэ өдөр бол 1939 оны 7 дугаар сарын 24 богоод Ц1 энэ өдрийн байлдааны Хак түүх болбоос манай за луучуудын залгамж ха- лаа баатарлаг пионер Цэ-. рэндашийн нэртэй хол- Ё . боотой эрхэм гавьяат үйлс Ё мөн хэмээн халуун баяр хүргэж өгүүлсэнд, цэр“ гүүд алга нижигнүүлэв.. Цэрэндашийн сэтгэлд, тү- мэн баяр, мяпган зориг нэ- мэгджээ, Цэрэндаш. цовоо дуугаар: Ариун хилээ хамгаалах тэдэг Алтан аминаас илүү чухал юм. Ах нар, ах пар та нартаа Агуу ялалтын баяр хүргэе! 3 Зөвлөлт молголын й баатрууддаа- Зүрхний угаас баяр : хүргэе! Зүй бусаар халдсан ЯяПоНЫт | Чандруу болгон устгахад, бэлэн! гэв. Цэргүүд | Цэрэнда- шийг баярын дээдээр хүнд: лэн, гар дээрээ оргөхөд үлээвэр хөгжимд «Бүхий олон багачууд»-ын аллгуу: уул талыг доргион цууг 31 райтуулав, 044 Ч Манай нутагт та буу үүрч” :) Мянган жилдээ ч битгий 0006 Эх дэлхийн ирээдүй болсон Сайн сайха! “үйНЖ л Ё ац ажи. Энхрий. бяцхан үрс бидэн Р ша. 5 Үхлийн аймшигт сум -опу Үнэхээр зүрхэлж чадлаа гтэж үү Хүндэтгэл б зочлох Өөрийп эцэг дилгээ санаж ги Өөдсөн чинээ гартаа цэцэг бариад Өөдөөс чипь гүйж яваа биднийг Өрөвдөхгүд та буудах гэж Үгүй! Тийм байх ёсгүй Үлэмж бузар дайныг та Үзэн ядаж зэвсгээ хаяад “Үрс бидпийгээ тэвэрч ав! Та эхээс төрсөн хүн Таны эх шиг эхээс бид төрсөн - РҮҮ Сар тутам ирж байгаарай - їлис Хэрэв та хүүгээ тэвэрч у “ирвэл С- юм шүү Тэр цагт та тапхилхан үрээ Танилцуулж бидэнтэй . үерхүүлэзрэй. Нэгэн эхийн хүүхдүүд шиг Ч Нэгдэж бид гар гараасаа 4 барилцаар | Наран үүрд мандаг! гэж Найрамдлын дуугаа улцгаана... Нийслэлийн Л дугаар сургуулийн сурагч : . БААТАР Эхчүүд цөм ариуп сэтгэлтэй 2-0-------т сг " Хоёрхон үгийн цаана Бургасан шугуйн дуидуур Энэ дэлхийнхэн цөм тэдний Эрхлэгч 2 1 с «Халх гол шигээ ариухап Мэлтэлзэн. мэлтэлзэп урсах Харийн цэраг ах та Үрс | Ж. ДАШДОНДОГ -0А-01619 с Д, Сүхбаатарын нэрэмшит Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. 220 ИНДЕКС-14140 ум МХЗЭ-ийн төв хоРОО, Д: СҮХБААТАРЫН 2 НЭРЭМЖИТ МЛБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН сонин 1 ДЭХ ЖИЛДЭЭ со “53 (1965) 211984 ОНЫ НАЙМДУГААР САРЫН 24. о 5 НАМ-ЫН ТӨВ. Х0РООНЫ ЗЭЛЖИТ БУС Ч! БҮГД ХУРЛЫН ТУХАЙ. СОНСГОЛ МЭДЭЭ МАХН-ын Төв Х бүгдҮхүрхэїтэвх орооны ээлжит бус УШ он хэрэлдэх” ы 8 дугаар сарын 23-нд Бүгд хурлыг МАХН-ын Төв Хорооны Улс торийц Товчооны даалгавраар МАХН-ын Төв Эчлиээ 268 төрийн Товчооны гишүүн, БН -ын Сайд нарын Зөвлөлий ээ Батмөнх нээв, Хэр удна үгд хурал зохион ба СМ, Йгуулалтын асуудал МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Тов» чооны даалгавраар МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гишүүн, Намын Төп Хорооны нарийн бичгийн дарга нөхөр Д. Мо- домжомц энэ асуудлын талаар үг хэлэв, Бүгд хурал нөхөр Юмжаагийн Цэдэнба- лыг биеийн эрүүл тэйдийн байдлыг яь хар- талсан үзэж, өөрийп нь зөвтөөрснөөр МАХН ын Төв Хорооны Еронхий нарийн бичгийн даргын үүрэгт ажил, МАХН-ын Төв Хороо- ны Улс төрийн Товчооны гишүүнээс чөлөө- оп, Нөхөр Ю. Цэдэнбал Мопгол Ардын Хувьс- галт Нам, социалист төрийг 40 гаруй жилийн турш удирдахдаа БНМАУ-д социализм байг гуулах үйл хэрэгт өөрийн бүхий л оюун бн- лэг авьяас чадвар, хүч чадал, арпин баялаг туршлагаа бүрэн зориулж: нрспийг бүгд ху- рал онцлон тэмдэглэлээ, МАХН-ыг үзэл суртал, зохион байгуулал- тын хувьд бэхжүүлэх, түүний эгнээг нэгтгэн нягтруулах, цэвэр ариун байдлыг нь хангах, нам, ард түмний холбоо, нэгдлийг бататгах, нам, Улсын байгууллагын ажлыг улат бүр боловсропгуй болгох талаар нөхөр Ю.Цэдэн- Оалын явуулсан олон талт үйл ажиллагааг бүгд хурал өндөр үнэлэв, Монголын ард түмний хувьсгалт ололтыг хамгаалах, улс орны батлан хамгаалах хү» чин чадлыг зузайатгахяд иохор Ю.Цэдэнбал их хувь нэшэр оруулсныг бүгд хурал тэм» дэглэв, ” БНМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН БУС ЧУУЛГАН ын Ардын Их Хурлыл дар. 1. нөхөр 5Б. ЭЭЛЖИТ БНМАУ,ын Ардын Их Хурлын арав дахь удаагийн га сонгуулийн ээлжит бус тав- язэв. дугаар чуулгайс 1984 оны наймдугаар сарын 23лы өдөр БНМАУ-ын Ардын Их Хурд хуралдааны танхимд болл Хурлын тэргүүлэгчдийн байралд -манай нам, засгийн удирдагч нөхөр ЭН. Батмөнх, , | Алтапгэрэл, Д. Гомбо. жав, Б. Дэжид, Д. Майдар, Д. Моломжамц, Ц, Намсрай, Т. Рагчаа, Н, їКагварал, С. Лувсангомбо, Г. Адьяа, П. Дамдин, М. Даш нар болон БНМАУ-ын Ардын Их Хур- лын дарга, орлогч дарга нар, БНМАУ.ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга, Тэр: түүлэг гишүүд, БНМАУ-ын айд нарын Зөвлөлийн ор- "логч дарга йарыг гарч ирэ- хэд Ардын Мх Хурлын дДе- нутатууд суудлаасаа босч алга нижигнүүлэп: ташин угтип, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлайг чуулганыг БНМАУ- гын тухай. илтгэл. өөрийн нь Хорооны бичгийн лаар зохих Тус чуулганаар доорхц асуудлыг хэлэлцэв. 1. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дар» 2. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Мандатын комиссын Нөхөр Юмжаагийн дэнбалыг биеийн эрүүл мэн- дийн нь байдлыг харгалзан, зөвшөөрслөөр БНМАУ-ын Ардын Их Хур- лын Тэргүүлэгчдийн даргын үүрэгт ажлаас чөлөөлөх ту- хай саналыг МАХН-ын ерөнхий дарга, Сайд нарын Зөвлөлийн дар- га, депутат похор мөнх БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын /зуулгалд оруулав, БНМАУ-ын Ардын Хурлын чуулган энэ асууд- тогтоол гаргаж санал шиэгтэй батлав. БНМАУ-ын Ардын" Хурлып ТОГТООЛ: Манай социалист эх орны хөгжил цэцэг- лэлтийн найдвартай баталгаа болсон тонгол- зөвлөлтийн ард түмний эвдэршгүй найрамд- лыг бүхий л талаар өргөтгөн гүйл! лэх, БНМАУ ах Дүү соцналист бусад орны хов- рондын хамтын ажиллагааг хөгжүүлэх, олон улсын коммунист, ажилчны хөдөлгөөний зв нэгдлийг бэхжүүлэх болон улс түшнний энх тайван, аюулгүй байдлыг хангах талаар нв- хөр Ю, Цэдэнбалын явуулсан олом жилийн үр бүтээлтэй үйл ажиллагааг бүгд хурал, өн- дөр үнэлэн. ! Нам, ард түмний өмнө нөхөр Юмжаагийн Цэдэнбалын байгуулсан гарамгай гавьяаг тэмдэглэж, бүгд хурал түүнд гүн талархал илэрхийлэн. р Бүгд хурал МАХН-ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн Даргаар нөхөр Жамбын Батмөнхийг санал! эгтэй сонголоо. МАХН-ын Төв Хорооны Ерөнхий иарийн бичгийн дарга нөхөр Ж. Батмөнх бүгд хурал дээр үг хэлэв, Намын Төв Хороо өндөр ит- тэд пайдвар хүлээлгэсэнд чин сэтгэлийн та- лархал илэрхийлж, өөрийн бүхий д хүч, мэд- лэг, туршлагаа нам, ард түмний үйл хэрэгт зориулахаа нөхөр Ж, Батмөнх Намын Төв Хороонд илэрхийлэв. Бүгд хурал МАХН-ын Тов Хорооны ерөн- хий нарийн бичгийн дарга нөхөр Ж. Бат- тонхийн хэлсэн үгэнд хийсэн Дүгнэлт, дов- шүүлсэн зорилтыг бүрэн дүүрэн санал нэг- тэй сайшаап. Бүгд хурал МАХН-ын Тав Хорооны нл- рийн бичгийн дарга Цэрэпдашийн Намсрайг МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчоо- ны гишүүнээр Санал нэгтэй сонгов. МАХН-ын Төв Хорооны бүгд хурал саяах нэгтэй, нэгдэл нягтралтай болж өнгөрөв. Бүгд хурал намып удирдлагын залгамж- лалын асуудлыг нам, ард түнний өмнө хү- лээсэн өндөр хариуцлагын үүднээс шийдвэр- аз в. МАХН-ын Төв Хорооны Бүгд хурал ёж- лаа дуусгав, - Нөхөр: “Юмжаагийн Цэдэнбалыг биеийн эрүүл мэндийн иь байдлыг харгал. зан, өөрийл нь зовшөоөрс- пөор БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дар- гын үүрэгт ажлаас чөлөөл- сүгэй. 23. Нөхөр 10. Цэдэнбал төрийц дээд албан тушаалд ажиллаж байхдаа ардын то- рийг бэхжүүлэх, социалист ардчиллыг хөгжүүлэх, төрийн байгууллагын үйл ажилла. гааг боловсронгуй болгох, улс орныхоо батлан хамгаа- лах хүч чадлыг зузаатган, монголын ард түмний хувьс. талт ололтыг хамгаалах та- лаар асар их ажил хийж, манай төрийн идэвхтэй энх тайванч гадаад бодлогыг боловсруулж хэрэгжүүлэх, аугаа” “их Зөвлөлт Холбоот Улс болон социалист бусад ороптой тогтоосон ах дүү- гийн .нпайрамдал, хамтын ажиллагааг цаашнд хөгжүү лэх, олон улсын тавцанд ма- Их най орны үүрэг роль, нэр дэ Тогсгий. нь Ш нүүрт Алтангэрэл Цэ. "Гов нарийн БНМАУ-ын Ж. Бит- Их бичлийн Мамбын Батмөгх 19209 сны гуравдугаар сарын 10:ид Увс аймгийн Хяргас сумын нутагт малчин ардын гэр бүлд төржээ. 1948 онд МАХН-д гишүү нээр элсчээ. Дээд боловсролтой, с сор, ЖГ. Батмөнх Монгол улсын ях сургууль ЗХУКН-ын Төн Хоросны дэргэдох Нийгмийн ухааны анадемийг төгссен бай- Га Ж. Батмөнхийн ололз жилийн бүтээлч хөдөлмөрийн үйл ажил- яагаа нь нам.улсын ондор мэр- гэшилтэй боловсон хүчин бэлт- гиш, хүмүүшүүлэх үйл хэрэг тэй салшгүй холбоотой юм ЭН. Батмөнх 1951--1967олд Монгол: улсын их сургууль, Багшийн дээд сургуульд багш, МАХН-ын Төв Хорооны дэргэ- дэх Намын дээд сургуульд багш, орлогч захирал, Эдийн засгийн дээд сургуульд орлогч захирал, захирал, 1967 оноос Монгол улсын нх сургуульд орлогч. захирал, | захирлаар ажиллаж байв. Ж. Батмонх 1973 опд МАХ Н-ын Төв Хорооны- аппаратад дэвшиж, Шинжлэх ухаац, бо- ловсролын хэлтсийн эрхлэг- чээр амшиллав, 1974 оны тал- дугаар сараас БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дар- гаар ажиллаж байгаад 1974 онд БНМАУ-ын Ардын Нх Хурлын найм дахь удаагийн сонгуулийн гуравдугаар Чуул- ганаар БНМАУ-ын Сайд на- рын Зөвлөлийн даргаар 10- милогдсон байна. ЇК. Батмөнх 1971 оноосНа- мын: Төв Хорооны орлогч Рүи- шүүн, 1974 оны зургадугаар сараас Намын Төв Хорооны гишүүн, МАХН-ын Төв Хо- рооны Улс Төрийн Товчооны гишүүнээр, БНМАУ-ып Ардын Их урлыг сонгох найм, ес, орав дахь удаагийн совгуулнар дууд, хүртсэн юм, -. МАХН-ын 16 Хорооны ерөнхий чармїїн дара. ЖАМБЫН БАТМӨНХ Ард их Хурлын ту тус солгог, НУ. Батмөнх ва хотод болсон Харилцсл Туслах Зө. йн гишүүн орну Эдийп: аас, гийн дээд ХЭММОЭЭНИЙ ослол- гоонд оролцсон -баййа,!/, Пат- монх ЭЗХТЗ-ийн улаа дараа. гийН чуулганы хурал сд БНМАУ-ын Засгийн газрын төлөөлөгчдийг тэргүүлсэн юм ЯС Боатмонх социллист хэд хэдэн оронд БНМАУ-ын пай, засгийн толөоологчДийг 5) | гүүлшж пайрсгаар гйлчнлс-и байна. Жамбын Батмонх нь моийси яам, торийн шэрт зүтгллүпий нэг бөгөөд нам, ард түмний итгэж даалгасан бүх албан тушаалд ажиллахдаа зохион байгуулах их авьяас чадсар- тай, нимч өндөр зарчистай, марксицам-лепипилмийн сургсаал, пролстарийн интериационалил- мып зарчимд чини. үнвичлэ ха- руулсан юм. Ж. Батмонх БНМАУ-д со- циализмыг байгуулах үйлсэд бүхий л хүч, мэдлэг, туршлагаа зориулж байна. 1 Батмойх монгол-Зовлол- тийн ард түмний ган бат иай- рамдал, ах дүү социалист бусад оронтой тогтоосон иягт хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэн хөг- жүүлэх, улс түмний энх тайлан, аюулгүй байдлыг .бэхшүүлэх үйл хэрэгт их хувь нэмэр оруулж байна. Батмөнх социализм бай- гуулах үйл хэрэгт пам, зх ор» ныхоо өмнө гавьяа байгуулс- ны «учир Сүхбаатарын одон «Алтан гадас» одон, мєдалну- даар шагнагджээ. Жамбын Батмонх Зоевлалт Холбоот Улсын болон соцназ- лист бусад орны дээд шагна- Эв. Депул ар онд Мөоск дийн Часгилн Ц. Намсрай Хөнсгөл сумын нутагт малчин ардын гэр бүлд төржээ. 1962 онд МАХН-ын шүүнд Намсрай 1962 онд град хотын Улсын их гуулийг төгсч, сэтгүүлч мэр- гэшилтай болсон байна. Ч.Эгушэ,хэ сэтгэлд ыг 8УСТЭУ лж гсхы« 2-Овст-лнадож МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гишүүн Цэрэндашийн НАМСРАЙ 1939 3 онд аймгийн Рашаант ги» Ц. Лєнич- сур- элссэн байна. Намсрай «Үнэн» сони- ны газарт болон тус сонитгы аймаг дахь | сурвалтшлагч, «Үнэн» сопин, гийн Мосипа, Бээжинд суух сурвалшлагч, МАХН-ын Тов Корооны зааварлагч ашял хийж байгаад “рватд зааяллат байв. МОНЦАМЭ- зэрэг 1970 МАХН-ын Төв Хо- хэлтсийн эрхлэгчээр Ц. Намсрай МАХН-ын Төв Хорооны 1983 оны УП бүгд хурлаас МАХН-ын Төв Хо- роопы тарнийн бичгийн дар- гаар сонгогджээ. -Ц Намсрай. МАХН-ын ХУГ их хурлаас Намын Тон Хорооны орлогч гишүүн, МАХН-ын ХУП, ХУШ их хурлаас Намын Тов Хорооны гишүүнээр сопгогдсон байна. БИМАУ-ын Ардын Их Хур- лын Депутат, БНМАУ-ын Ардыа Их Хурлын тэргүү- лэгч гишүү юм. МАХН-ын Төв Хорооны зэлшжит бус УШ бүгд хурлаас Ц. Намсрайг МАХН-ын Топ Хорооны Улс төрийн |Топ- чооты гишүүнээр сонгоп 8 Халхын голын районд японы | түрэмгийлэгчдийг ялсны 45 жилийн ойд 20- рнулсан нам, улс, олон нийтийн байгууллага, нийслэлийн хөдөлмөрчид, ззвсэгт хүчний дайчдын төлөөлөгчдийн баярын Ху рал Мопголын Үйлдвэрч- ний Эвлэлийн соёлын төв ордонд болов. 1 Зэвлэлт, Монголын ЦЭ- рэг Халхын голын районд японы түрэмгийлэгчдийт. ялсны түүхт (5 жилийн ойг тохиолдуулан дал- хийп хөдөлмөрчдий114 аугаа их шолоодогч В. И Леппний хөшөө, мэнай нам төрийг үндэслэн бай- гуулагч Д. Сүхбаатар, Х. Чойбалсан нарын бунхан, Зайсан толгой дээрх Зө8- лөлтийн дайчдын дурсга- лын хөшөө, ЗХУ-ып мар- шал Г.К. Жуковын хө- шөөнд МАХН-ын Төп Хо- роо, БНМАУ.ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэг- чид, БНМАУ.ын Сайд нарын Зөвдөл, БНМАУ. ын Батлан Хамгаалах Яам, Нийгмийг аюула хамгаалах Яам, БНМАУ- 295 ХАЛХЫН ГОЛЫН ЯЛАЛТЫН 45 жилийн ойг тэмдэглэн ӨНГӨРҮҮЛСЭН НЬ ын Ардын Ик Хурлын (Тэргүүлэгчдийн дэргэдэх Хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүтгэлтний Хороо, ЗХУ. ын төлөөлөгчид, Зөвлөл. -тийн 8хмад дайчдын Ко8- рооны гэлөөлөгчид, Улаанбаатар дахь дипло. мат төлөөлөгчдийн газар, МЭТНБХ-ны Гүйцэтгэх хороо, АДХ-ын гүйцэтгэх захиргаа, нийслэлийпй Хө- дөлмөрчид, залуучууд. ппонгр сурагчдын тэөлөс. лэгчид пэцэг өргөлөө. Ч Халхын голын “лал- тын ойн баярт оролдсоч армийн генерал Н. М. Трстьяк тэргүүтэй зөв. лөлтийн ТӨЛӨӨЛӨГЧИД, ХУ- рзидаа геверал Н. Н. Аб. рамов тэргүүтэй зэзлэл- тийп ахмад дайчдын Хо- рооны төлөөлөгчид болон зохиолчид, сэтгүүлчдийн төлөөлөгчид Хувьсгалын музей үзэж сонирхов. х Халхын голын нлал- тын 45 жилийн ойн баяр ёслолын ажиллагаанд оролцсон армийн гєперал И. М. Третьян тэргүүтэй ЗХУ-ын толосөлөгчид бо- асн Зөвлөлтийн дайчдын хорооны лөгчнд олон у нєрийдр «Найрамдад» герьт зочлон ахмад Төлөөлөгчдийх, «Найрам, дал» дагерьт хүрэлцэн очиход пшодерүүд баяр хүргэж халууц дотно угт, лаа. Хүндэт зочдод с риулан хүндэтгэлийн шуз гам жагсаад хийв, Ё хо Халхын голын ялал- дэтгэлийн шугам жигсаад дээр зөвлөлт, монголын ппонерүүд, ахмад дайчид, хувьсгазт тэмцлийн ах- мад зүтгэлтний төлөөлоөг, чид ЗХУ-ын дөрвөн удаад, гийн баатар, БНМАУ-ын баатар, цэргийн гарамгай жанжин Г, 14 Жукопын хҮшөөӨөнНД омовхоо погоон шилмүүст цэцгийн эрхи өргөв- Пионерийн хүндээ. лийп шугам жагсасл дээр Халхын голын ялалтын 45 жилийн ойн баярыг тохиолдуулан ахмад үеийнхпээс монголын нийт пнонерүүдэд захиа даал, гавар өгөв. МАНАЙ СУРВАЛЖ, ЛАГЧ Найыдугагэ сарын 16-- 17-ны: өдрүчдэд хүүхэд 24- луучуца. шуд эг: хүн ар- дын “анхаарлыг т їтсан нэн чулаа бас нэг үйл явдал яийслэл Улевнбаатарт бол- ни Энв бол Ази, Далайн орнуудын залуучуулын бүс путгийн уулсалт юм. МХЗ Угийни санаачилгаар ДАЗХ- ноос зохион хийлгэж бай- гаа Азн, далайн орнуудын залуучуудын бүс нутгийн уулзалтад гуч шахам орны залуучууд, оюутны дөч га- руй байгууллага, олон ул- сын таван байгууллагын төлөөлөгчид болон социа- лист орнуудын залуучуу- ДЫН эвлэлийн байгуулла- гын (аочнд төлөөлөгчид оролцов. Бүс нутгийн уул- залтыг МХЗЭ-ийн Төв Хо- нэгдүгээр нарийн ийц дарга Л. Түдэв нээнї, дэлгэрэнгүй үг хэ- дэв. Азис, далайн орнуудын . залуучуудын нутгийн лзалтын( нээлт дээр ДАЗХ-ныг ерөн- хийлөгч Валид Масрн, БХЛКЗЭ-ийн төлөөлөгч” дийн торгүүн, Зөвлөлтийн «Залуучуудын байгуулла- туудын хорооны дарга В. А. Ацсепон иар баяр, хүргэлс үг хэлэп. “дан, Далайн орнуудын ЭНХ ТАЙВАН, АЮУЛГҮИ бүс. цутгийн уулашиа нээлтийн ажиллагаанд МА ХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гишүүн, Намын Төв Хорооны дэр- тэдэх Намын хяпан шалгах хорооны дарга Б. Дэжид МАХН-ын Төв Хорооны хэлтсийн ерхлэгч Ц: Бал» хаансав, хэлтсийн орлогч эрхлэгч Б. Сумьяа. Дэл- хийн энх тайвны зөвлөлийн тэргүүлэгч гишүүн, МЭТ НБХ-ны гүйцэтгэх хороо: ны дарга, Фих тайвныг хамгаалах Монголын хо- рооны дарга Н. Лувсанчүл- сэм. МҮЭ-ийн Төв Зөвлө- лийн дарга Б. Лувсанцэрэн МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Д Дашисамц, Ц. Булптогтох, Ч. Цэрэндулам болон алба- ны бусад хүн оролцлоо. ОЛОН УЛСЫН БАГА ХУРАЛ «Ази, далайн орны за- луучууд энх тайсан, аюул- гүй байдал, хамтын ажил- лагааны төлөө тэмцэлд» сэдэвт олон улсын бага хурал боллоо Тус бага хуралд МХЗЭ- ийн Төв Хороопы изгдү: гээр нарийн бичгийн дарга Л.Түдэв, «Ази, далайн ор- нуудын энх тайван, аюул- гүй байдлыл толво тэмц: лийн чухал асуудлууд», ДАЗХ-ны ерөнхийлөгч Ва- лид Масри «Дайн импе- риализмын .«всрэг хөдөл- гөөиДд залуучууд, оюутны байгууллагый гүйцэтгэх Үүрэг, тэдний нэгдэл илгт- рал, хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх нь» гэсэн илт- тэл тяс тус тавилаа. Тавь- сан илтгэлүүдтэй .холбог- дуулан. бүс уулзалтад оролцонг байгалд залуучууд- оюутны байгууллага, оло улсын байгууллагьицс -олоп АЗИ, ДАЛАЙН ОРНУУДЫН ЗАЛ) БАЙДАЛ, ХАМТЫН /УЧу толбзлогчид үг хэл эл ХЯН-дахины байдал поцтой хурцдаж байгаагийн. гол буруутан пь империаляам, ялангуяа АНУ-ын одоогийн засаг захиргааны түрэмтий үйл ажиллагаа гэж үзэж Аан, Далайн орнуудын аз- 1 луучууд дайн түрэмгийл- лийн эсрэг. улс түмний аюулгүйн байдал, бүх нниЯ- тийн анх тайвны төлөө тэмцлээ улам өргөц цар хүрээтэй өриүүлэхийн чух- лыг онцлон тэмдэглэн Тус бага хурлаас «Азан, Далайн орпуудын залуу- чууд -эпх тайван, аюулгүй байдал. хамтын ажиллагал ны төлөө тэмцэлд» гэсэн төгсголийп баримт бичгийг санал нэгтэй батлан Энэ бага хурал нь Али Халхын голын |ялал: тын 45 жилийн ОЙД 30- риулсан «Энх тайвпы тө: лао» сэдэвт нийслэлийн аалуучуудын цуглаан хүүүхэд залуучуудын «Найрамдал» паркын ёслолын айд боллоо. АЖИЛЛАГААНЫ ТӨЛӨӨ УДЫН БҮС НУТГИЙН УУЛЗАЛТ Далайн орнуудын залуу чЧуудын зих тачван аюул- гүй байдал, хамтын ажил- лагааны төлэө тэмцлнин еөрпөлтийт харуулсан слон улсын чухад үйлд явдал боллоо ЗӨВЛӨЛДӨХ УУЛЗАЛТ Дэлхийн Ардчилсан За- луу" дын Холбооны їН- шүүн, найрамдалт харил- цаатай Ази, Далайн орнуу- дын залуучуудын байгуул дагуудын сөвлөлдөх уул- залт боллоо Зөвлөлдөх уулзалтын нээлт дээр ДАЗХ-ны Асн. Далайн орнуудын комис сын дарга, ДАЗХ-ны дэд ерөнхийлөгч Биной Висвам (Эптэтхэг) илтгэл тавьж хэ- лалцүүлэвн. Зөвлөлдөх уул- Залт дээр МХЗЭ-ийн Төв ЭХ ДЭЛХИЙ ЭНХ АМГАЛАН-Б 5: ааа Цуглаанд оролцогчдоос. иийт залуучуудад хандаяс гаргасан «Энх тайлрпы тө- лӨө»- уриалгыг нийслэ. лийн 10 жилцйн гуравду- гаар Сургуулийн су агт їргг КАР) урагч, МХЗЭ-ийн -ХУПГ-нх хур- лын төлзөлөгч. Хорс«лиа нарийн бичгийн дарга Д. Дашжамнц, Зөвлөл тийн залуучуудын байгуул- лагуудын хорооны Дарга В. А. Аксенов, Дэлхийн залуучууд. оюутны ХП Их наадмын олон улсын бэлт- гад хорооны ажлын түр группын зсзөхнцуулагч наА- рийн бичгийн дарга Жам Нлод Кейнеди нар үг хї- дэв. Бас зөвлөлдөх уулзалтад оролцож байгаа орпуудып төлөөдөгчид үг хэгж, хэ ялэлцсэн асуудлаар саналаа солилЛюо Завлалдөх уулаалтаа баримт бичиг баталл: гаү” гав МАНАЙ ТУСГАЙ С.” ВАЛЖЛАГЧ Н. ДАРИЙМАА АЙГ! лагатан М. ун. Дэлгэрмаа Зураг дээр: «Энх тайв- ны толоо» цуглааны ХхЭ- сэг Мапай сурвалжлагчийн ур- авсан Фото зураг Ни 2-12-2-------0102122-0520-2-20Ц Түрүүч ць 1 цүүрт “күндийг |. ӨВДөржүүлэхэд ” ихээхэн хувь нэмэр оруулсан том. : ” БНМАУ-ын Ардын Их “ Хурал шөхөр Ю. Цэдзнба. "оо олын төр, ард түмпий омно ”о байгуулсан гарамгай гавьяаг “өндөр үнэлж, түүнд гүн та- лархал илэрхийлж: байна гэж тэмдэглэлээ. "Чуулган БНМАУ-ын Ардын "Их Хурлын депутатаар яө- "хөц Солгогдсог БНМАУ-ын шдрдын Их Хурлын дєпута БАЯРЫН с Залуучуудын хэвлэлийн 60 жилийн ойд банрыт ху- рал МҮЭ-ийн Соё. дын төв ордонд болов. МХЗЭ- ийн Төв Хорооны нэгдүгээр “ шарийн бичгийн дарга Л. Тү- дэв товч үг хэлж (баярын ” курлыг нээв. МАХН-ын Төв Хорооноос 2 «Залуучуудын үнэн» сонин, ” аВалуу үе» сэтгүүлийн газарт " ирүүлсэн (баярын бичгийг -ын Төв Хорооны Угс торийн | Товчооны гишүүн, Намып Төв Хорооны илрийт бичгийн дарга Ц,. Намсрай ? тус хурал дээр уншиж гар- 7 дууллаа. 25. Залуучуудын хэвлэлийн “60 жилийш ойд зорпулсан бапрын хурлыг илтгэлийг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны тов. чооны орлогч гишүүп, залуу. чуудын хэвлэлийн нэгдсэн ре» дахцийл ерөнхий эрхлэгч Д. Нямаа хийл. «Залуучуудын үнэн», 4Валуу үе» сэтгүүл жэклэгдэН | гарсан айхныхла өдгөөс эхлэн, манай залуу» ”о чуххын дотяын ивхөр, мэр- гэн зөвлөгч, халамжлап хү» гмүүжүүлэгч, социалисг бай» гуулалтын үе шат бүхэнд залту үсийг МАХН-ын үйл то хэрэг, пролетарийн иптерна- “ипочалилмын зарчимыд чин мпонч, шинэ чийгмийг идэвх» тэй гардан байгуулагчид Дөчин таван жилийн тэр- тэз Халхын голын районд японы түрэмгийдэгчдийг бут- инргэсэн Зөвлөлт монголын дайчдын шөнх алдрын 3а- маар манай залуу үеийлхний төлөөлөгчид аллаад | ирлээ. Халхын голын нлалтын 42 жилийн ойд зориулсан Моп- гол Зөвлөлтийн залуучуудын Х тойрон аялал чуулга уул- лтад Халхын голын «Дур- » аянд шалгарсан ах Эгч нарынхаа хамт пнопср сурагчдын толөвлогчид оролп- соп билээ. Тойрон аялал чуулга уул. залтад Зөвлөлт, | Монголын 1 ахлад үенїш, төлөөлөгчид оролцож, залуу үенйнхэнд өөрсдийн туулж: ирсэн дай- чин замналаасаа ярьж явлаа. Халхын голын тулалдаан болон Аугаа нх эх орны дайнд лцож явсан их бууны ЭРГИЙН маршал ЗХУ- ын социалист ходолморийн П. М. Кулешов, ЗХУ- ын баатар В.П.Лыэни, А. П. Булычев, П. Т. Агасп, П. Д- Егороп, Н: П. Селивпиор, Халх голын дайчид, БНМАУ- ын: баатар, Л. Дандар, Д. Иянтайсүрэн, С. Томарбаа- р, Н. Я(йамбаа пнарыл дур- яарна тойроп аялагч учуулын сонирхлыг та- ад. Хурлын чуулганы гааг БНМАУ-ын Ардын Их НМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН ЭЭЛЖИТ “БУС ЧУУЛГАН туудын бүрэн гасан тухай Мандатын миссын дарга, хор гэдийг хэлэлцэж, /Депута- тын бүрэл эрхийг зөвшөөрөх тухай БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын тогтоолыг депута« тууд сапал нэгтэй батлав. эрхийг шале« но депутат пөе Г. Дарамбазарын илт. БНМАУ-ын Ардын Их ажиллаа Хурлын дарга нөхөр Б. Алтангэрэл товч үг хэлш а хаав. ХУРАЛ болгоп хүмүүжүүлэх хэрэгт Вх хувь нэмэр оруулж, МХЗЭ. ийн амьдрал, түүпий яруу алдарт түүхэн аазмналын оц дарааллын бичиг болж оир- лээ гож Д. Нямаа илтгэлдээ тэмдэглэлээ. БХЛКЗЭ-пйн Төв Хорооны товчооты гишүүн, «Комсо- мольскал правда» сонипы ерөнхий эрхлэгч Г. Н. Селев- нев, ГЧЭЭ-ийн төв хэвлэл «Юпге Вельт» сонины хэлт- сийп эрхлэгч Петр Гут Шиндт мар баярын хуралд оролцож, нөхөр Г. ОН. Селезпев баяр хүргэж үг хэллээ. Тэр млпай азлуучуудын хэзлэлүүдийн хамтын ажиллагаа байнга өсөн бохжиж байгааг цохоп тэмдэглэв. влсыж Төв Хороопы нпа- рийн бичгийпн дарга Г. Адьяа БНМАУ-ын Сайх нарын үнэ лолийн орлогч дарга Д. Цэ- вогмид, МАХН-ыл Төв Хороо- НЫ кэлтсийн эрхлэгч Ч. Тү- мэндэлгэр, Г..Чипгэл, Улсыг 04тлан хамгаалахад туслах чийгэмлэгийн төв зойлөлийн дарга, 8ХУ, БНМАУ-ын бая- тар, У-ын сансрын ны- сэгч хошууч генерал ЖК. Гүр- рагчаа, МХВЭ-ийн Төв Хороо- пы нарийн бичгийн дарга мар, албаны бусад хүн, хот, хөдөөний олон зууя уншигч баярын хуралд оролцов. Харийц түрэмгийлэгчдийн эсрэг эрэлхэгээр тэмцэж пмь үрэгдсэн Зөвлөлт, Монголын шилдэг дайчдын хөшөөнд цэцэг оргөх Єслол олонтаа болис тойроп аялагчид баалт- руудышн гэтээй дурсгалыг хүн- дэтгэж явлаа. Улаанбаатарт Зөвлөлтийн дайчдын хөшөө, Домогт жан- жин Г. К. Жуковын хөшөө, Өндөрхаанд ЗХУ-ын баатар эрэлхэг танкчин М. С. Ано- шин, А. И. Кяселевь шарын хөшөө, Чойбалсанд Зоөвлол- тийн инсэгчдийн болон тон- гол.дайчдын хөшөө, Халхын голд Зөвлөлтийн ерзи баат- рын хөшоө, монголын ардын арии, хилийн цэргийн дайч- дын дурсгалд зориулсан хө- шөө, .Зойлолтийн алдарт танкчид -- Явонлевчуудын хөшөө, Хамар даваанд сү!н- дэрлэн боссон зөвлөлт мон- голын дайчдын дурсгалын сүрлэг хошоонд тонроп ал- лагчид цэцэг өргөц баатруу- дын мөнхийн ариун үйлсийг дурсан хүндэтгэсэн юм. Ялангуяа Монгбл, Зовлол- тийн хамтын тэмцлийг тод толруун дүрслэн илэрхийл- сэн тавнн таван метр өндөр сүрлэг зэсэн эрдэнийн ко. шеонд манай нам засгийн удирдагчдын хамт цэцэг өр- төсөн дурсгалт өдрийг той- рон аялагчид хэзээ ч мар- тахгүй. Халхын голд тулалдаж ань үрэгдсэн нзр иь тодроо- гүй базтрууд МХЗЭ, Номсо- шолын гишүүдэд зориулсан дурсгалын опдөрлоөг нзэх ёслол болсон билээ. Тойрон аяллын одрүүлэд аймаг, хотын ХЗЭ-ийл бай- гууллагуудын «Дурсамж» үзэсгэлэн, ДЗО-ны ХП нх Хайрт пиоперүүд зэ! Өсвөрийн . Сүхбаатар. чууд аа! Зөвлөлт, Монголын цэ. рэг Халхын голын районд японы түрэмгийлэгчдийг ялсны түүхт 45 жилийн ойг манай орны ард түмэн, ахмад үе бид улаан бүчтэн пионер сурагчид, өсвөр үенйнхнийхээ хамт интср.. националч ялалтын том баяр болгон, ёслол төгөл- дөр тэмдэглэж байна. Яруу алдарт ялалтын “ ЭэРэхүү баярыг тохиолдуу- лан єєсзөрийн Сүхбаатар. чууд та нартаа манай зол жаргалант амьдрал, Мон. голын ард түмний згпх чөлөө тусгаар тогтнолыг хамгаалан бататгахад га- рамгай ганьяа байгуулшн, нийтийн дайсны эзсраг ха- тан зориг гаргаж, баатар. лагаар тэмцэж явсан ахмад үенинхиээ төлөөлж чин сэтгэлийн халуун баяр хүр- гэе Халхын голын ялалтын 15 шилийн ойн баяр нь Монголын ард түмний ний. там, улс тдрийц амьдралд болоп БНМАУ, ЗХУ-ын ах дүүгийн харилцаа дайчин хамтын ажиллагал, манай хоёр орны ард түмний мөт.. хийн ган бат найрамдлын түүхэнд томоохоү үйл яв. дад болж. найрамдал. їе. Хөрлөлийн түүхийг бас нэгэн шнна хуудсаар бая- жуулж байна. Нам ард түмнийхээ үйл хэрэг. Аугаа, их Депии анмшиггүй чни .соригт Сүхбаатар нарын гэрээс. лэлд үнэнч социалист мопголын жавхлант” холч МӨНХ АЛДРЫН ЗАМААР наадамд зориудсан цуглаан (Бага нуур) «Улаан цэцэг, наадам тєхннк спортын үзүүлэх тоглолт, «Цэнхэр долгио» усан спортын баяр, галын наадам зэрэг олон арга хэмжээ зохиогдож, Халхын голын тулалдааны дурсгалт газруудыг үзэх, Сүмбэрт байгуулагдсан дай- чин алдрын зузейн нээлтэд оролцох зэрэг сэтгэлд үл мартагдах олон үйл авдал болсон билээ. Чойбалсан хотод «Залуу үеийг цэрог-эх оронч үзлсэр хүмүүжүүлье» сэдэвт МХЗЭ, БХЛКЗЭ-ийн төлөөлөгчдийн хантарсан семинар болж, ажлын арга туршлагаа ха рилцан солилцсон нь чухал ач холбогдолтой болсоц юм. Семнпиарт МХЗЭ-нйн Төв Хорооны хоёрдугаар царийн бичгийн дарга Ж. Бадраа «Залуучуудыг цэрэг -- эх оронч, интериацноналч үз- лээр хүмүүхгүүлэхэд Халхын голын ллдалтын түүхэн ач холбогдол», БХЛКЗЭ-ийн төлөөлөгчдийн тэргүүн, Зав- лолт Казахстаны ЛКЗЗ-ийн Төв Хорооны хоёрдугаар на- рийн бичгийн дарга С. А. Дьячснко «Залуучуудыг цо- рзг эх оронч үзлээр хүмүү- жүүлэх, тэднийг Зөвлөлтийн арин, тэигнсийц цэргийн флотын эгпэзнд алба хаахад бэлтгэх талаар Колсомолын байгууллагуудаас зохиох ажид» гэсэн илтгэл ташив, Сёиппарт оролцогчдоос за- луу үеийихний цэрэг эх оронч хүмүүжлийг телепшүү- лэх талаар зөвлөж: гарга, Улаанбаатарт болсон Аан, далайа орнуудын залуучуу- дын бүс нутгийн уулзалтад оролцогчдод баярын цасил- ХАЛХЫН ГОЛЫН ЯЛАЛТЫН 45 ЖИЛИЙН ОЙГ. ТОХИОЛДУУЛАН АХМАД ҮЕИЙНХНЭЭС МОНГОЛЫН НИЙ: ИинОНЕРҮҮДЭД ӨГСӨН ЗАХИА ДААЛГАВАР, үе-хайрт инөнерүүдээрээ ахмад үеийнхэн бид бахар- хаж, өндөр их итгэд найд. гвар хүлээлгэж байдаг юм. МАХН-ын үйл хэрэг, Монгол-Зөвлөлтийн ард түмний ган бат найрамдад пролетарийн нчтерналло. налнаймын зарчимд чин үнэнч байж, ахмад үеийнх. ний хувьсгалч, дайчин. хө- дөлмөрч баатарлаг уламж.. лалаас цуцалтгүй сурал. цан. Д. Сүхбаатарын нэрэм- жит Монголын пионерийн байгууллагынхаа аздарт 60 жилийн ойг сурлага, хөдөлмөр, урлаг, спорт олон нийтийн ажлын өндөр амжилтаар угтахыг хүриа- дан хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүтгэлтэн ахмад үеийнхэн Бид манай зз жаргалант нрээдүй-гсвэ рийн нийт пнонерүүдэд са. хиа даалгавар өгч бай"а. Пионерүүд эз! -- Монгол, зөвлөлтийн ард түмний ариун цусаар гаг- нагдсач монгол, зөвлөл- тийн ган бат найрамдлыг нүдний цөцгий мэт хайр- дан" хамгаалж. бүхий л талаар бэхжүүлцгээе ! -- Пионер бүр гол хөдөл мөр болсон сурлагадаа шамдан сур эрдэм мэдлэгийн эх булаг болсон номтой байнта нохорлолж төрөл бүрийн шип эх ухааны гүн бат эдлэгнїч угэмшицгээж ! Орчин үеийн шинжлэх Ухаан тєхникийн шилдэт ололт, зөвлөлтийн болон дэлхийн соёл, урлагийн он сангаас суралцах оньсон түлхүүр лсон их Ленн- гаан илгээсэн юсч Чойбалсан хотын нэдрийн талбайд зургааа змлнган хүн оролцсон Монгол, Зөвлөл- тийн залуучуудын заннфес- таци боллоо Мантрестацийг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны хоёрдугаар иа- рийн бичгийн дарга Ж. Бад раа цээж, Лениний кочсос0- лын төлөөлөгчдийн тэргүүй С. А. Дьятченко, ЗХУ-ын баатар В. П. Лызин, БИМАУ- ын байтар С.Төмөрбаатар, дугаар ангийн салбарын ХЗЭ-ийн хорооны нарийн бичгийп дарта Т. Жанчивдор:н танай социаляст бүтээн бай- гуулалтад гар бие оролцол: буй Зөвлөлтийн П трестийл ажилчин кочсомолын гипгүүн Лидип Пленнцина пар үг хэдлс даппы аюул занолыг эсэр- гүүцэж, энх тайвны хүслээ Л Ж МХЗЭ, комсомолын дэд зориулж: Халхын гишүү- голд Нэр нь тодроогүй баатрууд лэцгээе ! зэлаэгдүүрлээг ер нь аж ахуйч арвич хямгач. социалист емчийн эс ширхэг бүрийг нүдлэн хамгаалагч байна» гэсэц пионерийн чин эр» мэлзлээ алхам тутамдаа ширхэгчлэн биелүүлцгээе( --Пианер бүр дүү нараа. асардаг. ахмад хүмүүснйр нийтийг сэргэлэн цовоо сан чанар, цэвэрч нямбай соёдч бо. ловсоя байдлыг биедзэ шингээж, Фёс суртахуун, гоо зүйн өндөр соёлтой иртэл болон хүмүүжицгээе | --Пниопер бүр ахмад үеийнхээ хувьсгалч дайчин хөдөлмөрч уламжлалаж байнга суралцаж, ЗХУ,ах дүү социалист бусад орны болон дэлхийн дэвшилтэт хөдөлмөрчдийн хүүхэд,бах гачуудтай найрамдал, ие- хөрлөлөө улам бэхжүүлж, өсвөрийн ленинчүүд, Леий» ший Бүх Холбоотын пїнопе- рийн байгууллага. ах дүү орнуудын хүүхдийн бай. сууллагын баялаг туршла. гаас байнга эзамшнцгээе! Пиопеүүд ээ! МАХН-ын үйл хэргийн хэзээд бэлхэү байг- АХМАД ҮЕИЙН төлөөлөгчид Улаанбаатар хот. 1984 оны паймдугаар сарын 49. цогтой шлэрхийдсан (билээ. Манифестаци дээр ЗХУ, БИН МАУ-ын баатар, саясрын анхны инсэгч Ї. Гүррагчаа сансарт мандит- пан авч явсан Халхын голын хөрс шороопы дазж бүх их бууны хонгиог Халх голын баатруудад хүндэтгэлтэйгэ! гардуулсан билээ. Түүн дээр: Халхын голын ариун шор: Хамтын тэмцлийн мөнхийн Дурсг Алсын сансарт хүрсэн шо, Ахан дүүсийл найрамдлын билэтдэл гэж бичжээ, Ийнхүү Мопгол, СЗовлра- лтийп залуучуудын Х Гун дог аллал, хамтын тэмцлийн Їдө- тогт нутгаар амжилттай болж, залуучуул, пцопер су- рагчдыг цэрэг--эх орошч ив- теринацнопалч үзлээр хүмүү жүүлэхэд чухал ач холбог- долтой үйл явдал боллоо. МАНАЙ ТУСГАЙ СУР- ВАЛЖЛАГЧ тонголын босгосон дурсгалын өндөрлөг | М. БУЯНДЭЛГЭРИЙН | авсан фото зураг ж--1 ” Индекс-14140 “Захидал, Вахидал Өдөр болгон төр хэдэн арван захидал хүлээ! 418- на. Эх ориы онцог булан бүхнээс түүнд ирнэ. Гаа- рын зураг дээр хараахан тэмдэглэгдэж амжаагүн шинэ сууринаас ч, хилийн чанад дахь том хотоос Ч олон аахидал ирнэ, Захи- “дал задлахад хамт ажил- ладаг залуу гавшгайчиох- дийнхоо тухай бичсэн байх буюу эсвэл сүргийн бэл- чээр, үйлдвэрийн цехэд бичсэн анхиыхаа шүлгийг Дотночлон илгээсэн байпа Залуу хүн хамгийн сайн найздаа хэлэх үгээ гагц- хүү «Залуучуудын үйэнэ- Д гэж хаяглан бичиж бай- “ца, Залуучууд тийнхүү 09- рийн сониноо сайн похор, Дотно зөвлөгч гэн, үздэг билээ ? 1924 опы 8 дугаар сар- ын 26. Энэ өдөр -залуу. чуудын сопип.. «Манай үнэн»... нэртэйгээр торой гарчээ. Айнхиыхаа дугаа- раас эхлэн залуур ч мэр- гэн памынхаа яруу дуучин иь болж, шипэ нийгмийн бүтээп байгуулалтын тал- барт залуучуудыг ямагт ЦОР түү “ЗАЛУУЧУУ, уриалан дуудаж сурган хү- мүүжүүлсээр ирсэн Дай- чин. замиалтай билээ. 1924 онд 10 дугаар 400 хувиар хэвлэгдэн гарч бай- сан бол эдүгээ 60 жилийн ойнхоо босгон дээр жилд 444 дугаар 98 мянган хувийр | хэвлэгдэн гарч байна. Их зохиолч Д. На- цагдорж «Залуучуудын үнэн» сониныг «..улсын таван жилийн төлөвлөгөөг хэрэг дээр гүйцэтгэхэд туслан, нийгэм журмын ёсыг сайжруулахад С3- лүүр болжээ» гэж 1930 онд. үнэлэн бичнээ. Тэр чиг бодлогыг одоо хүртэл үргэлжлүүлсээр байна. Анс үйлдвэрийн шцомбни- пат, нэгдэлжих хөдөлгөөн атар, их барилга Эрдэнэт аэрэг бүтээн байгуулал- тын талбарт залуучуудыг уриалан дуудаж, гавшгай хөдөлгөөнийг өрпүүлэхэд тус сонин хамтын суртал гөвтрүүлэгч, зохион .бай- гуулагчийн үүргээ нэр тор- тэй гүйцэтгэсэн билээ. «Залуучуудын үнэн» зих ходолморийн талбарт төдийгүй, дайн тулалдааны фронтод ч аалуучуудын дотпын нөхөр боЛл: явлаа хөн! хилинндид 10РНу 0 27 О 2: ЫЖэ со 5| с Ё ж .Уэ)2 5 3 к2 УУдагулалн цэцэг лААО”” “Халхын -голыц . ялилтын 45 шилийн ойд зориулан МХЗЭ-ийн Төв Хороо, БН МАУ-ын Хүүхдийн төлөө фондын Төв комисс, Соёлин Яат, Ардын армийн улс то. рийн газар, Монголын хөгж. мийн зохиолчдын эвлэлийн хорооноос эрхлэп гурван үс шаттайгаар зохион явуулсан цэрэг--эх оронч сэдэвт дууЧы «Улаан цэцэг» найд. мын балрын концерт хүүхэд залуучуудын «Найрамдал» паркийн єтадионд боллоо. МХЗЭ-ийн Төв. Хорооны нарийн бичгийн дарга Ц, Булитогтох энэ. ийадмыг ашиллагааг нээл: үг хэлэв, Зөвлөлт, монголын цэрэг Холхын голын районд ялоны түрэмгийлэгчдниг бутцохиж түүхэн нлалт байгуулсны ойд зориулсан манай айлуу "үе, пиопер сурагчдын цэ- рэг--эх оронч содэпт дууны «Улаап цэцэг» наадамд Олон улсын ииоперийн «Найрам. дал», -ны харьяа цз- рэг-- спортын «Дөл» лагерь зэрэг Улаанбаатар хот орч- шын 10 пионерийн лагерь, зусланд амирч байгаа пионер сурагчид оролцсон юм. «Энх тайван», «Найрамдал» «Дружбае, «Халхын голын ялалтын 45 жил» зэрэг лоо. зон уриа, плакат, өнгө өн тийн туузаар чнмсэн «Най. рамдал» паркийн стадиан үзэгчдээр дүүрэн байв, Наадамд Өролцогчид энх тайван, найрамдал, нөхөрлөл цэрэг--эх оронч сэдэвт о00- рийн орны болон зөвлол- тийн дуу дуулж, бүжиглэн төрөл бүрийн үзүүлэх тог. лолт хийж сонирхууллал, - Олоп улсын иионерийн «Найрамдал» лагерийн ино. нерүүд нийтээрээ дуулж, бүжиглэн «Найрамдал», «Халх гол45» гэсэн үг бү. тээт үзэгч олны талархал хүлээлээ, Моп НАХЯны харьяа «Дол» лагерийн пионер су- рагчдын тоглолт сонпрхол- той болов. Тэд «Ялалтын ““ЗДЛУУЧУУДЫН САЙН НӨХӨР Өөрийнхээ хуудсанд ИМС- гэгч Ч. Шагдарсүрэн, хил- чин Х. Дамба, салаан дар- га В. рав нарын эрэл- хэг дайчдыг тодруулан гар- гаж. БНМАУ-ын баатар болгоход тус сонины гүй цэтгэсэн үүрэг их юм. Эрхлэгч Дамдинжав, ажил- тан Бүргэлдэй, | бичигч Бялзуухай Цэрэн нарын баатарлаг үйлстнүүд Ч тус- сопиноор өсч хүмүүжсэн сэтгүүлчид билээ. Сонины хуудсанд аихиыхаа амжилтаар у!- шигчидтайгаа золгосой малчин, ажилчин залуус, аихныхаа бүтээлийг нийт- лүүлсэп уран бүтээлчид хэдэн пуугаар бий. Тэдний дундаас хөдөлмөрийн баа- тар төрийн шагиалт, гавь- яатнууд төрөн гарч, «За- луучуудын үнэн» сонипы хуудаснаас би төрсөн гэж бахархан хэлдэг билээ. 1980 олпд «Номсомольс- ная пранда» сонцны тусгай сурвалжлагч ирж, тус С0- пины дурсгалын тугийг «Залуучуудын үнэн»-д гардуулж байсан юм Сур- валлслагч тэмдэглэлийн но- мондао бичихдээ. «Залуучуудын үнэн» С0- нипд эрхлэгч Ядамсүрэн, -сомольсная- правда» түүний туслагч Германаас ирээд Удай оюутан На- цаг (Иїх Нацагдорж болов уу. 1К-Д.) хоёр ажиллана. рван ,мянганхувь Хэвлэг- дэл, байна. Идэвхтэн сур- валжлагчгүй ажээ» гэлсээЭ. Эдүгээ редакцид мэргэ- исил ззэмшсэн хориод сэт- гүүлч ажиллаж, инлдээ дөрвөн мянга шахам захи- дал идэвхтэн | бичнгчдээс хүлээн авч, аймаг бүхэнд идэвхтэн сурвалжлагч- дын хэсэг ажиллаж бай- на. Манай оронд «Ком- сони- ны сурваласлах тункт нэг- дэн ажиллаж, монголын залуу үеийнхний ажил амьдралаас зөвлөлтийн залуучуудын хүртээл бол- гон сурталчилж байна. «Залуучуудын үнэн» С0- инноос уншигчдынхаа дунд орж, социалист уралдаа- ныг зохиоц байгуулж, та- ван їилийн залуу гавш- гайчдыг сурталчлах зорил- гоор зохиодог «Уншигч редакцийн уулзалт» уламжлалт ажил болжээ. «Залуу үе» сэтгүүл 1923 нэрээр онд «Манай зам» уишигчтайгаа мэндэлж, «Залуучуудын үнэн» Со- ян- нинтой мор зэрэгцэн «УЛЬАН ШЭДЭГ,. ШШДН өдөр» дуу дуулж, цэрэг--эх орны сэдэлт бүжиг бүжиж, царэг-спортын буухиа тог- лолт үзүүлж, тогсголд нь ёслолын буудлага хийв. Олон улан азоцгрилц «Н.Ирамдало лагерийн бү1- гэмийн зөвлөлтийн "Дарга, Дархан хотын 10"-эенлийн нэгдүгээр сургуулийн ӨЭийн «Д» ангийп сурагч Д. Ранп- цэндорї: -- Ппонер бидэнд цэрэг- эх оронч хүмүүжил олгоход тус наадам нхээхэн ач хол- богдолтой арга хэмжээ. бол- лоо. Бид цэрэг эх оронч сэдэвт олон дууг сурлад азог- сохгүй эх орныхоо төлөө баа- тарлагаар тэмцэж: явсан ах- мад үеийнхний амьдрал, тэм- цэл, түүх намтрыг уншиж, судлан мэдэж ашсан том. Ма- най лагерийн пионерүүд энэ ажилд идэвхтэй оролцсон. Тиймээс ч “бид нэгдүгээр байрт шалгарлаа гэж ярын байна. Аз жаргалант эх орны маань өсвөр үе, аалуучууд энхийн төлөө тэмцэлд Дуу хоолойгоо нэгтгэж, ахмад үеийнхээ баатарлаг үйлс, эх орон ард түмнийхээ жар- галант амьдрилыг ая дуугаа: раа ийнхүү илэрхийлэхдээ үзэгчид хамт түрэн дуулж, эпхийн цэнхэр тагтаа нис- гэп, улаан цэцэг барьж, өн- гө бүрийн бамболог хооргөл байлаа. Элэ үеэр бид уг иаадтын ажиллагааг амжилттай 010- хион бйгуулсан «Найрамдал» паркын мэргэжилтэн С. К. Карапетлнтай уулсан юм. Тэрээр: --НИадад ах Дүүгийн най. рамдалт Монгол оронд мэр- гэжилтнээр ажиллах сайхан аавшаан тохнолдсой билээ, Энд ирээд сар гаруй ажил. аад байна. Хамгийн нх он. цолж тэмдэглэмээр зүйл бол ажлын гараа маань «Улаан цэцэг» наадмыг зохиоп бай. гуулах ажлаар эхэлсэнд би их баяртай байпа, Бас ба. хархан тэмдэглэмээр зүйл тэвэл монголын хүүхэд би. гачууд дуунд их дуртай, тун авьяаслаг юм, Тэдэйтэй пжил лахад хичисанН сонирхолтой байсан гээч, Чухам наадмын минь концерт ямишр болсиыг үзэгчид л хэлж: огно байх хэтээн яриад инээмсэглэн, Пионерийн: дагерь, зус- ланпгуудын тоглолтын Дараа -зОУлаан цэцэг» наадмын ко. минссоос: Нэгдүгээр байрт Олон ул- сын пионерийл «Найрамдал» лагерь, хоёрдугаар байрт НАХЯ-ны харьла «Дөл» ла герь гуравдугаар байрт МҮЭ-ийн Төл Зөвлөлийн харьяа «Сэлбэ» зусланг тус тус шалгаруулж шагнал гар- дуулаи. Мөн амжилттай оролцсон бусад ауслангуу- дыг дурсгалын зүйлээр шаг- налаа. Цэрэг--эл оронч дууны «Улаан цэцэг» иад- дам манай ориы залуу үе, пиопер сурагчдын энх тайв- ны хүслийг ая дуугаар илзр- сэдэвт хийлсэн дууны баяр болж өнгөрлөө. Наадпын ажиллагаапд МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гишүүн, МАХН-ын Төв Хороопы дэр- гэдэх Намын хянан шалгах хорооны дарга Б.,Дэлил, МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны орлогч гї. шүүн, БНМАУ-ын Нийгмийг аюулаас хамгаалах Яамны сайд хурандаа генерал С, Лувсанготбо, МАХН-ын Төв Хорооны нарийн бичгийн дар. га Г. Адьяа БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн ор- логч дарга Ч, Сүрэн, Д, Цэ. вэгмид, МАХН.ын Тов Хо рооны хэлтсийн эрхлэгч Г, Дашаэвэг, Л, Моломжамц албаны бусад хүн оролцов, Мон Халхын голын ялал. тын 45 жилийн ойц балр ёслолд оролцсон армийн гє. перал И.М, Третьяк тэргүү- тэд ЗХУ.ып толоологчид, хурандаа геперал К.Н, А0б. рамов тэргүүтэй Зовлөолтийн ахмад дайчдын хорооны то. лвологчид болон зөвлөлтийн зохиолчид, сэтгүүлчдийн холбооны төлөөлөгчид оролц. лоо, МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Н, ЭНХЧИМЭГ Өвөрхаигай Хархорины дунд аймгийн 10 жилийн сургуулийн 10-ын “саар жаран исшлийн түүхт “тууллаа. - “Тус «этгүүлийн нэрам- ананицсаН, тэмцээн ши- ортыг-суталчлахад чу- хал ажил блинээ! Хэн Одоо «Залуу үе» гүүл бас пэгэй анд нөхөр, тэй болов. Түүний нзр нь «Залуу зохион бүтээгч» гэ- нэ. сэт- Залуучуудын хэвнлэлүү- ДЭД өрийн төрсөн дүү хүүхдийн хэвлэлүүдэд гавшгай байдал, үүсгэл са- наачилгын эрхэм дээд үл- гэр Дуурмаллыг ямагт үзүүлсээр ирсэн билээ. ӨнӨөдөр «Пиоперийн үнэн» сонины утшигч пио- нерүүд маргааш МХЗЭ-ий гал улаан бат. илэрхийлэ9ч өвөртлөн «Залуучуудын үнэн» сопнпыхоо урна дуудлагаар эх ориыхоо аль хэрэгцээт газар очиж, ажиллах урам зориг ДүҮ- рэп байна. Залуучуудын хэвлэлийн түүхт 60 жилийн ойг то- хиолдуулан ах хэвлэлийп ажилтан, уншигч, идэвх- тэн шулсный Хүүхдийн хэвлэлийн йзгдсэп редан- цийн хамт олон” пионер ёсны халуун баяр хүргэл:, намаа дэвшүүлсэн зорил- тыг хэрэгжүүлэх үйлстээ улам их амжилт гаргахыг хүсэн ерөөе! Ж. ДАШДОНДОГ «ФИД ЭНХИЙГ ХҮСНЭ» 4Б» апгийн сурагч А. БАТБАЯРЫН зурсан зураг Эрхлэгч Ж.ДАШДОНДОГ Д. Сүхбаатарын нэрэмжит уйсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, А--92164-- пионерийн байгуулла- | тын 40 жилийн ой -- Залуучуудын хө- дөлморнйн алдар тэм- дЭглэх өдөр -- Сурагчдын хөдөл- шөр соёлын чуулган 1 со и:ДЭХ Жилдээ -0 2854 (1068) Оо 1984-ОНЫ ЕСДҮГЭЭР САРЫН 1. Оо БЯМБА ОО үнэ 10 МӨНГӨ р Ру ДВсЕВЭР Ш5-320035:2 - 8533 Ши ХоБЭНН ЭЭЛИЙН-.ШИНЭ .»ЖИЛИЙН.БАЯР, ХҮРГЭЕ! ХУ ЛХус Есөн сарын нэгэн ? Хүсэн хүлээсэн ёдөр! Есөн сарын нэгэн 5 Хүүхэд бүхний баяр! | Манай уудам эх орны хот хөдөөгийн сургууль бүхэнд мөн- Үён ХОПХ НЭГЭн ЗЭрэг жинпгэнэн дуугарлаа. Ороц далар 585 Сургуульд эпэ хонх лїингэнэж, түүний нруу дууг доррон зуун мшпа гаруй хүүхэд догдлоп соцсов. Сурагчид будгийн типэкэп үнэр ханхалсан апги танхимдаа цувран орцгоол, суудлаа эзэллээ. Багш орж ирээд: -- Сайн байцгаана уу? гэл сурагчндтайгаа. мэндлэв. Баг- шийн ширээн дзэр ёпго өнгийн цэцэгс алаглан. Эрдмийн ши зэс хүртээсэп ачит багшдаа шань иар иь баяр хүргэлээ. Їїннэ хичээд эхэллээ. Зуны амралтаа хөггїөөнтэй, сайхан өлгөрүүлсэп хүүхдүүдэд шинэ хичээл бүхэн сонирхолтой. Ма- тешатип, унших бичиг, елгебрь, түмзи бодис, филпк, амьтан судлал, дуу хєгшип... сурцгчид хичээл бүхиэас шишииг танни мэдэж, эрдмийн далайд сэлэх хүчирхэг сэлүүртэй бол- дог билвэ. хичээл. Багшийнхаа самбарт бичсэн «А» үсгийг шп- | эхэн дэвтрийп хуудсанд хичээлгүйлэн буулгаж буй. апхны 1 Сурагчдад эхний хичээл бүр ч сонирхолтой. Тэд эрдлийд их далайн захад ирээд танип мэдэхүйн хөлог опгоцоор урагшлан типац ах эгч нарынхаа хойноос даруй сэлүүрдЭц одохоор зав- | дан буй. Сурллга бол сурагчийн гол ходолмер. Сурагч хүп онц суралцахын зэрэгцээ үз тэгш хүггүүжсэн байх шаардла- гатай. Сурлага, хүмүүжил хоёрыг шигд хослуулж байж л опц сурлагатан гэдэг эрхэм пэрпий эзэн болж: чадна. Үз тэгш хэогтшс0н шинэ хүн болоход Нэ сурагчдад эвлэл, линонерийн байгууллага, ном, театр, клуб, спортын тайхим зэрэг туслаг- ? чид олон бий. Хүүхдүүд урлаг, урап сайхал, техипк, бнеийн | хамир, спортын дугуйлан сегцүүдэд хичээллэж чолоөт цлгаа үр ашигтай өпгөрүүлнэ. 2 1 Саахап хурилдсач МАХН-ын Тов Хорооны зэлжнт бус УШ | бүгд хурлаас, залуу үеийг хүтүүжүүлэх талаар эвлэл, шно- | пер, ардын боловсролын байгууллагып Өмнөх зорилтыг то- дорхойлон заалаа. ” Мацай ппонер, сурагчид энхрий хайрт патынхаа шийдвэ- рийг баяртай хүлээн авч, түүнийг бүрэн дүүрэн хэрэгжүүлэх | урам зориг дүүрэн байна, Сурагчийн илд пнонер сурагчлын өмнө шинэ мэдлэгээр оюунаа улам баяншуулж, сурлага, хүмүүжлээрээ шат ахиж, опц сурлагатай, үлгэр 2Бишээ сахилгатай, соёлч болцгоох 30- Ї| рилт Жин ална онер сурагчид й Нрмн ХЭМГРНЫН) зэм аАЛЭХ монголып пнонерийп байгуулла. жилийн түүхт ойгоо сурлага, хүмүүжил, урлаг, спор- Зэ жагж амжилтаар Ол ё, ПУШКИНЫ урласан хулдаасад бар зураг БНМАУ-ын Арлып боловсролын Яашны нэгдүгээр бФрлогч сайд Б. Да- ваасүрэн манай сурвалшлагчийн всуудтад харнулсан иь: ёслоп тэмдэгл: болно. , Эцэ хайлт хийж, жигд сайн ажил. манай лаан бүчтэл пионе 2-2 Хячзэлийн шииэ жилийн ярдлаар дүүрэн онд өхэлж ДӨгЛЭХ, А, Ч) 2 Үү др, н бүхэн биднээс нөр их ходөол- лах, мон сургуулийн дэргэдэх сурагчид төдийгүй пионер бай» опцлог, тол зорилтын талаар байгаагаараа онцлог гУвАр ул- Мөр, сурлага, урлаг спортын эплэл, пионерийн байгууллага, сан хүн болгоны том баяр юм. ярина уу? Зан айлрулж шариН нх амжилт хүлээн, байна. хүүхдийн сайн дурын байгуул- 1984-1985 ошд хичээлийн 25 0 Шинэ хичээлиЯї энилд манай лагуудын ашилд байнга ан- чаг ч 2- лийн шинэ жилтэй : хуш ху- АГ жилд зохиогдох сургалт, хү гээ Зонвсэ ЗЭрдинйн баяр»- рал, МАХНЫН Тов ХУроны ардын боловсролын байгуулла: хаарч туслац дэмжиж, тэднийг згүүжлийн бүхий л алиил МПБ» тин гол зорилт бол: сурган “хүмүүжүүлэх удирдла- 4 ИГЛдҮЛЭХ аа тэмдэглэж! байгаа хайрт 231083 бус УШ бүгд хурлын 2 Сургалт хүмүүжлийн аж- гаар ханган ажиллан “чадвал ын ЦоВЬрогсЭЭ ХОЛ пионер, сурагчид, багш сурган шийдвэрийг хэрэгжүүлж СУР” лын | чаларыг сайшруулахад эрхом зорилтоо ашиилттай багш нар, сурагч бүр хөдөлмөр, хүмүүнгүүлэгч та мартаа чип галт хүмүүшлийп анлын ЛАНД шийдвэрлэх алхам хийх, биелүүлэхэд ихээхэн тус Дог р ХОЁЛЫ сэтгэлийн мэндчилгээ Дэв рыг сайжруулахад шийдвэрлэх -:- 5 Ниоцер сурагчдын соёл хожтэй болох билээ. сурлага, урлаг Елбртин тОДоГ: шүүлье! ЗЭрөралулацдах Тудад ХИ- хүмүүлслийн түвшийг |арс | --Д. Сүхбаатарын пэрэминт ХОЙ амшнлтаар бэлэг р Өнэ хичээлийн яжил Халхын дээшлүүлэх явдал юм, Эпз з0- МПБ-ын 60 шилийн ой угтаж болно: Өсвөрийн ШаоХаыНЫ тошии ялалтын 45 жил, На- Пиопер сурагчид та бүкэп рилтыг биелүүлэхэд багш, сур- сургууль, пполнерийн байгуул- та парын дундаас ч сой усыг, мин ЇЇ нх хурал хуралдсаны ходолмор соёлын чуулганаа ган хүмүүлсүүлэгчид гол үүрэг лагаас «сохиох ажлын талаар айлын шинэ шинэ, үүсгэл боло БНМАУ-ыг тунхагласиы хийяс Д.Сүхбаатарын: иэрэишит гүйцэтгэх болло. Хүл бүр ашил- дрииа уу?. : 7 наачилга, ходолгаон гара 419 . 60 яшлийн ой зэрэг түүхт үйл МПБаанхаа 60 шилийн ойг дав (шинэ арга (барилын зрэд г-о АМПБ:ын 00 жилийн ой дэгт бид итгэл бийнагу/ ко »3 х Вэ БАТ-ОЛОН Б. талнн. Б.Одхүү бид дөрөв сацдаг юм, Өдөртөө425 литр сүү тайш машинданс Ццинцгий, аируул, “эвэгий боловсруулж: сургуулийн дотуур Файрта хүүхдэд зорнулш 1100-3200 жг ааруул зэзгнй бэлтгэв. БАЯН-ӨЛГИЙ. Цагаан- муур «сумын дунд сургуу- тийн Фтийн «А» ангийн ФЖ. “Мэндбаяр: --їайай зиөгийнханту- шы сирллтаар 1--2 том чорос хэл дээвр уншиж тэт- дэглэл схийх 2Фстой бай- сана. “Олонхи хүүхэд 3-4 шомгузллшиж тэмдэглэл” хий- -ашээ, Миний хуньд 4шаш уншсан. Хүүхэд сориул- сан богнно халбарийн өгүүллэг орчуулах аролд- лого хийлээ. БАЯНХОНГОР. Банд- аг сучын дунд сургуу. лийн -ын «Бэ» ингийн су- “рагч Э. Битболд: - ЇБи Матемнтинийн иїїмгийн “аварга, ЗТЇБ-ын ““Төв “Зивлөлийн төнгөнлиє- дильтай. Зулы ширилтав- дриагиштемптинийн олимы- шинадын 50 пинхим дасгалд бодлоо, ЇБас одон бишмбө- тийн спортын амжилтаа ахиулав. БУЛГАЛА Төвийн 10 линлийн 44-ийн «А» шнгийн Финц сурлагатан сурагч Ч. Баит-Олон: -- Би шцэцганд их дур- тай. “уны амралтайраа дэвтэр дүүрэн цэцгийн цуглуулга хийлээЛ(ацгийн тухай өнгөт сурагтай лтайл- бар бүхнй цомог бий бол- тон: өгөхийг «Тїнонерийн зүнэн» сонцноорао дам- зсуулан хэвлэлийн оажил- тан цх эгч тзриасаа хүсье. ГОВЬ-АЛТАЙ. 2Кирга- шан сумын дунд “Сургуу- лийн 5-ын «Б» шигийн уригч Ї1М. Тодбилэг: --Өнлгөрсөн онд (бийга- шийн түр зуурын бэрх- їизэл тохиолдон зиннайСсу- мын төвпйнхэн бүгдээрээ зал тэжээсэн. Би аав.ээж- тэйгээ 50 төлөг тэжээн ОНД смэнд “Соруулсин ом. "Байгалийн Фзрхшээлээс зрьдчилан “саргийлзхэд шимт тэжээл опцгой хэ- фагтайг сайн ойлгосон. Тийм учраас намрын хад- » лан бэлтгэхэд туслалцаж “бухал чирэх, хэшөөл стаа- на түүхэд уналга шнард- дгагатай байдаг тул таван эмнэг даага сургалаа. ДОРНОД, "Чойбалсан хо- тын 10 тєллийп тэгдүгээр “унд сургуулийн 77-гийн «Б» ангийн сурагч Э. Уу- танбилэг: , т-Ахмад || үенїїнхний хусьсгалч, дайчин /баатар--| лаг уламжлалаас! сурах Хичээлийн шинэ иилийн эхний өдөр пнонер су- 3-р лгишлиас цугларч хаанш, хэр- баяр болон шрилцан бай- улан бүрт хүүхдүүд зу- Жөглгөөнтэй Сайхан Манай иа- даар аялж тоглолт хийлээ. ДОРНОГОВЬ. Айраг су- мын дунд сургуулийн 4- ийн “«Б»шнгийн онц СУР- дагатан, бүжгийн аварга Б.Тиймаа. --Манай сумын дунд сургуулийн тисиерүүд бог малын саальчдад хонь ямаа саян туслаж хөдөл- мярийн дадлага ззээцилээ. Саальчдад туслах үйлст пиоперүүд идэвхтайролц- доо. дуу, цагаан суврага. сүм хах бүрд зэрэг говийн гзэсгэлэнт байгалийг бид зурах дуртай. Зуныхаа амяралтажр тонь нутгийн ї тэмээн сүрэг, амьтдыг харуул- зураг зурлаа. ЗАВХАН. Түдэвтэй Ссу- зын дунд сургуулийнтшнэ- верийц бүлгэнийн сөплө- лийн дарга С. Чирчимаж: - Бид зуныхаа амрал- таар «Пионерийн үнэн» сСонийы зриилнн їзмшэл- тийн оянд Фролцож, доо мамрын хадлан бэлтгэх, «ургац хурзих ижилд бү- дэг салзагаараа индэзхтэй оролцохоор бэлтгэж бай- на. СҮХБААТАР. Топийн 10 жилийн дунд сургуу- ийн 6-гийн «Г» ангийн опц сурлагатан суршгч Л. Баясгалантөгс: -Би зуны амралтаа- раа түүх, дурсгалт гав- равр чллахын хамшт 20та- руй төрлийн үлгэр, домог ардын аман зохиолын цуг- «дуулга хийлээ. сэлэнгэ. хртын сургуулийн 7-гийн «Бэ», 8-ын «Б» апгийн онцсур- дагатан (1. Чинбат, 5. Оюунгэрэл: --Зэрлэг -өвсгүй |тад- байн ургац сайн байдгийг хүн бүр мэдпэ. Зэрлэг ӨвсГүй талбайтай байхгэ- сэн зорилготой /огоочдод бид зуны амралтаараа тус- лаж төмс, хүнсний ногоо- ны таван га талбайг ха-. рнуцан зэрлаг дулгаав. т-Байгалийг хамгаалж Т. ЧИНБАТ, Б. ОЮУНГЭРЭЛ “хүртэх хөдөл- р сумын дунд | “пиопер сурагч» | үй үйс болсон би« їерүүд Миймсний самгаалдаг. улам талтай боллоо. Бид маргэ- экилтний БУМ ДЭН тород бүрийн ам- : гал “бэлт- цагдүгээр лийн Өгийн «Б» ап- сурагч 3. Одгэрэл: --1Каргалант хотын 8, гэршилийн дунд Сургуу- їйц пиопер сурагчид бид ы амралтаараа хөдөө ч малчдад тусалж хонь | лохШОос хлргаксааль | ан идээ боловс-. лахэМнэг сургах зарэг т аж ахуйн үйлдвэрлэ- ! ДЭМШДОГ Сийхны (уллаш- | ойн билээ. Би Чанд. Пь сумын хоцычин Да-, ралдоржийнд очиж нэг сар мал Фторлууллаа. ХЭНТИЙ. “Төвийн 10 | жилий Ш ДУНД Сургуулийн “ийн 8А» ангийн турвгч,| “сагсан бөмбөгийн аймгийн “аварга. багийн тамирчин СА. Мандах--Эрэн “ Спортлтойрон аялал зо- “хнож, Нөос хиргаих, эмнэг сургах лгэзлтийн эзэн саалуу Малчдын дунд во- | ле дол, сагсан бомбогийн зохиох тэргээр зуны амралтыг өнгөрүүл ХӨВСГӨЛ, Тйерөп хо- тми 10 жилийн дунд сур- туулийн 7-гийн «А» ан- | гийн сурагч Х. Гантулга: -- Би үе Пионерийн сүнэл» сониноос сарласан фто зургийн уралдаанд рүүлж алтан медальавч то сураг улчжч сонирк- “дог болсон (ом. Зуны ам- “ралтаар (байгалийн үүзэс- “| гэлэн, “малчин тарнаданч 1 өх, эгч нарын -аинл үйлс, їионер сурагчдын ндэвх- тэй амралтын тухай фото зургийн цомог хийсэн. ӨВӨРХАНГАН. Тарагт сумын дунд сургуулийн б:ын «А» ангийн сурагч, сургуулийн апарга “бүжиг- чин Ц. Дорлдулам: --Манай шисопарийн Түж- гэмээс хүүхад бүрийг бү- ишгчин болгох хөдөлгөөн өрнүүлж олон арван бүж- ТИЙН авьяастан тодруул- лаа. Бид зуны егмралтаа- раа илгээлтийн эсэн мал- чин залуучуудад бүлэг зааж | сургах даалгавраа амжилттай биелүүлсэн юм. ӨМНӨГОВЬ. Їү(Момгон сумын дунд сургуулийн 86- | гийн «А» ангийн онц СУР- | дйгатан сурагч 1. Фтгон- жаргал: ввлөлтийн ПиНФ- ЇЕ захидлаар зөвлөлтийн -| мер | танилцаж, “| хүүхдийн таван дуу : “| сурлаа.Өврийн сурсандуу- таа дүү тартав заан сур- галаа. УВС. Улаагам хотын 8 | жилийн дунд Сургуулийн | 6-гийн «Б» ацийн НЫ. со -Би зөвдөлтийн яо- нерүүдтай захидлаар кха- рилцаж өрос хэлций тмэд- лэгээ дээшлүүлж байна. Би өнгөрсөн зун зөвлөл- тийн хүүхдийн зохиолын гурван ном орос хэл дээр уншив. БЭЛТГЭСЭН : -2-С. БОДООШ | : Б. АЛТАНБИЛЭГ 7) монголын -----------. 1212 2.4 4ж уул»! зуйаү1 РАДИОГИЙН 50 ЖИЛИПН ӨМДҮ, 000 «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» РАДИО СТАНЦ ЯРЬЖ БАЙНА ЁСС Манголын радиогийн сургууль хүүхдийн редан- ! цийн өрөөт зүйрлэвэл багш шарын тонтор тэл- тай. Багш нар жоиспеїт балтгэж хичээлээ заана. Редактор ах эгч нар чинь | нопюпектийг санагдуулашн | лгэвтфтүүлгээ. бэлтгэн, сур- валжлага, тэмдэглэл, най- туулал бичиэ. Бас ярилц- лага хийнө. Тар бүхнийг | та нар цэйжэр долгионоор хүлээж айдаг. Редацтор бүрийн ширээн дээр өглөө бүхэн захидал хэдэн зпуу- | даарай дэлгээтэй байна, ! --Манч яагаад тогоон байдаг зом бэ? тэж бага ангийн бпатартууд асууна. --Миний дүүгийн Хоо- лой «авдөж халуурлаа. Эмээ инь царвалгаар зай луулсан. Дүүгийн хоолой өвдөх иь «Фбүр багаслаа, Энэ ямар учиртай том бэ? гэжж бас лапласан байна. Иплгэж л хүүхдүүд байгаль дэлхийн ”түүмэп яагаадын | учрыг олохоос эхлээд хүн нийгэм хоёрын нарийя тү- вэгтэй лсуудлыг ч балчир хан оюундаа тиннгээж: аврахыг хүснэ. Тэр бүхний марийн- нуушлг хэлэхийн тулд бид эмч багшаас аваад эрдэмтэн, доштор, урлар спортын мастеруу- | дыг урьж нэвтрүүлэгтээ оролцуулдаг юм Хүүхдүүд ээ! багш нар чинь хичээлээ Өдөр бүр өөр хэлбэрээр ойлгомястой заакыг хичээнэ. Бид нар Ч гэсэн Мзвтрүүлгийнхээ зохиомж хэлбэрийг чилж аль болох сонирхол той, өөгөөнстэй балгохыг мэрийдэг. Энз бол манай нэвтрүүлгийн гол чиг юм. “Сургууль түүкдийн ре- дайца 1984 онд Фбайгуу- лагдсан. Эхний үед хүүх- дүүд нэвтрүүлгээ сонсоод ангөрдэг байсан бол одоо ямарваа ясуудлын хүрээнд санал бодлоо чолөөтай ярьдаг тээ Дэлгэрэнгүй ирүүлдэг болтсзз, Энэ бүхэн трчин үеийн хүмүүс, хүүхдүү- дийн мэдлэгийн Цар хэш- жээ Фсєн, оюун ухааншнь улам өргөжин тэлж бай- гаагийн гэрч билээ. Нявтрүүлгийн- гол хүч идэвхтэн бичигч юм. Бид өөр- | лоу сонсох хүсэл- | дахь їинлдээ хичээллэж байна. Энэ дугуйлангаас бичих га- рапгаа өхэлсан 10 гаруй сэт гүүлчид тов орон нутгийн хэвлэлд ажиллаж байгаа нь бид бүхнийг баярлуулас байна. Редакциас жил бүр тэмлэглэлт ОЙ, түүхт бая- рыг тэхиолдуулан асуулт, хариулт, зохион бичлэгийн уралдаан зарлан явуулдаг уламжлал тогтож | түүлд алон мянган пионерүүд хамрагдах болсоц юм. "Тэд хэзээ, ямар уралдаад зар- лах бол? гэн: хүлээж бай- даг боллоо. Хүүхдүүд та партаа зориулан «Залгамж лагч» ралио станц освор үеийн төлөө Нам засгаас авч байгаа олон талт ар- гїа хамжээ. түүнийг бие- лүүлах зүйдсэд багш сур- ган хүмүүжүүлэгч, пионер сурагчдаас олж байгаа ололт тэргүүн туршлагаас нэвтрүүлж байдаг юм. ТА НАРЫН Сайп байпа уу? Хүүх- дүүд ээ! Хайрт пионерүүд эз! Та нар цэцэрлэгийн дүү на- раа халамжлахыг хүсдэг биз дээ. Радиод ч цэцэр- лэгийн йОляцхан дүү парт чинь зориулсан «Авьяас- лаг Олцхан жаалууд», «Хөгжилтэй тиїсдэг тэрэг» тэсэн иавтрүүлгүүд бий. Анхандаа бид цэцэрлэгийн бяцхан найз нартайгаа уч- раа ололцох гэж яггүй л ажил болдог байлаа. Эх- лээд 3--4 пастай тайз нартаа өргөн тарийн, өц- дөр там, улаан, цэнхэр өнгүүдийг ойлгуулахаар ярилцлаа. ШЦэцхэр өпгийг зартмдал цагаат тэж байс- цаа-ногоон гэх юм. Үүнээс болж өпгө зэдэхгүй хоёр бамбаруушийн гаялал эхэл- сэп дээ. Та. иар санаж байгаа байх аз. Тэр хоёр мар- галдсаар яваад арайхийж ХӨГЖӨӨНТЭЙ НӨХӨД. улаан өцгөтэй байшинг олдог шүү дээ. Хэрвээ цэ- цэрлэгийн хүүхдүүд онго- цоор аялах хүсэлтэй бол бид апгоцны . буудлаас нэвтрүүлгээ өхэлчэ, Ма- шипаар аялах хүсэлтэй бол автоблаз уруу явахаас өөр аргагүй. Энэ нь гол- дуу аялалд дуртай 5-1 настай «НИайд» тарьынхаа хүсэлтээр болдог юм. Нэг удаа бид цэцэрлэгийн тайз нартайгаа уулзаад: -- Туулайнууд зургаан чихтэй биздээ тэхэд -- Хгүй-ээз! Хоёр гээд инзэлдсэн. Тэдэнтай ннгэж ярилцвал зоу мэддэгээ ха- рамгүй халж өгдаг. Хайрт пяолгрүүд зз! Дүү нар чинь сургуульд ороод «баатарчуудын 6ба- тийн гишүүн «болсон Да- руйдаа цэцэрлэгт тоглож байсан тоглоом, явсан иайз нараа Санадаг юм шүү. Тэр үед, радиод БНАГУ-ЫГ (Асуулт хариултын уралдаан) Пниопер сурагчид аа! БЇГАТ”У-ыг тунхагласны 35 жилийн ойд. зориулж БНМАУаан Мэдээлэл Ра- дно Телевнзийн Улсын Хороо, “Д. Сүхбаптарын таэрэншсит Монголын шпиО- иерийн бийгууллатын Төв Зөвлөл, БНАГУ-алн Элчин сайдын Ипимнаас «БНАТУ- ыг хэн сайн мэдэх вэ!» | нсуулт хариултын теле уралдаан зарлаж байна. Ч рилдааныг манай орнш | ерөнхий боловсролын сур- туулийн 1ЇУ--УЇЦ ангийн | чнонер сурагчдын дунд ана айш наймдугаар сарын 15-ийас 11 дүгаэр сарын 15 хүртэл хугацаанд ивуу- лак ом. Г УРАЛДААНЫ АСУУЛТ 1, БНАГУ хаана Орш- Дог, хадийД тунхагласан, нийслэл нь ямар жот бай- Даг, тус хотын онцлогийг бичнэ үү? З. БИШАУ,: БНАГУ- үерхэж , та нарын сайн найз «Оюун түлхүүр». Гаанаахүү, шарга даага, Таамга, Овь- согоход нар бий гэж зан- вал хэлзэрэй| Радногоор дДөрвүүлэнтай пь танилцадс болно. Харин одоо Таамад, Оньсогохон хоёртой танил» цаарай! Намайг Таамаа гэ- дэг. Оньосогохон бид хоёч рыг радиогийн охид гэдэг. Гаамаахүүг радиогийн хүү тэдэг гээч. Их тусч сайн хүү дээ. Гаанаахүүд та пар сэтгэл бодлоо ху- ваалцсап олон захидал бие чиж байгаарай| Тар хур, дан шарга даагатай боло- хоор бүхнийг амжуулдаг юм. Бид хоёр оөөрсдийн- хөө тухай дараа радиогоор ХЭН САЙН МЭДЭХ ВЭ? ыпл хооронд хэдийд дДип- ломат харилцаа тогтоосон, манай хоёр орны найрам- дад, тухай юу мэдэх.свэ? 8. БИАГУ-ын туслам- аар манай оронд байгуу- лїшгдсан түйлдпэар, аж ахуйн тасруудын тухай бичнэ үү? | 4. БНАГУ-ыг фашниа- | тиан дарлалаас чалөэлөхөд шийдвэрлэх түрэг гүйцэт- | тэсэц зашлөлтийн улаан армийн дайчдад зориулан | Берлинд басгосан лурсга- лын жешэопий тухай шу мэдэх 887 э5. БНАГУ-ын хувьсгалчид, тэд, суут хүмүүснйн хэн нэтний тухай бичиэ зүү? 6, Эрист Тельманы пио- | їнерийн.. байгуулгын ту- хоЛ юу мэдэх вэ? Т. БНАГУ-ын лмар ном зохиол уншиж, кино, жЖү- звиг үзсан 03? Түүнээс төрсөн сэтгэгдлээ «Оичнэ Чүйсэйлл:8 : хамтын ажиллагааны | шөгт | нэрт эрдэн-, ярья. За дараа уулзатлаа. б 7 ТААМАА, оньсогохон хоёр чинь Хүүхдүүд эз! Дээрк асуултад товч тодорхой “ хариулж, нэмэлт зураг, дизграмшы, альбом хавсар- газк «Монгол Телезип сурч тууль хүүхдийн редакци. Уралдааны ковписст» тэсэн жаягаар ирүүлээрэй. Бүтзэлийнхэз ард овог, нэр, тас, аль сургуулийн хэддүгаэр азид янгар сурд- таа бичаэрай. Уралдаанд (ирсэн хас риултыг тотшнсс нэг бүрч- шэн үзэн дараахь байр эз- шүүлж апагнана. їїагдүгээр байр 1. 1985 чид БНАГУ-ын пионерийн лагерьт амрах урилгаар Хоёрдугаар байр 2. 1985 өнд олон улсын шио- терийн «Найрамдал» 44- тэрьт амрах урилгаар Гуравдугаар байр 10- БНАТУ-ын соёлын бараа- таар ? Мөн эгдэвхтэй оролцсоп 20 хүүхдэд БНАГУ-ын Элчин сайдын Яам дурс, галын зүйл олгоно. “УРАЛДААНЫ ЖОӨМИСО ї Хүүхдийн -утга зохиол “урлагийн зүтгэлтнүүдийн нэгдлээс хүүхдэд зорнул- сан чанартай бүтээлийг олшруулах зорилгоор олон улсын пионерийн «Най- рамдал» лагерьт уран бү- тээлийн байшин изэж ажил дуулсан билээ. Тус пэгдлийц томплол- тоор эхний ээлжинд очиж ажилласан уран бүтээлчид ОТ 1101101111111111121111111111111111111111111111111111101011111111111011-11111111111111 шиншинийнинт (Өгүүллэг) Манай . апгийнхац па- майг жаахан мөрөөдөмт гий гэдэг.Энэ ч үнэн шүү. Мшлпахиаар ч барахгүй их морооддог гэзч. Тэгэхдээ бүтэшгүй. юмны . төлөө хий мөрөөдөгч биш лдээ. «Мөрөөдөл бүхэн биел- дэггүй» гэж цэгудаа найз минь хэлж билээ. Үнэнч байж болох юм. Өлгөр- сон зун даа, Би пионе- норийн лагсрт амрахаар очлоо. Түүдэг галаа тойрч суугаад бие биетэйгээ та- иилцаж, авьяасаа үзүүл- лээ Хөөрхөн хөгжилтэй Буратино га. раас гар дамжсаар хам- гийн сүүлд иадад ирсэн юм. 17Каргал охины дуулсан дуу миний чихэнд бүрхо- погшижээ. Оронд орсоп хойло чтэр дуу сонсогд- соор байлаа. 7Каргал шиг сайхан дуулдаг болохсон гол мөрөөдөх боллоо.Сай- хацо хоолойтой хүнийг «Алтан гургалдай» хэ. мэзэп ярьдаг нь учиртай байн) таарна Алтан гур- галдайн хоолойг л сонсох» соп...Би алтан гургалдайг 021, Дууг Пь сопсох мӨ- роодлийн- алнд мордлоо. Алтай гургалдайн дууг сопсож иазг жил дагаж аяллаа. Зуйы амралт ахзлж, пионерийн лагерь явах боллоо. Хөөрхөн Бу. ратипо эхлээд л падад ир- лээ.Авьяас гтэйэл дуулдаг. Найз моөхөд та нартаа дуулж сонирхуулья гэлээ, - Урьж байна, урьж байна гээд алдарт дууч: ныг тайзиаа урих мэт их баяр хөөр болцгоов.Дуул- лаа,хүүхдүүд дагаж дуул- гургалдал, Л ши СЭРҮҮ Б-д «Найрамдал» латерийн хөгжоонт «!/ лан пионерийн лагерийн сэдэвт уран зургууд, ар- дын жүжигчиц Г.Гомбо- сүрэн хүүхдэд зориулсан программ, урлагийн гавь- яат зүтгэлтэн, хогжмийн зохиолч Т. Чимэддорж «Сайд байна уу» «Баяр- тай,» «Хорлоод мэндэлс- ний баяр хүргэе» дуу, хүүхдийн зохиолч Г.2Кан чив үерхэл нөхөрлөлийн «Долоо дахь нь» | хөгжмийн. зохиолч Б.Шарав «Дэлхий ээжийн сэдэвт чамдаа баярлалаа гээд олоп хүүхэд зэрэг хэлэх нь сонсоход тааламжтай байлаа, Та нар алтангур- галдайн хоолойтой алдарт дуучин ах эгч парьтаа дуулахад,дахин дахиндуу- луулахыг хүсдэг шүү дээ. Тийм шцэгэн дуучин най- зынхаа дуулахыг сонсч байна гэж бодлдоо.Алтай тургалдайн хоолой ипдад заяаж уу? 15 5 Би ер нь сонин хүүхэд шүү. Том жижиг ямарч хүнд тус боллс явэн. Эплэ “бол миний амьдралын 30- рилго хэмээй боддог юм. Пионерийн лагерьт нэг0бү- лэгт, изг тасагт,ах дүү хоёр шиг дотно болсон анд нөхөртөө туслах мө- реодлийн аянд гарснаа сонирхуулья, Бид хоёрт нууц гэж ер байгаагүй.Би мөрөөддөг бол тэр маань хийж бүтээх гэж явдаг. Нэг дутагдал нь юм бол- гоныг хийчихнэ гэж ам- лаад чадахгүй болохоороо сэтгэлээр «багахан» уна- даг юм. Найз маань ла- герьт нэг охинтой танилц- сан юм, Миний иайз өө- рийгөө бүхнийг хийлж чад- ярьжээ. Тэр Итгэл Даг мэтээр охин Ч р итгэшээ, алдахад хүрснээ надад ярыж, туслахыг хүслээ. Найз охин нь дуулж, хөг- шимддог юмсанжээ. 1! 11! ША? дор Ж 97 : П - бар “Эс Минии нийн 7-2 68 малдаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлд төрсөл өдөр», дэг гал», «Тавтай пойрсоо- й» дуу, бүжиг дэглэгч Ж.Экав “хүүхдийн бүяжс- “тийн тухай ном, Б. Алтан цэцэг «Шувуудын чуулга» хэмээх хүүхдийн орчин үеийн бүжгийл цоморлиг, кипо иайруулагч Н. Ням- даваа «Солопго» баримтат киноны зохнол, зураач 3. Нямжав «А-гаас Я хүр- тэл», С.Идэрханпгай «Эмээ гийн өвөө» номын зураг чимэглэлийг тус тус урлан бүтээсэн байна. Бид энэ дугаартаа хүүхдийн урап бүтээлийн байшинд очиж ажилласан заритш нөхдийн уран бүтээлээс нийтлэв, --Хоёул хоршин дуулж, лагерийн «Улаан цэцэг» улс төрийн дууны наа- Дамд оролцьё гэжээ. Най- азын маань ганц чаддаггүй юм нь дуулах байжээ Нэг хүнд бүх авьяас заяадаг- гүй нь харамсалтай. НӨө- хөртөө туслахаар амал- цаа. Товч дарахад л алтан гургалдайн дуу тардаг тийм шижигхэн аппарат зохиож, найзынхаа аль нэгтэй нь З0ож өгье! Дуу- ныхаа үгийг л.цээжилчи- хээд амаа хөдөлгөяс бай- вал болох юмл даа. Мил- лиметрийг мяйга хуваас- ныг нэгээс Ч нарийн сорон- зон хальстай, “товчноосжи- жигхэн аппарат бүтээлээ. Түүнээ хэлпийх пь. дор байрлуулав. Товч дарахын ч хэрэггүй. Альцэг дуу- ны үг сапуут лаяндаа дуулна. Анд нөхөр маань найз охинтойгоо Хамт Дуулж өндөр үнэлэлт авч, би ч найздаа, найз миньч үерхдэг “охиндоо итгэл алдсангүй: Энэ бол мөрвөдөл гэд- гийг та нар мэдэж байгаа. Ийм байс болох уу? Аль мөрөөдөхийг “тар гэхэв Илгээд. яриад байпал дуусашгүй, Хүсэл мөроө- ДөлДд Хязгаар гэж. үгүй. Харин түүнээ зөв жолоо- дол: сур тэл: аавын сур- гаж хэлснийг би сапаж Явдаг: Өөрийн мөрөөдлийн ту- хан өгүүлсэн энэ өгүүллэ- гээ «Бяцхан мөрөөдөгч» гэїж нэрлэв! Мөрөөдөл бүхэн биелэх үү? Найздаа захидал би- чээрэй.... Баян гол. «Найрамдал» лагерь. 5 1984 опы 8 дугаар сар. Г, АНЧИВ З,-НЯМ2ЖАВЫН зурсан зураг 3 хүүхдийн дуурь, Г. Пүрэрдорж «Түү- йц комонцатад: хэвлээр, | Гар бари аа, “Толр Танилцыл аа, 5 Сайн байна уу? 00 Сайц байна уу - Цэлмэг тэйгэ зуунд | 5 хэв ? : Цэнгэг усап загасанд сан загасанд АНД Аун АД хэрэгтэй хэрэгтэй Нарны тула цэцгэнд “Нарны туяа цэцгэнд хэрэгтэй хэрэгтэй 25 Н өхөд надад Най: Г СЭВЧүсүйс, пайз НӨХӨД хэрэгтэй З цөхөд ЗУН ыг Ё Орон орцыг Улс улсын : Найзууд аа, цэн Сайн байна уу? Найзууд аа, Ё--- Олуул сайхан Сайн байна уу? Бїс: Танилцэя аа, Уран бүжгээр 5 гс А Бо Сайн байна уу? Танилцья аа, | 2255-» Цэлмэг тангэр шувуунд -/Сайн байна уу?7 2275 хэрэгтэй Цэлмэг тэнгэр шувуунд Э “22 Цэнгэг усан загасанд харэгтэй хэрэгтэй Цэнгэг усан загасанд Нарны туяа цэцгэнд хэрэгтэй хэрэгтэй Нарны туяа ЦЭЦГЭНД Найз нөхөд надад хэрэгтэй Я хэрэгтэй Найз нөхөд надад 3 Алс алсын хэрэгтэй Яаралгүн ЛЭХ 22 ш5 Га- зар | газ-рын с най-зуу-даа 5 сайн “гвайна” 00 Цэл-мэр-.. тэнгэруу.. 172 Зага-санд хз-рэг--тэй | Ї ЭЦ-гГганд” хз-рэг--- тэг айз, » 7 фГ-тэ ЭНЭсТГЭ-Э |-25:5:5415:255555 51555 205:5-523 17::::::12::5:1422:1 ! на-дад хэ-раг- тай” Зэн ЇЇ Эрхлэгч Ж. ДАШДОГДОГ БОЛООЛЧ Ипдекс-14140 . “Охиня хичээл Эйх тайван Эрхэм хүслэн Энх тайван! Бичсэн үг Энх тайван! Бидний хүслэн Ї Энх тайван! /77777УУУ7 НАМЫНХАА ЧИН Ү 7 “4 .ЦЭРЭНДУЛАМ -- МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Саяхан хуралдсан МАХН- сын Төв Хорооны ээлжит буе УП бүгд хурлын шийдвэрийг танай орны өсвөрийн Сүх- “баатарчууд баяртай хүлээн “авч гол хөдөлмөр болсон хн- чээл сурласадаа болон пно- нерийн олон талт ажилдаа амжилт гаргах урам зориг дүүрэн байна. Тус бүгд хурал дээр -ын Төв Хороопы ерөнхий нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд иаё- рын Зөвлөлийн дарга нөхөр Ж. Батмөнхийн хэлсэн үгэн- “дээ хийсэн дүгнэлт дэвшүүл- УУУУУУУУРУУЛУУУЛУУУУУ 22У/У722 “ЮУ сэн зорилтыг пнонер сураг- с Ю)очнд пионерийн бүх шатны ЭЕ: ангяынхаа “байгууллагууд - 17 ги болгон бүрэн дүү- “рэн””хтрэгжүүлэх үүрэг ат- слаят апч ажиллан тодорхой үр дүнд хүрэхээ нам засаг- таа илэркийлж байна. Бүгд хурлын шийдвэрт на- мын дийн засгийп бодлогыг амьдралд тууштай хэрэгжүү- дахийг опцлон заалаа. Өсвөрийн: Сүхбаатарчууд «Пиоперүүлийн бүтээлч хо- дөлзөрийн 5 жилийн прог- рагшмо-ийг хэрэгжүүл хо- долмөрпйн отряд,хэсэг бай- гуулап намрып бпс хадлан, тариа, ногоо хураах, малын тэжэсл бэлтгэхэд | туслах, пляонерийц бүлэг бүлгэм бүрд «Ургац», «Үр тарна» зэрэг аян зохнон ивуулж шил хө- дөлмөрийн өндөр амжилтаар “ есдүгээр сард болох ходол- омөр соёлын улсын хоёрду- ” Агаар чуулганаа угтахаар шань 4 |“уулээрийнэн айпа Ч | Пяолерийл алхап Хү байгууллагууд Бсжү 2УУУУУУУУЖГ 27722 5 2 Л, ТУУЛУТТ,, шатны. «Пнонерүүд ТЭ өрнүүлж «Төл түмний үйлс» цуваа, «Өсвөрийн төлчин»ь уралдааныг эрчимтэй явуулж төл хүлээн авах бойжуулах, хашаа хороо барих, дуллиа- лах, ажилд туслах болно. Бүгд хурлаас ажлын чанарыг сайжруулах, дэг журам са- хилгыг бэхжүүлэх ам ажлын нэгдлийг хангах, дотоод пөөц « бололцоогоо дээд хэмжээгээр Залуу үенйг маркеизм-леиипнамийн С. БОДООШИНН авсан фото зураг тноперийн чий эрмэлзэл, су- рагчийн дүрэм сургуулийн дотоод журтыг ширхэгчилэн биелүүлэх талаар шаарлдла- гыг өндөржүүлж пиоперийн цуглаанаар хамт олны аж. лын тайлан, гишүүн бүрийн сурлага сахилгын тухай тогтмол хэлэлцдэг журая тогтоож ажиллах нь зүйтэй. МАХН-ын Төв Хорооны үзэл санаа, ахмад үеийн хувьсгалч дайчин. хөдөлмөрч уламжлал, цоммунист хүмүүжлээр хүмүүжүүлэх явдлыг хүч- тэй болгоход бид урьдын адил ихээхэн анхаарах хэ- рэгтэй юм. МАХН-ын Төв Хорооны ээлжит бус УП бүгд хурал дээр МАХН-ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн дарга. БНМАУ- ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга шөхөр Ж.. Батмонхийн хэлсэн үгээс. ашиглах, арвилан хэмнэх зарчтыг газар сайгүй тууш. тай баримтлах хэрэгтэй гэж заалаа. Пнонерүүд та пар аж ахуйч, арпич хямгач байх дадал заншилд цаг ямагт су- ралцаж, дотоод нөөц болол- цоог илрүүлэн ашиглах а0- рилгоор арвилан хэмнэлтийн байнгын аяныг хамт олныхоо Дунд эрчимтэй өрнүүлэн хаягдал. цаас, төмөр, ноос, шил цуглуулах, эмийн болоп олон наст ургамлын үр, са- тар, жимс, мөөг түүх, түлш, эрчим хүч, ус хэмнэхэд идэвхтэй оролцож пионер бүр | арвилан хэмнэлтийн Данс нээн ажиллах нь чухал- байна. Пионерийн бүлэг бүлгэ- мийн зөвлөл, 11):51: 46:11 гуультпууд пионер бүрд ээлжит бус УШ бүгд хурал дээр МАХН-ын Төв Хороо- ны ерөнхий нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд на- рын Зоплөлийн дарга Ж. Бат- мөнх «Аугаа нх ЗХУ, соцна- лист “хамтын нөхөрлөлийн бусад оронтой тогтоосон най- рамдал, хамтын ажиллагаа- гаа бүх талаар бэхжүүлэх, коммуинст ажилчны цаууд- тай ах дүүгийн харилцаа холбоогоо хогжүүлэх ливдал бол мапай памын гадаад бод- логын тулгын чулуу юм» гэж хэлсэн билээ. Манай пионерийн байгуул лага ЗХУ болон ах дүү єо- цналнст бусад орны пионе- рийл байгууллагатай тогтоо- сон пайраядал хамтын ажил- лагаагал улам бэхмүүлж ажлын тэргүүй туршлагаас нь байнга суралцак болио. лыг ГЛ 122 ГЛ бичгийн дарга, Төв Зөвлөлийн дарга "хүсье. 7//77УУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ, Ирэх ойд болох МПБ-ын 60 жилийн түүхт ойг угтаж Ле- ивний комсонол, БХПБ-ын бисэ дазсап өөрийн удирд- дагын дайчин давшилгуй байдлыг хөгжүүлсэн туршла- гыг пионерийн анхан шатны байгууллагын ажилд мшэвт- рүүлнэ. Аугаа нх эх орны дайны ялалтын 40 жилийн ойг уг- таж «Монголын багачууд эч- хийн төлөө хөдөлгөөн» ор- нүүлж, олон улсын /апноне- рийд “Салют-Мяр» энх тайв. ны аян, эв санааны нэгдлийн цуглаан, цардмад зам дээрх болоп гар зургийн уралдаан, эв санааны нэгдлийн зах ажиллуулах зэрэг олон хэл- бэрийн ажлыг пиоперийн бү- лэг, бүлгэм дээр зохионо. МАХН-ын ХЇХ их хурлыг угтаж ХЗЭ-ийн гишүүн, пио- исер сурагчдын дунд «Комму- ипстуудын үлгэр жишээгээр «урч хөдөлмөрлөж хүмүү- жишцгээе» уриан дор сурлага хүмүүжлийн аяныг хоёр жи- лийн хугацаатай зохион явуулна. Эплэ аягыг азохпон явуулах программ төлөплөгөөг ЕБС- ийн дэргэдэх ХЗЭ-ийн хороо, эвлэлийн үүр, пнонерийн бүл- гэм, бүлэг эртнээс нарийн болопсруулж памынхаа дээд чуулга уулзалтыг нэр тор- тэй угтахад бүх хүч ан- хаарлаа чиглүүлэх хэрэгтэй. Пнонер сурагчид аа! Намынхаа шийдвэрийг пио- пиерийн ажилдаа удирдлага болгон бүтээлчээр хэрэгжсүү- лэх үйлсдээ шинэ шинэ ам- жилт олохыг та бүхнээс 2/УУУУУУУУУУЛЛИЛЛЛУЛЛЛЛЛЛУЛЛЛЛУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛУУУУУУЛЛУУЛУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ), 22 Эх дэлхий дээр Ширээн дээр бөмбөрцөг бай- на. Та бидинй өлгий--3х (дэл- хийг минь уул. ус, хот тосгод- той нь дүрсэлсэн цэнхэрхэн ол- гөтэй энэ бөмбөрцгийг бид хич- нзэн ч олон удаа харлаа даа. Багт тэр бөмбөрцгийг гараараа зөөлхөл эргүүлж: --Хүүхдүүд эз- Бөмбөрцөг рүү харцгаа... гэж хэлээд хаа- на, ямар тнв, ямар улс, хот оршдогийг тайлбарлан ярьдаг. «Пионерийн үнэн» сонии чинь хүүхэд та нарын анхаарлыг бас л багшийн нэт адил энэ бөмбөр- цөг 133 ха! лахыг хүсч бай- на. Тэгээд ч бид шинэ булангай «Бөмбөрцөг, хүүхэд хоёр» гэж нэрлэсэн юм. Өнөөдөр эх дэлхий дээр минь юу болж байна вэ? Америкийн эрх баригчид үхэл таригч «Пер- шинг--2», далавчит пуужин- туудаа хаана байрлуулаа вэ? “Үүний эсрэг энх тайвны талын- хан ямар тэмцэл хийж байна вэ?, Ливан, Чилн, Кампучнд юу болж байна вэ?, Хятадын эрх баригчид ямар бодлого явуулж байна шэ?, «Загалмайтны алн дайн», гэгч юу вэ? Саясрыг ми- дитаричлахыг хэн хүсэж байна вэ?... Өнөөгийн дэлхий дахины байл- гаас урган гарч байгаа эдгээр олон асуултад бид энэ булдпгай- рза хариулах болио. «Бомборцог, хүүхэд хоёр» булан олон улсын тайзан дээр .болш байгаа ош.- той үйл явдлуудын тухай та 07 хэнд тайлбарлана. ХҮҮХДҮҮД ЭЭ! Сапиныхос «Бомборцог, хүүхэд хоёр» бу- ланд захидал бичээрэй! Ололт улсын байдлын тухай сөрсдийн сочирхеоп асуултаа ирүүлээрэй! «Бошбөрцөг, 13551 хоёр» та нарт туслахад бэлэ Даян дэлхийн хүүхдүүдэд айны хэрээ хэрэггүй- “7 ДЧБАЗСУХЕВ вурав. 5, 7 ВМ.ЕНИНИЙ НЭРЭМЖИТ БХПБ-ЫН. : ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН БҮГД ХУРАЛ - 2: у Жо Саяхан В. И. Лениний нэрэм- -оо 3шит БХПБ-ын Төв Зөвлөлийп бүгд хурал Москвад боллоо. Бүгд хурал жНамаас -комсомолыг удирдах аж- лыг цаашид сайярруулах, аалуучуу- ” Дыг коммунист ёсоор хүмүүнгүүлз- хэд намын удирдлагын үүргийг! дээшлүүлэх тухай ЗХУКН-ын Төгв Хороопы тогтоол, бүх армийн ном- сомолын байгууллагуудын нарийн бичгийн дарга нарын зөплөлгөөл дээр нөхөр К. У. Чернєпкогийн хзлсэн үгэндээ дэвпгүүлсэн зорилтыг хэрэг- игүүлэхэд пионерийн байгууллагаас гүйцэтгэх үүрэг зорилтын тухай» асуудал хэлэлцэв. -. -Бүгд хурал дээр БХЛНЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга, В. И. Лениний нэрэмижтт |БХПБ- ын Төв Зөвлөлийн дарганөхар Л. И. Швецова илтгэл тавив. эш БХЛНЗЭчийн Төв Хорооны 1984 оны наймдугаар сард хуралд: сан ЇХ бүгд хурлын шийдвэрээр БХЛКЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Людмила Иванокна Швнецоваг В. И. Ленниий изрэмнит Бүх Холбоотын Пионерийн Бай- гууллагын Тев Зөвлөлийн даргаар сонгожээ. ТАЛЫН 086, ТААНЫН 800ДОЙ Саалийн тасат, отрын суурнар ороход өгөөж баяп энэ зун, намрын шнм. шүүсийг бид сорс. зоо- ДОЙД шинтээж, гар тз- эзэл бэлтгэа: байна гэж хөдөөнийхөн урамтай өгүүлчгээнэ. Сүхбаатар аймгийн Дарь- ганга сумын Гапгануурылн сүүний тасгийн эрхлэгч Ш. Цагаанхүү: -- Манай 25 саальчин 23 тони өвс, гар тэжээл, “бэлтгэхээр шамдаж байна. Одоогоор «єорс зоодойн тооцоог. гаргахад 6000 давж байна. Удахгүй түм хүрнэ, Хамгийн шимтэй тэжээл болдог энэ их таа- пытн зоодойг хүүхдүүд л Р зуны амралтаараа хийж оглоо, Малай тасагт Оюун Цэцгээ, Амар, “Чимгээ гээд олон охинд, Хөвгүүд аав зэтдДээЭэ тусалн, (тус бүр 200--500 ширхэг зоодой хийсэн гэж бахар- хай өгүүлж байлаа. Хэрлэн голын хөвөөнд Өвс хадаж байгаа цэг, охин хоёртой уулзлаа. -- Миний охип Эрдэнэ- цэцэг энэ жил долдугаар сурагчид ангид орно. Бид хоёр суурийн хадлангаа авч - байна. Би хадна. “Охин тармаж, бухалдана. Хоёу- лаа хамтраад гурван тони өвс хадаж авлаа гэж Дорлпоговь аймгийп -Сүм- бэрийн сангийн ажахуйл хопьчин, сумын аварга малчин, ахмад номмунист Ц. Жамьлн гуай өгүүллээ. Хэнтий аймгийн Дэл- гэрхаан сумын Шарбүр- дийн сүүний тасгийн сааль чид мянга мянган соодой хийжээ. МАХН-ын ХУШ их хурлын төлөөлөгч, саальчин Ш. Халтар знэ талаар ярихдаа, гар тэ- жээл бэлтгэх ажлын лыг сургуулийн Манай охин Пүрэвсүрэн, дүү Оюуныхаа хамт (Өм- мөдэлгэр сумын дунд сур- туулийн сурагчид) ХҮҮХДҮҮД ХАДЛАНД Хэнтий аймгийн азн сумын 8 жилийн сур- туулийн 8-ып «Н» ангийн зуу гаруй зоодой хийлээ гав. го- Ипгэж пионер сурагчид пнонер, мал сүрэгтээ арвын тз- ӨГЛӨӨ. | жээл бэлтгэх ажилд идэвх тэй оролцож, хөдөлмєр соёлын чуулганаа амжгял- - тын дээдээр угтаж байна. тавап П. ЖАНЧИВ сурагч Д. ОДГЭРЭЛИЙН зурсан зураг. Хэр- ПИОНЕРИЙН ИДЭВХТНҮҮД Сүхбаатар аймтийн «Дарьганга» пионерийн зуслангийн зургаан зэл- ашяд 1200 хүүхэд тавтай билээ. сайхан амарсан Энэ зуслангийн сүүлчийн «ээлжид амарсан пионе- рийн тэргүүний идэвхт- нүүд ажлын туршлагаа өргөн солилцож, пиоле- рийн идэвхтинй семипарт оролцов- ЗУРАГ ДЭЭР: (би- руун гараас) Баруун-Урт хотын 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч пиопе- рийн тэргүүний идэвхтэн Г. Цэрэндагаа, Н. Лутсүх, Н.. Батсанаа, Ч. Цэгмэд, Бүрэнцогт | сумын дунд сургуулийн сурагч Г. Мөнхбаяр пар П. ЖАНЧИВЫН авсан фото зураг /.зииа-шытшн шинж шин шинэ минии шинэ шинн шишии! шинжээ” ПОМОШЬ УЧАСТНИКАМ КОНКУРСА эь , «МЫ ПОЁДЕМ В АРТЕК» будем продолжать ваш тєлеБизионный онкурс по руссхому языну. Б носом учсбном году Мы «Мы поёдем в Артен» Для участия В наших пеє дачах предлагают вашему Бнпнманчю нозое задание. сСоветс- Рекомепдуем прочнтать пронизведении | нх детснчх Писателей необходимогё вам для учас | тняч зинашёым телевизнолномМ коннурсе «Мы поедем з» Артек»- 1. А. Барто. «За цветами Б зимний лесэ НШЭД. «Деєтсвая литература»э 1980 2. А. Гайдар «Босниая тайча» «Судьба барж батшика»- М. Московский рабочин. 19658 3. Л.Нассаль «Черємьпп-рат гєрол» аит-ра» 1966 4. Вл. Маяковский «Кем бьть» «Детгизэ 1963 1982 А. Лихаяов «Мой генерал» «Дет, лятэ. 5. С. Маршак «Расскэз о внєнпвестном гєрое» «Дет. лнт-раэ» 1969. 1970 6. С.Михалков «Дядя Стёпа» «Деєтлит-ра» 197 7. ВБ. Медведев «Барайнин-будь чеёловеком» «Дєт. лит-ра». 1968. 1970 8. Н. Носов «Принлючстий друзей» «Дет. лит-ра» 4967 КН. Чуновскний «Мойдодыр» М , пезпайни и єг «Дєт, янгра» 1982 1982 «Телефон» М «Дет-лит-ра» Муха Цокотуха» М «Деєтгиз» 1967 ДО ї «Малыш» 1966, 1977 «Доктор Айболит» нзд. Нроме того шы рекондусм гам вычуть нанзусть советских гпоз- несколькно Стихотворений русскнх и тов, Тан вам єдстойт нместе сС вашими учи. тєлямн, к« тымн н мусынальныын руководителя- ми, разучиплть нєснольно песєн СОВбЄТСМИХ НОМИ0- .шторов Сл. Я.4Шьсдова Муз. В. со «Орлсион» Сл. Л. Ошанира Муз. А. Остроксного «Красная гвоздика» т. Л. Ошаняга м В. Мигули «Красныс следопымты» С Греб шова Н. Доброправоза м Яс «Пес: пнонерах герон», Сл, А.“Прицельца Муз- Д. Кабалев то «Наш ирай» Са. С. Фурина Песнова «Чтобы солпьпино светнло» Матуссвского Швиписного: «Вместе весело шогать» Пляцковского Муз.Е Крылатова Сл. М. Садовского Муз. О. Хромушина «Песня гориа » Сл. Б. Крючнова Муз. Бл, Лонева «Разговор с Ленипим» Сл. В. Наквасипа Муз. Ю. Лазарева «Мы не хотны войны» Сл. Н. Доброправова Муз.А Пахмутопой «Улица мира» Сл. Н. Доброправова Муз. А. Пахмутовой «Дарите людем радость» «Гайдару салют Сл. М. Пляцковского Муз, Ю. Чичнока «Детствс-это я и ты» Сл. Н. Доброправова й Муз. А. Пахмутовой «Пока не поздно» ж Дорогие ребята! БВы все анаётс в 1985 году исполнится 60 лєт со дия рождения мєждуйиарод: ного ппионерского лагеря «Артен» при ЦН ВЛКСМ, И конечно вы вместеє со свонмн друзьями юнымй Лепинцами и всеми сверстиннами братсних пионер- ских органнзацини будьтсе торжественио отмечать Ээтот замечательный юбилей, понстине нитериацио- внальный пионерсний праздник: Помните Ддли этогО пеобходимо больше читать, узнавать о деятельинос- ти всесоювлой пинонерской И. Ленила изучать богатэй геря «Артен» организовать теми,кто побывал,отдыхал разучивать веселые танцы, нгры Организацип имеин 8. опыт пиопнерского ла- встречи в дружинах с в Артене, иконечио же зЗадорные артековсине песии, и хороводьг: Желаем болыших успехов в курсе по русскому языну До встречн в эфире, телевилзиолпом кон- «Мы поедем в Артен» ОРГКОМИССИЯ чДет- ” Цинийтийнийл 1 пТЭч | тор зэвсэгтэй нэг хүн зог- “осож байгааг хүүхдүүдийн | хэн нь ч ажигласангүй. | “Үл таних хүн Сава хүүг Овяархан дуудав. Хүү эх- одзэд цочсон боловч дорх- 00 тайвширч түүн рүү хөж очив. Васнл ч лим- дэхээ болыж тэр хоёр дээр ирлээ. ( э8 2 -- Хүү минь чи намайг “зөв танилаа. Би Ч та на- рыг сайн хүүхдүүд гэж “бодоод л ирлээ гэж хэ- ОлэЭД үл таннх ах инээм- сэглэснээ намайг Иван Ко- “зарев гэдэгт. Манай үйл хэ- рэгт үнэнч шударга хүмүүс хэрэгтэй, фашизмын эсрэг “тэмцэлд хүүхэд, томчуул- “түй бүгд оролцох хэрэг- тэй! гэв. Хоньчин хүүхдүүд гар- тизанд өөрсдийн авч яв, сан хүнсний зүйлээс өгч туслав. Ингэж л Кона- решковын Васил, Сава хоёр партизаны холбоо- 3, чин болох замаа эхэлжээ. “1 -1| Тэд зөвхөн холбоо бариад Чу “зогссонгүй. хоол ундыг дөхүүлэн өгөх, харгис цаг 1-4|| даагийнхны тухай парти- “ зануудад байнга мэдээл- 2 онэ2 Ингэсээр 1944 оны АНГЕЛ БАР сургуулийг «Ёлиц Пелиний» сургууль тэдэг юм. Би цэцэрлэгээс нэгдүгээр ангид бүртгүүл: сэн юм л даа. Тэгээд л том болчихсоноо мэдсэн, “Намайг сургуульд орсон ї | “Манай | : ! өглөө зэж маань гудам- - ЖИНД тоглохдоо ӨМСДӨГ : өмдний оронд урт өмд өмсүүллээ. Би номын дэл- түүрээс аавын авч өгсөн ї зиирэн цунхэнд ном, дэв- : “отэр, харандаа, баллуураа өрж, хийсэл байв. Анхны 5 хичээлд яваад ирсэн орой ( аан ажлаасаа ирээд иа- 5 майг сурагчийн дүрэмт | хувцастайгаа байхыг хар- ссай дороо - За миний хүу ч том болжзэ гэсэн. Бид ширээ тойрон сууж хоолоо ИД: лзэ. Ээжийн хийсэн шөл: отэй хоол, цаана нь зөндөө амттай идээд би шинэ үсэглэл, унших бичгээ | гаргаж эїрлээ.. Миний та- ! ) й үсэг зөндөө Л Цэл ! Яагаад ч юм би | учиргүй нхо догдоллоо. | Уншнх | сэдэв бүрийн 1 вхэнд толгой нүцгэн, вуд: ний шилтэй, Малгайтай, малгайгүй янз бурийн хү: “мий зураг байх юм. -- Энэ юун хүмүүс вэ Отэж тракторчин заваасаа би. асуулаа. Аэв маань: -Хүү мммэ до нар ” чинь болгарын хүүхэд ба- тачуудад зопсулан ном с зохиол бичдэг хүмүүс ” шүү дээ, Хамгийн эхэнд - байгаа хүн бол одоо ма- сонай тосгоны сургуулийг “вэрлээд байгаа тэр Ёлин Пелип: чинь байхгүй юу. “Аав нь эна хүнийг 15 жи- лийн өмнө анх үзсэн 40м 2 41 | үцагдаагийн Онэг сэжнг авчээ. Тэднийг. газар ямар цагдаагийн газрын втууц “ туршуул илчилсэн байв. Цагдаа нар хүүхдүүд пар- тизануудтай болзон уулз- Даг газар дуу чиглэлээ. “Партизаны харуул модон дундуур дайснууд: дав- шинж явахыг харсан тул Васнл, Сана хоёрт бол- зоот газраасаа холдох до- хно өгч амжив. Хүүхдүүд тарсан сүргээ бєагнүү- лэн, хөндий рүү туулаа- Цагдаа нар тэднийг. гүй- цэн очиж: -- Партизанууд хаана байна? Хаашаа явсан бэ? хэдэн хүй байсан бэ? хэ- мэзи байцааж эхлэхэд: -- Бид нар ямар ч пар тизантай тааралдаагүй юу ч мэдэхгүй гэж хүүхдүүд мэлзэв. Цагдаа нар хөн- дийг бүсэлж эхэллээ. Тэд- ний нэг нь царс моддын хоорондуур партизан на- рын явж байгааг харчих- жээ. "Түр зуурын тулал- даан болж өнгөрсөн | бо- ловч партизанууд уул руу ямар ч хохиролгүйгээр зухарч амжив. Амжилт олоогүйдээ тпаралхсан дагдаа нар дахиад л Сава, Васил хоёр дээр овооров. Тэдний гарыг хүлаэн буу: ны бөгсөөр хайр найргүй цохисоор Белнца тосгон руу авч явав. Хүн шин- жээ алдсан харгис цагдаа нарын партизануудын ту- хай мэдээ сонсох гэсэн бодол талаар өнгөрчээ. Ахнад л. эрүү шүүлт, байцаалт эхлэв, Ах дүү Васил, Сава хоёрын дурсгалд --Партизаууудтай ямар холбоотой байсан тухай- гаа ярь! гэж Саваг бай: цаахад: -- Ямар ч холбоогүй байсай гэж хүү хариулна. Дэлбэрэх шахтлаа уурла- сан цагдаа түүнийг тол той түрүүгүй занчина. Ахмад Николчев орж нрэв. Тэрзэр хүүг харс- наа сандал шүүрэн. анч зодож эхэллээ. -- Хэлэх үү? үгүй юу Партизануудтай хэзээ уулзаж ямар мэдээ дам жуулсан бэ? гэж хаштир- на. Сава алуурчдад юу Ч хэлсэнгүй. Цагдаа нар Васнлыг ч мөн адил сал- чиж зовоосон боловч тэд- ний горьдлого талгсар өен- гөрчээ. 5 Белица тосгоны харгис цагдаа нар ахмад Никол- Чєвийн тушаалаар 1944 оны долдугаар сарын 7- ны өдөр хоёр хүүгийн амийг хөйөөв. Ийнхүү ах дүү Савї, Васнил хоёр болгарын ард түмний эрх чолөөт амьдралын төлөө баатарлаг тэмцлийн тал- барт амь эрсэдсэн юм. Гэвч тэд үйзн хэргийн төлөө байгуулсан гавь яазгаараа хүүхэд багачуу- дынхаа сэтгал зүрхэнд мөнхрөн үлджээ ж. чинтогтох ХАМГИЙН ЭРХЭМ на тэр вэ? -- Манай тосгойд ирсэн юм. Хувьсгал ялсны Да: раахан ФӨөрөөсөө налзэд дүү болов уу гэмзэр 30- хмолчидтой хамт ирсэн. Түүнтэй хамт | Никола. Фурнаджшев, Димитр Та- лев нар явсан. Аав нь ах: лах ангид орох гэж бай- лаа: "Гэгээд сургууль тийм том зохиолчийн нэ- рэмжит болох гэм: байхад баярлалгүй -яахар дэвз- -- Авваа та. одоо тэр хүнийг санаж байна уу? --2 Саналгүй яахан. Одоо яг л нүдний өмнө харагдах шиг болж бай- па. Өндөр нуруутай, УУ: жим магнайтай сайхан хүн байсан. Ж(аахан най- гаж явна. Юм ярихдаа алиа гэж жигтэйхэн. Зохиолчдын машип ирж зогсонгуут бид малгай- гаа авч зочдынхоо га- рыг үнсэхээр ухасхийн. Елин Пелиний гарыг үй. сэх гэсэн чинь гарга ар: даа нуугаад -оот- Больцгоо хүүхдүүд минь, гар хөлөө үнсүүл: дэг иоёл биш шүү дээ гэсэн. Тэр хүн бидэнд яриа хийсэн юм. Тэрпиээс хойш олон жил өнгөрсөн боловч хэлж байсан ,уг нь цээжиид хадагдсан мэт хоногшин тогтэЭЭ, -- Танай уудам дэлгэр Добружийн тал дэлгэж тавьсан асар том ном юм. Хувьсгалаас өмнө элэ 10- мын эзэд нь харийн поЁД байлаа. Одоо бол өөр хэргээ. Энэ нутгийн жин- хэнз ззэн болсон та. нар газраа: боловсруулах бєс- той. Та бүхэн сайн хө- энэ ногоон номон дээр нахналах ал- тай тариаг арвижуулах хэрэгтэй. гэж билээ. долмөрлгг Тэр орой тосгоныхон хөгшин залуугүй шинэ сургууль дээр цугларав. Зохиолчдыг гарч ирэхэд захирал багш - Тарначид, сурагчид аа, та нар ямар зочид бн- дэнд айлчилж ирснийг мэдэж байгаа. ЕЁлин ((Пе- лин болон. түүний үзэг нэгт нөхдөд | зориулсан бидний уухайлд сургууль маань бидний дээрээс унавал-Ч уйаг гэхэд бид хоолайгоо .сөөтөл урна хашгирч билээ. Маргааш нь биднийг хичээл хийж байтал 30- хиолчид бас орж ирлээ. Бидний хичээллэж бай- сан цэвэр цэмцгэр өрөө тасалгаагаар явж зэлтТ- тэй цонхоор дөнгөж сая нахиалж буй тарнам тал- бай руу харснаа |Елин Пелин л ) л Бин Хувьсгалын нар гий- хээс өмнө болгарын энэ сайхан тарианы телөо, ялангуяа харийн хүний дарлал дор өсөж торинх хайрт хүүхдүүд та нарын төлөө зүрх өвддөгтсөн. Одоо өргөн цэлгэр талын чөлөөт салхийг амьсгалах нь. ямар сайхан болохыг бїїд ойлгож байна гэлээ- Бид түүний үг бүрийг амьсгаа даран сонсож байв. Тэр үед хот суу- ринд буудайн талх бай- идэх юмаар маруу: тугай Тэгэзд бид хан байлаа. .цэв БЭЛЭГ зочдоо “үдэхдээ юу бэлэг- лэдэг билээ гэж гайхаж гайхан дөрвүүлэнд нь анлаас цуглуулсан нэт нэг Сагс өндөг ёгье ч гэл Хүүхэд болгон сур- гуульд ирэхдээ дэр нь нэрээ бичсэн нэг нэг өн- дөт авчириа гэлээ. Гар- тээ хариад үүнийгээ ярь- сан чинь манай зэж, Елин Пелин өөр нэг. зо0- хнолч хоёрт зорнулан хазс гийн сайхан гурилаар Доб ружийнхины хийдэг талх барьж өгье гэлэа. “Талх- нымхаа турилыг зуураад цийшинд хийхийн өмнө эзэж талх тус бүр дээр зохиолчдын нэрний Эх- ний үсгийг зурлаа. Тал- ал хаа халуунаар нь чуурт боож бариад л би сургууль руу гүйв. Тэд ийм бэлэг бэлтгэнэ гэж сапаагүй байж л дээ. Ца- гаац толгойтой тэр 20- хиолч бэлгийг маань авч дээр өргөөд пүдэндээ Ну- лимс .гүйлэгнүүлэн: - -Хайрт үрс минь, энэ бол миний амьдралдаа авсан хамгийн эрхэм дээд бэлэг юм. шүу гэсэн юм даа гэснээ аав надад - Харин чи Тэгэхэд тэр зохиолчийг одоо Са- наж байна уу гэнээ. Хүү минь тийм хүмүүс санаа- наас хэзээ Ч гардаггүй юм шүү. Чи эрдэм ном сайн сураад ном уншдаг болохоороо тэр хүн бол- тарын. ард түмэн, бидний «үр “хүүхдэд хичнээн ховор нандин өв үлдээснийг аян- даа ойлгох болно гэлзэ: Ч. ЛХАГВА болгар хэлнээс орчуулав. ЯХ ЁАЛМЫН “ЗҮҮН РОГРАИН 1985 оны долдугаар сарын 27-ноос наймду- гаар сарын 3-нд Москвад болох дэлхийн задуузгул. оюутны ХП их наадамд дэлхийн олон орны зсалуу- чуудын хамт Дэлхийн Ард- чвлсан Залуучуудын Хөл- бооны дэргэдэх Олон ул- сын хүүхэд, Залуучуудын байгууллагын Хороонд (СИМЕА) багтдаг хүүх- дийн байгууллагын ги- шгүүд оролцох болно. 1958 онд байгуулагл- сан СИМЕА ть 50 сая гаруй хүүхэд багачуудыг төлөөлсөн ардчилсан 66 байгууллагыг эгээидээ нэгтгэдэг. 1973 өнд Бүгл Найрамдах Ардчилсан Герман Улсын инйслэл Бєрлии хотноо болсон Дэлхийн залуучууд, оюут- ны Х их наадмын ажилд анх хүүхдийн программ оруулсан юм. Түүнээс хойш эдгээр байгууллага нх наадмын хөдөлгөөнд идэвхтэй оролцдог сайхан уламжлалтай болжээ. Энэ нь улс түмний хооропдын найрамдлыг бэхягүүлэхэд эдгээр дэвшилт байгуул: лага улам их үүрэг гүй- цэтгэх болсныг гэрчилж байна. СИМРА-гийн еропхий нарийн бичгийн дарга Шандөр Молиар: -- Энэ-.опы-ссдүгээр сард эхлэх хүүхдийн бай- гууллигуудын «Олон ул- сын энх тайвны буухиа» -нх наадмын үеэр ажлаа дуусгана їэж мэдээлжээ. Энэ буухиад олон орны хүүхэд багачуудын хамт зөвлөлтийн пионерүүл оролцох юм. Их наадмын хүүхдийн программын хүрээнд яяз бүрийн орны залуу иргэд хэрхэн амьдарч байгаа талаар ярилцлага зохио вс. Хорий таван жилийн өмнө Нэгдсэн Үндэстний байгууллага Хүүхдийи эр- хийн тунхаглад гаргасныг энд дурдья. » Их наадмын хүүхдийн дрограммид дуу, бүжиг, яруу тнайргийн баяр ор- гон орох нь мэдээж, Моп их наадмын үеэр «Би ер- төнцийг харж байна» гэ9- сэн сэдэвт олон улсын хүүхдийн зургийн үзэс- гэлэн ажиллана. Ц. ШАРАВ - 68СОЧСУ-ын цийслэл | “Прага хотноо олон улсын. скүүхдийн хонгөн атлети- | кийн «Найрамдал» дөрвөн |. төрөлт ХХУЦГ тэмцээн! “ болж: өцгөрлөө, сТэмцаэнд БНБАУ, БНС -ВУ, 8СБ -ПАУ, БНСРУ, “БНСЧСУ, БНАГУ, БНАЛ: ЭХУГ “БНАСАУ, Финландын баг тамирчид оролцлоо. Олоп улсын хөнгөн ат- летикийн «Найрамдал»- Дөрвөн төрөлт тэмцээний | Үүсэр «СИМЕА»-гийн:гүй” | ВНУАУД/ цэтгэх- хорооны. хурал болж «Найрамдал» дөг- “вөц төрөлт ХХЇХ тэмцээ- инїг БНПАУ-д явуула- хаар тогтон, олон “улсын энэ тэмцээний бүрэлдэ- хүүнд ВННАУ, БНАСАУ Финлапдыг оруулах тухай тус улсуудын төлөөлөгч. Ддийп саналыг дэмжиж ба- таллаа. - “ Уламжлалт тэмцээнийг г.Чехослованийн «Социалист салуучуудын -эвлэлийн төв хороопыг иарийц. бичгийн Дарга, Чехослованийн со- циалист залуучуудын эв- лэлийн пионерийн байгуул- лагын: Төв Зөвлөлийн-дар- га Апна Кучерова нээж үг хэлспий дараа, өсвөрийн тамирчдын төлөөлөгчид Чехословакийн төрийн дал баа, уламжлалт тэмцээний Стугийг мандуулис оролцсон орнууДын далбаа бүхий бөмбөлөг хөөргөв. «Найрамдал» дөрвөн тө рөлтийцн АХХУЇЇЇ тэмцээн охидын бО0м-пйп гүйлтээр эхэллээ. | Энэ тэмцээнд ЗХУ-ын тамирчин Ярушо- ва Деви 7,99 сец хурдалж “алтап медаль, Нубын та- мирчин: Алленова Далл 8,02 сек, Монголын та- 1) ногоонг ! цагаан шугам| ч шинпииатитаиишии Ё БНКАУ, БНМАУ,.! рэл| 1118111131111(111431123(1 1 1111: йЙШИН зай? ХУ, БНКУ, БН|5 мирчин Т, Өуюичимэг 8,07. сек хурдалж «1, 111 йЯр эзэлж мопгө, хүрэл медалиар энгэрээ мялаав. Хөвгүүдийн..60 м-ийн гүйлтэд Кубын тамирчин Хосе Мос.7,39 сек, моп -Кубып Нова . Фрамсиско 1.42-сек, монголын та- мирчин -М. Болд 7,44 сек, тус тус хурдалж алт, мөн- гө хүрэл медаль хүртлээ. Орон орны тамирчип ба- гачууд найз нөхдийнхөө амжилтад бахархан: --Гүйгээрэй, гүйгэврэй, Араас чннь! гэж. цовоо сэргэлэн баясгалайт Дуу- гаа нэгтгэн амткилт ерөөж, байлаа. Хөвгүүдийн өндрийн ха- райлтын тэмцээн маш өр- сөлдөөнтэй болов: Монго- лын тамирчин С. Болд гимнастинийн сандал дээр бодол болон сууж байлаа. Харайлт нь изг л болж өгөхгүд байв. Дасгалжуу- лагч багш иь: -- Гүйлтийнхээ зайгхэм- ЗУРАГ ДЭЭР: Хөвгүүд уралдааны замд дараа Харайгаарай гэж зөвлөв... Болд хүү толгой дохиж харайлтын элемент нэг. бүрийг ширхэгчлэн бодов, Хоёрдахь харайлт бас л амжилтгүй болов. Чухам юун дээр нь алдаж байна вэ? Алдаагаа хэр- хэн яаж засах вэ? гэдгээ дахиад л бодлоо. 1 аахан айлс зориг. ду- таад байгаа юм биш биз! Гурав дахиа заавал харай на даа! Тэрээр 1 м 79 см дээгүүр елхөн- гараад яв- чихлав. Ура! ура! «Монголия», «Дружба» тэсэн үгс цэн- гэлдэх хүрээлэн дүүрэн цуурайтаж байв. Энэ бол түүний хувийн рекорд ам- жилт байлаа. Түүнтэй Че- хословац, Унгар, Зөвлөл- тийн. тамирчид үлдээд байв. Хөндлөвч модыг Дахин 8 см-ээр өндөрлөв. Болд 165 см опдөртэй хүү шүү дээ. Ийнхүү өөрөөсөө илүү өндөрт харайх хэ- рэгтэй оолотп, Өөрөөсөө илүү ондорт харайж бол- ҮЙГЭЭРЭЙ, ГҮЙГЭЭРЭЙ, АРААС ЧИНЫ но гэж үү! Болно оо! Энэ бол-спорт, Зөвхөн өөрий- гоо уднрдах чадвар л хэ- рэгтэй. Чехослован, Унгар, Зов- лөлтийц тамирчдын эхний харайлт амжилтгүй. бол- лдоо. Мапай Болд эхнийхээ харайлтаар 1 м 82 см-ийг амжилттай давлаа. Ийн- хүү Олон улсын тэмцээ- Ний мөнгөн Ммедалийп бол- зол хангалаа. Өрсөлдөгч тамирчдаас Уйгарын та- мирчин энэхүү ондрийг ам- жилттай давж цааш 1 м 85 см, 1 м 88 см-ийн өн- дөрт харайж алтай медаль хүртсэн юм. Охидын өнд- риниян харайлтад Болгарын тамирчин Юлина ШЇено- ваза4 1 м 70 см харайж алтан медаль, Румыпы та мирчин Григортеза Анге- ОЛОН УЛСЫН ХҮҮХДИЙН ДӨРВӨН ТӨРӨЛТ ТЭМЦЭЭНИЙ ОХИД (дагатай тэмцээн. 800 ю (Ийн зайд гүйх манай Ду- ү(гарсүрэц багийцтаа хам- 2. гийн тэсвэр хатуужилтай “сайн тамирчны наг бойдаа. | СГараанаас эхлэн Дугар- Ү пэхэн хоөож оноФ (2ҮРаЙН төлөө ширүүц өр- Евадамо, Секунд бүр-ху- ийн болон багийн цоо гэдгийг тамирчин бага- чууд Сайн ойлгож байлаа. Хурдлаарай, гүйгээрэй! гэсэн хүүхдүүдийн дуу цуурайтна. Эцсийн хүчээ шавхан гүйж барбанд орж ирэхэд алтан медалийн болзолд ганцхан доль дут- жээ. Дутарсүрэд маань ингэж олон улсын тэмцээний мөнгөн медалийн болзол хангалаа. Манай өсвөрийн тампир- чид «Найрамдал» дөрвөн төрөлт тэмцээний талба- раас дурсгалын Цом, мон- гон медаль9, хүрэл мє- даль 2, нийт 11 медаль- тай ах орондоо буцаж нр- лээ. Уламжлалт энэ тэмцээн олон улсын өсвөр үеийнх- ний найрамдал, нөхөрлө. ЛИЙГ улам бэхжүүлэх, спортын ур чадвараа со- анлцоход чухал хувь пө9- мэр болов. Н. ДАРИЙМАА Ч. НАРАНБААТАР хөнгөн АТЛЕТИНИЙН ХӨВГҮҮДИЙН БАГИЙНДҮН «ПАЙРАМДАЛ» Охид . БНБАУ -(1Э90 сноо БНСРУ --19117 оноо . 3СБИХУ --1880 оноо 1 2. нэ Хүүхдүүд ээ! 1983 онд «Хөдөлгөөний аюулгүй байдлыг хангахад залуу- чуудын ндэвх оролцоог сайжруулах тухай» МХЗ Э-ийн Төв Хороо, БНМА У-ын Нийгмийг аюулаас ссхамгаалах Яамны хамтар- сан тогтоол гарсан юм. Эпэ тогтоолын 4 дүгээрт чИогоон гэрэл, цагаан шу там» гурван сарын алиыг пионер сурагчдын дунд жил бүрийн: есдүгээр сарын нэгнээс эхлэц төвлөрсөн хот, суурин газрын їпно- нерийн байгууллагуудад зохион явуулах тухай заасан билээ. Өнгөрсөн жил зохиогд- соц «Ногоон гэрэл, ца- гаан-шугам» гурван са- рын аяны үеэр өсвөрийн зохицуулагчдын бүлэг бай- руулан ажиллах, пниопер сурагчдын дунд «Хөдөл- гаоний дүрмийг хэн сайп мэдэх вэ?» асуулт хариул тын тэмцээн, шугам, ясаг- саал, вино лекц зэрэг ал:- луудыг МХЗЭ, Пионерийн гс лй Сүхбаатарын нэрэмжит. Улсын хэвлэлийн Бомбипатад хэ шиш эц ИЙГ ИН байгууллага, радно, телеє- виз болон хэвлэд мэдээл- лийц газруудтай хачтран зохиосон нь зохих үр дүн гээ өгсөн байна. Энэ үеэр сургууль цэцэрлэг, албан газар, үйлдвэр, аж ахуйн байгууллага, багш сур- ган хүмүүжүүлэгчид, эцэг эх, нийт ард иргэдээс пионер сурагчдаар замын ходолгоөннй дүрмийг суд- луулах, түүнийг биелүү- лэх талайр хяналт тавьж ндэвх санаачилга гарган ажилласан билээ. Энэ жилийн «Ногоон гэрэд цагаан шугам» гурван сарын аяны үеэр сургуулиудын цам, захяр- гаа, эвлэл, пшонерийн бай- гууллага, багш сурган хү- мүүжүүлэгчдээс оагачуудыг хөдөлгөөний осол зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор гу- дамж замын | ууллварыг харуулсац бичлэг тэмдэг-- лэл, гэрэл дохнотой авто талбайг байгуулах, (єур- гуульдаа ирэх болон бу- цахдаа хэрхэн явах марш- рут зураглалыг хийж мор- хүүхэд - тагнан тантай дүүлэх, сургуулнуд дээр өсвөрийн зохицуулагчдын бүлэг байгуудан ажиллаж, авто зохицуулагч ДУГУй- лан хичээллүүлэх болно. Мөн пнопер сурагчид, сургуулиудын дунд «чЗа- мын хөдөлгөөний х3н Сайд мэдэх вэ? «Мн- НИЙ лвдаг гудажж, зам» гэсэн асуудт харнултын тэмцээн, хөдөлгөөний аюулгүй байдлыг хангах сэдвээр гар зургийн болоп гэрэл зургийн уралдаан, үдэшдэг, уулзалт сэдэвт ажнд зохино бичлэг хийх зэрэг олоп төрлийн арга хэмжээ явагдах бол- но. Хүүхдүүд зэ! «Ногоон гэрэл, цагаан шугам» турван сарын аяндаа идэвхтэй оролцож, замын хөдөлгөөнйй дүрмийг сай- тар судалж, түүнийг гуй- валтгүй биелүүлэн зорчих нь пионер сурагч бүрийц Үүрэг юм шүү, Манай сонины рс дараагийн дугаараас эс лэн «Ногооц гэрэл, цагаан шугам» сэдвээр замын хө« влэв,. 7 Хөвгүүд 1, БНСРУ 3. БНМАУ 3, БНУАУ дөлгөөний дүрмийн холбог долтой нуврад матсрнад нийтэлж, хаана, аль сур- гуулийн хамт олон гурван сарын энэ аянаар пиар ололт, амжилттай аялж байгаа тухай тэдээлж байх болно. Бас хүүхдтүд та нар ч дотны нөхөр «Пионерийд үнэн» сонин доо танай сургууль, 0» гэмд Ямар ажид зохиог- дож байгаа тухай байнга мэдээлж байна гэдэгт со- нипы ах, эгч нар чинь ит- гэж байпа. П | --1092 олоФ --1982 оноо | --1055 опооФ нт------ш ---ш--- . . - - нй ллллиууилины цитшицпинипицининиигиэнг шингэн иат анлнаагтгалтгагталлалагттлалтааталттзаллаллалл үлд тзлллалд Үүл 141 ҮҮллАлт 11лҮҮЛ ЛҮҮ ИҮРҮ1111111 11 111ЕННР” типппиинптиатцт Эрхлэгч Ж, ДАШДОНДОГ... Индснс-14140- 22.32 Зо 5-- МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТЭЛПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИН ЗЭЭЛЭЭ тэглэнэ тояводЭх жилдээ | г3) Өглөө бүхэн зоогийн ширээн! дээр чинь шинэхэл талх тавиастай байдаг, Ам» тат тэр талх хэрхэн бүт- Сэнийг чи мэддэг үү 7 Хав- Ррын суулгасан үрнээс нам» рьт ургац хураан авах хүр» тал тариаланч аав, зэж ах эгч нарын чинь зарцуул- сан үлэмж: нх хөдөлмөрөөс талх тариа эхэлдэг юм. Талх тариа--эх орны эр» хэм дээд баялаг! Тийм, ч учраас манай улсын төрийн сүлдэнд тарнан түрүүг еруулан дүрслэжээ, Талх тариз--амьдрал гэсэн үг! Халхын голын тулалдааны талбарт зөв» лөлтийн дайчин эр, хамт "тулалдаж явсан монгол нө- хөртөө «Энэ сайхан талд алтол| тариа найгах цагийг та нар үзнэ дээ!» тэж бодлогошрон хэлж байсан нь учиртай. Атар газарт сэтгэл зүрхнийхээ дуудла- «гаар айхны алтац хараа- уегцай нь болж очсон | охид Хөвгүүд зэлүүд талд урга- ЦЫын далай бий болгохын төлөө бэрхшээл тууляи зүтгэж! ялснаа мартаагүй. Арииня ургацын төлөө хөдөлмөр бол хүнг ардыг 2овлбэг дэлбэг Хүнс тэжээ» “төВр хангах туйлын чухал гүйлс юм Улс орон даяар ургац хураах НИЙТИЙН ОМПаинТ алсил өрнөдр «Ширхэг та- Мм656 (1968) Оо Шан ит ЛЯИОНЕ? СУ?Л7ЧИЭ л! «ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ-- УРГАЦЫН ТАЛБАЙД» ЦУВАА ОРОН ДАЯАР ЭХЭЛЛЭЭ риз--шнижир алт» уриан Дор: таримал бүрээс нэг ч түрүү, ганц ч бут хаяж гээлгүй богино хугацаанд чапартай хураан авахын төлөө тариаланч, ногоочин, хадланч их эгч пар чинь шамдан ёжиллаж байна, Гнлиннллиилин нэл ЭНЭ ОНД Уул. СЫН ХЭМЖЭЭГЭЭР 700 МЯНГАН ТОНН -| ҮР. ТАРИА, 130 МЯНГАН ТОНН ТӨМС, ХҮНСНИЙ НОГОО, 440 МЯН- ГАН ТОНН ТАРИ- МАЛ ТЭЖЭЭЛ, 11727 МЯНГАН ТОННХАДЛАН, 1645 МЯНГАН ТОНН ДАРШ ТУС ТУС ХУРААН АВ- НА. эв-----ш“ш----шии--шии-оо-осэжэ ны гт Пиопер сурагчид та нар тэдэлд «туслахын тул юу хийвэлгїаохих в9? Сургууль бүлгэм, ангц: бүлгээрээ «Пионерийн/ десант--үур- гацын талбайд» “цуваа 0» хйион байгуулж, тариан түг рүү, төмс хүнсний ногоо- Ны хаягдлыг түүх, иноне- рийн эргүүл, гаргах, тэр, гүүний тариаланчдад баяр хүргэх, концерт тоглох/ ар 1 -1984 ОНЫ ЕСДҮГЭЭР САРЫН 13 гэрт яь Тимурчүүдийн но- манд ажиллуулж туслах зэрэг ажлыг санаачлан хиймээр байна. Та илрын дотно нөхөр «Пноперийн үнэ» сонины санаачилгыг дэмжиж МХ- ЗЭ:ийн Төв Хороо, Д. Сүх- баатарын нэрэмжит МПБ- ын Төв Зовлал, БНМАУ- ын Хөдөө алс ахубя яам, Ардын боловсролын Яам- шаас, «Пионерийн дёсант --ургацын талбайд» цу» ваанд тавшгайлан оролцож их үр Дүнд хүрсэн пионер сурагч, хамт олныг шалга- руулах зорилгоор рал- Даап зарлалаа ПИОНЕР СУРАГЧИД АА! ДУУЛЖ БАЙ! ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ --УРГАЦЫН ТАЛБАЙД» “ЦУВАА ОРОН ДАЯАР эхэллээ Энэ цуваанд анги хамт ол- ноороо гарцгааж тариа- ланч, ногоочиддоо тусал, вх. орон ард түмпээ баяр- «луулцгаал 1 ХҮҮХДҮҮД ЭЭ! ШИР- ХЭГ ТҮРҮҮ, ГАНЦ НО- ГООГ Ч. ХАЯЖ ГЭЭЛ- ГҮЙ ХУГРАЛХЫН 1ТӨ- лөө! 29594Ж 41! н 7277АТ2Х2471 977 /9/0) 7/Ц 72 ё2т 7 ЮУ) УРГУУЛСАН БУухНЭЭ”” хаяж 72:577277710 О ПҮРЭВ о үНЭ 10 жЕӨНГӨ “ат, У44Д: ФТЛ/072 Д) //728:5У6:0 --81) 5! ( сс ши» мэн зашилигиаицацинц гпнатшицагаганцигацаллта гдг у11018 1 Ци лг1г111шггилгцлцлиггалаггзаи Ци үрийг эц 1, ИРТ Э524 (2 39 МАХН-ын Төв Хороо: ны! зэлжит бус У!Ш бүгд мөр соёлын чуулган. --рийц үрлэн» сопины санаа- оомилгыг дэмнинг1Х3Э-ийн нь хурлын рэгтгүүлэх зорилгоор Сүхбайтарын ЛИПБ-ын. 60. эилийн ! 7 1: ЁЛЄ й “Пионер сурагчид аа! ШӨЕЗос” ( П хэ Д. нэрэмжит ой, шийдвэрийг “Пнонер сурагчдын хедол- улсын 1 угтаж. «Пионе- Төв Хороо, Д. Сүхбаата: рын: нэрэмжит. МПБ-ын Төв Зөвлөл, БНМАУ-ын Ходоөглж ахуйш Яам, Ар- дыт боловсролын Яам хамт- ран гүр. тариа, төмс хүйїс- НИЙ “ногоог хангдалгүй ху- раахад туслах взорилтгор «Пионерийп Десант-урга- ЦЫН” талбайд» хөдолмө- рийн цуваа зохион байгуу- лан “ажиллах уралдаан зарлаж, байна. Уралдаанд” оролцохын тулд та нар юу хийх. вэ? Юуны өмнө анги бүлэг сур- гуулиараа вохион байгуу- лалттайгаар ургацын тал- байд очиж хаягдал тариан түрүү, томс, хүпсний но- гоо, тарнапы “лай. түүж ”тушаах- -ажилд.... биечлэн. 1 1 оролцоорой! Үр” тарна төмс, хүнсний-иагоа, ма- лын. тэжаХлийн Ургамлын хаягдалтай тэмцэх эргүүл таргах, талбайд ажиллаж яваа тарналанч, 19) к5:51:5 дын ар гэрт туслах тн- мурчүүдийн хөдөлгөөп Өр- үүлэх, ургацын талбайд нопцерт тоглох, таргүүний хүмүүст пионер ёсны баяр хүргэх зэрэг ажлыг Ссё- ипачлан хийж болио. Го- вийн бүсийн хүүхдүүд бол малын тэжээл, сорс, 300- ДОЙ бэлтгэх ажилд ндэвх- тэй оролцоно байх гэж бид найдаж байна: «Пиоцерийн. десант-ур- БОЛЗОЛ тацыл талбайд» цуваанд хамгийц идавхтэй” сайн оролцон( ургацын хаягдал- тай тэмцэхэд их үр дүнд хүрсэн пинопер сурагчид, антн бүлэг, сургууль, бүл- гэмүүдэд. аймаг хотын ХЗЭ-ийн хароодын пибле» рийн зөвлөлийн дарга на- раар: ахлуулсан уралдаан “ зохион байгуулах комис- сын тодорхойлолтыг үн- дэслэн МХЗЭ-ийн Төв Хо- роо,-Д. Сүхбаатарын нэ- рэмжит МПБ-ын Төв Зөв- лөлийн шагнал, Пионерийн лагерьт амрах эрхийн би- чиг, турван байгууллагын диплом, тусгай шагнал ол- гоно. Аймаг хотын Комисб -ургацын. салбар талбайа «ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ--УРГАЦЫН ТАЛБАЙД» | УРАЛДААНЫ хаягдал түүх.талаар тэр- гүүн зэргийл амжилт гар« гасан пионер сурагч, ам« ги бүлэг, сургууль бүлгр“ мийн тодорхойлолт, зэїЗ талаар олсон амжилт бү« тээлийн тайлгагаа «Пио« нерийн үнэн» сонины га зарт, «Пноперийн десант». ургацын талбайд» цуваа -- уралдааны - ЖОМИССТР! тэсэн хаягаар 1984 оны 11 дүгээр сарын 1-ий дотор ирүүлбэд зохино, Пионер сурагчид,аа! 1 «Пионерийн дєсантч ургацын талбайд» цуваа, уралдаанд илэвхтэй орол цож, эх орны баялаг үр тариа, төмс, хүнсний. н0" гооны ширхэг бүрийг хаягдалгүй бүрэц хураа” хын толоо уралдацгаал! “.УРАЛДААНЫ КОМИСС | нээр мал маллах ЗУРАГ ДЭЭР: Сургуулийп хөдөлмөрийн аварга саальчин сурагч Ц. Цэрэндулли, 927/7777778 Єтөвй т Хорьдол сарьдгийн:ну- рууг давж оӨргөн алаг Шишгэдийн хөндий зорих замд ургамал, ус нь иг- дэрсэн: «арын өвөр» гэ- Дэг газар: сувдан цагаан хоньд налайн бэлчэж ха- рагдана, Дэргэд нь нэг охин ном уншиж суулаа. | Охины ицэрийг "Үүрсаруул гтанэ. Сурагч В. Үүрса- Ррууд зуныхаа амралтын схугацаанд аав, эЭзлсийнхээ ажилд тусалж хариуцан маллаж байгаа/600 гаруй хонь ямааг нь ах Амар- жаргалтайгаа ээлжлэн от- “рын бэлчээрт хариулжээ. Ажигч гярхай тэр охин зэжийнхээ зөвлөж |хэлс- нарийн ухаанаас суралцаж, хо- ни Хужир шүү элбэгтэй “бэлчээрт хуваарьтай ха- рнуллт, тарга Хүч сайн авахуулжээ. Тэр охин хопины. зэлнс- гүй өдрөө тугалаа. харах зуураа сүү хөөрүүлж “Өрөм ззгсаах, бяслаг, аа- Руул шахах, тараг бүрэх гүн л ол үЧ бх бүү" 41677 БВА ЭРТ зэргээр гэрийнхээ ансилд туслахып хамт цагаан идээ боловсруулах аргаас сурчээ. Үүрсаруул ахиц Д. На- цагдоржийн еХөпз хурга» шүлгийг ушитал дуугыг нь таньсан мэт магиай кал- зай хурга майлсаар, очив- Охин: -- Энэ курга зуны ам- ралт”эхэлмэгд!торсол юм. Одоо ч том болн:ээ! тав: Зуны оройп улбар “шар нар. Рэнчинлхүмбэ уулын цаагуур дшаргахад Үүр. саруул бидний бэлчээр дэх уулзалт завсарлан: Зуны амралтаа отрын бэлчээрт: онгорүүлсэн олон. мянган: хүүхэд: хичаэлийн саруул танхимдаа. өрдэмд шамдан: суугаа: Тэдний дунд: Хөвсгөл аймгийн Рэнчинлхүмбэ: сумын 10 жилийн дупд: сургуулийн хоёрдугаар аигийп: сурагч Б. ХҮүрсаруул бий. Н. МӨНХӨӨ (МУИС-ийн оюутан) шишииийпишиийнйн 1111111111111111711111171111111111111-1111111116101-1111:1111 шиг (3411111:111:37:111:13 11171111 123331111711117:11171717 хүүхдүүдийд сарын 15-наас 11 дүгээр сарын гаар зарлаж байпа. Урал- даанд ,ирүүлэх шүлэг 8-- пал зохино. иннд гиштлэх бөгөөд хан- гийн. шилдэг” иэг шүлгийг шалгаруулж, гай “шагцалд олгоно, бүтээлчид, чигчид, ва! идэвхтэй. оролцоорой! ” шингэтэл ий саальчид энэ охиныг маг- тана. Сурагч Ц,.Цэрэнду- ламыг зуны амралтаар ирэхэд фермд нь 11 сарла- гийн үнзэ саах зззїгүй байлаа. «Эднийг чинь би амралтаараа хариуцан авч саая» гахэд Фермийнхэн ёстой зөв дөө охин мянь гэж баярлацгаав. Фермийн эрхлэгч Т. Халтар гуай түүнд сарлагийн (11 ту- галтай үглээ зүслэн, заво- Дын хугацаанд саах 2976 Л сүүний төлөвлөгөөний хамт хүлээлгэж оглоо «Эзэп хичээвэл заяа кхи- чээїэ» гэгчээр Ц,. Цэрэн- дулам охин ч хичаэяс ба- заасаар одөорт үнээ бүрээ- сээ гурав илүү литр сүү сааж, ажлынхаа дүгээр фермийн сайчуудтай мөр зэрэгцэх болжээ. --Найз аа? Яаж ажил- лаад ийм их сааж сүү дэг ШҮЛГИЙН УРАЛДААН Манай социны пиойср Сурагчдын ходол- мдр соёлын улсыг Ц чуулган угтаж «Ционс- рийн десапт-ургацын тал- байдь хөдөлгөөнийг хүүх» дийпгдуйд өрнүүлж зхэл. лээ: Ургацын талсайд ширхэг үр тарна, гтомс, хүнспни ногоо, малынгта- жээлийп хаягдад гаргах- гүйн толоо! чармайн! ажил- лаж, тарнидланч, ногоочин, хадданч ах эгч иартаа ту- салж Оайгаа ходолморч тухай сэд- взэр пэг шүлтийц урал- даацыг 1984 оны есдүгээр газраас 1: хүртэл хугацаа- 18/ мөрийн хэмлгээтэй бай- Шилдэг шүлгүүдийг са- соцниы тус- Уран НДОРХТЭН йн- пиапер: сурагчид, Манай уралдаанд: сонины зөвлөл ташин ши Ч 11 1 11111111111917111) пницанийцшиишииниипиЗ хэрэгтэй юм. Үнзэг тогтмол хугацаачд сааж заншуул- бал сүүний гарц мэдэг- цэхүйц ихсэнэ. Саахын өм- нө ус год гатлуулбал Сүү нь эрс татарна Саах дэс дарааллыг нь алдуулбал сүүний гарц бас багасна. Үнзэдтэй зөөлөн харьцаж биедээ дасгаж номхруулж чадсан байхад сүү шимий пь бүрэн авч болно. Саал- хын Өмнө аль болохоор тайван байлгаж хүзүү сэрвзэгий нь маашиж, цо- чоогүйн болсон хойно сзах ашигтай. Ингэвэл та нар надаас Ч саальчин болно” шүү гэж чич сэтгэлээсээ / амап- Даа сүжирсэ гүдийн үүгтэх өрөх саальчин дийп намуухан өөнлөх д тун галаг 1 а! от өртөөлбН одох Г нн!! бид ҮЭ ? Нарст гуупд бэлтгэж байгаа чимгийг Орхоны сангийн шк ахуйд механитинсан хоёрдугаар салаанд бид- НИЙГ очиход хэдэн хүүхэд опсний нуруу хийж бай- лаа. Тэд зуны амралтаа- раа хадлац, тэжээл бэлт- тох ажилд туслац бухал, пуруу хийж, гар тэжээл Өвсний мушгиа бэлтгэц хадланч-ах нарынхаа. ааа- вар 18лгвөонвар 211115) 0 лашганслын арга барил сурч (071(3)) завпийц Дадлага солис йайгаа: аваа. Наймдугаар Дагийнг сурагч П. Эрдэнэ» баатар, Ө. Шүргвдорн: нар О00ДОлтай өвсийг сСэвхий- тэл оргон чулуудахад су- рагч МЦ. Аазана МО" ПЫ. гмарбаатар хаёрстасон:айч “гэВЕИЙСЭН нуруу болгон "орж: байв, -- Ган: хөлөг жолоод хадлан Сэлэнгэ (сон. хадланч болох хүсэл- тэй. Тиймээс ч “аавыгаа хугацаанд саах сүүнийхээ төлөвлөгөөг 8 дугаар сарын 25-нд 200 гаруй литрээр давуулж бяиелүүлзэд байна гэж тэр сэргэлэд цогёоо саальчин охин танилцуулав. Архангай аймгийн Кар- галант сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 8 дугаар апгийн сурагч дулам түүр бардам үзүү- лэх бүтээлтэй, ам дүүрэн хэлэх ажлын дүнтэй сайн саальчин болжээ Д. Гүррагчаа (Архангай Жаргалант сумын 8 жи- лийн дунд сургуулийн пно- тєрийн ахлах удирдагч) Сэлэнгээс БА “л ага аа д5эа бо 2 “Ур рс ДА, ААМГИЙН ТААВАЙД Даган, жил бүр бэлтгэдэг, Нурууг чанар. сайтай, хадлан дэг аргыг сурлаа!гэн: буг рагч М.. Авозаяд лрив: “Мо- дөлмөрийн багажад бэлт- гэж хорэглэхаас. эхлээд! боосон: овсийг- аль. өнцгооа нь барын, аних, нуруул: дах, гар тэжээл, өвсний мушгидг хийхэд! ямар: вс тохиромжтой баїїдтийг хүүхдүүд, хадланч ах иа- равсаа сурч”байна, Хадланч хүүхдүүд маань 1500 тонп өвс нуруулд- сап ажлын. амжилтаар хи- чээлийн шинэ жилдээ баэ- лэг барьжээ, Ж. БУЯНХЇПШПИГ (Сзпэпгэ аймгийн «Сүх- баатарын “туг» сапницы гсурвилжлагч) ЗУРАГ ДЭЭР: Хүүх- дүүд өвсний нуруу хийж байгаа нь: Ц. Цэрэг | үз! чийг” харлажгмуудахааргүй? - иар гэр дээ. Энэ удаа та нартаа хэзээ яагаад өнх “тайван, эрх чолоөөний би- дэгдэл болсон түүхээс өгүүлэх гГосэц юм. 1949 опы дөрөвдүгээр сарын цэгэн өдөр. Парис “хотноо тив бүрээс ирсэн олоп орны толоологч ху- ран. цугларчээ. Тэд энэ “2 оөдөр Дэлхнїш хоёрдугаар “дайны гай гамшигт, хүнд ї хэ биеэр туулж, нүз ЁС үзсэн ард түмпий- Ё эпх тайван, эрх чөлөөг ад эрхэмлэсэц чин сэтгэлийн ї үүслийг илэрхийлэхээр ирсэн байв. Чуулган дээр фрапцын 15 вохиолч, коммунист Лун “оо ТАрагоц, зураач коммунист Пабло: Пикасогийп бү- тээд -- тагтааны өнгөт зургийг төлөөлөгчдийн дунд тараасап нь тэрээр энх тайван, аз нсаргал, эрх чолооний билэг тэмдэг бо- лоц мөнхөжихийн эхлэл болжээ. Дараахан нь Пи- касо тагтаагаа бүр сайха наар зурж Пол Ёлюар-ийн «Яруу найраг» помын зу- раг чимэглэлд оруулжээ, Тэрээр 1950 онд «34а- луу иас» (Хос аплуус, бие биерүүгээ гараа супган алган дээрээ тагтааг сэих- рийлэп суулгажээ. Түүний дээр лапрын ипапч бүхий) хэмээх зурагт хуудсаа зурнгээ. 1950 онд П, Пинасо Дэлхийн эпх тайвны зөв- лолийн гишүүнээр сонгог- ДОп. П, Пинасо ийнхүү овё- рийн нийгэм, улс төрийп идэвх зүтгэлээрээ дайны хар хүчиий эсрэг эвларш- гүй тэмцэгч болохоо ха- руулсан төдийгүй, энх тайвныг бэхисүүлэх үйл хэ- рэгт үйэт хувь нэмэр оруулсац учир тэр ишлээ «Энх тайлны төлөө» олбп улсын Леииинй шагпцалаар “ТАГТАА-ЭНХ ТАЙВНЫ «БИЛЭГ, дэл: | шагивгдэээ, Өнөөдөр эпх тайвлы цэг гээхэп тагтаа тлпгэс, /Дї- лай, тив, дэлхий дээгүүр дайны аюулыг үрд хё- заарлан барих ариутгүйлст дэлхийн Дэвшилтэт үн торолхтонийг уриалятн ниссээр байна, Энэрэнгүй үзлийн билэгдэл болсон тагтаа нь манай гаригийн Эмсү цугларсан газар ийг далавчаараа анх- О їлж хамгаалж байдаг юм. Хүүхэд тагтаа хоёр Хэн хэндээ похөр юм Тэдний үсерхлийг салгах хүч Тяв дэлхийд байхгүй ээ! ж. чинтогтох 2УУЛИЛЛЛЛУУУУУУУЛУУУЛУУЛЛУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУУУУУУУУУ, баатарын пэрэм- жит АД, НЬ, Б-ын 60 ЗВЧИЙБ ойг, өчигдөр пиопер бай- сан ахмад үе,өнөөдөр бяц- хан цээжиндээ улаан бүч намируулан яваа хүүх- “дүүд, маргааш пионер бо- лох бяцхан пргэд гурван үеэрээ ёс төртэй таомдэг- ЛЭН онгорүүлэх өдрийг бид хүлээнг, ажил, ходол- мөрийн ондөр амжилтын бэлэг барихаар шамдан байна. Ё Манай сургууль, пно- лерийн бүлгэмийн зовлал 1984-1985 оны хичээ- лийН шинэ жилд улсын тэргүүний бүлгэм болох Лу ЗОХИЙУУЛАГЧ Ю 2/72: лагчхүү гэдэг юм. 7222 л явдаг зорилт дэвшүүлж, бүлэг бүр тодорхой зорилттой, пионер бүр тодорхой үү- 204004 ЖЖИХУУРЭЭ? хиолод, Мапай хамт олпы 706,2 хувь соёлч пөхөрлөлийн ба тэр- нь. цэрэмжит рэгтэй ажиллаж, «3 гүүний хамт олон болох гами( үе» аяны 7 жхигүү- хөдолгоонд хамрагдаад рээр аялж, байна. байна. й ГЛтэ - 7 т ” Манай бүлгэм ЭцИЧИЭ Улаац бүчтэний комис- рийц ажлын үр дүйг бү- сарууд, пионер бүхэн их лэг, салаа, пионер бүр баяртаа идэвх сапаачилгаа дээр гаргаж, тэдпий ДУИД өрнүүлэн ажиллаж, ам- болзолт болон социалист илт бүтээлийн арвин бэе уралдаан өрнүүлж, бүлэг дэр барьцгаая! бүрийн багшийн үүрэг ро- лийг ондөрлгүүлэх ажлыг зохион байгууляас байна. Хүүхэдтэй ашиллах ар- га барилыг сайжруулах зорилгоор пионерийн ир вхтэний сургууль 3о- гэрэл асчээ. Хүмүүс ажилдаа янис хүүхдүүд 34- рим нь сургуульдаа, 44- рим нь гэртээ яарга, Гэ- тэл! шар тэрэл аслац. Энэ үед: лтосхүн бүр анхаарч замын аль хзсэгт Пипйраа эзлэхээ линйдэх Ёстой Л доо. Улаан гэрэл асч зор чигчдод зам хайлттайг ан- хааруулав. Эпэ үед замын гол дунд мапай айльш гуравдугаар ангид сурдаг Уриаа “охни ганцаар үлд- чихэн. Гарцыцн Хоёр талд дөхөөд хүлээн зогсож бай- сан машипууд хөдөлж эх- лэв. Урнаа охин сандарч ҮҮГИЙН ЗӨВЛӨН Хүүхдүүд ээ- Энэ зураг дээр байгаа хүүг Зохипуу- Нэрэндээ ч зохицсон хүү. Түүний хупьд ам “ажлын зөрөө гэн ердөө"ч байхгүй. Хаана л болгхаана, зохицуулж хүү двэ. Ингээд би энэ удаа зохипуулагч хүүтэй ХЭРХЭН ТАНИЛЦСАН ТУХАЙГАА. тапчхон “епүүльо, ) н.с” 2 З| "Жичвэл: тарсны дараа эхлэв. Бицахс гэсизэ. бо- 5) хаана: ч, аль ч замын лнод, Ччигзарээ гүйчихэв. ГМ уулавар дээр «хөл: хо- Энэ үед зохицуулагч хүү 1 ДӨЛГӨӨН пэЗМэгДДдэг шүү Урнаа охинд туслаагүй. бол дээ... Яг л: пэг ийм үе бай- юу болох байсныг (бүү “27 -лаа, мэд| Ипгэж л бид зпахн- Ё: Таж: чөлоөтэй (пиитарч » цуулагч хүүтэй таипли- Ү: “сануулан: иогаон сант юм. Тарзэр Уриаа 2ЛЛЛЛЛЛЖАЛЖ 2//УУУУУУУУУ72 Р. АЛТАНГЭРЭЛ (Говь-Алтай аймгийн Бу- гат сумын наймай жи- лийн дунд сургуулийн пноперийн ахлах удир- дагч) охнид: «Хэрвэз зорчигч нь гарцаар нэвтрэн гарч байх түед улаан гэрэл асвал та- тээр замын гол дахь ца- гаан шугам даар байрга эзэлж нбгооп гэрэл асахыг хүлээх ёстой» гэж анхаа- руулаад, мөн уг Дүрмийг бичсэн. хуудас цаас өгсан юм. Энэ бал өнгөрсөн хл- вар болсаш явдал л даа. Одоо харин Урнаа охин замын хөдөлгөөгий дүрэм зорчих байтугай апгидаа «Өсвөрийн зохицуулагч» бүлэг байгуулаад сургуу- лийпхаа ойр орчим, су- 2/777772/2ИУУУЛУУУЛЛУУЛУУЛУЛЛЛГЛЛЛИУУ швв.ллтАН НАМАР-84»- ХӨГИСМИНН НААДАМ (11 / ХҮҮХЭД ХӨГЖИМ ХОЁР «-Сайхай дуу хогжны хү- ПИЙ амшдралыг чимггланэ. Жүн төрєөн цагаасаа зхдэн "инсай туршдаа хогжины гэгч ивгэц гайхамшигтай охор, авнө. Хүүхдүүд: та шир, хэү хагигимд: дуртай. шахкнолч: их. эгч: гар, чинь яа парт зориулж олон сайхан дуу бүтээсэн билээ, намар-84» хөгжмийн уламж- лалт изадмаар хогшмийн зохиолчид хүүхдүүд та нарт зорнулсан бүтээлээ тайлаг- ны байна. Нийслэлийн 502 дугаар дупд сургуулийн пно- яєр сурагчид БНМАУ-ын урлагийн гавьяат зүтгэлтэй Т. Чимзддорж, хөгжмийн зохиолч Г. Пүрэвдорж нар- тай уулсалт хийлээ. Уулзалт дээр хөгжмнйл шэн ЧрЛЛТ, ! | | ! Ё 1 3 . 12 ї | |. 1 ЇЇ 1: ХҮҮХЭД ЦЭЦЭГ ХОЕР С. БОДООШИНЙН 23 “УУУУУУУУУУУЛЛУЛУЛЛИИЛУУЛИКУУЛУУЛУРЛХУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛЛУЛЛУЛЛИУУУУУУУУЛЛЛИИКИУРУУУУУУЛХУУУЛУУУУУУУУЛУУУЛУЖЕУУУУУУУУУУЛУЛСЖЕУУУВРУЛУУУУУУЖУУЛ/ х, 2- ШИШ ийм бүлэг байгуулан ажил- тахыг зөвлөсөн билээ. рачдаас пашын (хөдөлгөө- ний дүрмийг хэрхэн бие- лүүлж байгаад хячалт тавьж явахад нь тааралд- сан юм. Тэзпэвр: «Зокн- цуулагчхүү бид хаёр та- инлцаж пайз "нөхөд бол- сон. Тэр надад ангидаа «Алтан - Бидний -танилцсан түү- хээс товчхон өгүүлбэл ийм буюу. “баяртай зохиолчид өнгөрсан зун Дийн уран: бүтээлийн, ёА8г хаа. танилцуу. ы дэргэдэх ижир сурагчдын ё81эр2 үч» чуулгын хүүхдүүд: Чимэддоржийн «Хорвоод мэйдэлстий баяр хүргэс!», Г,. Пүрэвдоржийн «Түүдэг гал» зэрэг шинэ бүтээлээс дуулсан нь хөгшны сопнр- хогч багачуулын талархлыг улам бэхигүүлэхэд эмэ уул- залт чухал ач холбогдолтой боллоо. МАНАН СУРВАЛЖЛАГЧ авсан судалбар фото зураг ЯЛЛОЫВ" ПЖЭЖОТ эоссшшэв ОЕГУЛ5 ЖИН) (ПИЕВЦ Пэн ШШЕА ГИБЭ 2! 22 тонииэөтуэрмЭБэйэртэилтэл 277722 «УУРУУУЛУ Е!Е! юм» гаж Дараа уулаатлаа хүүхдүүд ээ! бо СЭН Ач Ён лэ лан мЦИТГЛ Л ЛЫН ТИГ ЭТОТҮГ (2. Г1Ү1ХҮХЭҮҮҮҮТЭНЭ х ! ч хссотшлш с2 1! ҮЕ 01158116 уа блтгг12-1197 3412: 155:5 0ү186:1-7 1-25)ч7 :улнсарал Башг5с6- ЗООЛӨРОЛЫН (3 ЮУ шоыг шэоллллло3 -0 (3 л “МАХН-ын Төв Хорооны зэлжит бус УИЇ бүгд хурлын шийдвэрийг хэрэгжүүлэх сорилгоор “манай сонины редакциас зохион байгуулж- буй рийн десант-ургацын талбайд» цувааны ажлаа дүг- нэхдэз та бүхэн «ургацын баяр» зохпон байгуулах нь зүйтэй. Уул цувааны ажлыг ернүүлэх явцдаа одооноос эхлэн өөрсдийн онцлог байдалдаа тохируу- лан бэлтгэхэд чинь зориулж бид өпөөдрийн “дугаар- таа ургацын баярын үлгэрчилсэн хөтөлбөрийг нийтэлж «| байна. Ургацын баярыг хэрхэн зохион байгуулж хий- сэн тухайгаа манай сонинд бичихийг пионерийн ах- «Пионе- лах удирдагчид, багш нар идэвхтэн бичигчдээс хүсье. Ургацын баярыг сургуу- лийн нх тапхим, гадаа талбайд хийж болно. Тайз- ны хэсгийг «Ургацын баяр-- бүхпий балр» гэ- сэн үг тариан түрүү, хүнс- ний: ногоо, нарны зургаар чимэглэсэн байна. «Талх тарив -- газарын гайхам- шиг», «Тариа “ногооны ДЭЭНЭЭ--ЭХх орондоо», «Инонерийн- десайт -- ур, гацын талбайд» зэрэг үг үсэгтэй зурагт хуудас хийж, байрлуулж | болио, «Ургацын баяр» хапын сопин таргаж түүнд ургац хураалтад пиопер сурагч- дын оруулсап хувь нэм- рийн.-тухай: сурталчилтал зохино: Мөп «Толх бүтсэн түүх» цуврал зурагт хуу- дас. байрлуулж болно. Ургацын баярт тэргүүний тариаланч, ногоочид, хад- ланчдыг хүндэт зочлоор урьж- оролцуулах тэй. Хүүхдүүд: риан түрүү, Ний ногоо, -алнм жимсний дүрс, зураг барьсан бай- вал зохино «Ургацын далай» дууг нийтавр- дуулж баярын ажиллагаар:ахэлна. 17Хотлогч 22222 29ЛҮ022 Тарьсан бүхэн гургасны Тавтай сайхан баяр! Ургасан бүхнээ , хураасны Урамтай: сайхан баяр! Алтан дэлхий: ээжийн Өгөөж хишгийн баяр! |- Ариун: цагаан хөдөлмөрийн Өнө, мөнхийн алдар! ПИ хөтлөгч: Байгаль эхээс “Бидний: амьдрал Ё салшгүй, гартаа | та- төмс, хүйс- Байгаль гэтч хэрэг-, сонины зөвлөл Хүн төрөлхтөний өлгий, Байгаль биднийг Хооллосоор хувцасласаар! Балн тансагаараа Барагдашгүй, дуусашгүй! Бүгдээр: Газар дэлхий хүнээс Ганцхан-үр өгөөч! (17:67: Гайгүй, зуу болгоод Гар дээр чинь тавия! 5 ГЭДЭГ. 1 Тариаланч: Атга дүүрэн тариаг Алтиаас үнэтэй гэж боддог Алтлаас -үлэтэй тариаг Амьдралын. эх гэж сападаг Н тариаланч: Найгах алтан тариа Найман-түмэн түрүү Түрүү бүхэн үртэй Үр бүхэн үнэтэй. Соёолж байхдаа ногоо Сугсарч ургаад тариа Тээрэмд ордод гурил Үйлдвэрт ороод талх (Пионерүүд зохиолч С: Надмидын «Нарны охид» зохиолоор хэсэгчилсэн баст наадмын тоглолт хийж, Д. Содномдоржийн.«Булт хүүхдэд .бушуухан .хүр- гэх шүлэг» аохнолыг уй. шина) ХА: 1 пнопер: Хүүхдүүд ээ! Мапай” бүлэг, «Пионе- рийн десайт-ургацын тал- байд» “цуваанд оролцож нг тариан түрүүиий хаяг- дал түүж тариаланчиддаа тусласнаа ургацын баяр» таа рапортлажяс байна. її пнонер: Бид: тарилланч нарынхаа “ар гэрт туслах Тимурчуудын команд ажиллуулж, "тариан тал- ах эгч байд” концерт “бэлтгэн тог- лосноо -ургацын баярт ра- портлаж байна. “Пїпионер: Маргааш түргэн болоосой тэгвэл намайг Тракторын жолод бариарай гэсэнг Тариа будаа тариарай гэсэн! (Хүүхдүүд Ю. Чично- вын «Золотоеё зєрнын- но» «Расти, колосон» Манай аав, 2 дуунуудыг дуулж бол- но) 2 Хотлогч: Алтай тариаг халгдалгүйгээр Авч хураахад тусласан Азнилсаг хүүхдүүд та нартаа Ургацын баяр хүргэж байна (Үр тарианы хаягдлыг түүхэд хамгийн їїдэвх- тэй оролцсон хүүхдүү- дэд тэргүүний тариа» лапчид --шагнал гар- дуулиїа) 1 ногоочин: Хавар гтарьсан нотсогоо Хайрлан. дээдлэн тордлоа Халуун сэтгэл, ходолмөроөр Хамаг ногоо: маань өндийлээ. 1 ногоочин: Ган гачигтай Тэмцэж: байж: Тар хумхилгүй Тордон байж Цагаан хяруунзас . Хамгаалан байж Цаг үргэлж Ажинллан байж Төмс Байцаа Лууван Манжин Сонгино Сарыинс їїннэ ногоө Ургаяаа Ширхэг їзэлгүй Хураалаа. Ширээн дээр чинь Тавилаа. Шимтэн амтарх, Хүүхдүүд зэ! (Хүүхдүүд орос ардын үлгэр «Манжин», УН. Рё-.. дарийп «Чиполлино» зфа хиолын х Эс тоглож, С.ҮМаршанийн «Намар», Ч. ,Лувсандэндэвийн «Но- гооцы сах дээр» шүлгүү дийг ушинж болно) Їпнонер: Бид бас анги бүлгээрээ ногооны талбайд ажилааж нг ногооны хаягдал түүлс тушааснаа- бая гаар рапортлаж байна, Хөтлөгч: Хаягдал ногоо түүж 7 тусластн ГИ Хамгаас ажилсаг та нартаа Ургацын баяр хүргэж байна. Улам их амжилт хүсч с байн: (Ногооны хаягдалтай ТЭМЦЭХЭД байр ажилла- сан тэргүүний хүүх- дүүдэд тэргүүпий но- Ах эгч вар чинь энз 3 жиял Алны жимсний арвин ургацтай Аливаа Буга ца Өөрсдөө тарьцгаа, --2иү гуд эз! Амт нь Хүүнл Өөрсдөө мэдэцгээ, : багачууд аз! (Хүүхдүүд зөвлөлтийн зохиолч Каюм Тангры- нулнєвийн «Аливаа жимсийг өөрсдөө тарыг таа! Амт нь илүүг өөрсдөө мэдэцгээ!» шүлгийг уншина) Ї цэцэгчин: Өнгө өнгийн цэцгэнд Өөрсдөө та мар дуртай! Аяаг сайхан цэцгийг Аль ч үед тарьж болно, П цэцэгчин: Айл бүхний өрөөг Алаг цэцэгс чимж байг! Анги бүхний цонхонд Өнгө өнгөөр ургаж байг! (Хүүхдүүд «Цэцэгчнай хүсэл» дуу дуулна) Алтан тариа, хүнсний погдоО 1 хөтлөгч: ш. Алим” жимс, өнгийн цэцэгс // Гайхамшигт хүний хөдолмөраөр Газар дэлхийд ургаж” . байг! Тавад: тивийн броп Ї бүхэнд Тардэн түрүү найгаж байг! Элх тайвим гэрэлт /! наран Эх дэлхийг илээж байг! Хөтөлбөрийг бичсэн В. Т. БОГОЛЕПОВ Ж. ДАШДОНДОГ П.хөтлогч: 4 | 0. МАРШАК Налтар. дэлгэр Намар сайхан Алтай иамар -- “Аялаг сайхан “Алим: жимс Ив “Амтлаг сайхан. ““Таридтай намар,” Хадлантай. намар... Трактортай памар Комбайнтай: намар Слова П. Синявского Музына Ю. Чичкова Золотоё зернышко Хлебное поле: большос, как море,-з Нсє сосчитасшь колосьер на инем, .В дружном дозоре, В Р, “почетном дозорёе Налсдос.зерпьпшно мы - з, беретєем, Припев: Зернышно, 7 зериышко”--а Напля. золотая, Напля. золотая, Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, В морс урожая/ Зесрнышно- мы- согрёесм заботой В Добрых и теплых ладойях толей. Солнышну тоже хватает работы, Ч тобы звепели хлеба веселей. Припев: Хлебные зерпьшкїї сназочным кладом: Слрячутся ни землю ян дружно” взойдут, Самая лучшая в мире награда--4 Өта живая паграда: за-трудг Припев: Каюм Танлгрыкулиев Тарвас Тарвас Тал талдаа Судалтай Гаднаагтогоон( Дотроо-улаан| Зүг зүгээе--. Ирцгээгтрцгээй Зүсэм зүсмийг Идэцгээ,идэцгээ! “Амтлаг” шүүс: нь : Ай даа мөн ч сайхан: Бага сургуулийн Туршлагыл“талбайд Баатарчууд бидний Тарьсан” тарвас Амт чанараар Арай л илүү байгаа биз? (4 3 Индекс-14140 СУРГАЦЫН БАЯРТ АШИГЛАХ ЗАРИМ ДУУ ШҮЛГҮҮДЭЭС, Улаан лууван Үржил шимтэй “хөрсөнд ТҮелүүлж /тарьсан-лууван: Үнэхээр сайхал ургажээ. ҮҮа я дээ Тд нар, ямар. : байтпа,-». Халаас дүүрэн 27 . Лууван ав-л даа. Ё» Харих замдаа ду Р Марж Яв л даа. 3 Чанаж чЧаначихсан Юйын Цагаан: будааг 2 Улаан: луувангийн нухаш . Улаан” болгож амталдаг.: "Хөрсөнд лууван /тарихад: Хөлбөө хэп-асгаруулнав, Улаан: лууван түүнд ? Улам Ч.амттай байдаг юм. риштттэжээнэ зиолгжл хээ. 1 Эрхлэгч Ж, ДАШДОНДОГ ! л зүЧэ эхэн 143:1187 15146931 /41Ү6т нү! Цинэггалгиагтттагт Тэ ба147: 1412 8 12) Ё 17 “нэРЭМЖИ Байгаль эззж юутай өгөөмөр баян билээ. Хү- мүүст ямагт өглөгч гараа сунгана. Байгаль зэжийн хамгийн баян цаг--намар н билээ, «Амтат жимс, самар, мөөгөө та парын өтнө дэл- х гэж, түүцгээ, хүртэцгээ» гэж дайлна. Хангайд бол нэрс, үхэр нүд, улаалзгана. хад, / аньс, говьд бол хариаг, го0- ёо зэрэг зүйл зүйлийн амт- У тан “ургана. Залхуугүй хүнд байгаль зэж өгөөж хишгээ харачгүй хайрлана. Газрын амтат | ) дусал болсон жимс--эх ор- 4 | 10:21 091220) хэн зул нэл био 4101 шО53 4 яв! ЇЇ кСЧ Хүүхдүүд ээ! Жимс, самар, Э| С“ЭСсхогы шг Мөөг өэрэг намрын өгөөж Зо хишгийг түүж хүртэцгээ! »? » Гагцхүү байгалийг хамгаалж 1 хайрлацгаа| Зарим зүүхэд 7! 4 Эх жимсний шөчрийг хугалах, | бэ. 0 үндсээр нь тасдаж Ц авах Барсээр хязгааргүй ог- лөгч, байгальд хүйтой сэтгэ- лээр ханддаг нь даанч хараж- салтай. Хэрэв тийнхүү ханд- вал дараа жил чиний: дур- тай амтат жнмс ургахаа больж, хариугаа чамаас авах болно. Байгалийг хамгаалиа гэ- дэг нх л утгатай үг. Чи бай- гальд яаж хандвал, байгаль чамд. яг Дд тийм хандана. Байгалийг хамгаална гэдэг хүннй амьдралыг хамгаална гэсэн. үг. Хүн байгаль хоёр салшгүй нягт холбоотой. Өвөө, эмээ, аав, ээж чинь Їїахилгаанаар ирсэн 1 Булган аймгийн Баяллуур-6 мыц наймац эїнлийц сургууль хөдөлмөр, соёлын чуулган хийж |/ анги бүлгийн аварга: шалгаруу-|( 4 гав, : ї /” Сурруулийн хөдөлмөрийн аваргаар наймдугаар апгийн су,| | | рагч | Д. Оюунцэцэр шалгарч аймгийн хөдөлмөр соёлын 1) мэдээ 1 Д. ДЭЛГЭРМАА (Баянпуур 8 жилийн сургуулийн Пяоне- рийп ахлах удирдагч) ЭНЭ ЖИЛИЙН ҮРЭЭС г:ЙРЭХ ЖИЛИЙН ЦЭЦЭГ, ХИШГИЙГ НЬ ХКҮРТЭЦГЭЭЕ! 170, Бодоошийнсавсан судалбар: фото зураг, ! ! байгалийг нүдний цөцгий мэт | хайрлаж ямагт тийнхүү хам- Ё гаалж явахыг бидэнд гамжлан захидаг билээ. Пионерүүд ээ! | Та нар байгаль хамгаалах сард юу хийх вэ? Юуны өм- Ї но ногоон, шар, гүүл гаргаж,,. ажиллагааг ба хамгаа- | хад арнун үйлст чиглүүлээ- рэй орон ЗХУ-аас эхлээд далай тэн- гис дунд орших арлын бяцхан улс хүртэд 200 шахам улс, 4 миллиард гаруй хүн манай га- ригт амьдран ЗлЦОЛхээ х ОЙ мод, өвс ургамал, цэ- дүүд та ар н мэднэ. Дд» цэг жимсийг ногоон эргүүл гээрээс 158 улс НҮБ-ын ки- шүүн гэдгийг ч. нэрлэж чадна. Энэ олон улс гүрэн, тэдгээрт оршин суугаа хүн ам бүгдээр аз жаргалтай, амар амгалан, | тэгш сайхан амьдарч байна уу гэвэл үгүй гэж та нар хариулна. зх торгүүтэй соцна- лист системийн орнууд нийг- мийн хөгжлийн ололт, амжилт бүхнээ хүн ардынхаа сайи сайхны төлөө зориулж энэ дэл- хийн хүн амын энх амгалан аас амьдралыг хапгахын тулд бүх- нийг хийж байна, Гэтэл АНУ- ын засаг захиргааны дайнч тү- рэмгий бодлогын уршгаар ЁЕй- ропт үхлийн цэнэг бүхий амс- рикийн пуужингуудыг байр- дуулж, Палестин, Ливаны ард түмний эсрэг Израилийн «и0- инстуудын дайсагнасан үйл» ажиллагаа зогсоогүйгээр барлах- гүй, харин ч түрэмгий шинж чанартай болж, АНУ шууд оролцож байаа, Латин Америкт Никарагуагийн ард түмний баа- тарлаг тэмцлийг нухчин дДара- хаар АНУ-ын империалистууд байнга заналхийж, Афганы хувьсгалын эсэргүү хүчин мөн ло Амерннийн шууд дэмжлэг- тэйгээр өдөой хатгасан явуул- хамгаалалдаа аяч, үржил шимт газрын хөрсийг онгон төрхөөр нь байлгахыг шар эргүүл хариуцаж гол, мөрөн, нуур цөөрмийн ариун цэв- рийг цэнхэр эргүүл сахин ажиллах Ёстой. Цаг улнрал хүйтэрч, цас мос хучихаас урьтан байгаль ээжийн намрын өгөөж, хиш- гийг хүртэцгээ, хүүхдүүд ээ! Байгалийн годФ сайхныг сэтгэл зүрхээрээ таний мэ- дэж, ой мод, бут сөөг, ан амьтан бүхнийг хайрлацгаая! Байгаль хамгаалах сзрд, байгалийн тансаг сайхантай танилцах аялал зохиож, бай- галь хамгаалах асуудлыг бү- дэг, салаагаараа хэлэлцвэл зохино. Хүүхдүүд ээ! Байгалийг хамгаалцгаая! | Хишгийг нь хүртэцгээе! дагаа үргэлжлүүлсээр байла. Өмнөт Африкийн БНУ-ын арьсны үзэлтиүүд .Намнбын ард түмний үндэсний эрх чө. лөө, тусгаар тогтнолыг нухчин дарсаар байна, Азид Кампучийн эсрэг имперналистууд түрэтгий ажиллагаа үйлдсээр байна. Энэчлэн олоп баримт дурдаж болох юм. Ер нь дэлхийн өнцөг булан бүрт дайны аюулын єо- ломт байсаар байна. Тэр бүг- дэд АНУ оролцож байна. Гариг дэлхийгээсээ тэд хэтэрч сапс рын уудмыг цэрэг дайны зорнил- годоо ашиглахыг санаархай түүнээ хэрэгжүүлэхийг махран оролдож байна. Гэвч дайн тү- рэмгийллийн. эсрэг энх тайвны талынхан бат цайз болон апогсч, түүннй- манлайд ЗХУ. баттай яваг байна, ЗХУрып дэвшүүлж буй энх тайванч шинэ санаачилгуудыг дэлхий нийтээр талархан дэм- жиж, дэвшилт улс орон, хүн ард пэгдэн нягтарсаар байгаа юм. Хүүхэд та нар ч дайны эс- рэг энх тайвны толоо тэмцэлд идэвхтэй. оролцогчид билээ. ЗХУ, БНАГУ-ын пионерүүдийн санаачилгаар явагдаж байгаа «Салют--Мир» аян үүний. пэг баримт юм. Энх тайвны толоо дэашилт хүн төрөлхтєпий тэм-. цэл ялах нь тодорхой! ҮГ, ЖЛИЧИВ!- ! х д ПЕЯП ЕБС (5 БНН БИН БН ЛИН ЇЕ ПЕН 13 15:52:55: | Өсвөрийн сүхбаатарчууд БНМАУ-ыг тунхагласны түүхэн 60 жилийн ой уг- тан, «Сур, сур, бас дахин сур» уриатай пионерийн” хамт олны үйл ажиллагаа- ны цогцолбор программ «Залгамн үе» аянаараа аялж сурлага, хөдөлмөр, урлаг, спорт олон нийтийн ажлын шинэ шинэ амжилт олсоор байна. «Залгамж үе» аяпны «Миний эх орон--БНМ- АУ» жигүүрийн хүрээнд пионерүүдийн үүсгэл, са- паачилгаар шинэ аян, цу- ваа зохиож тэргүүний ба нэрэмяст хамт олон бо- лох хөдөлгөөнийг улам эр- чимжүүлэн ажилласны үр Дүнд улсыг тэргүүний бүл- гэмийн тоо нэмэгдлээ, «Их ойдоо--пионерийп 60 шинэ үйлс бүтээе», «Ахан шатиїы байгуулла» гын хүмүүжүүлэх үр нө- лөөг дэзшлүүлье», «Эв- лэл, пионерийн ажилтан, багш сурган хүмүүлсүү- лэгчдийн тпонерийн ажлын шин шилЧ Э “гчрвг Захирлын яриа МАХН-ын Төв Хороо- ны зэлжит бус УМ! бүгд хурлын шийдвэрийг хз- рэгжүүлэх зорилгоор Лё- ниний музейгаас ппонер сурагчдын улс төрийн хү- мүүжлийг дээшлүүлэхэд чїглэгдсэн олон чухал аяснл зохиож байна. Тус музейп захирал 21: Роозоп ярихдаа: г-Манай музей байгуу- лагдаад таван жил болох- доо хагас сая гаруй үсэгч- дэд үйлчиллээ. Тэдний гу- равпы нэг нь пиопер су- рагчид юм. Иймд музейг улс төр хүмүүжлийд аж- лын төв болгохын тулд манай хамт олоОп зөвлөл- тийн музейнуудын турш- лагаар пионер сурагчдын дунд олон төрлийн алгил вохиож байна. В .И. Лениний мэндэл- сэн өдөр, Октябрийн баяр, Монгол-Зөвлөлтийн най- рамдлын сараар тэргүү- ний баатарчуудыг пио- мерт хүндэтгэлтэй эЭлЛ- сүүлж, дурсамжийн хуу" дас тардуулдаг боллоо- «4В.И. Лепинийг хэн сайн МЭДЭХ Вэ?» уралдааныг сурагчдын анги, насны онцлогт тохируулан Ттө- реөлжүүлж, зохиох, музейп фондод байгаа 80 гаруй КИНОГОд тайлбартайгаар үзүүлэх, пионерийп .Ццуг- лаап хийх, Лениний Хөг шөөнд цэцэг өргөж пио- нерүүд иам, ХЗЭ-дээ сур- лага хүмүүжлийн амжил» таа рапортлах зэрэг ажил хэвшил боллоо. Сурагчийн жилд зориулсап Музейн 8 Ё В 3 3 Ё Е Е В Е В 3 Ё Ё з Б : 5 Н В тусгай булан байгуулж, ишэниниин ашигийн «ашлнццлишць шитгч шавааж 215 ПБЭР01: шиЖиаМ ЖИЛТэл БЭВБЖ:/шв ВЇЖЭБ ЖШЧ шишишэыэгг БН МАУ-ЫГ ТУНХАГЛАСНЫ 60 ЖИЛИЙН ОНД- ПИОНЕРҮҮД ИХ ОЙДОО мэдлэгийг улам чанаржуу- лья» «Сургуулна үлгэр жишээ тохижуулья» уризи дор ажиллаж мапай орны сургууль-- бүлгэмийн дотроос 1984 онд улсын тэргүүний бүл- гэмийн болзол хангасан Улаацбаатар хотын 10 жн- лийн 1, 24 дүгзэр сургуу- лийн: хамт олон бусдыгаа хошуучлап сургалт, хү- мүүжлийн ажлын нэгдлийг хангах, пионерийн ажлын чанар, үр нөлөөг дээшлүү- лэх, хүүхдийн бие даасан удирдлагыг боловсронгуй болгох сургуулийн матев- рналлаг баазыг бэхжүү- лэхэд тодорхой амжилт аллао- “МАХН-ын ЇП их хурал хуралдсаны болон БНМ- АУ-ыг тунхагласны 60 жилийн ой угтаж аймаг, хотын ерөнхий боловсро- лын сургуулийн дэргэдэх ХЗЭ-ийн хороодын орон тооны нарийн бичгийн дар- га: нарын болон Дорнод, Хэнтий. Сүхбаатар, Өмнө- говь Дундговь аймгийн пиоперийн ахлах удирдггч- дын їїзгдсэн сургууль 10- хиож, тэдний эвлэл, пно- нєрийн ажлын мэдлэг, бо- ловсролыг дээшлүүлэн. Ийпхүү улсын хэмжээ- гээр ерөнхий болопсролын сургуульд ажиллаж бай- гал эвлэл, пиоперийн ажилтныг дартан сургах 11111112 УЛЗРТҮҮҮ1 871111 /111111111115111111114111121111111111311141111111-01211131111113111313111” ЛЕНИНИЙ НМЗЕ-! ХҮҮШҮҮДЭХ сургуулийн ХЗЭ, пионе- рийн Файгууллагатай хам- тарч Леипич хичээл хийж, түүхт ой, улс төрийн то- моохон үйл явдлыг Му- зейд хүндэтгэлтэйгээр тэм- дэглэдэг боллоо гэж яри- лаа. Лепинч хичээл Сургуулийп алтан: бос- гыгр дөнгөж сая алхаж бай- таа багачууд анхныхад ХИ- чээлийг Леипний музейп тапхимд эхэллээ. Нийслэлийн 18. дугаар сургуулийн нэгдүгээр. ан гийн багачууд анхныхаа хичээлийг ингэж өхөлжээ. Музейн лентор-тайлбар- лагч ах эгчлар нь блцхан Володя чөлөөт цагаараа ном их уншдаг найз нө- хөдтэйгөө энтэй: найрсаг тоглодог, Өдрийн цагийг хуваарийг иарийн баримт таляс,, “хичээллэдэг. аав ээж, ах эгч иЯртал:тусалж: тэр орпыхоогажлыгг сайн хийдэг, туст швхөрсог:сайн хүүхэд: байсайлтухайгтайл- барлан ярын,:түүний үйл амьдралыг” харуулсан: зу-” раг, киногүзүүляс: музейн үзмэрүүдтэй танилцуул- жээ. Лениний :музейнхэн “ле- НИНЧ хичээлд хүүхдүүдийг урьдчилан бэлтгэнс ямар зорилготой, юугүзэх, амьд: ралдаа хэрхэн тусгах та-- лаар ойлгуулдаг ажээ. Ийпхүү Лениний му- зейп жишээгээр ерөнхий боловсролын сургуулиуд өөрийн бололцоог ашиглан Леннпий танхим, сургуу- лийн музей, дайчин, хө- дөлмөр алдрын танхимд тусгай программ гарган лепинч хичээл зохион байгуулж болох юм. ОЦ ТҮВШИНТӨГС Е671 1 З Е Ё Е Е З 8 3 цпашинштии яагмал 24445453 54 шилийн үнэмлэх олголоо. Ман цэрэг-зх оронч сэдэвт дууны «Улаан цэ- цэг» цаадам түүх дурсгалт газраар хийх пнонер Су- рагчдын Х тойрон аяллыг орон даяар зохион явуул- лаа. Пионер сурагчдын цэ- рэг спортын «Дел» тоглол- тын улсын аварга шалга- руулах анхдугаар тэмцээ- талт ажлын томоохоп хэсэг нь орон даяар зохион явуулж байгаа «Миний төрсөн нутаг» тойрон ая- лал, «Улаан бүчний вами- раан дор» цуваа, «Эх орондоо хагас сая тонныг» хаягдал цаас түүх хөдөл- гөөн, «Халхын гол-45» цуваа, олоц улсын шпионе- рийн «Салют-Мир» аян зэрэг пионерийн нийгмийн идэвх, санаачилгыг өрнүүл- СЭН ажлууд юм. Эдгээр ажлын хүрзэнд пионерийн бүх шатны бай- гууллагуудад МАХН, ард түмэн, эх орон эвлэл, пино- нерийп байгууллага, ахмад үеийлхиий хувьсгалт,дай- чин, хөдөлмөрч уламжла- лаас судлан суралцах, ЗХУ, ах дүү социалист бусад орны үе тэпгийнхний аялал үйлсээс сургалжслан ажилдаа. нэвтрүүлэх, сур- гууль бүлгэмийпхээ түү- хийг бүтээх, орон нутгийн- хэа түүх Дурсгалын хазар мийнхээ түүхийн шузей байгуулж, пиоперийн тан- хнмаа үлгэр жишээ тохи- жуулав одоо сургалтын б ныж змсгээр бү 6 төр: зэ с үх төрлийн байна. Түүхт ойгоо угтаж СУР- гууль бүлгэмд зохиох 8жЖ- лыг улам эрчимжүүлэх шаардлага бидний өмнө тулгарч байна. -- «Сур, сур. бас дахин сур» урцлатай «Залгамж үе» аян, пионерийн уламж лалт ажлыг зохиохдоо хэлбардэх, өнгөц ханддаг дутагдлыг арилгаж, пионе- рүүдийн өөрсдийнх нь ндэвх санаачилга, хүсэл сонпрхол, эрэлт хэрэгцээнд нь тулгуурлАн зохиох -МАХН-ын Ш их ху- рал хуралдсаны болон БНМАУ-ыг тунхагласпы 60 жилийн ой угтаж «Мя- ний төрсөн Нутаг» тойрон аялал, «Улаан бүчний намираал дор» цувааны | к ї й Ё өргөн судлан сурталчлах: -Их ойн нэрэмжит хө. дөлмөрийн аян цуваа, тэр- гүүн туршлага сурталчлах экипаж, ургац аяд пионер сурагчдын урлагийч бри- гад ажилдуулах, нам, эв- лэл, пионерийн ахмад ажилтвуудыг зэрэй сур- валжлах ажил зохион бай- Үуулах? -ес Хувьсгалын улаан тугийн дор» пионерийн хүндэтгэлийн цгугамМ аг- саалыг сургууль-бүлгэм бүр зохиож «Миний эх / орог-- БНМАУ 60 жилд» Ё үзэсгэлэн гаргаж, цэрэг- эх орны сэдэвт дууны баяр хийх зэрэг оЛоц талт 1 ажил өрнүүлэх иь зүйтэй ( байна. МПБ-ын Төв Зөвлөлийн орлогч дарга 5 Я.ЦЭВЭЭНЛХАЗАЛ 1 Ц т рТ-- 1 111122” ЛРРЭРЭРЭРРЭ ЭЭ” Т-Т- Өлнөговь аймгийн пионер сурагчид ходаэлмэр соёлын П чуулганаа єндєр ажжнл- Тапр угтат: байпа Мандал-Овоо сумын пай- шан жилийн дунд сургуулийн 5-ын «Б» аппгийп сурагч С. Түвшилтогс Баяп-Овоо сушанд тэлээчизэр ажилла. Хаг эгчийндээ амарч зуны- хаа амралтаар 424 ингэ харпулж, 90 гаруй шуудай түлээ түүж, зоодой 8б00г хий, өвс 320 килограмжмыг түүжээ. : Т. АЛГААГИЙН ассан Фото зураг хэээсэшштэшлээжээжтэшииээхшэхшилшолхлиш3 Залуу техпикчдийн ордны нийслэлийн олон сургуулийн одон ороп сонирхогч пино- | мер, сурагянд суралцдаг. одон орон судлах лабораторид ЗУРАГ ДЭЭР, хэзэтэлэшэээшшлшэжишлшлхишшоц: | | х | маань алтан намар айлч- “лан ирж, дэлгэр зуны ули- 1 биех. баян байгалийн үр Жаргалтай сайхан оронд , өвсций сөл төдийлэн латраагүй эпэ үед байгаль хамгаалах уламжлалт са- рын ажил эхэллээ. Байга- лийн нөөц баялгийг хич- нээн царийн төлөвлөгөө, дэг журамтай хэрэглэнэ, тодий чинээ он удаан жил амьдрал ахуйдаа тасралт- гүй авч ашиглах боломж бүрддэг билээ. Үүнийг - бид байга- лийп зөв зохис» той ашиглах асуудлын гол үндэс гэж үздэг. Одоо нам рын эхэн сар гарсан хэдүй боловч анис самар, өрөл, долоогоно тэргүүтэн алаг- “лан харагдах хөвч шугуй- даа бөнжигпож, хэнзаллС ургасан эрхий цагаан мөөг хүрээ даган ярайл: байна, Мөөг "Мөөг. Манай оронд 875 зүйл дзэд болон доод мөөг бүртгэгдээд байгаагийн дал гаруй нь хүнсний чухал -ач холбогдолтой, арив нөөц ихтэй юм. Мөт харга, пєЄ- нөцилл, хусны агил, цагаан мөөг зэрэг эмийн, цагаан бд Улаан ялхор, сатанины бөөндий, хуурамч хожуул- Дай, гашуун цөсмөг зэрэг хортой мөөг ч манайд бий- Бороо хур элбэгтэй жил 9 дүгээр сарын лупд хүртэд хүнсний зарим мөө- тийг түүя: болох бөгөөд малгайт бүх-мөөгийг хөрс- - нөөс двэхнүүр шилбээр нь юмуу огтолж, мушгиа: ВАЯГАЛЬ ХАМГААЛАХ САРД ? Ү1:515717::131:/ү2131! СГ-Єрудал г» АЛТАН НАМРЫН аваад, моөгийн газар бэх- ЛэЭгДСЭн хэсэг, хөрс шорсог хөндөхгүйг. хичээх хзрэг- тай. Ингэж авбал цагаан мөөгийп нэг хүрээнээс ур- гацыг нь зун, намрын тур- ШНД хэд хэдэн удаа хурааж болдог. Яагаад гэвэл, мөө- гийн их бие (вегетатип бие) болох утаслаг хэсэг нь хөр- СөНд оршиж, түүний хос беөмт эс тус бүр нь үрт бие буюу мөөг ургуулах чадвартай юм. Ийнхүү бид мөөгйн үртлийн зрхтан (тенератив бие) болох үрт биеийг нь мал-” тайт мөөг, үрчгэр мөөг, хэмээн хүнсэнд хэрэглэдэг. Нэгэнт ургасан мааг, їкимс ЖИМСГЭНИЙГ зохих «уга- цаанд авч ашиглахгүй бол хатаж хагдраад хэнд ч хэ- рэггүй болох нь мэдээж, Ийм учраас, ялангуяа на- мар орой хэнзэлж ургасан моөг, хожуу боловсорсот Үр моїмсийг амьдрал ахуй- Даа аль болохоор өргөн хэ- рэглэвэл зохино. Мөөг, жимс, самар тэргүүтэн үрээ боловсруулж тараах үүрэгтэйн дээр хөрсөнд унаж ялзарсан тїь ялзмаг, шим тэмээл болон хувирч даг, Гэвч тэдгээрийг зов зохистой ашигласиаас бай- талийнх нь эпэ үүрэг, нө- хөн сэргэлтэд хүн амьтан саад болж: чаддаггүй юм. Хүүхдүүд та нар малгайт мөөгоөөс гадна нүдэнд үл үзэгдэх үрт биетэй гуалах мөөг, харга, зэв зэрэг ши- мэгч мөөгийг эзэн урга- малтай нь (өвчилсөн урга» мал), түүнчлэн томоохон үрт бие бүхий ур месөг, тэнгэрийн дүлий тэргүүт- ипїг янз янзаар пь цуглуу- лан, айги кабинетад тохи туулж, хичээл сургууль- даа лпшиглах Явдал орой- тоогүй гэдгийг бүү мартла» рай. Жимс 12Кямс. 9 дүгээр сард долоогоно, хожуу цацэглэ- 11 сэн нохойн хошууны жма- мар унаж, анис, өрөл, ча» царганын болц гүйцнэ. Анисыг энэ шилийц хувьд 9 дүгээр саршыы дундаас 1 1 дүгээр сар хүртэл, өрө- лийг 9 дүгээр сарын сүүл- чээс 10 дугаар сарын дунд хүртэл түүж болохоор бай- на. Чацарганыг бал 11 дү- гээр сараас дараа илийн ах хүртэлх хугацаанд бу- юу хөлдөөд гэсэх хүртэл нь түүж ашигладаг. ЇНямс самар түүхдээ мөчпр са- лааг нь хугачиж, үндэс, на» хна иайлзуурыг гэмтэох- түйг хичээх хэрэгтэй. Ялан- гуяа мөнх ногоон навчтай аптнс, хуш зэрэгургамлын ширхэгч болов, навч найл- зуурыг тасдэж хугачиж бо- лохгүй. Яагаад гэвэл тэд- гээрийп илнч найлзуур аажмаар уван цуван ургаж унаяс байдаг тул бусад ур- гамалтай адил яавч шил- мүүс пь нэгэн зэрэг задарч дэлгэрдэггүй, Өөрвөр хэл- бэл нэг шалч найлзуур буй болоход маш удаан жхуга- дад хэрэгтэй гэсэн үг. Самар Самар. 9 дүгээр сарын эхэс 10 дугаар сарын сүүл хүртэл түүх нь төхиромат- той энэ үед хушыг хөдөл- төх, зөөлөн түнших төдийд боргоцойн «хур» бууна. Ийнхүү самрыг гүйцэд бо- ловсорсон үед түүх нь тө- рөл бүрийп ач холбогдол» той. 1Оулны омна түүх хү- НИЙ хөдөлмөрийг хөонгөв- чилж, цаг хугацаа хэмнэ- хэзс гадна хувцас хунар, тар хуруунд давпрхай наал- дахгүй: | Зөөлөвчтэй тү шүүрээр зөөлөн доргиоход боргоцой нь аяндаа унах учраас ,меачир салаа, холт- сы пц гэмтээхгүй байж бол- пӨ. Нагөөтэйгүүт болц ЭГӨӨЖ гүйцсэн сазтрын идсэнд амт сууснаас дахин боловсруу- лах шаардлага гардаггүй. Хушны боргоцой ургаж эхэлстээс хойш самар бо- ловсрох хүртэл 18 сарын хугацаа хэрэгтэй. Өөрөөр хэлбал энз итлийн хавар ургаж тоос хүртсэн эм бор- тоцойны самар дараа жи- лийн 9 дүгээр сард сая болонсорно гэсэн үг. Ийм учраас нэгэнт буй болсон самрыг сайн түүж бүрэн сөп ашиглах нь чухал. Эцэст хэлэхэд түүсэн сам- раа амьдрал ахуйдаа зав хэрэглэж, анги танхим, орчиоо бохирдуулахгүй байхыг хичээк хэрэгтэй. Самрыг хоол унд шиг их идвэл хортой хийгээд түү- гэзр элдэв төрлийр овч- ний нян, ялангуяа бохир гараар халдварлах өвчин дамнгын болзошгүйг бас анхзарагтун! Олон наст өвс цэцэг Манай орны ихэнх нутагт, олон наст цэцэг үет ургам" лын Үр түүх хугацааны төтсгөл 9 дүгээр сарын эх» тэй давхацдаг. Ийм учраас өлөнгө ерхөг, согоовор суль, хиаг, зэрлэг арвай улган толгой, бутнуур, зэрэг үетэн, хзэрийн олон наст үзэсгэлэнт цэцгий үрийг түүж гэр орон, сур- гууль орчноо тохижуулах бэлтгэлийг Чухам энэ үеэс эхлэх хэрэгтэй юм. Олоц наст цэцгийг мод бутны нэгэн) адил намар орой суулгацаар шилжүүлн бол- (ӨГҮҮЛЛЭГ) Өлгөрсөн їсил блцхан ппонер малчин ах эгч дээрээ очиж ямаа төллүүлэхэд пь туслалцалс Г) || байлаа Нэг өдөр «Баян гол» хэмээх булаг дээр їмаагаа рийн» ишиг гэхэд арай л өөр. үнартсэїїзэ үргэт: таарсангүй, тархац идээшилж эхэллээ. г Шинэ зочин майдан майлсаар ишигнүүдтэй ижилдэн дасав. !| Ах эгч нь Баярмаагийн «Олзпы ишиг» хзмзэц охөөрдөлс, гойд их анхаарч халамжилпа- Хожим нь ямааных биш «Ян- тирын ишиг» болох нь мэдэгджээ. Энэ шиїїд орог халпун зусаг анхпыхаа ишгийг төрүүллээ. Япгираас төрсөн бола- хоор тэр. ишиг. бусдаас арай л цовоо сэргэлап чанга дуу- тай. Тэр ишиг эхтэйгэв сүргээсээ түрүүлж, сүрлэг уулсын Баярмаа амралтаараа хариулигс явтал уулын энгэрээс нэгэн »кижигхэн ишиг майл- саар бууж ирэв, Цагаай хошуутай орог саарал зүстэй «7Ни- Ямаанууд хоцуурап ирл: хяр өсд авнрах дуртай. ,74,БУЯНДАЛАЙ (Ховд айтгийн Булган сушын 10 жис!, Рлийн сурцуулийн багди| | ЦАА (ү15ү711(11:41121151124Е1 Пї! , Ї121 (421 РРТТЕЛ ЭЭН ЭН ! ПИН Хэлүллэ Ц277 “дог279 дүгЭэр сар--циэг | амьдрах чадвар сайн байд- ГИЙт мартаж болохгүй. Түү- | Сэц үрийг ердийн тасал- | гааны пөхцөлд хадгалах | бөгөөд хатаах, болцыг нь | гүйцээх арчилгаа тордлого | ! эрдээтэн Г.УРА”Т- шулэс ЧИМЭГ т10 да 5 ) ӨпгөН ОлгоЦ шаг үеийн хүрээлэнгийн өмнөх бяцхан талбай” дээр “буухад хотын дээ! ма- нан татаж үүр гийж бай- лаа, Алнса, Мундаг хаё- рыг ирэхэд Селеанёвын сэрээн: босгосон Хүрээ- лэнгийн захирал тэднийг үүдэн дээрээ хүлээж байв. Би. бүгдийг нь мэ- О дэл: байпа гэж захирал холэв. "Тэд эхлээд захир- лый албай өрөөнд орлоо. Захирал өндөр шүүгээ рүүгээ очиж: -- Үлгэр домгийш зуун л та иарт хэрэгтэй болов суу гэж би санах юм гэв. -- Бүр хамгийн сүүл- чийн/ ер нь... гэл: Муп даг хэлзэд түүнд, «Чума- “Роз»-ын холгийн электрон тооцоолон бодох маши- налр бодол: гаргасан тоо той хуудсыг өгдв, Энд Тэнэмэлээс Дэлхийд ирэх хөлгийн цагийг долоо Хо- цогийн нарийвчлалтай тун ч тод заасан байлаа. лив. үсве... 5ж, 7) 7) хосын ) ”о Захирал шүүгээнээс хавтастай юмаа олов.Гял- тар хавтастай зураг, хэдэн Чиг авч өглөө. -- Зургийг нь та пар ав, Манай таглуулчид 30- хниосон юм. Хаагуур нь тойрох, хаагуур нь шууд явах газар байгааг наад зургаас ч харят болио. 1Нишээлбэл, энв олон са- лаа замын уулзвар дөэр ирлээ гэнс бодьё. Тэгвэл баруун талын вамаар нь бүү яв, махчин байгаа... -- їОун махчин? Хэн тэрийг тийш инь оруулсан юм бэ? гэж Мундаг өг- дүүцэв. -- Үлгэр домгийн зуунд чинь махчин хүртэл бай- лаа шүү дээ гэж Хүрээ- лэнгийн захирал тайлбар- лаад: -- Энэ ойд дээрэм- чид, шулам байгаа. ...Үү- гээр дайрч гарч болох- гүй тойрвол дээр... тгэж- залгаж яриад Мундаг руу тээнзгэлзсэн япазтай харж: -- Тэтэхзэр дээрэм- чид та нар руу зүрхэлж дайрах бол. уу, яах бол... Та нар бидний үлгэрийг уншлаг уу? гэж нэмж хэ- лэв. -- Би үлгэрт итгэдэг- гүй. Тэр чинь шал дэмий зүйл. тэр чигээрээ солио- рол тэж. Мундаг түүний Яриаг тас цохир: -- Тэгвэл та нарт хич- нээн хэрэгтэй байгаа Ч тэлээ би үлгэр домгийн ишнгэвтэр хуудас би- зуун руу сруулж чадах- гүй “нь хэмээн захирал хэллээ. -- Тайвширцгаа| Би Мундагийг гайцааранг нь явуулахгүй. Би үлгэрт дуртай гэл Алиса дуржиг- туулав. А--92182/.1-7-7-- Д, Сүхбаатарын нэрэмжит “Улсын хэвлэлийп “комбинатад хэвлэв. 7 тийн шилдэгз 72921 1У7 402447 ОХИОЛЧДЫН БҮТЭЭЛЭЭС шэыь : “багтахгүй, яапа даа байз. “Уг нь яшрийн гурван зорь. “чигчийн “багтаамжтай юм олодаа. БИ таны оронд “Алисатай хамт явж бо- лох уу? гэлс захирал х3- лац, 2 ол-р Үгүй ээ, огт болох- гүй! Бин Алисаг танаас илүү. хамгаалиа шүү дээ гэж Мундаг. өчлөө, -- За тэгвэл яая гз- хан, Цаг алдаад яахар, Зовлоп, бэрхшээл. учир- вал илбэ шидтэн Оохыг олж, уулзаарай. Та хоёр чинь- зэвсэг юутай улс вэ? гэж захирал асуун. -- Хийн буунуудлас өөр юмгүй. | -- Алив тэднийгээ өгоөтөх! Өнгөрсөн үе рүү зэвсэгтэй орох хориотой, ХОРИН ЗУРГААН МЯНГАН ЖИЛИЙН өмнө Энэ ярианаас хойш ха- гас цаг болсны Дараа Алиса үлгэр домгийн зуу- ны нэвтэршгүй балар ойн пэгэпй хөгшип аварга царс- ны хонгилд нуусан цаг үеийн “бүхээгний хаалгыг арайхнИж онгойлгов. Аха 26 ОМ ЛАМ, Жи 77242238) 2 (ЗӨГНӨЛТ туу» ) ыг Өаххз шил ЕМЧ ЧагтгтаэЭЭ, филшугттү чилсан боловч Алисагийц хамаг бие бадайрчээ. Дап- чуу бүхээгт.Мушндаг Алн- саг золтой л дарчихсан- гүй. Мундаг бүхээгиээс ой- чив. Хурдыг нь сааруулж болсонгүй. Алиса саатаж болохгүй байсан учир шууд л замдаа гарав. Мундаг хийн буу хийдэг халаасаа гайхсан янзтай Дараг” үзээд: хойпоос нь алхав: Тэр хоёр хэсэг чимээ- гүй явцгаалаа. | Хүйтэц бороо: орж эхлэв. Үлгэр Домгийн зууны зун нь с3-. рүүвтэрхэн ажээ. уул. чид нэгэн том саарал үхэр чулууны дэргэд ирэв. Түүн дээр: «Баруун тийшээ явн- бал толгойгоо алдапа, зүүн тийшээ явбал мо. рио алдана, читээрээ яв- бал цөмийг тпь алдала» гэл: бичээстэй байв. - Бид зүүн тийшээ явнаа гээд Алисаа түрүү, лэп алхав. Мундаг жааз» хан эргэлзэж зогссоноо: -с Зүүн тийшээ явдаг чинь яанс байгаа юм. бэ? гэж хашгирав. - Бидэнд ямар морь байх биш, яадаг юм! гэж охин хэлэ. -- Зүйтэй| гэж Мун- даг магтав. Тэрбээр хөг- шин царсны бүдүүн гэг- чийн хуурай мөчир хараад ухасхийн үсэрч взүүгдэв. Мөчир тас ияс хийн ан. мээтэй нь аргагүй хуга- рав. Мундаг төмтрүүлдээ бүдүүл гэгчийн бороохой- той болов. -- За одоо пэг санаа чинь амрав уу? гэнс Али» са асуун, -- Алиса, Муидагийг үлгэрийн ертонцийн Дуу 7 үЭдтыгн "бодизэ. Эндхийн амьтад хоёр баатар ороод ирэп үү, аль эспэл илбэ шид нурав | “Суу гэж бодолс байцаг орсоц цайз хэрэм -- За бид сая л морно алдах байсан юм даа гэж Алиса хэлэв. Эндхийнзам нь тагтаршил: талхлагдаад өргөн талбай болшээ. Адууны яс, эмээл хазаар, тэрэг гишгэх зайгүй хөг- лөрчзэ, Зайдуухан бас чарга харагдав, Ї - Энд чинь юу бол- сон газар вэ? Аюумшигт тулалдаан уу?”гэж Мун- даг гайхав. Аварга аа! Аварга уу, чин хаачив аа хөө! гэж Алиса дуудав. Ойн цуу- райинаас өөр харпу бай- сангүй: - Ямар хачин юм бэ? Зураг дээр тэмдэглэснээр бол энд морьд иддэг авар- га амьтан бийх учиртай! гэл: Алиса хэлэв. - Тийм амьтан огт байхгүй ээ! гэж тэртээ до- роос намуухап хэлэх ДУУ гарав. Алиса нэг харвал жингэвтэр чулуун дээр битүү улаад. хунцастай анахай суул байлаа Сайн байна уу! Аварга хайчсап юм бол та мэдэхгүй биз? гэж Алн- са асуув. -- Яваад оөгсөөй| Хүй- тэнд байж чадалгүй Ду. лаан газар луу лпсан, Ра- ДИКулит туссан. Тэгээд Чч барья: ндэх морь малгүй болсон. - Нөгөө зам дээрх махчин хүн барьяс идсээр л байгаа юу? -- 93 дээ хамаг буруу нь хүпий хүү Герасикт л байгаа юм шүү! -- Яасан хэрэг вэ?гэнс Алиса” асуулаа: - Тэр махчин мөн: Ч олоп. хүн цусалсай даа, анахайн тоо бол бүр алд- сап. Тэгэхээр нь жаалхүү Герасин энэ нутгаас мах- ЧИНЫГ- ХӨөӨл зайлуулах юм боллоо. Төмрөөр бяд- хан охин хийж будаад яг Л АМЬД ЮМ ШИГ хувцас- лалс авч яваад махчны ойрхон . Нугасны: -мэдрэ- лийн явгуур еровсох мөөг түүж яваа хүүхэд болтол: сагс бариулаад зам дээр тавил. Махчин нх өлссөн учир сэрүүтээ охиныг үзээд юуг її» Ч мэдэлгүй хапхийтэл хазаад авлаа, Хамаг шүдээ ляйруулсай. Одоо тэгэхээр ямар мах- чип. байх вэ? -- Герасин, хө, сайн байна! Алиса. баярлав. -- Сайн нь ч, сайн хүү л дээ, гэхдээ хэрэггүй юм хийгээд байх юм гэж ана- хай үглэснээ: "Тийм юм хийл: яаж болох ва дээ? Махчинг ердөө л хоргүй болгочих эсвэл огт зүгээр байх байсан юм. Одоо тэр чинь” шулмасын гар хөл болсол” гэв, -- Герасик хаана бай- гаа вэ? гэж Алиса асуув, -- ОЙД: нуугдаж бай- гаа. Тэгэхээс өөр арга алга. Махчин, Хамгийл тү- рүүнд л. Герасинийн муу оромис руу дайрсан. Өөв- рийг нь байхгүй болохаор, оромшийг пв хөнтөрчихөөд эр хүп -- гэж явсан: гэлээ. Мундаг жаахап зайдуу сууж. өнз яриаг “чагнан толгоргоо гаргаж сая” ху- галижс авсан мөчрөө взоргос- лон, -а Чи юу хийж 10М бэ? -гэж апахай “Муп» Даг:руу хяламхийн хар воөлоп асуув. | Тэрбээр явааг «Тахал таригч» гаригаас ирсэп. археологчоос “баа- хай "амээжсэ. Ё - Эрхэм поёнтоон, тун саяхан тэйгэрзэс Дэл- хийд сансрын хөлөг буу- сан гэсэн мэдээ бидэглд байгаа юм гэж МундагхэЭ- лэв. - Юу?7 асуулаа. ---Санс-рын хөлөг! -- Би ямар усан цэрэг юм уу? Юун хөлөг мөлөг яриад байгаа юм, би ойл- гохгүй байна гэж анахай гайхав: гэж . анахай -- Сансрын хөлөг! Агаарын! -- Илбэ шидтэнгүү- дээс асуу!|--гэл: анахай зөвлөв. - Эрхэм анахай та нэг л ойлгохгүй байх шиг байна. “Сүүлчийн хэдэн өдөр юм уу шөнийн Цца- гаар та од харваж байгааг харсансай болов уу? гэж Алиса асуув. -- Би шөнө унтдаг. Би ердийп ширийн л шцэгана- хай шүү дээ гэж цаадах нь. хариулав. - Тэгвэл өдөр? -- Эрхэм ээ, өдөр ма- най гэрэлт одод гардаг- гүй гэж анахай хариу- лаад:-- За өвөр асуух юм- гүй бол бн явлаа. Үдийн хоол маапь хөрчихлөө гэв. Анахай ийп хэлзэд хаал- га руу алхсанаа бүдүүн модны Ёроол тойрч далд оров -- За анхны гай анз дээ “гэн Мундаг сандрав. Алиса Мундаг хоёр цааш РЭЛДдЭрлээ. Удалгүй бяцхан оромжинд хүрэв. Дээвэр нь хуурчээ. Тоос шороонд Дарагдсан хувхай хоосон юм. байв. -- Герасик мипь дээ, Герасик минь! гэж Алн- са санаа алдап харуусав. Мундаг гадаа хүлээж бай- гаад: -« Хүн амьтан уу? гэлс асуулаа. -- Явьяа явья тэж Алнса дуудаад: -- Гол хүрье, тэндээс илбэ шнд- тэйий шилтгээн хүрэх юм олдох байх. Оохыг бидэнд тусална гэм? захирал хэл- сэн шүү дээ гэлээ. Төдхөн гол дээр ирлээ. Нууц тай- лах хүсэл иь тэднийг яа- руулжээ. Алиса зөргоөр бууж явахдаа: Хөх ягаан бомболөог- хуурмаг зүйл биш гэдгийг аав эрдэмтдэд итгүүлж: бол алга чадаа бол уу, үгүй БЫЛОСА БЕЛНЫ7 Е/2) (ИСТУМ ЄЗИВ ЄОЛЖ СЕК, ЭЕНЫ МИНБЫ) ҮҮТҮҮТЧҮГТЇТБЦГЛҮ1111211712157ЇТҮ0РЭҮҮҮҮ/ түүүтэЛЛЛЭоЛгЭХ-үүээс Ё 0 ЧӨЛС у 118) Ч уу? Тэр л сонин байна! гэж ярив. -- Миний нөхөр Селез- нЄв нтгүүлн: үнэмшүүлэх авьяастай хүн гэж Мун- даг хариуллаа. сот-» Мэдээтэй -Яв! гэн Алиса гэпэт хэлэв. Бутан ндаас саарал хоншоор цухалазлаа. Чоно байна! Мундаг эргэлээ. Чоно бу- тай дундаас хоншоороо таргаж шиншилж эхлэв. Шүдээ ярзайлгалаа. Мун- даг айсангүй. Жирийн чо- ноноос хоёр. дахин том чоно ажээ. Гэвч манай археологич түүнийг огт тоохгүй мөрөндэх бороо» хойгоО авч ӨӨДОӨС НЬ Ха- руулав. Цаадах амьтан Нь толгойгоо гилжийлгэн їү- дээ апивчиж... тэр дороо шалчийгаад явчихав. -- Хүүш зэ, Мундаг аа, Чиний хэрэг Ч гарлаа- шүү гэж Алиса баярлан хэллээ. -- Аятай үг хэлсэнд тань гялайлаа гээд Мулдаг инээвхийлэв. эдний ир- сэп гол оргоп амнээ. Зэг- сэн дундтас ухмал зави» ны хошуу цухуйж үзэг- дэв. Дээр иь сэлүүр бай- лаа. --а Гол уруудья. Эв дээс холдох тусмаа л би“ дэнд сайн шүү! гэж Алн- са бодов. Алиса, Мунда- ГИЙГ Завин доэр гарахыг харж зогслоо. Завь ч доо- шоо суулаа. -- Битгий яв. Хөмөр- Чихөж мэднэ гэж “Алнса түүнд сануулав. | Алиса завийг түлхэж түрээд хи- тэг дээр үсрэн гарч сэ. лүүр авлаа. Мундаг, тэнц- вэр алдуулахгүй гэж Зоэмтрүүлээ хоёр тал руу- гаа тавьж хөдлөхгүй суу Завь голын урсга хөөгдсөөр тэр дороо холда ЛлоО. -4 Бид удаан хөвөх үү? гэж Мундаг биеэ аг- зайлган асууп, -- Хагас цагийн Дараа гэж Алиса хэллээ. -- Тэрбээр гэнэт босч ирэв. Голын зүүн эргэвр тэртээ алсад гүйлдэн: яваа, хүмүүсийн бараа харагд- лаа. Тэнд пэг д юм бол- жээ дээ, Өрхлэгч к. дАШДОНДОГ : МШшл2й1 22:0У77ЕД 17-221320Ш ШИИЛҮҮ, (ШЯРМНИЖНЫ ШИНЛИННЫ ТИлдекс--14140 /-2.277227 Ул 17 20707773 3 7 үлд Ж БУУЧ » ДЭХ ЖИЛДЭЭ | Я М58 (1970) , 1984ОНЫ ЕСДҮГЭЭР САРЫН 24 " ДАВАА «ҮНЭ 10 МӨНГӨ. зившвллиэшшллшилголоиххиихило: мээн ” ч л 4 Доён л» 1 : 1 1 -Талхыг чоугаар дуулиантай дуу. хоолойгоо байд: хөдөлмөрийн "цуваа | 4 4 ХИЙДЭГ вэ? - нэгтгэл ЯВЖ тариаланчдад зохион байгуулах уралдаанд Ю | “ г-т Гурилаар| тусвла! буй пионер, сурагЧч- идэвхтэй | оролцож яваа х Й. 1! --Гурилыг юугаар дын тухай сурвалжиллаа, пионер” сурагчдыг малай Ї 1 » хийдэг вэ? Чингээд та бүхний өмнө сопины шинэ баатрууд та 2) 7 : 3 Ї ” “-Тарнагаар! дэлгэн буй. энэ сонинг ур. бүхэнтэй танилцуулж . бай- у Ээ Ё Ї гацын талбайд бэлтгэлээ. иа. Тэдэплтэй уулзсан хүүх- Т ШИН) Ё Ё ї --Тариаг. хаанаас Бидний аялал Сэлэнгэ айм- дүүд сонипы хуудсанд / М-д Ё | Өвдаг вэ? гийн Баруунхараагаас нийтлэгдсэн «Пионерийн 17 Яь Ё. | »-Газраас! эхэлж, “Төв аймгийн (Кар- дєсант-ургацын талбайд» ! ГОР: | огавраас хэн савдаг (вэ?г ХӨЛӨН, Борнуурын сангийн ходолморийн цуваа зохион | | Ё Е үйд түргэлжл: 5 айгуулах уралдааны 0л3- Ё ТООХ ) риан талбайд ажиллаж буй лыг баяртай. хүлээн авч, ї ! үүхдүүд ээ| Бүхпий ан- лиопер сурагчидтай -уулз- ургацын талбайд, алги хамт ! | | Хаарал: эх орны ургацын лаа, Ийнхүү” аялах замд олноороо зохион байгуулаг- | (талбай “руу чиглэж, - тэнд манай. сонины шинэ. баа- дап ажиллаж: байлаа.Үрта- 1 тариаланч ах эгч пар чинь тар, Алтан түрүү, Сонгино- риа, төмс, хүнсний нагоолы хаврын... хатуу өдрүүдэд та- хүү, Кимсмаа, | Тусжав, ширхэг бүрийг хаягдалгүй Ё риал, зуны турш тордон Соёлмаа, Хяналтхүү нар. бүр: / : | . Ч , лмаа, 2 лт: үрэн хураах уриан дор (| шисцАЦыЫД их ургацаа -б0-" төрж пионер сурагчидтай пионерийн эргүүл ажиллаж, Д. Глно.. хугацаанд хураац: гуулзаж «учран. аихныхаа тариаланчдын ар гэрт ти- авах гэж шамдан ажиллаж сурвалжлагыг. бичлээ, ЯМ ) МУололн | байна. Тэнд бас албан хааг- мурчүүдийн бүлэг тусалж, Ь В-- х Манай сонины шинэ пионерүүд: ургацын. талбайд й! Зааны ЗЭОИНЭӨРӨДЭН баатрууд очсон” газрынхаа Колцерт- тоглох, тэрс үвнй: Ї рналанчдад тусалж. байна. хүүхэд бүхэнтэй дотно -и9- мехашнюкуулагчдад лионс| Ё 4 Шуурхай хөдөлмөрийн хөрлөж, аав эзэж, ах. эгч ёспы халуун баяр хүргзс ?| Яг энэ мөчид хүүхдүүдийн нарынх нь өдөржий шөнө- нийг соннны шинэ баатр 1 дунд «Пионерийн десант-- 25!Ш. ажиллаж байгаа Урга- маань баярлан үзэж, р ургацын” талбайд» хөдөл- ЦЭН талбайд пионер сурагч: хан бичсэп юм Манай тариа төмс, хүнсний ногоо нерийн десант--ургацын очиж ажиллаа амжилт ганц” ширхэгийг Ч хаяхгүй ТёЛбайде, гавшгай хөдөлмө- олс хураахад нь ах эгч нартаа | РИЙ! -Цувааг. зохиоц | бай-- р Й |төөн” өрпол, -пианерүүд үр АМТ уРналан дуудаж, «Пио- баатрууд тас ийрий дунд 1 ЯГ ЧИНЬ сурвал ут ч ”маггдгүй: Бару ан 1! тусалж: байна, Манай ре- “ГУУЛЖ явлаа. хараа, “Жаргалант, Бориуу: данцийн хамт олны дуйдч «Пионерийн үнэн»: сони- Ринхүүхдүүдийндуйд-«Лно, | бас баатарлаг | хөдөлмөр ны , санаачилгыг ДЭмяаК ис рийн Десант--ургалын 1 өрнөн: байгаа ургацын тал- “МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Л. айд» “хөдөлмөрийн: Цу- ) байд бүрэлдэхүүнээрээ очиж “Сүхбаатарын нэрэмжит МП раа амжилттай ажиллаж | “ажиллах хөдөлгөөн ёрпөн, -Б-ын Төв Зөвлөл, БНМАУ- байла. Ї бид нийт олныхоо алхаа ын Хөдөө алс ахуйн Яам, Харин -тапай сургууль Ї Л“гишгээнд хөл нийлүү- Ардып Болопсролын- Яам- анги бүлэг, хамт олны дун | лэн, намрын их -ажлын. наас зарласан ургацын тал- ямар байна вэ? | ГД Л, | ї | МЛ! ! 1 тэЛаа 1 ! ! Алтан түрүү бум Өтгөн, тариа сая" саяараа 4 1 бумаараа Үелэн найган бүжин !! ї Ая эгшиг өргөн байгаа байгаа 1 Аварга комбайн “түүний Өргөн түмний: ажил | | дунд хөдөлмөр | Ї Ар араасаа эгнэн яваа Өдөр шөнөгүй буцлан ! | Уу 2 ( байгаа Її ! Ургацын талбай тийш! 5 : 5 | Улаац бүчтэнүүд марш! Ургацын талбай тийш! 8 Улаан бүчтэнүүд марш! Бушуу Тү 1 | урган Ё Бушуу : 1 ї Явцгаал! ЭН | ї Явцгаая! Явцгаая! зой 1 Буман Түмэп Ї Түрүүг Түрүүг г Хаялгүй Гээлгүй ї 1 Авцгаая! - Авцгаая! Ї ! | | | 1 Үүлтэй тэнгэрээс Доогуур Үзүүртай модноос Дээгүүр ї Ган үзэг Дүүлэн нинс! Гагцхүү Түргэл, түргэл! Х7 (Хоёрдугаар пүүрт үз!) »э» 2 1111:171(1 (4! 11 (3! ! ЕЕсїлгасгвлошаШшлллимвашилЖЛЫнгАА28ЛашЭпААСЛАВСОЯ222112403с1:2112 1 Үүлтэй тэнгэрээс Доогуур Үзүүртэй тодноос Дээгүүр Ган үзэг Дүүлэн нис! Гагцхүү Түргэл, түргэл! “ (Тураздугаар "шүүр. Үз!) , Ургацын далай нд- ЭО муухан салзинаа - Долгилон буй талд Алтан түрүү очив. ч гарсан юм уу м3- най санины хуудаснаас Ч төр- сэц юм уу, бүү мэд. Япар ч 3 Сая саяараа найган Үзсэн (сонины | сурзалжлах Ёлдоо нэр буй алтан түрүүнээс шэтуүрхзб аяллын санд д тэр тэжээлж тариан талбай руу зарсан хэрэг. Алтан түрүү- гийн гарагс тэмдэгдэ- сална. - рото зүргийн ал- парат ямагт зүүлттэй. Тэр үр- гэлж л асууж шалгааж Яздаг зантай, Нїаргалантын сангийн аж ахуйн нэгдүгээр бригадын Тал булагийн тасгийн кэвтээ толгой хзмээх газар Алтав- түрүү очин, апгилан хадалт хийж яваа кОмбайнчидтай уулзлаа. Тэнд Д. Болдбаа- тар, О. Батбаатар, Г. Бая раа парын олон залуу ком- байнч ажиллаж явна. Тэдний ихэнк нь ТМС төгсгөөд аих- ныхаа ургацыг хураан 4281Ч япаа залуус ажээ ггагчалагагай! (3) Сонгино хүүг хүүхдүүд андахгүй Далхийн хүүхлийн утга зохиолын алтан санд орсон хүүхдїйн зохиолч НГ. Родарийн «Чилоллин но»-г хүүхэд бүхэч сайн мэднэ Гэхдээ удаа ЯДУУ зүдүү Чиполлиноэ биш. ажигч гярхай /Соя- гинохүү Баруунхараагийн Загдалын голын талбайд төрсөн Тэнд төмс. хкүнсяний гоо хура байсан рүүд Сонгинохүүтэй цоц ногоочы талбайгаар алхлан пэрт эгнээ тОГОсугЫы билээ нө- Хүүхдүүд «Пиоперийн-- десант-ургацын тазбайд» гавшгай” хөдөлмөрийн: цу- паа захион байгуулаад дорРрВДАаХ хОПпОгтоо ажил- лан байхад: нь. Сопгийс хүүгтэазнтэй ууллав: Цу- зааныгхүүхдүүд тицций цианциципииишинииишининишинииниии шин ху 10 Гурав: хопогийн гацаанд 3! га: газраас үлишишин Жимспмаа охины хүсэтттг Манай” сонины сур- члалшлах шуурхай аяллын замд торсон 2 Кимсмаа-охингутаас шимсниї талбайд ашилладдг хүүхдүү- дэд. дуртай. билээ. Тэр төрүүтээ:лгжинысний тал- байд очлоо: "Жаргалантын сангийн” аж: ахуйн шимс- ний талбайд. 10 жилийг ДУНД сургуулийн. 5-ын «А»- алгийнг “тшоперүүд гавшгайлвн ажиллаж: байв..2Кимсмаа: охин: туй- лаас баярлажаэ, Тэр юуны өмнө? Яасан сайн хүүх- дүүд: вэ? Би та 2иАН найзлахыг хүсч байна! гэв. 1КБимсмаа айгин удирд. |сац:багш Д.. Цэрэлпилтэй. уулзаж їгярилцлан. (3! нь Алтантүрүү нэг мэдэхнээ Д. Болдбаатарын кОмбайн дээр үсрэн гарч, бүхээгт нь ароод түүнзэс асууш шал- гааж эзхлэв. --Танай бригад хичнээн га талбайд тагиалсан бэ? --2600 гаруй -ПШшонгрүүд та нарт ТУ галж байна уу? -(Пповрийн эргүүлийнхэн ирж, хаягдал тарна ил рүүлж «олох, түүх зэргээр бидэнд тусладаг -Энэөдөр пионерийн ЭР- гүүл ажиллаж байна уу? -2Ажшиллаж байгаа шилийн дунд сургуулийн гийн чА» ангийн птпсонсрүүд пвонгрийн эргүүд | хийж байна. Алтантүрүү. Д. Болдбаа- тартай ийнхүү ярилцав. Тэгтэл түүнай комбайн тэ- рнагаар Дүүрч, дээрх гэрэл нь алншчин сч жолооч март дохио өгөв Улаанбаа- тараас ирсэн жолооч Т. Чулуунбаатар түүний ком- байныг дагаж. үргэлжлэн - 19 Т- Сонгино хүү ногооны талбайд тонн төмс. 1 точн сойгн- но хураач анч. энэ хуга цаанд пионер Д., Батбол- дын бригад халгдалгүй түүсэн ашжилтаараа тү- рүүлж. Д. Отгонцэцэг л. Нарантунгалаг нар шэл- гагчаар ажиллаж 409 ширхэт төмс илрүүлсэн зэрэг ажлаа Сонгичохүү тав баяртайгаар рашарт- зая! гэз Соёгинохүү пячонерүү" дийн хэдэлмерийн рапоР- тыг хүлзэн авч, амжилт зээ. Пповерүүдийн хэ- мосслан хүмүүжүүлэг тзэр сумын аварга нчогоо- тямг: 4. Баатар ажлилллжн байна Хяги удирдсан бастл 123 Чулуунбаалар, Сойгинохүүл --Биадсчанартай/ хураа- хыг толоо годсосоридтттз- винсажиллаж” байна. Тэг учраас пповерийн- эргүүл ургацвиг: талбайд ” тогтзвэл ажиллаж: битий! гол: со. рилтыгг биелүүлэхэд тус салаг:байпа Танай аптийн г иионе- рүүд: өнөөдөро юу: хийв? --т Өнөөдөр манай !тпно- перүүд даяжаа алимын хаягдлыг: түүн: шинэс ахгэгч партаа:тусалж: бай: на- Бид: энд: пиоперийг эргүүлийг долоос тӨнОг: бүхви ажиллуулдаг: -- Иїйшсний? хаягдалд их: байдагггуу? --2Нимачидссаййсгажил- ладаг: Гэвч” модны орой. хормойдлгүйддэн: хаягдлыг пнонерүүд: нь олж їиимсчдийг --- Хамгийн: саййглаажилн ласан пнопер хэн:86б37 болсон: свюэмл 2 санг (Одоо давтал алнмал!3 түтүЛЭгЛИЛС ярив.” Їс хурааж дүусЛ, байла гэр, Алтан түрүү сацрах, «алтан бороо»-г тэв-. шиндээ буулгаж эхэллээ. Алтантүр цамш явж пио- нєрүүдтэй уулзлаа. Тэд «Ппонсрийн-десант урга- цын талбайд» хөдөлмерн цузза зохион | байгуулач ажиллаж бийна. Анги удирд сан багш Г. Мядраа Алтан- түрүүд цузаа хэрхэй ажил. дуулж буй тухайгаа ярж- лаа. Комбайнчид жолооч нар үр тариаг хаягдалгүй хураахад тусалж буй бүх пеочсрүүдэд баяр хүргэ рэй| гэж хүссэнийг Алтав- түрүү дэлтэртээ бичиж а8- сая Өилээ. Сонтицохүү ногооны талбайд болсон бэс аж баярт үйд явдлыг үзэв. Баруунхараагийн сургуулийн захирад 8. Гомбосүрэн, ашонср Ч” Намсрайд, «Сургуулийн хэдалжерийнг аварга»»ггэ- сая бичигтэй! уяаан: тууз, гэрчилгээгашлын- тапбарт гардууллаа Сопгинозүү сурагчдшн хөдлилмөргс соё» тамыг улсын: 11! чуулганаа өйдөр: амшилтын бэлэг бариж: угтаяр байгаа, хо- далмөрийнг аваргаг ппопо Мо Намсрайг болппгт түүний навдаддАхНИ: ДАХИН! баяр хүргэж: байв: дунд» Тусжац тнмур» чүүдтэй уулзахаар сургууль дээр оч тарналанч механик- жуулагчдын ар гэрт үлд- сэн хүүхдийг асарч, түлээ хөрөөдөж, хашаагий нь 1Ц9- лзэрлэж өндөр иастан өвөө эмээд МЛЛЭЭЭр шинэ зочин- Доо ам булаалдан ярилаа. Туставын шинэ танилууд тусч Нөхөрсөг, жаалууд юм даа, Тусшав очсон газар бүртээ саг тимурчуудын бүлэгтэй тааралдаж шинэ га нө- хөдтэй болж, бас заримтай үнэхээр сайн ажил- Тусжавын найз-- Тимурчүүд Тимурчуудын бүлгийн ах- лагч Ф.Түпшинчулууны Сс4- налаар Тусжав тэдний хамт тариалалчдын ар гэрийн зүг одов, Тэнд мод хөрөө- ДӨХ, ус 2о0х ХОЁр салаа бэ- лэн “болов, Харип тэгтал бяцхан маргаан гүүсов. Тус- аваа аль салаанд агахгэ? тэн: тэр шүү дэз. Манай Тусшан 1 ч ажилсаг, сайн хүүхэд (олохоор хєргүүдь тэй мод Хөрөөдөт, охидтой ус барилцаж хэнийг ч гом- Доосонгүй, Тэр О,Гэрлээ, Б. « Цэндсүрэн, Д.Болдбаят, "П. Баярмагиай зэрэг олон сайн тимурчуудтэй танил болж, билээ, Тус сургуулийн пно- нєрийн ахлах удирдагч Д, Нипа Тусцайт хэлсэн нь: --Сайд үйл бүтээх” гэж цаг үргэлж мөрөөдөж эрж хайж, ЯВДас болохоор манай тнмурчүүдэд хүн | болгон хайртай байдаг юм. ТэдДаар эзв: нь тариан талбайд ажил Энэ сангийн ал ахуйд БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар, тракторч комбайнч Ч.Баяраа ажилладаг. Бая- раа гуайг иэг орой тариан талбайгаас ирэхэд усны том савыг нь дүүргэж, бас түлээ- гий нь хөрөөдөж хураагаад, хашаагий нь цэмцийтэл цэ- вэрлэчихсэн байжээ. Хан ингэ? Тямурчүүд! Үнэхээр сайхаЧч тус шүү! Тар орой баатрын гэрт тн- мурчүүдийн тухай хагжилтэй ярна өрнөж пионерүүд улам ч нх хөдөлмөрлөж бүтээх урам зориг тэмлээ гэж Баяраа гуай бахархан өгүүлжээ. Ппонерийн ахлех удирдагч Я-ийн «А», «Б», «Вэ, З-ын «А», «Б»! «Н» ангийн тн- мурчүүдийн ажил үйлсээс ийнхүү олон райхан зүйл ярьж билээ. Бидний явах Цаг болдоо, Шинэ пайз нөхдөө үлсан нь хймт ажилдаж Харин шэ2Н уулзсан ДҮҮД явлаа, хүүх- Баруунхараагийн кюав- лаж байгаа |иайз хэзээ ч мартдаггүй, 1 ! ло. "Тимурчууд 322 иайзыгаа хөл хөөр болой угтав, Тэд 3 гийп ам ахуйн 10 жилийн нь асралцана. Тим сургуулийн 5-ын 4«В» ав- ажил мундаэ шиЧрАЛНГ гийн тамурчууд юм шүү! юм. гэлээ, “ГҮЙ ши тонтын 88маар хурдална, Тарнан ТонГист СЭЛЖ, яв- сан Комбайнууд Түр зогс, тариаланч ах нар нь пнойе- рүүдиїїш Шонцерт социрхон үзлээ. 38 үдсий “2 дсасч Сурагчдын шипгэн дуу Байгаас САЛЖ Дай, хадаж, Бомбайнчид байн НИ Сүй: Соёл. байн алга ташина, 4-нйн «А» ЗУВАг Зэн НҮЛОн ангийн сурагч М.Туяацэцэг : химдуулж | билзэ, ОТ.БолорЭрдэнэ 4 нарын Төр” мНайрамдал» дуулсан дуу, 6-гийн хи эзцишажийхний тариаланч шэцалЭрдЭн НАВрай 8 комбайнчдад бэлтгэсэн кон- | “ЗЛЕСЧТай яоЛВрамдант, знипажийнхний дуут иаг- саалын тоглолт нлүү талар- хал хүлээв, ЗХУ-аас манай орны тариа хураадтад тус- лахаар ирсэн украйны ком- - цеєрлыг алтан шаргал тү- рүүн дунд сонирхох гэж бүхпээс эрт боссон юм. / Манан шингэрч, уул тед тодрохыг Соёлмаа тэслж ядан хүлзэсэр л байв, Тө- байнч Н,Т. Иожида, А. Ф, Гончарунй нарт .-їпноперүүд баяр хүргэж, амьд цэцгийн баглаа өглөө, Тэд монгол нөхдийнхөө Нэгэн аднлтиО- дөлгүй тэнгэр цэлмэж Хүсэн хүлзэсэн намрын шар нар- тай налгар сайхан өдөр бол- зилЬ нерүүдийн: тонцертыг хэд «Ургацын далай сонирхой зүзэж ажилдаа, Ургацын далай урам зоригтой орлоо, СоёЛ- Хүүхдүүдийн суусан ав- маа тус бригадын дарга тойус ийгэж Дуу хөгшнм сайтийн шк ахуйн аварга хангипуулан Баруунхараа- комбайнч С.Лхагва ахын ( гийн (үр тарваны нэгдү! КОмбайнд сууж пгнлан ху- тээр бригадад очихоор Дор- алтын талбай руу оров, 3 хүүхэд Яралатал талбайн захад нөхдөө гэрт нь очиж, тусал дүү тнарыг чцинииггицийницнгнцгцицииии пипиниицийниннгицииинии Хяналтхүүгийн ажиллаж « ирэв. Тэнд тийслэлийн 10 жилийн Ээ дээ! Хүүхдүүд мон ч ажигч, гяр- хай юм Шүү| гэж томчууд Ярих-48УР- тай, Эпэ ярна аль хир н болох НЬ манай сонины баа. тар Хяналтхүүгийн амын тэмдэглэлээс сонирхоход аяндаа мэдэгдэнэ. Манан Хяналтхүү автобу: сац дотор Нэгэн хүүтэй лрилцаж явна. Хүүгийн нэ- рийг Б.Бат-Өлзий гэх 06- гоӨд 1Їдд аймгийн «орнуу- шд Сангийн аж ахуйн 8 ШЛиЙнН Сургуулийн пиюне- рийн хянах постын Т2 дугаар сургуулийп найм, 22 аравдутаар ангийн су- рагчид лууван Хураан Ссав- гаж байлаа, Хүүхдүүд Шууд л ажилдаа орлоо, Тэд ар- пан шор Дөрвөлжин метр талбайд үйлэг хийж ХАЯГД- сан лууванг хэмжиж үзэхэд 9 иг болж байв, Хянах пос- тынхан болон Хяпалтхүүгийн сэтгэл ээд түгшжээ, Хэр- вээ тийм байдлаар хаягдал хараад байвал 80, 40, 50га талбайгаас ямар Их хаягдал гарч болох нь тодорхой, Хүүхдүүд «Шаардах хуу: дас» бичин гдлыг дахии давтахгүй байхыг талбайн гологдол гаргасан ацгийн сурагчдад анхааруулав, Хлналтхүү, түүний ноход цааш явсаар тус сангийн аж ахуйн Арангатын- төмсний бригадын. үтрэм дээр очлоо. Тийд холбооны сургалтын топийп тєхинкум, ”ТМС-ийн гэдэг Тусжавт АвЦлуаОгжа нь мэдээж хэрэг, шэнайа тимурчүүддээ улам их ам- исилт хүсч Надад «Пионе- рийн үйзп» сСопины хаягаар захидал бичээрэй| гээд ая- ны замд орлоо, ШИГЛПТТТТ111-021 Соёлмаа хүүхдийн дунд Тус сангийн аж ахуйнхан энэ жил 0568 тоцц тарих 3700 тойн төмс, 2), хүйсний ногоо, 8200 Мон хадлан, 800 тонн ногоон тэжээл хураалс авахаар Цаг мөчтэй уралдан ажил- лаж байгаа тухай ном- байвч ах ярьж, бидиий хам- гийд Дотно сайн туслагчгэ- вэд улаан бүчтэнүүд| гэж өгүүлж Онлзэ, лал үүгээр дуусаагүй Юм шүү. Хоёр хоногийн дараа Бориуурын . сангийн аж ахуйн | Арангат ногоочдод Монцерт өдрийн аваргуудад хүргэхээр тус Сзпгийч ахуйн Дуид сургуулийн тунг «Б» ангийн улс төрийн дуу ны «Энхийн урна» хамт- лагтай хүрэлцэж 0чСон юм, Ийнхүү Соёлмаа 5-ын «А» апгийн Сурагч дуучин Х, Энхтөр, 1-ийн «Б» сурагч уран уншигч сүх нарын аньпаслаг Оригадын тоглож огаВ ангийн Г.Ган- пайз нөхдийнхөө хамт ургацын талбайгаар аялж | ногоочин олныг баясгаж явлаа, ини найзууд. шинийн ажлаа Шууд эхэллээ, галтаар товарын тай їїЭэг шуудай хоёр кг, нь гурвап кг гологдод томс илрүүллээ, Хяналтхүүгийлн найзууд Оюутнууд, товарын төмс ангилш байгаад үзлэг хийж хэн хэдий хэмжээний гологдол гаргасныг илрүүлэг. «Шаардах фуудас» өглөө. Хяналтхүү чайзуудтайгаа хамт төмс хурааж буй тал- байд очлоо, “Талбай дээр «Пиоперийн дДеёсант--урга- цын. талбайд» гэсэн үг бү- хий лоозон үзэгдэн, пинОПеё- рүүд мөр дагад. төмс. халг- даж буй сСоход Хлиалт Т8 вин: ажиллана. Энэ удаа сэтгэл «гонсойлгох» зүйл гарсангүй, Хүүхдүүд: бүгд л балр хөөртэй, Тэр дорхїоо түр цуглаан зарлан төмсийг ямар ч хаягдалгүй түүн бийгаа холбооны тохиикпу- мын 1:Ийй «Л» айгийд Су- рагч ЧЦ.Нарандэлгэр өгчдээ Е Е Е Б Манай Соёямаагийн ая. 8 3 Е Е Е З Е! 3 Е Е Е Е Ё | З їг, Шал- зориулалт- тємснӨөөс цөгөө” шуудайнаас их ҮаЛГцрҮүү | ое11184 92517 р сээр | үхппниичинииниийшинцининєиинанэтеннхинтгаинтииниптипиппиниинн Чиннирилцлунцдэцациэралшдгивгүйлөлынйушинилиидкин оуутан, ч сурагчид-(ашилланэ | баяр. “хүргэнс:! «Талархлын ! г-А9Д ясаар уДалүүй:, оддн ) байлаа.!.Манай| хүүхдүүд /ч:| хуулас» гардууллаа. (2-7 цажиэшилийл нийцэн алав ггицехч оцртатөто 005161 өгөтөслөтөцттоталннэтө инво инӨионН шнУДБГЛТЧ "даллага үүл ЦЕГ ГҮҮ ТҮТҮҮҮҮүҮүГ тута га 44134113 нхэлллннунзллалалсналыгссалтаэдаийцулаалт зэницаццицгаацацанизгилииилантиаатитиингт ит С 252 ::54121-/5:4 1727,12572127923 16:85 8ШЧ» ий. Ї227: 3 эгээ этэ 11 Н цишишишиийши! ш-Лссхлоххосожлохожлоиаж үүлтэй тэнгэрэвс дооцуур 128 Үзүүртэй тодноос дээгүүр Ган Үзэг Дүүлэн нне! Гагцхүү Түргэл, түргэл! (Дөрөлдүгээр үл!) пүүрт 11111111 01:1: 5359 Б) Ч т “ХҮҮХДИЙН / ТУС. БАГДДАХГҮЙ ТҮҮСЭН. ҮР Манай реданци ур« гацын талбайгаар аялахдаа «Бидний ажилд хүүхдүүд Ах тус хүргэж «байна». тэсэн үг | олонтаа сонссон. билээ, Ур- тоЦцын | талбайд хүүхдийн тус үнэхээр их байсныг бид (мүдээрээ харж явлаа, Ширхэг “үрийг гэзлгүй хураахад хүүхднїй оруулж буй тус “мэмрийп | тухай. ургацын "талбайд ажиллаж буй аа- ритм хүмүүсийн яриаг нийтлар, » Ц. Шаравдорж: | (2Нарга- лантын. сангийц аж. ахуйн 10 жилийн дунд сургуулийн ходолморийн орготгосон Сургуулийн багш, БИМАУ- ын хөдөлмөрийн баатар) со Манай сургууль 3 га туршлагын талбайтай, Тэнд (аниопср сурагчид ажиллаж, тогоо тарианы онлыг эрх- шлах дадлага чидпартай бол- (дог. 2ЭКаргалалтын 10 жи- лийн дунд сургуулийг та- риа иогоопы юилын их танхим гэхэд хилсдэхгүй, ЇЯлгаад гэвэл “тайдаэс төрөн гарсан олон шилдэг тариа- ланч, йогоочид ургацын талбайд изр алдраа цуурай- туулан ажиллан байна. Манай пионер сурагчид тус сангийн аж ахуйн ур- гац хураалтын аниылд бү- раи оролцдог сайхан. улам алтай Намрын хөдөлмөрт хүүх- (дүүд шамдал аролцолс бай» гаа иг энэ мөчид «Пиопе- грийн үнэн» сонины редакци ирэц, «Пионерийн дєсднт-- ургацын талбайд» шуурхай хөдөлмөрийн цувраа өр» нүүлж, байгаа иь хүүхдүүд маань төдийгүй тариаланч, погоочдиц урам зоригийг сэргээсэн сайхай ажил !боллоо. В. П. Орлол: (Баруул- хараагийн сангийн ал пхуйд ажиллаа буй зовлолтийн шїаргайгилтэ) -- Зөвлөлтийн пиопер су- (рагчид намар болоход та- (риалапчдад тусалж, тэднийг 1баярлуулдаг. “Танай пиоисе- |рүүд тэдний тэгэн алил 1т“рилп: талбайд очилг халг- |далтай тэмцэх пионерийн: їрь (гүүл гаргаж, чадах яда- (капраа тусладаг нь бахар- ПИНЦДАХГҮЙ халтай сайхан санагдлал, Тус сангийн аж ахуйн үт- рэмд одоогийн байдлаар 860 гаруй. топг үр тариа буугаад байна. Түүнийг сэнрээт хатайх ашилд пи», иерүүд нх тус хүргэж бай- тааДд. намрын тариаланд гар оролцон ажиллаж бай- гаа хүн бүхэн баяр таларх- лаа илэрхийлис байна. Б. Рэнцэн: (Борпуурын сангийн аж ахуйн. !амын хороошл парийн . бичгийн Дарга) Хүүхдийн тус үнэхээр нх эзз| Сангийн ал ахуйн намрын ажлын гол хэсгийг манай хүүхдүүд Манай гэхийн учир рийп сумын 8 ДУНД сургуулийн пиопер сурагчдаас гадна сангийн аж ахуйн шеф, нийслэлийн 10 жилийн 12, 42, 62 лду- гаар дунд сургуулийн хуул, дүүдийг хэлж байна. ЭД жил бүрийн зун, “намар турван эзэлж болон төмс, хүнсний ногоопПы талбайд амшилладаг. Арвин ургац авахын Эх сурвалш хүүх- нь Ө0- жилийн дүүдтэй холбоотой гэл, бид үлдэг. Лууван, маншин байцааз- ны аль ч талбайд очиход зэрлэг ургамал ургасан байдаг. Тэр бүгдийг хэн түүн, ногоог хэн арчилдаг билээ. Хөдөлмөр зуслан- гийн ажилсаг багачууд шүү дээ! Ургацын талбайд мэр сэр хаягдал томс, байцаа, ман- жин, дуувац үлдэнэ, Түү- нийг Фїноперийн эргүүл» олж илрүүлнэ. Нэг га газ- раас 150-4250 нг хүртэл хаягдал иогоо түүх жишээ» тэй байна. Т.. Чунаг:(Борпуурын сал гийн аж ахуйн төмсний бригадын дарга) -- Манай бригад улсып Т удаагийн аварга хамт олоп байгал юм дусал» гэгчээр бидпий хө» дөлмөрт »багачуудынг тус хэнэг ихийг энд зорпуд хэлье| Манай сумып 8 шн- лийп дунд сургуулийн нер сурагчид эрт ургацын төмс хураалтад сайхан уламжлалтай, жил манай хүүхдүүд тонн эрт ургацын төмс раанс авлаа Эплэ ху» Д.Сүхбаатарын йэрэмийт Улсын хэвлэлийн комбииа нугалдаг, ! чДалайд ї пио- | оролцдог ! 5405 Шүлгийг ЭН. Дашдондог (Энэ дууг ургацын тал- байд зохиолоо). Би--алтан. түрүү Бид--алтан тариа Нарны илчээр ургаж гарлаа. Нарийн: хураар ундаалж өслөө Наашаа наашаа. ирээрэй! Намайг битгий орхиорой! Ширхэг бүр минь Шижир юм шүү! Шинэхэн. талхаы Дээж нь юм шүү! Атга гүр минь Алт юм шүү! Амтат талхта Дээж нь юм шүү! Би--алтан түрүү Бид--алтан тариа Намрын сардаа найган бүжлээ дуулан өслөө- ирээрэй! Найзлан майрсан Наашаа наашаа д(02ло2. буулаглтталд 212ЛЕГХНГЭЛДЭВӨ Хөгжмийг Намайг битгий орхиорой! Ширхэг үр минь Шижир юм шүү! Шинэхэн: талхны Дээж нь юм шүү! Атга гүр минь Алт ом шүү! Амтат талхны Дээж нь юм шүү! Би--алтан -түрүү Бид--алтай тариа Хөрспий. шимээр төрөн Ф гарлаа Хүний ачаар төлшин өслөө. Наашаа наашаа ирээрэй Намайг битгий орхиорой! Ширхэг бүр минь Шижир -юм. шүү! їШинэхэн талхны Дээж нь юм шүү! Атга үр минь Алт юм шүү Амтат талхны Дээл: нь юм шүү! шатрын 791, »-240 1/їхєр-всэ2. дурлана. шиггжир нэл ид 2 цр маань 2Я1 :4Л гол 2277 ЭР тэ таш 2(бинэ: Жэн. тал. бээж. хх лиг тат талх нис дээж, зєв Боль гол 27177 222 Энэ дугаарыг ургацын талбайд, мапай тусгай сурвалшлагч ФК. Дашдон- дог, Я. Сумтла, Д. Бат суурь, С. Бодоош, Ж. Чинтогтох, 1. Дуламсү- рэп, манай идэвхтан -Н. Пүрэлнсүрэн иар бэлтгэв. ХолДэВ. Дэй сэээхувгүрд ЛД цн | ГОМДООД БАЯРЛАСАН НЬ ЗЭ Эрхлэгч ! Ж. ДАШДОНДО " я с,14140,,«“ссхсх хацалаас!! ОРОН БҮХНМЙ ПРОЛЕТАРИ НАР НЭГДЭГТҮН! МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д. СҮХБААТАРЫН ь. ба ) НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИ 151 | , 41 дэх жилдээ а 3459 (1971) 8 1984ОНЫ ЕСДҮГЭЭР САРЫН 26 ЛХАГВА 8 “ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ УРГАЦЫН ТАЛБАЙД Нэг шүлгийн уралдаанд ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ Ургацын талбайд пионерийн десантЁ Урам зоригтой хүрээд ирлээ. Харгдаж гээгдсэн герман: : түрүүрн!-- Хамт цөмөвр хамж мг В түүл , Авьяаслаг хүүхдү Үл концертоо ч тоглолоо. Авчирсан бэ) Лтээ тариаланчдад өглөө, Аварга сай" туудАд баяр хүргэлээ. Ар гэрийнхигй нь захидлыг тёраалад, 1: Ургацын талбарт ирж 1 тусалсан Улаан бүчтэй ! ноперүүдийн чийг Ж ! 4 ! Арвин ургацаар 13 : хариулна гээд ГУ " : 2 4 Ажилсаг тариаланчид х ”Ч Г Й шамдлаа, 2? Т. БНМБАРАГЧАА снЫн АЙНАГ,.| ХӨГ, РАЙОНЫ ПИЙНЕРИЙН ШЇЙБ, БҮЛЭГ, ДЭЭЛЖ БАЙНА. БҮЛГЭМ, ПНОНЕРҮҮД ДУУЛЖ БА ,. эх Япелөан Зовлөлийн дарга Ч. Цэрэлду- хэн гавьяд байгуулсны яруу сах ба бүлгүүдийн дарга нар ламын (гийг цан лионерүү: алдарт 40 жилийн 08, Д. «Залгамж үе» ёаяпы зэлишт ДЭД радиогоор сонсгоно. Сүхбаатарын нэрэмжит гараанд бэлхэн тухайгаа бүл- --513.45 -- Пионерийн, МПБ-ын 860 жилийп ой угт- гэмийн зөвлөлийн дарга» бү лгэМүүд «Залгамж гүе» ая- сан «Сур, сур.0аас дахин пиоперийн ахлах удирдагч ны зэлжит шинэ гарааид 305 сур|» уриан дор явуулах нарт рапортлана, риулсанх хүндэтгэлийн пг: «Оалгамж үе» аяны Ээлжит Ёо 5 гам жагсаал, цуглааныг өөр гараанд -зориулсац Хүндэт --013.30--Радно шугам ДИЙН программаар үргэ гэлийн шугам жагсаад Жагсаалыг. орон даяар дам- лүүлэн “лву уламжлал ёсоор 10 сарын 1БУулиа. «Бүгд анхаар» бү рдммд їїн 0 3 ч «4Би--бүрээн луу Анхаараа рай, вихаараа- пионерийн бүх бүлгэм инйТИЇ ! Ч, ! на. Тус прог:: үүдээр үүрэг. 2-нд Орон далар эхлэх -гожс РЭЭМ “дохио “өгт, |«Мапай (амладт| авахуулан тэдэнд байна. орны 18 аймаг, 3 хотын ороц улс олон гаас захиа дээлж, байна, 5, Ч «Би-бүрээц Дуу» мэ. Дуулт бай| Номхон! Пиопе- даалг2вар 1 ппоне МАХИын 11 лх. хурал сС бай рийн бүлтэмүүдийн тугийн рийн “бүтээлийн үзэсгэлэн хуралдсаны болон БНМАУ 4 Улаанб їры н цагаар 13 дор зэрэгЦЇ» ком ш дор гаргах рлаг, сп ыг тунхагласны 60 жилийп-цаг 25 минутанд Пионерийн бүх бү ҮҮД 1 їл лолт яву! 1611) Аугаа их эх орны да Д бүх бүлг эм шугам жагсаал тугийг хү авч жёгсаалын 4 ыг тусгасан байх вөвлөлтийн ард түмэл түү х талбайд яшгдрэн жёг эхэцд байрлуулиа, тэй ҮНЭ 10 МӨНГӨ ЛИВАНД ЮУ БОЛЖ БАЙНА? Нэранлийн булаан золэгчид ! Ё !) Ливан улсыг эзлэн түрэмгийлс- Т нээс хойш 2 жил хагас бол- ,жээ, Энэ хугацаанд юу болов? МТус орны олон хот, суурияг эздэн сүйтгэж, олоно Ммацан Г хүний амныг бусинуллаа, Зуун мянга гаруя (хүн алагдсаны тад Хувь нь ямар ч гэмгүй шэ-22- 1 хүүхэд, эмэгтэйчүүд, ,хөгшнид, | 8! Сая орчнэ ливанчууд | орон 41:1/ СЧ ХҮҮХДҮҮД ? гэрээсээ хөөгдлөө Изранлийн л 7 лө / | ТҮРЭмгийлэгчид: АНУ-ын шууд гоюалоны х оаалцый Ї 2 ОЖЯЦ (л 5 4, у | хээвжлэгтэйгээр 22 шуудайлсан төмс өгнээ й : : 2 т 2 Ч18 : Эф -? 1 но? хэсгийг зэлэн авч мөн тус ор- ЭГНЭЭ ээрээ ярайш, ну ” : 6, 9 Ч 4, Ё їйс : 1 лм ховх, “Зухгийн уулархаг руулдсан -алтан шаргал шэн ҮЛЫГ тан алахтэ БА ин АРҮГйХӨн тарна. дүнхийж, толийтол үтрэмийн талбайг цэвэр- гэн Гусч үүҮД ши нэ нх ЧРЯЗ ҮглЭстр ! гэл Бэ яь вёсаа! цэвэрлэсэн тал- эж бэлтгэх явдал байдаг. 1 гацыт д эцгНй хэгэих язандаа сэ УҮР аХанТ бай хеёрагдана. Тэнд бас Саяхан эд маань 4000 ц му хамгаалах гүй ОНИГИАГ н Сүүлийн үеийн тариаланч залуус, оюутай шоо Ддөрволшин метр үт- .. Ь б үРЭР (03ттай баримтууд нотолсбай ах Эгч нарддь, түүний үе рэмийд талбайг хоёр даг 1 ү эх н хин сна, їзд Сирн улсын цэнсэгт у5:):141117:) нь хүүхдүүд хип цэвэрлэсэп юм Бас үхүчин байрлаж байгаа Бекаан ажиллаж байв, өнгөрсөн вар 600 топи 1 г 1 | хөндийд цэргийй оДөөн хат М. Дэмбэрэл гуай үг үрийц төмсөнд цэвэрлэгээ : " 1) тэ С Э тгалга саянга үйлдэж, төнд рэмийн эрхлэгчээр Влил. хийж бид нартаа үнэхээр хүүхдүүд у малын Нижеперийн барилга даадаг ажээз, Тэр Буудай- их тусалсан шүү гэж иу: ЙН аж: өзас удлаа Сарны Оэхжихийг ханд: руулдсан тарна хатаац го бай сод т умын холдон : -- Хүн хүч дутагдсан |Сэрвээн: байсан 7:гийн 10 килї сургуулийн Ливаны ард түмэн тус оронд үед. хүүхдүүд маань л “«Б» ангийнхныг хайр Н шир ї 1 урагчи өлмө амьдарч байгаа НИалестилчууд тус болдог юм. «Саална бахдал дүүрэн харцаар 0, рий 1 мжилт бэлгээ | тай хамтран фулаан эзлэгч- бэлдэхээр сёваа бэлд» харан ярьж байв, Одоо- уу хөдөлмөг СоёЛЫН ЧУУЛс | дийн эсрэг рэвсэгт тэмцлээ гэдэг, ургац хураалтын гоор энэ үтрэм дээр бийт но. Тариа эгч на- гандаа барьж байна. | ҮРгэлжлүүлсээр, | байна. Ий өмнөх пэг гол ажил бол 850 тонн буугаад байгаа рыц ми, х рийц гүр Манай сурвалжлагч ранльчуудын ззэгийж байгаа д2шишаны Өмнөт нутагт партизА | ны -үйл ажиллагаа улам бүр идэвхжиж, түрэмгийлэгчдэд цохилү өӨтсөөр байгаа тухай мэдээ ирсээр байт, Лнваны ард Түмэн тус орпы эх оронч шударга хүчнүүд ялалт бай туулах нь дамжиггүй, Г, 4виАНЧИН ЛГАНДАА БАРЬСАН шоог амжилтаар хэөдөлызр, “зулсын Ї, аймгийн ГҮ чуулга- наа угтлаа. Орхонтуул сумын -43 жилий нэгдүгээр сургуулитч хөдөлмөрч Сзгачууд мэзнай ор- » ны хөдөөний бүх сургуулийг триалж 5 жалдийн (хугспагтай үүрэг авч зяхиий гурьшн зонлгййн звжлаараа бихдам аживлт о0л- жээ. Балнхөнгор аймгийн Балч- ГУЧ в 2» Сурагчдын хөдөлмөр, соёлын сурагчид зулы “2 улсын ЇГ чуулган болох гаж бай- : Манай сопипы редакцид ирж С байгаа | мадээ. сурвалжлага, зийтлэлдээ зачай орны анопст сурагчид энэ оны хавар, зуч, / ЯНГ Сухын ДУНД Суүргсүлийн (бий, саалийн лэлзнд, малтны эгч Б. туршлагаар сүрэг киюгаалах суурь ургатаан талбайд ажиллах: үзас 6100 дитр сүү сааяг «Залуу петерлал төлчдөд туслах шүур- бахдам сайхан ахилилт мянгат» саальчиы-(өлзэл хан- хай) бригад байгуулла зучГЭд байгаа. тухай. мэдээлжээ. Найз үлдээ сүүлийл гурван тєплд 0975 хур- инхдийнхөө хөдөлмөрийн ам- ал сүниай пионер сурагчид Г4) 4330 тугал бойжуулсан нь жилтыг.. илтгэсэн материал ВиХЭмрҮ Ээ в0 ЭҮҮГЫ ойг СУМЫН инйт бойжуулах төлдїл прүүлсэн тдэвхтэй бичигч пио- “угтаж: сурагч бүр хөдөлмөрийн 99.3 хувь бегөел авсан. төлөө нер-сурага та бүхэнд их баяр- өндөр амжилт гаргах зорилт та- 99,1 хувь бойлсуулсан йла ЛАЛЧйг . пин ажиллаж байл. Сурагч С Назрын -ургац хуүрзахтаар сонины зөвлөл Өлзийжаргал сургуулийг аварга. “Өсвөрийн тяркайчидт-отрид х : саальчин, болж тайз цохдоө тө- байгуулаг сүүлийн 3 ялд 4150 Зөөлж аймгийн хөдөлмөр, соё- НГ улаан буудайны хаягдал түү- лын чуулганд төлсөлөгчгөр сэч- Зээ д БАНН-ӨЛГИЙ. їүятт сузлын- гогд Хөдөлмөр-амралтын сүсланд хөдөлмөрч багачууд 1110 х Баянмвих сумын дунд СУргуу- төмс хүвсний чэгоо тэрталх: нэт ГВ-ГАйс ШПАах тэмсинй ургааыгл төлөвлөгөөг 110--116 хугь бие- гүүллсэл. ХӨВСГӨЛ. Жоиргалаят сулаан 8 хэлийн дунд сургуулийн лис- тєр сурагчид хөлөлзөр соёлын чуулганаа угтаж да: хоно- өдрийн ашил хийж, 19760 -аИТр дийн 7-гайн «А» энгийн сурагч вбаатар зуны амралтаа- эмнэг сурган, ЗОО үл сургасаи соёлын малтни ах агч нартаа тгсалхсаэ ӨВӨРХАНГА Баруунбалн- БЇЛЭГ “лаар өвс-23) толин, эмтүйн ургахал 100 гаруй єг, төвс, самлр кг-ийг түүж тушаалал. УЛААНБААТАР. Сүхлгата рын рзйочы ерөнхий болсосро- лын лиудын тяаяср сурат- чид хөдөлзөр соёлын чуулгачаа хийлээ. Тус рхсопы 31003 су- рагч хөдөлжэр амралтын 8 зус- ланд амран ЭЗбА литр сүү саа- шєла...Стргууль орчиоо тоххжуу- -лах матсриалдаг ааатыг бохжүү- лэх талдар нхазхан шжьнл зол. 191 вабинст шинээр байгуулж. тосккзүтүлан, 21355 ширхлт нош спсаж сэлбэн, 2870 шигхэг мод тарьж жхргуүлжээ Хадлан үс- жээл бэлтгэх, тєзс Зэхлүс ые- гоо хурагх ажилд 24 З7 дугаар сургтулнуд идэвхтэй оролцсоны " дотор 10- жилий зургадугаг, сургуулийн хамт олол 430 тонн төмс, ногоо ху- раах төлөвлөгөө 1:43 хуввар ч ургацын авар бие: га салааны балзлыг З дахь удаа- гал: би икзэ Р.зйспд хэзэлмерийн ззарга 2-6 илр 10 жилийн тургадуү- гаар сүргууль аварга страгчаар мян сургуулийн сурагч Ц “Отгон- баяр нэр сонгогдлоо. 1їлйрамдлын райсны єрөнхий боловсролын сургуултудын 14600 сурагч хедөлзөрийн Ч улирлын руяасчд тарч 661500 гаруй төгрөгийч ажил хийв цөл Ээ «Аль ар Жнсэ ал жаонтэлу ван эл «Залгамн: үе» алвы үйлс аистаар үдлээ. Өвнгөгойг сэ хсын дулд . оын лаакто хогшачо 3 яв. хийн зэгдүгзэр сургуулийн химэ- юєр Сбаатарчууд сургуулнЗыхаа орчны цэцлрлэгаэс З0 тозц свс авсан байна. Бөхлэрэн Сумын 8 жилийн кв. е «Инээх» цуваагаар ЦУГ үй ээс сгүүх.. «Дэрсчид» цуваа өргүүлж 191 ттирхэг хогийн шүүр хийл Сургуульдал өгчээ. шУХГЭЭЭБТЭ2 32-77 Г7Ж/ТҮү-ү1--0-101-ш Тус мэдээлнй тойхыг Балп-Өлгийн Н. Хүр- мөт, Гопь-Алтайн Т. ч Б..УХхачин- гарав, Хэнтийн Д. Даш- тшарзв, Ч. Нарангорэл, Ч. Гачпүрэв, Өвөрхан- гайн З. Баярсайхан, Сэ- лэвгэ закмгийп Орхон- туул сузын хамт олон, Хөвсгөлийн Г. Чойжил сүрэн, Улаанбаатар хо- тын Сүхбаатарын райо- ны-Д, Энхтула. Най- рамдлын райопымы 1. Ганбат нарын манай со- инид трүүлсэн захид- дөлмөрийн У улирлын ажлза Улалп єхзтын хисолср сурагчид ,гийц ахиыл солилоо аж УВС.. Тус аймгийн пиоверүүд лаар бэлтгэлээ. хэниииилшиниттилинаататалагүау "п"ииап и ган 13 : 1101 ! Ци цэн хэгүлээлнй 1 54-Дуцал, “ТВБАҮГГ27272 71: “БОЖАРЫН ПНОНЕРЫНН БАЙГУУЛЛАГЫН 40 ЖилПл опд тамцичид бэншлэнн ИТГЭЛ: ТӨГС ЗАЛГАМЖ ҮЕ СКОоЛлаойТ 5 ! ааг, спортын амжилтаар лов «Гсорги Димагров»-ын Өдонгорр шагнажээ. «Социалилчыт үйл хэр- КСДүСээыг --оы оо. -ЭнВ налч Зи: ОВОГ- Гийн төлөө эх орныхоо аз луулсан .Болгарын шин жаргалын төлөэ хасзэд бэл рийн. байгууллага ТСєп- хзиц байгтуй» гэсэд шажын- темврийче» мэндэлжээ. хаа дуудлагаар уриа хий- БНБАУ-д ялан шандсас єзно Болг: пионерийн арын байгууллагын эгнээнд лтх шийдсэн тонн халгдал төмвр, -о тэрзоллын .дүасых .... - писпгрүүд бид Саа Басна Жаргалтай монгол орны Кокарешсэвнйнхнчий Дурт- өсвөр үсийплхэн болгарьга галд зорцулсан хөтөө-гэр типонер сурагчид-иайл иө- Өосгох хэрэлгэ хуримтлуу- хөлдөө энэ баярт өдрийг хөдөлгөөнд өрөлцөхөөр зога. Зїнгээд 10 2 тонн батлан каруулж байна. шь тохнолдуулан чип Сэтгэ- лийн баяр хүргэж байна. ж. чишаөгтох социалист хувьсгал ть тус 1,5 цазс 600 кг эжчийн хргаштал улсад хүн хунээ дарлан сая гаруй өсвөрийн Дякпт цуглууллаа. Энз бол бид аолных 5луаай бурлигуй ровчууд нэглэж байна Тэд Бслица тосгопы баатарлаг єсы алж улс, Эх өрнөо хичээлд, номдоо шамдан су- хүүхдүүдийг сэтгэл сүрхэн- . шинж “мийгмшийн зачаар дзв- ралцахын сэрэгцээ чөлөөт дээ ханрлан хүндэтгэж, атлтАЧ - Улан хөгжихийн үндэс нь цагаараа дуу хөгжим, уран дурсал яквлгийн плрїал зэм, «ХҮҮХЭД, ЭНХ ЛЖ | өглөв. | Хувьсгалын зохиол, Фнгийн тамирын | Мадан хотын «Митвэ (Па: Ч дараахь үеүдэд БЫН шинэ секц, одугуйлалгуудад |хя- даузов»-ын нэрэсжит бүл- шанон ирээдүйг цогцлон чхэллэж сөрсдийн сайаа- гэмийн ннонерүүдэ гэжээ. ТЛИВАН» Суулагч өсвөр үе, хүү- чилгаар төрөл бүрийн ая Ийм сахидал “Сєєтєлкргй- - хэд гзалуучуудыг эх тронч, лал, зкєскурс тэмцээн | пав- чє» сонины галшр чдөрт И ЛГЭЭВ имтеррацноналч үзэл санаа: дїм зохион байгуулдаг юм. хэд | ходэорээ ырдот токза ҮЗЭСГЭ ЭН 5) » гайр. хүлгүүжсүүлэхэд олон Хүүхдүүд өсвөрийн ойчнд, Энэ нь БНБ-ын 40 жилийн - 2 г12 чухал. арга хэмжээ явсаар гал сөнзэгчид буудагч, хал саг угтан инопнєр сурагч 5 Г. Димитровын нэрэмисит ширэг юм. Энэ үйл хэрэгт чин. ардын єсргийлзкийп дын дуйд зохиосон олон Їээлгэрт соцналист хуш Болгарын ииоперийн бай- « рнйче»-ийн залуу халаа сэрэг опсрацц, ажлын нэг юм гал ялсны 40 жид, Г, Ди: тууллага «Септемврийче» соруулж ирсосн үүргийг пь иакцид Дуртайна оролцдог. Их ойг угтсан ажлын чэг мятравын пэрэмжит ппопс- “байгуулагдсалы 40 жилийн | ҮМЭЛэнН, түүнийг ЗБНБАУ» Бидний өлпө тэгэн захи- чухал | арга хэжлжлэ ёол рї їл байгууллага «Септемын ОТ тохиолдуулан Д. Сүх нэгдүгээр зэргийн одон бо- Хал дэлбээтэй байна пиацерийн бүлгэм, бүлгүү рпйче» .байгуулг 10 баатарын нэрэмжит МПБ-ын ХИйя- хооролд зохиож оло» жилийн гойд зориулсан хүүх Төв Зөвлөлөөс БПБ «Сьп- Дүйгий нь гаргаад байгаа дийн. гар лургийн үзэсгэлэн темврийче»-ийн “Төв (Зөв. хлЭцЭЭд бэлхэнэ-Димнх- | МҮЭ-ийн соёлын. тов ор- лөлд баярын бичиг илгээ- роёч шүүдэг юм. Шүүлэгт | донд. илэгдлээ Үзэсгэлэнд энээ. үзгэн налсан Дажы, тавигдсан бүтээлүүд иь эх Ёс баярын. бичигт, Бүгд ровын Таурхжлгит 4. БУрийн “иЕДОЁнЭ НВЛРАМПЫГЭУХУЛР Тайрамдах р Ард Ул- байгууллага «Септемьрий- лелийг лүрслэн ха| түлэн сын пионерийн байгууллага чє»-ээс БКН-ын Төв Хо шлан Хүтэртээнрн ӨовЛ-гү-23 роопд илгээх рапортад гарын ч Хүүхэд энхтайван» сэ- тасд 5 Л й ц үсэг зурж, Г. Дизэттронын давт энэ үзэсгэлэнд мапай їл олдуулан Г. Димнитро маваолейн | өмнө ай 9 7 вао: мнох- талбайд орпы өсвөр үеийнхїйй” төс тын парамитнт пионерийн оолсон баярын -жаг йгү ! байгууллагын Тов Зөвлөл, оролцлоо. Мон И занд орирЛЛОЛ, Уломцуллүулыр 8 ясворийн Димитровчуудад шударга Гавьяат Гэцэйлээр, ДӨЛНэ «Эих тайвны туг» ас- Д, Сүхбаатарын нэрэмжит үйлст. маспы ялг бо "| сакблейц, хүүхдийн зургийн | 8 МИБ-ын Төр Зөвлөл, өсвө- гүй» гэсэн ЯНАНХАГ ТЭ, фондоос ирүүлсэн” олон: үцс рийн Сүхбаатарчуудын ом- НИЙ. гапьяа-үлгэр жишээ | ДЭСТИий “хүүхдүүдийн бү? Чдөс баяр хүргээд БПБ-| сЭДЭВТ | зкспед: Ч) “ЕиВенэ бөчлүүд тавигдсан байлаа, чСептемприйче» нь ЗХУах бүр” таиршан шил, инолєр 27 ! дүү сопиалист бусад орны Үд “споогүгү Тэн Бар ЭХ С “ЛБДАаЛЫГ одачиАр пионерийн байгууллага.дэл- амьдралын толоо оргалтай-тнт: М1Баын -/Төвс Зөвлөл, хийн хүүхдийн дэвшилт хо- явсан аХШЭДТДыГ злцын ЯЫЛОЧН гэн БүхДлхөгг0УСый” "Е дөлгөөлтэй тогтоосон | най- гай хөхӨдло цул уулл ний ТН дахыл Бан УлвААЛбаВд Ё ШОГ ил үлэг РЭрварн Хо, Л торийн амжиа- -р Амхы, Болгарыпг соёл, Н таа улам , бэхжүүлэн энх 1-3. “бециалист Өүтээтг бай- Мэдсэллийн тов, Молголыл Е ТАНБАЙ! дайрамдал” иохар: хурлалтаги т.ргүүг эгнээнд үйлдиэрчийй эвлэлийн сай 3 лолийн толбө, импбриалилм, ЭгАКЬ лан Банлцийц ХэИчууд, 1051 топ ордиорс эрхлэн 0-1 8 ДАЛЛЫ Звулыг Эсрэг идэнх 3н г үйлс цүтээсэн їцо- хион байгуу сай тус үлас- Е Ё | тэл тэмцэж, байгааг онцлон Ярих шАВОНДЫН 20-03) ХүХрЧ! Хун ЭБОЛА Б | Тэмдэглэа::.. «БИМАУ-БНБ тэмцлийг "судалж ЗЭ үлгэр Гала Ад, яулцах, "Над ЗЫс Ё АУ-ы! ард түмэн, оспор жишээгээр иь сурч хүмүү- дээлэд риди », Маслл Бан, Ё үеийнхиий пайрамдал цо- ЖИЖж “Одйгаагаа нэм, засаг, Улсын Хороо, МЭТЇГБХ-ны 208 | хорлол, хамтан ажиллагаа” бу) Аүнлэнхээ,счнцас хай, яоиотгэх Хорооны ХАНЖУАС 22 | Манай орпуудад шинэ. ний- 5 ГЭЭ 5 лагатай ааллтиууд байв. ЕЦЦЦЭЭСэ25 ” Аамитровын цэрэїжит Ч Ч т нийтл дээл, байгуулах 1:111-ый. ДӨчин зиЗИЙН ой 1 с: Мөн: БИБАУ-аас тус АЛ 5 ЭГ зорилтод тулгуур: Ориноллаг . счйхан” Болгар” | “ра: зулал онц: богдод: Бүс Ё | лан зцилээс: жилд орг оркы- спор үсийхилй тү БНН У.ЭВЦЭЁХөг Ач Бв Б Ё: гаад социалист АШНГҮЙ тус: ппоперийн бай. | ламин длус Элчин, сайдын Б гууллагаа зүүн ч удиллэмАТ, ажилтдууд ЕМ өсвөр үеийпхэн т р- Хүмүүлгсэй бүх байлцан. “Нийсл: - Ё злВГ0 0. хүний: баяр зом. яэцанзыд ийслэлийн ерөн Ї "ДЦитнтрон: хи болсисролыг сургуу- бэлхэн ропчууд ппоперийн лнудын п » бай- 5 байгууллагынхад ой” энэ ОЛОЭЛОг Цаг Р атрашчлыд 3 4 с т П 2 “НАЙРААМДЦАЛ» " Болга: риулсан урал ланы шаг. одор нам засаг ард 1 Үсэж ТЭНЦЭНЭ) 11:25222231 8 й рын социалист “хувьсгал | налт суршгч Г. Болдчимэг бутшийхээ. итгэл найдаарыг : гр 222 72гг- ЯЛСНЫ 40 жилийн айд-эо. | зурар, шэг, ялүүлэн, социалист бүтээн | МАНАЙ: СУРВАЛИГЛАГЧ 3 шинхиншннилмны тиннөмшиницынцшшшинниэмшишээлшининэ. аиици ипицнц шэг Анн аичхэрд увс ин н-----тннөн-т-тинэичихэилилиээжэлээтэажэн Бэ» зиаишиншиииашгшилнн Ай, Е : : 5 Маминаицыаиниошинзиншиицньы Тнбиалалшиншиишаиашшишинйшшиншинлнннханшилшийнийшиниишнийн | | ! ї 8, Далбаат завины (Өсвөрг л техмечдийн улсын аварга шалгаруу- Ё, тохниик хпортын Ү тэмцээн 9 дүгээ Жалчн 10--17-нд Улаанбаатар хотиоо «олон улсын пнонсрийн- «Най. рамдал» лагерьт амжилт- тай явагдаж өнгөрлөө. Энз жилийн тэмцээд хот. хөдөөгийн 26 багайн 196 тамирчин-өсвөрийн токиикчид манай орчны хүүхэд залуучуудын дунд шинэ тутам хогжиж бай- гаа загварын спорт усан 04 нмсэд оггоЦц, авто саг- варуудаас гадча, радио чимээ, радио хийц, Фото аураг, сансрын техникийн зөгнөлт загвар зохион бү- тээх, ХААЛ техпикч-өс. ворийц механикжуулагч. дып төрлөөр авхаалж сам- баа, урац чадвараа сорик иийт 33 медалийн төлөө өрсөлдлөө. Тэмцээний нээлт дээр МХЗЭ.ийн Төв Хорооны | пнарийп бичгийн дарга Д. Дапишамц дэлгэрэнгүй үт ХЭД тамирчдад амжилт хүсч баяр хүргэв. Ёсло- лын: ажиллагаанд МХЗЭ- шїї Төв Хороо, Ардын боловсролын Яам. МПБ. ын. Төв Зөвлөлийн үдир- дах хариуцлагатай ажилт- Пууд оролцсон юм. Тамцээний үеэр олоп соннрхолтой авсил зохиогд соньы дотроос хүүхдүүдийн їгээр тэмцээнээс. О ШБ2 1155) 08 өөрсдийн нь зохион бүтээ- Сэн инсэх онгоц, пуужин- тийн загвар, радио спор- тын | «Үнэг загналт»-ын Үзүүлэх тоглолтууд, мөц бяцхан трантор, вкартинг таргэнцрийн уран жолоод дого олны сонирхлыг ихэд татаж байз. Энэ жилийн тамцээнээс харахад хөдөө орон нутгийн тамирчип Сурагчдын бэлтгэл, тэдний хийсэн загвар, технинийн бүтээлийн чанар, ур хийц урьд урьдынхаас мэдэгдэ- хүйц сайжирсан байна. Тэмцээний нийт 3З.мрда- лийн 19 буюу 11 алтан медилийн 5-ыг хөдөөгийн тамирчид авсан явдал гүү- инЯ тод жишээ юм. Энэ жилийн тэмцээний нөгөө нэг онцлог нь радно спор- тын «Үнэг авлалт», ХАА-и өсвөрийн мехапликжуу- лагчдын тамцээнийг ши- зохион байгуулж явуулсанд оршино. Хөдөө аж ахуйн техипкийн төр- лөөр тэмцээнд оролцсолп сурагчид бага мехапик- жуулалтын сэдэвт техш:- кийн бүтээлээр, мотп араа гаруй багийн тамипчид сансрын тєхнинийн лг. төлт загваруудаар үгэсгэ- лэн гаргаж: сонирхуулс- наас Дарханы Б. Буянил. мэх, Өмпөгонийн Б. Хү- рэлбаатар, Хэнтийн |. Галбарс зэрэг сурагчдын хинсэн улс ардын 11:14 ахуйд үр ашгаа өгөхүйц оновчтой санаачилгын хэмлїэзний бүтээлүүд өн- дөр үналэлт авсан юм Тэмцээний ерөпхий дүй. гээр залуу техникчдийн ордны баг түрүүлж «За- луу зохион бүтзэгч» сэт- гүүлийн нэрэмжит шагнал шилжин явпх цомоор шаг. пагда! удаах байранд Хөвсгөл аймаг, Дархан хо- - тар, Хэнтий, тын баг шалгарлаа. Энэ” шилийн тэмцээнд Сүхбавз Өмнөгонь, Хөйпсгэл, Дархан зэрэг аймаг, хотын багууд өндөр амжилт үзүүлсэн байна, УСАН ЗАГВАРЫН төрөлд 41 сурагч уралд- даа. Тэд өврсдийн хийсэн цахилгаан хөдөлгүүрт чкатер» хөнгөп хөлөг он- тоц, мөн далбаат завиар оролцож усны урсгал, сз- лүүрийн тохируулга, сал. хины зүг чигийг нарийн тооцоолон бодон 30 мет- рийн урттай усан замыг туулж 2 метрийн хаал. таар орох хэрэгтэй байлаа- Энэ төрөлд-хүүхэд бүр маш уран санаа, ухаан зарцуулсан нь тэмцээнийг анц сонирхолтой болго- лоо. Тэдний дотроос ка. терийн төрөлд Б. Буман- Учрал, (ЗТО), Б. Зоригоо Архангай), Ц. Болдбаа. тар (Дорнод), далбаат за- нины төрөлд.Б. Гаптөмөр (ЗТО), Н. Нэргүй (Хөвс. гөл), Б. Батзориг (Хэн- тнЙ) нар эхпий байранд шалгарав АВТО ЗАГВАР: ЭЛ-- | маягийн дууриамал лаг. вар, ЭЛ--2 хурдны заг- вар гэсэн хоёр төрлөөр явагдалс хамгийн уран зөв хийгдэн! улмаар урялдаж түрүүлээд цгалгарсан заг- варууд эхний байранд ор- лоо. Үүнд: ЭЛ--1 дуу. риампл загвараар Г..Мят- марцэрэн (Хөвстөл) Ц. Довчин (Дундговь) М Гантөмөр, (Дархан): ЭЛ-- 2 хурдны “загвараар ЗД. Баатар, (3ТО), Б. Бат. хүү (Дархан), Б. Нарал хүү (Дундголь) нар шал- гарч 1--111:6: Пранд оров нисэх ЗАГВАР: ФЇА маягийп л шеєрийл чөлөөт загвараар хурдны пислэгийг 5 удаа хийж, техининийн тодорхой үзүү- лалтүүд, тухайлбал да. лавчиы талбайн хэм 104 1679) дөрзөолтиа дм. дийп хэмжээ нь 3220 түр. аас багагүй байх шаард- лагын дагуу улалгээ өгөгд. дөг зив тэмцээнд 21 су- рагчид авхаалж самбаагаа сорин өрсөлдсөнөөс О: Чу. лүун-Оргил (ЗТО), Ц. Ган. сүх (Хөвсгөл), С. Галболд (Сүхбаатарын райпз) нар тпалгарав ФЭ2Б малгийп олоод- логот уран тїислэгийн (кор- дын) загвараар С. Нямда. наа (ЗТО), Я. Мөнхтор (Архангай), Н. Батцэнгэл (Төмөр зам) дар алт, мөн. та|-хүрэл медалнар аг- Тэмцээний хаалтын ёсдолоос -- «Үнэт авлалт» тэмцээнд 5 Очир (3ТО) нарын хийсэн нагдлаа. Ялангуяа тамир- чин С. Нямдаваа. Я. Мөнх. төр нарын урам нислэгийн загварууд зөв хийгдсэн, жигд хэвийн нислэг ХИЙХ чадвараар сайн, хамгийн" слоп төрлийн нийг (эргэлт, хөлөлгөө- гогцоонууд) "хийж чадсан байаа. РАДИО ЧИМЭЭ: 13 су- рагчид нэвтрүүлгийн тэм- дэгтийг хүлээн авах нууц- лагдсан радио станц барих «Үпэг авлалт» төрлүүдээр оролцож Б. Энхбаатар (3ТО) Д Ариунцэцэг (Хэнтий), Андрей Лазовс. ний. (Найрамдлын район) нар 1, 2, 3 дугаар бай- рыг эзлэв РАДИО ХИЙЦ: Олол, угсрах дадлага схємийн алдаа олох, мөн техпн- нийн бүтлэл хийж хам. гаалах” нь тэмцээнд орол- цогчдын тол зүйл байлаа Уг төрлөөр Н. Мөнхбаяр (Сухбаатар). М. Цогтбаяс- галжа (Хөвсгөл), Б. Чи. мадцэрэн (ЗТО) нар эхний байралд шалгарч алт, зэн- гө, хүрэл медаль хүртлээ. ФОТО ЗУРГИЙН төрлэөр 26 тамирчин оролцсоноос О. Баттулга, ГЗТО), Т. Гэрэлмаа (Төву, Ц. Цогтбилэг (Ажилчны район) нар шалгарч 1-1 Дугаар байрыг эзлэв САНСРЫН ТЕХНИК: Зөгнөлт загвар зохнон бү- тээх уралдаалд 20 шахам бүтээл оролцсоноос ц. Намбар (Хэнтий), Б. Бат- цэнгал (Хөвсгөл), Д. Батз Р. ЭНХБАТ, Ц. БАТЗОРИГ тарнт хоорондын | станц, интергеологи: төхөөромж, хэд хэдэн нийлмэл хөдөл. гөөч хийх явагч зпипара- тууд шалгарч эхчиХ бай- руудыг эзэллээ. Ч ХАА.Н ТЕХНИК: Ба- та механикжуулалтын сэ- дэвт техпикийн 20 гаруй бүтээлүүдэй: Б. Буяннэ- зэх (Дархан), Н. Түмэн. буян (Сүхбаатарын район), Б. Хүрэлбаатар (Өмтө- говь) нарын хийсэл К-- Т10 трактор, СЗС--24 үрлэгчийн хөдөлгөөнт заг- вар, Өвс хадаж хамах, ачих нж бүрэн ажилла. гаатай машины заграр тө» сөл, бэлчээр гаргаж хөр- зөн хопхлох. бууц сиїїрүү- лэх машыны загварууд тэргүүн байранд шалгарав. Мон Хэцтийн П. Ганбар- сын зохион бүтээсэн хөэр- Жон зүсэгч, Угтаалыч САА 8 жилийн дунд сургуулийн сурагч П. Баярдалай, Л. Лувсан дорж парын хийсэн бага оворын трактор зэрэг тєх- никийн шилдэг бүтээлүүд үзэсгэлэлд оролцож өндөр үнэлэлт авсан юм. "Сэмцзэнд амжилттай оролцож шалгарсан су- рагчид, дасгалжуулагч пар «Залуу зохион бүтээгч» сэтгүүлийн нэрэмжит шаг. нал болон тус тэмцээгий алт, мөнгө, хүрэл меда- лиар шагнагдлаа. Н. ЗАГДРАДНАА "2 (3ТО-ны арга зүйч) нарын апсан Фото зураг 1 “| Ц өв ОЙ, 36, 87: ГЕРАСИК Завь, бараг л арэгт ту. лах шахуу йогслоо, Голын эргийн өндөр царсны ёрао» лоор чинжаал, сэлэм, сүх барьсан хүмүүс бужигнал», Зарим ив мод бод ча» дахгүй: байп. Модны титэм пэг бортого юм. эргэлдэн » байлаа. Дотроос иь сэгсгэр - үстэй, махир хамартай, урт цухуйх Тэрбээр гар дахь данаг авирах гэж оролдоод дээр агаарт Зо ШИГ, хачин шормослог ажээ. гар (ЗӨВЛӨЛТИЙН ШИЛДЭГ 8ОХИОЛЧДЫН БҮТЭЭЛЭЭС ------ нь Ма3, 24, 86, оо, хээ больж үз! Наатах чипь хүүхэд байна шүү дээ, ха- ЭАа1) байна уу? гэлс Муц- даг хүнгэнэн. --Та нарт хүүхэд, бїс дэнд дээрэмчин! Чи муу садга дуугаа тат, би ийм юм. ерөөсөө үзээгүй. Зүү- дэнд орпол зүрх дэлбэрч үхмээр юм гэл( шуламс хэ- лэн. --Зүгээр л байж бай, Цаатах чинь тэгж л байг гэж Алиса. Мушпдагийг тайвшруулах санаатай хаэ- лэп, Мундаг хмнДа00 учир- гүй аагиаж мэднэ гас эцдоа ЗӨГМӨЛТ7 Туу»»ж ) шүүрээрээ модиы навчинд хүрэх пуугдсай. амьтанд таж оролдоно. хэлэв --Үгүй рэг ижиллагаатай юу? 1 --Хялбархан! Илбэ увид- ажилладаг зуунд физи- лиуд үйл- сын хүчээр л юм. Үлгарийн киЙН онцгой хуу чилаг байсат --За, за битгий дэмийр! Гариг болгонд цаг үргэл нэг ижил хууль үйлчилис байсан юм гэж археологич эсэргүүцэл, маргасан ч үгүй, ! навчин даэр пуугдсан амьт- -Мыг юу юм бол тэм: шир- Мавчны дундаас гэлэт жид физикийн Алиса тав хүүхдийн бие цухуйлаа. --Чи жаалхүү Герасик хашгирав. --Яг мөн! Дөэрэмчид иа- майг барих гээд бийгаа юм уу? тэй Алиса гэж: Герёсин хариулав. --Ус руу үсэр бид то. | сооД авья. 7Цаалхүү удаан ч бодсонгүй ус рүү үсэрч буугаад гол уруудаж яв- Олцхай гараараа сэлэн зүтгэв. Али- са сэлүүраээрээ тооромсог- оролдой Дээрэмчид аряг даган гүйл дэл олзоо алдсацдаа уур Шуламс усанд даошилэц шүүрнийхээ ишээр ясаалхүү гийн тархиар татах гэлс хи- сац завины араас лон зогсоох гэн нь шатиа. хүрэн алдан чээнэ: »-Эрхэм ээ! Дүрсгүйтэ- (80ХИ0ЛТ, ХҮҮХЭД ХОЁР. 9Ч8Н3Э УУЛЗАЛТ ОЛНО Пиоиер сурагчид ал| фийн номын арав рпулж, манай сонины «Зохиолч хүүхэд хоёр» нээ уулзалт болио, Уншигч хүүхдүүд та нар оорс». зохиолчиддоо! хүссэн асуултаа тавиарай! Хэн | асуулт сонины газар, бичнж ирүүлбэл, бид та нарын | күссан зохиолчдоор хариу. өгүү- аэх болпо, Тийнхүү ннїїслэлээс: алс хол нутагт суугаа хүүхэд ч хуудсан ууллан дийнхоө дуртай тЭДЭГ азохиоЛлчооС ямар асуухаа манай гэсэн манай сонины дэар, зохиолчидтойгоо эрнилцаж болно. -- За, Мундаг аа, үлгэ- рийп зууны бусад амьтад- тай танилцдаа. Модны дэр- гэдүүр дээрэмчид гүйлдэж байна. Тэнд уур уцасан шу- ламс иїїсч явна гэж Алиса мөн сониц оо! Тэр уур гээч юм “чинь ер нь яаж шүү ажилладаг эд из? Таталцлын хуулийн эс- Хүүх, хоногт 804 хуудсанд гэсэн эч. сонины зоплол: 5 лын эрэг “ хүйтэн Ч болгоомжилсон нь тар ажээ Гэтэл “Мундаг дүрсхийтэл уурлав... Шулмас «Тахал таригч» гаригийн археоло- гичндтой урьд өмнө тал ралдаж яваагүй болохоорос тэднийг хаашаа л бол хаа- шаа хөдөлдөг урт урт тэмт- рүүлтэй гэж мэдэхгүй ажаэ Мулдаг ийг тэмтрүүлээ: тэ- нийлгэж шүүрийг иь шувт татаж аваад. анирхан тог- шин. Уур хажуугаараа ха- рахад шулмас усанд ула- лал. Зорчигчгүй болсон уур дээшээ хоорч салхинд ,туугдсаар ой руу алга бо- лоп, Энд явдалт Мундагт муу юм боллоо. Тэр өорөо бас запинаасна усанд ойч- жээ, Мэдээж, Алиса араас но орсон байж таарна. Усанд сэляг чадахгүй архсо- логич бүх тамтрүүлээрээ завинаас зүүгдэж, шуламс Ч айсандаа орь дуу.тапин муухай хашгирч нөгөө та- лаас нь зуурахад Герїсик завины хитэгнэасС. лтїлтад атгашаэ, : Алиса сэлсээр ойртож ирээд жаалхүүд:,. « --Урагш нь. түлхэарэй, түлхээрэл! Тэр хоёр завиа голын дун. дах блцхан арал руу. г-”7 дүүлж түлхэж эхэллээ,.Ус гэж жигтэйхэн, давна. хурдан ч турж байг лаа. Дөэрэмчид, завийг го» рүү авчрах иь гаж горьдон эрэг даган ба- хиралдан гүйлдсээр байн, г--Эмгээн, тосч үз! ЇБит- гаж хашгирав, , сн 97454571 тий буулс өг! гэнс тад эмгэн шуламс: хашгирч айлаа, Завь,гэнэт їоманд тулар, Хайрдсан-. нь тар байжээ, Царай нь хөхөрсөн Мундаг үе мөчөө төпийлгэй босч ирвэд хуурай-гааар луу яаран. зүтгэхэд шулам ч араас нь ухасхийхийг охип харжиаэ. Арал даанч экижигхэн ажээ, Дээрэмчид хүлээж байгаа “ эрэг бас холгүй, Гэхдээ аа болоход голын татуургаширүүн урсгалтай гүцагий: байн. Герасик чихэндээ орсон усыг сэгсэрч өрөөсөн хөл Дээрээ дэвхцэй, --БиИ цаатахыг чинь ба- рихдаа л иэг барияа! гэж шуламс ясархаг нударгай дангидан занаад, --Ї ртөн- цөөс тонилгоно! гэв. Мун- даг биер бүлээцүүлэх гэж хоёр хөл дээрээ эзэли(лэн ДОГОНЦЛОО. Ё --Би одоо л мэдлээ гэж хэлсїїЭ0: -- Эцэ түлгэрийн аймшнгт амьтдын. сөнөх цаг нь үнэхээр болсон бай- на гэж нэмж өгүүлэв, --Би үхэхгүй, битгий горьд! Бүгдийн чинь хойнс л орио. Харанхуй ойд пууг- Данс модны тайрдас дор суун, битүү ширэнгэд ду- лаацаж бут сөөгөөр тэпгүүч- лэн явах газар их байна, -- Шуламс ав-аа! - Бид одоо яах вэ? гэсэн дуу Эр» гээс “хадав. Дээрэмчдийн толгойлогч хашгирчээ. --7Махчинг дууд! Алип нааш нь явуул! гэн! шул- мас хашгирлаа, --Герасик аа, чи тэйгэ- рээс нэг их том од харлїа- хыг хараагүй биз гэж Али:- са яаран асуув. -- Харсан --Хэзөэ7 -т Сайн санахгүй байна. Хэд хопогийн өмнө байхаа, өчигдөр ч бил үү. Ер нь тэнгэрийн од байлга л хар ваяс байдаг, зарим шөнө бүр хэд хэдээрээ харвана гээч. Харин тийм том од харваж байхыг хараагүй. Алиса шуламс уруу өргэ: --Эмаэ та тэигэрээс том ОД харвахыг хараагүй биа? гэж асуув. т- Алж байсан ч ям пээх- гүй! гаж шуламс муухай орилов --Уухай! гэсэн шилгэн Дуу тангэрээс хадаж,--Ин» ТЭЭД сайнад үзэхгүй гэж ОИ чамд. сануулсан шүү! Ээ” Дээ:Моп ч гупигтай. юм бол! доо! гэв, Арлын дээгүүр том ца- гаа гэрээ. өргэлдэх амаэ, Буталд бууж түүнийг най- туулан байл олг Мах унлагүй болсон! Сэлүүрч” үгүй” болсон! Ая. тал тайрлаа! гож үргэлж- » дүүлэн, ”--/Уучлаарай, ингэхэд та эер нь хэн байнаа? гэж, Муц- Даг гайхан псуулаа. г-Би мэрган шувуу Ду- рыпда баїїа--гаад цагаа харааг--їЭрхэм тапы алдар хэсэн бол7 хамаан апсууп. А--92308 ТСЭТЭРЭГГДҮ Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад 4 ї --Профессор Мундаг гэж прхеологич эелдэгхэн ха- риуллаа, --Эа, профессор мипь та мөдхөн хатгалга тусч үхэх том байна. Та бүр” усан шалхиаг болтлоо иоржөээ. Энв үл тапих охин, энэ дэг- гүй зкаалхүү Герасин хоёрч мөп ялтаагүй.” т- Уучлаарай, та тэнгэ- рээс том од харвахыг ха- раагүй биз? гэж Алнса хэ- рэвиїзэс асуулаа. т--ОдД нй7:Од харналгүй вэ, --ТэгээД юу харавсан бэ? : --Өидөг харавсан! гэж Дуршында. хэлэв. --Алиса аа, энэ хүний хэлээр яриад байгаа хэрээг чи юу болохыг нь ойлгох- гүй байна гэж үү дээ? гэж Мундаг аргаа баран асуув, --Магд би цагаал хэрэа гэж Дурында гомдлон хөлс нээ-- Хоёрт, би цэцэн, өгөө- мөр сэтгэлт .харээ байна гээн залган өгүүлэв. 2--Тэр өндөг. чинь их том байсан уу? гэж Алиса асуув, --Том байлгүй. яахав, жигтэйхэн том. Том”шувуу. жижигхан өндөгтэй байдаг бил үү? гэж Дурында хэ-” лэв. Яг эпө үеэр алсад хаш- гирч орилолдохоор нь хар внал бөөн дээрэмчин голын эргээр аварга том сэгсгэр махчин дагуулан шагшин шуугисаар нэхэж яваа үгэг- дэл. Баавгайн арьсан дээл- тэй ажээ. Эрүү толгойгоо боосныг.. бодвол хугархай шүдний нь ёзоор одоо бол: тол өвдөж байгаа бололтой. в-«Герасик хаа байна7 Алив надад бариад өг! гэл махчин муухай орилов. --Хага татаарай, түү- нийг! Алив, миний шалам- гай багачуудаа надад тус: лаарай! гэж! янгууч шуламс сэхэв. Алиса, Дурындагалс цааш нь асуусаар л байлаа. --Энэ өндөг хол унасан уу? Хэрээ нүдээ жартайд- гаад цагаан зураас шиг юм болгочихоод өд сөдөө ор» вийлгон байж: --Амыг минь мялаах ажил тариа шүү дээ? гэж их л зориг гаргаж байж «хэлэх шиг боллоо. -- Бидэнд юу ч байхгүй. байгааг чи харж байнд. шүү дээ гэж Алиса алгүйрхэв. --Өө би мэдсэнгүй л дээ...гаад Дурында ерөөсон цүдэа нээж, Алноаг сүрхий ажигласнад--Хуруун дахь хэвлэйд 1 й То рхлэгч шаа “чинь, юу юм. бэ? гэв. --Бөлаог «Алс холын таригт очсоны дурсгал/ Ч лэг байгаа юм гэж Алиса" хариуллаа. --2- УНШИГЧДЫН ХҮСЭЛТЭЭР Ї -- Шал дэмий эд байна. . Муухай ч бөгж юм хэмээ! “Дурында хэлэв. Дээрэмчид гол Махчин алгаараа шанаагаа , Дарж, ус руу өрөөсөн нүц- гэн хөлөө шал палхийлгэснээ: »-Хүйтэн байна! гав. дүрж хэдэнтээ. дээр” хүрээд ирлээ. . --Махчин минь ээ! Ча-! майг гомдоосон байна, тэр байна. Би бариад өгье! гэж шуламс хашгир- лаа. -- Өндөг унасан газрыг зааж өгвөл бөлэзгөө хүн тэр. өгье. гэж Алиса хэрээнд бушуу. | хан хэлэв. --Чи хуурах байх, эх- Ч лээд өгчих! --Тэгвэл чи иамайг хуу- рах байх гэж Алиса хариу- лав. --Хууриа гэж Дурында / үнэнээ хэлэв. --Тэгвэл чи цаашаа ив. Мундаг, Герасин хоёр оо, МИНИЙ хойнО0С| гэв, -- Би эднийг барьж байл Тэртэй тэргүй салж чадах биш, тэгээд ч хүйтэн усанд орж хатгуулахаас айж бай- на гээж Мундаг хэллээ, Мах- чин гүй ус руу оро- хоор шийдлээ, Ус бүсэлхий» гээр нь татан, дэ --Завиндаа суугаад са- лүүрдэж үз, бушуул! гэляс Мундаг, махчин өөдөсг явангаа аргэж хашгирлал, -- Баярлалаа, Мундаг аа! гэж хариу хэлээд Алиса Ге- расик хоёр аавин дээрэа очинс шалавхан эргээс түрэи хитэг дээр нь үсрэг гараад гол уруудан сэлүүрдэв. Ду- рында дээгүүр нь нисч: --Та иар зорьсондоо хү- гэхгүй зэ! Хүч тамир чинь барагдана!. Усанд жив гэж, хашгирч байснаа, -т Болзгоөө, одоо өгөх үү, авц?:3 Лусын охинд өгөх гаагүй!Э юм бол, одоо өгөхгүй 10/:4 аан? гэж, асуулаа. ОЯГ т-Мундаг яаж байгайт) пог Харж өгөхгүй юу?-гэл(/» "Алиса. туйлаа.. т-Дээрэмчид түүнрүү бөөнөөрөө Дайрчаэг /Гагхб» рыг: тэд. мартсан, байна. ТЭЙ алив, “одоо эрэг рүү саг лүүрд: Өндөг рүү, очихтй зам эндээс эхэлдэг юм. "БТС Үлгэлтлэл бий 7) өл 218 ! Ипдекс 14140 зүтэт Ж.ДАШДОНДОГ 7 л “ХЗЖЭлЖилл гаж сэ лА Бах х к113 ЛЭҮҮҮГ УТүү7 Рэ 41 дэх жилдээ Ч, Сэрээтэр (БНМАУ-ын Ардын Болопсролын Яамны Їсайд) МАХН-ын Төв... Хороо хЕрөгхий боловсролын сур- туулийн “сурагчдын “хөдөл. мөр, “соёлын улсын П.чуул- тан» .ыг ляпуулах шийдвэр Жаргаж, чуулганд бэлтгэх ажилд Орон даяар эрчимтэй ррнолоо: Манай орны ерөн- (Хиюй боловсролын сургуулиуд МАХН-ын ХУШ их хурал, БНМАУ-ын Ардьыш Их Хур- лын чуулганаас ерөнхий боловсролын сургуулийн сур галт хүмүүжлийн ажлын ча. шарыг “сайжруулах талаар дэвшүүлсэн түүхэн . шийд. вэрийг амьдралд хэрэгдгүү- шэх, сурагчдад хөдөлмөрийн хүмүүйил, ажил мэргэлслийн баримжаа олгох . тодорхой ежлуудыг хөдөлмөр, соёлын Ммуулганна. угтаж зохиолоо, | Пионср, сурагч бүр 6ё- 4рийп “го, өдөлмөр болсон ЖОурлага : ахиц таргах, Д.сурлагаа. шат ахиулах ам. Цяалт авч, түүнээ биелүүлэх 1 талаар их зүйл хийв. Зөв- хөн вэг. жишээ дурдахад “1983--1984: оны хичээлийн Цэнллийн- эцсээр ерөнхий бо» .расролын сургуулийн. нийт їсу рагчдын 432,8 хувь ньонц Їсайн: суралцаж чуулганаа ттав, | Сурагчид амжилттай сайн 1СУРАЛЦЭХЫН “ээрэгцээ. нийг- ийц туст ходолмөроор төл оїэнуулах, цагаан идээ бо- ловсруулах, хадлан тэжээл элтгэх, хашаа хороо барих, | васиарлах, | худаг гаргах, хүнсний ногоо тарьж арч- дах, байгаль хамгаалах зэ. г олон төрлийн ажилд Ндэйхтэй. Оролцож: их зүй- тийг бүтээж байна. 1983--1984 оны хичээлийн їлийн. хавар, зуны хөдөл: рворийг пионер, сурагчдын тавшгай үйлс болгоп явуулж їеТөл түминй үйлс», «Ноос» ,/ «Хадлан ” 12:24. 191219 25 . 07860 (1972) а 19840ны ЕСДУГЭЭР САРЫН 29. ХӨДӨЛМӨР СОЁЛЫН ЧУУЛГАНДАА БАРЬСАН БЭЛЭГ жээл”-- бүх пиийтийп үйлс» алнуудыг зохиож . бахдам сайхан амжилт гаргалаа. гэ оны “хаврын төл бой жуулах ажилд 132 мянга таруй пионер сурагч орол- цож, 1,5 сая мал арчлан тэ- жээж 3,4 сая төл бойшуула. хад биечлэн оролцож, малч- ДЭД. тусаллаа. Энэ зуны хөдөлмөрийн У улирлаар ерөпхий боловсро. лын сургуулийн хөдөлмөр- амралтын 372 зуслаид 4).8 мянган сурагч ампрч гжьл. лалаа. Сурагчид зуяы гмралтаа- раа ходоө аж ахуйн хӨдөл- мөрт оролцож 6,7 сая литрсүү | сааж 3Г13,8 тоин дагаан идээ боловсруулав”. Мөл сүргуу. лиа тохисцуулах, сургалтын “материаллаг баазыг бэх- жүүлэхэд идэвхтэй оролцдог боллоо. 1984 .опд -сурагчид 2000 таруй набииетийг байгуулж тохижуулав: Бас сургууль орчиоо | цэцэрлэг- жүүлж «Ногоон арал» бол- тох хөдөлгөөнд 370- гаруй сургууль хамрагдаж 50 ша- хам мянгац мод бут, сөөг тарьж ургуулан Мал аж ахуйл үйлдвэр- лэлд сурагчид өргөн орол- цож байна. Тэд зуны ам. ралтаараа 22,3 мянга гаруй эмнэг сургаж эдэлгээнд оруу- лав. Дорноговь аймгийн сургуулиуд «Дааганы ая- лал» зохион явуулдаг сай. хан уламжлалтай боллосх Хөдөлмөр, соёлын улсын ТГ чуулганд Хэнтий аймгийн Биндэр сумын 10 жилийн сургуулийн “сурагч Д. Шү- рэнцэцэг, Архангай аймгийпл Эрдэномандал сумын 10 жилийн: дунд сургуулийн су- рагч Д. Эрдэнэ.Очир зэрэг ажил, хөдөлмөрөөрөд шал- гарсан 160.4ад: толоологч оролцож: байна, « Пиопер сурагчид та бү- хэнд хөдөлмөр, соёлыл улсын Т| чуулганыг тохиолдуулж , мин сэтгэлийн ? 1 Эрэрэд . БЯМБА 4 ЦэЭТҮҮҮТҮҮҮ? ЗОРГыН )5- ҮНЭ 10 МӨНГӨ 234 4паалаача ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ -УРГАЦЫН ТАЛБАЙД , зүв, МАНАЙ: |СУРВАЛЖЛАГЧИЙН, авсан судалбар, фөхб зураг 10 ҮҮ ЭНЭЧХЭн НАС ааллалүгаксэ сарцавлл (1 гламлгл эхлэх лэ гт аглаг ахас зЧ1л1 11111937 12111111 11Г471434вЧ 41 л ё. 7 ( : - ! СҮГ лэ! ! 22 ! 20411173 121-4Е212) 21) лтүүгэээ ХӨДӨЛМӨР СО к 8 Ё Ё 5 8 они 2 «Пионер бүр нийгмийц О ЧУУЛГАН 2 тустай хөдөлмөрт идэвхтэй оролцож улс. олон ний- тийн өмч хөрөнгийг хайр- лан хамгаалж, социалист хуримтлалыг арвижуула- хад тодорхой хувь нэмэр оруулиа» гэсэн «Залгамж үе» аяны удирдамжийг манай орпы пионер сураг- чнд амжилттай | хэрэг- ягүүлж, хөдөлмөрийн сай- хан амжилтаар хөдөлмөр соёлын чуулганаа угтав. 1. Т. Баярчимэг охин олон улсын пионерийн «Найрамдал» лагерийн дунд сургуулийн 4-ийн «А» ангид суралцдаг. Зу- ны амралтаараа цэцгийн хүлэмжинд ажиллаж, ЦЭ- цэг услах, хөрс шороо со- лих, арчлах зэрэг ажилд идэвхтэй оролцжээ. Баяр- чимэг төрөл бүрийн цэцэг тарьж ургуулсан амжил- таар хөдөлмөр - соёлын чуулганаа угтлаа. Имж 7ЫДНГ -" ””-Эвє..Лл ди исрциХАЙН 2. Тов аймгийн Бориуу- рын сангийн аж ахуйл 8 жилийн дунд: сургуулийн 8-ын «А» ангийн сурагч С. Итгэлмаа зуны амрал- таараа 23 үйзэнээс 10 мянган литр сүү саасан амжилтаар хөдөлмөр- саё- лын чуулгандаа бэлэг ба- рив. 3. Архангай аймгийн Я(ар- галант сумын дунд сургуу- лийп пионер сурагчид жил бүрийп памар малдаа ар- врин их өвс тэжээл бэлтгэ- хэд ах эгч нартаа тусалдаг сайхан уламжлалтай. 5-ын «А» ангийн сурагч 0. Адьяа 7 тонн өвс гар ха- »ДХуураар хадсан тухай ма- Өмнөговь займгийн,Отгонцэцэгийнхээ хамт най идэвхтэн сурвалжлагч Гурвантэс сумын найман|267--527 кг таана түүж Д. Гүррагчаа мэдээлэв. жилийн сургуулийн |пио-| түрүүлэв. р нер сурагчдын дунд зарла-| ЗУРАГ ДЭЭР: Сурагч Фото тойм бэлтгэсэн сан таана түүх гурван өд-|А. Гэрэлтод дүү Отгонцэ- С.БОДООШ рийн уралдаанд долдугаар | цэгийнхээ хамт ангийн сурагч А. Гэрэлтод,| Т. АЛГААГИЙН авсан А фото зураг пициниийнн ГУ ангийн сурагч дүү хаш арын ар НЫ ай Ло” ХӨДӨЛМӨРИЙН БАЯРТАА гийн нөөцлөв Пионер сурагчдын Ххө«- 10ВЬ- АЛТАЙГААС Говь-Алтай аймгийн ЕБО сурагчдын чуулган болж хөл хөдөлгөөн ихтэй байна. Зуныхаа амралтаар амарсан багачууд бие биендээ бахархал болгон сайхан, зөв- дөл. Ардын боловсролын нудад пионер хөдөлмөр соёлын юу хийсэн, яаж тухайгаа ярилцаж байх нь Аймгийн пионерийн хэлтэс сургуулиудын дөлмөрийн аварга сурагч- дын ямар ажил хийж. хэр- хэн ажилласнаар нь тэр- гүүний«урагчдаа шалгаруу- лав, 8 са газар төмс тариалж зуны туршид арчлан хам- гавлж, зэрлэг ногоог нь түүж дарш бэлтгэж томс хүнсний ногоо тариалах технологийг эзэмшиж 24 тойн ургац хураасан Цогт сумын 8 жилийн сургуу» лийн! долдугаар ангийп сурзгч Д.Мөнхбат айм- тийн ургацын (1000 л сүү сааж 50 аваргаар иг зөөхий 50 нгааруул бэлт- тэж сургуулийн хэрэгцээнд тушаан, хонь хариулж 170 БТ поос түүж 280 «гт ээ гзсэн!! :Халпун |. арга:1777 х. 2ОШо тн иншийший слийн наймдугаар ангийн 1. гар :) Сурагч Бүрэнжаргал айм- гийн тэжээл бэлтгэлийп аваргаар, зуныхаа амрал- таар саалийн тасагт 84 хо- ног ажиллаж 20 үнээ ха- риуцан саая: 4000 л сүү сааж 200 кг ногоон өвс, 16 кг гар тэжээл бэлтгэн 390 шуудай аргал түүсэн Шарга сумын 8 жилийн сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч ЖЧ. Дунгаамаа айм- гийн сүү саалийн авар- гаар, хавар, зун, намрын пионерийн бүтээлч хөдөл- мөрт идэвхтэй оролцож 1982 онд 25, 1983 онд 32, 1984 онд 39 бүгд 96 тором сургаж эдэлгээнд оруулсан Эрдэнэ сумын 8 жилийн сургуулийн пайм- дугаар ангийн сурагч Гом- бын Ганзориг аймгийнц эм- нэг хангал сургалтын авар» га сурагчаар шалгарч пио- нер сурагчдын ходолмор соёлын улсын П чуулганд оролцож байна. Зуны ам- ралтаар үйлдвэр хөдоө аж ахуй, их барилга дээр гарч үр дүйтэй ажилласан сур- гуулиудын хөдөлмөрийн аварга 69 сурагч аймгийн пнонер сурагчдын хөдөл- мөр соёлын УЦ чуулганд оролцов, Аймгийн пиоперийн өв- Б..САНДАГ ӨМНӨГОВИОС Өмнөговь аймгийн пнонер сурагчид түүхт ой угтсан «Залгамж үе» аяны гараа- гаа амжилттай эхэлж, пио- нер сурагчдын ходолмөр соёлын П чуулганаа сай- хац амжилтаар угтлаа. » Хөдөлмөрийн У улир- лаар саалийн ферм 14 ажиллаж, 114 сурагч, 26 багш, 13 ажилчин ажил- лаа. Тус аймгийн 10 шлп- лийн сургууль хөдөө саж ахуйн нэгдлийг түшиглэн хөдөлмөр амралтын зуслан ажиллуулж, давхардсан тоогоор 24 ээлжинд 340 сурагч, 31 багш ажиллаж 19962 төгрөгийн хөдөлмөр хийнс гүйцэтгэлээ. Төвийн 10 жил. Мандал-овоо Гур- вантэс, Хүрмэн, Манлай, Ханхонгор сумын дунд сургуулийн хөдөлмөр зус- лангууд илүү үр дүнтэй ажиллалаа. Саалийн ферм, хөдөлмөр амралтын зЗус- лангаар 14610 мал саа- ЛИинНД хамруулж, 71165 литр айраг, 14818. кило- грамм хурууд бэлтгэн ту- шаав. 19871 иилограмм шар тос, 2843 килограмм өрөм, гаөохий тус тус бэлт- гэн (ич сургууурШ їг дотуур байр, хүүхдийц цэцэрлэ. хэрэгцээнд Энэ жил говьд зуншлага тааруухан болсон ч өптөр- сөд зуншхтай харьцуула- хад нөөц бололцоог сайн ашиглаж, Хөвсгөл аймгийн пионерүүдийн туршлагаар отор” саалийн нөхөрлөл ажиллуулсан юм дөлмор соёлын аймгийн Пї чуулганаа хийж, 1984 оны аймгийн хөдөлмөрийн авар» га сурагчдаа шалгаруулав: Аймгийн ппонерийн зөв«: лолийн дарга 1 Т. АЛГААХ 1984 оны аймгийн хө- дөлморийн аваргаар шал- гарсан- Цогт-овоо сумын дунд сургуулийн УШ ан- гийн сурагч, аварга сааль- чин Ө. Бор, эмиэг сургал- гтын /аварга: Цогтцэций, су- тын Ү! ангийн: сурагч: Г.. Эрхэмзорниг, аймгийн авар-- га саальчин Ноёц сумый дунд сургуулийн УШ..| анз: гийн сурагч Р. Болдмаа? нар ! || (ЗОХИОГЧИЙН. 111111 сарсай “фото зураг затлалллцалцаицглаиииэ1 ИГАЛЬ” ХАМГААЛАХ САРД (:11:::17 виз гепофонд хурдан өөрчг логдөх болжээ. Ан агнуу- ца шинэ шинэ багаж эрагсСэл арга нэптэрспээр амьтны усталт хурдасч мод бэлтгэх, газар хагалсиавс ямьтан “ургамлын амьлра: р 3 лын иөхцөл өөрчлөгдөх 03 МОСКВА: 85 є Н болов. й) : Ч . 7 Нгтолгал хөрхүцтлын Е 1950 онд олон улсын 4 || рнуцлагатай иприйн бичгийн Е Улаан | өйгөлхөриг ох 2 Мьтанц хамгаалах холбоо дарга Елена Товма 8 Дохио гэдгийг хүүхдүүд байгуулагджээ. Энэ холбоо- | ! “Та иар андахгүй мэднэ, НЫ зорилго нь «Вүх л хү: ҮҮХДҮҮД 3 Устанс алга болж буй хо» "ийг амьтанд хайртай бол- ? 5 пордсоц ургамал амьтны ГОис хүмүүжүүлэх» үүний ЛЯХ :05 тухай мэдэвлэх номыг ТУЛД амьтныг хамгаалах, : «Улаац пом» гэн( нэрлэс- тэжаалийн бааз бий болгох, д / 1 ий учир өнэ. биологийн туршилт хийх, НААДАМД Б : хүдалдах, спортын азорил: Е гоор ашиглах аарэгт Ххл- 1047 энд. Прагад болсон Ё цалт тогтоох явдал байлаа. Уорныд ЭаруОУЛЧанЦа 8 1902 оноос хопордсон Чохослован, Зөвлөлт Хол-| 5 ба устан алга болж буй боот Улсын сурагчид, Шией-| 2 амьтан ургамлыг хамгаа- цари, Австрийн хүүхдийн 5 лах олон “улсын номисс байгууллагуудын гишүүд Ис- | 8 (МСОП) байгуулж Нор их пани, Грекийн фашиам:ы Б ходолмөерлосний “үр дүнд (рэг тэмцэгч залуучуудын| 8 . Мазаалай ховор амьтдын айхны. каг- байгууллагуудын төлөолөгч- саалтыг гаргаш 1966 онд дийг их палдамд оролцуула тусгайлан. «Улаан мом» хын тулд мөнгө цуглуулах) 5 бїлгэн “ХЭрлүүлсэн тон ходолгоон орнүүлсэл юм.| 2 Хамгийн сүүлд” ХӨВЛЭГДСан Тор цагаас эхлэн хүүхдийн| 2 1979) ТҮЙД, АН2 байгууллагууд их. наадмын 5 (19 : дэл ИЙН « її хөдөлгөөнд идэвхтэй орол-| 8 НОм»-д 226 зүйл 79 дэд 5| цох-болсон түүхтэй. И(ишээ| 8 зүйл сүүгээр бойжигч, иь, 1955 олд болсол Варша-| 8 181 зүйл 77 дэд зүйл Нын их наадамд оролцсон| 8 иийтүүртэн, 98 зүйл хэв- 114. үндэсний төлөөлөгчдийн Е лээр 40 зүйл хоёр иутаг- З0:1их нь бүрэлдэхүүнд хүү-| Ё 193 зүйл загас орсон байна, “Чуу, 2128 УЛСЧОНЦ Хорийрий «Улаан шон» ын хууль 1957 оны Моснгагийр нх| 8 ХЭД хэдэн өнгөтэй, Устаж наадамд өсвөр үсийнхийй| З байгаа (жирийн нөхцөлд асуудлыг тусгасан хүүхдийн| 3 оөсөлс үржих бололцоогүй тусгай программ аих оршээ.| 2 болж, «яаралтай тусгай "Төсэхэд уг программын хү- 5 ирга хэмлгээ авахгүй бол ро ЭНД 28 оршы пионерийн бо с| бүр мосөн устах) амьтыг ү лон хүүхдийн ардчилсан 28| 2 улаан хуудсанд, Ховор амьт байгууллагын удирдагчид| З ыМ : 5 оролцсон дугуй ширээний| 8 цыг (устац арилах цөхцөлд лрпа хийж, манай гаригийн| 8 арай ороогүй боловч тун хүүхдийн байдлиг апч хэ З цөөрсөн буюу маш хяагаар- лалцагэа Мөн хХүүхэдтэй| 2 лагдмал цутагт үлдсэн) ца- БмЦАЛаЛаг зомуулхүүхдэд эол:5 гаан: хуудсанд ховордож риулсап зохиол бүтээл туур-| 8 байгаа (одоохондоо өсөж пиИдаг аохнолч, хогжгмийн 420- Е үржих бүрэн боломятой Бүхээг Ааа сэтгүүлч, сур: Б боловч тоо толгой, тарх- ан хүм жүүлэгч, эмч на- й 2 ЯЫТ Ёл ОН ИЙВУНВЫ хүүх В Тахь Ци!Н2 хүрээ. нь тасралтгүй дийн пургийн үзэсгэлэн бай-| 2 түргэн 7 багасч байгаа) гуулан, урлаг, уран сайхны 5 ЗоЧОЛЫн хандан ЭЛС уралцаан тэмцээн ляпуулсан| 2 элхийн тамал амьт- Сэргэс амьтныг (улаа, байна. Е ӨЕГ НИМГИЙГ”/ нийтэд нь Цагаан, шар хуудсалд ор- ЇВӨН оны Софи хотноо бол-| 3 дэлхийн | генофонд тэнс СОН боловч онцгой арга сон ЇХ их наадмайс эхлэн Е нэрлэдэг юм, Уг генофонд Хэмжээ авсны ачаар дахин хүүхдийн програмид хүүх-| 8 хэдэц сая жилийн турш Өсөж олшрон тоо толгой, дүүд өөрсдөө оролцох болжээ, В 5 213 тархцынг хувьд анхны бай: Программын гол асуудал нь 5 маш удаан өөрчлөгдөж дам УЗЬД : амсринийн түрэмгийлэгчдийн 8 ИРжээ. Дэлхийн дээр хүг ЭХ шид сад ЧИМБАЙ асраг хийн буй пьетиамын| 5 ний үйл ажиллагаа улам анд бичих-юм. Хара) Юрд түмний тэмцэл байв| 8 бүр идэвхтэй болох тутам Тай ль одоогоор .погоон Вьетїамын хүүхдүүдтэй най-| 2 рамдал нөхөрлөлөө илтгасан сүрт жагсаад хийн, «Дэлхий дахины хүүхдүүд Вьетиамтай Хамт» сэдэлт пионер сурагч- ын ууллалт сохниосон юм Ч д Бас Боларын хүүхдүүдийг -- Дүрэмт хувцсаа ом цуглуулсан мөнгөөр худал сөөд гудамж замын хөдөл- Дан апсад аптобус, «түргэн гоонийг зохицуулж байдаг тусламжийг» машиныг ньет- сэргийлэгч ахыг харж бай- амын хүухдүүл эд т Хинас: хад бас л урамтай шүү маг. иоисрийн иштериг - го) ? баяр дээр хүүхдүүд өөр гэм: Хохөө хүү мэтгэлцэ оорийн орны тухай, өөрсдийн нэ. Хэн хэний нь зов. хү Чрүрхжтч 3 УМүГӨХҮЧЛЖ Дээрхийн яль нэгний нь мн ураи сайхны 5 й ТЭС Үлр агдОн 60 орпы өсвө райхгүйгээр орчин үеийн рийн зураачдын бүтээлийн дВСГ үзасгалан тавигдсан байна Би: 2223 5 1973 онд Берлинд болсон БУсБЭ) Зэ: 5 тэх Х их ицаадмын нээлтийн жаг- ? слалд анх удав 40 орны хүү: хэд, залуучуудын байгуул- лагыг төлоолсон хүүхэд, 08- Л гачуудын цуваа оролцсон Нийслэл хотын шаань юм. амж, зам, талбЗй | ӨД: 19177 оид Зөвлөлт Холбоот ЗҮРЦГУУҮЛЭ цэмцингээд, Улсад 103 оршил толоологч чухии чөлөөтэй: бол оролдсон олон улсыц хүүх-| "эг Л Уу? 7 дийц аихдугаар их наадмиг| соор байгааг хүүхдүүд та «Маран үүрд мандаг!» уриан| пар. цөмөөроо ажигласан дор явуулсан юм, Долоо жо биз ээ! ног ргэлжилсэн хүүхлн! -- л, их 8 СРрүрг: хотолборт эв са- Харин энэ тухай учрыг нааны нэгдэл, найрамдлын| СОПНрхшод та шир олон өдөрлөг, Спорт, экуулчлалын| Янзаар хариулиа даа, Гу- өдөрлөг, Урлаг, хөдөлмөрийн | дамас зашыг өдөр бүр цэ- өдөрлөг зэрэг арга хэлээ) вэрдэдэг юм чинь гэж За оржээ, Их цаадмын цэпхэр| рим Мь хэлцэ, Гоё плакат далбаа Мосивз, «Артск»-тд зураг, шопийн гэрлацн чи: с дийгүй ЗХУын бусад олол| эрч үрсэн гөө өөрсдийн БЭ Рмолод эапдсан юм оролциадтой (гай нэгөр хэ: | 1 ЦЭНЭ БэХуулгэл Ц. ШАРАВ ей 17 мргайй: . учирсан, . ТИЙН хуудсанд бичигдсэн ургаа мал амьтан алга байна. Тэрчлэн маш ховор бага судлагдсан амьтаи ургам- лыг саарїїл хуудсанд бнч- дэг, Нутаг дэвсгэрт нь олон улсын . байгалийн «Улаан цомд» изэр иь орт сон ургамал амьтан байгаа улс орон тэр хопор иайа дии ургамал амьтнаа хайрлан хамгаалах ёс сург тахуупы өндөр хариуцлага хүн төрөлхтөний өмнө, хүх лээдэг юм. 1978 ОНД «Улаан ном» гарч 62 зүйл сүүгээр бой- 11711 8 зүйл шувуу, 8 зүйл хоёр нутагтап, 21 хэйлээр явагч 437 зүйл цоргот ургамал 0 сон юм: ЗХУ-ын овон номд орсон бүх амьтан ца- гаан хуудсанд бичигджээ. Анхны Энэ хэвлэлд доод ургамал, сээр пуруугүйтэн ЗХУгын загас хамрагдаагүй байна 8ХУ-ын улаан ом дэл- хийн улаан номоос ялгаа- тай нь бүх амьтдыг дотор пь «А» группгустах аюулд «Б» групп Хо: вордсон гэж апгилжээ. Дэлхийн «Улаан номд» манай ориы тахь, хулан, хорхой. бөхөн, хар сүүлт мазаалай, халптгай, ! зэрэг сүүгээр бойжигчид оржээ. Удахгүй хэйлэгдэн га- рах Монголын улаан помд минж, “мазаалай, хулан тахь, хавтгай, ирвэс хар сүүлт, бөхөн “зэрэг . сүү: гээр бойжигчид, ёл, хотон цэп тогоруу, хойлог мз- жигүүртэн, гулмар, нохой гүрвэл, сум. могой зэрэг хэвлээр явагчид, ха- лим аагас, мөнх харгана. жодоо, нам сэмбэрүү, на- рийн сараан, алтайн сон- гиио, яшил, рээгомбо, ал- тан сул, толбот спадган цэцэг зэрэг 88 зүйл цор- гот ургамал орох болно. Ямарч улаан номд тэр зүйлийн ургамал амьтны статус, тархалт, оршин амьдрах Орчин, тоо тол: гонн хамжээ, тариалжуу лах нутагшуулах хамгаа- лах 8арга замыг оичсэн байдаг учир улаан ном нь улс, олон нийтийн бай: 1885 ЕЕГҮҮЕ 1Е3111111113111111111111111113111 7 1172171151311121111121111113113117172311711111111701710011112107131110110110111711110111610321301317111121121720161172113011311011/-27211311112111 11148 БҮРИЙН хотыг дүрслэхэд үнэхээр бэрхтэй байх билээ, Харин Зохицуулагч хүү маань: -- Хүн бүр. хүүхэд, томчуулгүй зймын ходөл- гоөний дүрмийг дор бүр нээ биелүүлээд байгаа учраас хотын гудамж тал: бай цэмцийгээд, зам азор- ЗУР (8 тишилилаашлтгизтн СМИННИ МЭДЛЭГИЙН (НЫ .. Ч 27 УЛААН ЮОМЫН УЧИР хэвлэгдэн ирвэс, - гууллагаас байгаль хам- гайлахтай холбогдуулан З0хлох алсын албан ба римт. ман. болон номыг нар-ч сайтар төрөлхтөний сэн зөйдөр хариуцлагаа ухамсарлах явдал чухал ом, ШЕн ГУТРҮУҮЛ ГЭ ҮЭРҮТЛЭ2ТЕ2Р” Ши 011011111117111111111111111111111111111117110111111111111401111111117111114111111111112---22 Бохөн Иймд дэлхийн мочгол орны улаац иргэй. бүр түүний дотор хүүхэд багачууд та судалж хүй ом!їө хүлээ Л. ЧИМЭД (Залуу бай. галчдын тов арга зүйч) стагцын шиш цэ ШЦШ 111071111111111111111111111111117711111111111717:1117115111) ”, ЭГ лог нь хүртэл цэлийгээд сайхай. болж байгал юм гэж билээ, Үнэхээр ч тийм шүү. Хот орчноо эмх цэгцтэй сайхан Ойилгал гэсэн хүн бүр түүний самын хөдөл- гооний дүрмийг ягштал бие- лүүлдэг байх хэрэгтэй ажээ. 1 рэгт тулж зогс» “АЛДАА” | буу. ц. Жимээр дээш Смогц Алиса эн ТҮҮХЭН мич Ч арлас нь дагалаа, т || «Өндөг» маань өөр гаг ригийнхныг хөлөг байвал яах тухайгаа .Алиса огт- 4 хон ч бодсонгүй. 0-6 "-Юун од эрээд бай- тйл юм бэ? гэж) Герасиц араас нь хашгирахыг сон- Кор, їн “Жо , Т Юуч гэж тайлбарла. 1 | маяр юм бэ Дээ? Ердөө чид түүгээр нисч ирээд -11 байпа. Тэд дайсагналца- хын хорлонт вирусээр бүгдийг “хордуулах гээд байгаа юм. »--Хордуулах нй?7 Ви- русээр ий7 »-э. Өө, нээрэй чи чнть бүдүүлэг үсийнх бил үү, би мартчихаад байх юм! Тэд бидон “рүү өвчин явуулах гээд байгаа, юмаа гэж Алиса хэлэв. --Та нар луу юу, би- дэп рүү юу? гэж Герасник тодотгож асуув, ? -- Бидэнд цөмд нь хал- даах, гэж... МХМаалхүү сац. Тїдарч эхлэв. Нээрээн тар чинь ямар ч шулам, дээрэмчдээс долоон дор эд байна За лал гахэй. Алиса . сэтгэ. үүїлээр унаж болохгүй. Хобу “| лааг арга бодпоо хө. Илбэ гшидэт Оох бидэнд ачбо- дох учиртай. Анахайнууд Нь ч ... Үхрийн нүдний бут ярагдаж хоёр хүүхэд :! өргөн талбайд гарч ирвэл гїзэр тэнд аварга том ба- 1 раан өндөг харагдан. Али 1уса зогтусч Герасикийн га- ”раас шүүрч аваад амьс- їйгаа даран чимаэа чагиац- Хаан, ” - За энэ дотор нөгөө- дүүл чинь байвал яах ва? гаа, Алнса шивнэн асуув. --Энэ чинь хөлөг биш байна гэж Герасиц итгэл» “ . тэн хэлээд -Өндөг л бай- ЗО на. Хөлөг юм. болшураг “ далбаа гзэдл байх ёстой. Ж.лль эсвэл сэлүүрч юмуу, Ё гарч ирэхгүй юм байна шүу дээ. Эргэн тойрны “2 | нь Өвс ногоо, гишгэлэг- дээгүй байна. . Хагартал нь хүлээх үү? гэж жаал- хүү асуув, |г-- Цаадуул чинь мөдхөн гарч ирэх ёстой. Гариг нь “одоохон «Нарны аймгийн дэргэдүүр гарна. цаг минут бүр нь тооцоо- той. 2Каахан азная, о-Тэгвэл очиж |магиаж 4 узье. Ангаахай байгаа бол гарах гээд түчиг- түүлис байх ёстой, Ээ дээ мөн ч зөрүүд амьтац “2 шүү гээд Алиса санаа | ёлдсанаа урагш алхтал тишгэсэн сондуул нь иа» малзаж ус, шүүрч бай- “өгсөн гүйв: Герасиц ч. д нисдэг хөлөг. Дээрэм-. Ш11:0:87-20 3 --Алий байз, " расик түүнийг зогсоогоод Элэйдэс чинь хүн амьтан ч Эдний “дээшээ харав. Тээр дээр хаөрээ эргэлдэх ажаэ.. 2-9, |Дурында! Тэр олдог дотор хэн байгааг мэдээд Өгөөч гэж хүү хашгирлаа... »--Би хардаг байгаа юм бэ? гэж Дурын Да ихэд гайхсанаа: --Энэ- чинь беөн Алин бөлдгөө өг. цаг боллоо гэж їгэмж хэл- лээ.” 187 ї --Дурында минь ээ, чи тэдний юу хийж бай- гааг нэг хараад өгөөч гэж Алнса бөлгөө мултлан- таа царайлчлан гуйлаа. Шулуу өндөг рүү дур- тай дургүй инсч дээр нь бууж толгойгоо беөхнйлгөл чагнав. Тэгсиээ гэнэт: "Түжигнээд: байна! Тү- аюул, жигїїээд, байна! Одоохон гарах инь! гэж байж цөхөн хашгирлаа. Агаарт хөөрч Дэв дэвсээр Алнса дээр ирж бөлзгийг нь шүүрч аваад инсэц одов, «Сан рын хөлөг» огт хөдлөх: түй. байлаа. Гэнэт бөглүү дуу гарав. Мэдээж хэрэг хөлөг до: торхи улс буух гэж бай- саа нь тэр, Тэрхэн дороо дахиад -нэг дуугарлаа. Алиса бутны ард нуугдаж Герасикийн гараас татав. Охин яадаг билээ. гэж сандран бодлоо. Энэ улс ХӨХ ягаан бөмбөлөгөө шууд л пуугаад эхэлдэг болов уу?! (Оу ч болсоц нуух газар үзэх 04їйгаи. исдэг тэрэг юм уу, хаа ч хамаагүй явдаг машин бий биз. Ер нь яасхийж байгаад Эднийг алдалгүй ажиглая даа байз! Илбэ-. чин Оох дээвр очиж илбэ- чингүүдээрээ туслаач гэн гуйхаас дад, Хөлөг гаинх- лаа, Дахиад изг хүчтэй дуугарав, Хөлгийн бөө- рбид нэг жаахан бавсар гарлаа. Дараачийн нэгцо» хилтод хөлгийн бөөр тэр алараа онгойлоо . Алнса гайхан гөлрөв. Дараа да- раагаар- хэд. хүчтэй. дуу» гарлаа. Хөлөг гэнэт хэмх үсрэв. Будаа болтол үйр- сэн хөлгийн хэмхэрхий дупйд ӨД сөдгүй улаап нялцгай ,урт хүзүүтэйг толгой дээрээ залаатай аварга том ангаахай бай. даа, Тэр, холбооны газрын харилцах утасны бүхээг өлхөн орчихмоор том шар хошуугаа ангайж хавь ойрын модны навчис “тасран хийсмээр хүчтэй чарлав. Энэ юу вэ? гэж Алиса айж ширвээтэн шивнэв: -- Ангаахай л байна гээд Герасин огт тоосон- гүй. Энэ чинь том болохоор « юу болдог байна7 г--Том л шувуу болио: г-Тэгвэл бид хоёр энд 7 Фүхбаатар! этэж 2Ге- жаал- нь яаж. Миний инсэх одоод :Энэ бут сөөг дахь “Гераси- Дор царсны дэргэд гүйж ирэв, Арал эзгүй байлаа. Шулам ч алга, Мундаг ч. байдаггүй, махчин ч алга. ТЭНГЭРИЙН ЦООРХОЙ. --ОДоо хаачих вэ? гэл. Герасик асуув. хунар муутай, хөл Хувцас С нүц- гэн, тэгээд бас голдоо ар-- Тол норсон хэрээ |тэр- бээр ийм тийм гэж гонги- носонгүй, Нөхөртөө л ач болж байвал өлсөх, даал- “рах юу ч биш гэсэн эр хү- ний жинхэнэ чанар түүнд байлаа. Хүүхдүүд ойд байдаг шулмын оромж руу яв- лаа Герасик хөд доорхи мөрөө сайн ажнгласнаа: --Цаадуул чинь чи- рээд явчихаж. Хөл гарыг вь баглаж хүлээд чирсэн байна. гэлээ. --Амьдаар нь уу влаад У? Цаадахь чинь явахгүй гэж ноцолдсон байна. хуга хуга үсэрснийг харахгүй юу!- --ОдДоо бидний үеийнх» ны -изго нь Мундагтай тэнэт тааралдвал үнхэл- цэг нь хагарч үхнээ. Ха- рин энд чинь л юм бол- онд Дасчнхсан газарбай- на. Тэрч байтугай санс- рын холгөөс ангаахай га- рахад ч гайхахад больчих- сон байв. Өндгийг сансрын хөлгөөс ялгаагүйдээ тэр баахан ичив. т-АЛин чи наанаа аог- сож бай, би явж лэг.таг- наад ирье! гэж. Герасиц хэллээ --Үгүй, чи ганцаараа. явж бүтэх юм. уу?! -- Чамаар яах юм. мо- ДОН ДУМДуур Чи ямар сүү Дэр шиг чимээгүй саад залга болж биш. Би очиж үзчихээд эргээд” Ирье. Чи модны Хор сууж бай, битгий мод- ноос холдоорой гэж ха» лээд Герасик ширэнгэ рүү гүйн одов. Цаг явж өгөх- гүй Алиса айх гайхах зэ- рэгцэнэ. Мундаг үхчихсэн байвал яанаа? гэж гэнэт бодов: Гурван толгойтой луу Хашуухнаар «нь хамраа- раа утаа савсуулан өнгө- рөв, -- Өнөөдөр хүний нэр яасан их ханхалж байх юм гэж толгой нь бодло. гошронгуй хэллээ. --Муухай үнэртэж бай- на гэж хоёр Дахь нь дуу: тарихад, гурав Дахь ин дуугүй толгой Лохилоо. "Алиса луу уруу харсаар гул- чадах гээ : орэмжит Улсын хэвлэлийн. цамбицатад 41133133 13Ү111111714113Ү111414117111:74111:171111:7 с байнаа, цийн ус руу үсэрдэг өц-. 11134344 --Чиний маанагамьд шулам оромжии- Доо хийгээД түгжчихсэн. байна... 0-6 х с--Бие нь зүгээр үү? г-Өөс зүгээр, .Махчин- тай шоо ханж байна лээ.. Их л уур уцаартай бай- иа, 3 -3 --Найзыг минь яах гээд “байх шиг байна вэ? --Надад юу ч ярьсан- гүй. оройн хоолопдДоо га- хай шарж байна лээ. Би- дэнд ч уг нь цагч байна даа. "Тэгвэл Оох лЛазэр очьё л доо. Хөлөг хаана буусныг Тзр мэдэх байх. --Тэднийх хүртэл чхол шүү дээ. Хоёулаа наг ар- га бодно байгаа. Үхрийн давсаг аваад гал дээр барьж утаагаар дүүргэвэл дээшээ хөөрөх юм биш үү? гэв: Шал дэмий юм зохио- хоо боль| гэж Алиса уур- ман. За яахав Ухрийн давсгаар ч би уг нь ин- гэж, оролдож үзсэн юм л Даа, Даанч жаахан боло- хоороо хүн Ааадаггүй юм. Одоо Лууны давсаг л хэ- рэгтэй байна, Яг энэ үеэр тэнгэрээс улаан гал бадруулж нүд гялбуулсан хурц оД шууд Алисаг чиглэн айсуй үзэгдэв. Тэр од улайсмал бөмбөлөг болж моддын цаагуур далдрав. Хэдхэн хормын Дараа их дуу гар- лаа, Тэгтэд хүчтэй салхи хөдөлж моддын титэм га- зар шүргэн алдан бөхийж Алиса, Герасик хоёр бөөн хуурай навч, мөчир, шогшгойн дунд эргэлдэн хийсч яван. Салхи намдд- хад Алнса сая иог сэхэа орж босов. Герасик сууж өөдөөс. нь хараад: Чипий Яриад байдаг од энэ үү? гэв, --Тийм ээ. Өөр юу байв гэг дээ, --ОД гэ... тэнгэрт тэр одны ором онгорхой үл- дэнэ гэж бодохоос айдас хүрч байна. Хоёр хүүхэд ХлэГДЛэЭЭ. х хэсэг ТЭНЭМЭЛЭЭС ИРСЭН хөлөг Энэ киихэнэ хөлөг бо- Шовч бас л өндөгтэй төстэй ажээ. Ойн захын чулуу, хөвдөөр хучигдсан цамгар« хаг газар буув. Энэ цагаан газар нэлдээ үргэлжлэн аах нь тэнгэрийн хаяатай нийлэн мапан дунд ууссан инээ. -- Бас л хүлээх үү? гэж “Герасик хөлгөөс зуутаад алхамын зайтай том чу- ОЙ руу хэвлэв” Р «Тэгтэл !Ййнде иртэл нь. хүлээнэ. Х гийн бөөрний-дугуй х. нээгдэж тэ / 3 нэлзэд | эргэдас яивгыд шивэгАэЛВ0 Ё т- бан?-1Оу гэж- Герах. їСнкс гайхан асуун. элгээ "хормый Дараа хөлгийн хаалгаар Тэнэмэлээс ирсэн | бололтой хүстой төстэй дэндүү туранхай, гожийсон иарнАйхан амьтан үзэгдэв, Тэрбээр төмөр дуулга, бараан саарал битүү баг! хувцас емсөж, алтан бүс | бүслээд урт жад зүүжээ. | Хаалгаар сайтар ажиглаж - байснаа эргэн харж нэг юм хэлээд том гар буу барьсаар өөрөө шатаар буув. Толтой сэгсэрч нх л уурлап. хилэгиэж байна. Бууны нь ам чичигнэнэ. Бусад нь араас тарч ир- лээ. Тэд тээж баясан, бие Оиез тэврэл авч мөпөө алгадалцан хогжилдөв. Хамгийн сүүлд нь алтай | дуулга, бараан өйгийн баг хувцастай хүн гарч ирлээ: й Ї : - Гераснк чи аан гэж бай. Энэ амьтад бүх хү- нийг хордуулж чадах аюултай хор авчирчээ. Да раа ирэх гэж одоо манай дэлхийг сайн үзэлт авч бай-. на. Буцаж ирахдээ сид нэг ч амьд амьтан-байлгахгүй гэж мвиайд хөх ягаан бөм- болөг орхих гээд |байна. Хоёулаа тэр бөмбөлгийг хаана нуухыг нь харж авья гэж Алиса хэлэв. -- Бөмболгоо хэзээ нуух бол? -- Мэдэхгүй л дээ. Уг нь яг одоо л хиИйїїэл сайн-» сан. Бид тэрийг нь хэдий- чинээи хурдан олбол тодїл чинээн сайн. Тэр хоёрын толгой дээгүүр сүүдэр өн- гөрөв. Дуршида хөлөг рүү нисч явах нь тар ажээ. Алтан дуулгатай хүний дохиогоор хэрээг галлай: Тэд эхлээд"сүрхий галлал! байснаа болилоо. Дурьида: айж эмээсэн- дээ дэвэн дэвсээр их л өн- дөр авчээ. -- Дээрэмчид ээ! Би та нараас гомдол: їэхиэ шүү тэн хэрээ хашгирч байлаа. Цагайи цагаан өд эргэлдэн хийссээр газарт унах ажээ. Дурында гүүлэнд умбай ялга болов. Ирсэн амьтад ннээлдлээ. Алиса яагаад Ч юм эдпийг ИХх-л догшин ширүүн улс байх, ирүүгээ 7 л агаар, газар шороог нь. | сорьж үзээд хөх ягаан 1 бомбөлгөө газарт булах байх гэж бодож байжээ. Харин тэгсэнгүй. Тэд огт Ч яарсангүй, Хөлгийпхөө дар» ., ГЭД дуртайна тухалцгаав. «| Ахмад нь бололтой дөмбө- | гөр хүнд өндөр аравчтай 7. матмал сандал “авчирч тавьж өглөө. Цаадах нь - хөлөө ачин ихэмсэг суув. ! хөлгөөс уранхай | ноорхой хувцастай, ядарч | туйлдсан гурван хүнийг 7 гаргаж: ирэхэд тэд харан- 7) хуйд удаан сууж їїүдээ дасган, гэрэл үзэж чадах- , гүй гялбан айивчиад. Тэд хөлгийн багийнхлаас иам-,.. хан, пагдгар байхыг үзээд , Алнса Тэнэмэлийн боолч- логдогсод гэж таав. СҮргэлжлэл бий) 294522) 3 Эрхлэгч 23 Ж. ДАШДОНДОГ с.14140- Сашоасхллжэ «ал 296 алс М-ын 60 шилийц ӨйД ао- рпулсан цилг23 “Палгамж, үе, / тү Ч ЦЗНУТ Ц,, 80 1:1:81:17 ХОРОО, Дг.СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИГМПБ-ЫН ТӨВ. "а: дэх жилдээ Биннилййннхайнинийд ПИОНЕР, Су ГУ : 1 Ерөнхий боловсролын сургуулийн сурагчдын хө- дөлмөр, соёлын улсын ! Чуулганд ажил үйлсээрээ шалгарал оролцож байгал Та бүхэнд манай орны цог аолбоот (бүх пионер, Сурагчдад чин сэтгэлийн халуун баяр хүргэс, МАХИ.ын Ш нх хурал ГУДЛэлалнаг болок БИ. МАУ-ыг тунхагласны 80 жилийн түүхт оч өмнө. хөн пионер, сурагчид хө. долмар-сойлытхоо чуулга. пыт хийж байгаа нь шинэ хүнийг төлөвшүүлэд хү. мүүшүүлэх үйлсийн пяг чухал үр дүнг илтгэж бай ив. Та хичээл сурлв- гадаа өндөр амлилт гар. гахын зэрэгцээ аав, зэж, ах эгч нарынхаа хамт эх орь тмхво социалист бүтээл байгуулалтнал аж ахуй, газар тариалан, социалист соёлыг хөгжүүлэх арнуп үйлсэд ндувхтэй оролплш ҮЗиРч тийсэр нэгтэн 7рчвтэннАасл, | зулдхнын үял | ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН! й Н-гсэсэвэж ямсрн-- байгаа нь ахийд үенлїйхчий зүй фсны бахархлыг то рүүлж байна, Танай пам, эаслг эх (72 НЫХ00 гэрэлт ирээдүйг цогцлоД байгуулах хувь тавиланЗай өсвөрийн үсийг эрүүл саруул өсч бойжин, эрдэм боловсрол эзэмшин, аюнд хөдөлмөрт шимтэн тэмүүлдэг, авьтас чадва. раа тад бүрээр хөгжүүль. хийг эрмэлздэг болгон хү. мүүжүүлэхэд эцэг ёсны анхаарал халамж тавьл байдаг билээ. Мэдлэг, ходолмор хоё рыг хослуулсап цагт ихийг бүтээх хүч чадвар эзэм- шил болдгийг магт са. паж, ппжлэх ухааны тэл. лэг, хөдөлмөрийн далла. тыг уйгагүй ззэмшин со. пилиєт Ёсоор аж төрж су. рах нь өсяөрийн үеийн. чий арпуя үүрэг юм. Хүл төрөлжтөний | (сой. дын үйэт өв болох помтой ттчиртэ 77 ливэаэлт вэ э Милрсэрдалхэнлинн он 5 М01, 62 (1974), "1084 ОПЫ АРАВДУГААР САРЫН 1. " байлга нөхөрлөж, ертөн. цийг танин мэдэхүйн алтан түлхүүр орос хэлийг шамдан суралцах нь. Пи0- нєр, сурагч та бүхний өр. гөМ их эрдэм тэдлэгтэй хүн болж, улс орондоо ирээдүйд ач тусла хүргэж, үр бүтээлтэй хөдолмөрлө- хийн изн чухал ярхцол топ. Хичээлээс гадуур зохиог- дох урлаг, урай сайхан Оиспйл тамир, спорт, соёл хүшүүшлийн аягсллд идзах- тай оролцож, ахмад үеийл- ХЭЭ хувьсгалч, дайчин, хө долмөрд уламжлалаас пу- цалтгүй суралцаж хөдөл. торийп хүнийг хүйдэтгэй тадчий үлгэр аишээгээр алглдаж, социалист өх. ЧИЙГ -хайрлан хатгаалж артижүулах, цагийг үр бү. тээлтэй ашиглах дадал лашшлыг ппонер сурагч бүр эзатшиж, наммуйнст к суртахууны өндөр Өсвөрийн Сүхбаатар- чууд ав! Пионерийн анхая шат- ны байгууллагын «Зал- гамнс үе» алиы ээлжит га- раа уламжлал ёсоор орон Даяар ахэлж байва, МАХН-ын Ш их хуралдсаны болон ын 80 жилийш аїїд зорлу- лац «Сур, сур бас дахин сур» уриан дор -зохиог- дож, байгаа «Залгамж үе» алны нэгдүгаэр үе шатаар өсворийн: “Сүхбаатарчууд амжилттай аялж, їїионе- рийн байгууллагынхаа түү хийн хуудсыг сонирхол. той олоп чухал амшил үйл- сээр баяжуулж, Зөвлөлт- Монголын цэрэг | халхын голын райоид дцоны ыи- дитаристуудыг бут цохиж түүхан гавьяа байгуулсны 43 шил, пионер,:сурагч- дын дотны нөхөр « Пиоло рийн үнэц» сонины” 40 жилийн ойг ёслол төгөл- дар тамдэглэв, Түүхт ойнуудад зориулж «Халхын гол--45» цуваа «Мїиший төрсөн иутаг» точ- БНМАУ-ыг тулхаглас, пы 80 жилийн ой, Д. Сүх баатарын изрэмянт МПВБ- ын 80 явшлийн ойд гориулж «Сур, сур бас дахш суу!» уриан дор явагдах «Зал гамт) үе» аяны аэлит га раз ппонарийн бүх бүл эмд Нэгэн (Зэрэг аха ба Тус аян. 1985 0 ы 10 дугаар сарын 2 хүрт? элжлэн лваглана. үрг - --. Монгол-Зөвлөлтийн рамллын уламжлалт сарын аж- ЖИМ 7-8 Пиомер, сурагчид, багш яай- ДАВАА РАГЧДЫН ХӨДӨЛМӨР, СОЁЛЫН УЛСЫН ЇЇ ЧУУЛГАНД ОРОЛЦОГЧДОД . шаардлагыг ялуйгт эрхэт. поя: байвал зохино. Хамтын | хөдөлмөрийн давуу талыг гүнзгий ойїїл- гож, айги хамт олпоороо улс ардын аж ахуйн то дорхой салбарт очилт, брп- гад, тасаг, салаа байгуу- лян ажиллаж байгаа нд похдийц чинь туршлага, у шинийг эрэлхийлж бүтээх тэмүүлзл нь Та Сү1- үл. гэр дууриал болох ёстой. Зэвлөлт Холбоот Улс болой. социалист хамтын похорлолийн ах дүү буслд орны сургууль, пїоморийн байгууллагатай холбоо хє. рилцаагаа улам оргетгояг, » Энхийг эрхэмлэн, найрамд- лаа байпта бэхжүүлэх пь Та бүхинй ариун зорилго топ. Пионер, сурагчид аа! Нам. засгийцхаа байн. гын хайр ивээл, апхаарал халамжийн ачийг сурлага, хөдөлмөрийн ондор амжил- “ннтнин нэл тэвлиигэал үэлжаилнна... яссиуүлиний бучгэилиинү шөжиниилий Чиилилин) шинжинииый шэлжвинэ-р сн. ӨСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУД, ПИОНЕРИЙН БҮХ САЛАА, БҮЛЭГ, | хууд ».. БҮЛГЭМ ДУУЛЖ БАЙ! | Ц.. СҮКБААПРЫН НЭРЭМЖИТ М1Б-ЫН 60 ЖИЛИЙН 0ЙД ЗОРИУЛСАН «ЗАЛГАМЖ 1Б, АЯНЫ. ХОЁР ДАХЬ ПРАА-.3Х9ЛЛ93 рон аярал, цэрэг, эх оронч сэдэвт «Улаан цэцэг» дуу НЫ шаадам, пполер су- рагчдын цэрэг, спортын «Дөл» тоглолты! улсын аварга шалгаруулах тэм цээл, түүхэп Дурсгалт газ руудаар аялах пионер, су- рагчдын Х тойрон аллал, гурван үеийн чуулга уул- задтыг зохион лпууллаа. сурган. хүмүүжүүлэгчид, эвлэл ппоперийц ажил- тан иар яа! Д.Сүхбаатарин: иэрэм, шит Монголын пчонерийн байгууллфга байгуулагд- саны-яруу алдарт 80-жи» лийн ойг угтаж «Сур, сур бас дахин сур» уриай дор вохиогдож байгаа «ал» к үе»,аяны хүрээнд «Улаан бүчиий, памираа» цувал зохио», пионерийг байгууллагын түүхэн вам- иялыг гүнагий судаляг сургууль, бүлгэмийнлээ. түүхийг. бүтэ акмад пцоисрүүдийг арай. сур- цалтц хөдөлгөөнийг өр» шүүнэ! Шшонорийп” бүх: шатны байгууллагуудын дунд МП Бин 60 жилийн ойн нэг рэмшит лурсгалын улаан Ляпы зорилго Пионарийн салаа, бүлэг, пцонер бүрийг: т- БНМАУ-ыг тунхаг ласин 60 шилийн түүхэн самнал, социалист эх ории! хоо хөг/шиЛ, їзцэглалтийн хөгжилтай. танилцуулах, -- Монгол зовлолтийн ард түмтпий га! бат найрамдлын түүх, ахмад үен! хувьс галч дайчин зөдөлмєрч 03 115| лаг уламжлалтай аатарын язруяжит 2) Сс мивл 1МЛ-д тишүүнзэр адсчаа. тавр хартулж, гүп бат мэд- багтай ашилч хичгангүй, нам, ард түмнийхээ үйл хэ- рэгт иролетарийц интериа- циолалнамд Чин үнэнч ир- тэд болон хүлүүлисж, эх оршыхоо соцнаанст бүтээн байгуулалтад бодитай хувь нзлрээ оруулж чадах тал бүрийн хүггүүжилтай, тэр- гүүний хүмүүс балцгоо- хын төлөө улам бүр шах. 3 аян ажиллацгаагтун! Лхкиад үснїнхнийхээ ариун үйлсийг найдвартай аалгатшжлагчид, Эх юрпы. хоо алдар хүлдтай пргэд болцгоагтун! Монгол Ардын Хувьс галт Намын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэй байг- тун! МАХН-ын Төв Хороолы ерөпхий шарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын Зовлалийн ларга Ж. .БАТМӨНХ Улаанбаатар хот 1984 оны єсдүгээр сарын 2 (99 түг, иночерүүдийн үйлсийц ном сайнь аллуулаи, Сурдага, хөдөлмөр, урлаг, спорт, пионерийн ажлын ОоИЦГОЙ. амжилтын рапор” тад гарын үсэг зурах хө- ДолгөрНийг Хоёр үе шат- тай зохисон явуулж ман- дат олгоПО. МПБ-ын 60 жилийн ойн цэрэмжит дурсгалын улзац хотын пионерийн байгуулг лагуудаар аллуулж, торь гүүний ажиллагаатай ино- мерийн зөвлөлийг” шалга» руулж байр: эзлүүлнэ, Дурсгалын тугийг длгал- дуулан пиоцерийн сайц үйлсийн ном бүтээн, түүхт Ойг угтей зохиож байгаа аждаа нэзгтгэцо дүгнэж, нам, авлэлийн байгуулла. гад рапортлана Сурлага, хөдөлмөр, у лаг, спорт, олон нийтийн ажилд онцгой лмзийлт гар- гасай пїїсиер сурагчид ра- Портад, гарын үсэг вуриа, їїноиср, сурагчид 8а| МПБ-ын 60 лилийн ойд зориулсан.,4Залгамж үе» аяны хүрэзид аахпох да. раахц: алп, Цуваанд ра їїер бүр идэвхтэй цоцгоой! эт------------ ---------- орул гапилцуулах, түүнээс 940 | Га сүрнлцуулах олон талт ямил 86ХПОХТ -- МАХН-ын ХУШ их хурлын түүхэц шийлварлбї манай оүї-ы ард түмэл гүү ний дотор олуучуудын амьдралд тууштай харэг жүүл, оллс байгаа. ололт пэрцилттай танилцуулах | Үргэлжлэл нь 11, Ш.нүүйт - хннсишллишииы авнииитигы “вжлэсеитий ЕопиотиклЖ (нштээижым өвэплэжилээ “звитиитжин БЛЧВЬ | Питт лт Аравдугаар сард “ХЭЛНИЙ БАЯР ишийг ЛТИЙН ДУУ ДУУЛААЧ ПИОНЕР (ын тэмцээн 7 БАГ ШИНЭЭР ЗОХИОН БАЙГУУ. "Атил алцлллиллллал йл тэвч 11110341 111 011111) С С : 7 т ТАРЧУУД--СҮХБААТАРЫН” (ОР... ОГЛООМ-АЯЛАЛ ЭХЭЛНЭ, шашинмипнптияарвиин3 ? У-ын Ардын Их Хурлын ургүүлэгчдийн. зарлиг ШҮРЭНЦЭЦЭГИЙГ ХӨДӨЛМӨРИПН ХҮНДЭТ МЕДАЛПАР ШАГНАХ ТУХАЙ Дугын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдээс ТОГТООХ ць? раа шал даргалан ї9До9 Ш ахуйн нэгд» лэх шэн авсан үйсэ бүрээсээ арьип вх сүү сааж ходал- мөрту лт Ц122:8/ тамджаэхж ХЭвхэл тогл Бигадэр с-эйд лийн тээр аягийч сурагч угаржавын Шүд ЭЦЭГИЙГ ХӨДӨЛШЇӨГИИН ХҮНДЭТ ыглгнв шаг, |МАУ-ын Ардын Их Хурлын гчдийн ер- - СМ Бод Н. ЖАГВАРАЛ "оо БНМАУ-ын Архын Нх Хурлын Тэргүүлэгчлийн нз- рийн бичгийн дарга , ц.гГоТОВ 1984 ны 0 дүгээр сарын 29-ний өдєр Улаанбаатар, сэвэхтэж: хутжлоэ өртлпэтэээ » 0 тугийг манай орїїы аймаг, | 4 17:23 (2 - Зөвлөлийн халлц халга ийн" Эрдэнэмандал галр еийн сҮрэгч Чойжамтыгн “Хөдөливэрийн өндөр ал- жилт гаргаж |Хөдөлчзэрийн хүндэт яедалнар шагийгдсан “Хэнтий аїнгийн Биндэр с7- мын дүнх сургуулийн ёсдү- гээр ашгийн сурагч Д ШҮ рэнцэдэг, Эрдэнэ-Очирмс ОВНМА У-ын Сайд нарын тогтоол: 4 ЗЛСГИЙН ГАЗРЫН ХҮНДЭТ ИгГУУХ БИЛГЭЭ, ї ШАГНАХ ТУХАЙ х Бруүдууыл Сайд яарын Золлолөөс ТОГТООХ НЬ: Зны амралтаараа 230 хүртэл хонь хариуцан маллаж ст- РООР зургалууллхын зэрэгцээ жал бүр 12-18 толм байгалвйн яогон хөХолморийн ахлилт гаргаслыг тэмдэгдаж!Ар- лийм 10 зү. умын дунд Су 0 БНМАУ-ын Экс» тий! ллэт уух бичголр шагнасугай. Ч зэрм0 АУ-ын Сайд азрыл Зөвлөлийн за| Д3 Ж. БАТМӨНХ | 1 МАУ-ын Сайд марын Завлөлийн Хэрэг эрхлэх Ї Ген нэгдүгдэр орлогч дарга , СААРАЛ 934 ры 9 дүгээр сарын 29-тай өдөр, Зоэхжинээ засгийн хүндэт жуух бичгээр Архангай айл» тийн Эрдэнэмандал | сульш дунд Сургуулийн 10 зугаар БНМЛУ-ын гам рын шагилгдсан. ангийн сурагч Ч, Эрдэнэ- Очир няр, 1084 сны 9 дүгээр сарын 20, Мопголын Үйлдварчиий 88- азаийн СОЁЛЫН ход ордон. Сурагчдын, хөдөлмөр” соёлын улсын ЇГ туулгайд Оролцохоор бүтээлч хөдөлмөр, амил үйлсээ. рээ шалгар: ах орныхоо өнцөг булац бүрээс ирсэд өсвөрийн Сүхбаатар ГОЧүртЦЧЭР мүүтүүла иар, ХЗО, пиаперий, тчы | твлөалөг. гларч, суудлаа аа- 117 ШД Тайхимд) | хүйдэт|| зочид, чуулганы “тэргүүлэгчид | орж ирэхэд пиг сурагчид, чууд, гАны Төлөв ӨгЧИД Суудлайсаа босч, «Нам оасагтаа баярла. лаа», «Хөдлмөр-труд», «Энх. тайван» гюэц уриа цуурайтуу. лан алга ТАШИЖ Халууц дотно. угтав, Ж Чуулганы зэзлтэд МАХН-ын Төв Хорошы Улс төрийн Тор. Чюаны БСГ ЗицаыД "Төв Хорооны зйрийп. (бичийн дарга, Ц ЦүҮЛЭ БНМАУ-ын Сайд игрын З0:0лийД орлогч дар- га. Д- Цахилд, Намын Төв Хорооны хИТСн Їл эрхлэгч Ё Дашэлвэг, 1. Чингэл, МҮЭ-ийн "Төв, заалыг иї дарга Б, Лзвсан- царг бусад Э6 оролцлоо, 5 БНМ боловс- ролїн Яамт! сайд-Ч. Сэрээтэр туулгалыг ФЭЖ үг хэл: Нийглалий! Үг. сургуулийн сураг: Ч. ОТОМбалр тус чуүл. ганы хүй Тргүүлэгчээр МА ХН-ын Тов Адрооны гренхий нарийн ихийн, дарга, БНМА У-ын ЗЦ- ЭЧЭ0 Поплөлийн ларга.. ЯН 2 1Монх, тэргүүтэй МАХТ-нын “Хөраоны Улс гөтийн То ётїїгсүо сяпал Шүлс ы, УТА! тууллал таа бос Шїэгэл алга та шир, г Н.! болоц албаны СУРАГЧДЫН ХӨДӨЛМӨР СОЁЛЫН 1ЛСЫН !! ЧУУЛГАН МАХН-ын Төв Хорооны ерөн» хий нарийн бүчгийц дарга, ВН МАУ,ын Сайд нарын Севлө. гийн даргаг!К, Батшайх сурагч “хөдөлмөр соёлын улсын. 1! уулганд илгээлт прүүлэв, ИЛ- ” хэзлтийг МАХН-ын Төв Хороо. ны Улс төрийн "Говчдоны ив Шүүн, Намын Төв Хорбдоцы иа. рийн бичгийн дарга Ц. Нам «райг уншихад төлөөлөгчиц сууд,, 54гсаа босч алга шинцнүүлэн ташин халуун дотао0 | хүлээн: авлаа, Дарза нь БЦИМЛУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн зарлигаар хөдөлмөрийн. өндөр ахшйнлд Гяргасац Хэнтийд айм, тийн Биндэр сумын дунд сур, хуллан єсдүгээр ангийн сурагч АД. Шүрэнцэдэгийг хөдөлмөрийн хүйдэт медалиар, БИМАУ-ын Сайд насын Зовлөлн(а тогт0оО,, доор Архалгай аїмгийц Эрдэг Момандад сумын дунд сургуус иш зрчпдугалр айгийд сурагч Ч, Эрдэнэ:олирыг БНМАХУ «ЫН авсгийЦ газрын хүндэт шууд бичгээр Шагцасиыг Шөхөр (Д, Цэвэгмид: гардууллаа, Чуулганд БНМАУ-ын Лрльп: Болопсролын: Яамны иїзгдүгэар ордогч слайд Б. Дагаасүрэн илтгал тавив, Илтгэгч ходолмор соёлын зуултап Шв шиспер сурагчдад аодоллорийн хүмүүжил, гэр» Гаклийн барим24а о. тах лаар авч буй арта холпяэа. зо. хидш 0ҮЇ| ажлыг дүгцэж, аааш, Хий аорилтыт т0дорхойлок цаг чухал халбар юм Хадалнорийц сургалтыг үр дүнтэй Зохион байгуулж бай. гаа сургууль, бапл нарын тоо олширя, багагүй туршлага ху- римтлуула» байна гэзд тэртүү. Пи багш, сурагчдын | тёлаар Лэлгэрэнгүй. чрий, Цааш нь Үргалаглэд йн !! нүүрт- таиИлцүулАх тэд хөдолморчда 19 сарын 3 х үр!» уриан Дараах аян, лэг, салаа. НАМИР, Сүхбаатарын МПБ-ын 80 жилийн айхаарал, хай» манай срны аагуу зохион байгуулах хараг. сургууль үйлдвэрлэлийн хол, боо бэхжиж толорхой үр дүнд хүрч байгаа сайхан Туршлагыг зүйл бүрхэр гахииц дэлгэрүү,. дах хэрэгтай байна. Энэ зорил гоор дунд суртууаь бүрч!т 0543 , Үйлдвэртэй болгож, түүнд цєх тайш (байгуулах амаар хүүх- Яийн хүч туслалцдаг арч ёЖил- чив айгийн залуу халааг бэлц, Таж бозод байна. 1.Сургуулийн сургалт хүмүүж- дийн ажал ялангуяа ХаазамӨр сургалтад үднэ нан үрг 1 л! рын тусаалжааг тий тэх, тарна Ногоо хүргэж. мод Зүлэг зарах, х зэрэг ёжилд атал хаа вахднйн ЗАмт идэвц зүзэлэй | оролцомвоор т-Пиовер бүгээр МПЕ- түүхэа замихлыт суд луулац үйл ажилдагааг нь. үртэл, “Сур, сур бас дахил дор ввзгдах хЭалгамж үе» аяны явцад зсхиогдох аалиснт цуваа ЧУувааяд | яиснперлйн бүх бүлгэм, бү- |: “УЛААН БҮЧНИИЛ АЛ» ЦУНАА Өсвөр үеийнхний ком- муннст хүмүүнлийн алхан шатбы сургууль болсон Д, мартмэнит зорнулан манай орны пно- нєр баатарчуудын дунд «Улаан бүчийй Намцрал» цувааг зохион явуулж бай. па ЦУВААНЫ ПОРИЛГО: Нам засгаас єсвор үеийнх НИЙ төлөв тавшм байгаа 0 халлшжийн ту өсвөр насны хүүхлд бага4уулыг Пэтгэж байгаа үүрэг, зов 1ї! --ОХУ, ах дүү соцлалисү бусад срим пиоперпйц хө. Далгоөний түүх, пиайерийн байгууллагын ажил үйлслэс судалж | дэлхийн Дяшпял- (хэд, багачуудтай пяйрамдал, ив хөрлөлөө улам бэхжүүлэх Алны Ж хугацаа: оны 10 сярын 2. явос 1085 оны 10 сарын рыг цугдуу. лох, ЭНЕРИЙН БҮХ Бү! 2, --Пионерий дунд зо хпогдсоц амин лсийн ар, | тачлал, Өрйлыг ном хэвлглээс лэх, хай ойд | үед пиопбр сан хувь ий ГИШ рялллын, бич дэх, аймаг, улсуудын пионерийн шэн хөдөлмөрийн дадлага! эхээгшит Олс даац Хөдөө Шогнээ л ажлыг хийк чадвартай болж байна мзаадаа| 1) Нам, ва лмонер сурагч. амт ажил Ю сурлага, ухамсартай бат, бүтээлч Хөдөлмөр! орны өсвөрийн лейинчүүдтэй тог: уллагатай ЭГИЗЭНДаЭ (ивттгэсэН сайп тогтоосон Мдалт ха дурын биел дасал үйл рилцааны Шан ажлллагаатай, хүүхдийн оноор сур Ш бичих, хувьсгалт | байгууллагын -- Пионерийн бүлгэмийн түүхэн аяшиал, түүлий гүй гй тисиер МПБ СУРАГЧДЫН ХӨДӨЛИВР С0ЕЛЫН УЛСЫН ЇЇ ЧУУЛГАН -- Ариун цагаан г Дахгаллї! хаа дүйг гаргана. лам, булан, Дин 4 Үдэ! өахиойО, бүлгэм бүр лагдсан лах» сал лээр ч рэн сурвалжлах» Төв мэдээлнэ. «МИНИЙ ТӨРСӨ нуїАг» ТОНСОН Яяллы МАХИ-ын 1Ших хурал хуралдсаны болон вИМДУ МГ тунхагласны 00 шилийн ойг угтаы! Омапай орны ерөнхий боловсролын нийт Сургууль, пиошерийн бүл: гэм, анги хамт олой пи нєр, ХЗЭлйй гишүүн су- рагчдын дунд «Миний төр сён нутаг» тойрой аялал зохиоц лпуулж байла ТОЙРОН АЯЛЛЫН ЗОРИЛГО МАХН-ын Їсих хурал хуралдаж -Мойгол улсыг Ардын Эрхт Бүгд Иайрлм- дах Улс болгож тупхагла сан нь манай ард түмпий амьдралд болсон түүхэн ач холбогдолтей хоёр томоо хоч үйл явдал болохыг ппопср сурагчдад тани лах, манай орол капиталист биш хөгжлийн замаар зам паж, ЭХУ тэргүүтэй социа. лист хамтын похерлаолий ориуудачг-тусламжтайгаар, өигорсоп 60 жилийн дотор манай. хайрт эх орпы социв Лист -бүтд2н байгуулелтын бүх салбарт олсон ололт амжилт, орон иутаг, алмаг сум изгдлийнхээ хөгжил- тай гүйзгай танилцан хн. чзэлээр олсон мэдлэгээ ба- татгах, пїойср сурагчдыг иам ард түмний хувьсгалч, дАЙЧМН «баатарлаг, хөдөл: мөрч уламжлалаас сурал- цуулш, тэдэнд ах орочч, ин терпационалч хүмүүжил ол» роход тойрой аяллыт 30» рилго чиглэгдэнэ АЖЛЫН ҮНДСЭН! чиглэл --МАХН-ын Ш.их хур лын түүхэн ач холботдол, тус их хурлаас дэвшүүлсэл хөдөлмөр бол хүнд ав шлргал, алдар цол, баяр баясгалай, алд нөхөд мэр хүнд, сайхан” сэтгэл, саруул ухаал, тэсвэр хатуужил бүхзийг хүртээж байдаг ид шидтэй зүйл билээ гээд өөрийн ажил амь1- ралын химавс дэлгэрэнгүй ярив. Социалигт (х орпыхоо га злдухгүй. чадахгүй, заарил тулгарна вїөө : өл, их 13 ХУхжаэнн барэшэ! ЭС шал. тарч болохгүй Бага залуугаасаа бэрхшээлийг Хал, дэвж сурууштай. Бэрхшээлийн Цаана 83 жаргал алдар гавьяа “Ж, » 83212 7772 р, ажил ви Р байдаг юм далмөр бүтээлийг ард түмэн хаят олон майнь үйзлж хайрлан Азэлзлдэг идчин хүншї к увм, засаг, нөхөд юк. гав 222) сбүрич О о0 Чуулганд оролцогчдод тєк 35) мэргэжлийн сургуулийн сур 0053, " 1984 оны 9 дүгээр 11 төлөөлөгчид баяр хүртээ рлыя дэра4 урлагийц мас- тєруудын Кошцерт тоглсэ. . срры . 20. АФН узсын тайнсрийн «НАЯ- рАмдал» дагерыт сурггчлын хв- Аолиор соёлын у, таны тавлтын 8 нивжсрийн шугам |. Пиойгр сүрэгчдын хедолытр Саша. саёлын 10 Ч доор манай орим нийг плолтр нь! Сурагчлад хандаж урналга гар гав, У гмг чуулганы тэльс- дөч л тумын 10 жилийн сургуулийя ш БЭЛ рийи бичгийш азрга, 2 тарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дзога Ч. Цэрэнду- яам сурагчдын хадөлыро он. зын П чуулганы хааж үг хэлэхдээ: Айил хөдөл- мөрөөрөө шэлгэрч эї срчы 7» цог булац бүрэгс ходолмор ом лсын Ї чуул ллагаа. болж л хийв чуулганд оролцагт- жилий зїїзгиїн Биндэр ицүцэг уяшив ёв Хороойц иь Сүхбээ ажиллагааг СУ ЛЭ ДЭХЧЭЭ”ГЭЛЖ Л , х 1 2 «5 4 тг, лїї! шугам шагсаал, дуглааныг архнож, ай. Уг: там хийсэн ядгазр таЛыр иллуул на. Сургууль ОРЕННЫ | тал цаг жилийц хугацаатай Дү аймаг, хот! ерөн: ХИЙ бололсролын сургууль, Їїгуу- сурвалж р штаб гаргаа 1985 олы 4 дүгаэр сарын 20:лы дотор МИВ-ын Төв Зөвлөлийн дэртэдэх «Эрэн Штайт !Йй нуудын. жа Ч гсаалт гаргаж ил боллогыг пїоце Зүү эиойерийн талхимдаа Ч бу- хүд Загошуулый! ЯТ, Үе зан байгуулах, -- Намын ахмад гишүүд 17 --МШ-ын 80) шилийн (тай уулдалт свохийх, дур Г-ойн өдөр 8 дугаар сарын дазгалыг Ий бичин явах, Влїд «Улиан бүчийїй нам арзц сурвалл(аах ашил аг- раа» пийцерий! далр, хүй”. хцох, ОХУ, ах дүү сошиа. лист бусад орны тусламт “лаар баригдсан. үйлдвэр соют ахуйн галар, сум цэг Дэл, сашгийн аж ахуйн үйл ажиллагаатай танилцак, тэнд алшцллаж байгаа мар» анхдагчдад баяр хүргэж, гажилтцүүдтэй уулзалт 80- ртаа урьж Ч шуцулнн хїох, ЦУВААГ ГЭХ 3 --Ороц дутгийнхаа хө- ЖУРАМ 0М лмерийн биятрууд, БНМ «Улаан бүчиий ицамн, 1 ин Ардын Их: Хурлын МГ раа Цуваа 1004 оны 5 депутат, улс, аймгийн авар, ц БАР) сарын баас 1005: га малчид, 8ничДыгГ ав(- хшы 2 дугаар сарын 0 хүр: лын амжилттай танилцах, тэргүүн туршлагаас Ив су. ралцах, сургалчдан далга: рүүлэх аншїл зохиох, -- Аймаг, сумг ороц пут, тийнхаа дэвсгар нутагт байг даг ашигг малтмал, урган: мад, амьтїїш аймгийг мадоя авах, цуглуулах, үйлсгалэ!! гаргах, анги танхимаа үй: Яэрэр банкуулах, --Оройн үутагтаа 08їїдаг түүх дурсгалт гааруудаар анлж цүдлай хямгандах тохижуулах, саргээїї босгох ажилд биейлэн оролцон, түүх амтар, үлгэр домгиїї цугдуулах, |, -- АЛМаг, сум, орой иут- тийикаа бн. ястїм.. дан змиїшил, гар: урлал, арал зохиол, Дуу хогтмийц бай галс судалш блчилг тэмдэг. лэн! авах, --кОроц нутгийхаа ха: вордооц йн. аяьтай, гол горхи, туур цоором, дїр, , “хал цаазтай үзэсгэлэнт гав руудаар аллал зохиох, хү рзалан байгаа орчїсо хам” галлах цайхар, Шар, ибгооц эргүүл алиллуулах, ЭШҮҮ00) ын төрийн социлИст їлтын | сэ дэвт дуу, шүлэг, сурч той роц айлал хийх. газартаа концерт тогдож, үдэшлэг, уулзаАлт зохиох, --Тойрон аялалд явт байхдаа Суурь бригадын малчдад тусалт хонь хяр- гэх, ямаа самлах, мал саах, хашаа сяравч васан сэлба: хэд тусла: -Малчдын яараглэдэг чөдөр, ногт, эмээл, тохом хазаар заргийн хийц малг, нэрийг тогтоож авах, хий» дэг арга аниллатдаг сурах -- Аймаг, сумынхаа тө. ловлөгөөт хоёрдогч түүхий эдийг шефлэн авч лионв: рпйн гавшгай үйлс балгох, ТОЙРОН АЯЛЛЫГ ДҮГ НЭХ ЖУРАМ Дүнг аймаг хот, ерөнхий боловсролын сургууль, бүл гам бүр дээр байгуулагд сан «Эрэн суршалаглах» салбар штаб гаргаж 11 дү- газр сарый ны дотор МПБ-ын “Төв Зөплөлийн дэргэдэх төв штабт мэ- Даэлнэ. МАХН-ын Ш ях хурал хуралдсацы бодон БНМА У:шг тунхегдасиы 60 жи. лїїйл ойл өдөр тойролалл» лаар хийх аялын үндсэн чиглэлийн дагуу хийсэн ажлаа дүгиэнэ.. Пиоле- рийн бүх шат байгуул, , лага бүр хүндэтгэлийн шу там жагсаал, цуглааныг баяр ёслолын. байдалтай БҮХ Бү зохиот, үзэ гэлэн гарган млра үеийл чуулгауул, залт авжто, Лимлг, су нягдлийн лам, яхиргаа. ХАЗЛйн байгууллагад аилаа тай- шиг 1! Уу, БАЙНГЫН АЛН ЗОРИЛГО: Ийонер сурагчдын өрөл», хиїї ардмийд болоц сонгон суралцех хичээлээр алсыг мэдайгийг батнуулах. иом» 101 байнга нНөхөрлүүлэх, багаасаа Орос хэлийг шам: ди сурч, өзэмших, торол бүршїїг олимпиад, урал: даа, тэмцээд пиоїерийн бүлэг, хамт олИыг шид, - захион, байгуулалттай орог Цуулех, тэдэнд техникийн болон гоо гүй, гоо сайхны мэдлэг, хүмүүшил олов, шүүлэхэд чиглэгдэнэ: охпонН ВАПГУУЛАЛТ: Пиейерийн” бүлгэмийн зөвлөлийн дэргэд «Гүн бат мэдлэг талөө» алиыг зохиац байгуулах Шта0, өөрийн орны болон гадаа, лын уран зохиалын байц сангаас сурч эзэмших 0: рилгойр «Номын цал нөх» Э21 Елубэ-ийг тус тус 19-12 хүний бүрэлдэхүүн” тайгээр байгуулш ажид- луулий.. Штаб, илубийн шэнэ бүлгэмийн довло. лийл” тишүүдээс томилио. "Штай, нлуб нь яжлан улирлаар төлөвлөн явуул | иа ! Амшмлын үйдсэц чиглэл: -- Онц сурлагатны Зөв» лөлгөөц «Номын сайн Ив» хөрьийн болзол халгагч, дын уулзадт хийх «Номын 10 хоног», «Орос хэдлий баяр» т9- рел бүрийн хичээлийн олимпиад, АСТ, уралдаай тэмцээнийг сиетєятэй 30. хион байгуулж, гпиопер сурагчдыг тїигд оролцуу, дах, -- Сурлагын штаб ашил- луудж, сурлага, сахилгын / тухай, хувийн. болон хамт аллы тайланг хадэлцах, харилцан туслалцах групп байгуулах -- «Ном - бидийй нөхөр, багш», «Номын найл нөхөд болцгооё», «Бүлэг, хамт олпоороо Гоо сайхны | боловсрол эзэмшицгээе» уриай дор уулзадт, едөрлөг, цуглаан зохиоу. явуулах, Дүгнэх журамт Хичээлийн тилийлулїи- рал бүрийн эцэст штаб, Илубийн улирлын толөв- лэгвөшиЛ дагуу зохиосон аягад, алимлиад тэмпээлд пролцсон байдал, улшсан ном, яль бүлэг ямар байр цан туршлага солилцлоо. 06 Сурагчдын хөдөлмөр соёлын улсын ЇЇ чуулганы төлөвлөгчна дэлхийн хөдөлмөрчдийн их багш В, ИН, Лєнянцї хөшөө, манай нам, төрийг үндэслыр байтуу ялт Д. Сүх(ватар, Х. Чойбал- сай марыл буйхайд: зүндэтгэс лвїїд цацас өргөж МАХН-ын үйл. хэргийн төлөө хэзээд балхэн, ах. мад үсиймхлий хувьсгалч дайчли. хөдөлмөрч уламжлалд чин үнэнч байгаагаа ил: лэ! СтМАЦ На хөдалмөр соёлын ы Л РЛЭЭС ЭЭ Ц лганд зорлулж бай- гэв Хорооны ЇЇМ “уулсан «Сургалт үйлдвэрлэл-- ммл ОР ӨРИРНҮГ Илонєр сурагчид» үлэсгэлэл ивЛїс- Барга ЭКС Баг ын дэлийн 10 шилийн 1 сургууль рта. Ён Мөнх” л СГАЛс үзэгдэв, Тус үзэсгэлэлд | їй гачуудын төЛ09 тавь Д ЁЛ: хүүхэд Ч байдаг цэг ёсны анхаарал 38.) цаас ММ СОО арЦЫн алхэй нэвт ШЯНГЭСЭн ИЛГЭЭЛТ ТУС” тарьж чуулганд нрүүлш өсвөрн Ы! 10) р Үзэсгэлэнгийн лээлтэд МАХ! Тацовнд комяунист хүмүүж- иїц АМЛЫН агуулга, үйдсэн эь МИ Төв Хорооны ИМЛЭТ совцооны “гишүүл, Нямын Тов л ! Орны! МАтга, мявгал писаананн Торагны нариїц| биягийн дарг рагч, багш, сурган хүмүүжүү. ЇШ. Мамсрай, БНМАУ-ын Сайд нарын Заллөлийн орлогч дарга огчид, ХЗЭ, ппонерийн ашилт- Л, Цэвэгмид, МАХ! лац Төв Хо лын улсын П чуулганд хүрэл Шан ирсэн өслөрийн Сүхбяатар» чУудЫШ төлөөлөгчид, Халамж: лан хүмүүжүүлэгигд багш яар, Ё? писмерайц авилтиууд чПионер: сурагчдын. нийгмийн амьдрал, хөдөлмөрт бэлтгэд яв» дал бүх нийтийн үйлс мон» гэ- суп асуудлыг хэлалцээ| харил: гүн нх баяр талархалтай н алч илгээлТийД (Маэлт | рооны хэлтсийн бүрийг амьдралд бүрэ| хэрэг. (4зваг/Г, Чингал ВНМАУ-цллй” жүүлэхээ хир, нам, авсаг, зүйн. Дын | бололсрольц Яамшы с11) лэт удардагч Ж. Батцоих(тан. (Ч. Сэрээтэр М ТЗ нан Та| Хос дав чуудгайд оролцогчдын өм, доны нєрийн бичгийн шарга 1 моос дахин батлан илэрхийлж | Сүхбаатарын пэрэмшит ЇїлН байна гээд пйпикп сурагчдын хїн. МИ Төв бовлөлий дарга Ч, Ц| дөлмөр соёлын улсын ЇЇ чуул- рэндулам албаны бусад хүн ганы шийдвэрийг нийт пнойгрр ролцор , ЫГ сурагч, бапд, халамнїлац хүнүү/ шүүлэгч царт өртөд сургалчилт, түүнийг хэрэгжүүлэх, ахмад үеийн шилдэг өв уламтлалаас цуцалтгүй суралцах хэрэгт үл. ... эсэн АМ аху!ш дээд 6 (Ль дээр сурагчдын хөдөлдц бОЛЫН чуулгашц телболоолиор гэр шїншээ үзүү хөдөлцөр | “ЛАЖилчим залуу ча. Тай», «Мал сурлагадаа. шинэ шїїлэ, амжилт. "М залуу “Тарцаланл- олохыг хүсүй ерө ХЫр ө3луу хал) ц Чуулганы. хаалтын. ажилла газид МАХ! ын Төв Хорооны 1 : га, Д. Рүхбартарын Улс төрийн Товчуты шүүн, Мй-ын Төв, Залаа лоРэмянт Шин: даг! ЧНАТҮГЭДЫН 9|| Цэтдулам БИМЛҮ да 1 ай, МАУ-ын Сайд нарын ЦОЛ (81) БУТАН ЭЛЫ0| өрлогү дарга Д. Цэвэгинд, На: шин мин Тав Хорооны хїлтсийн эрх» дэгч.-Г,. Дашэваг, ТЇЇМАУ:ин Арлын баловсролиц Яамны сайд Ч. Сарзатор, албаны бусад хүн оролцов, П хуралдаанд Эй сурагйД | ходооо аж ахуй, эм үйлдвэрийн үндсэн мэргт- жилтэй таййлшик, мэргэжил бү? рийн онцлогийн талаар тодор” оролц ЛЭГ ска? ХА эииий ханилиийлилит" “БҮЛГЭМ, дамжин дагуу байтарчуу» дын баг, таятый удирдагч шеф бүлгийн пиоаёрүүд өмнөх туршлагадаа тул: "гууравн тадний дуйд Зо- хийх хүмүүний кжлыг 9 взалсэ! ларын амжил, тыт заргаалал бүлэг бү- таар ерөнхий! дүнг нэгтгэж гаргапа. Ё Инонерийн бүлэгт ЯМ: ї гиж : лөгэа. Б 17 ОНОН Ч баг яриы ГЭВиВн Ол, г гӨ0Д нялаглттай лцан, хи) (8, 1 5 4НонЦЦ АР цийрьхй а члай жэл ул анайтр: болзол хангасан | пнолср, | (нууд -- Момын ориобр, сурагчдыг хид | шагнаг ! ийн єртөгцөөр, ард, ЛӨШрУДШҮлЭНи үлгар р р, ард мийц далайгаар, илонерийн |, рриоор», «Балтартууд ил, царийп. цайдвартай халааж гах мэт сэдвүүд буюу маршрутаар эчлээ тоглоом аялал явуулиа, «Үлгэрчїн єртөшцсөр» багт лаадом, хүүхэлдэйн тезтрын тоглалт, тоглсо. мып Өд9)| хоос 7 тадиа «Гэрлэн | дохио» тотлаон, “Техинкийн ар- ноор» тогдоом аяллыг ЯАРВИЛАН хэмнэлтийн “ БАЙНГЫН АЯН» 5 Зорилго: Намаас дэвшүүлсан лоо» зоцг хэрэгжүүлэх ажлыг эрчимжүүлж иио!ер баа- тарчуудыг багаас иь Эдийй адсгийн тооцоонд сургах, үргүй зардлыг багасгах, йлираад ариг гамтай, ёр» пич, їямгач байдалд «ур! гайа 7 Зохиох ажил: Пившерийц хамт олон, пионар бүр є«Арвилан хампалтцїїй дэвтэр» (Яё- төл хийсэн вёдаа том. шинаэр зохиоц явуулна. Дүгнэх хугацаа: "Тоглоом алллыг дүгнэх 02 шатны дэгуу жилдээ 3) удаа. лэглэн байх, хоёрдогч Ё ПИ цаас, -тамөр шоүгуулах! «Усэ,, “Чи: « «ЗАД ЭРЭН дэм», «ос», «Ургац», «Шил», «Орц» Зэрэг олс: Зо Ч бү- рилго: Л ЭроцуУЛШр! ! ил мг гоо зүйн «Пиоперийн десант,-- хүмүүжлийн түвшиниг дээш дүүлэх, тэдпїйг ариул цэвэрч, нлмбай себлч бо« лавсан байдалд сургахад чиглэгдэнэ. Зохиох ажил! Пяанер сурагчдыг «Зад угаагч» аян, «Пиолерүүд байнга цэвэрч, нямбай, соёлч боловсон байдгалн!» уралдаанд бүрэн хамруулж зїзхүү ёян. уралдааныг Шииа агуулга, сойирхол- той халбэрийн ажлаар балжуулан явуулах нь зүй» Л. ургацын талбайд», халгдал паас үйзт баялзт «4340 таныг ах орондоо» рїйо- перїийн Цуваа. зохион яВуУлЛИй, Дүггэх хугацаа: Жил бүрийн Х сардпног ! лер сурагчдын хөдөлмөр, Соёлын чуулганаар, тай. / Тухайлбал: «Зад угаагч» групп иь тодорхой урлан дор --. ййонер, бяатарчууд бүрийл хувийн ариун цэ. вэр, соёлжилтод үйлэг хийх үүрэг данлгавар өгөх -- сургууль орчин аиги танхимын. арнун ,шэвар, срёлжилтод үзлэт хийх тҮүраг даадгавар өгөх, сургууль, орчин ан, ги тЕяХНмьиР ариун цэвэр, «БАЛТАРЧУУД -- СҮХБААТАРЫН ОРНООР» ТОГЛООМ АЯЛАЛ Зарилгог сойлжилтод байлга хялялт Баатарчуулын хичаэ. тавих: , лээр олсон мэдлэгийг бат. -- сурагчлы 2 муулах, тэднийг Номтой байранд УБДЕНТЛ шугОН байнга цахөрлүүлэх, бие хийж, нийт сурагчдын дааж цугааанаа ХИЙЖ, ал! ариун цэвэр соёЁлтиилтыг лах дүглэх буюу зохион дээшлүүлэх: байгуу/ / : гуй йгуулах, үүрэг зорилгоо --цүйлдтэр, аж ахуйн зав. тодорхойлж Нь туслах, тэдїїнї авьяас билтиЛт хөгжүүлэх, МП Б-д гишүүнээр алсах бэлт- галийг хангахад чиглэтдэ. сурахад газрайр аллжн, ахуйн соёл- змилтын өргөин далайцтай ажил өрнүүлэхэд туслах -- орон сууц, гудам» 1: ЛЫ харпололд ажлаа. 0» й Ё хнон лпуулж, соёлч айл п Зохиох- ажил: өрх гудамлг хороолол оглоом аяллын удир, Г Ё шалгаруулахд туслах| шивтэээсл Биийлэлжиїйнэ--221 псгэьэшшгээ тииниэээ. хой ойлголттой болж зун нам- рын гйралтаараа тєрєл бүрнн векторын хуралдаан ппонер су» , - : рагүдын хөдөл үндтт цЭргэжанїр чигдэлээр авцлла, (л үзэн ХАН ЯрЦЛУГ ХүЛДЭТ, Сан арга туршлагал солилцов. байх “үү 11 Хантай, аймгийн Биндэр сумын үхэв” чу Ал аа нө хүмүүжүүг саальчин, БНМАУ-ын ходолио МУХЛ ган Тхоабогдолхой . - балл рийн “бавтар, Ардын Их Хүр: ЗҮЛЭГ лын депутат С, Аюуш, Пф 11 9 чу баны сангийн аж ахуйн саальчун На Эл иллагчнд, аллс- н 1 4 лэлийн Залуу байгалч Ши урдах Талэн эршїг (384 станц даэр, «Өсвөрийн ааиыт ЧАГ 2, “Хандсүрэн рлмн депутат, гэльчэ: сэдэвт Уулан аалүу бай. “Дон їдсүрэй, Арь- ширкий цөв, Пиапер ХЭН ЛЛЛЧДЙ ХаЛджэрийн ШЭГДЛИЙН Шєвроны зочид, далуу ҮУВМЫН Шдаагилш ажилчин. ВИМАУ- заташан рийт Зйлүу 3 нийл балтар"Р, Чиг” байгальтид 7 кг Шон, ЗЇЦЭЧ иг байгальчидтай уулзая, байгаль ажил Лрьж. 1в» Ирофессор Б, миэлгийн фачульс М, малЛ| амлНЭЛГиЙн р А. Содїїйидарлаа АДС-айн эрдэмтэн багш орчїоо хайрлан: хамгаалш цэцэгг үүлэх, погоол:уулах талаар по. зүйл мэдэн, авав, 7 Чуулганы. төлоолагчв| залуу: 114. Льчид эиэ намар түүж ав САНГ эш цэцгийн үр бэлийн, сургууль орчноор! өнгөт Шэт220: мэргэжлийн тухай Тан шагиалт Їриипил, м| злрэг Х/ ар оролцож лпиопер су хыг сургуу. 1 рагчдал чнзахийг хүсч «Хүүхэд (Үр 88 1 гВЧЭ танцлдуулж/ талгий гАлийСА Тийн ватор» С5541 0 ЫМ асуултлд Хариулав. урдалав. рвалж: й 150) «Ажилчид, малчин, тарна 3) ВРүРЛА туун ану З0лма сар мон лг БА лын хөдөлмөр єоёлын улсын Ц чуудганы төлөөлөгч сур ийн 1Каргалантын салгийн ай! ахуйн өргөтгөсөп Су 10 явилийн сургуулийн багш БИМАУ-ын хөдөлтөрй фаагар Ц, Шаравдорж чуулганы толеологчдийн хамт, С.БОДООШИЙН оөдсян фото зураг тый / ї “Ьа. Бинни Хэний “ПИО | Үвгэлзлэл, Түрүүч нь 7 1--Ц цүүрг ”- Өрнуй цэяэр, сайл. жилт арүүл ахуйц сэдэвт ярилцлага маргали, хэлэд» “дүүлэг, «Вляр угтаа гоёц- ТоОд» сэдэвт шжил явуу- лах, ҮГ НЭХ ХУГ. мчээлийн, МХНЧОАН Цад сар бүрийн эцэст «ЭХ ОРНЫ 1 (81431 ГОЁЛ» ЦУВАА ЗОРИЛГО: Пиоцер сурагчдын бал- галь орчноо хайрлан ар» чилж, хамгаалах үзлээр хүмүүжүүлэх, . байгаль хамгаалах, түүний баял- тийг зүй зохистой. ашиглах хөний гарсад хууль, тог- ЖИЙГ. хэрэгжүүлэхэд чиглагдэлэ. УХаг Зээнэ ажил: -- 04300000 модыг эх орондоо» (МПБ-ын икол- доо бэлэг барих ворил» тоор пїомер бүр нэг мод тарих) «Булаг», «Шанд», | «Хөрс», «Шоргоолж», ЧдМ712 Шинээр явуу. ах »- «Байгаль хамга дагч», «Байгалийн шэхөрг сэдвээр ногоон. ,цэйхэр,, шар эргүүл тогтмол гарч Тан, байгалийн гоо галант бай. ЦЦУ7? ДАЛ, ургамал, амьтан, эрдэс баллгийг Судлах тойрон аллал энс- Курс зохиох - «Амьд хүраалэй», «Амьтан ур- тАМЛЫН |өртөлц», 4 байгалийн ивхөр», «ХА, 10 хортоитой тэмц эцгээЕ Та пар үүнийг мэдэх үү!» гах Мэт сядваар булан самбар бичмэл, сэтгүүл гаргаж, бїо- ЛогиЙЛ хичээ, зэр таавар, ОЛиМЛЛаД Упуулах 7 -- «Цэцэрлэгийн 7 хо. НОг», «Одн дөр», «Цэц- ТИЙН. өдөр» «Шупууны балр»-ыг тусгай тодөллө- төөтэйгээр бэлтгэн тэм- дэглэх -| Сургууль орчиноо ногоон арал болгох хөдөл, Теоп өрнүүлэх Дүгнэх хугацаа! м сард «Натооп гоёл», лн802) хлийгалилй хи » “нартайгаа Ии. Удаа ЦэӨБынн байгалийн «БАГАЧУУД», ЦУВЛА ЗОРИЛГО: Пиопер | баатарчуудыг Бага насны дүү нартаа ви” юивиеслыц юишишалса шиниг-лна НЕР/ 1 хаярад халамштай хайлдаг тусч, хөдөлмөрч, хамта үзлаар хүмүүжүүлэх, сур- гууль, цапэрлэг. всли аз» рэг хүүхдийн байгуулла. гуудыд ажлын үүлэх. цэцэрлэгийн насны хүүхдүүдийн су гуульд орохо бэлтгэл! хангуулахад чиглэгдэиа. Зохиох аяа: -- «Багачууд» цупагаар «Дүү нараа халамжлан хүяүүлгүүлье» уриан “дор пионер, баатартууд хамт олчоороо цэцэрлэг, яслийн иэг бүлгийг Шефлэн авч ажиллах: -- Цэцэрлэгийн дүү иар- таа суреай дуу, шүлэг, бү. звиг,, тоглоомоО зааж: сур- гах, өөрсдийн хийсэн тог- лоам, иандгайгаа балаглэх -- Зураг зурж, баримал барьж сурахад нь туслах ажил зохиох Дүгнэх хугацаа: Улирал бүр баятарчуу, ДЫН баг) пиеперийн бүлаэг, бүлгэмийн ЦУглаанаар хаг лэлцэж, ёронхий дүлг гана. рг «ВИД:-АРДЫН АРМИЙ ЗАЛУУ АЛАА» Ч ЧУВАА Зорилго: Пионер сурагчдад цэрэг эх оронц хүмүүжил олгох, тэднийг цэргийн хэргийн анхны мэдэгдэхүүнтэй болгоход чиглэгдаиа. Зохион байгуулалт: Сургууль бүрт «Ардын яр- МиЙН залуу халан» |(ба- тальо!, отридуудыг 1а40- ршн дагуу зохион байгуу- лац, ажилдуулда. | Ерөн, хий боловсролын сургуу- лийп ХЗЭ, пниоперийн бай- гууллагАн дэргад «Ардын армийн 85157 халаа» бүлгэм » дугуйланг | бай. гуулж, впги бүрт наг бүл- гамздугуйлайг аииллуул- на Бүлгтэ| дугуйланг ХЗЭ, пиоперийн: байгууллагын удирдлагаар сУргуулийн мартанглийл багш, цөргий! ВИТН, эцэг, эхийн о0л0» дийн идэвхтӨЇнй бролцоо-. тойгаор хлззэлийн бус ца- таар, прогреммын дагуу 2охлол вВуули8. Ажлын үндсэн чиглэл: -- Програмид ааагдсан хичээлийн сэдлээр онол: дадлагын хичээлийг биет байдлаар үзүүлах/ дадлага хийлгэх: -- Цэргийд анги, түүхт газар. хувьсгалын музей. газр аплал зкснурс зохиох -- Ахмад дайчид цэр- гийн вЕТИ, нагтгалийн офи» цар, байлдагчлдтай уул: аелт аохиол,,өдорлог, ил: но, урлаг сурталчлах. тэн- цаан, АСТ, «Хэн. сайн мэ 1 лийш 10:4ш др 0, Нандаван иллих Хуй. холбоаг - босож тудАмжаар хөдөлмөрийн бар Ё.влхалж байлаа, Ур хүүхэд, дүү млраа дагаад ёхчад үсийхэй хийе бүтаае гжсап сайхай сат- гэл згуулац хөдөлмөрчин баярт ороацож байв. адор хийсэи ялын дэх вэ?» уралдаад аахярх: -- Цэрагтлортын «Дөл» тоглолтын ерөнхий ко» манллагчийн тушаалын дагуу тогдолтод балтгэх ажчд захиах, -- 1885 оид пионер су: рагчдын .. царагсиортын яДөл »тоглолтыг аймаг, Хотын хэмэээнД аОхиона: Дүгнэх зсуралг, У сард, програмыт хи. чээлцїїЛ ядэст дугуйланд хамрагдсац пиопер сурагч- данс шүүлэг авч, дуут саг, Файлын үзлэг АСТ. төмцэан, цэраг-стортын “«Дөл» тог, ЛОЛТоо зохиой! Лпуулж, оралцсол байдлаар нь їїно- иерийн бүлэг тус бүрт үнэ- лэлт егч дүнг гаргана. «БИД-ӨСВОРИПП ТИМУРЧУУД» ОПЕРАЦИ Зорилгог т- “ТГишурчуудын зөдөл- гвопийг идэвхтэй орнүүлэл, номанд, бүлгийг олисор байгуулах, -- Ахмад дайчид, өмлөр цастана ї яа Туслах дүү израй халамжлан. хүмүүлсүүлох, «Дүү наряа халамжлан хү- мүүлгүүлцгээс!»” уриа! дор тимурчуудын “бүлэг “бүр ала нэг цэцэрлэг яслийг шефлэд авч ажилалх -(Оршипо суугаа 1Уу- дамж- Хорооллын багачуу- ДЫГ ХОаЛамшлЛАн хичээл и0- мо давтахад нь туслах, Захиал байгуулалт: «Бид өсвөрийн тимур- чууд» оцерацийг аохиоц байгуулах тов штабыг «Задгамжлагч» сэтгүү: лийн зөвлөлийн дэргэд, 11-13: хүний бүрэлдэ- хүүнтай байгуулаа. Той штабын даргалр «Залгамж тагч» сзтгүүлийц эрхлэгч салбар штабын даргаар аймаг, хотин пиолерийд зөвлөлїйн даргыг тус тус томилно. Пиоперийн бүл: гам, бүлгийн дэргэд, ти мурчуудыл чомянд, бүлэг алшллана. Ашлын үндсэн чиглэл: --АСТ Гайдарын амьд» рал, урап: бүтээлийг СУ- даляг, «Тимур ба түүний нөхөд» номоор улшигчдын бага хурал хийх: -- аГайдарын вохирлын баатруудаас бид юу Сур! байна пзэ7» асзулт, зариул- лын уралдааныг тнмурчуу- дын бүлгүүлод аохлох, -- Төл бойжуулах, Буу, туулай, зөгий. үр дэх, цас тогтоох, сургу Даа туслах зэрэг ажи тимурчуудын комапд бү- дэг тусалж, «Ферм», «Цас» «Тол-түмний үйлсэ, «Хл- шгл, байр», «Сургуулийл амралт», «Шуудан» зорэт операцийг зохиол яруулах, -- Ардын армийн торсон ядөрг царгийн бїяр. зарэг түүхт сїгоор еёхмад дайч- РИГТ ОРОН ДАЛАР БОЛСОН ЗАЛУУЧУУ- ДЫН ХӨДӨЛМӨРИЙН БАЛРТ 484 077 ХҮН РО, С 38 сля 4аа ГИЙН. АЖИЛ. ХИЙЛ, ХӨДӨЛМӨРИЙН ДЭЭ АМЖИЛТЫГ 0071 ХҮН ШИНЭЭР ТОГТООСОН БАЙНА. Залуучуудын ходолморийн алдар тэмдоглэх өдрийн урд шо- нд цас орж хонажаа Нийслалийнхан өглөө эртлэн шамрын с/рүүн татсан тал» өөд балр бахдал дүүрэй бас зүгээр сууж чадахгүй Өлгөрсөн 0иД таяан зу га шахам амилчий, яерийн алдар тамдэглэх өдөрт оролцогч: 18,0 /сая ажил хнйсыы балээ. сан төгрөгийл алгыг хэмпэл хуримтлуулсан гүйцэтгэсэн том. өгрөгийн М1017) 83 матерцалаар/ Өнэ шил, залуучуудын хо» дөлмөрийн алгаар тэмдэглэх өл рийг «Дэлхийн залуучууд оюут» ны ХП их наадамд гавшгад хог долмор, бнц сурлага, авьлас чадвар, урш ркулья» уриа дор гуулж Уу ихо ачжилт гаргах өх сайхан САН20ЧИлГА ХӨДОЛГӨӨ! бүтээлэн. аа- зохиоц 0аї. шхазсээ ялүү ед шилн! Ш үүлсэн юм. 2 ША!!! оны. БАЛУҮЛУУДВЛ АА н: Л влда| ыг 9) дагмөрхүй Тан. хөлсийг модалийн учрыг мэдэн, түүхтэй пь тайнлцах! » -- Цэцэрлэг, яслийг ТО» хинуулах, дүү нартав тус- дах( --5Сайн үйлсийнхээ ту» хай сониы, хавлалд (0м8ь- дазлтж бэйх| -- МПБ-ын 60 мийшїн. 01 угтай «Тимурүууд-их Ой дро» тимурчуудын сайп үВШ1Э ламыг пипїерийн үх бүлгэмд аллтулла. Дүгнэх агуразг, Тивяурлуудын номанд бүл- тийц няьлыг хичээлийг им лийн улирал бүрийн ацэст дүтнээн, салбар пїтабт мэ- дээлтэ. “Тимурчууд хам- гийн сайн үйлсийцхээ ту. кай мэдлэг топ штабт буюу. «Залгамжлагч» | сэтгүүлд ирүүлла- Сайн үйлс бүтээ- сэп, таргүүний | воманд, т.бүдтийг МПБ-ын тов аас- далийн балви «Залгамж- дагч» свтгүүлийн зїит чгагиалаар шагнана. 4САЛ0Т, МИРь АЛН Алис варилга 1549) Зовлолтийн өрд түмэц, түүний баатарлаг, -улаан армп хүй торолштонийг Фацлгамын дирлалдас 10- лӨолж, тугаа Их эх. ортА Дайнд байгуулсан түүхэн ялалтын 28Ч холбогдлыг пио!їер сурагчдал гүц гүнэ- гий ойлгуулж, нам, рд түмэн, ахмад үенйнхний хувьсгалт, ДАЙЧИЙ, ХОДӨЛ-, морч уламшаал..пролет1- рийн. житернациоцализи, вих тайван, найрамдлын үзал санаагаар өсвөр үсийлхиийг хүмяүүлгүүлэ. хэд Чиглэгдагэ. Аяны уриа «САЛ1ОТ, МИР!», «ДАН- НЫ ЭСРЭГ, ЭНХ ТАЙН- ны төлөө», «ДЭЛ- ХИЙН дэвшилтэт ХҮҮХЭ, БАГАЧУУД- ТАЛ ИН АМДАЛ, НӨ- ХӨРЛӨЛӨӨ вэх- ЖҮҮЛЬЕ» ЗЭНХ ТАЙВАН, НАЛ- РАМДАЛ, НӨХӨРЛӨЛ» Вахлих ажлын үндсэн чиглэл -- Зөвлөлтийн баятар- лаг ард түмэн түүний Ял- гуусал улзан армийл тэм- цал, ялзлтын түүхтэй та- шилцуулвх, сурталчлах -, Ялалтын түүхтэй холбогдолтой газруудаар тойрон анлал, анскурс хи, дайтидтай гурвал үеийн чуулга уулдалт 30- хиох -- Далхийц хоёрдугаар дайнд фашилмыг Яялсад ялалтын 8Чч лолбогдлыг танер, беатарчуудад ор» геєц сурталмилж, асуулт хериулт, зохион бичлэглїн уралдаап явуулж дүтнэх -- Аугаа нх.ах орны дайны баатруудын нэрэм- эвит бүлэг, бүлгэм. хэмт слои болох хөдөлгөөн ер- нүүлэх, нэгдлийн фоцдод халдиваах мөн нийслэлийн залуучууд соёл» хүмүүнлийн сайхан тевтай бо. 2оход З0ркулах ашээ. МХЗЭ/ЙН ГАВШГАЙ БАРИЛГА БАЙГУУЛАМЖИД Залуучуудын хөдөлмөрийн влдар тэмдэглэх өдөр МХЗЭ яйц Тол Хорбоны нэгдүгээр на- рийн “бичгийн ! дарга Л, Түдэв МХЗЭ-ийн гавшгай барилга мж--аалуучуудын соёЛ лийн тов, ёх. иллХсын 100, монголыг пяонер сурагч. дын ордны шїїэ барилга. бай. гууламж, хүүхэд авлуучуудын я!айрамлал», парк х ХДИНН соёл, спартын төвийн млтай ланялїлаа, Энэ олөр залууч дын боёл хүмүүжлийн төв барилгачїд 12 ялнга, плонер ЯДвгиын ордиы | барилгачид 20 гарүй ялигян. төгрөгийн ажил хийхатр үүрэт авч түүнээ бүрэл, хэрэгмгүүлах лолжтой бодоод байгаагаа. илтгавг Нохар Л. Түдэв хөдөлмөрийн алдар тэмдэглэх Өдрөөр сайхан ёмишлт гаргаж буй замт олонд талархал илэрхийлэхийн хамт, ВИМЛУаг тунхагласны 60 шилийн ой, ирэх онд болох олол, Чи, залуучуудын шил, дэл- хийц аавуучууд, оюутны Хи их” нашдам” угтай шїїлэ. орч хү. цээр влиллахыг АД СУГГУУЛПУДАД Нийглэлийн ерөнхий болопс» ролын: сургуулиудын . пионер сурагчид, сургууль орчноо. та- хи/вуулах ёжил хайлза, Онтийрийн раїалы 13 дугаа, сургууль дзэр очиход тазар зү! : яэрэм-» БААТАРЧУУД ДУУ лд ндэвхтай | оролцож бикан зүмүүсийр эрэн урвалтклах: ӨТВДайХ ав хи , га ойд зориулсан гар ШИН ав, лах, сургуулийн муле “эдагаи алдрын танхимын “үзмэрийг ягуулах, -- ДЗО-ны ах наадмын «утүүх, зих тайван. пайрамд:. «лын телоо, империелнам, дайны асрзг тамцаж 031- таа хүүхэд, залуучуудын дэвшилт хӨделгоёпийг СУ- ли. пнонерний анха » Шатны байгуул. удад эз Зєсашааны | мэгдлийн (ЦУГ- шав|. зих ТЗЇВНы ХИЧЭЭЛ аохиой явуулах, -- Хувьсгалт тамцлийл ахмад зүтгэлтэн, улсын болсл хөдөлмөрийн баат- руудад туслах, эрэн сур- валтлах тлмурЧуулын Ео- мана. отрлдыт байгуулж амшллуулах. “2 -- «Ялалт-40», «Улзан. пацэг» сэдэвт улс төрийн дууны наадам, яруу найг- гийн баяр хийх, ТЭРДЖЭОД социалист орты үндэсний баяр. хүү- хэд, ззлуучуудын байгуул- лагет ойг тэмдэглэй ёцӨ- рүүлэх. -- «Хүүхдүүд знх тайв- цыг хүсч байпа», «Дашьг аюулыт зайлуулахын 19: лев», «Билз ниперийлизмыг илчилж байна» садавг ип- “терпациацал сарын ажил. галын шэадам, пиояепийн цуглаан зохиан явуулах, --Илтернациойиал тан- хим будангаа тохижуулж ах дүү социалист орпуу- дыл пионерүүдтэй пэхид- даар харилцаж, тэдний амьдралыг харуулсан сам бар, булзп, альбом хийж, интерлационал клубийн ямлыг тогтмолжуулах, Алныг дүгнэх: --1985 опы таадугаар сарып 9/нд ялалтын бая- рын 40 шилийн айгсор бүлэг, бүлтэм бүр аяны яг гаргаж, нам, ХЗЭ- ийн байгууллагадаа ра- портланз --Аймаг, хотын зрап сурвалжлах штабууд«С4- лял--Мяр|» аяны дүнг ялгтгэж 1985 оны тавду- газр сзрын їагзид МПБ- ын Төв Завлөлийн дэргэ- ДЗХ төв штабт тайлагна- ЦЭ «ЭРЭН СУРВАЛЖЛАХ» ШТАБ шонер баатарчуудыг ахизд үеийц хувьсгалч, дайчин, хөдөлмерч уламж далгар хүмүүжүүлэх, мон гол-зэвлолтийн ард түм- ний ях дүүгийн ган бат найрамдлын үр ї14м, эх орныхоо түүх, социалист бүтээн байгуулалттай гүнз гий танилцуулах, Зөвлөлт мойготын ах Дүү армийн түүхэй гавьяа, нэр нь тод- ЭХ ОРОНДОО. ХҮРГЭХ ТУС ! : Мосива/ хотноэ болол , цаг ажиг, үЗЭ3Эр 5 доог ийэ арын БИ алтын ЦАА муулж, цэцэгтсүүлэх ажилд хийж байв, Бүх анги 40-100 цэг цэгтэй болжаэ, |Зөвлөлтийн тусламшаар барь ни. гуранду- гаар хороололд Оршин суугч» дын үр хүүхдийг сургам хү, мүүжүүлдэг тус сургууль бай» галь хамгаалах сарын ажлыг тохиолдуулан «Аягн талхимаа алас цэцгээр чимье» урнаг чїйхүү ааягилттай хэрэгшүүлж байна. -- Манай сургууль найслэ- лийн аалуучуулын соёл хүмүүж П төл барлхад, 20 турн МЯН» д тргрогИй ЮМ Л,0ру ЇЛ таа, Зүүншарав| Оркуурын сангийн аж ахуйн ногоо хураах, 80с ачихад тусалж, байгаа 400 гаруП сурагч ма өлөөдөр өндөр бүтээлийн уралдаац зар. лай авилдал: байгаа гаж авхи,! рал Д, Сүхаа ярив. Мөн” рхйвуы 12 дугаар сур- туулийн ЗЭ сурагч. улсын өвсний фашдэд шжЕЛЛАЖЭЭ. Наймдугаар айгийн сурагч Т. Балориаа єсдүгээр ангийн су. рагч Х. Баттөмөр мар 00-410 боодол өвс ачиж нохлоо хшпуу- чилсан байна. с Ажллчны районы ерөнхий бог ловсрольн сургуулцуд шувуун фабрянийн ав ахуйд 2,5 тонн ӨВС иуруулдал: тєхник туслал, цаднА | үйлдвэрийн | барилта трестэд түлшиий 210 тойн мод ваголсос буулгаж” хурлаа, Мон. 100 мєгтр кайелийн шүх, “тав. цэйгэлдэх хүрээлэүтийн шарн: 200 мод! дүх, Лениний 11) чөлөөнд 800 метр зурвас газар” р Үнж 1200 ширхэг буг 77 : 4. тОХИНео бол х туул ан | бүрэлдэхүүнтэй «Эрэнсур залжлц» штаб байгуу. лзгдавд: Штабын бүрэл- дэхүүнд-х аймаг, ХОТЫН пйолердан зөвлөлийн дар- га кар, ахмадын зввлал, | боловсрол улс оны нийтийн байгуул- дагын етчнд, ПиО- пер сурагчид оролцоно, Аймаг, хотын «Эрэн сур- валжла» штабын ларгаар пиаверац зөвлөлийн дар- га аязллана. ШТаб айм- ГИйМ ар (нНиЙТ Сургууль бүлгэшшйн дэргэдэх (сал- бар шабын ажлыг удир- дан: чилүүлж бодит тус- далцаа үзүүлиэ. / Аймаг, хотын тэмээнд | гшонер сурагчиын: Хийсоно орой сурвалжлах ажлын (та- пазр Тев” Шїабт тогтмол Өрг1-8 ажиллана. Л сурвалжлах» Тев ЗййТисгсан пио- нєрийн байгууллагын төв зөвлөл йн дэргэд 13-15 Я8- бүрэлдэхүүлтэй «Эрэн сурзалжлах» төв штаб байгуулагдана. Төв штаб нь орон тооны бус дарга. орлогч, нарийн бичгийн дарга. гишгүүдтэй байх биеэд аялаа на- рийн хуваарилж тодорхой удирдлагаар аймаг, хотын штабыг їянтана. Тев шта- бын бүрэлдэхүүнд хувьс- галт тэмплийл ахмадзүт- гэлэн. БНМАУын баа- тар, ї8дөлморлЯн баатар, тэргүүний багш, сурган хүмүүжүүлэгчид, |плонер сурагчиї оролцоно, Захиах ажлын үндсэн сюя| талбай Зи хийжээ, Мєн 15, р цэвэрлэгээ толин яс цуг- луулж үнй нь. хуримтлалд оруулсан на. Сургууль орч- ноо ташожуулах, цэвэрлэх, ар- тпоталхкмА8 дулаалах | хэрэг ажилд иш 300 гаруй багш, 1 пионер сурагч оролцжээ. | - ХОД09 НУТАГТ Хөдвөгїйй Сургуулийн сураг- вс ЮхХХ, тарла ногоп ху- бууц засах гоэд 7 ОФИЙЛДо(идэв- МАлтИОГ та- й Зам, АХ агч нар. тав үлажж 96 болон, -- Манш аймгийн 2500 га- рул шиш ФУрагЦ хөдөлмөрпїн лэх өдөр 823 алдар р тойн срх ачиж ТӨВЭрлэхэд оролцоог, 30 гаруй ЗАГ, хашад хо- 4 гаруй тойч Й) түүж цэс- к ” Төлөвлөгөө бас- 17 101 хувь мэмэр Орууалаа ша ос идэвх: тэн сурвалжийг Т. Алгаа ут. Саа “байлаа. . Злангува ЄХЇИЙН аж. агуйн тарна, ного ХУРААХАД Оролцол: байгал їнр95 сурагчид өндөр бүтээлийн У/ ян зарлаж өд, ийн кор» цуг ЧУВЬ хүртэл, авлүүлж өдөр пионер гр “түүл олол “38:57 “Үр тарна пэг- “рацийг пионерийн МАУ- ьё туцтагдасны 60 жил, Д. Сүхбаатарын Вэ- рамкит МПБ-ын түүхт69 зкилийн ойг угтаж йшопк- Бстт эохан Сшатны бав- улд , ПЗОНЕр С 2 дын зунд Б--2 И-нх гаммчс үе» Ё 18 ан зохисн ЕБуулаВ. х нь 1. БНМАУ-ыг гтуцаат- ласны , 60 сайн өдчр (1984:аны 11 дү- б8 зол до: лиспе- н бүх бүлаг, бүлгэмд хүндэтгэлийн шугам жаг- савд тийш, «Залгамж үе» аяны изгдүгээр шатны аж лыг шмэгтгэн дүгнэж, МА ХН, МХЗЗ-йн байгуул дагадаа ёслол төгелдэр тайлагнавл. 2. «Залгамж үе» аяны П шатны аждыг Д. Сүтх- баатарын мэндэлсННЙ (1885 оны тоёрлугаарса- рын 2-нд) болон. Д. Сүх- баатарын нэрзяжит МПБ- ын Яруу алдарт 60 жи- слийн ойн єдєр (1985 оны 5 дугаар сарын ё-нд) тус тус дүгчэйэ. «Залгамж үе» аяныг зохиоц байгуулахад юуг . анхаарах вэ? 1. «Залгамж үе» аяныг гохлол явуулах сургуу дайн (компсс байгуулж ажнллууна. Пионерийн бүлэг, ст лаз, пианер- бүрээр 2. «Залгамж үе» аяны 3. Аяны 7 тигүүр тус бүрсэр бүтзэлч үүрэг ам- лалт авахуулах 4. Авсал үүрэг амлал- тып дагуу бүтээлч төлел- легөөг зохиол хэрэ! лэх ажилд пноягр бүрийг идэвхтэй оролцуулах, 5. Пионерийн бүлэг, бүл, гэмийн Ажилд ХЯНАЛТ Т8- вях групп байгуулж, хий- сэв ажлын тайланг бүлж, бүлгэмийн цуглаалаар Х3- дэлцэж дүгшэнэ. 6. Пионерийн бүлэг, бүлгэмээс зохиох ажлыг «Задгамж үе» аяны 7 нас гүүр тус бүрээр улирлаар төлөвлөлө, БНалендарьчил- сан төлөвлөгөөнд зохиох ажил, хугацаа, хариуцах ззэч, явагдах газар, зэр- гийг тодорхой бичсэн бай- иа. 7 .Бүлгэмээс зохиох аж- дыг сургуулийн хүмүү лийп ажлын толовлөгөөнд тусгасан байца, 8, Пясперийн удирдагч өдөр бүрийн, сар, улирлын хувийн тө лөвлөговтай ажиллана, «Залгамлс үе» алим бог лон түүнцй лацад зохяог- дох бусад алц, цувааоле- ахлах бүлаг, бүлгэмд аохноч явуулах- Даа энлхүү уллрламжийг мөрдлөг болгохын эрэг- цаз амнөх исїлүүдэд гар- сан аян цувааны удир, дамж, арга зүйн матерна- луудыг өргєлвөр ашиг- дах харэгтэй, т : Эдгээр удирламт матв- риалууд «Пиоиерийн үйзя» сопнпы 18981 оны 7» :64, 65, 1082 оны 1502 79, 1983 оны З, 23. 32, 02, 70, 1084 оны 38:33, 2937:д болон «Пиоперийн ажлын ия- лелдлрьчилсан арга зүй» намыл 1, 23, 9, 4, 5 гаарт тув тус ду. 11201280 ” программыг судлуулах дад баяр хүргэх: -- Завлолтийн ард тү. роогүй баатруудыг зрэн чиглэл сэн -- Пионерүүд озрсдий мэл, улайн армид Мопго- Сурвалжлах, пиоперийн “Эрэ сурвалжлах штаб Д. СҮХБААТАРЫН 909. эмээ, ях эгч нарыг лын Ард түмнэгс үзүүлж байгууллага, сургуулийн нь Хїн Ш. иххурал НЭРЭМЖИТ МПП-ЫН 544 гайБла байсан . туслам, ви3 түүхийг бүрдүүлэх, сур- хуралдааны, боло) БИ -ТӨВ ЗӨВЛӨЛ -2--тс22 -- ----- тивиилихсга н нрлрэ-чигттэнга шин чэснх шивжээээ шиэжэн шижин шижин: шижин шинжээ хивина шишлэн тэвижил шилжина эюини шииитА шигивэ. (114:145:108:11:048 : тээгдэхүүн үйлдвэрлэдэг үйлдч зэрүүд хөдөлмөрнїй алдар тэн» дэглэх Өдөр бахархам салхац змжилт гаргалаа. «Сайн сайхан бүхнэ р» хүүхдүүдэд» гэсэн уриа, сурагчийн ямлд улам ч ам- Эжмлттай хэрэгтиж байгаа бла авэ, Хүүхдийл хувпасны үйлдвэр хөдөлмөрийн алдар тэмдэглэх Өдөр толовлагеагео 102,4, хувь бизлүүлтээ, Тус үйлдвэрийла Хэн 120- мангаа | Төгрөгийл пийльто, цамц, хүрэм, емд этрэй найман төрлийн хутцаа ч ДЭД зорцулан үйлдвэрлээд байна. ї Энэ өдөр бүтээгдэхүүний Чая нарыг 08 хувьд хүргэжээ, /лаыц хайлэлийн номбчлда тышхан хөдөлмөрийл баярын Өдөр есвөр үеийнхэнд зориулж чОюун түдхүүр» сэтгүүлийг 38000 хувь хэвлэн, -- Манай ажилчинд урагт тїэ сэтгүүлийг хамгийн чанар яансаатай хэвлэж сургуулийй өмнөх пасны хүүхдүүддээ 46» далмарлйн алдар :тамдаглаж өд« рийц бэлэг болгон байгаа юм гэж ус комбилатын үйллаэ рийн, хэлтсийн дарга Л, Хөхөө ярьсан юм, . ” » халих алдар тэхдэгч лэх Өдөр нь й ёсвар үечэүе хэнд ходвлятрийн | хүмүүжил Олгох сайхан сургууль болдоо/ Хүүхдүүд энз здөр хэц юу хийж чадахаа сорьж шилгасїл төдяїїгүй азв зам, ӨХ ӨГЧ (ыл» шаа хөлрлмөрийн үнз цэнийг 1177) ойлгох шит сапагдаж бие лээ, Тэд эх орондоо аль болоё 3оор их ич түс хүргэх сайхац хацэгдалтай, хєдолзорийн тал црала буцлал. Манай гусгай налжлагч Ч ц. ФХОилОкла 59, 60 ЗЇГ 28 “28: 34131758, 7. ссх са 10 хугаарт, : Пар үзээд ерємдмєөр гэлбад- “Харь холдом 3| гаанс, байгаа слзтогдогсдыг (34. үйл талс рагд алтан дуулгат тачигнатал 22 зэрлэг алжм, далдуугнЛА НаВЧ. үзэ жи: бїс жихшлэн тв О тиулрал 1 4раа| даа гэж зад Би Тэд уруу түлхэь Нэг 18 дарз дээрээс нэг догӨд авч оа- лркайж жулжиав Хар кцлагдагсаД | дагжиЛ с хячяржта. Харсалтагчнд тэхий! ун, хая сүүхлэх а юм ХХ 357 талзагч тэр дор нь2Я їїїр/! чалас бол. 5 Эл зюуд бүгдий! Дулдуур “8ь татайд звїхвд цаа. ,дах мь-өвсөө үг дуугүй үртэлл сүүлэн ёажлав..БусаА нь їүү инйг-яах бал гэсэш (шаг ширтэй хүлэажаэ. Алвса шилтэлээ. 2311 ээ, оёлгохгүй байнз , тав їсяк үзэнээ хэлэв. -Ойлгож | цохөх юу байгаа З28//:057 4 (Олулогдогсад | дийзэн/ дээр Алксад ч хєйр тэмэгхая шээхийд Ч --Өарэ ойзгож байна уу? гэж загал УЧРГҮЛЫ ш аз» үй хамтран 1 Харь гар! байсвыт бүгдялт пь идэв. Шипэ нь сүүлэр | газар | дээр ургасан бургасчы ара Д тэднийг ашитлац- Хпв! Їймаг, дунда, (болдог харснаа сүнсээ шаЁлтал аїїж хөл бүхээгт ши наалдаж г мэд тийн изг хүн гарч чрэв. Алиса өөрий! муутай срило Хярь гарю С сага алдлаа. Тэр хүн сахал чшхсан ирж яклаав. гэж Герасик санирхлоо. -- Мэдэхгүй, яах юм бол 1с0. бид хоёроос их юм шалтгаална... Элэ хоёр анахай зо8чо 00, зая даа байг- гэж Алиса хэлэв -Тслпий (їёрэгт (оролцвол чиз л, муу юм болчо. Өөр ваг єлдий! г: арга балох хэрэгтэй базиа гэш рып нуугдсан имартэн Герасик хэлэ! 7-9Ямар-арга бодож олох вэ? Алиса асуулаа. Нэг харахцаа анахайг дайзэц дээр р3 түйад л ралд /байдаг. шүү дэ?! “ Яг- эмэ үеэр эг р 7 Шхугалза,--/Нижгэвтэр ЇЕ ой! уд тэрбаар, ыүоЛЭүүлэс жуучлаж ендөр/ түшлэгтэй саад: раас Дандаа, , “Алиса эргаш арад Герасик зарарасээ гэлгийр олж . Гердсий. ойгоос модтой олж яваад бүсэлж явсал бурийн “С1) гүзүүрийг иь хол- таравсан байлаа. гхискээ, Буун дуу тас) “нЕШ-тиЙШ сэрьал хоёр ха. иж г3 буулаа эв» блацы рЭДЭЦЭет-, с дагуулж ирж гүй. Яа”- анахайг халїёас барь- гал цазлээ. Хэд сумнаас зайлж | Гүнж мэлхий усны ма: 5 агаарт 3 олж: 8 сээр яваад Алиса: Гераснк хоё. талар залгуухаа суул" нь залдын хар малгай буулаа гэж аны таамаг, дав. Тийм ч учраа! -Та шархтаагү! явуа. Тэр л Мй мпбэчлийг но ёс тайлах ахмад дэ ӨиНӨ инсдэг Ахиад дээш хивс рүү й дэвслнээ. Хөөрөн ш! тиймхиы нэг » 8ёрта болсон нь хзэр, з Оох байгаа. Бидэчд тусалж мдлалс рхайт Алиса бозолтой бядтай зүг буудсаар Г.“Эхлээд би гүлж хэхгийс биьтруулхавр байва. Тэр үтжэл ДАЧД нх гай ирих. Ажилсаг, 1, мжстав) хоцгорхоыо бусгүй таа юм. Тэр үхвэл бүхэл бү- ТЭЧ Үлгэр алга балат шь тэр, Эл нэбэчид ярилаа. Мэлхий агаарт ТИЙ, гүВШЭН амцсгаа авах ой өнд Львютв хатын (08. 38: хүндээр шархлаат Кие- Вили суу Жийя гасиитальд улвжи хүгадАА- гТ" төржээ. - зээх! гд хүү т Азаилч, Цам Цэргээс козпэжвлын 910--1 алсан наоо бичгийн Сургууль 5, онуудад (тэшоны |пзрга хэрэг ажил хийж бийлва. нь. өрж “үлээгч дараа. Зєв үед бикийн байхьл кь узан 197132 жалчин 2 муудаж 18 шастайхаа тахр 27- рийн лд Н. Остравшийн гэ Отуу балсив юм. хрххах Шенегвака хитид бүүж , (1823 єнзос райсны ксэгьнэ. Остравекий | сургуульд лын ихэрсэны ихрийн (бичгайн хэлэн болокт «Бурхагы зарлитй |дэргашр ажиллаж, 1924 онд гэсэн ивчээлийн мар» вамд элсаад Шепгтвжхийн хүүр- ӨУргу хайр 1813 өяд буюу -рийн вєсмгояолын хорооны (нь мат, Ээ лө 13” рийн “бичгийн “лвргаар н ям тагаасыа акилз өрж аүум- сэв. 1024 өнзөс бвсийн эрүүл Хуслаа л сав” угаагч, талчайн |жэвд нь улам бүр жуулсаар рэг акц охилгаакы шишҮфр 22- (11 настайдаа хэчтэрт ерж, 1821 зайлаа сүүлийн байв. 15 ВЖС- онд вүл нь юм үлэгээ белялоо. сайч дураар франтод Тэвч тэр аяьдралын эяз хүжд єг ба, тєлөөӨ 138- бэрхшээлийн ёчна өвдєт сэлер- Рин Эртлхэт 025-0 сєвгүй, аї рєхлээ (хэрэгтэй НЭЭ дуулдав? Илбэтин МатХЕЛГ Ү Эилпуукдаа зуугса2 ань Оруулах тэж үлээж байгаа бололтой. Мэлхий хөдөлсчөө урт хэлэв 7 сартайлгай яг Алисагийн өнө байяа буув. Тэр урт хоёр халвс ТОЛГОЙ дАЭрх тнтизэ засмал ЭЭ алрээлэх, иэбээлхүн гуай! эж э: сялайсиаа явурхи лэ. 5 бамбалвгийн шивэгчэн ярча -- Алчв надад аалдын яар малгайгаа өгөөч, Би тор хөлөг дээр очоод хєх дсаан баябөлө- Тайг чь аваад ярм. “Чягч үлэгдэхүүл болж бэл. тэ, Хария тэр хөх ягаан бах(6- лэг чиль харагдаад чи барж чихна шүү дээ. Тэгэхээр | өөр Тэляийт унттад хүлзэвэл язсан юм бэ? Ир шингэн үдшийн бүрий зулай ба. -- ЇИнгээ Би даллын малтай өмссөд єтьд. Тагээд бом бологийг нь олж ажаад шалагт шидччхье гэж Герасин. хэлэв. Байз, белх Энд илбэ найг илбайн хүчээр дарах байх “ таю Алиса. Гераснкийг хориг. аав, -| Тэрайс тить харан чадах гүй шүү! Би чахайг өїлбэдэж: чадахгүй. Үлгэр домгийн зуу ныхгыр д илбэдэж чадна гий ил- бэчил гомдэлтойдон вгүүлээ12-- Алиа зимээгээ аяд, їл тэднал юу зөвлөж байгааг чэгнээтагья гэж нэчл хэлээ -- Та хэлийг нь мэдэхгүй шүү дэх. --, Оч амар ч хэлийг оёлто Хүггүүсийн хэлийг ч, чөт- төрчїїл хэлийг ч, араатан хв- гүүртний хэлийг ч мэдэ, Эс мэдвээс ямар нзбэ шлдтэн байх билээ дээ, аан? Тэрхэч дороо Алисагийн дэргэд урт хах длэл тэй, сахалтай, халзай толгой той хүн гараад ирлээ. Тэрбээр гартаа сүвдац шигтгээтэй бяц- тай малгай барьжээ Чи гайхан уу? гэж тэрбээр ? аальдиан энгэлмсэглэлээ. | Тагс нээ бутны цааааьс толгойгоо цу хуйлгаж шулгайалдАН | шуугих харь гаригийхны зүг чих тавин чЧагчахад чих шь тэр дороо 4 том боөралхий байцаан титээ болов Чимзэ баригч! Зарчиыг нь мэдэх үр гэж илбэчин тайлбар аав. -- Мэднэ гаж Алиса толгой дохилоо, -- Тэгвэл сонсош бай, би одоо Үс болгоныг нь срчуулж өгье. Илбэчий түдээ ахмадын ар -- «Бид одоо эднийг бүгдийг эь устгаж чадахаар байла» гэм орчуулав. Ахмад хөх ияц бол- сон нүдэл дээрэ» алчуур тавь: ярС писа . ажиглав. «Тэдэлд ийм 4 тан хүртээх хэрэгтэй» гүйгээр ашиглах Ёс дэзбэлбэл явсан юм. мад нь асууж байн. 404 чар бие биепээ алаад ээ- гүй болсон хаймо нь бїл тїр эл- бэ? гэм ах- “дэв позшийн амьтайгүй потэр хоосон гариг даэр шряз» гэж тэг нь вл. хартуаж байла. Одоо эн наг Нь үлдчнхээл яах анШйгаэлШШли Гээд илбэтэн Дуугүй боллоо. -- Олсо хүлээт хэрэгтэй. 118- тээ Мундаг минь” яаж байсаг бол? Тэр байдаггүй дааа ч Үс» гүй гэж Алзса салса. -- Хэн байхгүй гэж? хэвлэн илбочин рсуув. Чих нь багассаар багассзай хэнзвэ өрсь -- Эвллий найх нь! Шулиас- ны тарт орчихсоа юм! (хос түүлийт идсэн ч байж магадгүй. үгүй ч байж мзгахгүй. Тэр эрүүл чийрэт ч гэсэн влбэ шидтэжээс Дэлоонч Дор аймаар гэж Герае сик тайлбарлав. -- Түүлайг гартаа оруулж ава Хад та туслахгүй юу? гэж Алв- са, Оохрэс гуйлаа -- БЧ тэсвэ2 шулмастай хэл. иэл болн байна уу? Үгүй зз. Хаззэ ч тэгэхгүй, Бя түүнтэй үг солидбо байгаад гүрвэй зүүн жил болж байна. гэш ялбэчиэ бархам хэриулээ. -- Нөхөрт мкаяь амуз үз рзад байха шүү. дээ. -- Уучлаар: алахь чиаь мяхай мэргэшил биш -- Чяаад оронд өөр хүн хэм Ч баёкаа даага Герасдк хэлэв -- Үнээ, би хүн биш нь үвэх, Гэхдээ би чадах аомая Бэтбээ бол дуртайла түс болж чаджа Харац болохгүй газар бол гаад ч ачилж чадахгүй гэж Сохан зэвшөөрөх. Алиса халгайн хаалганаас нүх юм хэллээ, -- Юу гэ їзэж байна 837 гэж Азрса илбэутчитээс асуулаа. -- Мїахаа хүлээж бай, адоо хоч, -- Аям! Оройллоо шүү вэ Паздутд чинь хэлцэг Ахмад бослоо. дэж сандран тишлэг ” Нь хөлөгт орууллаа. Нэсдэт хэс тӨлгийгХ нь ДЭрсЭХ ао хэзтэх ажээ. Бүсад вь ч ївсет рүүгээ алхлаа, Үлшиэн бүрэнхийд тэр єрдє. л сүүдэр бараан юм Ценөөрөө л вэг кэс байлаа. -» Цаадуул ү ягаад байнаа7 саш Алиса шэбэчилгээ: дахнад л асуув Ахмад аюулгүй газрын т7- ярилаа. эр жь хаа байгаа ком бэ? -- Тэд өөрсдөө л сана мэднэ. Т, ЭД мэцхж зажах халсэү чвихаа,| бүх гэж үргэлжлүүлэв. -- Хоёулаа Дурыжда хэгээг байна! гэж Гераик асүүж. рал, хичээн үзээрэй чи Муйдагийг сулла! гэж хэлэ». түуд зураг ион Знхаа мэдэхгүй Үоцрох рэг ТҮ ГЭэ Бөм араас нь кэуулья. Дурьцда хаА. шилдлээ. р над»тинд гараьс дад- ХЭТ ях даралтад шалгайг-нь шҮҮРЧ Чи хавчих нь вэ, хүүш”| 438- Дорвэ Зүг 3 ! ! Ё 1 Н р Ї Ї! ! 5 ч 7 Ч 3 Ї й й! їН Їр ЧИ Н! ! : З | таёсас зүхс жэрэжжит: этивэл-1 Үэждээ, түүх аБасх түрхэж. байва. Е үелйэханэ: хүхүүжүүлэх З сичгей хуудлага балсвы, (б82- 4Бя Барчиагжв ОБЖТ О балжээ хрслэиэн тэж хариуллаа тэр хээвэ П8: ю гЛҮтс шисэгч (8кхл Багчагны шиг 4 жилд хайвлаыа хүхдагттж, - нийхээ төлвэ ажэдугч суралцах, ши. бахархал яржүн Хүсэл: хэтлэтглжээ. Энэ жиа:й залүүчуулыл төжиис гий- | 33 тээүүлэл билээ. гүүлэх гэрэлт чаичхат байх бел- . нв» тэж бичиж байсах. ” о-остлутутт | 2 БСГ: гззд утасхийтаа ЖОгээ? үзлг22- хээ больсон байлаа. Оллв хасаг рүү яаран єджээ. х. хэсэг нислэг Олня залгаа хзахаас юэ ём- кз чүү замаа ажлийн гүрэв. Хаалга хааш байсаа ажьсхы тохойг шэргэж сїян хаха руу үстрлээ. яь ёсхогзэд тргэж харвал хув Ч байсангүй ҮГ? ДУУГҮЙ Л тусАЛЖА уд. Түүнийг хашгиралАд яст нь харту дуугарлаа, Алиса ураг шаа улхэсхайлээ. Манхан дугү9 трэнд срвал тїл талдаа оягот хэй хаалгатАЙ (Юм, Түүгээр хээд тч егсож ит үзнэ дээ. Дээр нэт л машин ажил- лаад байгаа болхлтой дуулал п а. Харь гэржгийнхаа єлсоө ха- ерөттүүдэд тэр 20р пь зөжж їялгийн хахаты Д7Ф- гэд зогсож байсан боолууд с6- герхой хэалгаты эг рүү Яза- Алиса харлаа. Нэт хыг этгээд тэдлийг Түлхэхэд шаадуул нэ хи то?ж дүүлгазартайла й би асза1 (шэтлэр - са Эздээ байж байх аль жэл ахиадын яарах: гээх сэх гал савлаа. тэалтсЭ дээр ячар ачаалал ар» газар хийг бүү язх. Алиса улаан ҮР- дэлгэцээ. Бавэшалкын туур зажуухаа х үзэг- Г түүнийг арай адал алиа. Тэр- бээр ахмадын эрзас бослоо Дээгүүр нь уулс үргэлшил жээ, Цаг хугацаа (яасан ч удаал явиа зэ, Алиса хөдлах- гүй зогссоор бүр, алж гүб цаэд арагш узралдаа ард пь сууж байгаад боссон цэргийг санамсаргүй мөргєчихөв. Цэрэг хашгирч: Ахмад эргэж зэр- даа, Нисгэгч нар ч цөн эргэж харав. Эд нар сүйд мад б- деод хєлгийг Богчих байх шүү гааг Асиса эмээлзэ. Аз таара хад тэгсэнгүй, харан. тэр ц7 гийг зүгээр байж янгуучаллаа гэж толуурхай сехрелдоагэө жээ. Алисагийн дотор уужар за4, Дахиад 3 23лгэа рүү ха рав -Хөлгийн Доогуур үзх с улам л єндөрсох, орго УУД Нь асан тайгаа байх ажээ ЯВЧИХ Нь эяр вз? Эвэ Гимвлай нуруу шив дээ! Ин гэж явсаар эртний цЭргҮ:2282 :-Д, Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын 1аваэда л ЮОЛ”ЕЦАТАД овлзв жосвы дуулга- «Хаз аваад чинь Энэтхэгт буух байх шүү. Тэйд ч иє л ЭРТ, дулаалаа Тэлцдэт хох» с5н Асн єв болов Түүхий ахаар болсэгүй. Алхад тушвыл ёс кэгц таслэг шолтиллээ Алжса 6 салшал шосгуур саад юоёд Шур гиш амжлаа. уу? Хөзөс тазархахах (5їчгийл түрүүлд Алжса ахиадын Өрөв уруудаж үхал- Ахиадыг | очиход тэрбэтр Садаглаа бууз сары хад бэлхэц байлаа. їэсүэл ксаалаа2 ч гарыдл ярэв модэтгүй, юм эрэ За алдтал хажуугийн бас дгойл хиа єгүлв цүж: цогзүү га тэй. сучгалагтал хон барьсаа чосэц хүч орж «рэ, Алисао түүзэж шүд салсан саигүй. Алмад бэнбосэгийн д тээд нь Шалгэчилэв нь шсах (түүутэ4 урт эь арса. үлж азот хэжснэа м үзэхд тушаал өгчв. завлганы түгжээг “Үлрд туга галбасаа хүйтэн орол бєлж байлаа. Хаала хог ааа ширшэгЧсалсхица авсьлэ бухраа үе үт хэлгийц хаалгаар ХүсгэА салхи хүүгээ орж эрхэд гүүд оёчид шалаа гудала. хүйтэйд хөлөє шууд 5 хүн билшоэ доо! гэж бєдэос. Ахмад, ажилтнуудаа (дуул лаа. Тэд вх л дурахжхах гэв тэгтэй цүжх барьсан аравс буув. Алма буулаа. Халөгт хаалгаа шалавхан Гүсжих Алисаг сэхдаргажээ. Алиса хөл гийн дэргэл зогсов. Яаж (яза Тэжэмэл рүү яжс- шэл Алиса хеерхайлалтэй олзлы гарч Ахмад хөх лгааа (бөмбө- этгээдийн тэдний араас үсрэз хослрсон. улс гэж 4-8. 2-лшн бяшхаа свюэ босголоо. «Эд зар тэвл амьлад ч биш єомах. Оссн тэд дэлхийн срхтєл болж ва үүз бол яах ч үгүй хөх бөе«сөлөгилн шүушэт хадгалсаар байх болно.гож мэцэж байна» хэжээв Алиса бодох. Ахмад свсо руу шог харсхва (хамгийн (тү Үтүсд хөлөг рүүгээ эргээ. Цав- л кв ч хоёлхх я» гүйлээ. Алзса зэ мэлххэд 8 бас їв- зег цээр ирчихсэн бьёа. Толгоё вь хөлдөө био. тэвчиж үл. Алж: са ха эхдээ? хаашаа ч гарахгүй гэж хэлээ. Лг ээ үед хөх хэв гэрч юэ. бүгтийсэн шос шит юм тэрч жрхээ. "Тешалгүй (нислэг хжэс гэдж кь талжглаа. Тэрбээр агаарын тамд эчхэл |узахзэд далбалээ (тив хэмш өгж 83 хэнд Отарсаар | захзи / КВсЗа. Дээр нь Осх, Муядаг, Герасаа - Илбучиа Оюж өс өхзөд өт. вэ гэсэх хээл «инь хаа (байна) тэж Муксаг квэлээ. Үз үзэгдэл ээесэн дутаан үстэй дээл вєшгхрч байлаа. ЭВИЙГ ЯАХ ВЭ? Олсо вжэ бєнбөлэгийг аюуд. гүз болгох ь бадлэй за тэргүү- ваа зоржлї болж (48ва. ОЛвш хийл во зААЛХАЙ: сулиж болохгүй 1 гэж илбгчиа Ос: ссєврьь х. -- Түй 8ютста1, (Ховэ ч дэлбэрч магад гэж. Мувдыг хас ркузаа, Илбэчин боджиоцирон сахлаа аигрт байгаал. -- Болзкгүй эз, Цэса, чи сар Хүртэл хэдэн км байдгийг мэдэхгүй байна, -- Энэ ч яахав, аём язрава ширийн зүйл байх 2 гэж ваба- хин Жаахан зөрөх гэснээ, -- Би тийш вь нэг муу ил бучииг уг нь Шилчилэж 4бай сая юм даа) Бараг л сараад хүргэсэнлээ, -Энэ с (єг шээс Хөйгөй Дэв (гэж үргэлж- зүүлэв. билээ! Ивьсанр дасан длэр шөр Нлбочин сар зуу Юм хїрс- гараа! Цаадуул пь Алвсагайс 8аА Одтой цовхэро дэхлийнхл, хоёр дахин өлдөр, алхаа гишь- ХАВЦуяг шалаа: | Мунлагигн гээвь 12 мөрөө ло болохоор Алиса! үлдээн ава гэдэг үйс- їээр хэцүү байв. Тэгзэд хол хол гараас бехбөлгийг бул, авч єкгєц гүлиа чөүхөр гаргар да дайлах. Нг аяз үстр Алиса: хэвхэрч харайж явах хэрэгтэй 000 равн болох боллоо. Алиса ингэж явсаар бүр, урла, 12 алтайхан бүлээтгүнхжэ. Багэүгээ ксүүн” Харь гаршгайчхан |холгөесөэ холдохгүй байлаа. Тэд нэгч |/-- ЦАЛна Чинь улс байгаа! кайхавтархан хадая хасаад дээр ШИМЖилгэйнц” амги!2 Саран азиран гарцгааа, Ахчад тэрлллс ЭО?Р Улах үсрээд зирус саны яг гол руу пвалал Өнөөх Нь Хүчүүс рүү хайраал яана! сал хүй очлоо. 6 юм. байжээ. Өрөмд0л нүүр амруу үсчив. Алиса го доо хүйт ортол ЗАЗр| дэвхцэж : 23 »сар бусад ям гаалгав, байлаа. Хадыг ерөмджээ. Энэ тал талаас ЧУЛУУ зөэж овоо. нэлээд бусад 8Ь вь - шовх үзүүртэй урт батаж барь- ам барьж кзаа эхлахэД халны хагвра бутарсай үйрна Ахмад өрөө бежболгийг тєр д үх рүү болгоомжтойлся хийхэд -- Тэд шав чинь баг хувцас ТЄй Оч: дээ гэш Мундаг зорөа, -- Тэглээ ч гжсно хувцсыг Жьо нэвїлээд ОГаба дааа! ---За шийдэштээ гээд ялбэ- чин кєлөо зїшжлэн соёж вай “Үргэлжлэл бай. Н.ДАРИЙМАА Нидекс 14140 7 вэвлсэгэттхшэшшсэтшогвєлгт-. їШадах,” гэж, тэслэ ”” БЯ лс Хин 41 ДЭХ ЖИЛДЭЭ ::38 3 (1975) л » даяар баяр ёслол төгөлдөр » эхэлж байна. Сарын аж- УЇЧОне "54 (01-161512-372:151514) ПВОЛЄТАРИ НАР 7222 МЭГДЭГТМН! “МАХН-ын уйА хэргийн төлөө “ЭЖЖЭЗЭЭД БЭАХЭН 52 БАЙГТУН! МХЗЭ- Аан Төв 9 151:1:1:59180174:7: 13712119 нэрэмжит ЛД Б-ын Төв-Эөв лэл) Аугаа их БУННЛЛҮЭХ диалист хувьсгалын яруу “ ёлдарт 67 жилийц ойд зо- с риулсан монгол, тийн найрамдлын 33 дахь сарын ажил манай эх ороп лын босгон дээрээс уламж- лалт найрамдлынхаа түү- хийг сөхөн харахад сэтгэл догдлуулсан гайхамшигт үйл явдлын он дарааллын хуудас дурайн “тодордог “билээ. Манай найрамдлыг дэл- хийн хувьсгалын их багш В. И. Ленин, монголын ард түмпий суут хүү Д. Сүх- баатар нар анх үлндсэл- жээ. 1921 оны 11 дүгээр са- рын 5-нд монгол улс ба зөвлөлт социалист бүгд найрамдах холбоот орос улсын хооронд найрамдлын харилцаа тогтоох тухай хэ- г лэлцээрт гарын үсэг зурсан “ билээ. В.И. Ленин, Д.Сүх- баатар нар оролцож бай- гуулсан энэхүү хэлэлцээр манай хоёр орпы ах дүү- тийн барилдлагааны анх- ны тулгуур бичиг болдог юм. Ленип тусална, зөвлөл- тийн ард түмэн тусална хэ- мээп нх жанжин Сүхбаа- тарын маань умар зүг, гар дэлгэн хэлсэн үс өнөөдөр ч өсвөр үеийнхний маань ” сэтгэл зүрхэнд яруу тод оршиж байдаг юм. Мон- гол, зөвлөлтийн найрамд- лыг манай ард түмэн Зүйл бүрийн тусламжийг Зондөө үзүүлж ирсэн Зөвлөлт улсын ачийг Зийрлэж хэлээд С2 баршгүй... ” хэмээн” аман зохиолдоо | мөнхөлжээ. 1 Монголын пионерийн | байгууллага үүссэн цагад- саа эхлэн Зөвлөлтийн пио» “ нерийн байгууллагатай ах , дүүгийн харилцаа холбоо ! ТОГТООЖ, арвип баялаг со туршлагаас нь суралцаж | ирсэн сайхан уламжлалтай. 1929 оны наймдугаар сард Москва хотлоо ху- “оо ралдсан олон, улсын пино- совер, сурагчдын анхдугаар чуулганд манай төлөөлөгч "чид оролцож, Новосибирсп, шлл-шшшшшши-шшшЖ ЗУРАГ ДЭЭР: -- Зөв. Свердловск мужийн пиос- лаа... фашинстын түрэмгий- лэгчдийг үнэн голоосоо 3а- ман-үзэх бөгөөд эх орноо хамтаалах нх хэрэгт өө ын биеийг цуцалтгүй- оронд тээр бэлтгэн байхыг бид- байгууламж Дэлхийн оруулдаг 111:1:15151558515151713) 1884 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 5 БААСАН ҮНЭ 10 МӨНГӨ хувьсгалт урал- түрэмгийлэгчдийг рагчдыг 1989 онд шинээр мөр, урлаг, монголын 11114) 11-4 лийтийп ний энх жаргалын төлөө оруулсан амиа өгсөн баатар тэмцэгч-. жилд 340 дийн нэрээр тангараглана. ЧТэдинй цус пионер мяний улаан бүч, манай улаан туг дээр дүрэлзэн байгааг бид санан дурсана» хүмүүжихэд гэж гар өргөн ёсолж анд- гайлдаг байв. В.и. хоёрдугаар баатар нарын зөвлөлтийн ард найрамдлын түү- хийг ахмад олоп үеийнхэй жилүүдэд монго- Молгол, лын пионерийн байгуулла. Түмний га ах дүү зөвлөлтийн ард түмэнд сэттэл санаа, өд ТЭМЦЭЛ хөдөлморөороо зу- материалын дэмжлэг тус. Заалал бичиж ламж үзүүлэхэд ндэвхтэй Хүргэж оролцон, өөрсдийн хувь” Леиничүүд “Сүхбаатарчууд нэмрийг чадлынхаа хэрээр руул өсч 2 и4ИДАМДЛЫН ТУУХИЙГ ВЯН9ЯУЛЫНН /” Эх орныг мааль Сэ циалист бүтээй байгуулал, гэрээ. байгуулан тад зөвлөлтийн ажиллаж байлаа. ний. үзүүлж Зөвлөлт, монголын Ццэ- талтай, рэг Халхын голын районд арнун тусламж мапай пионер рийн тапгарагт: «...Пионер амжилтад хүрэх уриа дууд- лага болж байдаг юм. Гапд- хан жишээ дурдахад: Өн- гөрсон таван бол барилга байгууламж нь ес- вөр үеийнхиийг эрүүл са- бойжиж, сурч : аль иэзг та- маг зан Сонин уншигч хүүх- лаар ач тусаа өгч ирэв. Лепин, Д. Сүх- ирлээ. бид -эпэ пайрамдлын түү- байв. Зөвхөц хийгүүйл хэргээрээ үргэлж- 1942 онд мопголын шпно- лүүлэн хөтөлж хойч үедээ нерүүд зөвлөлтийн улаан баяжуулан хүргэх учиртай. армид 20 мянган тогрог, олон. тооны хувийн бэлэг Рамдлын хуримтлуулж «Монголын СӨл үгүй билээ, пионер» танк илгээж: бай- Тийм учраас манай иай- түүх эцэс төгс- жилд -ЗХУ- 35478 сж гуа7талгэй || ЗХУКН, ЗХУ-ТАЙ ТОГТООСОН ЖИНХЭНЭ АХ ДҮҮГИЙН Ї.ХАРИЛЦААГ БҮХ ТАЛААР ЗБЭХЖҮҮЛЭХ ЯВДАЛ . БОЛ МАНАЙ НАМ, ТӨРИЙН ЧЗАРЧМЫН | ЧИГ. ШУГАМ БАЙСАН, ЦААШИД Ч БАЙХ- БОЛНО 5 (МАХН-ын Тев Хорооны ээлжит єг ҮШ бүгд хурал дээр МАХН-ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын , Сайд нарын Зөвлөлийн дарга Ж.Батмөнхня хэлсэн үгээс : ? 2: О ШОЛГЭЭЭ 2 “МА нАЙ ГУРГУУЛЬА: “МАНАН: ГУЛАМЖИНЛ-БН 1461 мүнү ард түмч т Т у байгаа. олон НАЙРАМДЛЫН ТУХАЙ зорилготой тн 03:17 ЗУРЖ, БИЧИЦГЭЭЕ! спорт 2 е ажлын шинэ дээд Найрамдал манай тэрт, сэн шүү дээ. Бас зовлол- манай гудажжнид, манай тийн багшаар хичээл сургуульд, бидний сэтгэл (лаалгаж, ясли, цэцэрлэг, (зүрхэнд, Энэ бол манай сурагчийн ширээ, пиопс- сонины байнгын булан бө- рийн. зусланд зовлолтийн тусламжаар манай (гоод уншигч хүүхдүүд та үе тэцгийн анд ноөходтэй- 50 гаруй барилга нарын хамгийн сайн мэдэх гээ үерхэн тоглож байдаг. ашиглалтад танил дотно нэр. Учир нь Аав зож, ах эгчийн чинь энэ таван Биил бүрийн аравдугаар аль эг нь зовлолтийн сур» гаруйг барьж сарын Э-Наас арван нэг. тууль курст суралцаж байгуулж байна. Энэ бүх дүгээр сар э хүртэл 20.2 төгссөн буюу үйлдвэрийн хногддог монгол, зөвлөд- цех, шинжилгээ!!! лабо- йн жалрандлын уламж- раторид зөвлөлтийй |хү- сарыг ажлын үеэр мүүстэй мөр зэрэгцэн ажилладаг. Мопгол оройд дүүдийнхээ дунд «Найрам- аж үйлдвэрийн айхчы! гал дал манай гэрт, манай голомт ассайнаас эхлээд гузДмжинд, бидний сэтгэл улмаар ходоо нутагт өн- зүрхэнд» сэдвээр зохион дөр хүчдэлийл шугам бичлэгийн уралдаан зарлаж босч, хурдан галт тэрэг дүгцэдэг. Эчзэ жил БНМ жолоодож сансрын уудамд АУ-ыг тунхагласны 60 цойлон ниссэн пь хэний ач жилийн ой, Октябрийн Єо- вэ? Хэдхэн жилийн өмнө циалист их хувьсгалын 87 ззэнгүй байсан газарт Эр- жилийн ойг угтаж, монгол, дэнэт, Багапуур, Хотод эювлөлтийн найрамдлын гээд орчин үсийн гоёмсог уламжлалт 33 дахь са хотууд сүндэрлэн" босч рын ажлыг тохиолдуулап байгаа. тухай ямар ном «Найрамдал» сэдэвт 30- зохиол уншиж юу мэдэж хиоп бичлэг, гар-зургийн байна вэ? уралдаан зарлаж байна. Их Лениний хэл орос Хүүхдүүд та нар най- хэлийг шамдан суралцах рамдлын сэдвээр зохнол талаар чи өөрөө хэрхэн үндэслэсэн оноо үед Өсвөрийн Ц, САНЖЖАВ бичих, зохион бичлэг суралцаж байна. Энэ бү- хийх, зураг зурах дуртай. хэн чиний бичих зохион Энэ ч аргагүй. Та нарын бичлэг, зохиох шүлэг, зу- үүрч, яваа. цүнхэнд бай- рах зургийн сэдэв, Редан- гаа ном, дэлтэр, үсэг, ха- цид ирсэн зохион бичлэ- . Рандаа, амьдарч байгаа гээс сонинд пийтэлж хам- орон сууц, сурч :байгаа гийн сайн бичсэн, зурсан БАЛАДАаЛГ байшин барил- га. өдөр бүр үздэг телевиз цөм л зөвлөлтийн хүмүү- сийн өгөөмөр ариун сэт- Гэл, ажилсаг гараар бүт- 4 с 20 сурагчид «Пионерийн үнэн» сонины тусгай шаг- нал олгоно. сонины зөвлөл ЭЭ иас 2.5Х1222 х. вролета- д Ф. Хэм нь сар эжххлавгжэд нэгдлийн цуглаан, царлиад | Чих, унших хөдвлгоөн ар. ? : эв-- | Э5 Миныгар ээж | 85 оаэох аттоноы |3ЕЭЭ Ш.Ооэы саг шиссэл ЗОИАХН-Ын Төв Хори | Зоосон эвлэл бэзэ | зэхэж бус ҮШХ бүгд ХҮРЫ | зам ЭД Б. “рүдгэнд эв ёрын 8 | өалтхнлыл Бонд | зэл Еандула саг эь | “Үүрээ Охин үс | БУдор хөв блаа ХХН яусхурах, Монголын | балаа туршлшыг Чулыж | Сагыиа” олны ЮЬ ЗХУ. | төлых Араын Хүмшад | хуулыж бас танил авж писнесринн | «Залгамжлагч» | мэвтрүүлэх үйлст слон ул- | социалнст хамтын нэхєрлө- | монгол-зовлөлтийн ард түз- | хауулж дүгнэх хэрэгтэй У чуулганы шийдвэрийг хэ- | сын пионерийн «Найрамдал» | лийн бусад оронтой тогтоо- ний найрамдлын түүхтэй шсыг хиналн гэш-8--2 ратжүүлэх өрпүүн хөдөлМӨ- | лагерь “чухал үүрэг гүй | сон найрамдал, хамтынахил | холбоотой дурсгалт вэ, цэвицүн ЗХУ үзэг, бүзтэ. “райп үед Монгол-Зовлолтийн | цэтгэж | байдаг юм. 1978 дагазгаа бүх талаар бэхжүү нутаг, ЗХУ-ын тусламжаар шсоргэ -ын саахар кзж. пайрамдлыв уламжлалт 33 | оноос хойшхи хутацаанд тус | лэх, кошмуннист ажилчны па-| баригдсан үйлдвэрийн газар, соколчид, - тэрт дахь сарын ажил зхэлж бай- | лагерьт (40 гартй мянган | шуултай их дүүгийн харил- | барилгын оФьектоср сєскурс, | хувьсгалчдын : на. Зайсан пнонер, сурагч тав тохитой | цаї, халбоогосо хөгжүүлэх эчнээ ахлал сохиож, хувьс хамт өлөн | болон, Нам, эрд түмний үйл хэ- амрахын зэрэгцээ ЗХУ, ах ивдал бол манай намын га- галт тзїмдлийн ахиад зогс Ханшөслос- гэицлиАГ (сулдаг рэг, Монгол, Зөвлөлтийн дүү социалист орнуудын үе даад бадлогын тулгын ЧУ- тэн. хонгол-лөвлөлтийн - Өлгэен өрнүүлж, нэрэн. ард түмний ган бат найрам- | тэнгийнхлээсээ их лүйлийг луу нум» гїж хэлсэн билээ. шад дайчил, жьет-лосэннт жит “овгээжшлос- цуваа. єв. дэл, ахиад үеийнхнай хувьс- сурч мэдэж, хөдөө оройну- Манай пионерийн байгуул- | тэргүүний хүзүүстэй (УУ циалнст уралдаан сарлаж галч дайчны, хөдөлмөрч | тагтаа түгээн дэлгэрүүлж дага ЗХУ болон ах Дүү С0- | залт зохисж, тэлний ажил | дүгнэнэ. улавлал, пролетарийн ин- байна. Ерөнхий болоштсролын циалист бусад орны шноне | үйлсээс сурвалжлах ажлыг Зөвлөлтийн шшионерүүдтэй чиц үнэнч манай орны освэ- “| яр, давааг бвд өс ЛЕНИНИЙ НЭРЭМЖИТ БХПБ--ЫН 2028-58-20 Еихүүтчй лээ 85 | АЖЛЫН АРВИН БАЯЛАГ ТУРШЛАГААС | 25-22 "рЫг зэхжүүлж, Лениний комсо 1985 өнд Фэзех А. Сүх- гым ажлын баялаг туршла БҮТЭЭЛЧЭЭР СУРАЛЦЬЯ! 80 хэлэн 507? лит ЭЖ гаас цуцалтгүй суралцаж угтаж, Лениний комсечол, байнз, Сүүлийн үед Б.Н. -----1112----- шинж БХПБ-ын хүүхдийн биеэ Лецнний “нэрэмжит БХПБ- 3 3 -Эх давсан өөрийн удирдлагыг мин туршлагаар рнонсрийн сургуулийн инонерийн бүл- рийн байгууллагатай тосгтоо- өргөн хийх нь зүйтэй. хэгжүүлэв, нюэөверийн айхаа анхан шатны байгууллагын гэмийн болон аймаг, хотын сон найрамдал хамтын | Зөвлөлтийн хүүхлийн АҮҮ, шатны байгууллагын хүчүү- «Залгамж үе» аян, «Пиопс- пионерийн зөвлөлийн дэргэд ажиллагаагаа улам | бэх- | бүжиг тоглоомоос «СУРЧ, жзүүлэх үр нөлөөт “4. рүүдийн бүтээлч хөдөлмө- зху, ах дүү социалист ор жүүлж, ажлын тэргүүний ЗСБНХУ-ын үндсэн хуулийн | дэр туршлагыг рийн 5 жилийн программ», | НЫ болон пионерийн «Найрам- туршлагаас нь байнга сурал- | өдрөєр срос хэлний баяр, бүлэг, бүлгэмд нэвтрүүлж «Пионерийн бүтээлч долоон | дал» лагерьт амарсан ио- цах болпо Найралддын 2- | «Заялалтийн хүүхдийн ДУУ- | ажилах нь найрамдлын са- өдөр», «Эх орны погоон нєрүүднын бүрэлдэхүүнтэй рын ажлын хүрээлд ирэх өмд | ны наалач» «АХУ-ыт хэн рын үеэр зохиогдох ажлын “ гоёл», “цуваа, «Зад угаагч» тэргүүн туршлагын «Гнд болох. МПБ-ын түүхт 60 ї3х шэ?» асуулт, ха- гол үндсэн чиглэлийг тодор- | операци, «Арвилац хэмпэл- нєр» эзкипаж байгуулагдан жилийн ойд зориулан сахио Г ї оїлон мгчлэгийн хойлж байна тийн байнгын алн», «Бид ажилладаг болсон нь ах байгаа «Улаан бүчиий нээн болон гар зургийн уралдаан : Артест линз» орос хэлний ХҮҮ ориуудын пионерийн раа» цувааг эрчимжүүлэн зохиож, бага хурзл, хэлэл- Монгол-зөвлөлтийн най- телсолимпиад, орос хэлний байгууллагын тэргүүй турт- БХПБ, монголын авснзерийл цчүүлэт, лєкц, "улс Үзриїн | рачдлын сараар зохиосон баяр, пнонср, сурагчдын цэ- аагыг судлан нэвтрүүлэх байгууллагын түүхэй зажлал соянстол рэдвэ шэзтрүүлэг | ажлаа нэгтгэм дүгнэж, с рэг спортын тоглолт, дуут гол хэлбэр болж, үр дүнгээ найрамдал, хтїчтын ажилл хийж. үзхсолта, (язторыа- | туулийн нам, захиргаа, Х3З звагсаалын үзлэг, бяцхап огч байиа, тааны түүхийг судлан, мөч читжал, тслэлт тов Фай-| Эийн байгууллагадаа хай- иргэдийн фестиваль, фашил Монголын пионсрийн бай год, зөвлөлтийн | инонерүү гуулах, төхяжуулах (тэрэт | лагшїх хэрэгтэй, мыг эсэргүүцэгч бяцхан тууллагаас цайрамдлын ДАНИ чуулта уулсалт, турш бүтээлч ажлуудыт хийд (13- ы баатруудын одор, багаолнм- | уламжлалт 33 дахь сарын | лага солилцох |ааалөлгөэй | рэгтэй ! Пксеер сурагчид ва! лийн наадам, “Оноо, хурд, ажлын сүсэр зохиох улс тор, хийх, хамтын ажиллагааны Тэрчлэн шаагал-сжэлэл- Памынхаа шийдвэрийг хурам» тэмцээн, «Олимп» үзэл суртал, хүмүүжлийн түүхийг сурталчилсан муссй тийн бяцхая ирсэлийн Фес- тволсрийн ажилдаа удирдла- клуб, «Баатарчууд-Сүхбаа- бүхий л ажил нь өсвөр үзэсгэлэй, танхим байгуулах | тизаль. улс тєрийн дууны га болгон бүтээлчээр хэрэг- тарын орноор» тоглоот,ал- үеийнхэнд Монгол-Заплод зөвлөлтийн баатар чяосяерүү баяр, кижо-дэлсо, эрэүш |хо- жүүлэх үйлсдээ шүннэ тани заал, «Багачууд» цуваа, тийн ард түмний ган баг ДВйН нэрэмжит алн, Чузаа тот, тэвлэлтэйн зээвсерүүдтэй ачжилт олж, саяхзи эхэлсэн «Гэрлэн дохио» операци, найрамдлып түүх, ЗСБНХУ, зохиох зэрэг ажлыг ершүү зачидлзар тэралллгчдын «Залгамж үе» аяныхаа пионерийн ажлын тэргүүн БНМАУ-ын социалист бү- лэх хэрэгтэй туржлзга салжлцээ ууЛЗАЛЧ | дахь үе шатаар амжилттай туршлагын «Найрамдал-- тээн байгуулалтын хагжил, Мен Аугаа нх эх срчзы БУС ажлажыг Та бүхнээс хүсье. Дружба» экипак, пионерийн | цэцэглэлт, ах дүү хоёр ор- дайны ялалтын 40 жилийн Инеаерийн бүлэт, бүлгэмд ашид үйлсийн гараа, барна | ны ард түмийй ололт ам ойг угтаж «Монголын баг1- | эззлэлтийн зарж, тэчдэж, ил я. эЦцэвээнНлЛХАЗАЛ «Хөгжилтэй гараа», «Телє- жилт4ас өргөн танилцуулж чууд энхийн Үөлээ (хөДдөЛ- | сахидал, дугтуй сонирхэгч- (МПБ-ын Тав Зоплолийн шилийн тойм», уран зэгнө- тэдэнд ахмад үеийнхний гөон» өрнүүлж, олоч улсын | дын клуб байгуулж, үзэсхтэ- орлогч дарга) хаваа гжшитаєтт:ї0пүүшшшизСсттїшлл үсэгт Мо ийш лг ХК?" ТОоГ"”-ф"Т ЛЭЭ ”УЛ”Э Зи, хэрхэз аялж байгаа «Дружба»-г хэзээ ч мартахгүй 2252:2:.2:12 1! хүсэнлэмүүллийн тгүүлийн сурвалжлагч Жил илийн зун эх донсшийийг сурч байлаа. туршлагс солили зон монголын авонерүүд холбоо орны маань өнцөг булац «Красцая гвоздниа» «улс орпы пноперийн байгуул «Салют мпйр» аянзарямар -4Санн айна уу! (ана бүрээс Сурлага, хөдөл- төрийн дууны тэмцээй, агын түүх ажил” үйлс- ажал сохиож буй талаар Гузель чинь. Би олон улсын мөр, урлаг, спорт, олон. бага олимп, бүлгийн тэм- тэй Нь танилцлаа Бид бидэйтой ярилцлага хий ииопсрийн «Найрамдалд» адаё- пнїтийп ажлаараа шал- цээн зэрэг ажилих сай- өөрийнхөө плонерийн бай- СЭН. Энэ лагсрьт амарч гєрьт амарч байца..гзэд Ай» гарсан тшанер. сурагчид хан, өрсөлдөөнтэй, сонир- ТУУллагып түүх ажил “байх хугацаандаа олон онөн 58й Ёивэн20-02--7- ЗХУ, болон ах дүү социа- холтон болсон. ЭЗХТАЗ- Ү!ЛСИЙг Өргөй .суртал- Нэй. хазэадсл, болноо рамдал» лагерьт ирж амраа- лист орнуудын ЯМОНбё- ийн түүхээр «Хэзээ хаа- чилж, одууто жагсаалын - виэвсоЭ шинэ рай. Найз Атлартуяа чинь рийн лагерьт амардаг. на, юу?» гэсэн асуултха. хэлбэрээр үзүүлэх тоглодт “2ҮЧЛ Ихийг сурч мэдож гэтсээ Энэ бол инйелолийн 3 Тлсэлт 5 авлаа. Хамги л Энэ сун ЭЗХТЗ-ийн ги риултын тэмцээн явуу- «хийлээ. (Сэтгэлд ТОДХОН шлрсаа | дилыГ х Хүс-Энэг 10 7экидийн 40: дравн ЯИр, ШАЛНХОрдҮУДЫН 5ОДОЦ-УЛЬ». ахад лагерийн: бүх хүү- Үлдсэн бас цог зүйл бол л мас УРЬДЧИ гуулийн 7-гийн «Д», ангийн сын пиоперийп «Дружба» л 7 -2? сан иарийн төлөвлөгөө- сурагч Т. Амартулг, 0влол» эвхтэй оро! З » бүх орны ийоне сураг- швл22- Ург - лагерьт манай орны цно- ХЭД Ндэвхтэй оролцож биг пэлэЭЖлэх ир ов ШАГ пий дагуу. дээд зэргийн тийн нэгэн сургйийн СУ, иер сурагчдын төлөөлөг- 99- Ингэж уралдаан тэм Дд алист орны пПиЮ- зохион байгуула Яй хиа: рагч, -үе. зэмгэйш ЭВРВалНхий р р Бан 5 цээн , зохиогдохоос гадна !ерүүдийн «Салют-Мир» ал чанартай. өгөөжтэй Кашапова Гусельдаа илгээ- БЕЛБанЕ л алаагадисамрнад бид пионерийн ажлын анциар- яма ижил з0 сэг: эр авс аш мг сэн зэлиййт захидал нь байв. Одоогоос гурван жилийн өмнө Амартуяа охин Монго- лын пионер сурагчдын орд, ноос найз Гузелийнхээ ХАЯ- гийг авчээ. Интээд газар НУТ гийн хэл зайг хоёр охий ҮЛ хайхран захидлаар үерхэж, сургууль бүлгэм дээрээ | зохиогдош | байгаа ажил болон эх орныхоо түүк дурсгалын тухай хүсэл мөрөөдлийн тухай харилцан бичилцэж сэтгэл зүрхээрээ халбогджээ. Найз Гуссль охни нь болох олтой гэнэ. ХЗ- сонирх ирсэн юм. Тэдний иог, нийслэлийн 10 жилийн 24 дүгээр сургуулийн су- рагч, бүлгэмийн зөвлө- лийн гишүүн Х. Ариун-, чимэг лагерийпхаа тухай, найз. нөхдийнхөө тухай ярихдаа. -- Манай «Друй:ба» лагерь Маскыва хотын ой- ролцоо (Мосивагаас 40 минут хэртэй автобусаар яваад. хүрдэг) байгалийн үзэсгэлэн бүрдсэн газар оршдог. 1980 онд бай- “гуулагдсан ОТус лагерьт ЭЗХТЗ-ийн гїїшүүн ор- нуудын 300 орчны пио- сомер Сурагч гурван зэл- сг ясээр атардаг, Амралтын : " КӨГЖӨӨит шар бүр сонир 2 холхой (олон лїпил сохирг ! сонирхолтой болдгийг пио перийн идэвхтэн бид тус- гай авах нь зүйтэй гэж 1 санагдлаа гэн. Нэр иь хүртэл «Най- рамдал» гэгдэх тус ла- герь олон орны хүүхэд багачуудын найрамдал пөхөрлөдийн нэгэн |гэр болж байна.Тэд лагериас буцахдаа -«Дружба»-г хэ- зээ ч мартахгүй гэж хэл- Дэг юм. «Дружба» лагс рийг, найрамдал нөхөрдө- лөө хэн ч шартах ёсгүй. лийн тухай їшүлсглэй бичих дуртай шэгг-0 П . ЗӨ луулга, тэд юуг хамгаас "лүү архамлэп | биширч ЯВДГИЙГ . ИЛТГЭСЭЦ цомог сэлт байх болно, Их наадмын ЧИД «Дэлхийн ХП их паадмынхац зөвлөлтийц хүүхдүүдийнхаэр почлон ОЧСОН Нь» ТЭДЭГ том баярт оролцоно, Энэ баярт нийс “НӨСКВЛГИЙН “ ПИОНРҮҮД | ИГНЙЛДАНД “Москрад болох дэлхийн төлөөлөг- “В. залуучууд: Оюутны Хи ЛЭЛийн .хүүхдүүд одоо- Н их паадмын төлөөлөгч | Ч90С ЭХЛЭН бэлтгэж (бай- | бүр соллолтийн нийслэ- /2- Тус хотын пионер су- лийн пионер, сурагчдаас “Рагчдын ордны интериа- “«Найрамдлын цүнх» цноналч найрамдлын клуб Хутга х наадмын ходөг Жава Уу өлг лээ 5 х оЛОМ. Угсцүн-| түү Ержглєл д : ГӨӨЦИй хэнд үүхдийн урлаж зургийн самбар гаргана.Ордны зуу таруй бүлгэм дэлхийн ХЇЇ ИХ наадамд өөрсдийн Үзүүлэх тоглолтын хөтөл- бөрийг бэлтгэн: байна 5 хийсэн зүйлс, зөвлөлтийн пиопер Сурагчдын амьд- рал, үйлсийг харуулсан ид захидал, пяпзны цуг- -- Инопнерийн лагерийн шатрын аварга болохын төлөө Шинэ цогцолбор ЗСБНХУ-ын европын хэс: гийн төвд оршдог Їваново хотын үзэсгэлэнт Сайхан хэсэгт Стасовагийн нэрэм- жит интернационал сур: гуулийн шинэ цогцолбор барьж эхлэв. Дотуур байртай энэ сур- гууль анх 1933 онд нээг- дөнс, гадаадын янз бү: рийн орипы 140 хүүхдийг Сургаж эхэлсэп бөгөөд тэд нь гитлерийн яргачнид, хар- СУРГАЛТ, 10010001 50Д0Х МАШИН Новосибирскийн . Ака- демгородокийн ерөнхий боловсролын (166 дугаар дунд сургуульд орчин үсийн хөтдлбөрчлөлийн зарчимд хүүхлийг сургах ГИС ДЭГЛЭМИЙНХЭНД | ХЭЛ-|үүднзэс зөйлөлтөд айх мэгдсэн, шорон «гянданд | удаа сургуулийн ачги тан- хоригдсон, эсвэл гадаадад | химд электрон тоног т9- дүрвэн гарсан, түүнчлэн | хөөрөмж угсрав. Энд нууц байдалд тэмцлээ үр-| электрон тооцооны «тТө- гэлжлүүлж байсан тер: релжсөн «Агат». машин 5, ман, австрн, итали, нспа-| байрлуулжээ. (-2 ин, грекийн: фашизмыг Зөвлөлтийн шинжлэх » эсэргүүцэгчдийн хүүхдүүд | ухааны анадемийн Сибн- байлаа. Тус сургуулийг байгуу” рийн салбарын тооцоолон бодох төовийц дэргэдэх 3а- лагдсанаас хойшхи хуга-|луу хөтөлбөрчдийн сур» цаанд 75 үндэстний хоёр! гуулайн олон: илийн мяпга таруй хүүхэд - су-| туршлагад тулгуурлан дунд ралцаж төгсчээ. .Элэ ин-| Сургуульд хөтөлбөрчлө- 13ч Су :131 07077 Ү1113 ВЛӨЛТ ОРНЫ илүү хялбараар электрон загалмай, Улаан хавиргай тооцооны машин эзэмшинс сар нийгэмлэгийн Холбоо- |ны Гүйцэтгэх Хорооны | сурч байгааг. туршлага захиалгаар сургуулийн ши-| гэрчлэн. харуулжээ. нэ цогцолборын зураг тэ-| “Электрон тооцооны ма- шин хүүхдэд сэтгэлгээний зохистой арга малг бүрэл- дэн тогтоход тус “болж, цаг хугацаа. хүч болол- цоогоо парийн чанд Ху: сөл боловсруулсан юм. Одоо сургуулийн хуучин байрны дэргэд 450: хүүх- дийн суудалтай шинэ байр сүндэрлэн босч байна. Үү- нээс гадна. хоёр дотуур паарилдаг болгон сургаж байр, гуапз, соёл-спортын байна. “| төв. барих юм. ? с М. ШАТАР - ЗЭл2-ш-шиш8--шүүддцэсБа--11-1-5- тесриационал сургуулийн хийг заах ашил энэ яс байр бага давчуу болсон | лээс эхлээд байна. учир ЗСБНХУ-ын Улаан Хүүхдүүд тТомчуулаас, ОЛОН УЛСЫН: « УРАЛДААНД ЗӨВЛӨЛТИЙН СУРАГЧ ” ТҮРҮҮЛЭВ ЛЮБОВЬ АНТОШУК Америкийн Сан-фран- диско хотын «Дугуй шн- рзаний фонд-хүүхэд бол энх тайвны багш мөн» гэ- сэп пизртэй, дайн эсэргүү. | цэгч байгууллагаас олон улсын хүүхдийн зураг, 30-| хион бичлэгийг уралдаан зарлан явуулахад Зөвлөлт Украины 7Нитомнр хотын дунд сургуулийн Сурагч | Любовь Антошук түрүү | лэв. Түүний зурсан «Энх тайвны хүүхдүүд» зур | тийг уралдааны комисс | шилдэг сайн зураг гэж үзэн, 1000 Долларын | мөпгөн шагпал олгосон байна. Любовь Антошун, Зөв-| лөлтийн анх тайвны фол- Дод хандаж, уул мөнгийг хүлээн авахыг хүсчээ. 14 настай тэр охин вх дэл- хийд энх тайвныг тогтоо- хын төлөө арнун тэмцэлд ийнхүү нэмэр хапдив оруулахаар шийджээ, Владнинр Васпльен Москвагийн хуучин А яинкрорайон дахь хүүхдийн уран бүтээлийн дугуйланд багшилж байпа, ХҮҮХДЭД ЗОРИУЛСАН Ном, зохиол Зөрлөлт засгийн жилүү- дэд Зөвлөлт Холбоот Ул- сад хүүхдэд зориулсан ном арван тэрбум гаруй Ху- виар хэвлэн гаргажээ. 70 орчим хэвлэлийн газар жил болгоп нийт хүүхдийн гур- ван мянгаас доошгүй нэр төрлийн уран зохиолын нФ9- мыг 52 хэлзэр хэвлэн гар-| гаж байна, Тэдгээр хэвлэ- лийн газраас хамгийн том нь болох «Детская литера- тура» хэвлэлийн . газарт 5--17 насны ушингчиддаа зориулан жил болгон 200 сая хувь ном хэвлэдэг. Эдүгээ энэ хэвлэлийнтазар | «Хүүхдэд зориулсан дэл- хийн утга зохиолын номын сан» хэмээх помьж 50 бо- тнор хэвлэн гаргаад дуусч байна. Зөвлөлтийн холбооны | бүгд найрамдах улс бүр хүүхдийн утга зохиолыг үндэсний хэлээр хэвлэдэг Нэвтэрхий толь Зөвлөлтийн «ГПедагогни- на» хэмээх төв хэвлэлийн газраас сургуулийн сурагч- Дад зориулан «Хүүхдийн нэвтэрхий толь бичгийг» 12 ботнор нийтдээ гурав дахин хэвлэн гаргаад бай- на. Үүнд «Дэлхий», «Од гариг», «Бодис, зэрчим хүч», «Техини», «Хөдөө аж ахуй», «Утга зохиол», «Урлаг» гэхчлэй ботиор хэвлэн гаргажээ. Тэрчлэн 9--12 насны хүүхдэд зориулан суут хү мүүсийн тухай болон бай- галь юмсын тухай гурван боть нэвтэрхий толь хэв- лэн гаргав. « хэвлэлийн газартай, Тогтмол хэвлэл Зовлолт Холбоот Улсад хүүхдэд зориулан 40 гару 1 сэтгүүл, 30 орчим сойпип хэвлэн гаргалш байна. Бас багачуудад зориулан «Ве- селые картийнн», «Мур- зилка» зэрэг дүрслэх ур- лагийн сэтгүүл гаргадаг. Мөн төрөлжсөой сонирхлын үүднээс «Задуу техникч», «Залуу байгальч» гэхчлэй сэтгүүл хэвлэж байна. Зөвлөлтийй сурагчдын гол сонипц үЄ«Пиоперскал правда» 8,5 сал хувиар, долоо хоногт гардаг юм. хоёр удаа -- Зөвлөлт Азербайдкжаны Ленкорань хотын дунд сургуу- лийн багш Мустафаева сурагчдынхаа хамт. “Зибэр 17:14 : ( | Ё-- 5 рбатын цэгэн г----ш-ш-т-штиииниэх лсии-иттиутиисиокиктоооототтсжоссчиивииклєлкмислииккиекесохкесисолиесоєсєсиикслиєииссисилиииллсслисиннииийгчийсигс П1111141111111111131711111111 1 7! үиүнхэхээтеүценгээ гхталгүгчээиэл өр сүрүүүнэүрутүлтгүгтүүлээлтэхлахиццна рүүл Дүн ташил ен цэс тоотон Шэ2111117711111) 20 ицтатцтттатгттаттуаллтлл таттуталтаттүүтүлл (10111111 1/ ИГ ч 1 с вх үэлодлуллыг Биеийн тамирыы хичээл вхлэнгүүт Балентин ИНва- новнч багш “биднийг бүрт- гэчихээд, --Гүйлтээс уртад ха- райна гэв, Маш, сайн. Одоо л би тэр муу Манар Смычкод яаж -түрүүлд- гийг үзүүлээд огно. Өглөө п аав бид хоёр дэ- мий л дасгал хийж, хүй- тэн усаар биеэ угаадаг байсан гэж үү. Харин одоо цаг байгаа дээр биеэ жаахан суллаля... Гэнэт, Коляденко, Чамд тусгай урилга хэрэгтэй юу?. гэсэн. Валентин Ива- новичийн дуу сонсогдлоо. Хүүхдүүд ч инээлдэж, би ч байрнаасаа суга үсэрч гүйгээд харайлаа. ЗУРАГ ДЭЭР: Хоёрду гаар курсийн оюутан Костя Слапни багш, п Г. Гаджисвтай ярицаж “УС, ЗАГАС ХОЁР Ус загас хоёр Хамтран найрсаг амьдарсаар олон жил болжээ. Шувууд 3а- гас ус хоёрын эвтэй найрс гийг гайхан шагширч цэ- лэлзэн давалгаалах цэнгэг усны нь мандалд шумбан наадна. Үүнийг мэдсэн 84- гас усанд хандаж: --Бн чамаас нүдтэй, хуу хийхэд ус гомдохдоо: --Загас чиний уран гоо хөдөлгөөн, апьдзггүй хан нүдтэй чинь туйлын үнэн билээ. Гэвч чи миний хүчинд сайхан амьдарч яваа шүү дээ гэв. Загас хэсэг чимээгүй байснаа: --Ус чамгүйгээр би амьдарч чадна, Чи урсан одов: болно хэмээн тоом- жиргүй инээв, "Тэгтэл ус ундаргаа өдөр өдрөөр ба- гасгасаар татарч эхлэв. За- гас ихэд сандарч, амьд- рах аргагүй болохоо мэ- дэрч: - тунгалаг мяралзах долгио. ноос чинь хурдан хөдөл- гөөнтэй гэж Тоглоом ТО. хар- -2 мєтр 85 бм. Сайн байна гэж багш хэлэв. --Одоо ч Смычко . ча- майг гүйцэхгүй биз. Гах- дээ Валентин Иванович алджээ. Макар надаас 5 см илүү харайв. Гэртээ ирээд би «Ямар учир бай- на вэ? Тэр өөр хэлбэрээр бэлтгэл хийдэг юм болов уу?» гэж бодов. Аав ажлаасаа ирлээ. Тэр миний Макартай өр- сөлддогийг мэддэг боло- хоор юу болсныг шууд л ойлгов. - --Ялагдчихаа юу? Би толгой дохив. --Битгий хамраа ун- жуулаад бай! гэж аавлна- майг тайтгарууллаа. Өг- лөө.нь би бүх хүчээ үл --Ус минь! Миний хэнэггүй сагсуу Ус минь зан,. хэлсэн үгийг минь уучилна уу? гэв. --Загас минь! Загас минь! чамгүйгээр би ч амьдарч чадахгүй гэж хэл сэн тэр цагаас хойш за- гас усандаа наргаятай амьдрах болжээ. НӨХРИЙН ТУС Зүлэг ЙХ хотьц чимэг болон ногоорпо. Борооны дараа зүлэг өнгө орж сэр- гэнэ. Харин зүлэгний хэсэг хөрс туузлан харлаж гу- нигтай ч юм шиг уйлсан ч юм шиг усан шалбааг мирын хичээлийг тэсч ядан хүлзэв. Миний толгойд Ма нар надад хожигдож бай- гаа тухай зураглал байн байн орж ирнэ. Хичээл зхалспий дараа, би тэвчиж чадсангүй, хүүхдүү- дийн дэргэд Смычкод хан- дан: --Өнөөдөр би түрүүл- нэ гэж хэллзэ. Макарыг би сандрах байх гэж бод- тол харин тэр жигтэй инзэмсэглэн: --Болох л юм гэзв.Энэ удаагийн хичээл дээр бид гүйв. Дахиад л Макар тү рүүллээ. Өчүүхэн хугацаа- гаар, ердөө л хоёрхон сє- кунд, надаас түрүүллээ. Би ихэд цөхөрсөн байдал- тай харагдсан бололтой. Света Звонинова гаргас татан: --Сереша, чи Манартай дахиж битгий өрсөлдөж бай. Түүнд нэг нууц бай- гаа юм. Тэрэнэ тухай гаа 7Кєня Громовад ярь- сад гэж аяархан шивнэв. Би зог тусав. Ийм л байж таарна! --4Ямар нууц юм бол? гэхэд »--Хэн мэдэх вэ, гэж Све- та мөрөө хавчив. Гэртээ О0ЧОО0Д Л ДАХИН ХОЖИГДСОН тогтчихсон харагдана. Дэр- төдэх зүлгэнд нь ганхаж байсан ширэг улалж: --Хүүе туузлан харла- сан хөрс чи ямар уйтгар- тай байх юм бэ? --Хөрзөн дээгүүр минь үгэнд ордоггүй хэдгэнэ, ндаа хэрэн явсаар хайран сайхан өвс ургамлыг минь өнгө хөрснөөс халзалж хаяад адаг сүүлд нь алд- хан бие минь харлан ха- рагдах боллоо. Энэхэн би- ёийг минь өрөвдөх амьтан ч алга даа. Ширэг улалж, хажууд »нь харлан хараг- Дах хөрсийг өрөвдөв. с Намар боллоо. Ширэг улалжийп үр боловсор- чээ. Ширэг улалж салхип аясаар "харласан газар дээр үрээ цацна. Ирэх жил энэ .туузлан харласан хөрс ямар бигөтзй болох вэ? -- 1 95. 18:55 ЕООХЭЭ ӨЭН2ҮЛЖЭ “Д. -Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн "комбинатад “хэвлэв жу ЖҮүАлГҮГ үл тажслж сонссон зүйлээ аавдаа ярн- хад: ч Тэр яагаад Дандаа тү- рүүлдэг ши бэ? --Мавар төрөлхийн хүч- тэй ч юм бил үү. -Макар, жижигхэн шүү дээ гэж би инээв. Үгүй, түүнд ямар ээн нууц заавал байгаа. Харин түү- ний цууцыг яаж мэдэх вэ? Нэг удаа ийм явдал бо- дов: Би цэцэрлэгт гүйж байтал намайг хэн нэг нь дуудлга, Харсан чинь хэй байсан гэж санана аа?.. Макар! юм бэ? гэж сандран асуу- хад, --Бэлтгзд хийж байна. Харин чи? --Би ч бас бэлтгэд хийж байна. За знэ чёстод Макарын нууцыг мэдэхэд тохиромж той юм боллоо Доо гэж бодоод: --Хамт бэлтгэл хийж байх уу. Хоёулаа бол хөг- жилтэй шүү дээ гэж х» лэв. Манар мнний цээд бодлыг мэдэхгүй болохоор харин ч баярлан: --Энэ ч зөв санал бай- на! Тэгье гэлээ. гэн нууцын тухай хэлсэн 0нз Дзэ? Махар инзэж: ойлгов уу? Нууц байдаг тухай ярьж, чиний сонирхлыг татах гэж. Чиний сонорт зад- вад хүрнэ гэдгийг ба ойл- гож мэдэж байсан юм гэв. Үүнна учрыг олох гож толгойгоо гашилтал бод- лос! гэж би дуу алдаад Макар руу харж нөхөрс- геөр инзэмсэглэв, Тэгэхдээ Смьычког тү рүүлэх гэсэн хүслэд орхя- сон гэж бодоогүй биз. Үгүй шүү? Хариа ч бүр улам ях болсон гээч! Энэ бол харин миний нууц! Орчуулсан - Т. ЭНХБАЯР тала шиш өт .ЧггггТтА ыал Звикаж МОНГОЛ, ЗӨВЛӨЛТИЙН НАЙРАМДЛЫН САРД рофессор болж байгаа энэ хүүг Мүпирит Кеєримсв гэдэг юм Зөвлөлтийн Өзөр Каз касын энэ бүтд наХйрамдах улсын өмнөд хэсэгт ориг дог Беделан тосгоны баг- шийн хүү Мупифинг Нерн- моз Гурван настай байх- Даа 8Х. Эгч нарынхаа су- рах бичгээр хичээллэж 10Ц АВЬЯАСТАЙ ХҮҮ өмнө 12 эхэлжээ. Эмч мэргэжилт- нүүд болон Гэгээрлийн Яамны зөвшөөрснөөр тэр гурав, зургаа, есдүгээр ан гизн шалгалтыг урьдчилж тэйгийнхїээсээ жилийн омно сур онцсайп - д нтэй с л байна. Жаая хүү эмч болохыг мөрөөдөн эмч нарын тухай олоц ном ут жээ Ношстантиц СлААВНИНЫ ТУ- Хайд гэвэл, Тэр Сайн су- ралцаж, шалгалт, шүлгээ шижилттай өгч байгаа бө- гөөд эмНОЛГИЙН |(гєнєтинч болохоор баттай шийджээ. Ц, ШАРАВ (АПН) БАНЙГАЛЬ ХАМГААЛАХ САРД - хөшиг Баавгай жмьстёздан УУ хилж мод тарьж байхыг болжмор хараад --Хөвчийн хүрэн баав- гай ах минь, мод тарьж байгаа юм уу? -- Цэцэрлэг бий болгож байна. Дараа нь шилэн ордууд барина. Шилэн ордонд чинь хэн суух юм бэ? --Иш болжморхон мянь дэз. “Балчир иялхаараа бамбарууш, ангаахай га- вар..... гээд олон олон.., Хавар болжээ. Шилэн орд ч сүндэрлэн босов. Ордонд ойн балчир амь- тад амьдран сууж, анхи- лам сайхан цэцэрлэгт нь тоглон наадна - Болжморын дэгдээхэй өглөө бүхэн цөнхоо арчи- на. Цонхны нь өмнө но- тоон модод найган сугсал- зана. Дэгдээхэй модны навчсыг балсан харж, ми- ний цонхны гайхамшигт ногоон «хошнг» гож хөөр баяр болон баясана. Даг- дээхэйг цонхоороо хара- хад ногоон хөшиг мөнхийн нээлттэй харагдаж, алсад уулын оОргид хөхрөн ДУ- ниартана. Өглөө оройг ял- гахгүй мөнхийн ногоон хө- шиг тэнгэрт тэмүүлэн ур- гаж тэр орчинд нь дэг- дээхэйН жиргэн наадах жигүүр нь урган урган байна. 2 : Д. БАЗАРРАГЧАА ССААДС-ийн багш) мхзэ. ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д: СҮХБААТАРЫН | НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ зөвлөлийн сонин счм Муоож 1464 (1976) 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН Е! « ДАВАА ҮНЭ 10 мөнгө 1: Төв! Хорооны нарийн бичгийн дарга, МПБ.ын Төв Зовлөлийн дарга Ч, ЦЭРЭНДУЛАМ Өсвөрийн Сүхбаатарчууд аа! Пионерийн анхан шатны байгууллагын «Залгамж үе» аяцы зэлжит шинэ гараа уламжлал ёсоор. орон даяар эхэллээ. Өсвөрийн: Сүхбаатарчууд, 1983--1984 оны хичээлийн жилд «Сур, сур, бис дахин сур» уриан дор зохиогдож байгаа «Залгамл: үб» аяны. хаа нэгдүгэзр үе шатаар т аялж сурлага, хөдөлмөр, ур- лаг, спорт: болоп ппионерийп ажилдаа шинэ шинэ амжилт олж, пионерийн байгуулла» гынхаа түүхийч хуудсыг со- » нирхолтой олоц чухал вшил үйлсээр, баллгууллаа. МАХН ын 1їсих хурал “ хуралдсаны, болон БНМАУ- ыг тунхагласны 60 жилийн (Ой, Д..Сүхбаатарын пэрэм- їцнт, МПБ-ын 60 жилийц ой Тугтал! «Залгахйй үс» аяны гү хүрээнд: пионерийн: бүлгэм, бүлэг «Их ойдоо пионерийн “60 шитэ үйлс бүтээс», «Эн- ЇЕ пионерийл ажлыг ши. из шатанд таргал», «Сур. гуулиа үлгэр жишээ тохи- 1жуулья» уриан дор айил- ү(ласваи байпа. Аялы” явцад «Миний төр- сөн. нутаг»: тойрон аялал, -О«Уланан, бүчний. намираан дор» цуваа, «Эх орондоо ха- гас сай тонпыг» хаягдал цаас түүх хөдолгөон, олон улсын “пиоперлйн «Салют. Мир» аян, «Эх орноо хэн сайн. мэдэх ва?» асуулт ха- рнултынй уралдаап, | «Хүүх- дүүд энх тайвныг хүсч бай- на», сэдэвт цардмал зам дээрх гар зургийн уралдаан зэрэг пионер . сурагчдын нийгмийп идэвх сапаачилгыг орнуулсан сонирхолтой олон | | хэдбэрийп ашил, зохиогдсон байна. "| “Сурагчийн жил--1984 3 ОНД зохиож байгаа томоохон “гарга хэмшээний “нөӨг болох тиолер сурагчдын хөдөлмөр соёлын | улсын 1 Д.Мийслэл Улаанбаатар хотод “саяхан боллоо. Тус чуулганд “МАХН-ын Төв Хорооны ерөп.. Хий. нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын “Зовйлөлийц дарга нөхөр 16! Солийн шаг су- ф-ш320 мн 1984 оны 10 Э духаар сарын 1 Ардын армийн залуу халаа өсвөрийн, Сүхбаатарчууд аа! Энэ хичээлийн жилд МАХН-ын Ш их хурал ху- “ ралдсаны болон БН У-ыг туихагласны 60 жилийн ой, Аугаа эх орны дайнд зов- лөлтийн ард түмэн түүхэн тавьяа байгуулсны түүхт 40 жилийн ой, Д. Сүхбаатарын “ тэрэмжит МПБ-ын 60 жи- лийн ойд зориулсан тоглол- ядна шинэ гараа эхэлж бай. р. "5 (0688--1984 оны. хичээ- “слийн жилд пионер, сурагч- Ч содын цэрэг-спортий «Дөл» 37 Шохдолтын: улсын шив, шал- : шшшш-- үнээ үзэвэвввэт 0 чуулган, рагчдыг нийгмийн амьдрал хөдөлмөрт бэлтгэх, тэдлийг коммунист ёсоор хүмүүнүү- лэх арга замыг гүп гүнзгий “тодорхойлсон илгээлт нрүүлс- нийг манай орны өсвөрийн Сүхбаатарчууд, багш, сур- ган хүмүү лэгчид, эвлэл пнонерийп: ажилтнууд баяр- тай хүлээн авч амьдралд х?- рэгисүүлэх урам зориг дүү рэп. байна, Пионер сурагчид аа! 1984-4985 оны хичээ. лийн. шинэ. жилд түүхэн тэмдэглэлт олон чухал үйл явдлууд болно. з» БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийц Ой, Аугаа их эх орны дайнд сөвлөлтийн ард түмэц ялсны рҮДЭнн 40 жи- лийн ой, үхбаатарын нэрэмжит МИБ-ын 60 жи- лийН оЙД зориулан манай орим пионерийн бүх бүлгэмд «Сур сур, бас дахин сур» уриатай «Залгамж үс» аяныг хоёр дахь лдоэ үргэлж. лүүлэн явуу «Залгамж үе» “алны “хоёрдахь үе ша- татгд: Монголын пионерийн бай- гууллагын яруу алдарт 60 яилийн ойд зориулан «Улаан бүчний намираай» цуваа 20- хиот, пионерийп байгуулла- гын. түүхэй замналыг гүнз. гий судалж: сургууль, бүл- гэмийнхээ. түүхийг бүтээн, ахмад” тпионерүүдийг эрэл сурвалжлах алслыг эрчимтэй өрнүүлнэ, МПБ-ын 60 жилийн ойт нэрэмжит дурсгалын улаан түг, Ппионерүүлийн сайн үйл- сийн ном аялуулан, сурла- га, хөдөлмөр, урлаг спорт, пионерийн ажлын онцгой амжилтын рапортад гарын үсэг ”зурах хөдөлгөөнийг хоёр. үс шаттай зохион явуулна -Пниоперүүдийн бүтээлч хөдөлмөрийн 5 жилийн прог- раммын хүрээнд арвилан хэмиэлтийн. байпгын аян, тионерүүдийн бүтээлч хо- дөлмөрийн 7 хоног «Пионе- рийн десант-- ургацын тал» байд» цуваа зохиош, пио- нер . сурагчдыг нийгмийн тустай хөдөлмөрт оролцуу- лах, тэдэнд хөдөлмөрийн хүмүүжил, ажил мэргэлслийн ушЭ олгох ажлыг сис. шох-Ш1ш-н свлссийшэ-г-4 ЇЇИОНЕР, СУРАГЧДЫН ЦЭРЭГ- Я1Ц ТМ! -401 -ны өдөр Улаанбаатар хот гаруулах анхдугаар тэмцээн амжилттай явагдаж: дууслаа, Тус тэмцээнд сургууль, сут, район, аймаг, хотын аварга шалгаруулах тэмцээ- нээс шалгарсан 500 гаруй пионер, сурагчид хурд, хүч, авхаалж самбаагаа сорилоо. Энэхүү тоглолтыг охиоп байгуулахад идэвхтэй оролц- сон улс, олон нийтийн бай- гууллага, нийт пионер су- рагчдад дайчин цогтой ха- дуун баяр хүргэс. 1984--1985 оны хитчээ- лийн шинэ жил эвлэл, ппо- иерийн: байгууллагаас зохиох хүмүүжлийн ажлын нээл. т96---ш--шнэ темтэйгээр явуулах болио. Пнонерүүд мал Н й хөдөлгөөн өрнүүл лзэн апах, бой: шаа хороо барих, дулзалах аягилд туслах болно, Пно- нсрүүд аж ахуйч, ариич хлмгач байх дадал заншлыг эзэмшин дотоод иевөц болол- цоог илрүүлэп ашиглах рилгоор арвилан хэмпэлтийн аяныг хамт олныхоо дунд явууллг, хаягдал цаас,төмөр шил цуглуулах, эмийн болоп. олоц наст ургамлын үр, самар, їїнмс, мөөг түүх, түлш, эрчим хүч, ус хэмнэ- хэд идалхтой оролцон пио- пер: бүр арвилан хэмнэлтийн данс нээн ажиллах болно. Пионерүүд байгаль ор- чниг хайрлан . хамгаалах, арвижуулах «Эх орны но- ГООН ГОЁЛ» цупаагаар бай- галь хамгаалах ногоон, Ц хэр, шар эргүүл а ал т лан, сургууль тогсогчдийн цэцэрлэг байгуулах, «200 мянган моД--эх орондоо» урван дор пнопер бүр мод тарьшш, «Сургууль орчиоод гт тг АЯНЫ ШИНЭ ГАРАА АМЖИЛТ БҮТЭЭЛИЙН ДЭЭД бостоОл (Бзд- үнд -«Баатар- орчгорь зохион ийн бачтгуул- агаатай та- сон, цэвэрч” ї шшүүлэх зори тгоор гч». опердцийг охь онерийн-бүлэг, салаа тазт бүрийг тэргүүн хамт олон», «Соёлч тэргү су- рагч» балох уралдаанд хам- руулах хэрэгтэй. Хүг х орны. Зөвлө ард түмэн мад Эвт ЭЭ. Манай эх орны. ппоне. рийя бүлгэм, бүлэг бүр дээр «Залгамж үе» аяны хоёр- | улсын тэргүүний бүлгэмийн | ажлынхаа тухай зөвлөж бай. дахь гараа эхэллээ. зөвлөлийн дарга Ц. Ариунаа, | гаа нь, й ЦРАЛТЫН ЗУРАГ ДЭЭР: Х, Чойбал. | бүлгэмийн зөвл гя- авсан фото зурас Шү ЭЫЦэЭггаРНЖ Биш 22-0--25 тийг тохиолдуулан ппонер, сурагчдын цэрэг-спортын «Дөл» тоглолтын аймаг, х0- тын командлагчид, бүх шат- ны штабын дарга март ту- шаах нь: 1. 1984-1985 оны хи- чээлийн жилд инонер сурагч- дын цэрэг-спортын өл» тоглолтыг түүхт ойнуудад зориулан «Их жанжны 3аа- сап замаар» уриан дор сур- гууль, сум (райоп) аймаг (хот)-ын хэмжээнд гурван үе шаттайгаар сохиоп явуул- сугай, 3. Ппойерийп бүлгэм бүрт 4--7 дугаар ангийн пионер сурагчдын бүрэлдэхүүнтэй. ардын армийл залуу халаа батальон, отрядыг оролцуу- сайгийн тэрэмжит нийслэ- дайн иэгдүгээр -инвхчилдлэй сургуулийн лан 10 дугаар сарын 25-ны дотор зохион байгуулсугай. 3. Сургуулийн дэргэдэх зөвлөх товчоо, батальоны штабаас эрхлэн цэрэг /эх орогч хүмүүжлийн ажлын төловлөгоог нарийвчлан бо- ловсруулж, ардын армийн залуу халаа бүлгэм дугуй- ланг батлагдсан программын дагуу хнчээллүүлсүгай, 4. Отрид, батальон бүр эпэ оны 10, 11 дүгээр сард ардын армийн залуу халаа өсвөрийн сүхбаатарчуудын авхаалж самбаа эр соригийг Юїалгах тэмцээнийг буудла- га, олс таталт, гүйлт, явган аялал, ссупиалтып торлөөр зохион явуулсугай. 5. Тушаалын биелэлт бо- шүүдтэйгээ аяны шинэ гараанд зсохнок шг---5---т-- Ё 1, мон У ппонерийн «Са. Х тайвны аян, 1Е нэгдлийн цуг- зан, цардмал зам дээрх бо- лон гар зургийн уралдаан, азааны , нэгдлийн зах олон хэл- нєрийн бү- з бүрт сохиож, мапай унсрүүд ЗХУ, ах дүү С лист бусад орчы богоч сийн доэшилтэд хөдөлмөрчдийн хүүхэд, ба- гачуудтай тогтоосол | най- рзмдал нөхөрлөлөө улам бохжүүл2 х болио : Хүндэт багш, сурган хү- мүүжүүлэгчид, эвлэл, ино- исрийн ажилтан нар аа! МАХН Төв Хорсоны ит 6 ҮИГ бүгд хур- : н шийдвэр, тус фүгдД хү« рал дээ МАХН-ын Төв Хө- роны ерөнхий нарийн бич. гийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дар- га нөхөр Ж, Багмонхийн хэлсэн үгэндээ хийсэн дүг- нэлт, дэвшүүлсэн зорилтыг амьдралд бүгээлчээр хэрэг- шүүлцгээе «Залгамж үе» 1» ТОГЛОЛТЫН ЕРӨНХИЙ КОМИНДЛАГЧИЙН ТУШЛАЛ лбд цэрэг эх оронч хүмүүж- лийн талаар зохиож байгаа ажлаа цэрэг-спортын «Дөл» тоглолтын төв штаб, «Пно- церийн үнэн» сонины редак- цид тогтмол мэдээлж бай- сугай. Ардын армийн залуу ха. лаа пионер, сурагчид аа! 1985 онд болох Д. Сүх- баатарын нэрэмжит МпБ-нн яруу алдарт 60 жилийн ойг сурлага, ходолмор, урлаг, - спорт, олон нийтийн ажлын : өндөр амжилтаар: угтахыг- , Та бүхиээс хүсье! - Ппонер сурагчдын цэрэг. спортыг «Дол» тоглолтын ерөнхий. комапдлагч, хо- -Шууч ЭЭсрэл7 . МАХБАРИАД ” НАЙРАМДАЛ- ДРУЖБА | Зовлолт Холбоот Улсад ДУНД сургуулиудад (00- риулис байгаль, тоо, нийг МИШИГ ухаап, дэлхий дахи: ны түүх, утга зохпиол 30- рэг 20 шахам чиглэлээр 120 орчим пзрийн пом, су- рах бичгийг янз бүрийн үндэсний хэлээр хэвлэн гаргадгийг бодоход тэдгээ “52 ҮНДЭСНИЙ ХЭЛЭЭР ЗСБНХУ-ын | хамгийн олоп хувиар, Жэвлэгдэ!! гар- даг хэвлэл бол сургуулийн НЭГ АНГИЙН | “ХОЁР цэлгэр | ха- Сургуулийн шаанд хүүхдүүд зарим нь тоглолг, ярилцан аогсопо. Харин бус- даас зайдуу цэг нь ном бярьчихсан тайл- барлаж, нөгөө нь дэвтэртээ бичин байлаа. Бие йнендзэ- нөгөө хэсэг нь юм хоёр хүүгийн їїохөрсгөөр тусалж буй тэ- Дэн дээр очиход: --Бид Улаанбаатар хот дахь Зоплөлтийн 11| сургуу- сурах бичиг юм.Тус оронд 5 Бээч уцЫл ЭРӨӨНЛд Цасан рийн пийт хувь ХИЧНЭЭН | лийн 5-ын 4В» ангид сур- Зөмтөсөр тарган цар хүрнэ: -олон байх нь ойлгомжтой | даг. Дөрөвдүгээр ангиасаа Вгар БАХҮР юм. Тухайлбал, энэ хичээ. | эхэлж) найзалсап гоод | бие тэй (45 сая орчим сурагч, 140 мянга гаруй ерөнхий боловсролын сургууль) бог Төд залуучуудыг Заавал "Дунд, боловоролтой. болго- лийн экил эхлэхэд ЗСБН ХУ-д сургуулийн сурах бичиг 140 сал гаруй ху- виар хэвлэгдэн гарав Одоо ЗСБНХУ-д сургуу биепийхээ тухай ярилаа. Дима Нрасиопольсиийн Донецк хотоос аав эзжийн- хэз хамт ангид орж. ирэхэд их сонни санагдсан гэнэ, Учир тьДо- иржээ, Анх шигээ Ог, мөн збилолтийн сур- Ч Яа Элирж өлөн “НДЭСТИЙН Ян с Өргөлр Дар гүраатал нєцк хотын түүний сурч бай- ШИНЭЛЭГ байдгийг харгал- шинэтгэл хийж эхэлж бай- | сан сургуульд монгол хүү- 5 на. Эйэ шинэтгэлийн НЭГ хэд (айхгүй, Алгийнхай нь зан.үзвэл энэ нь Гайха. чухал Хэсэг ПБ илүү 6б0- онголын пионерүүдтэй аа- ловсропгуй шинэ ном, суг| хидлаар, харилцдаг байв, дхар ч їом биш. : ЗСБНХУ-д олоп арван рах, бичиг гаргах зэрэг саяар тоологддог орос, ук- замаар сургалтын процес- Тэгтэл зайд хой аалгац суусан орос,мон- нзг ширээпдтб- раин зэрэг үндэстнээс сыг улам төгөлдөржүүлэх | гол хүүхдүүл.. Удалгүй тэр араад хэдхэн суун хүнтэй АВДАГ 0М Гү Баатархүүтай тапилцса- : илдр тэдинй үерхэд эхэлсэн умардын ястнууд хүртэл суу гаруй үндэстэй ястай оршин суудаг, Иймээс сур туулийн сурах бичиг ч оло цөөн лиз бүрийн хувилр хэвлэгдэн гардаг юм. Ши шээлбэл, орос үсгийн ца- гаан толгой олон сая хувь. тай байхад таран зуугаад хан хүнтэй КомандДопыц ар- Ц. ШАРАВ (АПИ) Монгол-зөвдөлтийн пнаї- рамдлын уламжлалт 33 дахь сарын ашцил ахэллээ. Энэ сарын ажлаар манай орлы пионер сурагчид совлолтийн луудын алсутуудад Зо : 5 рнулсан цагаан толгой хэ. Шын НЭЛЭРЙ руаргусын дэн ширхэгээр л тоологдо- бүлгийн ажил, үдэшлэг уул- но. 5 Зовлолтийн холбооны бүгд, найрамдах улсуудын салт зохиодог сайхан уламж- лалтай. Манай сопилы га- зар ЗХУ болон ах дүү со0- үндэсний сургуулиудад хи циалист орнуудын өсвөр чаал төрөлх хэлээр явагд үсийнхиээс олон ариан эл- аг бөгөөд зөвлалт оршы Хидал ирж байнш. Тэд аа- яЧг ТЭЭД шэвЛ рнь ХИДАаЛДаа монгол анд найл- хэмшээнд сургуулийн бүх тай болж, захидлаар харил- нам, сурах бичиг 52 хэ. дадархаар цахыг хүсч байгаа тухайгаа лээр хэвлэгдэн гарч бийиа. бичисээ, Мөн манай орны 7КНишээ. нь, |Узбекста- тухай. хүүхдүүд та иарын ны сургуулиудад хичээ зоу хийж бүтээдэг, сонирхдог лийг узбек, орос, назах, тухай асуусан байна. тажикн. туркмєн, киргиз, Өлөөдрийн дугаартаа зоп- лөлтийн. үе тэнгийн найд каракалпан хэлзэр заадаг учраас сурах бичгийг энэ бүх хэлээр хэвлэн гаргаж байна парын чинь хаягийг пийтэл- лээ. Сайн байна уу, монголын анд найз иар аа! Миний нэ- Сургуулийн. дэргэдэх «Дөл» тоглолтын батальоны штабыг 9 хүний бүрэлдэхүүн тэйгэар сонгох бөгөөд бүлгэ- мийн зөвлөлийн шууд удирд лага дор алслаа явуулах юм. Сургуулийн бүлгэмийг-- батальон, анги, бүлгийг-отряд гэсэн нэрээр шөрлэн, анги тус бүр нэг отряд болио. , Отридуудад 4--7 дугаар ангийн пионер, сурагчид хам- рагдах ба отрлд бүр дотроо Т--10 ардын армийн залуу халаа гишүүн бүхий гурван- салаатай байна. Харин су- рагчдын тоо цөөн сургууль дээр.хэд, хэдэй ангийг .нэг отрид болгож болох юм. Ту хайлбал: 4--5, 6--7. дугаар ангиуд нэг отридын бүрэлдэ- хүүмд орж, болно. 4--5 дугаар ангийн ардын армийн залуу халаа отрид нь отрядын дарга, улс торийн орлогч, салааны захирагч, тугчин, бүрээчин, бөмбөрчин, шуурхай мэдээллийн редан- тороос бүрдэх юм. 6--7 дугаар ангийн ар дын армийц залуу халал от- Энплэл, пионерийн байгуул- лагаас опгөрсон хичээлийн зинлд яам, тусгай газар бусад лон инйтийн байгууллагууд- тай хамтран хүүхэд, залуу- чуудын бие бялдрыг чийрэг- жүүлэх, чөлөөт цагийг зөв болорсон өнгөрүүлэх, тэдэнд цэргийн эрдмийн анхны мэ- Дэгдэхүүн олгох талаар нэ- лээд англыг зохион явууллаа. Тухайлбал: МПС-ын /У! спартакиад, “царэг-спортын (еєДөл» тоглолт, олоп улсын хүүхдийн хөнгөн атлетикийн Найрамдал» дөорвон төрөлт, техниїс спортын болон крос- єын улсын аварга зэрэг хот, “улсын чанартай 30 гаруй “суралдаан тэмцээн явуулж түүнд давхардсан тоогоор 270 заруй мянган эвлэл, пионе- рийн гишүүд хамрагдлаа. 1 1984-1985 оны химээ- тийн жилд пионер, сурагч- дын бие бялдрын болон цэ. їрэг ох оронч хүмүүлслийн аж: Шыг сургууль, бүлгэм, бүл- Зүүдэд хэрхэн яаж, систєм- тэй зохион , явуулах талаар ЗАУЛ-рхэү: цуврал хичээл рид ив отрядын дарга, улс ювуудах: болно... төрийн орлогч, салаан захи Т Элэ удаагийн хичээлийн рагч, тагиуулч, авто зохи: цуулагч, өсвөрийн эмч, буу. дагч, холбоочид, гал соноог- чид. тугчин, бүрээчин, бом борчин, шуурхай мэдээллийн редагтороос бүрдэнэ. Сургуулийн дэргэдэх зор- лол товчао иь хичээлийн жи лийн турш сургууль бүлгэм дээрээ «Дөл» тоглолт 80: хиоп явуулахад бүх талын фургуулийн дэргэдэх зөвлөх Богчоо, ардын армийн залуу Жалла батальеоп, Я- дып зохпон байгуулалт, цэ- Їрэггэх оронч хүмүүжлийн вж- лыг хэрхэн төлөвлөх вэ? гэ- Єэї чиглэлээр бэлтгэлээ. 1 5 Хичвьлийн шинэ жилийн Бхзнд пиеперийн бүлгэмийн Веплөлоөс удирдан ардыт ар- мийн палуу халаа батальон, туслалпаа дэмжлэг үзүүлэ- с рютрядын зохион байгуулал: хэзс гадиа тоглолтыг удирд: ? ыг хийнэ, |00000-200-0 аагаар халгах үүрэгтэй. 10227 1068:83л явэх уүлийсалР ткалилауглагж эл Су, 1 , - байна. Тэд хичээлээ хамтран АНД НАЙЗ НАРГАА ЗАЯНДАЛ БИЧЭЭРЭЙ рийг Физик 7Ненл гэдэг. Би 11 настай, Миний амьдардаг хотыг ЕЁнисеїїсї гэдэг бөгөөд Бинсей мөрпий өрэгт оршдог эртний. хот юм, Би танай орны тухай, танай өсвөр үеийнхний амьдралын тухай мэдэхийг хүсч байна, Би марк, тэмдэг цуглуулдаг, Їниий хаяг: СССР 663130 г. Ённсейск-9, | Красиоярс- ний ирай, ул, Ванеева дом71, нв 4, Физик Женя Би монгол ияйзтай боло- хыг хүсч байна. Намайг Андшела годэг, 132. настай, Би хогийм сонирхдог бөгөөд хөгжмийп сургуульд суралц даг. Чөлөөт цагаараа усанд сэлж, цанаар гулгах дур- тай, Миний хаяг: ТаССР 423270 г. Лєеєнниигорск, ул Гафнатуллипа д. 7 ив 35 Грозиовой Анджелс. Сайн байна УУ, Эрхэм УНШНХАЙЧИЛ-ХАДГАЛ АЖИЛЛАА АШИГЛА ПИОНЕРИЙН ИДЭВХТНИЙ БЧВГУУЛр хичээллї Зөвлөх товчооны -даргаар сургуулийн захирал, орлогч буюу ерөнхий! зорлөхөөр цэ- рэгжлийн багш, биеийн тами: рын багш иар ажиллана. Баталвон бүр ардын ар- мийн аалуу халаа, пионер сурагчдын өдрийг тусгайлан тогтоож, сард хоёроос доош- гүй удаа хичээллэнэ. Бүлгэм, дугуйлан хичээл: лэх балоп залуу халаа отрл дын өдөр Т-5 дугаар ди гиуд отридоороо, 6--7 ду- гаар пйгнуд. маргэшжил тус бүрээр хичээлийн бус цагаар ажлаа. япуулиа. Батальоны штадй нь зовлох товчоотой хамтрай тус хичээлийн шилд цэрэг-спортын «Дөл» тоглолт лпуулах толонлогоө, хуваарь боловсруулис пионерийн бүл: гэмийн йоплол, сургуулийн захиргайгаар батлуула. Пцопер, сурагчдын цэрэг- спортын «Дөл» тоглалтын хїїїэЗллэх толовлогоог 40: хиохдоог ) --Отридуудын “2 хооронд р куяхэхагЛ Ї ! давтаж, уншсан МОмоо х8- рилцан ярилцаж, телевизор, инно т үзлэ, "Дараа нь үзсэн иїтогоО ярын, шинээр сурсан зүйлээ бие биедээ залж өгнө, Эй? бүхэн бид- ний хичээл сурлагад саЛ- наар нөлөөлдөг гэйсг ярын байлаа. Тэгээд ч хоёулаа сийн сурлаг, Дима, “Баатархүү . мар хоёр жил үерхэж байгаа чонгол-цайзаа. Миний нэрийг Спета гэдэг. Наймдугаар ан- гид сурдаг. Өөрийн үе тэн- гийн наймдугаар ангийп хүү- хэдтэй захидлаар харилца- хмг хүсч байна Би пэрт нталийп улс торийп зүтгэлтэн Пальмиро Тольяттигийн нэрээр нэр- лэгдсэн Тольятти гэдэг Х0- тод амьдардаг, Малай хотод дэлхийд алдартай «7Нингу»- ли» машиныг үйлдвэрлэдэг, түүх дурсгалын баялаг өв уламжлалтай юм. Надад СССР 445040 г. Тольяттн- 40, Бульвар Туполева 13, ив 19, Гаяршко Сиетлане гэсэн хаягаар захидал бичээ- рэй. Зөвлөлт Литрийн бүгд найрамдах улсын СПиечкус ХОТООС мондчилч байна.Ма- най хот жлжигхон бөгөөд эргэн: тойрон од мод нуу- раар хүрээлэгдсэй их сай- явуулах тэмцээн (4--7 анги) --Маргэжил тус бүрээр явуулах тэмцээн -- Цэрэг-спортын такти- нийп хээрийп тоглолтыг тус- ган оруулах нь зүйтай. Үү нээс гадиа бүх батальон, от- рлдууд дараах калеидарчил сан толовлогооний дагуу аж- лаа зохиоц лиуулах хэрэгтэй. Үүнд: Х сард --Ардын армийн залуу халаа батальон, отря- ДУУДЫН д0ХИОН байгуулалт хийх Х.Х сард --Отрлдуудын хооройд «Эрэлхэг зориг, Ав хаалж самбаа» жигүүрээр буудлага, олс таталт, явган аялал, гүйлт, суниллтын тэм- цээн. явуулах ХИ сард -- Отридуудын хооронд тэргүүний холбооч- дын. тэмцээн (холбооны ап- парат буюу дарцгаар), гал сөлоогчдийн асуулт харнул- тын. уралдаач, мишггандбо- лын төмцээл зохион явуулах Ї сард --Отрядуудын хоо ронд «Өсвөрийн Дайчин» ха- нын сопины уралдаан, авто зохицуулагчдын тэмцээн явуулах х --Цэрэг-спортын тактикийт хээрийн тоглолт отряидуудын хооронд похнох П сард --Батлан хамгаа- лах зорилт сурталчлах сарын ажлын нээлт --Их шашин тарын мэндэлсний 93 жи- лийп ойд лориулап «Бид ардын армийн залуу халал» сэдэвт дуут жагсаалын үзлэг отридуудын хооропд явуулах -- Пионерийн үнэн» со- мОНГЛ ТЛГТСОЛҮЛГҮГ ДХ. Сүхбаал- иерийн- лагсрийн эзэлж бүрт цэрэг-спортын «Дол» 10Г лолтыг аохиан: явуулах рл БлсӨлээлхлэдэхэл ур ву дБал її Эдний ангид ийм олоп бий. Ингэж: орны хүүхдүүд нэг НЭГ ангид хамт сурал. Па2к, пэг байшинд амьдара | үерхэж нөхөрлөхбөс гадна | шммн нутгийн холоос захид- | харилцал шайз ӨХӨд болцгоодог, 3 МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ | хан байгальтай. Би нпаймду- гаар ашгид ОЧцсайн сурдаг, Саяхан телевизороор Сүх- баатарын. үйл амьдралыг ха- руулсан инно үзсэн юм. Сүхбаатар бол жинхэнэ эр. зоригтой баатар хүн. Ингээд он монгол орны тухай, та- пай орны ард түмний зан заншлыг мэдэхийг хүсчбай- на. Минвй хаяг: СССР. Лят ССР 234781 г. Сиечнус, ул Висашнос, дом 11, нв 11 Куанецова Таня. Сайн байна уу, монгол анд найзаа, Намайг Вагайпо- ра Фарида гэдэг, аургаду- гайр ангид сурдаг, Ви Че- хословлн, БНАГУ-ын ппоне- рүүдтэй захидлаар харилц- даг, Марк, ил захидал цуг- луулдаг, Миний халг: СССР 446971 Куйбышевская обл, ЮКляв-. линсинй район, Село Ст. ( Ерманово Вагапова Фарида, нины пэрэмшжит цанын улсын аварга шалгаруулах тэмцээнд оролцок ЇН сард --Мопголын ар» дын армийн баярын өдрийг тохиолдуулж «Бид ардын арк мийн залуу халаа» дуут шаг саалын сум, районы спарга шалгаруулах тэмцээ -- Цэрэг-спортын «Дөл» тоглолтын сургуулийн авар 2. га шалгаруулах томцээн (Ай: 7 маг, хотын | царэг-сио| ЫН 42 «Дөл» тоглолтын штабайс е. гаргасан заавар, хөтөлбөрийн дагуу) ТУ сард: --Ардын армийн залуу халаа дугуйлан бул: гэмд суралцсан пионер су: рагчдаас шүүлэг авах -"5, -- Пнонер, сураг! да ф: 12” рэг-спортын” «Дөл» “гоглбл тын сум, районы аварга” шал" гаруулах тэмцээн сард-| МПБын 80 жилийн ойд зориулсан пи» нөр, сурагчдын цэрэг-спор: тын «Дөл» тоглолтын аймаг, хотын аварга шалгаруулах тэмцээн. УГ. УП. УШ сард --Пио: 4 11-13 211113 44 --Өсвөрийн гал сөнөөгч дийн тэмцээн, дуут мжагсаа:, лын үзлэг Тэмцээний дүнгийн талайр хэвлэлээр өргөй сурталчлах арга хэмэнээ авахаас гаднй. сургуулийн радно узель, ї чин хуудсаар тогтмол М9-| дээлж байх хэрэгтэй. Д. СҮХБААТАРЫН | НЭРЭМЖИТ МПБЫН | ТӨВ ЗӨВЛӨЛ | -4 АГУ-ЫН ҮНДЭСНИЙ ” БНАГУ боловсролын нэгд- “рам снстемтэй. Тус ориы бүх үхэд Сургуульд сурах бү- “рэн бололцоогоор хангагд- “сац байдаг. юм. “Боловсролын нэгдсэн синс- яємд сургуулийн өмнөх иас» ны үхдийл байгууллага, цхи! боловсрол, политех- инцийн. дунд сургууль,арван “ил, тусгай мэргэжлийн сур- “тууль, дээд Сургуульд орох эрх лгодог сургууль, иМ- жеперийн сургууль. техиц- хумууд, их дээдсургуулиуд, ходолморчдийн мэүргэжил дээшлүүлэх сургууль багта- гуулийн өмнөх насны хдийн байгууллага-цацар- ““узгт турван настайгаас гох, лэл сургуульд ортлоо хүмүү- жишэ.. Цэцэүүлэгт, хүүхдүүд үнэ толборгүй хүмүүждэг богоод Эцэг эхийн хүсэлтийн БАЯРТ амч нарын байлгын дор байдаг сюм. Тус онд ханан, зургаан иастайгаас ”ульд орно, Дупд сур- гууль нь 10 яОлгЭй Багаад 1--3 ангийг бага, 4--6 ан- ТИйг дунд, 7--10 ангийг ах- лах гэдэг, Бага ан- ГИЙН сурагчид унци, ов бичийс тоо бодож сурахаас гадна. нийгмийн процессыг ТЭДНИЙ насны онцлогт ТОХи- руулан. заадаг , байна. Су- рагедын гурацнчы хоёроос, илүү хувь пь сургууль дээ- Ёээ өдөр өнжүүлэх бүлэгт Явдаг. Тэд хичээл тарсны дараа багш, хүмүүжүүлэгч- Дийн удирдлагаар гарийн Даалгавар хийгээд биеийн та- мираар хичээллэж, амарна. Сургуулийн: дунд агтгас эхэлжс байгалийп болог нийг- мийн шинжлэх ухаан, гадаад холиий хичээлийг үзэж эхэл- лын талаар нэлээд дэлгэрэн- гүй үзэж, иййгмийн туст хө- дөлмөрт оролцдог байна. Харин ахлах ангид орос хэлний зарагцээ хоёр дахь гадаад хэлийг (англи, фргаии) сонгон суралцдаг юм. Дунд сургуулийн бас инзг анцлог бол сурагчид политехиикийн боловсрол эзэмшдэг. Хөдөл- мөрийн хичээл, сургуулийн дэргэдэх туршлагын талбай, «Социалист үйлдвэрлэлийн ҮНДЭС». хичээл, үйлдвэрт ОоЧил: ажиллах зэргээр хүүх- дүүд хөдөлмөрийг биширч, Хөдөлмөрт багаасаа дуртай болон хүмүүждэг. Наймду- гаар ангид сурагчдыг насанд хүрэгчдийн взгнзанд хүлээн авахтай холбогдсон төрөл бү- рийн ажил зохиогддог юм Хичээлийн жилийн | зцаст «Идэр насныханд зориулсан баяр» гэж: болдог. Эна баяр АГУ-ЫН БОЛОВСРОЛЫН СИСТЕМ голдор өргөдөг байна. нь залуучуудыг бэлтгэхэд их гүйцэтгэдэг юм. Үргэлж маны байгууллага. Германы леөт залуучуудын байр суурь эзэлдэг. бүрийн уралдаан курсэар явах, музей зэргээр сурагчдыг лэхэд ач нирхолтой холбогдолтой лагаас зохион явуулна. БНАГУ-ын залуучуудын Эна 3 социалист нийгмийн идэвхтэй амьдралд чухал үүрэг сонирхолтой үйл явдлаар дүүрэн байдаг сур- гуулийн амьдралд Эрпст Тель- нэрэмжит пионерийн чө- эвлэлийн байгууллагын ажил опцгой "Төрөл тэмцэӨн, уулзалт үдэшлэг зохиох,зкС- үзэх номму- нист хүмүүжлээр хүмүүжүү- со- ажлыг ппонерийн болон залуучуудын байгуул- бүх сургууль. байгууллага, Дугуйланд гүнэ сурна. Сурагчдын сонирхөл, авьяас чадварыг хөгнүүлэ- лэхэд чилэгдсэнН дрэрх Ду- гуйлайгуудад шаардлагатай хоөрөмж, багаж зэвсгийг ул- саас өгнө. Тус орпы дуйд сургуулну- дад 25 мянга гаруй дугуй- лац ажиллаж, тэдгээрт 9300 мянгай сурагчид, 30 мянга гаруй сайп дурын уран сайх- ны дугуйланд ойролцоогоор 550 мнйган " өхнд хөвгүүд сурдаг юм. Дугуйлан ёек- цүүдийг 14.млнга гаруй “багш, СУргїн хүмүүлсүүлэг- чий. 3 мянга орчим мэргэ жилтэй ажилчид, инженер, эрдэм шинжилгээний, урлаг соёлын Өжилтпууд удирдай ажилладаг... БНАГҮ-д 5800 гаруй дунд сургууль 54нх дээд: сургуультай. Үүнэз8 годна бие бялдар, Оюур ухааны хөгжилт” сул дорой буюу от агуу Хүүхэд бүхэн цэцэр- дэг. Дунд анги сураг Ё папнернин Брдонцала тУлаВ: логдвоц Бас явж болно. Сургуулийн ООХЛалЕцр ллүлах дварлаалуунууд социалист эхгтальчдын станц хэрэх сурагч: тусгэй "Сүргууснэн, бай, "омнох иасны Хүүхдүүд нь ухааны үндэс, тєхи СОН орондоо үнэнч «байхаа илэр- дыг суралцуулах төрөл бү- бх ЯС, ТЄХиНК, Ссоё.- хийлсэн тангаргийг ёслол төӨ- рийн сенц дугуйлан байдаг. Н. ЭНХЧИМЭК тын нэрамшинт сургуультай лах 1! й Ё? эйч» уль лэ, «Пайрамдал-Фрайлд- Найрамдал-- шефийл холбоо тогтоон ажил- шафть гэсэн р ЦУУЛАран” Фройндшафт Сайн байна уу? Үл таних найз аа! Манай бүлгийн хамт олон та” бүгдийн захидлыг хүлээж аваад маш их баярлалаа. Бид ийгээд л захидлаар ха- бяилцан эхэлнэ. Ямар гоё па/ Л питид ХИЧЭЭЛЭЭС Гї- Дуурх хүмүүжлийн ажил тогтмол 819):41(8) 91019) Бид өчигдөрхөн нэг завод дээр очиж ажил байдалтай нь та- шилцсан... гээд гэр орон айв зэжийнхээ тухай бичээд” Хариу хүсье. Найз Диапа чинь гэжээ. Эйз захидлыг нийслэлийн 10 жилийп 40 дүгэор сур- “ туулїйн 5--ын «Бэ» ангийн сурагч Д. Хулан надад С0- тирхуулсан юм. Эпз сургуу- лийл хамт олон одоогоос гур- ван яшлийн, өмнө БНАГУ-ын 1перин хотын Фрихвайлндр- лаяс эхэлсэн ажээ. Энэ үезс эхлэн Нарлаг мопголын нэгэн сургуулийн хүүхдүүд германы үе тангийн. найзуудтайгаа захидлаар харилцаж, амьд- рал, сурлага хөдөлмөрөө ха- рилцан сонирхож, торол бү- рийн эчлээ тэмцээн аохиодог болсог байна. Харин энэ өдөр БНАГУ-ыг байгуулагдсаны 35 жилийн ойг тохнолдуу- лан тус улсаас манай улсад суугаа элчин сайдын Яампы ажилтан нар болон. түүпий дэргэдэх. бага! сургуулийн багш сурагчидтай тус сургуу- лийн хамт олон уулзалт хийхээр цугласан байлаа. Бүгд л баяр хөөртэй байх ажээ. Аргагүй шүү дээ. Олоп жил уулзалдаагүй пайз нөхөд ямар байдаг билзэ Яг л тийм сэтгэлийн ходол- гөөн хүн бүрийг эзсэмдлээ. Өнөөдрийн энэ зочид хэдий Шниерид хотын шеф сургуу- лийн хамт олон пБ биш Ч гэсэн. тэдцчийг бие сэтгэлээ- рээ төлөөлис байсал юм, Хогжимд цоглог ая эгшиг- тусгайлай зассан байранд з0- хиолчид байраа эзэлж, уул залт ч эхэллээ. БНАГУ-аас мапай улсад суугаа онц бөгөөд бүрэп эрхт элчин сайд Хайнц Баузр гулї тус сургуулийн багш сурагчдад манай хоёр орны найрамдал жилээс жилд бэх- иж байдаг тухай яриад,.. Манай хоёр орны хүүхдуү- дийг энх тайвныг хамгаалах арнуй үйлсэд хэлээд бэлхап байдаг хүсэл армэлзэл инь хол- бол! байдаг юм. Эх ориоо улам хөгжил, дэвшилтэй 001- гохырн тулд сурлага, ходол- мөрийн өндөр амжилт гар- гахыг хүүхдүүд та иартаа хүсэн ерөос» тэсэн юм Мопгол, герман хүүхдүүд сөр өөрсдийн хэлзэр Дуу дууллс, шүлэг -уншина: Тэд цом л энхийн тэпгэр доорхи аз: жаргалтай амьдралын ту- хай дуулцгааиа. Нїайрамлал, нөхөрлөл-эрх чөлөөт, элбэг дэлбэг амьдра- лын эх сурвалас билээ ж. чинтогтох АРДЧИЛСАН. ГЕРМАНЫ 8088Р ҮЕ -- Тоглоомын талбайд ,» БНАГУ-ын АДН агелтла- гаас ирүүлсэн Фото сураг ирсээр байна. олон сургуулнудаас манай сонипы редакцид одөр бүр ломс ч хаягдалгүй хураах хөдөлгөөн :Өөртүүлэн тав хоногт 65 га-гаас 402 тонн төмсийг хаягдалгүй хураан авч арвин ургацын толөө, хөдөлмөрчин хүн ардыг хаа элбэг дэлбэг хүнс тэ жээлийг хапгах чухал үйл сэд өөрсдинш хувь и эмрээ орууллаа. Дөвсантуудаас Алтанбу: лаг сангийн аас ахуйн Та лын. нурууны төмс Ху. раалтанд ажиллаж буй сургуулийн ХЗЭ-ийн Х0- рооны шОвДЫ АВалгаар ( 7 арга 3 эрда аар Хөдолмө(ийн Да га Л СУ ргас 4 десант улс төрийн дууль! цубаалаар одорлөг “зохиож 50 га-гаас 1, ОЭВЧ ? 213 тонн төмс хураан, «Пионерийн десант-ур Зэлтар сангийл аж Эр гацын талбайд» ХӨДӨЛМӨ дахь десаит тав хоногт 1 рийн цуваанд идэвхтэй гЗарЫн 90 тон оролцож: байгаагаа мэдээл төмсийг гараар хураан авч, сэн захидал хот, хөдөөний 5 топиоо Хаягдал лг с 1) түүж хамт олио ! Л: яваагаа «Ппонерийн десант ургацын талбайд» ”” Сэлэнгээс «Пионерийн цувааны аймгийн: комисст Дссант-ургацын талбайД? | мэдээллээ. Ч с хөдөлмөрийн цуваагаар Тїцонерийн зовлолийн тус аймгийн Сүхбаатар хО- лтан цэл, “тын Т Бимцэндийн нэг дэн рэмжит 10 жилийн сургуу” Ховдоос. Тус аїїмгийй рагчид оВДООС. сур: Ёо сл оой бүхнаа) Ховдсумын 8 ЖИН СН, хаяж Гээхгүйн төлөө» уриаг туулийн опцонсрийн дор төмс хүнсний Ногоо гийн сурггчйдь талбайд» ” хураах ажилд 25 багш десант-ургашаг год оролцол БЕН Сурагчадтал ТНТИЙН цуваа, "Гэд салхай дотуур . ! Ё 1 ЭГ" оБэр “УРСБ шин Эограг байрны гуршидыд УНЫ 1 ахуйд буулгалаа. гоо цээнд хэрэглэхээр даа, «Десантууд» ширхэ! гац хур хүүхдүүд томсийг хаягдал гүй түүх аргүүл гаргаж ажиллууллаа. Томс ху рапх ажилд багш О. Баг зат, сурагч Х. Данилд, Х Мухамет, А. Хуралай иар бусдаас идэвхтэй оролцож: хошуучлав. Мон МПБ-ын Төв Зовлолийн хүрэл ме" дальт «Хөх сэрх» домбо: рын: чуулга тариаланч ах, эгч нартаа концерт тоглож сонирхууллаа Багш Х. ШИЛДЕБАНЙ Тов аймгаас, Намлр цаг Их хөдөлмөрийн улирал. Манай ангийн сурагч Уран чимэгийн аав, зэж хоёр нь хоёулаа ургац хураалтын нор их хөдөлмөрт чоөлвө зайгүй оролцдог улс. Бид найамшидаа. очиж ус барын мод хөрөөдөж, гэр орон, орчин ахуйг нь цэвэрлэн Аяаагүй эгч, Бор ах хоё рынхаа” ажилд бага ч га сэн цэмэр боллоо. Тов аймгийн Яйарга. лантын 10 жилийн сур- гуулийн 6-гийн «А» йи- гийн бүр оунчимэг Увс аймгийн Өлгий су мын. 8 жилийн дунд сур туулийн пионер сурагчид «Їїнонерийн . десант-урга цын талбайд» уралдааны болалыг баяртай хүлээн авч малдаа Өвс тэжээл бэлтгэх, хүнсний ногоо ху раах ашилд идэвхтэй орол: цож, байпа. Хүүхдүүд 40 шахам топн гар тэжээл бэлтгэж З5 тонин, идэшний ногоо хураан авч нэгдэл дээ тусаллаа. б-гийн «А», 54:-ын «А», 7-гийн «Б» ан гиуд эгдлээс Зарласан уралдаанд түрүүллээ. Бат- чулуун, Норов, Тунгалаг, 5-ын «А» ангийн Олсүрэй 8:ыЫн «А» янгийн Дамдин сүрэн, Өлзийдэлгэр нарын багш -сурагчид бусдыгаа хошуучлан ажиллав Ш. ПУНЦАГ Цахилгаанаар ирсэн мэдээ. Орхон туулын пионерүүд Сэлэнгэ зїмгийн Орхон туулын дунд . сургуулийн пионер сурагчид ургацын талбайд гарч төмс ногоо- пь хаягдал илрүүлэн түүх, бригад хасэг, тариаланч, ногоочдын ар гэрт туслах тимурчуудын бүлэгт ху таагдан ,хүүхэд бүр идэвх тэй сайн ажиллаж байна. Тариан. талбайд | манай пионерүүд очиж комбайнч ах эгч нартаа баяр хүргэж амшилт хүсээд амьд цэц: гийн. баглаа. барьяжс.. дөрс доо оёсон базлийний хамт ил захидал гардуулав Пионерийн хяналтын хасаг 610 гагталбайд үзлэг хийж 9,5 топн үр тарианы хаяг дал түүж ахлах ангийн бу- рагчид томспий 10 га тал байгаас 124 тонд төмд ху- раалаа. «Пионерийн десапт-ур: гацын талбайд» уралдаанд багш Б. Золтан, Д. Даваа дорж, Д. Бадамханд, 6. Шийтэр, Ц. Нацагдорж, Н. Нямшав нарын. удирдсан 8:ын «Аз, «Вэ», 7-гийд «А»э, «Бэ, бтийн «А», «Б», ангиуд идэвхтай ажиллаж аваргын төлөө өрсөлдөж байна. Т-гийн «А», «Бэ аигийн Д. Гэрэлмаа, Д. Даваа- хүү, Г. Даанаа, бӨгийп «Ав,«Бэ» ангийн Л. Сув», данчимэг, Д. Бадмэд, Д Отгонгэрэл, 8-ын «Бэ» ан- гийн Д. Мөнхтөр иарын су- рагчид пионерийн хянал: тын хэсэг, тнмурчуудын бүлэгт пнөхдийгөө хошууч лай ажиллаж тариаланч олны талархлыг хүлээв. Манай ходөлморт дур: тай пиопер сурагчид ийи- хүү «Залгамж үе» аяны «Пионерийн бүтээлч үйлс» жїингүүрээр амжилттай аялж 6136 тол бойлсуулж, 2400 хонь хяргаж, 96 кг иїоо луур самнаш 14900 тол мал хариулж, 24 тоии овс, гар тэжээл бэлтгэсэп ам жилтаар сурагчдын ходол мөр соёлын улсын 1 чуул- гацаа угтлаа. пйл ахлах удирдагч Дион Л. ГАРМАА матернал, хувцасгтоног |Т90-. - (3 дом кэлтол алдав Кооло унд айтай «бүтээдэг тэрхэй гигДЭ! 7Л луун” 18 3 (/ “87, 59, 80, 01, 62 дугаарт, 70-- “Ур цы ч би! хүчтэйхан “оо шидОол ход явуулшс со одаа) гэж Оох хэллэа,- Хорьяг болиулахаас турьтаад, ухасхийн Хү Цасан «дунд | зогсож 2” дээш /Шь хар тэнхээгэлрээ шиг- дэж, орхир, Пөмбөлөг хурдаа со саран Дээш Хөөрсөөр | байлаа, чи 2. Тийрэлтэт онгоц шиг о цагаац 31 2 сарлаа ( “ Тооны хичээл орл: бай лаа, Нолька Сидоров хам- -34 гийн түрүүнд өгсөн бодло- : тыг ив бодчихонв. Багш нь 1Д түүнд хандан, | -- Багш нарын өрөө- нөөс очоод Шохой аваад ир, Бичих юм зондоо бай- ар даг. Танай ншлисүүрүүд энэ 559 талаар ер сацаа зовохгүй 1 юм даа гэлээ. ч “лт- За, за хэмээн Сидо- “ров дуртай нь аргагүй ха- рїулав. . Тэгээд номын --- | цүнх рүүгээ гараа шур- | туул цейлон цайны Т8- 2224 мөр сав гарган явч халаа- : сандаа хийгээд ангиас га- “1 рав. 1701 / 2 Ё “Тархүү саванд гоо үзэс- т тэлэнт Басилнс изртэй --24|| мэлхий: нь бүхэл бүтэн гу- -11 рав хоног амьдарч байгаа ажээ... Тэр эхний хайр (1 одор сапнаас гарах гэж 1 оролддог байсап бол одоо, 11 яагаад ч юм. биеэ эвхэн хөдөлгөөнгүй хэвтэнэ: Цонкшл тавцаи дээр суугаад ханын шавар хум- | 1 саараа. ухаж буй нэгдү- “Н тээр ангийн сурагч Нрплс- 1 мовыг эс тооцвол сургуу- || лийн хонгилд эль хуль- 1 хан ажээ. Сидоров түү- чийг сонирхонгуй, -- Чи юунд 212 суун байгаа юм бэ? ӨрГДЧи- хэмээн 1) хөө. юу? гэв. тийм, Ираснон | бухимдангуй вгүүлвэд дахиад л ханын шаврыг ухаж эхлэв, ол- Манайд байх ямар байна7 Манайх гэж энэ сургууль тэсэн үг шүү дээ! Дажгүй байгаа биз дээ? . 3 -- Дажгүй гэж төр хүү “толгой дохиод, Тэр ч ату- гай цэцэрлэгт байснаас дээр юм гэв. Ё ! -- Тэнэг амьтан! гэяг “Сидоров эгдүүцэн, -- Над Лпиг болчихоод тэгж: ярь! | гап, 2322) С цэ 1 “2 (ЗӨГНӨЛТ туу Үргэлжлэл, түрүүл пь (23, 24, 88, 29, 30, 1, 36, зам татуулан /ппсайр бараа та- тай байгаад шүү, лөөпийхөө цайг ж ) «Чадна, Л Алиса халаглан, --. Ха яах нь впэ вэ! гэш -- Айх юмгүй эз, “Наранд рээд шатаж тэр муу бөмбөг байгаад лөг, "бомбөлгоө далай далайж |тэар.Дэхгүй, ул мөргүй алга гэлс илбачин хэлэв. " пирус хоёроос юуч үл- -- їв түүнийг нар луу шнд- хсэц хэрэг үү? Санасандаа хүрэх сачий- би,, Алип, ог- ууцгаал! гэж :“А. УСТИМЕНКО (Зоплолтийц зохиолч) э 2 77775112 “1.4 юУТГИЙНн 5 “Їл 2Ү?ЭЭЛ ХР?Р2 -- Үгүй, тапэг юм биш! гаж Краснов марган, -- Цэцэрлэгт бол муухай. Өдөр уйтана. Харин сур- гуульд бол хичил хийхээс ямар унтах биш: гэлаэ. -- За яахайс тийм бо лог! гэт Сидоров пепшоо- рон, -- Чи өөр талаас нь харахгүй болоод л тэгж байгаа юм. Ийм юм яри- хын “оронд би чамд мал хий. үзүүлэх, үү? гэв Тэг, гэж “ЮКраспов зөвшөөрөн толгой дохив. Төмөр савны ёроолд мэл- хийг хэвтэх: бөгөөд байл ядай. савраа . татвагпуул- на -- Амьсгаа онь давч- даад байгаа юм байна гэл жаал хүү албархуу ха- ЛЭЭД -- Түүнийг гиргажс звСөнд тавь, тэв.. Гэтэл " Кольиаг ам ангайхып зав- “гүй, савиаас сэгсрэн уна- гаасан мэлхий хоёрдугаар давхраас доош упав. -с Чисяаж байпа аа? гэж. Сидоропр хашгираад -- Чиний юм-биш шүү дээ, гэлээ. Гавч хомнмд- жээ. -- Өө чаапаас, гэж Колька хэлээд гоо үзэсга- лэнт Василиса иь хаа уиа- сапыг үзэх гаяг цонхоор шагайна.. Гэвч тэр дороо буцаад цовхрон буулаа Энэ үед яг цонхон дор нь захирал Инпаонентий Ильпч зогсоод цамцныхаа зах руу тараа шургуулан юм тэм- тэрч байв, -- Зугтаая, гэж Сидо- ров жаал хүүд шилнээд, -- Шилэл хүзүү рүү її орчихож? -- гэлзэ, Гапч Краспоп айсан байртай цайвар сормуусаа чавчрап үл хөдөлнө, “Тэгэхээр иь Тольна гараа цэг сагсор- “ЧИХЭЭД ШОХОЙ апахаар “багш нарын ороо рүү хур- даллал, Тэр аашимхац алхал- “Илбэчи дороо. “ядрол, тул хоол Хоол ун рэмчдийн ны хамаагүй байсныг Алиса цаг үсийн ” ФӨфвөс:өӨөөөӨӨөөөөсӨөсөсөӨөөсөөөсөо саар буцан: ирэхдээ: пх л. тооны хичээл арай гэж томоотой дүр гүзүүдэп ив- давсандаа балрласал Коль- лаа Хоёр. хурууцыхаа. ца гүйн гарч ирэв. Энэ нь, үзүүрт шохойгоо хавчуу- цаашид сэтгэл амгалан энэ лан, зориуд ил. гарган. өдрийг өнгөрөөн: болио барыг -Явай нь хүн бүх-. гэсэн үг ашээ ё Ний харааг. татах: гэсэн Нольиа -шатны бариул мэт дээгүүр гэдсээрээ тэгпэн -- Сайц байна уу? Ин- бүр псхҮГЭЭрЭДВЭХ АН ЖҮРЖ ( : тэл уруудан гулгаяг буув понентий: Ильич, -- гай хуйх Үд 7 2 Хувцасны өлгүүрийн тэр -захиралтайгаа мэнД- . ЭН ? 7 Ч ! ? хха: дэргэд Красиоп зогсож лав ахирал инь арга ! Р: Е/ й сү мээ өмсөх харалгүйгээр, сая таа эр хүрм 3 гэй баруул хинцуйгаа тэм- тэрнэ -- Хичээлд. оруулсан- гүй юу? гэж Нолоко ёнс- той асуув -- Яг тийм гэл: гамш сон дуугаар хариулаад -- Эх эцгаа авчрахаар яшж байна, -- гав. -- За яахав дээ. Одоо аав, зэнс чИпнь гартаэ байх- гүн. Орой л їирлэ биз дээ -- Манайхан бий гэж Нрасиов хэлээд, Тэд амарч байгаа гэлээ -- Чамайг тэд зодох їлбэчий бирдамхац Хариу. 2 | БУЦАЖ 4 Алнса аюумшигтай их влссоп руу УХасхийн даран. идош уучихаад арга Оуююу нойронд дийлдлаэ, - згуухайдаа. байсап цасгүй агуйд орсоц: болохоор яарах юм 04ї- сангүй, Алиса Мундагийп- инээхийг үе үе сон- соль байлаа. Мундаг, дээрэмчид О0лоц шуламтаї шоо халаг ЦӨ- мийг нь хожоод бүх орохип байр, бороохой шийдмийг пь. Хураан: авснаа ярьж цуртад тачиглатал ХӨхөрч 0ба1- лай, Дээд тоонд сайп болоод л тэр шүү дээ. Цаадуул в. Тор бодож Чаддаггүй байж. ”ерасин, илбэчинтай лагсрь дээр очиход болнМо Хувцсаа алдалс рэмчид Хөөрхий шулам энэ олз- вмьтпадсаа салахын лрип, Мундагт ав, ха. г2Р сэтгэл түгшин ИРСЭН Нь “цонхийж цайсан царайтай зогсож байв, (1 ! и сэрэхиээ цойрон -дуцдаа, (юэ. ШУугнанаар сэрэ - Өнөөх бөмбөлөг чипь ХУВЦАС солбицлыг нь халаэд аль! агуй байсан Би. үүний. хэлснийг хёмт Дэз- ширац ширтэж буй хүмүүс иухацтай харав. Тийм. бөмбөлөг нүцгэрсаэн дэз- - ямар ч үйзэр түүс боля: лаа, -- Үгүй зэ байсан. Амь тэйрүүлзэд орохдоо д хүлзэнд гэж Мундаг халзв, Уу? гэл? Колько сониучир- -- Үгүй. Харин зурагт үзэх юмуу асвэл гадаа гарч тоглохыг хорьдог юм. -- Хатуу юм даа! гэж Сидоров хэлаэд, түүний" аронд зодсон нь дээр байх- гүй юу гэлээ. -- Үгүй, хэмээн жаал хүү эх эцгээ омоорөон, тар чиниь намайг-хүмүү жүүлшж байгаа хэрэг гэв. . : -- Ми ч их юм мэдэх -- Сайш гэж “Хариул- пахөр юм. аа. Хүүхдийг лаа. Захирал Краспонып цэвэр агаараар боож 0б мөрөн: дээр гараа тавин, лохгүй шүү дэн 2 цонхны тавцангийн омно 7 зогсопо. (Каал хүүгийн -- Яг тийм, гэж Кряс- нүд нь иулимстай, хамар нь ягаан товч ядил.хараг- даа, Колька ид энз бүхэн огт хамаагү! нь жягууглар "Тэгээд ангийнхаа хаалгал "Тэгэхэар чи хаанаас малхий аваав? хирал давтан асуув. 7 пал хүү шуухиран, -- Цейлоиоос... цов хэлээд, гэтэл чи өөрөө мэлхийг саванд хийчи- хаад... Танд байхад түүнд сайхан байсан гэл бодон байнауу? -- ГЭМС ад- -- Тар чинь хэд биш, -- Тэр ямар хүү- гэлээ, чигь мөн л амьд амьтап шүү дээ гэж юм шиг ха. Жаал хүү түүнийг илцаан яв: онгөрөп, хэлэв: Нолька бодолд. ороп. Дээр ирэпд энэ хаорваогийп.. Сургуулийн даапэр -Дээ- бүх л тэцэг нэгдүгээр ап- гүүр. хөвөх тийнхныг битүүхэїдээ. үлдэн хөөгч чийглэг сал- шоолон. хуруугаа чамар- хїї бүх бисийг пь сэрпаг- хайдаш.. хүргэн. өрөмдөх цүүллца. “Наранд: халсан дүр үзүүлэв, Краспоп үү- овсний үнар -үнэртэх шит нийг үзээд пулимс дус- балоп. Цэцэрлэгт собалон луулштаа, ургасан булбарай абалхон э..Запсарлагаа. болоход Хэн цуогоо, эрээлэц алаг- й! рь 03 | Д.Сүхбашарыц цэрэмйнт Улсын хэвлэлийн комбинагад хэвлэв, ХЧлИ дршлл нар эЛОЛЦЙн : сэржээ, Тэнд эрдэмтэд, шон ог гээд? хоёр гарца сашлан пэг газрын төлөөлөгчид, сотгүүлчид --- Одоо далхчД дээр эд алдав гээд ли бүрийц албаны тавиад болсон 00238327 хүц шуулчлагчдын юу прихыг хүлээн огсол байв, Хамгийн урд инь Алис4- гийн аав,. прафгссєр Селеэпёя ч-- Хамаг юм зүгээр! год ар- хеологч Мундаг хэлэв, Алиса шынхаа гар дээр очсон байлав, байна? Бид түүнийг олж аюу- лыг нь зайлуулах ёстой, Алив угтагсдын дундаас нэг нь хэлэв, -- Дэлхий дээр тийм бембө- лЛөг байхгүй. гэжс Алиса хэллээ. талж байна гээд Мундаг, гайх- ерөөсөө байгаагүй хэрэг үү? гэж Цуг- ларвгсдын дундаас изг пь асуу- рец яви Алнса түүпцийг оллоо хар үүлийг-. Цейлон ЛЭ 5 ё 15 г : р оо- Яасан 1162 5 -- Шаранд шатсан. ох нар луу шидээд шатаачихсан гаж Эн, са тайлбар, 5 -т Та на юм р тоглоом хийж. “байна уу? Тэр илбэчин шидтэн: дээ бүрэн нтгэнс байгаа юм. уу? гэв Шинжлэх ухааны ападв» мийн ерөнхийлөгч Шширүүсав. 5Ь -- Илбэчип Оох хоосон чалч» өг Хагархай хэнгэрэг биш зэ, Залхатлаа удаан йбП юуны ТоглОО0м то хийх«. тэй манатай гэж хэлээд Мун даг ядарсан янзтай шалан 5 салхийц суулаа. шураг “8а- хаа гээ лам шүү явав аа7 Гэж про Фессор Селезцёв сэтгэл түгшиц асуув, -- Яагаа ч үгүй э5 Би Ууланд байсан. Мундаг энэ үеэр бүлэг дээрэмчид, нэг шу» лам, нэг махчинтай шоо хаяж, тоглосоп, Онц, гоц гойд юм болоогүй... гэж Алнса хариулав, Төгсөв, эв, : С Ц,. СҮХБААТАР орчуулав. ба- РҮҮ сө- өөг2ӨӨөӨӨ ӨӨРӨӨӨРӨӨРӨӨӨӨӨӨӨӨӨӨРӨӨӨӨ 113 : лах өлгийн цэцэг, эрвээч хэй, мэлхий аль аль нь. цонхоор эс үзэгдэх боловч Колько эйэ бүхний тухай | бодно. БОС) -- За, би явах уу даа? 7 Краснов аядуухан асуув. -- Энд сууж бай. Бит- гий ийш тийшээ харай- гаад алга болчихоорой! Ах зах хүн юм бодож байхад битгий саад бол гэлээ. Т: гээд Кольца дотроо ИШ ,. гийг бодож Тэр чинь байсан. юм, Голька: захирлын оропгуутаа хэлэн, --- Одоо ло ойлгом- той гэж: Иппокентий Ильич өгүүлээд: Чиг: т юууд миний толгой дээ- 5 рээс хаясан юм бэ? гэй: Би таны толфй дээрээс хаях гээгүй, зү- гээр л агаараар амьсгїй- | луулах гэн гаргаяс тарих гэсэн. юм. Саван дотор |! “эт багтарч үхэх гээд хзцүү байсан биз. -- Маргааш авчиралрай! За! мэлхий миний ганс ороонд эх өцгээ 0-6 т- гээс... Нолька « баяртай нилэмсэглэн, 1 6ха2 5, Красноныг хичээлд "иь оруулж болох уу? гай. Болно! го! .Ипнио- 17 центий Ильич толгой до- 533 хиод, харин та иар юунд Ё, түүнийг Цейлон нутгийг Ї - мэлхий. гэж бодсон юм ЯМ бэ? гав. 3 “-- Үгүй, гэжс Сидоров (. зарэйц, тэр эндхийнх юм 32 гэлээ. Тэр халгилд гарч 8 Краспов руу дохөн очоод хөпгөхөн ияслаад авав, -- Мин лаж байпа гаа? “гэл: тэр нүдээ цавчлап асуув: -- Захирлыгаа битгий” хуурч байгаарай гэж тэг 2 0 сэн юм. Чи юунд түүнийг Т 3 цейлон путгийн мэлхий гэ- САР сон юм бэ? д -- Би үйэхээр тэндээс авчирсас юм байх гэж бодсол. Хайрцган дээр нь | тэгж бичсэн байсан шүү дээ. Бодлоо, бодлоо шүү. - бодов оо. Элэ чинь гасэн тийм цай байдаг юм. гзсэн. Моп Ч бүдүүлэг юмдаа! 2 Орчуулсан Д. ГОНГОР 229 Мен | хЭрхлэгчийт : ? 52:27 Н.ДАРИЙМАА жуулчилсан | -- Та нар талд юутай таарч ” шийдэл. ї и МХЗЭ-МИЙН ТӨВ ХОРОО, Д. СҮХБААТАРЫН 77: НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИН Хүүхдүүд ээ! Аав, ээж ургаж: байгаа -гзүйрлэн бодож мар хүн болохыг чинь ха цэцэгтэй зо с нарын төлөө. юугаа ч орон, эвлэл, пионерий! байгууллага ч ингэж хүсэг | хүлээж байна. гах эгч нар чинь та нарыг ирээдүйд -рах гэж мөрөөдөн яарч, та , рпиулахад бэлэн байдаг. Эх 26 85 (1977) в» В.И.ЛЕНИНЭЭС СУРЦГААЯ эх, ахмад хүмүүсийн сур- гаалыг шимтэн сонсолг, хү- ний сайн бүхнийг биедээ шингээж, муу муухай 1ОмМыг эингшиж сурвал сайн хүн болно. Хэнийг дуурнаглал. сайн хүн болох вэ? Сайн хүн бо- лохын тулд дагая: дууриа- вал зохих хүй маш олон! Эцэг эх чинь байна. Багш нар чинь байна. Та нарын ,суншсан ном о зохиолд Ч олон сайн хүний тухай гар- 1 “даг шүү дээ. Бүр онцгой суут хүмүүс ч олоц бий. " Тэдинй нэг нь Владимир Ильич Лепии юм. Тиймээс - өвлөл, пионерийн байгуул- лага, багш пар чинь Лени- 1 ний үлгэр дДууриаллаар 1 амьдарч, сурч, хөдөлмөр- лөхийг та нарт уриалж зөй- Яавал сайн хүн болох лөдөг шүү дээ. -0 вэ? Багаасаа, бүр одоогоос Ленип багшаас сурахад ” эхлэп эрүүл энх, эрдэм “чинь тус болох гэж Улаап- “ЗХУ-ын ардын. боловсролын хөгжилтєөс хүүхэд “тийн сурагчид юм. МАХН-ын Төв Хорооны вэлжит бус УЮШ! бүгд хур- лын шийдвэрийг хэрэгжгүү- гдэхээр ТВлшрЦаүнддан на- рэмжит МБП-ын 60 жилийн Юй, угтаж МХЗЭ-ийн Төв Хороо, МПБ-ын Топ Зов дөл. БНМАУ-ын Хөдөө аж ахуйн Яам Ардын боловсро- лып Яашиаас хамтран зйрла- “оёан «Пионерийн десант-урга- ”- цын талбайд» уралдааныг 0- 2 хнон байгуулах комвсс Дар- "со хан хотын ХЗЭ-ийн хорооны “ дэргэд ажиллаж,хотын сур- ” ожууль бүлгэм, нийт ппонер / сурагчдын дунд «Өндөр бү- тээлийн өдрүүд» уралдаан, " хөдөлмөрийн цуван гаргах 2 овэрэг ажил зохиож байла. “20 Саяхан «Ппонерийн де- сант-ургацын талбайд» урал Зуу ЖЭХ эаригдрр 1 бүг т.доташчл Хуо “ мэдлэг, ажил хөдөлмөрийг | двэдлэн шүтэж, багш, өцэг 1984-1985 оны хичээ- слийн энилд ерөнхий боловс- “ролын сургуульд 40,3 сая сурч байгаагийн (4,5 сая нь нэгдүгээр ан- (нерийн эргүүл гаргаж :0,6 "Тарилланч,! ногоочдын "эрт тусалж хог цэлвэрлэх, түлээ баатар хот дахь В. И. Ле- НиИНИий музей, хүүхдийн хэвлэлийн нэгдсэн редакци хамтран В. ИН. Леннний мэпдэлсний 115 жилийн ой, сурагчийн жилийг то- хниолдуулж «В.И. Ленн- нээс сурцгаая!» сэдэвт ЛеЄ- инич хичээлийг энэ дугаа- раас зэхлап пзэж байна. 1985 оны дөрөвдүгээр сар хүртэл үргэлшлэх сонины Ленинч хичээлээр та. иар Лениний тухай. 20 шахам өгүүлэл унших болно. Түүнд чухам юу. бичих юм бэ? Леини багадаа: яаж сурч, бусад хүүхэдтэй хэр- хэн үерхэн тоглож, гэр ор» нНыхОО ажилд яаж тусилж, чөлөөт цагтаа юу хийдэг байсан тухай бичнз,. Бас Лепипий аав, өэж ах эгч, дүү нар ямар хүн байсан тухай, дэлхийп хөдөлмөр- чид Ленинийг ямар учраас их багш гэж изрлэн хүн- дэтгэдэг тухай бичлэ. Тэрч- лэн, монголын ард түмэн 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 13. -ё тиаргалын манлайд хүрэхэд Ленин хэрхэн тусалсан ту- хай, Лениний үйлд амьд- рал, үзэл санаатай улам сайн танилцахын тулд ямар ном хэвлэл уншиж, юу үзэлд, сонсож болох ту- хай бичнэ. Хүүхдүүд та пар энэ бу- ланд нийтлэх бүх ёгүүл- лийг алгасалгү уншвал Лениний тухай чамлалт- гүй юм мэдэж, түүнээс ба- гагүй зүйл сурч авах бол- но. Нийтэлсэн зүйлийг ун ших явцад төрсөн сэтгэг- дэл, сопирхсон асуултаа манай сонины редакцид ирүүлж байгаарай. Хүүхдүүд ээ! Ленин шиг амьдарч, сурч, хөделмөр- лөохийн толоо уйгагүй чар- майн Оролдогтун! /Тэгвэд та нар эх ороп, нам засаг, хүн арддаа, аав. ээж, ах дүү. найз нөхөддөө үнэтэн, хүндтэй нргэд болон өсч хүмүүжиэ В. И. Лениний музейн захирал Ж.РООЗОН 1х Ёронх: сургуульд боловсролын 9 сая. багш, сурган хүмүүжүүлэгч ажиллаж байна. Вага ан- гийн багш нарын 40 хувь, дунд, ахлах ацгийн. багш нарын-98 хувь нь дээд бо- ловсролтой том. їй 2 АХЭлэ онд ерөпхий боловс- ролын сургуулийн 1283 нэр төрлийн сурах бичгийг -208,2 сая хувь хэвлэв. ДХ ТАхлах алгийн сурагч» дын 98 хувь нь хөдолмо- 10 жилийл 1 сургуулийн 50 гаруй пиопер сурагч Шїа- рышц. голын- жимс ногооны сангийн аж ахуйн 20 га газрын тамс хүнсний ио- тооны талбайд Очиж тэнд сшиллаж байгаа 1000 гаруй оюутап сурагчдын дунд томс хүнсний ногоог хаягдалгүй шуурхай рааж авах он- дор бүтээлийп гурав, долоо хоногийй уралдаан зарлан дүгнэв, Уралдаанд анагаах ухааны дунд сургууль, 10 жилийн 1, УП. сургуулийн пнойер сурагчид хошууч- лав. “Томс хүйсний ногоо- ны хаягдалтай тэмцэх пиод- ур- хураасан талбайгаас н 1,6 тонн, манжин тони 2,4 тонн томс, сонгичо 0,3 топцыг Олж илрүүлэн түүл: тушаалаа, ар гац хөрөөдөх зэрэг аж- лыг «Тимурчуудын команд» санаачлан хийж байна. Ходолморийн цуваанд оролцсон “лиопеср сурагчид “ургацын талбайд очиж та- риалаич. погоочдод байр хүр тэж, «Намрын та- рийн өргөтгөсөн-сургалтад хамрагдаас. байна Сур- гууль хооропдын 195 су- рагчдын үйлдвэрлэлийн, комбинат шинээр нээв : Дү Ерөнхий болопсро- льп сургуулийн сурагчдын 99,9 хувь нь наймдугаар апгиа төгсөж байгаагийн 59 хувь нь есдүгээр ашид үргэлтнлэн Суралцаж бай- на. Дү Энэ онд ерөнхий бо- ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ--УРГАЦЫГ. хотын ХЗЭ-ийн ажилтан О. ДАВААХҮҮ, Г, АЛТАНХУЯГ Дархап хорооны Улс аймгийн Улаангом хотын 8 жилийн 1 дунд сургуулийн пипопер сурагчид «Пионерийн десайт-ургацын талбайд» цуваанд ндэрхтэй - оролцол: сургуулийнхаа туршлагын тадбай. пэрэх- эинт.. цэцэрлэгээс 8860 кгөвс түүл: 70 кг төмс. орхигдсо- ныг илрүүлэн хураав. Г, ЧИМЭД (8 жилийн дунд сургуулийн багш) «Пионерийн . десалт-урга- цын талбайд» уралдаанаар Архангай аймгийн Хайрхаи сумьиг ! 8 шилийн. сургуу. лийн шиоперийн 28 дугаар бүлгэмнйп -ппиоперүүд 38 га газрын ногооп тэжээл ху- рааж Асгат бригадын малч дын. 5 суурьт тээвэрлэн буулгав. Тус сургууль хад- лан, тэжээлийн толовлөгөөг 1768 хувь биелүүлээд байна. 8-Ш. «А» апгийп сурагч ЯС “Батмагнай, Л. Болдбаа- тар, Ч. Цэрэндорж, 8-ын «4Б» ангийн сурагч Б.Бат- на» тайлмий ХМойдергэ, зовлон! л )2сүй х АГ Хадвүү, Ц.-Болд- А1Х 1-5: ловсролын сургуульд дээд, дунд, боловсролтой 169 мянган багш төгсөл: оч- соны 70 хувь Нь тосгойы сургуулиудад ажиллан байна: х Ерөнхий боловсролын сургуулийн сургалтад үзүүлэн таниулах хэрэгсэл өргөн хэрэглэж байгаагийн дотор цахилгаан тооцооны бодоц. микропроцессорын тєехиїнк их ашигладаг бол- лоО / / Н ТАЛБАЙД баатар нар бусдыгаа хо- шуучлан сайн ажиллав. Пионерийн: ахлах удир- дагч Г, СҮРЭНЖАВ Дархан хотын жимс (10- гоо, сүүний сангийн аж ахуйн намрын их ажилд тус хотын ҮУИ сургуулийн пио- нєр сурагчид тусалдаг сай- хан уламжлалтай, УЦ сур- гуулийнхиныг--сангийн аж ахуйн ногооны 1 бригадын- хан Ч гэл хэлэх удаа бий, Учир нь энэ сургуулийн хамт олон үйлдвэрлэлийн даалга- вар авч хавар, намарт олоп зэлэээр ирж ажилладаг юм, "Тийм ч учраас сурагчид нь төмс, хүнсинй ногоо тарьж ургуулах, хурааж нбөоцлох арга туршлагыг сайн эзэмш- жээ, Сургуулийн хүмүүжид эр- хэлсэн орлогч-захинрал Ц. Адт-яа: -- Бид онэ намар 29,8 та тадбайгаас 763,3 тони (7 торлийц ногоо) ургад ху- раах төлөвлөгөөтэй, Хүүх- дүүд минь сайн ажиллаж, их тус хүргэж байна гэж .Ярш- даа. ул аШ,ЛҮВШИНдАНА. бүгд цайрамдах засгийг сүйтгэж бүрэлгэн гахыг юуны өмнө байна. Мөн эдийн засгийн ааар хавчин ганцаардуулах бод- дого явуулж байна. Энэ түрэм- үний зорилгоо тэдний үйл ажиллагаанаас дорхой байгаа юм, Энэ нь Ин- ЗЭС Л МҮҮл 210253 ЗАРЛААГҮЙ ДАЙН Хүүхдүүд зэ! Төв Америкийн тазрын зураг дээрээс “Никара- туа улсыг олж хараарай! Та нар. лус оронд ялсан Сандийогийц ардын хувьсгалын эсрэг явуулж (буй зарлаагүй дайнаа АНУ өр- гөжүүлсээр байгааг хэвлэл, мЭ- дээлдээс уншиж сопссоноо са» чааж байгаа биз! Рейган АНУ-ын засгийн эр» хэмд гарсан өдрөөс эхлээд НИ» карагуа улсын асрэг дайнч, тү- рэмгий үйл ажиллагаа явуулж байгаа юм. Ниварагуад явуулж байгаа АНУ-ын иймпериалистуу»- дын түрэмгийллийн төлөвлөгөө ямар байна вэ? АНУ-ын засаг захиргаа хувьс- галын зєэргүү нарын гараар тус улсын ээлийн уег- санаархал та» блелүүлэхийн захиргаа, хүчинйг өм» тулд Рейгалты засаг Санднипогийп зэвсэгт тус орны хойт болон вет районд хувьсгалын эсэргүү хүчинтэй тэмцэж байх тар хоо- ронд цэргээ Никарагуад буул- гаж, Номхон далайн эрэг х4- вийг залэн авах гэж байгаа нь то нарагуагнйн нийслэл. Манагуа хотыг эзлэн авах хорт бодлого агуулж байна, |Иикарагулгийн хойт болон өмнөт хнлээр, АНУ зэвсэгт өдөөн хатгалга байнга үйлдэж, түүндээ Олон зуу! хөлсний дээрэмчдийг: оруулж, тус ориы нэлээд хэсэйт бэхжиж авахыг эрмэлзож байгаа юм. Гондурас, Кост-Рикийн хилийн райопуудад хөлсний, дДээрэмч- дийн хорь гаруй бааз. байрлаж байна, Ийм байдалд «Санднио- гийн ардын хувьсгалын омно тавигдаж буй үндсэн здрилт бол тус орны хөдөлмөрчдүйг өргөй дайчилж, хил орччын болон уулархаг районд оршиж байгаа хувьсгалын эсэргүү пйрын хас- гүүдийг бүрэн устгах ївдал юм»! гэж Сандиногийн Үнддсний Чөс лөөлөх фроптын сүндэспий удирдлагын | гишүүн,, Нимпрае гулгийн Батлан Хамгаалах Яамны сайд Умберто. Ортего- гийн “мэдэгдэж байсныг єсанац« гаал. . Никарагуагийн ард. түмэн АНУ-ын засаг зёхнргааны явуулж байгаа зарлаагүй Лай- ны эсрэг эрэлхэг зоригтой тэм- цэхийн ззрэгцээ хувьсгалынхаа ололтыг бататгаж, Эх оржы эдийн засгийг улам бүр бэх жүүлж, сайхан амж ара» саар байна. Нисарагуйгийн ард түмний. энэ тэмцлийг -3ХУ бо- лоц ах дүү соцналисте орпууд тухайлбал манай орог байнга дэмисип тусалсаар байна. й “ рэгжиж:с байна. Нам, зас- “сакиж, байна. Нам, С тийн Өдөр тутмын анхаа» сорал, халамжийн ачаар-ма “най Орны ерөнхий. боловс “ролын болон мэргэнслийн ” сургууль итгэл төгс хөг- зас- гаас Өсвөрийн үеийнхний төлөө анхаарал, халамж тавьж байгаагийн яруу, тод, “илрэл бол БНМАУ-ын Ар- дын Их Хурлын 10 дахь ” удаагийн сонгуулийн чуул жил болгосон Явдал юм. Энэ бүхний үр дүнд сур- гуульд бүх талын тус» ламж үзүүлэх явдалиийт ард түмний. хөдөлгөөн болон өрнөв, Нам, ард түмнийхээ эцэг ёсны халамжийн ха- рнуд тчионер, сурагч бид социалиам коммунизм бай гуулахад ахмад үелїїнхээ нар төртэй залгамжлагчид “хэмягүүр байдаг. Ж “28 5 ар ОНЕР, лалтын үйл хэ- рэгт оролцох явдлыг бид зөрсдийн нэг чухал үүргээ гэж үзнэ, Манай нийгэмд нийтийн сайн сайхны төлөө хөдөл- мөрт хүний хандах бай- дал нь түүннй ёс сурта- хуун, иргэний төлөвшлийг. хэмжих хамгийн чухал! Иймээс улсын эдийн аасгийн хү- чин чадлын үндсийг бү- тээж, мал өсгөж, тариа, тарьж, эд юмс үйлдвэрлэн бүтээж байгаа тар газарт дэвшүүлсэн зорилгыг хз- рэгжүүлэхийн тулд хүч чадлаа бүрэн дайчилж болох тэр газарт ндрийн сотанаар БНМАУ-ын Ар- эрч, залуу халуун сэтгэ Дын боловсролын хуулийг лээ зориулах ёстойг ул “ баталж, 1983, 1984, сын 1 чуулганд оролцогч 1985 оныг сурагчийн бид гүнээ ухамсарлаж бай на. Өнөөдрийн пионер, су- рагч бидэнд намын бүх үйл. хэрэгт үнэнч байхаас өөр эрхэм зүйл үгүй. би- лээ. Иймд сурагчийн ши- рээний ард, пиоперийн бүлэгт ч бид коммунист үзэл итгэлийг тууштай эзэмшиж, үнэнч, хүнлэг чанар, даруу хөдөлмөрч байдал, хүмүүст анхаарал нь. байхад “өөрсдийгөө халамжтай хандах, нөхөр- бэлтгэх чип эрмэлтлээр | лөлдөө үнэнч, манай со- дүүрэн байна. циалист туйлын хүсэл эр- Манай ах орны тийгэм Эдийн засгийн хэтийн хөг жил бидпий амьдралын та- мэлзэлд хярш бүхэнтэй эвлэршгүй тэмцэгч байх ёс суртахууны шилдаг ча- байр сууринаас олон лаар бид гүнзгий байна. бидний хамаарна. Өнөөдөр бид намышхаа замнан «Коммутист ёсоор сурч, тэсэн хэрэг- байпа. Мэдлэгээ | байнга боловсронгүй бол- гон суралцахын хамт нийт заасан замаар ажиллаж тэмцэх» уриаг. амьдралд нсүүлж Байгалийн бяцхан цөөр- мийг төлөөлөх аквариум- тай болох. гэл! манай хүү: кэд багачууд Ихэд сонирх дог билээ. “2 МКүүхдүүд ээ! Байгалийн “бяцхан цоорөм байгуулах сда доорхи зөвлөлгөөг са- нварай. 1. Аквариумтай болохын -Ттул юуны өмпө тодорхой кэлбэр багтаамжтай ши- лэн сав, хорс, ургамал, ” тарэлтүүлэгч, термометр, с халаагуур, агааржуулагч зэрэг зайлшгүй шаардла- татай зүйлүүдийг бэлтгэ- -2 Сонгон: авсан анрариу- ОШВа сайтар угааж түүй “Дотроо ус хийж 2--3 хко- ногийп турш байлгана. шалтгаалиа гэдгийг ухамсарлаж Маргаашийн өдөр манай орон ямар байх нь хичээл зүтгэлээс Цванс-, Хийсэн ЯВтуулагатай слагддаг тул усыг саапал | Ч буцалган "ариутгал кӨМ-7) лийг) багасгажс, акшариу-” нарыг байнга эрхэмлэн хүндэтгэнс байх болио Нийгэмд тустай алияал ажлыг Ххнчээл пүтгэлтэй хийн, хөдөлмөрөөр бий болсон: материаллаг баял- гийг хайрлан үйалж, хө. дөлмөрийп хүний зүтгэ- лээр -л їийгэм. оршин тогтдогийг ямагт санаж, хөдөлмөрийг гүн хүйндэт- гэдэг эрхэмлэн үздэг бо 2 үйлдвэрлэн бүтээх х8- дөлмөрт идэнхтэй орол- цон, ахмад үеийнхээ х8- дөлмөрийн алдар, сайхан уламжлалыг нар төртэй залгамжлан баяшуулахад бэлэн байх ёстой. Их Леннц залууст хан- Дан: «Алилчин, тариачин- тай хамт хөдөлмөрлөж байж д сая жинхэнэ ком- мупист болно» гаж хэлс- нийг бид ямагт санаж байдаг. Иймд бид єөрс- дийнхөө хөдөлмөрийн ха- туужлыг байнга дээш- лүүлэн хөдөлмөр-амралтын зусланд, сурагчдын үйлд- варлэлийн бригадад пно- нер, сурагчдын хөдөлыв- рийн бусад хамт олны дотор ч нар төртэй хө- дөлмөрлөх зориг эрмэлзэл Дүүрэн байна. чБайгуулах, бүтээх, хү- чвэ сорих» тэдэг бол бид- НИЙ урна юм. Цаашнд бид сургууль, бүлгэмд хөдөл- мөрийн штаб, отряд бай- туулах хөдөлгөөн өрнүү- лэх болно. Аймаг, хот, сум, районыг тохижуулж, ногоожуулахад Хувь нэм- рээ оруулж, малын тэ- жээл бэлтгэх, хашал байр барих, төл хүлээн авч бойлкуулах, мал маллах, цагаан идээ. бэлтгэхэд НДЭВХТЭЙ оролцопо, Пионер сурагчдын Хө- дөлмөрийг сайн зохион байгуулдаг. хамт олны туршлагыг Сургууль, пио- иерийн бүлгэм. нэг бү- рийн-өдөр тутмын үйл пжилллгаанд өргөд нэвт- рүүлэх болно. Улсад айх хөдөлмөүгамралтын зус- лан “байгуулсан Улаан- баатар хотын зургадугаар ДУНД Сургууль хөдөлмө- рийп өргөтгөсөн сургалт амжилттай явуулж байгаа ӨНХИЙ БОЛОВСРОЛЫН СУРГУУЛИЙН | СУРАГЧДЫН ХӨДӨЛМӨР, СОЁЛЫН УЛСЫН. “ЧУУЛГАНААС| ГАРГАСАН УРИАЛГА. с ард түмний социалист бү- -отэн байгуу. ахуйтай болсон Төв айм- тийн Угтаал Сумын най- ман жилийн сургууль, ца- гаай идээ боловсруулан дотуур байрны сурагчдыг хангах афвлыг сайн зо- хион байгуулдаг Хөвсгөл аймгийн Бүрэнтогтох су- мын найман жилийн сур- гуулийн туршлагыг нэвт- рүүлж ажиллана. Бид одооноос Сонгон байна. Мэргэжлэа зэв сонгох бо- ломжийг сурагчдад олго- хын тулд пноНерийн бүл- гэм, сургуулийн хамт олон бүр янз бүрийн мэр- гэжлийн тадаар сурагч дад мэдээлэл хийх. үйлд- вэрлэлийн сайчуудтай уулзалт зохпох, үйлдвэр, сангийн аж ахуй, пэгдэлд Экскурс хийх, сургуульд мэргэжил сурталчлах, бу- лан, самбар гаргах, ту- хайн орон нутагт шаард- лагатай мэргэжлийг сур- талчлах, улс ардын аж ахуйд зайлшгүй хэрэгтэй мэргэжглийг гүнзгий, та8- ннулах зорилгоор сурагч- Дын дунд уралдаан, кон- нурс, олимпнад явуулах зэрэг олон хэлбэрийн аж- лыг зохион байгуулиа. Чуулганд Оролцогч бид үйлдвэрийн ажилчид, хө- дөө аж ахуйн хөдөлмөрч- Дөд хандан уриалж бай- на. Өөрийн шеф Улааш- баатар хотын сургуульд оёдлын цех бай гуулсан Оёдлын үйлдвэ- рийн нэгдлийн туршла- гаар шеф сургууль бүр- дээ үйлдвэрийн сургтал- тын цех, тасаг байгуулж, шилдэг, ажилчин мастер, инженер мэргэжилтэн, халамжлан хүмүүжүүлэг- чзэ томилон сурагчидтай ажилуулахыг үйлдвэр, ал- 50 дугаар бүгд мэргэжлээ : Дэл, сангийн аж ахуй, тэ-. жээлийн аж ахуй бүрийн дэргэд хөдөлмөрамрал- тын зуслан байгуулах, су- рагчдын үйлдвэрлэлийн Оригадад хөдөө аж ахуйн техник, машин, тоног тӨ- хөөрөмж, шатахуун, тос- лох материал олгох, су- рагчдад агротехник болон зоотсхиикБийн мэдлэг эзам шүүлэхэд тусламж үзүү- лэх зэргээр сурагч пэг бүрийг хөдөө аж ахуйн хөдөлмөрт дуртай болгон хүмүүжүүлэхэд туслалцаа үзүүлэхийг ах, эгч пнараа- саа бид хүсэж байна. Шеф сургуулийн пионер, СсУу- рзгчдын чөлөөт цагаар - хүмүүжлийн болон тэдиййг чийрэгжүүлэх ажил зохион байгуулахад туслалцаа үзүүлэхийг үйлдвэр, албан газар, байгууллагын хамт олноос бид хүсч байна. Сурагчдын хөдөлмөрийп бригад ажнллах ахуйн нөхцөлийг сайжруулж, хоол хүнсээр хангах Яяв- Далд онцгой анхаарч ажил- лахыг та бүхэнд урналж байна. Манай орны пиопер, сурагч бидний өмнө оргөн их хэтийн төлөв байна. МАХН-ын ХУШ их хур- лын шийдвэрийг хөрэг- жүүлэх, пионер сурагч- дын Хөдөлмөр соёлын ул. сын 1 чуулганд МАХН- ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн дарга, БН МАУ-ын Сайд иарын Зоп- лөлийн Дарга нөхөр ИС. Батмеихөвөс ирүүлсэн ил- гэзлтийн заалтыг хэрэг- ижүүлэхэд бүх хүч чадлаа зориулна гэдгээ пам, аа- Сагтаа илэрхийлж баййа. ПИОНЕР СУРАГЧДЫН ХӨДӨЛМӨР, СОЁЛЫН УЛСЫН П ЧУУЛГАНД ОРОЛЦОГЧИД сан зүйлээ пвиїп. ЛАинвариумын усыг гоо- жуураас хэрэглэж байгаа нөхцөлд цэвэрлэгээ хийх шаардлагагүй. Харин гол шандпы ус нь янз бүрийн Айхаас, гад-, 1 д. минроорга! ї4мууд агуу”, сэж, ургамал суулгасны дараа амт, үнэргүй цэвэр цэнгэг усаар дүүргэж 2-1 литр усанд нэг Дун бай- хаар бодож дунгуудыг хий- нэ, Мөн термометр, гэрэл- түүлэгчийг. байрлуулна. Дуп ць. үлдэгдэл тэнсэа ЛИйЙг идэж аквариумын до- тор яларалт үүсэх нөхцо- ДУулан булипгартуулдаг учир цэвэрлэх хэрэгтэй. Эна бүх үйл ажиллагааг ширхагчлан гүйцэтгээд за- гасыг хооллох Дүрмийг хатуу баримталбал анна- риумын ус үргэлж тунга- лаг сайхан байдаг юм Ц. МААЦЭЭ (Залуу бай. ҮйлЬчДЦиноЭ, илуу бай багш) г: Ж.ОЯ-тү193 7, өяВГах 22532 лон хүмүүжих нь бидний Говь-алтай аймгийд (Ал- бан га зар, “байгууллагын 7 Үүрэг. мөн. Пнонер, су- тай хотын дунд сургууль ах, эгч нартаа хандай Улаанбаатар. рагч бүр нийгэмд тустай, Үлгэр їлиншлэ туслах аж Уриалж байна. Төв айм- 1984 опы 9 сарын 20, ГАЛЬ ХАМГААЛАХ САРЛ мын кальц, магнийн дав- тэ-шэт-х 18-07 кЛт-г Эхууцалилчрчг асэйх сыг тогтмол хэмлсээнд 101001 2 17) байлгах, ханыг цэвэрл БЯЦХАН ЦӨӨРӨМ БАЙГУУЛЦГААЯ | идэх даныг ас ЛИННР Усанд уусамтгай бодисыг гөспий дараа хэрэглэнэ тустай, Бэлэн болсон ан- ЭРГҮҮЛ й цэвэрлэн байгаа нь энэ. Ямар Ч тохиолдолд усыг вариумд загасаа хийх гэн: Ингэж: бэлэп болсон акц». Тасалгааны 10 С--22 С яарсны хэрэггүй. Т-10 вариумын дотор гадна та- температуртай болгоод одөр хүлээх хэрэгтэй Энэ лыгсодын 1 хувийн уус- аквариумд хийх харэгтай. хугацаанд їквариумын ус Гурван Давхар Ягаан малаар дахин сайн угааж Усны ургамал нь байга- тунгалаг-болж усны ур- байшинг тойроод өндөр цэвэр алчуураар арчина. лийн бяцхан цөөрмийг гамлуудын үндэс хорсонд мод бут үзэсгэлэнтэй урга гв2 !мас ай Ё зэмястэй болгохоос гадна бэхиииж, температу нын го- ст “Гүүр ӨРАТ ҮҮ) Аквариумаа байнга байр Ү | ратур саг харагдана. Эргүүлийн луулах газраа сопголста- усыг хүчилтөрөгчөөр бая- рим- тогтоншио. тацих тэмдэг хадсан улаан винз. Сайн угааж цэвар- жууллг шагасны амжгхас Загасны амьдрал... хэ- бүчтэн охид ховгүүд сург. лэн хагас цаг гаруй бу- лаа ги шН ХҮРЧ вийн Хөгжлийг-хангах чу- гуулийнхаа туршлага ДЭЛ лон ЯНЦҮЛТАВАН арлом харх үАЛАННААХЦЙГ) шЬи цацас хал хүчин зүйлийн нэг талбайд тарьж Ургуулс ширхэгтэй гольйг элс, хайр- аа АЙсЫн ХЕЧоЭНС бол загавыг зон хооллох, наран цэцэг, нохойн Врагарснгхиар балл Ёи БОБНЛ жараахайн “хорго- "РДаЛ юм шүү. Тэшээлийг шуу, алимны модоо хайр- 6 см, урд талынх нь : шу сү) байр б, огӨХДөө хопгөй материа- Лан хамгаалж, арчлан байхаар налуу. байрлуулис ДОХ Таатай байр болдог. лаар: хийсэт” хөвөгч, нагас ! : ДЭВСЭ рэн ЖОЛВУНГУХӨрсЛИЙ Усны ургамлыг аквариум БИГ-НДҮҮРНЛ УСНЫ ЭЦ, С тордоно. Нийслэлийн 16 : 5 ДОР 2 ГА3 Уу ада ггас » й хогийг цэвэрлээн зайлуу- | Дотор суулгахдаа хажуу гуу. дэар тавьж түүн шу БЭХаЦ аа рл лЦол лахад тохиромжтой байдаг талын- Хана: болоц: ар та роо тэжээл хийж. огно ! үүл»-и Цэн сурасанд юм. Хөрсөө эндэхгүйн тулд лын хапыг Дагуулан суул Тэжээл 10:15 мииутад даных ургуулсан модоо ан: гадаргуу дээр хуудлс ца- гах ба хариц анпариумынг идожс дуусахаар хэмжээ: ги хамт олноороо нүдлэй гаан цаас, зсвэд хавтгай төв хэсгийг чөлөөтай тэй: байх хэрэгтэй. Үл ЭС Хамгаалис бяцхац баатар шил, тапаг хөмөрч тавиад байлгаж загасаа чалооөтай ДЭЛ хоол тэжээл акпарну: чууд хугарсан мөчир, бу- резин гуурс хутгуур сап СВЛЖУЛВАХ боломж бүрдүү мын броолд туналс Удаан тыг амчлан саргийлэх, цэ- БУРЧЕНҮН усыг СоЛгррмжн: лэх ёстой. хугацаагаар байвал баг- цэрлэгт орж түүхий үр ҮЄЦЭ 7 2 ї Т.ОЯГБЭНХЛЫНЧйЛН Анвариумдаа хорс дэв- терийг хэт өсгөж ус бохир- ийимс “түүж бут р мочир гэмтээдэг хүүхдүүдэд зөв лөлгөө өгч байна. Байгаль орчиоо хамгаалдаг тус сургуулийн пионер сурас- чид хожим том болоод мод, зүлэг, ногоог хайр» лам хамгаалж | Кодолмо- рийг. хүцдэтгэдэр Иргэд: болж хүмүүнсияс байна,» гэг” ХОЁ-- 70 Ёо “БААТАРЧУУДЫН БАГ, ТДВТ, БИЛТЁРЧУУД : “АЧУЛКСЫМ! Т.Төгсгөл, Түрүүч нь 1 нүүрт Тоглоом аяллын үе шатууд 1: Д. Сүхбаатарын мэндэлсэн өдрөөр (хоёрдугайр сарын 2) пионерийн бүх бүлгэмд пионе- рийн бүлэг шинэар байгуулах, баатарчуудыг пионерт элсүүлэх шугам жагсаал хийж, хийсэн ажлаа нам, ХЗЭ, пионерийн байгууллагад рапортлана ЗМС шуНУаНБын Нэрэмжит МПБ-ын 60 жилийн ойн өдөр (Тавдугаар сарын 8) пионерийн бүх бүлгэмд баатарчуудын ба- тийн тайлан сонгуулийн цуг- Лаан хүндэтгэлийн Шугам ЖЖАГ- саёл хийн: тоглоом-алллын яв- Цыг нэгтгэн дүгиэж, сурлага хүмүүжлийн ажлын онцгой ам- жилтаа. ХЗЭ,. пионерийн 6бай- гууллагад рапортлана, 8: Октябрийн баярын өдөр (11 дүгээр сарын 7) пиоперийн бүлгэм бүр баатарчуудын цуг- лаан, шугам жагсаал Хийж, хБаатарчууд-Сүхбаатарын ор- ноор» тоглоом-аяллынхаа дүнг гаргаж, дараагийн УТ гаривг зхэлцэ. Пионерүүдийн үлгэр шишэзгазр сурч хүмүүжицгэае уриатай «Баёйтарчууд-Сүхбаата- рын орноор» тоглоом аяллыг Дарайхн чиглэлээр явуулаарай. Нэг «Байтарчууд-ирэздүй! пионерүүд», «Баатарчууд-хичээл номдоо шамдан суралцана» сэд- вэзр аялж, «Пионерийн улаан “бүч»э, «Баатарчууд дүү нараа үлгарлэнэ», «Пионерийн тэм- Дэг», «Пионерийн байгууллагын туг», «Пионерийн онцлог», «Пионерийн чин эрмэлзэл». «Пиолерийн тангараг, ёсолгоо». «МПВБ-ын уриа дуудлага», пио- нерийн гишүүний нэр төр, үүр- Тийг. судлан мэдэж, Д. Сүхбаа- тарын нэрэмжит МПВ-ын түүх- тэй «танилцана. Хоёр «Пионерийн бүтаэлч Хөдөлмөрийн тавин | шилийн Программ», «Арвилан хэмнэл- тийн- байнгын аян», «Улаан бүчний намнраа», «Эх орны ногоон гаёл», «Багачууд» цувай «Салют-Мир» аян, «Бнд өснө- рийн-тимурчууд», «Зад угаагч» операци, пнонер сурагчдын цэ- г-Спортын «Дөл» тоглолт, «Ардын армийн залуу халаа» дуут жагсаалын үзлэг, «Пионе- рийн-сайн үйлсийн ном бүтээх буухиа аян», «Миний төрсөн нутаг» тойрон аялал, «Эрэн сурвалжлах штаб» зэрэг пионе- рийн олон талт сонирхолтой С222111111111112 ижилд баатарчууд хамт оли00- роо, баг, тавтаараай оролцоло, Гурав, «Баатарчууд номын орноор» аялж эрдЭм мэдлэгийн түлхүүр болсон номтой нөхөр- лөн, хуучирсан ном хэвлэлинг засаж сэлбэх, анагаах «Хэний ном, дэвтэр хамгийн цэвэрхэн бэ?» хөдөлгөөн, уралдаан өр- нүүлж «Эрдэм мэдлэгийн өдөр», «Номын баяр», «Номын 10 хоног» зохисж, «Яагаад хан», «Мэдлэг» клубийц ажилд идэвхтэй оролцож, шеф бүлгийн пионерүүдийн хамт «Эрдмийн далай» жигүүрээр аялж, «Өсвө- рийн: номын санч»-ДынН идэвх- тэй гишүүн байж, хүүхдийн !0- мын сангийн байнгын уншигч болцгооно. Дөрөв, «Үлгэрий ертөнцөөр» аялж «Үлгэрийн, баатрын дүр» орлон тоглож сайныг нь дэх- жи аливаа дутАгдлыг илчлэн, арилгаж, чаддаг болох, сурчгч бүр 10-аас доошгүй үлгэр ярьж чаддаг болж радиогийн «Үлгэ- рийн цаг»-ИЙГ тогтмол соиСоЦ- 1041911145 Тав. «Гэрлэн дохио» тоглоом аяллаар аялахдаа, сурагч бүрг замын хөдөлгөөний дүрмийг судлуулж, түүнийг өдөр тутмын амьдралд чанд сахиж мөрдөж анхны мэдлэг чадвар, дадлыг ззамшүүлэх, «Авто хотхоноор», « Гэрлэн ДОХИО» ТОГЛООМ ая! 30- хиож, «Ногоон тэрэл, цагаа шугам» асуулт хариултын урал даан, «Замын хөдөлгөөний: Дү- рэм сурталчлах өдөрлөг» 0» хион баатарчүуд «Өсвөрийн 140- ХИЦУУЛАгчид» дугуйлангийн идэвхтан гишүүн болцгооно. «Баатарчууд Сүхбаатарын орноор»-тоглоом-алллаар цялах дав дараахн материалыг ашнг- лаарай, 1, «Баатарчууд-Сүхбаатарын орпоор» тоглоом-алллыг явуу- лах удирдамж, (Пионерийн алж- лын календарьчилсайн арга зүй УБ, 1980 он. хуудас211--218) 2. ЗСБНХУ байгуулагдсаны болон В.И. Лениний пэрэмжит БХПБ-ын 80 жилийн ойг уг- таж, «Баатарчууд-Онтябрийп орны анд цөхдөөс сурч байна» урийн дор явагдах «Баатарчууд Сүхбаатарын орноор» тоглоом аяллын удирдамж (Пионерийн ажлын алендарьчилсан арга зүй УБ, 1982 он, хуудас 198 --199) ! 3. «Пионерийн: үйэн» Сонин (1981 оны /М3, 88, 1982 оны М 11, 23, 87 1983 оны М5 1984 оны 61, 82)-ны дугаа- рууд. се өөөөөөөөөөсөөөөөөөФӨӨӨӨӨӨсӨӨ өвөөөөсөөө гн Зовлолтийн анхны сансрын инсэгч Юрий Гагарин нэгдүгээр ангийн баатарчуудад НЭГДҮГЭЭР АНГИЙН СУРАГЧИД ИЛГЭЭХ ЗАХИДАЛ Хайрт (Найзаа! Баяр хүргэв! Чи одоостом,болж, сургуулшн сурагч гэдэг эрхэм: нарийн ззэн боллоо Бичияс, гуншиж, “Тоолж Сурах чухал, хэцүү зорилт чиний ӨМНӨ тавигдаж байна Ертөнцийн бүх хүмүүс, нисэгч, агровомЧ, | ажилчиц,. далийчин. хамтралчин, шүлигчи цөм л Уи« НИЙ Дөвтөрт байгаа: шугамтал цав- Санд “үзэгиийхэв. хошууг. хүргэж, самбарт бичсэн ацхлы үсгийг Нүз дэлж, цагаан толгойн эхний. үс- гээс сурч эхэлсэн юм шүү, Чиг сургуульд суралцах уга- цайндаа. бичиг иомтой- Хүн болох тОдийгүй, үерхэн нөхөрлөж суриа Нөхөрсөг болоход чинь чамд багш нар, пионерүүд, «Онтлбричууд бол нөхөрсөг хүүхдүүд» гасэр чухал эрмэлзлийг илархийлсан Онтяйры- ЧУУудын таван хошуу тусал: Тэ- ГЭЭД” апгийраа аөвхон “ший биш хамт одон болно, Хамт олон ихийг хийж, бүтээж чадиа. Хамт олон иийтэараэ нийт» лэг цэгэн хэргийн төлөө зүтгэж, бие 0иесээ халамжлан” тусална, Зөвлөлтийн хүмүүс «Нэг нь ний» тийн төлөө, нийт нь нэгийн төлөө» гэсэн ариун сайхан айрчмайр амь дардаг юм Хайрт найз мини, хэрвэа Чамд бэрхшээл тохиолдолг түвэг учир- вал хамт оло чинь тухай бүр ту- салиа шүү, Сайхан сатгэлтай үнэнч шударга хүн болохыг ямагт хн- чээх хэрэгтай, Нэгдүгээр ацгийн сурагч танд аз таргал, эрүүл Эїхийг хүсэж, сурлагадаа амжилт гаргахыг ерөлє! Чиний анд ЮРИЙ ГАГАРИН ХҮҮХЭЛДЭЙН ШИНЭ. ХАМТЛАГ 2 926, ид) 2" Ийм нэртэй хүүхэлдэйн сайн дурын хамтлаг Сүхбаатар айм- гийн Мөнххаан сумын дунд сур- гуу байна ЗАЛЬТ ҮнЭГ ЗБАЛМЗАРУУШНУУДЫГ 4 1БДд байгуулагдаад удаагүй Хамтлагийп. жүжигчин лаа, Нн -- Талай хамтлаг хэ үҮ- хэдтэй вэ? гэхэд: -- Багт, таягт , утсан, ху- руун 12 хүүхэлдэд бий гэж хөгжилтэй хариулав. Бяцхан жүжигчид бидэнд анхныхаа тоглолтын хөтөлбөрөөс танил- цуулав: Д. Содномдоржийн «Өвгөп тоншуул», Л, Соронзон- болдын «Ширээ сандлын 8298- лөлгөөн», цэцэрлэгийн дүү иар- таа «Найзаа, найзаа иааш ир» зэрэг бүтээлүүдийг тоглож тэд- ний талархлыг хүлээжээ, -- Бидний анхны тоглолт, бас хөөрхөн хүүхэлдэйнүүд минь хүүхдүүдийн сонирхлыг хэрхэн татах бол гэж сэтгэл догдлон бодон байлаа. Тэгтэл үзэгч бага- чууд злгээ хөштөл инээлдэж ганхим дүүрЭн алга инжигнүү- ХУУРСАН нь Нэгэн зэлүүд ойд) хөгшин баавгай хоёр бамбаруушийн Хамт амьдардаг байжээ. Хүүх- дүүд нь өсч том болоод, эзэж(э- саз ойд зугаалах зөвшөөрөл аваад явсан чинь төөрчихөв, Тэд ойн зөрөг замаар удави явсан боловч гэрээ олж чадсан- гүй. Их лдарч өлсөж санаагаар унан тэнэж лВаЖЭэ. -- Ахаа! Би их өлсөж байна гаж Дүү Нь гомдол тавив, -- Ээж минь одоо бидэнд имар сайхан амттай талх хийж өгөх бол дбо гож ах бамбарууш нь санаа алдан өгүүлнэ. -- Энэ тухай бодоод ч Яяд- хав дээ. Түүний” оронд ямар нэг хөгишлтай юм бодож ольё гонс дүү иь учирлав. Гэвч тийм хөгжилтэнН сайхан юм толгойд орж ирдэггүй: Тэд цааш явж байтал гэнэт им дээр томоо гэгчийн бөөрөнхий бяслаг хэв- тэж, байлаа. Хан нэг нь унага, чихайд. анайарсангүй Бамба- руушїууд түүнийг яг тайшүү Хувааж идОх гэтэл хувааж чид- сангүй. Ховдог сапааны улмаас Хэн нэгэнд том Хэсэг ИйОГгДЧих вий гэж айж байв Тэд ингэж маргаж байхдаа араас нь үнэг сэмхэн ирээд чагнаж байсныг анзаарсангүй -- Та нар чинь юунаас бо- лоод шуугиан дэгдээгээд байна вэ?- гэж үнэг 8суухад: Бамба- руушнууд болсон явдлаа түүнд ярив. -- Үнэг зальжин гэгч пь нү: дээ солбиулан, тун эелдэгээр тэдэнд хандаж: -- Би та нарт танцүү хувааяс огье гэжээ, Бамбаруушнууд баярлай бислагаа үнэгт өгөөд хувазахыг нь хүлээж суув. Үйэг бөөрөнхий бяслагийг хуваалаа. Гэвч тар нь ндт тэнцүү биш байлаа. Хоёр бамбарууш хэн нь ч томыг нь авах ёсгүй гэж б0- дон, сэтгэл нь догдолж сандарч байв, Үнэг тэднийг тайвшруу- лан -- Ви одоохон янзилна гэв. Тэрээр том хэасгаэас Нь хэд ХэЭ- дэн удаа хазал: амтархан идэв, Бислаг түүнд маш сийхац са- нагджээ.. Гэтэл өнөө том бай- сай нь жижиг байснаасиа арай бага болчихлоо, -- Дахиад танцүү биш бол чихлоо! -гэж тэд хашгиралдан -- Яагаад тэр билээ? Тийм болох ёсгүй д юмсан. Гэвч ОДооХоп гэж үнэг гайхсан дүр үзүүлээд арай тамоос нь дахин Хазтал нөгөөгөөсөө бага болов, -- Тэнцүү биш, тэїшүү биш байна! гаж. бамбаруушлууд, бяслагаа тойрч гүйлдэнэ, -- Харэв Та иарт тэгж сянаг- Даад байвал бас л тэнцүүлэх болж Дээ гээд Дахин их багд хувшин идсээр байв, Энэ үед бамбаруушиууд том, ложиг болн байгаа бяслагийг дагуулан хар хоншоороо хөдөлгөн хар» саар байв. Эцэст нь үнэг л цадтал идэн амжлаа. Харид бамбируушнуу- дад өчүүхэн жижиг. хэсэг үлд- шаа, -- 1Нижигхэн ч Гэсэн тэнцүү боллоо. Тавтай хооллоорой жааи- ЛУУД | минЫ-гээд үйэг Явжээ, Ингэж, зальт үнэр хойдДог.,бам-:, баруушнууддд сургимж өгсєн гэдэг, к Орчуулсан 28 дугаар сургуу- лийн сурагч А. ТЭМҮҮЛЭН нэ. Иййхүү 3 Одүүд «Зуу зууглвн миээд» хүү: ХЭЛДЭЙН |хс | , хамтлагтай | болоход Удсын хүүхэлдэйн театрын Ясү- иигчин БНМАУ-ын соёлын тэргүүний ажилтан А. Доржпү- рэв ах нь ихээхэн тусалжээ. 1їүжигчин ах. хүүхалдай хий» хэд Яь-тусалж тэднийг хэрхэн яаж уран чадмаг хөдөлгөөнтай тоглуулах тухай зааа өӨгчаэ” Тус хамтлагт, Алтансувд, Шинийннэган, Гантулга арын аяьяаслаг, хүүхэлдэйн урлагт онцгой сонирхолтой пнонер, баа- тарчууд олон бий гэнэ, «Зуу зуугийн инээд» хүүхэл- дэйн хамтлагийн тоглолт найз НӨХӨД бяцхан дүү нарынхаа талархлыг хүлээля: байна. П, ЖАНЧИВ « ! (7) / 1 22 Бтмгалаг ЭШ Т3:25 7 : “ОЛ, Н.ТОЛСТОЛ ӨВСНИЙ ШҮҮДЭР 85-22 » Ч Ш (зураглал) Зуны нартай өглөө ойд 0Чл- код, газарт өвсөн двэр алмас | ЇШН ДООРХИ 0ГОТНО (ёгт үлгэр) Нэгэн оготно пип доор амь- дардаг байлаа, Түүний амьдар- даг пийгийн Доор шаланд ин. жкигхан нүх байдаг бөгөөд тар “ нүхаэр талх гоолдог юмсашк, Оготны амь зуулга хангалууп байсан бөгөөд тарзар үүлийгээ бусдад гайхуулмаар сайагдиээ, Тэгээд пөгөө нүхийг томсгоп мэрчихээд бусад оготнуудыг “Урьж: , Манайд очиж найрлалдгаал| “Би та нарыг дайлна. Идэх юм. ч хүрэлцээтэй бий шүү гэлээ. Ингээд Оготнууд тэдпийд ирвэл, євєөсєгєєєєєєєє Р) 14 5 200 Энэ тоглоомоор ганцаараа . болон найз пөхөдтэйгвө төглож “бално. Хоёр дөрвөлжинд тус. “бүр 1--30 хүртэл тоо бий. Тог- Ё ч) 02-3 г ї 8 "Ас--9Ө2808-00 228232) )898800886890, гэрэлтанэ. Тэр алмасууд нарны тулнанд гялалаан харагдах бо- гөөд шар, улаан, хөх олон ян- дын өнгөөр солопгорно. Харин оїїртолс 0чо0Д ашиглавал Өнс- їий гурвалжий иавчин дээр ф шүүдрийн дуслууд иаранд гялт- танан байх нь үзэгдэнэ. Өвс пь ф дотор талдаа хөпсгар, яг хилэн ф шиг үслэг байх богоод шүүд-(б сай дуслууд өпсийг поргохгүй. Г) Хэрэв шүүдэртай өвсийг бол- 1) гоомжтой тасадвал, тунгалаг Ф бөмбөглөг шиг дусал ишэн дээгүүр яаж өнхөрч унахыг нь харж амжихгүй, Харин түүнийг єЄ аяархан тасдаж аваад уруулдаа ё хүргэн, пшүүдрийг амандаа ХИЙ” ёр | : Яү1 БАЙДАГ ВЭ? 9 Ф 3 “ 2 хэд тархүү шүүдрийн дусал ямар ч ундаанаас хавьгүй амт- тай санагддагсан, 2 нүх нь байхгүй болчихсон байв, Гарийн зЗзэн шаланд байхыг олж хараад орхижээ. том нүх битүүлж 21111) 986086899808099990980000098 тах 11478 27 ОРОЛД, || 9 Е | ” БҮТЭЭ! (257998 : 29:320:| 28 , үсгыЖ лохдоо урьдаар хугацаа тогтоож, тоог” дзс дараагаар хан нь ту- рүүлис олсой нь хожих юм. Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбичиатад хэвлэв, Ф Ф Ф 2 Таван нас хүрсэн хирнээ, дан» : Петерчо- анх удаа нисч яваа оцгоц харжээ, Тэгээд өвөөгөө- свө! -- Онгоц ядарчихсан юм уу даа, далавчаа дэвэхгүй байх чинь хэмээн асуужээ, Багш нь сурагчиддаа -- Өнөө орой сар хиртэнэ, (Эна бол байгалийн маш: ховор “үзэгдэл. “Үүнийг яг 21 цаг 80 минутад ажиглаарай. | Харин мартаж болохгүй шүү гэж сз. нуулахад: нэгэн хүү Телевизийн аль сувгаар дам- яууулах бол? хэмээн-иИх Л Со» нирхоц асууж гэнэ, Хоёр эмэгтэй уулзаад: -- Миний хүү хичиээн ухаан» гтай гээ. Бүр арвап сартай байх. "даа л явж эхэлсэп юм даа гэж "ярихад: 1 -- Манай хүү бүр сүрхий. даа л тэврүүлж явах гээд бай» Даг юм гэж нөгөө эмэгтэй Нь хариулжээ. Толя: Би том болоод шүхэр- чин. болио, Гэхдээ зөвхөн өдөр “л үсэрч байна гэжээ. -- Яагаад зовхөд ӨДөр? гэж түүнээс асуухад: -- Шөнө үсэрвэл шүхэр 138- дарсан эсэх харагдахгүй шүү дээ хэмээн хариулжээ. ОЁЛ 9 Эрхлэгчийг Н.ДАРИЙМАА Ипденс-- 14140 р БСУХССОРТЭЭ Ба88л7723 3 31383133: БИШРЧУУДЫН БИ, ТА, БАЛТАРЧУУД ТУУЛЖ. БИЙ! нэрэмжит, МПБ ын 60 жилийп ой угтая « Баатарчууд Сүхбаатарын ор: Сүхбаатарын ЖҮСЭГДСҮүугЭат ЭЭЛ ЭЭЛ ХОХАЙ Алд 32-22. тоглоом аяллын 6 дахь гарааг «Пионерийн үлгэр жишээгээр сурч Хүмүүниц- тээе!» уриан дор үргэлжлүүлэн | явуулиа. ра) Тоглоом алллын зорилго 83 -- Баатарчууд тоглоом 8Я- лалд идэвхтэй оролцож, эх орч ёс ныхоо түүхэн хөгжилтэй танил- ё/ цан, Д. Сүхбаатарын амьдрал у/ үйл ажиллагааг судалж, пионв- уг. рийн “хЯмт олон. пионерүүдийй удидлагын дор баатарчуудын 5, зїоор» Уг3:323:) чип “эрмэлзлийг ширхэгчлэн 54 биелүүлж, МПБ-д гишүүнээр 37 ! элсэх бэлтгэлээ хангах, -- Д.Сүхбаатарын цэрэмжит ,/ МПБ-ын түүхэн замнал, үйлт ажиллагаатай. танилцаж БНМ Ё? АУ-ын пионерийн чил эрмэлзэл, 3 тангараг. пионерийн . ёсолгоо, ын улзан бүч, МПБ-ын дуудлага, 5) пионерийц билэг тэмдэг, онц: 21 лог, ёслол, хүндэтгэл бүлгэмийн 4! туг, бүлгийн дарцгийн учрыг 4: тайлбарлаяс чаддаг болох, - ЗХУ, ах дүү социалист лт бусад орпы баатарчуудын амьд» 220 рал үйл ажиллагаатай тацил: 9 цаж тэдний жил үйлсээс суд- лап мэдэх. 2- Тоглоом аяллын үргэлжлэх ,. хугацаа. х 1984 оны 10: дугаар сарын 7, 2-1о0с 1985 оны 10 дугаар са- 57 рыц 2 хүртэл, 0 (Үргэлжлэл нь Ш. нүүрт) ї эч БААТАРЧУУДЫН АМЬДРАЛААС Нийслэлийн 10 жилийн 42 ду- |! таар сургуулийн Д. Цэцгээ багштай Т-ийн” «Б» ангид аварга сурагч рлон: бий. Энэ анги 45 сурагчтай Тэдний тан хагас нь бавтарчуу- дын хурдан уншлага, тэн, цэвэрч нямбайчуудын аварга юм. Хурдан уншигч Д. Эрдэнзбат тоё бичигтэн Н. Даваадулам, цэ- |!" варч” нямбай охин: Э. Алтансувд | нарын онцнууд олон бий. ЗУРАГ ДЭЭР: --Цэвэр бичигтэн М. Ганчимэг 1,8: “Алтансувд пар. Нэг минутад 50--60 үг уншиж хурдан уншла гын аварга болсон Д. Амаржар гал, --Д. Төрбат хүү түгдрэлгүй / сайн уншдаг боллоо. С, БОДООШИЙН а ЛҮН? ша гоё бпчиг- 277 2 ӨСЖГЖ АГЛГЖ ИС ЛГЭГЭГЧУҮГЛГЛСЭЖЭРЛЭГЖЭСЖЖ,. г ЁЛЛХХХХТЭЛХ ЭЭГ ГЭЭ Р ТИИТЭЭГЭЭЭЭЭИЭЭХДХЭХХЭЭд 4 РУРРРРРЭТ “НОМЫН (АН | ТОГТМОЛ ХЭйлэ7 5 НАР-Н ГТҮН МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИН ЯрдэхХЖилЛдээ я шз01018) н 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 18. 8. ПҮРЭВ » ҮНЭ 10 МӨНГӨ НАМ, ЗАСГИЙН УДИРДАГЧ” ОРОН НУТАГТ МАХН-ын Төв Хорооны Дэсиснн нэрэмжит Б, СИ? -д гишүү- нэзр элссэн өдөрт , . ерөнхий ийрийн "бичгийн 8 3 “дарга, Оуцааа. Сайд КИМБА : нарын Зөвлөлийй “дарга р Ї 7 “нөхөр ЇК. Батмөнх ЭЛУС энхийн орны түлш эрчим хүчний С: томоохон ДГБолБорх лэг үйлч 2731 болох Багануурт очиж ажил амьдралтай пь та- нилцав, Нөхөр їК.. Батмөнх Ба- тапуурын районы цэцэр- лэг, яслийн гурандугаар комбинатаар орж, ажил байдалтай пь танилцахад тус комбинатын эрхлэгч "Г. Мягмарсайхан 280 хүү- ХЭД асёрч хүмүүжүүлэх тус комбинатад сургалт хүмүүжлийн ажлыг хэрхэп зохиож байгаагаа лрьж тапилцуулав. Нам, 4ас- гийнхаа удирдагчдад хүүх- дүүд концерт тоглож: со- иирхуулахад нөхөр МС. Бат- мөнх бага иасналсаа эр- дэм ном, ажил хөдөлмөрт хичээнгүйлэн сайн сурал- Далхны, хоёрдутаар дайн дууссаны дараа олоц оронд коммунист, ажилчны нам хүү- хэд, залуучуудын дэвшилт бай- гуулласын үйл ажиллагаа ер- гежин хөгжиж, эцх тайван, найрамдал, ардчилал, шийг- мийн дэвшлийц ТӨЛӨӨ ТэмцэлД чухал үүрэг гүйцэтгэх болов. 1957 онд Киев хотцоо болсон Дэлхийн ардчилсан залуучуудын Холбооны дөрөвдүтээр бага хурлаас хүүхэд оссор үсийнх- НИЙ олон улсын байгууллага буй болгох тухай шийдвэр гар» гасны дараа 1958 оны хоёр- дугаар сарын 18-ид. СНМБА байгуулагджээ. СИМЕА нь ос- гвюр үеийнхнийг энх тайван, найрамдлын үзэлд санаагаар хү- мүүжүүлэх, пионерийн ба хүүх- дийн дэвшнлт байгууллагуу- дын найрамдал, хамтыц үйл ажиллагааг бэюнүүлэх, хүүх- цахыг тэдэнд захив. 9 3 дийп эрхийг хамгаалах тунха- ( агч БОЛТ 1 2217 13. 3 гийг хэрэгжүүлэхэд чухал үүрэг ЖЭ Эр" ХОЗШ ЭМЭВӨЛйн : 1, Ч 8543-9802 3040Ш 7513-2255 : шэтЖ, 3 гүйцэтгэж ирэв. СИМБА-гийн айоноор явж т. ! -32 иг дээд эрхийг барих Ассамблей шурыНН ЭТиЛ аа ХЭНД ЗУ л ХЕ962Г306285 52616818 уБул3: 1,7 ЭМЭЛВӨР ЫГ” | дорвоп жил тутам (1962 онд ажилчид, уурхайчидтай Варшант, 1988 онд Софид, уулзаж тус районы ажил 7 й 1970 онд Будапсштод, 1074 байдалтай танилцаж сүйэ- Нөхөр Ж. Батмөнх Хэнтий аймгийн Дархан сумын найман жилийн дуцд онд Барнад, 1978 онд Берлиид, тэй сургамж, зөвлөлгөө сургуулийн пионер сурагчдын хамт. М, ЛХАГВАСҮРЭНГИЙН авсан фото зураг 1983 онд Прагад), СИМБА-гийн ӨГӨВ. тэргүүлэгчдийн хурал шил ту- там болн, СИМЕА, түүннї гишүүн байгууллагуудын үйл ажиллзгааны программыг бие талж хэрэгжүүлдэг юм. СИМЕАЛ байгуулагдсан цагаасаа эхлэн Дэлхийн залуучууд оюутны их наадмуудад хүүхдийн программ, хүүхдийн сэдилэр олон улсын соемипар, бүс, тивийн уулаалт, "їтоперийн, удирдагчдын зөр- лЛолгвон "зохиоү байгуулах ги шүүн байгууллагуудтай хөмт- ран одон улсын писвиерийн лагерь ажиллуулах хүүхдийн гар пургийн үзэсгэлэн биеийц та ... орон путгзар явахад МАХН- МАХН-ын Төв Хорооны ДЭН хувь нь мал аж пхуйн арга хэмжээ авахыг 368- ын Төв Хорооны Улс 18- ерөпхий нарийн бичгийн ҮйЛДвэрлэд дээр ажилла. дов 30 28: рийн Товчооны гишүүн, дарга, БНМАУ-ы Сайд на- даг, тэд манлайллаа хэр Нөхөр 11. Батмөнх Дор- Намын Төв Хорооны на- рын Зөвлөлийн дарга нө- хэй биелүүлж байгаа, сур- ноговь аймгийн Айраг су рийн бичгийн дарга Ц. хөр ЇН. Батмөих Хэнтий, гуулийн дотуур байрны мын «Оч» ногдлийн малч- Намсрай, МАХН-ын Төв Дорноговь аймгийн зарим хүүхдийн хоол хүйсний дын сууриар орж тэдний Хорооны Улс төрийн Тов- сум пэгдэл Хэрлэнбаян хангамж, цагаан НДӨЭЛНИ шиинл байдалтай зтөлнДцан чооны гишгүн,,Улаацбаа- “Улааны отор тэжээлийн хүрэлцээ. ямар байгааг со- | тус сумыш гтөвд хүрэлцэй тар хотын амын хорооны аж ахуй, Бор-Өндөр, Хар- пийрхоц асууж: танилцаад ирж «Оч» нэгдэл, тус УМ | нэгдүгээр нарийн бичгийн “Айрагийн уулын үйлдвэ- ЯотУУр бачаоуц бууд задлан дшолицааг са лдвэр, дарга Б. Алтангэрэл, БН рээр орис "орон нутгийн дийн тоог нэмэгдүүлэх, цайман жилийн дунд сур МАУ-ын нийгмийг аюу- ажил байдалтай тапилцар. сургууль цэцэрлэг, хүй гуулийн. ажил. байдалтай лаас хамгаалах Яамны БоН3 рмпэлэг, сумын. төвийнцх- танилцаж тэнд өндөр нас- сайд дэслэгч генерал А. мирын тэмцээн, энх тайвны аян, Надад ЧЭ БаЛАННЭ Эн ний болоц малчдын хүн: тан, хөдөлмөрийн тэргүү- Нфмсранжав ЗОБНХУ- зохиоп бичлэгийн уралдаан /шуу- ший мгийн Цэнхэрман төмс Ї йЙ сайчуу 1 7- - д лах зэрэг олоц хэлбэрийн ашил дал сумын «Давшилт» сэнд төмс, хүнсинй ногоо ний сайчууд пионер су аас тус улсад суугаа Опц | ЛӨХ ЗЭРЭр 20 : аг! уул ан д Бү С Ч , 3 нэгдлийн зарим. малчдын өргөн хэрэглүүлж, лла!- рэг мИцанаАалыан ярилцаж бөгөөд Бүрэн эрхт элчий СИМБА нь одоо 50 сая ор- сууриар: орж ажил. бай- гула-дотуур байрлы су- шин үйлсэд нь улам ИХ сайд С.Ї. Павлов нар | чим хүүхдийг нэгтгэсэн табан далтай. нь танилцаж, су» рагчдыг овөл ч гэсэн сүү, ОНУ СЭЦЭН дагалдан явав, тивийн 57 орны 60 гаруй бай- мон намын гишүүдийн хэ- цагаан “идээгээр хангах Нохор 2К. Батмонхий МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ гууллага. СИМ А-гийн гишүү! юм, 5 8-2 шарын 5 5 ” -3Д: Сүхбаатарын .йарэмжит ----т-т- - Ё МПБ 1959 СИМГРА- “САЛЮТ МИР, АЯН 2:23-012:41 42:24 гийц гишүүлээр элсэн, -1970 гүүтэй хөрөнготон орцууд онбос тэргүүлэгч гишүүнээр ажиллаж байна. Манай плиопе- 3 наачлан «Бид энхийг хүс «Хоп ч мартахгүй, юу ч цэрэг, зэвсгийн хойноос й үрийр байгууллага СИМВА-гийн с Нэ» дайчнц алдрын тан- мартагдахгүнг, «Эх үрс улайран хөөцөлдөж дайны программын дагуу 1972, 1982 5 хим шинээр байгуулис дүү жаргалтай байг», «Амга- аюулыг улам ихэсгэж бай фонд олон улсын хүүхдийн хол- нартаа хүлээлгэн Өгов. лац. тайван амьдрал», “гаа зэргийг хүүхдэд ойл- ген атлетїїлийн «Найрамдал» тэмцээнийг эх орондоо зохион байгуулж, оил бүр олоп ул- сын” хүүхдийн. арга хэмжээ, Зовлолтийц ард түмэн, «Энх цагийп хүүхдүүд?, гомїштой, сопирхолтой зу- түүиийй баатарлаг улали «Хүц ард аа сонор са- раг тайлбартайгаар төрөл- арин хүн төрөлхтнийг фа рэмжтэй байгтуш», «Дайн үүлэн үзүүлжээ, "Тус ХҮЧГЛҮРЭЭЭ! 5 : : н : Л СИМЕА-гийн хурал зовлолгоён : шизмын . дарлалаас чо- сонотүгэй», «Оиїх тайван, сургуулийн ХЗЭ-ийн Х0- саминар? ЗУЛЭОЧИД ТалӨвдӨр» Нийслэлийн Онтябрийн: лөөлсөн түүхт ялалтын ту- эв йэгдэл эрхэм» зэрэг роо, пионерийн бүлгэм ,Ш цоо оролцуулис байна: “районы 10 жилийн 47-ду- хай олон суул Фото зураг, олоц булантай юм. Тап- одоо энэ тапхимаа улам “тавр сургуулийн хамтолон. тайлбар өгүүлэл, урац 30- химын “булан, самбар үз- балжуулахын зарэгцээ-. “«Молголын багачууд ЭМ- хнол, бусад үзмэр бүхий мэрүүд нь Аугаанхэх ор гззр энд уулзалт, зэйх гохийл толоө» урнан дор. энэ таихнмыг пионер, су- ныг дайны хүнд бэрхамьд тайван” химээл, бүтээлч | ялалтын 40 жилиби Ой, рагчид сонирхон үзэж, хис | рал, зөвлөлтийн ард түс улшлага, өдөрлөг, сэдэвт “Дэлхийн залуучууд, ОЮут- чээлээр мэдсэн, номноос мэн, түүний зэвсэгт хүч- цуглаан, хэлэлцүүлэг, спы ХП -их иаадам угтаж уншсан бүхнээ баяжуулан ний баатарлаг тэмцэл, Ярилцлага зэрэг улс төр,, “олопторлийнажил зохион Дэлгэрэнгүй тэмдэглэл ха- | эрэлхэг зориг, дэвшилт хүмүүжлийн олон төрлийн ыбайиа. Саяхай Д. Рэнцэн: толж байна. Энэ тапхим | хүн төрөлхтпий хүсалма- ажлыг тусгай хуваариар, Блрж багтатай есдүгээр ан» «Элх тайвныг бат найд- ровдол, олон үндэстний явуулл: байпа. "Бийц сурагчид өөрсдөөса- рартай хамгаалж байна», | Хүүхэд залуучуудын аз Манай сурвалаглагч Ё Ё єє т СҮРЭГ 5373 -. 2 ЧРҮРЭРиРЭ223 ЕН23-73258(а 3 8сх18үЕ1Ч: “ МПБ-аас олоп улсын валуус чуудын жил 1985 ойд болох ТДэлхийп залуучууд оюутны хп їих наадам, ялалтын 40 ткилийн ой угтаа: «Монголын багалууд 1-- "энхийц. төлөө». ХӨДӨЛГӨӨН Зөрцүүлэг олон төрлийп . ажил “зохио, байгаа. нь СИМБА-гийн | «Элх тайваы нампапийг» Эр- чимжгүүлэхэд тодорхой хувь «иэмэп болио. 2- Ц, ТҮВШИНТӨГС ЦоГҮЛГЭЭГҮЭЭР Б.3226-3 усалж. “өзөгӨгөөөөӨӨсӨӨӨ00900000000)6 “Рт-ЛЧЭС65 5 6лалөсайжаа 222220 МОНгол, зөрлөлтийн| илнвамдлын след “ ТУВА УЛСТАЙ Монгол, Човлөлтийн иай- рамдлын уламжлалт 23 Дахь сарын ажил манай орон да» лар зохиогдож байна, Энэ сарын ажлын томоохоп арга ХЭМЖЭЭНИЙ цэв нь Шанлалт Социалист Бүгд Найрамдах ЦХСҮ Э) тэлүьуа эл артопомит Тувд Улсын вом- муннст байгуулалтын ололт амжилтын жишээн дээр БН МАУ-д аохион байгаа ЭХУ- ын Өдрүүд юм. Зөвлөлт социалист бүгд найрамдах апптономит Тува улс пь 1944 опы аравдугаар сарын 11-нд ЗСБНХУ-ын бүрэлдэхүүнд сайш дураараа нагдап орсон юм, Тува улс 170,5 мянган ам дөрвөлжин метр нутагтай, 270 млпган хүн амтай, нийслэл хот, Ны- дыл най тивийн төвд оршдог. ЗСБНАТУ-ын үйлдвэр, соёл, шинлслэх ухааны ондөр хөгтж- лийг харуулсан үзэсгэлэн Улаанбаатар хот дахь зов- лөлтийц шинжлах ухааны соёлын ордонд изэгдэж гүзэгч- дийг Тувагийн аж амьдрал- тай ташплцуулж байна -- Тувагийн хүүхдүүдийн урласан хүүхэлдэй ЕХЭ» 8. алан ТАНИЛЦАГТУН юэжлт ес. рта аа түү үрт бӨӨэ0єЙ ... хэбүллжлаажх 9 Тува улс цоосны үүлдрийн хөонидоор алдартай. 7 өө өөөөөөөөөөөөөөөөөөөөөөөеөӨөӨөөӨӨӨӨӨӨӨРӨӨӨӨӨӨӨӨСОӨОӨӨРӨӨ МӨСӨН ТИВИЙН СОНИНООС | “Манай гаригийн 6 дахь ти рийг 1820 оны мэгдүгээр са- рын 28-нд Оросын усан цэргийн “ура Ф. Ф. Геллинсгаузел, ЭМ, П. Лазарев нар нээсэн фю, 71820 онд Норвегийн иргэн “1. Бархгревнни анх мөсөн тивд хол таньж дөрбөн жилийн Да» рэза эргэж нрээдр шинжилгээний станц байгуулан өрөлжсөп байна, 1911 өнд моп Норвегийн с зуйлд судлаач Рауль Амундсеи “Ордон тооны нохой, морь чар- со ганд ХөЛЛӨН явж Өмнөд ТУЙЛЫН тазар зүйн оройд амжилттай й 19 “Үүнээс Нэг сарын дараа анг- тийн |туйл судлаач Роберт | ЗУРАГ ДЭЭР, Хаан оцоншувууны сүрэг Скотт, Амундсены очсон газар хүйтэпд дисель ирэв, Сиоттын онспсдинц анх “удаа Алтарктид тийд гинжит машин туршсан бегөөд орос хү- мүү С. Нучин, Д. Гореп, А. ченнОо нар оролцсон “байна. Р. Скотт туйлын оройд Хүрээд буцах замдаа хэсэг нөхдийнхээ хамт тэндэхийн бай- талийн хатуу ширүүЧ шөхцө- дийг дашж чадаагүй амь үрэгд- жээ. Эпэ үеэс хойш эдүгээ 70 таруй жил өнгөрч Антаритнд Отивийг судалиш: озэмшнх ажилд танигдашгүй өөрчлөлт гарлаа, Гэвч энэ тивийн байгаль цаг Уурын хатуу ширүүн нөхцөл, “Хүчтэй салхн, нүд чиггүй цасён “Шуурга, яс янгицуулам хүйтэн, ОЛОН млнНГан метр зузаан иос Нь хэвээр үлдсэн. Одоо энэ тивд 20 шахам орны 40 гаруй шишкилгээний 3 тогтмол ажиллан тус ти- вийн цаг уур, ус, мөспий бай- Дал, геологи, газар зүйн тог- “927 ам 70Ц, агаар мандалд, ус, хорсний Сузэц зэргийг- судалж байна үний дотор Зовлалт холбоот ” улсын 7 станц байдаг бөгөөд чВостон», «ГРуссийя» хэмээх станц нь хамгийн күнд нохцолд оршдог, «Востоп» станцад 1983 оны 7 дугаар сарын 22-нд --89,29 хүйтэрч манай гаригийн хүйт- НИЙ ТУйл болов, Энд хэдийгээр шилийн дун- даж агаарын тємперлтур--559 байдаг боловч зөвлөлтийн эрэл- хэг туйлчид 20 гаруй жил өвөл- мик шинжилгээ судалгааны ажлаа тасралтгүй явуулсаар ирсэн билээ. Ийм хүйтэнд, тэр Ч байтугай зарим бодис өөрийн Физнкийн шинэ чанараа хүртэл алдахад хүрч, --859 градус тэс тэс холдолС авахаар болдог бөгөөд рєзнпэн Хоолойг ллигүй пугалахад бут үсрэн унал, м8- шины раднаторыг хөлдохоос хамгаалахад хэрэглэдэг шингэ! антифриз хэмээх уусмал лгааи өнгөтэй мос болон хувирий. Төмөр торкиы ёроолыг х9- лөөрөө өшниглөхөд булт үсрэн гарч, ийм хүйтэнд төмөр элЛ9- лүүд шил шиг бутарч хагириа, Гэтэл ийм цохцолд хүмүүс хэр- хэн наш амьдарч байна бэ гэдэг сонин йсуулт гарч ирїй Мосон тивд өвөлагдог туйлчид Онд тусгай дулаалгатай хувцас сүхээр цавчин омсох ба байр орон сууц !» тэндхийн нохцолДд тохируул барьсан байдаг їом Туйлчин хүмүүсийн одрийн алгаын хуваарь, амьдралын лїг- дэм иарийн зохион байгуулалт- тай байк богоод эрүүл мэндийн байдлыг иь байцга хлианс байдаг. Энд туйлчдын хэвийн ажлын ноөхцолийг хангах тал бүрн!!и арга хэмжээ апсаа байдаг т«/ї эзллэв -бэрхигээлийг- даван--туу» длих, ажлаа лпуулахад ц/» їг Үүсэ бодвол гайгүй болсон бай- на, Энэ нутгийл байгаль цаг уурын байдалд зохицож амь- дардаг оцон шубуупаас бор амьтан энд бараг байдляггүй юм. Ихэлчлэн хоёр төрлийн оцон шувуу тааралдах богоод АдДеє- Л хэмээх эжижиГг биетэй оцой шувуу зуны улиралд (тандхийп Х-ХїЇ| сард) ирж зчулуугсар үүр. засч, өндөглөнө, ТЭД нэг Дор” олиоороо цугларч үүрээ аасч эхлэх бөгөөд үүринй- хээ чулууг цуглуулах гэг ихэз- хэн айвшл болдог юм, Олон шувуу байдаг таарч тохирох чулуу гол олдохгүй, тэр ч учир тэр бал- байтугай ангаахайтайгаа хамт бие биенийхээ үүрний чулууг хулгай хийж хоорондбо зодол- ДОЛ: охэлнэ. Чулууг амандаа дуул зөо0х. үчир шүдэнин том хэмжсоэчи! даадаггүй. Эр, өм. хоёр шувуу хамт уур засч чулуу хайя ивиа, Нэг эхэлсэн. үүрээ матгал: хулгайд алдахгүйн зогсоно, хайрцаглаас чулууг оцон эалилэц пасч тулд харж Адсли 1--2 өндөг үүрэй дээрээ хэмээх -онз гаргаж чулуу! дарись . хэвтэнэ. Мон эр, эмзарээ. ээлислэн: дар- саар 5 долоо хоногийн. дараа шиглахай болгоно. /Оцдгоо цар байх үсд нь помориг хэмээх манад цутгийц Элзаний хиртэй махчин шувуу Оцон шупуугы сүргийн дэргэд мон өндөглөж ов аяыг нь тапруулиш байгаад оцоц шувууны өндгийг хулгай- лан. їдэлг амьдариа, Гэйч тун хопорхин толиоллолд, ацоїг Шу» пуу- ОЯ алдаала. шувуу чцгаахайгал гон Эр, пм Нэг-Нь--5 19 Толцбагниа Оцон хооллох ЗПҮТГҮ ҮҮН 471 шу нь их ль ла мөсний цоорхой олж ороод загас шїйриахай, далайн жижиг амьтнаар ходоодоо дүүргэн бу- цаж иртэ. Дараа иь гөөгөө үлд» сэн нь хоолондоо яв, ялж нрсэн нь ангаахай харж үлдэнэ, Оцон шунуу хүзүүгээ нум хэлбэртэй махийлгаж амаа ё8- тайхад ангаахай нь ам руу ив толгойгоо хийж тзидээс гарах. цөцгий шиг өтгөш цагаан зүй- лаэр хооллопо. Опон шувууны гулигаж гаргасан ян) өтгөн ц9- гайц тэжээл нь маш их чагар- тай байх тул ангаахай пь түр- гоц торииж зуны сүүлчээр хар саарал үсээ бөрчилтс өд ургаж зхалиэ, Ингэж бүрэн гуулкиж дуусс4- дираа ангаахай нь нэгэнт том болж оцон шувуу дүрсээ олж, цагаац Хэвлийтэй харну- руутай шувуу болж өөрөө хоол тээзээлдээ лидаГ болно. ны Антарнт! Мөн энд «хаан» хомээх 120--130 40--50 нг хүнд шувуу амь- лара4. Энэ шувуу ид оөллөөр (УГ-- ҮГ сард) өндгөө гаргаж, үүр засахгүй хөлийнхээ хоёр сарвуун дээр байлгаж байгаад ангаахай болголоо Хаан оцон Шшуцууны оидог хүний атгасан гарилас- “яльгүй. том богвод мо- сой дээр гардаг. Тэд мосон уулын -цөомөорт хоргодон хэдэн мянгаараа. сүраглана, |Өндгөө ансаахац болсны дараа нэг дор цуглуулж осорсдөо тойрч нөмөр- лодөг. Адсли оцон шувууг бод- тол хамтын амьдрал сайтай, Нэг дор цугларсад ангаахайг нь йИДд «Хүүхдийн цацэрлэг» гаш нэрлэдэг байт, билээ Хаан оцон шувуу ангаахай- гаа хүннїї, өврийц гэхгүй хоол- тон арчилдаг юм. Ёр нь бцоп шувуу маш зүүний амьтай 06- год удам судар нь |135 сая зшилийц өмдөө. Юрийн галвын үсД тэлэх Усанд оцон шувуу си өндөр 1мьдерч байсан иинсдаг гүр- 111: гайг салах үлдэг. юм. богоод цээө (га0000). СУУН ХҮС мопг отгдот 110 саяц уг? эд. босс усялас гар ой дахь Зөвлөлтийн «Мирный» станц. чаддаг Хүнээс огт айхгүй, хүй явж буйг алсаас хараад зориуд гүйж: ирж харах бөгөөд 2-2 матр зайд сБаахап харж сөогсч эргэж тойрч байгаад холдож лина. Эрдэмтний судалгаанаас үз- вэл оцон шупуу зааплал торсон газраа ирж ондөглөдөт, |х06- рондоФ тодорхой хэл аквиплгаар «яарилдидаг» байна Нэг удаа зозлолтийн «Мир- ный» хэмээх станцалс 4200 см зайд орших АНУ-ын Мак- Мердж станцад хэдэн оцон шу- вууг тэмдэглээд аваачин тасл- хад жилийн дараа эчэ плс зайг туулж «Мирпыё» стайл бУ- цаяж. ирсэн байна. Оцон шувууг ярга! хүй ХӨ»- оакас хөд нНэлээД Сайн гүйж гүйцдэг. Тэд хоёр хөлөөрөө гүйхээс гадна толигор мөсөн дээрэлгээрээ маш хурдан гулсч ипина.Элгээрэд гулсахад пь түүнд байдаг хоёр далавч Пьихүүрэг- тэй, Томоохон оцон шугуггхо- лоос хїрахад майгадуу сэлтэй хүн явж байгаа їом шиг тайлан “товоо адхаж явдаг юм. Антарктид тавд зуны ули- ралд шувуу, Далайн хав хаала үзэгдэх боловч эх газар дээр тийм “элбэг биш. Хүүхдүүд та нарт Антаритид тивийн сониноос товчхон Тї- нилцууллаа. Дашрамд хэлэхэд Антарктид тнв бол олон улсын ту!лчдаМмй интериациоцалч ти юм. Бид манай гаригийн Цаг уурын төлөвийг тодорхойлох зорилгоор тус тивийн байгаль, цаг уур, геофизин, биолаг!, геологийн чиглэлээр судалгаа шинжилгээний ажил хийлдэ, Ингээн: нам, засгийнхаа 05- дөр итгэл найдварыг хүлээж, энэ. тинд алииллан, шинэ сонии зүйд пүдээрээ үзэх аз завшаан тохиолдсойд би үргэлж баярлан явдаг юм Мөсон лзипд өвөллжихдөө би ах дүү зазлолттйн ард түмний өгөөмөр ач тус, ванрамддын үр шимийг улам бүр мэдэрсэн билээ. Би тэнд хамт амьдарч ажиллан байсан азоплблт НД похдооцэо үргэлж бахархан: лпдаг юм. Д. ЧУЛУУНБАТ 4Ч.ос ӨӨ ӨӨӨӨӨӨӨӨӨӨ ХҮҮХДИЙН ТУС- СУИХ ХҮЧ ОЁ Архангай, аймгийн Батцэнгэл сумын дунд сур- гуулийн пиопер сурагчид «Пионерийн. десант-урга- цын талбайд» сэдэвт урал- даанд идэвхтэй оролцо байна. Саяхан Бүлгэмийн зовлолөөс «Алтан намар- арвин ургац» хөдөлмөрийн цуваа зохиож сурагчид 1,3 тонн өвс хадаж, цуг- луулж, «Улаан туг» нэгд- лийнхзаэ зөвлөлд тушаалаа. Энэ цуваанд Л. Амаржар- гал, Я. Балюнд, ОН. Ган- болд, Ц. Япнжинсүрэн, Б. Болормаа багштай 8-ын «Б», «А», 7-гийц «А», «Б», Өтийн «А», 4-ийн «В» ангиуд хошуучлав. Пионер сурагчид урга- цын талбайгаас 10 тонн төмс хурааж, өзс бухал- дах, хураах ажилд ндэлх- тэй оролцлоо. Фурагчдын хамтлаг малчдын | суурь, фермд очиж жонцерт тог- лон, бүлгийн Сэдэвт ажил явуулж байна. Пнойерийн ахлах удирдагч Д.ДОРЖГОТОВ тг Өвөрхангай аймгийн Зүйл сумын 8 жилийн сур- гуулийн пионерийн бүлгэ- мийн зөвлөл «Пиоперийн десант-ургацын талбайд» Уралдааны болзлыг баяр- тай хүлээн авч анги бүл- гүүдийн хооронд уралдаан- тай ажиллаас ургац, ху раах их ажилд сайн ту- салж: байна, Пионер су- рагчид 180 та-гийп ногоон тэжээл хураац бухалдаж 10 тонп хүнсний ногоо ялгаср, Тимурчүүд тарна- ланч ах эгч иарынхаа ар гарт тусалт түлээ мод хө- рөөдолг, 519 зөөн өгөх, хүүхэд асрах зэрэг ажил хийж байна. 1984 оны сургуулийн хөдөлмөрийн аварга сурагч С. Эрдэнэ- хуяг, Д. Ганбаатар нар нөхдөө хоптуучлал ажил- лаж, 8-ын «Аэ», «В», 6- гийн «А» авгийнхан «Пио- нерийн десант-ургацын талбайд» сэдэвт цуваагаар хамгийн их ургац хурааж байна. Пионерийн ахлах удирдагч Ц. БҮРНЭЭ чсДоринод аймгийн Чой балсан сумын 8 жилийн сургуулийн пионер сураг- чид «Пионерийн десант- ургацын талбайдэ, хөдөл- мөрийн цуваа зохион бай- гуулж Хэрлэн сангийн аж ахуйн төмсний талбайд 160 гаруй пионер сурагч ажиллав. Хүүхдүүд бригад болон хуваагдаж уралдаантай ажилласиаар 58,3 топи төмс хураай ввлаа. ЇПио- нерийн «Нүдлэн хамгаа- лах» эргүүлийнхэн урга- цын талбайд үзлэг шал- галт- хийж 2,4 тонн хаяг- дал томс илрүүлэн түү- лзэ, 8-ын «А» ангийн су- рагч Б. Дамдилжав, Ш. Энхтуяа, Т-гийн «А» ан- гийн сурагч Ө. Лхагва- Очир, Г.Хүрэлчулуун, 5- -ын «А» ангийн сурагч Д. “Батбаяр иар өдөр бүрийн иормоо 1160-4120 хувь биелүүлж хамт олиоо хо. шуучиллаа. | ЗагшдД ЦЭДЭНДАМРЛ..., хо Сүхбаатар хотод. Сүх- балтар хотын. 8, 10 жи- -лийн сургуулийн 1300 гп- руй анонер сурагч хотын худалдаа бэлтгэлийн трес- тийн ногооны агуулах, Алтанбулагийн сангийн ан ахуйн байцаа хураах ажилд оролцов. Ногооны агуула- хад 1100 гаруй ппопер сурагч ансиллаж 43 тонн төмс 105 тонн байцаа ял- ган зооринд хийж, 32 тони хүнсний төмсийг ялгаж савлав Пионерийн зөвлөлөөс зарласан «Пиоперийй дє- сант-ногооны зооринд» уралдаан дүгнэхэд Сүх баатар хотын ! сургуулийн 5-ын «А», 6-гийнНн «А» Тт-гийн «А», 8-ыг-«А» ангн, хоёрдугаар 8 жи- лийн сургуулийн |4-ийн «Б» ангиуд ахпий байранд шалгарлаа. Алтанбулагийн сангийн аж ахуйд ажилла сан пионер сурагчид 148 тоцн байцаа ачиж, талбай- гаас 1200 центиер байцаа хураан авчээ. Энэ ажилд Сүхбаатар хотын 10 жи- лийн Т-тийл «А», «ВБ» 9:їйн «В» аигиуд хошууч- лан ажиллан энэ? одор пиой ерийн бүлгэмүүд 4000 гаруй тогрөгийн ажил хийсэн байлал. усЗүүнхараа хотод. Тус хотын 8, 10 жилийн сур гуулийн 690 гаруй сурагч сайгийн ал ахуйнхаа бай- цаа хураах ажилд орол цож 80 га талбайгаас 80.4 тонн байцаа хураан ав чээ. Ийнхүү Сэлэнгэ айм гийн. сургууль бүлгэмүү- дэд «Пионерийц десант ургацын талбайд» аян эр чимтэй өрнөл байна Аймгийн. пиопсрийн зөвлөлийн зааварлагч З. ЦОГЦАГААН тгДуцдсовь аймгийн Сай ХанН-овоо сумын 8 жилийн сургуулийн пиопер сураг чид «Пионерийн дссант ургацын талбайд» урал даанд идэвхтэй оролцолт сумынхаа хөдөлмөрчдийн тарья: ургуулсан 14-га газрын төмс, сонгино хүйсний. ногоог хураан авахад туслав. Пионер су- рагч, багш ажилчинд 4 хо ног ургацын талбайд ажил- лахад 4.-Туяа, Д,. Сэрс- маа, Ц. Дулмаа багштай 6-гийн «Б», 4-ийпл «А», «Б» аипгиуд идэвхтэй орол цонс бусад хамт олноо хо- шуулиллаа. Алйги бүлэг сурагчдын хийсэн ажлыг тогтмол дүгїэж ургацын талбайд уралдаан өриүүлж ажилласны -дүнд төмс, хүнспий ногоогоо цаг хуга цаанд. нь халгдалгүй ху раан авч чадав. Сумыгп нам, захиргаапы байгуул- лага «ПионерийпП десант Ургацын талбайд» ходол- мөрийн цуваагаар пионер сурагчдын хийсэн ажлыг үлэлас тэдэнд сумынхаа их бүтээл, ходолмөр соёС- лын 48 хопогт бэлтгэсэн «Опгийн уянга» нопцертыг үзүүлэв. Понерийн ахлах удирдагч ЕЧ Ц. ОРОСОО ї ї шиишиш ишиг иш ттэ ТҮ ТҮҮ711111117117 11111113 11111111 111:1й111111/113111:1/1:3113 111111111113111111ЙН инїнйинциїйицийнинннинин шини цашаиншийлийншиншиншиэгишининий шїї ШИЛ Ү1Ү111111171111 “сл ПИОНЕРИЙН ЭРГҮҮЛ- «Пионерийн эргүүл» гэсэн таннх тэмдэгтэй хүүхдүүд Борнуурын сан- гийн аж ахуйн Арапгатын төмсний талбайд нирлвэ. Тэд ургац хураасан тал- байд очиж 100 мєтр змы дөрвөлжин талбай бүрд хэсэгчилсэн шалгалт хийв. Шалгалтын эцэст төмсийг хаягдалгүй сайн холбооны сургал- техин- ангийн түүсэн тын төвийн радио нийн 1-ийн «А» аурагчдад талархлын хуудас гардуулж | баяр хүргэв. Эргүүлийнхэн төмс соортлох газар очиж үрийн болон товарын нэгдүгээр зэрэгт тушаа- хаар савласан төмсний чанарт шалгалт хийлээ. Пиоперийп эргүүлит, ахлагч Б. Бат-өлзий, тооцоо бодогч А. Очир- маа партай уулзаж ярилцлаа - Бид Бориуурын сангийн аж ахуйн дунд сургуулийн 8--ын «А» лаагаа 1111114113 11111111 аата цалал ац 111 гү лттгаа 1 4златтл алаан 1УУРАТ 4117 4, Лууван Бид ний. тарьж ургуулсан лууван бай на гэж 11 жилийн сур гүулийн хөг ишлтай. яригаг- Тус сур гууль шил Бориуу рын сангийн ахуйн дэргэд “хөдөлмөр зуслан байгуулнс жил болгон тө чмтгтай бүрч амттай цийслэлийн 12 дугаар хүүхдүүд бүр ” “УРГАЦЫН ТАЛБАЙД гаар намрын ургац хураал- тын үеэр Пиоперийн эргүүлд гардаг уламжг- лалтай болсон. Өнөөдөр холбооны сургалтын т8- вийн Цэрандулам багш- тан сурагчдын Ялгасан төмсөнд талталт хий лээ. Төмсийг таван ан- гилалд хувааж ялгах ёстойг бид сайн мэднэ. Үрийн төмс хойтон зуа хүртэл хадгалах това- рын нэгдүгээр зэргийн төмсний ялгалтад онц- гой апхаарлаа. | Гэтэл үрийн болон товарын нэг- дүгээр зэргээр савласан 50 кг төмснөөс 2,1-43 кг муудсан төмс шалгалтаар гарч савласан хүмүүст нь бид шаардах хуудас гардууллаа. Бас машины тэвшийг хэтрүүлж ачса- ны улмаас тээврийн замд их хэмжээний төмс хаяг- даж байгааг ч илрүүллээ гэв МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ АМТТАЙ рэ бүрийн ногоо эндөр ургац авдаг сайхай туршлагатай. Энэ жил 38 га талбайд улаан лууван тарь зуны арчилгааг сайц хийсний. дүнд 200 гаруй тонн ургац авч аинх- ны хураалтын 42 топ тууранг чанарын нэгдү- гээр «зэрэгтэй улсад ту- шаллаа Хаврын тарна- ї “| ЗУРАГ ДЭЭР: шинийг -- Ур- гацын талбайд нөхдөө хо- шуучлан ажилласан су- галуүтталлгийцн цагаалга гал лац гййлцгтцт рагч Даваажаргал, Туул, Монхбат, Отгон, Батбаяр цар. 22:1415521 8 1 --ТПөмсннй лалтаар ходолмор зуслац- даа 10 гаруй млиган төг- рогийн цэвэр ашигтай ажилласан бол намрын ургац хураалтаар 12 мяп- га орчим тогрогийн ашиг- тай ажиллаж, суслацгаа улам тохижуулах боломж той боллоо. Ургац хураалтын үеэр өдөр-.бүр уралдаан 80- хнолс 8, 9, 10 дугаар ан- гийн. сурагчид идэвхтэй сайп ажиллаж сурагч От- гоцсүрэн, Алтансүх, Уу- ганбаяр, Н(аргалсайхан, Баярсайхан, Ганболд, Баяраа, Гомбосүрэн. Мэндбаяр, “Алтанбагана, Бямбасүрэн нар өдөр бүр уралдаанд түрүүлж иөх- Доө хошуучлан соцналист уралдааны гавшгайчид боллоо. Багш А. Нямдаш, Ч. Хандсүрэн, Батхүү пай ? сурагчдын хөдөлмөр- амралтыг оиц сайн 20- хион байгуулж хамт олон- доо хөдөлмөрийн сайхан үлгэр үзүүллээ. Ингэж .өөрсдийн гар, хүч хөдөлмөрөөр ургуул- сан луувангийн амт улам сайхан байх иь үнэхээр зов м. чимэдцогзол цалдиацлл аха элалалг111211311 111111 1111188111113 43211111) ЗУРАГ ДЭЭР: -Яь гаж савласан төмсөн до- тор гологдол байна гэж үү! талбайд шалгалт хийж байгаа нь шиний ТҮҮТҮҮҮТҮҮүҮэ1 БОШИГТ ҮҮҮҮТГҮҮҮҮ! 4 с ЛЭГЧ с залуу шүлгүүдэд эрх чөлөө хү. 5 сэл мөрөөдөл 2 тэсэн - є:, : Миханл їОрвевич |Лер- моптов б0:! оросын ихз0- “хнолч төдийгүй серийн ор ны “утга зохиолын шїїлдэг уламжлалыг билээ. Түүний насардаа бичсэн НЭВТ ШИН- байдаг, М.Ю.Лермогтов үргэлжлүү- - бүр. 1 1814. Цдшы аравдугаар с рын 15- з ЭРХ --онд Москша хотноо торсон. Оюм., 18193 оны хавар Лер- монтовын гэр бүл Тариа- ныд (одоогийн Лермонтов тосгон) нүүж ирсэн 0е- Тоөд онд тэр хүүхэд ахуй насаа өнгөрөөжээ. ” «ЛХермонтовын эх нь эрт «Насан өөӨД болсон учир “түүнийг эмэг эх А. Ар- “ёеньева хүмүүжүүлсэн юм з1827 онд Лермонтов эмэг Сүэхийпхээ хамт Москвад шилжин нрж/ , анхиыхаа шүлгүүдийг бичсэл 0ө- "Гоөд «Чернесүүд», «Кав- “казад олзлогдсол хүн» га- Дэг анхны , найраглалаа бичжээ. 1830 оноос 1932 он хүртэл Лермонтов Мосива гийн Их сургуулийн улс Р5 “ЧӨЛӨӨНИЙ ДУУЧ | төрёс суртахууны сал- “барт Суралцав. Их .сур- гуульд энэ үеэр А.И.Гєр- цен, Н. П.Огарев, В.Г.Бє- липский мар сурч байвгээ. “нийг баривчилж: кавказад хааны. засаг мэдмэгц түү- цөлсөн билээ,.- Лермонтов амьдралын- Дурта, ) ОНИЙ тосон будгаар зурсан | й хал 27 ЖИЛД «Демоц» Усан 0 Зєрмонв ан сувулд 4ь8Г ВН Дин. шгциан Шива Өрюм Паглал бичин Үү. “сир, 2 ХБагт наадам» (1835-- Шарыгнэ Л ТЭЙ “хүнэ” тэцагин лагийн -1836) жүжгийн зохиол. түүнни ярин БоЛЬЭг ороц, “зохиол бичжээ. «Манай үеийн. ОНЦ сэтгэлээсээ хайрлан ХҮР 1887 оны нэгдүгээр сар: Оросын их аохиолч А.С. Пушкин эмгэнэлтэйгээр нас эцэслэсэн уйтгарт тэр өдрүүдэд Лермонтов «Шү лэгчийн үхэл» шүлгээ бич сэнээр уран зохиолд пэр нь “тодорсон юм. Шинзэр тарч ирсэн яруу найрагч Лермоптов денабристууд, ПНушкины залгамжлагч 0б0- лохыг нэгдүгээр Николай роман зэрэг тай хиолын олон төрлөөр гай- : хамшигт бүтээлүүд туур-- сан, ооолА НЬ Мтгэдэгбай. виж хойч үедээ үлдэасэн-- -8 дэтгэж ирээдүйн асар их | юм. Энэ хугацаанд Лер--. Эрх чөлөөт хүний ме4 монтов 400 гаруй шүлэг, РӨФДлеөр дүүрэн, ирээдүй 30 орчим, найраглал, 6 РҮҮ НТгэл төгс уриалан жүжгийн зохиол, 3 рдмац-: ДУУДСан. Лермонтовьти "бичжээ. Түүнзэс Уран бүтээл олон -олоно гадиа--. грамп Лермонтов гоц НХ авьяас- Хуниэг ё5рнс “вий тай байсап юм. Хийл, тө- голдар хуур Зэрэг хөгжим - н.ЭНХЧИМЭГ”. Өнөөдөр ямар сайхан. одор вэ? Хариг цагагаар даан ч тавгүй байв. Тал- тэрт үүл бүрхэж хаврыл ” хавсарга ёстой л хавирга нэвт үлээнэ, Манай ан- гийн пцюнерүд эргүүлд гарч байсан юм.. Би нх дэлгүүрээс тийм ч хол- гүй явгай хүний гарцып ойролцоо үүрэг гүйцэтгэв. Хапцуйндаа таних тэмдэг зүүгээд. хотынхоо гудам- жаар нааш цаашаа зор- чин яваа хүмүүсийн баяр балсгалантай царайг хара- хад үнэхээр сэтгэл тэїгїх ажээ. Таяг тулсан эмээ улаан гэрлийг анзаарсан- “гүй бололтой зам хонд- лөн гарахаар алхав. Би гүйн хүрч хөөрхий буур- лыг сугадан апаад -- Өмээ та хүлээж бай, Зам хаалттай байпа шүү дээ гэв. Ийм гэг гэ- замын -- Ээ насаа нэм. л мунгинуу хүн дээ сэвр эрэглзэ, Ногооп рэл асуут эмээг цаана хүргэя( өглөө. Эмээ учиргүй баярлаж -- Ямар буяптай охин бз/ Зуу наслаарай гэж хэлээд духан Дээр минь үнслээ. Би ч гэсан эмээгээс Ду" тахгүй “баярлав. Нэлээд хугацаа өнгөрсний дараа үе тэнгийн хоёр охип хоо- рондоо нэгэн зүйлийг аминчлан ярилцсаар зүл- гэц. дээгүүр явах нь тэр. -- Найзууд аа үүгээр битгий яваарай гэхэд өнөө охид гэв гэнэт сапаа апав бололтой уучлаарай гэснээ миний дэргэд ирж -- Баярлалаа гэв. Бич тэдэнд талархсанаа илэр- хийлэн. Орой би гэртээ буцаж явахдаа өнөөдөр хичнээн олон хүнээс баяр» лалаа гэсэн ӨНЭ сайхан үгийг солсов доо гэж 00- дохоос хажуугаар Өнгө- рөх бүх хүмүүсийг үнс, мээр бодогдов. Өнөөдөр ямар сайхан өдөр вэ? Д. ДАВААНЯМ ТОГЛОЁ Монгол зөвлөлтийн найрамдлын сард хүүхэд залуучуудын «Найрам- Дал» парит шинэ тоглоо- мууд ашиглалтад орлоо. Энд өндрөөрөө 830 м, та- ван минут тутамд 80 хүнд үйлчлэх алсыг харагч, сургуулийц өмнөх насны хүүхдэд зориулсан «Сол- нышно» “нэртэй хоёр 8т- тракциоп тоглоом «Най- рамдал» паркийн баруун хэсэгт суурьлагдээ. Хүүз ХЭД: залуучуудын «Найн»- рамдал» парк 46 нэр төр» лийн тоглоом, үйлчил» гээгээр 58 цэгт, нэг цэгт нэг удаа 3--5 минут ту. тамд 600 шахам хүпд, экилд сая гаруй хүнд үйл- чилж байна. Сүүлийн гур- ван жилд орчип үеийн хийцтэй өндөр хүчин ча-. далтай алсын автомат- жуулсан удирдлагатай до-/ ТОГЛОЁ, ХҮҮХДҮҮДЭЭ оруулснаар тус парк 15 аттранциоц, 20 шахам ав- томат тоглоомтой болжээ. МАНАЙ 5 СУРВАЛЖЛАГЧ. лооц шинэ атракцион тог- 1 лоомыг ашиглалтад 21 шиг ни 01111411 «Пионерийн үнэн» С0- ннцы редацци ШУА-ийн физик математикийн Хү- рзэлэцгээс хамтран пио- нер сурагчдын дунд зар- ласан физик математикийн уламжлалт эчиээ олимпиа- дын дүн гарлаа, Олимпиав- Дад идэвхтэй оролцсоп 150 таруй хүүхдийн материа- лыг үзэж уралдааны ко- мисс дараахи.байр эзлүү: дэв. Математик Зургадугаар ашгнас 1 байранд Төв аймгийн Бүрэн сумын 8 жилийн сургуулийн сурагч Н. Буян- очир, 1 байранд Сэлэнгэ аймгийн Сүхбаатар хотын 8 жилийн нэзгдүгаөр сур- гуулийн сурагч Д, Агий- маа, 1 байранд Сүхбал- тар аймгийн Түмэнцогт сумын 8 жилийн сургуу: лийн сурагч 3, Буяндэл- тэр : : Долдугаар ангиас шининицицциинпнц цагг цагийн гаг эгц гизгэтүтллнтггтиаттэла11 ХЭН ТҮРҮҮЛЭВ 1, Ц.байр эзлэх бодолт байсангүй. 111: байранд нийслэлийн 24 дүгээр сургуулийн су- рагч Г. Сүхбаатар 10 дугаар ангиас 1 байранд. Варуул-урт хотын 10 жилийн сургуу: лийн сурагч Ц. Энхболд, Ц байранд їййслэлийн 10 шилийн 48 дугаар сургуу- Шийн сурагч Д. Түвшин- таргал, 1 байр эзлэх бо- долх байсангүй. р Физик ин. Зургадугаар авгилс "41 байранд Хөвсгөл айм- тийн Мороп хотын 10 кн- рийн сургуулий(! сурагч 3. Ганбаатар, МИ байранд Баянхолгор аймгийн. 8 жидийн сур, руулийн сурагч “ЛГ Содон» їэрэл, рч НО байранд 2Архапгай аймгийн Эрдэнзгмандал сумын 10 жилий сургуу: Лийп сурагч Т, Батболд х 2 Риум-2 и “МД, Сүхбаатарын шэрэмжат, Улсыц хэрлэлийн ї Долдугаар апгиас 1 байранд Сэлэнгэ айм- гийн. Зүүнхараагийн саш- гийн аж ахуйн 8 жилийн сургуулийн сурагч Ч. Со лонго, 1 байранд Ховд айм- гийн төвийн И 10 шилийн сургуулийн сурагч Б. Баа- санжавн, Х. Болдбаатар, Ш. байранд нийслэлийн 18 дугаар сургуулийн су: рагч Б. Эрдэнэцогт, 10 дугаар ангиас 1 байранд Дархан хотып 111 сургуулийн сурагч ВБ. Батсанаа, 1 байранд Налайх хо- тын 1.10 жилийн сургуу- лийн сурагч -С. Чулуун: баатар, ИШ .байрапд Архан- гай аймгийн Эрдэцэмандал сумын 10 жилийп сургуу- лийн сурагч Б. Батсанаа пар шалгарч «Пиоиерийн үнэп» сопины балрын би: чиг үнэ бүхий зүйлээр шагнагдав. Олимпиадад идэвхтэй оролцсон бүх хүүхдэд баяр хүргэе, УРАЛДААНЫ КОМИСС ГЭ 11:1141101111111717111-4 эвжилиилиэлитилшшээжхилиээтэгсэхлэмииилэиэхлөжэтэллиэлжиирчрддлитжэээ”эээ-2-000001201107-0077778 2 инь. 1ТҮү111151431111111Ү111111111:1111111111::1:111117:11117111717171117111111710-111772111110171017111-17-7117171 17717: 99 шинэ?” Шинэ тоглоомууд ! 7 ЙНЭ Өрхлэгчийг | 79 0807 Н. ДАРИЙМАА. ОМОППОТЙД ДӨВЛЭВ. 22-20 :2..Мндекц--14140:-1 (127 128 ЯЛ д гн, М67 (1979) 1 Манай айгийнхан. На- гэн ангийнхан. Энэ бол ар- бДын сургуулийн алтан бос- дугуйлан, кино- танхим, уншлагын | ваан, хөгнгөөит аялал, төр- Д.Сон өдрийн баяр хаана л Ё бол хаана хамт байж нэг |нь нийтийнхээ төлөө, цийт нь НЭГгиЙНхэЭ төлөө санаа тавьж явдаг нэгэй халуун ч. бүл. Иэннлдэн дассан НЭВСэГ нөхөрсөг ийм ая- Йгийнхан сурлага, сахилга |бэт хүмүүжлээрээ бусдыг Ш.Үлгэрлэх амжилтаараа ба- 1 хархаяс байх олонтой. Ё.Хлмт олныг нягтруулж Ё бүрдүүлэхэд, ангийн дар- БГын үүрэг маш их. Ан- ЇЇгийн Дарга янги удирдсап ин, багшийн ойрын туслагч Нбогөөд хамт оОлпыхоо ит- вТэл хүндэтгэлийг хүлээ» сэц дотны нөхөр нь бай- їШ Лаг. Ангийн даргып яжил Цайти танхим мааны (хн- шЧээл хийхэд бэлэн байна БУУ? гэдгийг шалгахаас ! “Алгийн дарга, сурагч- дын өөврлөл өөс өгсөн бүх Бүүрэг даалгаврыг хариуц- їгэс: Аливаа үүрэг даалгав- Шрыг сайн биелүүлж, тэргүү- Бий апги болохын тулд ан- тийн идэвхтнүүдийг зөв - удирдах ёстол, Би хаёрду- “гаар ангиасаа эхэлж ангийн 1 тдаргаар ашиллаж байна. 2! Манай-ангн 100 хувь -о ф Сурч онц, сайны хувь 85 : боллоо. Онц сурлагатнууд - хоцорч яваа нохолдоо үр- тусалдаг сайхан ахалж Ён айгэла | АНГИЙН ДАРГА шиг эхэлнэ. Чїөхөддөө байнга шаардлага. тавья: тогтмол шалгадаг ангийн даргын апгн Нь цэвэр цэмцгэр цонхон Дээрх цэцгүүд нь опго булаалдан алаглаж, ширээ сандал дээрээ ду- сал бэх ч асгаагүй сай- хан байдаг. |Хичээлийп хонх ожипгэйэн | дуугарч сурагчид анги ангиараа жагсан орцгооно. Тэр чмө- чид сул суудал гарвал хамгийн түрүү ангийн дар Га сэтгэл зовно. Хэн нэг нь өвдөж зовсон юмуу зс- вэл ар гэрт иь. ямар нэг зүйл хараа юу? Магадгүй унтчнхсан, өсвэл хаа нэг- таз дэмий сэлгүүцэж яЯви болох юм, Тэгвэл айги бүлгийн хамт олон яаж тусалж, цаашид яаж ажилллх тухай бодох ха- ” рэгтэй болно." Тийм учраас ангийн Даргын тэмдэглэлпйн дэв- тэрт тэр ангийн сурагч- дын Долгэрэнгүй хаяг, утасны дугаар бичээстэй байна. Хичээл дөнгөн та- рангуут ирээгүй төхрөө су уламжлалтай, Онц сурла- татан А. Өлзийбаяр, Б, Баасанбилэг, М.Бат-отгой пар найз нөхөддөө ту- салис даасан сурагчдаа сайн сурлагатан | болго- лоо, “Охидын зөвлөлийн дарга Л. Өнхцэцэг манай тэргүүний охидын иэг төр найз шөхөддөө хэрэггэй Сосайнг юм хийж. бүтээхсэн гэж. үргэлж бодол явдаг. Манай ацгид ямар аг. хэн журмын зорчил гардаг- гүй, т2вчжо253. 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 20 ж раглах хэрэгтай болно. Тэгзэд анги бүлгээрээ їз- лэЛЦЭн- яаж ажиллахаа зөвлөнө. Сурагчдын хэн нэгэнд сурах бичиг дутуу байвал түүнд туслапа Ан ТН ДЭВШИХИЙН Хамт нг ангийнхай “улам хэрсүү сууж бага ангийн дүү нар- Таа туслах сургуулийнхаа изрийг мандуулах сайн үйлс бүтээхийн төлвө са- нал бодлоо нэттгэнэ. Энз бүхнийг урьдаас нарийн толөвлөн, хийх хэрэгтэй болно. Энэ бол апгийн Даргын хийл: гүйцэтгэвэл зохих ажлын эг. Ангийн Дарга гэдэг хариуцлагатай сонирхолтой ажил. Эна хичээлийн ЖИНЛД ТЭМДЭГ” лэх БНМАУ-ыг тунхаг- ласны 680 жил, зөвлөл- тийн “улаан арми гитлє- рийп Фашиазмыг бутпиргэ- сэп ялалтын 40 жил, Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын 60 -энилийдн ойг танай» ангийн. хамт олон ямар амжилт бүтээлээр уг- тах вэ? гэдэгт ангийн дар- га иар анхаарч,ажлаа ТО- дорхой. төлөвлөн хамтол- ноо сайп зохион байгуулж удирдах хэрэгтэй байиа- Охид, ховгүүд дотио сай- хан үсрхэж «ийг пь ений- тийн төлөө, пийт нь нэ- гийнхээ төлөө» гэсэн сай- хац зарчимтай хамт олон болсон юм. гая: нийслэ- лийн 19 дүгээр сургуу- лийн 8--ын ЗА» апгийн дарга “С.Наранчимаг ярьш байна. ЗУРАГ ДЭЭР:-- Ангийп дарга С. Наранчпмаг онц сурлагатан. М. Бат-Отгон нар: (1 ! Ї ! ) ї р | Ї ! | ї 1 Ї | ї Ё өррүєлтт хүтэлвэртэлиүлэээтээрг тэдвртрэллэ шиядсэнВакланшаажлхээшьесашыт: ! 4 жин, 6 тойн Сонгино ХУ- раан авч сангийн аж ахуй- Да 15 мянган төгрөгийн цэвэр ашиг оруулсан бай- на, Мөн «Сүүн далайн ззэД» Ццуваан Дор саалийн бригад 2 ээлжээр зохион байгуулан 7306 зяитр сүү сааж, 6000 төгрөгийн ца- гаан идээ боловсрууллаа. Хонь хяргах, малын тэ- жээл бэлтгэх, будааны хаяг- дал түүх зэрэг ажилд хамт олноороо идэвхтэй оролц- лоо. Атар нутгийн хүүхдүүд Атрынхан хойч үеийнхэн дэз Амар, Атаржаргал, Ар- винтариз, Ургац... гах мэ- тээр авнгшшл хөдөлмөртэй хол боотой сайхап нэр өгч, тэд- вийг «Ирээдүйн атарчид», «Атар нутгийн цэцэгс» хэ- мээн бахархан ярьцгаадаг билээ. Үнэхээр, атар нут- гийн хүүхдүүд Ч аав, ээ- жийнхээ хайр хүндэтгэлийг Багш Эг Гапбүргэд, П. хүлээсэн, бахархууштай | Дарьсүрэн, сурагч Л, Бат- жаргал, Г. Ганзориг, Х. Банзрагч нар зуй, нам- рын ажилд сайн оролцлоо. 6-гийн «Б» ангийн сурагч Л. Батжаргал. улсын хөдөл- мор, соёлын чуулганд орол цон, МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ны Хөдөлмөрийн алдар»! хүрэл медалиар энгэрээ ми даалаа гэж ярив. МУИС-ийн эдийн аас» гийн факультетын толоп дөгөөпий гуравдугаар курсын оюутан ! Х.дАШЗЭВЭГ ажилсаг тшаалууд ажэв. Төв- аймгийн «Залуу» чууд» сангийн аж ахуйн 8 жилийн сургуулийн са- хирэл -3, Намиансүрэн: - Саяхан манай сур- гууль хөдөлмөр, соёлын чуулганаа хийж, агшлынхаа дүнг гаргахад, хүүхдүүд маань бахархам сайхан ам- жилт гаргажээ. Хөдөлмөр, амралтын зусланд 105 су- рагч амарч 3,2 га талбайд хүнсинй погоо тариалж, 48 тонн лууван, 0.5 тонн ман- Мөн «Байгална хамгаалж хишгийг нь хүртэе» цуйаа гаргаац../ сангийн ал: ахуйн газар тариалайгийн гол иу- таг Хүрэн хоолой, Хаал- гын хөндий, байгалийн үзлс- гэлэнт Гурван хэц, Хөх сүм, Ар хүйтэн зэрэг нутгїйр эмийн -ургамал түүх ам- уулийн пионер сурагчид лыг зохион байгуулж тан- байгаль хамгаалах сарын га өвс 55 нг, таван салаа ажлаар нэлээд ажил аохио-.. 66 нг-ийг түүн аймгийнхаа Бид байгалийн тдход Архангай аймгийн Төвш- рүүлэх сум сангийн аж ахуйн 10 жилийн дунд сур- доо. Тус сургуулийн бүх эмийн сангуудыг удирдах анги бүлгийн 800-гаад су- конторт тушаалаа. Эпо рагч эх-орныхоо дархан ажилд б-гийн аЇ», «А?», цааатай ан амьтдаар бяц- 5-ын «А» ангиуд сайн хан ном, зурагт хуудас, ха- пцын соппи хийж оролцов. оролцлоо, . Багш Д.ГАЛСАНДОВЖОО ДЕСАНТ"-- ва! 8 Гї гт 22 "ГАЦЫН 1 , Гаяд ! « 75: Ї ЇГ. 1 «гаар явуулж байгаа «Пио неєрийн десалт--ургацын талбайд» уралдааныг «Бат- КИЛ» ШЭГДЛИЙН | ӨВЛӨЛ, сургуулийн захиргаатай хамтран сум, нэгдлийн хүнс ний ногоо хураах талбайд зохион явуулж Дүгиэлээ. Уралдаанд тус сургуу- лийн 220 пнонер сурагч 10559 кг төмс түүж: нэг- к дэлдээ 10 мянга гаруй тог- Хэптий аймгийн Батши- рөгийн орлоготой ажилла» рэзт сумын 8 жилийн сур- лаа. Дэлгэрмал багштай 8- гуулийц пнонерийн тавду- ын «Б» ангийн хамт олон гаар бүлгэмийн зөвлөлөөс 1503 кг төмс, сурагч Х. МАХН-ын Төв Хорооны Батбилэгийн удирдсиг ээлжит бус УГ бүгд хур- трупп 894 кг төмс түүж лын шийдвэрийг хэрэгжсүү- Хамт олоо хошуучиллаа. лэх зорилгоор «Пионерийн Пионерийн ахлах улир- үнэн» сопишыхоо санаачил- дагч Д. ДАШШАРАВ. галаа. Уг тогтоолоор бүлэг, завврыг баталсан байна. Тимурчуудын команд. бу- лэг, штабын зорилго юу вэ? Пнопер сурагчид та бүхэл бүлэг, бүлгэм, оршин суугаа ороп сууц, гудамж, хороолол- доо тизурчуудын поманд, бү- лэг байгуулж ажиллах ёстой, Титурчуулын тусч сайн үйлс, тэргүүн туршлага, сапаачил- тыг судлан сурвалжилж дэлгэе рүүлэх, тэдний хүсэл саийпа- чилга, сопирхолтой ажлыг удирдан зохион байгуулахад тимурчуудын команд, бүлэг, штабын үндсэн зорилго орши- но. Хүүхдэд хайртай, хүнд тустай Хүслээр ариун, бодлоор Ё цалгиун Хөгжилтэй, жавхалтай ярахын » учрыг Хэлзэд бидплий сэтгэлд шивнэсээр Гайхахшигт хүн Дотны нөхөр Гайдар бидэнтэй Гайдар бидзптэй.. гэл: ша- цай ппонср сурагчид дуулах дуртай, Зоглөлтийп хүүх- лийп пэрт зохиолч Аргпалий Петропич Гайлар 1940 онд хэ? хэдэн команд нэгтгэл тэй байгуулна. Тимурчуу- ах- лагчил, тэргүүний пнонер сурагчид орно. Тямурчуудын тпотаид,бүл- гийг ахлагчид пь удирлана. Тимурчуудын бүлгийн 1өв- лөх удирдагчаар сургуу- лийп захиргаа, ХЗЭ, пиолпк- рийн байгууллагын агль нэг улирдах ажилтан ажиллана, Тинмурчуулын котанд, бүлэг бүхэн үйл ажиллагаагаа явуулах газрын тодорхой Тнмурчууд юу хийх ёстой Ахмад дайчид, ёенлар нас- даанд баатарлагаар амь үрэгдэгсдийн хөшөө дурсга- лыт сэргээн хамгаална Ороп нутгийн үйлдвэр, аж ахуй, соёл, аагын тодорхой ажлыт сайж руулатад хувь нэчрээ оруул па. Байгаль орчноо хамгаалж, өврсдийн сургууль, алгитан хнм, хашаа, гудашжийг цэ- цэрлэгжүүлж | тохилуулна. Хүн ард, улс, нийгэмд тус- тай бусад олон хэлбэрийн ажлыг сапаачдан хийнэ. Тизгурчуулын команд, бү- алзт нь ажлынхаа дүн,чэлээ, өорслийп хүсэлт, сониртсой бусад асуудлыг «Залгамж- дагч» сэтгүүлийн редагцын лүүлж, зохион байгуулалт. үзүүлнэ. Айжаг, хотын нийт «Залгалжлагч» релагтийл зөвлөлийн дэргэд Т-13 хүний Обүрэллохүүвг- айгуулна. Төв шт2бнь орон тооны бус дарта, Янз рийп бячгийн дарта.гншгүүл- той байна. Аймаг, хотын тимурчууль"" чуулга уулсалтыг хоёр жилл. улсын хэмжэснд таван жилл нэг удаа Хийхзэр төлөвлөх байна ТИМУРЧУУДЫН ХӨЛӨЛГӨӨНИЙ ЭЦЭГ «Тимур ба түүний номанд» гэдэг алдарт зохнолоо бич- жээ. Зохиолч энэ номоороо цаг дэмий өнгөрүүлэхийп оронд эх орон, ард түмэндээ тус- тай сайн .үйлс бүтээхийн чухлыг сургамжлан аахиж, тийм пугаа их хүч хүүхлэл байгааг огүүгжээ, «Тимур ба түүний поманд» дохнод хэплзгдсэпий дараа- хан 1941 ашсоос эзхлоп зог- лолтийН сургуулиудад тн- шмурчуулын кготганд бүлэг, 1984-1985 оны “хичээ- лийн жилд МАХН-ын Ших хурал: хуралдсаны болон БНШМЛУ-ыг тупхагласны 60 жилийн ой, аугаа их. эхор- ны дийпд совлелтийн ард түмэн илспы түүхт 40 яш- лийн 00, жанжин Сүхбаата- рын пэрэттжсит МПБ-ын 60 жилиїлг өй, дэлхийн залуу- Чтуд оооутны ХИ нх изадал томоохол 30 хЄРүЭЛ үйл явдлыг уг- йП тимур уудын гм, /”УУ/”УУ/Ж/У 72 СОХИйстүВшЭЖ х гээ или тэнтлээДШүооотЛоо2 Л1АН тос ї 1! ос ТУШААХ) НЫ М 1. Пгопепийп бүлэг, бүл- Ч Ч 1) Б) Ё 27222 1 ЦЛУУУУУУЛЛУУЛУ, ї ТИМУРЧУУДЫН ТӨВ ГЭМ, аиоперүүдийн аршиц суугаа ороп сууц, гудалж, хороололд тптурчуудын из бүрийн пасиы голанд, бүл- гийг шилээр 0ейгуулт алил- луулахыг тимурчуудын сол- бар штабуулад үүрэг болго- сугай. 2. Тпмурчуудын котанд, бүлэг, штаб бүр сар, ули:. рал, жилийн. тодорхой т0- ловдогаотай ажиллаж йх дайчид, өндөр пастай, олоп той айл. гарт туслах, , пслп шфлон йлч ад ПГГАБЫН байгуулагдагл: эхэлжээ Эх орны дайны хүнд бэрх жилүүдэд тэд дайчдын ар гэрийг нүүлгэх, ончни хүүхдийлп цэцэрлэг байгуулж дүү арай аёсрах, гал түйлэр унтраах, парти аануудтай холбоо бартг эмийн ургимал түүх сэрэг ялалтад хэрэгтэй бүхнийг хийж байлдаа. Челябииск г жийн Пласт хотод 70 им тай. Шура эмзэгзэр улир Дуулсан тимурчуудын команд фронтод 100 мляпган тТөгрт хуримтлуултн бэлэглэсэн (г- рпмт байдаг. Дайны дараа тимурчуудын хөдөлгөөн эгх цагийн бүтээн босгох та Р шилжсэн юм А.П шэн торж оссон Курси үжий Льгав хотын танүрхүүн мг талд цуглуулж хуричтлуул сан молгөөр «Льговын пик пер», «Аркадий Гайдар» гэ сэц эртэй хоёр трамвай хоёр автобус Хийсэн байт: А.Ї.Гайдарыг тимурчуу ходолгооний шэг даж болох билээ толийг (5: олсо тимурчу х орондог үй олноор гэмн нэр Зөвхөл зовлолтод олон орны пи амьдралд үйлс . бүтээх со арга хэлбэр бол ( гийн до Фруне түүлий зо- хиоЛлЧИийнН шт-лзсын апх аЖит плаж | таньсан гэдэг, 1924 онд цэргээс урал зохи за оролдахыт Хожич А.П. Гай хаа бүтээзлийл ломоүгт жанжин 6 ар гиш ярих дур А. П.Гайдарын 1 яьдрал ч зохиолын байт- руудын нь нэт адил бодит лгэр уриад байлза Дэлхийн хоёрдугаар дай хлэхэд А.П.Гайдар Фроен- ын талын шугамд ози рноо хамгаалах тлэрхийлж байз. «МН ьсыюлн рїї» сонины сур- залсшлагчаар отсон цэргийн нги нь дайсанд бүслэгдэ- ЭД түүнийг онгоцоор ар тал аваачих сэжээ Гэвч А. П.Гайдар татгалтаж нулє РУУ чёҮчинтоор үлдсэн байна. Фашисгуудтай эр зорнгийг тайчуулал байлдаж язаад 1941 оны 10 дугаар сарын өдөр болсон тулал- шэг нэхрэо ТУШААЛ : уй, соёл гэзний байгууллагын тодор- хой ажлыг сайжруулахад хувь нэмэр оруулах, байгаль орчноо хамгаалж, зЭрсдайн сургууль, анги шал, гу цэцарг үйлчил- сөрийз идэвхтэй сурва: дын грүпсэд ри гай 4, Олны талархал хүлээ- “сана учиг сп Золс тү- ? сайн үйлс Ї 2й орпы нийт үлЛэд уризлсугай ТУРЧЭ УД Сайн тнА ИГ 11 Ї ЇЇ | биенээ 222””””” б:22222222Р9222297 22 ШИНЖ ти” Жлу 22222222779 Со2222: сумала Бөж .орунЫ х Д. Сүхбаатарын “буйдан Намын дээд “сургууль Жарал жилийн- С1 ойг тэмдэглэл байна. 1923 онд хуралдсан МАХН-ын 1 их хурлаас намын түр сургууль бай- гуулах тухай шийдгэр гар» 18: Мопгол-зарлолтий, пай- ий уламжлалт ?| хамгаалах сараар зовлол | тийл 10 жилийн 14 | дү- й | гээр сургуулийн 9-ийн «В», т| зиїїслэлийн 10 шилийн 24714 ОЛД: БЫЛЛ: л ч үүулийн Ө9-ийн «В» ан- їй Бин 70 гаруй сурагч За- 1 луу байгальчдын төв стан- | цшр туршлагын талбайд 2| «Найрамдал цэцэрлэг»бай- | гуулал. | Манай орны шпоиер су- зоплөлтийп їгайз нд- захидлаар харил- 1 хөдт ИГ цах толдээс нхийг сурч, 1 мэдлэг бологсролоо лэзш- ММ лүүлш байдаг юм. Тэдший На тэг нь пийслэлиїїш лу- Ү| аар сургуу п -г1 9АВ апгийн сурагч Б.Бо ан ф за п ! ! 1 ! ) Ээ" Ятасс сурч 6 (1 алалагат атал а1атҮгагтүтааллззазгэтиї1 цын В. Т. мод хэрхэл тарих арга зүйл зөвлөмж єг? ойд байгуулсан Намын түр сургууль 1935 од Намшын төп сургууль, 1033 онд Нам СЭН өв сургууль, 1941 оо МАХН-ын Төп Хорооны дөргэдөх Намын шинэ хүч» ОЖ дээд сургууль 1954 їамын. Дээд сургууль болж оргөжсөц бин Өнгөрсөр 60 жилд нам, улсын удирдах ажилтан» мяпга гаруйг бэлтгэ« энээ. Одоо аймаг, хотын АДХ-ын гүйцэтгэх сахир- гааны дарга, орлогч ил». рын 20, намын хорооны иарийн бичгийн дарга ил. рып бараг 50, цамын ал- хай шатны байгууллагын парийп бичгийн дарга !ї- рын 80 илүү хуль нь тус сургуулийг төгсгогчИД ажиллалс байна. 1979-- 1980 оны хичээлийн жиг лээс эхлэн, намын Дээд сургуулийп үндсэп пигийг хоёр жилийц хугацаатай болгол, торол бүрийп мэр- гэжлээр дээд сургууль | монгол, зөвлөлтийн нАПРАМДЛЫН 077Л ( НАЙРАМДЛЫН ЦЭЦЭРЛЭГ |. : Найрамдлын цэцэрлсгэ ї 838 байгуулах суурийг тавихад Тдахь сарын ажил, байгаль алг гу байгальчдын төв стан- зөвлөх мэргэжилтэн Боголепов сурагчдад өглөө. «Найрамдлын цэцэрлэг» байгуулсан иь манай хоёр орны пайрамдал бэхягүүлэхэд чухал ач хол- богдолтой сурагчдын нөхөрлөлийг пионер боллоо. Ч, БАТДОРЖ 1 ЗАХИДАЛ--ҮЕРХЭЛ-- НӨХӨРЛӨЛ хот, тосгон, гэр бүл, ах дүү, пайз похдийнхоо амьдрал, ходолмөр, сурлагаас харил- цан бичдэг зам, Захиллаар харилплаг доовоп НайзЫН- хари: ! ад хаа нэг П. Нал үатайгаа та иарыт л На аснь / ар ан- їд сайн С) ) 2 1 ї 85, й г- ” - р Т- ї г, бол 1 1 Ь гїн, Та 5 ! 1 є : ирп п найз 1 тийн хааг: ЄССР, сг Го Н пр Гиг 1л--208,и 19 ї а 4 эг НАМЫН ДЭЭД СУРГУУЛИЙН 80 ЖИЛИЙН ОНД | “тттттггстааанссаананаалааанааллаааоселаксасасскоооаоасссколосссссаслосоллласэаггглттллллллл төгсгөсөн, пам, улс олоп нийтийн байгууллагад удирдах ажил ХИЙЖ Ч» Дах хүмүүсийг элсүүлэн апдаг болов, Тус сургуу лийн бүтцэд энэхүү үд», сэ! ангиас гадиа нам, ул» сып хариуцлагатны хоёр жилийн анги, моц. удир« лах ажилтны |маргэлсил Даашлүүлэх сарын цурс багтаж байна. Сүүлийн жилүүдэд пионерийн: ахлах удирдагчдыг улсын баг« шийн. дээд с ЛьЬД, ХЗЭ-ийн ШАНАҮНЗУДЦЛНР” мып Да сургуульд бэлтгэдэг боллоо. Нам, ап» лэл, ппиопер салшгүй. ил» рийц аалгамж” холбоотой байдаг. Өнөөгийн пиопер сурагчид та бүхиоэс олоп хүн тусгай мэргэшил азам- 11111111 улмаар цамын ДЭЭД сургуульд орж суралцах болно, Иймэас плмын дээд сур» гууль бол хэдэй жилий дараа. ппоПер багачууд та иарын суралцах сургууль ом: 1111313411111111210 721:17131(1124217127111123121115113113153131-13111114631412412171112:112311113131 1111 “Д.ОҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ: СУР ӨЭпйэ нар хүндтэй сайн хан сургуулийг тогсгоод хүүхдүүд та н. Нам. улс, олон нийтийн байгуул» лагад хариуцлагатай ажил хийнэ. Өнөөгийн ппонер бол ирээдүйн коммупис» тууд мөн, Тэгээд Ч алхам бүрдээ социалиам, комму- циамд суралцалс байдаг 1-3 ТтМС-ИЙН 20 ЖИЛИЙН ОЙД БИД ХӨДӨЛМӨРТ СУРАЛЦАНА Би та гарыг нийслэл хо- тын хойд хэсэгт орших на- гэн сургуулитай тапилцуу: лах, гэсэп юм. Түүний нэр ив «Сүхбаатарын районы сургууль дундыш сургалт- үйлдвэрийн төв» Хилгийг нь уншаад Энд зөвхөн су- раад зогсохгүй «хөдөлмөр- лодог юм байна гэсэн ойл- голт та илрт төрицө ба! Эцэг: сургуулийн хал гаар онгорсоц хэнд Ч лов гүйлдвэрийн цех уу гэмаар сапагдаж дөш, хөрөө, моторын үл тасариа. 1979 олны артван хоёр- дугаар сард байгуулагдсан э төвд 10 жилийн 57, дугаар сургуулийн 9-- дугааргангийг сурагчид дол Поүгт хичзэлийн иаг одор ирж ажил: х/ суралцдаг Тэд знд 5 мэргэжлээ р ша, Сур ЇБ ТО П галт Өгч, мэргэ її й болино. Дүү ! бо» болов алх, дуу 22 10 Свууллил торт ! ї гус товийн захирал Б. Шагдаржав: -- Манай тө- зийп сорилго нь сурагчдад ажил мэргэжлийн чиг ба- римжсаа олгоод, зогсохгүй, мэргажлийн үнэмлах олго- дог юм. Энэ сургууль төг- соод өөрийц мэргэжлээр үйлдирт очиж ажиллана гэ9- сөн үг, Манай төв байгуулаг- даад улаагүй болопч олон буун хүүхэд төгслөө. 19883--1984 оиоос цахил- гаан сантехник угсралтын нэгдсэн трест, ОЙ, Мод- їїүл аж үйлдвэрийн Яамны харьяа гэр ахуйн модон лийп үйлдвэртэй гэрээ- ажиллаж байна тэй Зун өвлийн үзсэт мэдлэгээ дадлагыг ашид хийдэг. Энэ зуп мапай төвийн су- рагчид 430000 төгрөгийн шил хийлээ гэж ярив. М. БОЛД хичээлээр бататгаи ГУУЛЬ оо МАХН-ын Төв Хорооны дэргэдэх Д. Сүхбаатарын нэрэмжит намын дээд сур- баярып мэндчилтээ, оргон дэвшүүлж, сайц». сайхныг хүсэп ерөө байна. Эва: ЗУРАГ ДЭЭР:--Нийслэ- 10 шилийн 97-р сур- сурагч С. Гансүх, Г. Мїар- галсайхай багшийнхаа хамт токарийн машин дээр дадлага хийл: байгаа пь. кОЛЛЫН ИРЭЭДҮЙ» Нийслэлийн 10 жилийн 52 дугаар сургуулийн «Од- дын ирээдүй» хамтлагт Баярболд, Арпунтүвшин, Сувдал, өи хувьдаа үүнийгэийн- хэнз уран зураачийн бүтээл гэж үнэлнэ» «Түүний зураг пууд нь. мэргэаллийн уран зураачийн пурсан аураг шигэ, «.,Настай нь харь- Цуулахад уран бүтээл дэх онцгой үззгдэл», «Агуу их авьяастнуудын хамгийн аа- луу нь, залуу авьластнуу- дын хамгийн агуу нь? Эдгээр үг нь зөвлөлтийн уран бүтээлч зураачдын том төлөөлөгчид болох А.Гессин, В. Ватагин, Е, 2Кукоп,, М. Алпатов нарын өгсөн үн?- лэлт 10М- - Энэ хэдэн мөрийг уйш- сан хүнд пмар нэгэн сатгаг- дэл төрүүлэх нь мэдээж. Гэвч бид ийм цэгэн зүйлийг хэлэхгүй өйгөрч болохгүй юм, Эиз нь зураач Охин Надл Рушепагийн амьдрал, уран бүтээлтэй танилцахад төрсөн сэтгэгдлийг обөрийн- хөөрөө ойлгож байж л.Түү- ний бүтээл дэх олон уран өураас дүрсийг мэдэрч бол- но. Тэр энэ сртонцод дөн- хөн 17 жил, 86 хоног амь- дарчзэ.. Надая 1952 онд ма- най орны нийслэл Улаан- баатар хотноо зөвлөлтийн мэргэжилтний гэр бүлд төрїээ, Түүний эцэг Н. К. Рушесп манай дуурь бүл- гийн” театрын зурвач,похион бүтээгч, урлагийн. дунд сур- гуулийн багш, эх. Натальп Дойлаловиа. Ажикмаа-Рушо- ва ЗСБНАТува улсын анх- ны бүжгийг жүжигчин бө- “төод манай улсад тол теат- рын, бүжгийн багшаар ажил- лаж байв. .,1952 оны найтдугаар сард Рушевагийн: гэр бүл эх орондоо буцжалэ. Охинд орчлонгийн бусад хүүхдээс ялгарах юм эхэн- дээ байсангүй, “Мөехөолдос, жимсний ундаанд дуртай, хүүхэлдэйгээс салдаггүй, иг- гэмтгий байр. Тэрээр хоёр ипетайдаа айх үзэг цаас хай- рыг гартаа барьягэ, Харил таван настайдаа зурсан зу- рагнууд нь эцэг эхийн нь анхаарлыг анх татсан бай- на Эхэд нь хадгалаастай бай- гая шэгэн дэвтэрт А.С, Пушинний зохиолуудын наг «Салтай хааны үлгэрэгийн баатруудыг үзэж болно... Байшингийн дээвэр дээрхи азарган тахил... гартаа сүх барьсан түштэл.,... Хааны орд харш,, ТКаахан хүүхдийн булба- рай гараар бүтээгдсэн анх- ны бүтээлийг нь ажиглахад агдсан олон төр- дүрс зургийг сов хос- чадсан тэр олндгой Томортогоо, Оюунбилэг, Мөнх-Оргил, ДУу- ламсүрэү гээд гоцлол ДУУ- лагч, бүжигчид олон.бий. "Тэд өөрийн орны хүүхдийн дуунаас гадиа зөвлөлт, Ку- ба, польш, болгар, БНАГУ- ын «Бүхэнд өглөөний аирнихМГ Жоү-- 253 Бяцхан: охин. Нада долоон нас хүрч Москпагийн 124 дүгээр дунд сургуулийн нэг- дүгээр ангийн сурагч болж, жилийн дараа Маскилгийн пионер сурагчдын өрдөнд авьяаслаг охипы зургийн анхны. үззсгэлэн нь изэгД- жээ, Нидягийн анхны багш нь эцэг нь їюпт. Тэр үлгэр, до- тог ирьж өгч охип нь 10- хнолын баатруудаа өөрийн сэтгэснээрээ. цайсан. дээр буулгадаг байп,Харин эхийн хийж үзүүлдэг байсан бүж- гийн. хөдөлгөөнүүд охины нүдний тогтоомжийг сайж- руулах гол шнөтцөол болжээ. 1983 оны «Пионерсиая прандас сонины арпан хаёр- дугаар сарын дугааруу- дад Надя охины 9 зураг хэвлэгдсэн байна. Энэ ту- хай амадемнч В. А,Ватагий 411 иасандаа анхныхаа бү- тэзлийг нийтлүүлсэн Нада охинд баяр хүргэе. Фран- цын алдарт зураач Гэїюстар Доре бүтээлээ 12 настай- Даа хэвлүүлж байсан юм» гээс. бичиис байв, Энэ үезс Анцадемнч Ватагии зураач охины уран бүтээлийг с0- пирхоп үзэгч, түүгээр чба- рахгүй повлегч багт нь болсон юм. Тарээр 1964 оны «Юнос- тье сэтгүүлд тийтлүүлсэн өгүүлэлдээ: «Бид хэдэн жи- лийн өтнөөс сургуулийн су- рагч Нади Рушепагийн өвөр моц авьяасыг ашигласаар явна. Түүний зургуудыг зү- гээр иог хүүхдийн азурсал зураг мэт үзэж болохгүй, тэр ч байтугай мэргэжлийн зураачдын дотроос хялбар техїїнц ажиллагаа, зохиот- жийг сонгон олох онцлог, амьдралыг. уран бүтээлчийн түдээр харж чадах авьяас- тан тийм ч злбаг олдохгүй гэл, бичжээ, Энэ үгийг Ниатагии Надаг донгож тавдугаар ангийн су- рагч байхад ив хэлжээ.Гур- ван жилийн дараа энэ багш Надпгийнп тухай «Энэ авь- паслаг охниыг хэтэрхий яд- равж болохгүй,их болгоота: тай. хумүүшүүлэх нь зөн байх» гэяс бичик байр. Энз үед Надл 7000 га- руй бүтээл туурвиж үзасгэ- лэн нь 130-аад удаа өөрийн болон ах дүү соцнплнст ор- луудад гарсан йбайна,Өөрөөр 15-тайдла. 7000 зу- Энэ” нь сургуу- лийп. сурагчийн хуньд хэм жээнээс хатэрсэн ажил юм Хичзэлийн бус” цагаар хийх “ажилд мупдахгүй байз Ханый сопинны толгойн чи- маг зурах, дорт нь нэлээд хэлбэл раг зуржээ. мэнд», «Бөмбөрчин хүүхэд бүгдэзрээ: Дуулья», «Бид хогжимдӨөн дуулцгаана» 29- рэг олон арван хүүхдийн дууг хогжимдөн. дуулж, үзэгчдийн гүн талархал хү- лээн байна: «Оддын ирээдүй» хамт- монгол, зөвлөлтийн н АЙРАМДЛЫН Го - З у хүнд тооцогддог илгсбрийн хичлалээ хийв 273717 -ораа. намуухан хөгжим соп- сош цаас харандаагаа барни- ий. 2: үл хуулбарлана. Өөрийн ойлгосноор, сэтгэй бодсоноо- “рао л зурна, Баллат сох- лох, засахыг үл тэднэ.Хэр- нээ “өөрт нь сураг нь таа- лагдахгүй бол ураад хаяна. Нэгэн удаа Ээж нь: --Охин мннь үргэлж гэр- тээ байх юм. Яагаад гадаа гардаггүй ют 097 гаж асуу- хад: -- Надад гэртээ бЭйх сайхай. байна шүү дээ гэа харцулдаг байжмаэ. «Өпөөдөр цаг ягаайр ямар сайхан байна вэ? Гэвч энэ сайхан цагийг үр өшнггүй өпгөрөөпөл ямар хэрэг00йд- хав»? (7-р ангид байхдаа бичсэн тэмдэглэлээс) «Манай ангийн хүүхлүүд их сониц шүү. Нийслэл хб- тод байгаад төртлөө тэндэ- хийн музей, үлзсгэлэнг үзэх тун дургүй юм. Чалөөт ца- гаа яаж өнгөрөөдөг бол» (1968) -- Хүний ямар чанарыг иь үнэлдэг вэ? --Халаттжтай, хүнлэг, эн-" гийн даруу чанарыг -Та аз жаргал гэж юуг ойлгодог ва? -Ал таргал саг, эвтэй байхыг -- Та азгүй лвдлыг юу гэж боддог вэ? 3 --Ганцаардмал, найл нө- гэж найр- хөдгүй байх нь хамгийн азгүй явдал (К. Марксын охидын эцэгтээ өгсөн анкет асуултын дагуу 10 дугаар аигийн сурагч Иадягийн бичсэн хариу) 2 - 1967-1969 онуудад Надл Рушеспагийн амьдра- лын чухал үйд явдлууд бол- лоо, 1967 оны зун олойул- сын ппонерийн «Артект лєв- герьт болсон Бүх Холдбоо- тын пионер, сурагчдын Ш чуулганд төлөөлөгчөөр оролцжээ, «Миний атьдрал Артепаас омнех,хойших гэж хоёр үе шаттай» гэж бичил байсал нь их учиртай. Хэв- лэлийн төвийн «Гол 3у- раач», «Өсвөр нөхөдө лУ- бын ерөнхийлөгч,ийз бүрийн уралдаан, тэмцээний шүүгч- дийп хэсгийн дарга, -эйх тайты аян маршийн пай- руулагч, «Пионерсвая ирав- Диз сонины тусгай сурвалж лагч,. тээд янз бүрийн сон- гуульт үүрэг хүлээлт, тэр бүгдийг үлгэр тийшээчээр Пиелүүллэг байлаа. Тэгээд ч Надл. охины зургийг Бүх Холбоотын ппоперийп нө- їрлелийн тугийн дэргэд авчээ. Мон тэнд Олля Бари- пова, Алик Сафаралиев гэ- Дэг хоёр сайн пайзтай болж тэлэнтэй захидлаар харилц- даг байв лагийн амагилтын үндэс нь хогжмийл бигш, Л, Галман- дахын хичаэпгүй хөдөлмө- рийн гүр дүн гэнс тус сур- гуулийн пионер сурагчид, багш сурган хүмүүжүүлэг- чид зүй ёсоор үнэлж бай- на. Тэр зургаа зурахдаа юугч давлаа, Зовлөлт орон то. дийгүй бусад оропд нэр салдар ив цуурайтсаар бай- гүй байна» гэж найз Алник-. таа бичиж байжээ,Энэ тэм. дэглэлүүдээс охины бас нэ. сталыг харж болох 2| нм. хархан нь найз нөхөд- | тай нь харьцуулахад түүний Ой ухаан ертөпцийг шил 1 мэдэх чанар ямар бийсэ! | нь тодэж болах юм,Тэрзэр | Пушини, Швенспнр, Гёте... ГЭЭД дэлхийн сонгодог 50 таруй зохиолчийл бүтээлийг | уншиж, судалж 3, «Есдүгээр айгнд байхда оросын урай зохиолын хн. чээл дээр Л.Н. Толст зохиолын утга санааг ган чадаагүй учир «хаёр» авчээ. Түүнд зохиолын гол баатрын нэг--Андрей Бол- нонсний тайлагдаагүй бай. . жээ. Надлгийн ойлголтоор бол Болконский нхэмсэг ноё!! зантай. Харин Пьер Белу- ховын дүр их таалагдсан байна. Надя гэртээ ирзэд зураг зурахаар сууж «Дайн ба Энх» “романы баатрууд Пьер, Наташа, Николенько- гийн дүрсийг нхгоё зуржээ. Ингэж уран зохиолын хн- чээлд авсан «хоёрг-ын дүй уран бүтээлийн нь бас нэг цувралыг бий болгосон юм» гэж зэж нь дурсан “ярьж байв. Ён Надя Рушевнай зөвхөн өө- рийн сэтгэй бодсоноор амьд- ралыг өөрийнхөөрөө дүрс- . лэн харуулдгаар пурагнууд нь түүнд мөнхийн амьдра- лыг бий болгосон юм, Элладийн 4. бүлгигчин, Жизель, Хунгийн үхэл дэх Майн ЧПлисецкангийн дүр, оросын алдарт зохиолч Ми- хайл Булгаковын «Урандар хан ба Маргарнта» романы үйл явдлыг харуулсан 200 орчим зургийг ажиглахад энэ олон хүний хөдөлгвөн, үйл япдал, дүр төрхийг уйл палархай, хонгохоп зураал- суудаар маш чадамгай,үйам- шилтэй үзүүлжээ. Өдрөөс өдөрт дэлбээлж, эрч байсан 17 жил чаэ. Гэхдээ түүний үлэгиїэс ундарч цаасан дээр амилан буусап бүтэзлийп тоо 10000 цэцэглэн хүчээ авч Надл охин дөнгөж 38 хоног амьдар- на. Манай улсын нийслэлд уран бүтзэлийп иь 154- дэх, үзэсгэлэн нээгдсэн юм, 1978 опд ЗСБНА Тува улсын Комсомолын байгуул лагаас залуу авьяаслаг су-. раач охин Надл Рушепад" Тупплгийн кошсомолын нН3-, Ю рэмжит шагиалыг нэхэн 0л- Ё 15:11:51) : 2 м, БОЛД" ЗУРАГ ДЭЭР:-- «Оддын ирээдүй». - хамтлагийн тоглолтын хЭ- саг. 25 3, » содоо Жян 150: авсан фото 31 -2 20 ПУАУҮУНЧ (01. 8У853Н ДЧЧ ) МХЗЭгИЙН:ТӨй ХОРОО, Д. СҮХБААТАРЫН АЙМАГ, Хот, РАЙОНЫ ПИОНЕРИЙН БҮЛГЭМ, ШТАБ, БҮЛЭГ, ДУУЛЖ БАЙ! ПИОНЕРҮҮД Анхаараарай! Анхаараарай! «Би-бүрээн- дуу» мэдээлж байна. » ! НЭРЭМЖИТ ЭМЛБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИН алйз дэх жилдээ Үр х ! : 9 3 ? түт Э-53 Сүлдиь улс үндэстпий түүхэн оццлог, уламжлалт чанар, хогжил, цэцэглэл- тийг билэгдэп дүрсэлсэн байдаг бөгөөд улс орны пийгмийц хөгжлийг даган улам боловсронгуй болон өөрчлөгддөг. БНМАУ-ын төрийн сүлд 8удаа оорч» логджээ. Анхны хуралдсан сүлд 1924 онд улсын 1 их хурлаар баталсан БНМА 1 Угын ҮйдДсэн. хуулинд: «ариун цагаац хиргүй тун- галаг сэтгэлийг билэгдсэн цагаан өлгөт цэцгийн ман- дал дээр байрлуулсан алтан шар өнгөт соёмбыг Т монгол улсын сүлд болго- хоор заажээ. Энэ сүлд 1940 он хүртэл хэрэглэг-» лэВ. Хоёрдахь сүлд. 1940 онд хуралдсан уйсын УШ! Тих хурлаас баталсан үйд- соц. хуулийн 105 дугаар зүйлд: «БИМАУ-ын сүлд “бол дугуй хэлбэртэй,дунд нь монгол улсын хангай, говь, тал нутаг дээр шцар- “ны зүг уурга бариад дав” химж яваа морьтой ард байх 1 дугуй хөвөөгөөрх өвс ооны дээр хонь, үхэр, ! Зоплолтийн үе тэнгийихиэЭ- ЛЕНИНГРАД Лепинградын 281. дүгээр дунд сургууль зовлолт-монго- лын найрамдал, ах дүүгийн дайчин барилдлагаанд азориул- музей байгуулж, түүнээ Халх голд Японы түрэмгий. дэгчдийг бутцохисшаА ши» дийн ойгоор изэмээ. Тэрхүү музейн үймэр матс- рвалыг энэ сургуулийн шиоиер сурагчид комсомолын тишүүд хэдэй жина дараалан уйгагүй цугдуулжаэ. Муасйн өрөөнд тор үсийл фромтын ховор нан» син гэрэл зургууд. байлдааны таариын зураг, «Баатарлаг Удаан армийц» хэмээх СонииА хайчилбар, Халх голын тулал- “дааид оролцож явсан баатруу- содын хувийн ОД агуурс, байл- ад сэлтийг дэлгэй Хамт олноороо Зөв- жоМм68(1980) х сээ сурцгаая! 1984 ОНЫ АРАНДУГААР САРЫН 24. Үс БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийн ойд БНМАУ-ЫН ТӨРИЙН СҮЛД тэмэд, ямааны толгойг хоёр талд нь зурж, дугуйн дээд талыг дай алхан хээ- гөзр хүрээлж дунд пь та- сац хошуу тэмдэг байна. Өвс ногооны уулзварт улаан тууз дээр«БНМАУ» гэсэн бичиг байца» гэж тодорхойлээ. Энэ сүлд ньтус улсын одийн засгийн гол салбар байсан мал аж ахуйг То. дорхой харуулж,улс орны хогжил,цэцэглэлтийн түү- хэц замналыг илэрхийлсэн улаан таван хошууг оруулж, социализм, ком- мунизмын гэрэлт ирээ- дүйд тэмүүлсэн ард түм- ний хүсэл өрмалзлийгтод томруун тусгасан байна. Энэ сүлд 1960 оц хүр- тэл хэрэглэгджээ, Гуравдахь сүлд. 1960 оИид баталсан Шинэ үйд- сэн хуулийн 90 дүгээр зүйлд)! «БНМАУ-ын сүлд бол торийн мөц чанар, улс түмнил найрамдлын үзлийг илэрхийлсэн,тус ор- пы үндэсний болон эдийн пасгийн онцлогийг үзүүл- 201 байна. БНМАУ-ын сүлд бол тариан түрүү. гэзр хөвөөлсөй дугуй хэл- бэртэй, тарианы ишийг хүрд араагаар холбож, эд- гээрийг «БИМАУ» гэсэн үсэг бүхий улаан, цэнхэр өнгийн туузаар ороож зан- гидсан байна. /Сүлдийн товд БНМАУ-ын хангай, говь,тал хосолсон нутгаар коммунизмын маран өөд. онссигттэнж “МАХН-ын Ш их хурал хуралдсаны болон. БНМАУ-ыг тунхагласны 60 экилийн түүхт. ойд зориулсан бүлэг, бүлгэмийн хүндэтгэ-/ лийн шугам жагсаал арван нэгдүгээр сарын ү| 26-нд орон даяар болно. Гэх УЛСЫН НИЙТИЙГ ЛХАГВА ҮНЭ 10 МӨНГӨ хурдалж яваа морь уиа-, сам хөдөлмөрчин хүн зур- сан байна, Сүлдийн маг- найд тариан түрүүний хоёр” үзүүрийн хооронд дундаа алтайн соёмбо үсэг | бүхий таван хошуу байна» гэлээ. Төрийн сүлдийг тариа түрүүгээр хөвөөлж, ишийг хүрд арашаар холболс 4БНМАУ»Р» гэсэн үсэг бү» хий улаан, цэнхэр туузаар ороож зангидсан иь маЯ- най улс ходоо аж ахуй,аж үйлдвэрийг хослуулсан 0» циалист улс бөгөөд түүс! нийг үндэс нь ажилчийан- ги, хоршоолсон ардын бат холбоо мөн гэсэн гүнут- гатай ажээ. Сүлдийн төвд| цэлмэг төнгэрийн доор! монгол орим хангай, говь, тал хоёолсойн уудам дДэл- гэр путгаар мандах парны зүг давхиас яваа морьтой. хүнийг дүрсэлсэн нь эх! орныхоо жинхэнэ эзэн бол-!! сон монголын ард түмэн хүн: төрөлхтөпий гэрэлт ирэздүй коммунизм өөд итгэл төгс зорьн яваагха- |! руулжээ. | Сүлдийн магнай дахь таван хошууны голд соён бо нэмсэн нь БИМАУ дэл- хийн. дэвшилт бүх улс! оронтой пайрамдал хам-/ тын ажиллагаагаа хөгжүү- лэн пролетарийп интериа- ционалиамд чин үнэйчийн , илэрхийлэл 10м. Л. ЦЭРЭНСАМБУУ Монгол зөвлөлтийн найрамдлын сард ДАХЬ. НАЙРАМДЛЫН МУЗЕЙ долт, Монголын найрамдлын нийгамлогийн гишүүн энэ сур- гуулийн эрэн сурлалжлагчид Халх голын тулалдаанд орол- цож явсан ахмад дайчидтай сахидлаар харилцан, тэдний ар гэрийнхнийг даан авч ажиллан байна. Баатарлаг, гавьяат үйл- сийг зрэн сурвалжлагч сураг- чид ингэж Нхөэхой хэмжээний матсриал цуглуулжээ, Сургуулийн музей Леєпиигра- дын янлчин байсан хошууч Иван Ремизовын дайчин амт рын тухай огүүлжээ Монголын Халх голд орших нэгэн өндөр- лагийг энэ баатрын нэрээр Ре- мизовын өндөрлөг гэж шэрла- сэц юм. 1989 онд И. Ремнао- шаг өмь үрэгдсэн хойно нь Зовлолт Холбоот Улсын баа. тар долоор, |охэц шагцангээ,, 4 Лепнипградын 2081. дүгээр сургуудийн сурагчид бас Ре мизовын номандалж байсан мо- торчилсон буудлагын 149 дү- гээр хорооны дайчин алдрын аамиалыг судалжээ. Бүгд Найрамдах Мопгол Ард Улсын өнөө үеийн тухай, С0- циалист байгуулалтдаа олж буй ололт амжилтын тухай оөгүүл- сэн, музсїїр буланчих сонир- холтой болшаэ, Лепииградад суугаа. БИМАУ-ын еропхий концул. Эрдэнэ мулсйн цэалт Дээр үг хэлэхдээ, сонирхолтой эрэл хайгуул хийж, их зүйл цуглуулсан пионер сурагчдад банр хүргээд,э!э музей Зоп- лолт, Тонголип.Пцайрамдлын эрдэлэсийн. санд, мамар хандий лиО гаж тэмдэглэЛэ, СрэНЫ Дэл, ШАТАР, ЯЭВТЭЭ2166єн 151441: жил байгаа учир нөхөр Л. Тү- чооны тишүүнээс чин ардын гар бүлд төржээ. онд бүрэн ахуйц дээд сургууль төгсч, бэлчээү-тэжээлийн дээд мэр- гЭэжилтай болсон бөгөөд 1980- онд. Архапгай гын станц, аймгийц хөдөө аж зохион , бийгуулагч, хэлтсний МХЗЭ-ИЙН ТӨВ. ХОРООНЫ 1 БҮГД ХУРЛЫН ТУХАЙ сонсгол мэдээ МХЗЭ-ийн Төв Хорооны Ш бүгд хурал 1984 оны арардугаар спрын 28-нд лаанбаатар хотпоо болов. Бүгд хурал зохион бай- уулалтын асуудал хэлэлцэв. үгд хурал ор ашилд шил- дэвийг МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ны нэгдүгээр нарийн Онч- гийн даргин үүрэгт ажил, МХЗЭ-ийн Топ Хорсвоны тов- чөлөөлөв. Бүгд хурал МХЗЭ-ийн Тов Хорооны бичгийн Топ Хорооны шүүнээр мөхөр Ц.Нараигэ” рэлийг сапал нэгтай сонгов. ! ЇХЗЭ-ийн бүгд төрийп бичгийн нэгдүгээр нарийн дарга, МХЗЭ-ийн товчаоны гн Төв Хорооны хурлын ажиллагаанд МАХН-ын Тов Хорооны Улс Товчооны Намын Төв Хороопы иарийн дарга Ц. Намсрай, МАХН-ын Төв Хорооны хэлт- сийн эрхлэгч Г. Чингэл нар оролцов. гишүүн, МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНЫ НЭГДҮГЭЭР НАРИЙН БИЧГИЙН ДАРГА НӨХӨР. ЦЭРЭНДОРЖИЙН НАРАНГЭРЭЛ Цэрэндоржийн Нарангэрэл 1948 онд Архайгай аймгийн Хашаат сумын нутагт мал- Ц. Нарангэрэл 1987-1967 дунд сургууль, 1067--1072 онд Ходоо аш 1983 онд Москпа Хотын на- мын дээд сургуулийг төгссөн юм Ц, Наралгарал 1972-1976 аймгийн. Их сум дахь ходоо аж үйлдвэрлэл туршла- тамир ахуйн Дахь байгуулагч, дөрөвдүгээр сараас. Өмнөгорь аймгийн нэгдүгээр даргаар ажиллаж байв, Ц. Марангэрэл 1976. онд МАХН-д гишүүнээр элсчээ. Ц.Нарангарвлийг ын Ардын Их Хурлын арав удаагийц БНМАУ-ын Ардын лын. депутатаар сонгожаэ. МХа9-ийн Төв Хороопы Ш бүгд хурлаас рангэрэлийг: МХЗЭгийн Төв эрхлэгч, МАХИ-ын хион цээр (0 намын 1982-1983 онд Төв Хороонд 20- 1983 оны хорооны нарийн бичгийц БИМАУ- сонгуулиар Их Хур» нөхөр Ц.Чїа» ахуйг удирдах газарт мэр- Хорооны нэгдүгээр нарийн гэиилтан, 1978--1980 онд бичгийп дарга МХЗЭ-ийн Топ мон. аймгийн намын хороонд Хорпоны товчооны гиШҮүҮү? ал иогї2й СОНГОЛОО. , хїд3 :М !! ! туулийн удирдлага, ахмад 1У пионер: Улсын маань Улс гэн улсын йтгүүлэх явдлыг нийтээр сүсэглэи дагавал сохино» То БяМдУ-ЫГ ТУНХАГЛАСНЫ 60 ЖИЛИЙН (08Д ЗОРИУЛСАН. ХҮНДЭТГЭЛИЙН ШУГАМ ЖАГСААЛ, ЦУГЛААНЫ ДАРААЛАЛ У Лениний эх оронтой Эрхт Ард нэй- унэ нан Бэлтгэн Зала Цээнхй дийн дээд. эрхийг швБоуауухаслж, ард Бүрэн хөнлнан а шугам. загсаал. цуглаанд Монгол эдлүүлэн. ул нх хурал ба дуу Дуулж, хөгжим сонсо. 22 хувьсгалт тэмцлийн ахмад Тив алгасах пуужин адил хэргийг Хайн сожхинбанаас на -оа Зүтгэлтэн, “нам, звлэл, пио- Нийгэм алгасах хупьсгал жэгү Бү араас гүйцэтгэж Т шиснер- Алтаа соёмбот "оо нєрийн ахмад ажилтан,сур» хийсэн юм. гийн ариун | далбаагаар жигүүр багш нарыг урилгаар орол- түүхэнд : Д. Сэнгэ Ахмад хувьсгалчдын зас 7 9-2 цуулна. Ардын маань зүрхэнд Нийт пионср: А. 2: тоихээгээр амьсгаа авч 2 Шугам жагсаал, цуглаа- гэрэл цацрааж гийн «Эх орон» ДУУТ дуул, Хориллииин ахимаг “ “Анхаараарай! Анхаараа« ны дараалал Алсын зам хэтийн ва Мөн урай “нахсайсчоЭН" анх шэндлэхдээ рай! «Би-бүрээн дуу» мэ- 1. Нээлтийн ажиллагаа. нрзэдүйч бамбар асаасан | Дашдроронын «Монгол» Харила/ аргон инин ! дээлж байна. Пионерийн Хүндэтгэлийн шугам жаг- Яруу алдарт хорий нэгэї раглалавс уншина. монголын Н. хүндэтгэлийн шугам Жа |2уалд Опнонсрүүд жигдэрч оныг бїл | ү үү швюшэ- Д. Нацаг- дуугарсан хэш савлын. хөтөлбөрийг НИЙ- | будгийн дарга пар мэдээлэл Ямзгт цээжиндээ зүрх доржийн «Мипий нутаг» н 3 аа тэлж. байна. өгсний дараа БНМАУ-ын адяд хадгалж Явдаг. Я шүлгээс хэсэгчлэн уншсаны аяавср ёэе-- “Болох өдөрт 1984 оны 11 сөрийн “далбаа, бүлгэмийн Нийт инонер: «Улаач Дараа хөгжимд хо орны | засаа: байгуу байгаа оциахлысмын төгс дүгээр сарын тугийг хүндэтгэлтэйгээр туг» дууг дуулиэ. хөгжил |шэцэглалтийг | ха- мэ. Эвэ үед Бүгд 1 2. 1934 оны 8 шарш ялалтын төлөө Бэлтгэл хэсэг, залж яр" Үү пионер руулсан баатарлаг Сэннын эдүйгээ үзэм БНМАУ-ын төрийн дал “Найрамдах Монгол АрдУл- дугаар Урна танаа эаХ, Улослань эрссэгэли ---- 127 . ийн лал згшиг- ХН-ын их хурал Ё 2 баа, сүлд “дууны бичлэг син төр дуу. ХЯВСар Со 3ЛүгӨСТГшҮЛ 1 пионер- Манай эх орон Сааршгүй нх үйлсийн буюу. пянз, радио узель 3 гагүүлзхийг нэг “мннутад аж) үйлдвэ- төлөө бал: С лийн намын үүрийн маар удирдан хөгягүүг Уу мэнд 41-24 бичгийн га, з4- намын жанжин шугам бол- рийн салбарт 84460 төгрө Ш--ГҮ авонер: Ильеч -- Хүндэтгэлийн шугам нарийн Ба Э95 удир гоя баталлаа “Тус их хур- (гийн бүтээгдэхүүн үйлдвэр- балш Ленин шигээ жагсаал, баярын Цигсэ рэнөцэнЭэ БагЧДан Хан” дзас Монгол Ардын Намыг лэж, 0 гаруй килозатт Нх жачжин Сүхбалтар хийх байрыг чимэглэнэ. яам МАХН-ын 11 нх хурал Монгол Ардын Хувьсгалт цахилгаан эрчим хүч гар- шигээ --«Манай эх оронБНМ (98 й БНМАУ- Нам гэж лЛэрлэхзэр тогтоо- гаж, 5284 төгрөгийн барал- Сурч чадахаа, ажиллаж хуралдсаны болон , - АУ» «МАХН-ын ХУТЇ, 3, га угсралтын ажил хийж, чллахаа йдвэр амьд- ЭГ. тунхагласны 60 жилийну улны үйлдвэрлэлийн аргаар 127,7 Суут начынхаа үйл их хурлын шийдвэр аз ойп балрын мэнд дэв- 1 анонер: МАХН-ын ТП 83Нлаг гүрилл 14 3 н ралд»э, «Манай аймаг сум алнэ Хөгс кг мах кт гурил, 19, рэгт хот район хувьсгалын жи- ши ховнаҮЧ шон Онч, ИХ хурлаас тУтДЭСЛУУр кг угаасан ноос, 207 ширхэг Нийг вөвер- Хэзээд Т им у соронзон 3? А? - » 3 лүүдэд» зэрэг сэдвээр гар БХЭрАцд Хий «Маг- шоЗЛ үй үйл ний ххх Оввд тоосго, 3,6 хос гутал үйлд- мишлэгсласл--- гэж би фото зургийн үзэсгэлэн, Үсэгтэй. туг» гуны ая . - : зэрлэж, бүх торлийн тээ- 2 БНМАУ-ын хөгжилтийг ха- Эаинрлан, хНЭКЕр ХСУрагчид ХЭЛ аЛДЕ “Хүч ээн дуүр: вэр (100200 топи(нм азал НээлтийрР ажиллагааны руулсан уран сайхны болон бэлтгэсэн шүлэг, баримтат ЭЦЭслр УУгыггн аймаг, хо. эргэлтийг гүйцэтгэж ХҮДЭЛ- | төгсгөлд «Нарав үүрд мал- баримтат кино бэлтгэнэ. өгүүллэгийн хэсгээс унши- | цууны | хуралд бис төлөө дааны салбар 6,6 МЯНГАН”, дагь./дуус дуулаа алан --Эх орны болон аймаг, на. лөгчдийг илгээн улсын их бараа гүйлгээ хийж байла нь «Миний ах срон-БНМ ЗБЛЬлрЫЧЧЭн ааадлаг 1 пионер: -БЭгүлЦ анд хурлын төлөөлөгчдийг сон- 1| пявнер: Өсвөрийн сүх, АУ» зүргийн үзэсгэлэн эчнээ 7 Ч -- 13 5 туулав баатарчууд «Залгамж үе» үзэж тайлбарлагч. пиове- япүулж дүнгий нь гаргасан Их бууны дуу нүргэлэв ТИ” аионер: 1924! сам 11 яяныхаа «Миний эх ороя. рүүд хөтөлнө. байла. Бүлэг,бүлгэм их ойд Журамт цэрэг Хиагтыг тер: 2 ! НМАУ ШИГҮҮрЭРЭ А- зориулж ханын сонин гар- ї дайраа !дүгзэр сарын 8.їд-нийслэл БНМ/ “Оцон . Гэм ЭХ Үүний дараа үндэсний гана. , 5 Жашиин Сүх магнайд хүрээнд улсын анхдугаар ЖЯлтта( МАУ” 60 жилд» ТОГ2оомын одорлот явуулна. -- Хувьсгал эх орны сэ- нь. явав нх хурал нээгджээ Нк орон-БНМА ынн с болон Уг өдөрлөгийг өртөөчилсөч дэрт дуу, шүлэг сурах до- Дөрвөн пулемёт зэрэг хурал тус улсын хурьсга- асуулт. -2үШГ 8-8 оэРр байдлаар явуулж болно Їнэ лоо, арав хойюг яруу най. галлав /лын эхний жилүүдэд ол- БЭХ 4асрүгэтүүэхсс пср сурагчдын нэгдсэц ком- раг, дууны баяр, «Миний Дөгийн замаар гаминг сон ололт ялалтыг хуульч. ШРЭ х Очдүүлс цєрт тоглож, БНМАУ-ыг эх орон-ВНМАУ 60 жилд» топилгов, лан “бататгасан үндсэн хуу- “ТУГИЙН БЭЭ шилднХэл тунхагласны 60 жилийн асуулт хариулт зохион бич- 11 пнопер: Их бууны ЛИЙГ“: хэлэлцэрс 11 “дүгээр. нЗ3” БНМАУ-ал ЯД зорну. БЭРЭМЖИТ хӨМГӨН атлеүИК. лагийн уралдаан “лохнож, анхны “мүргээнээр |сарын 26-нд баталж, Бүгд !М 60 жилийн ойд 77 спорт тоглоомын тэмцээний зЭх орон тандаа».«Ал дуу» Эрэлхэг Сүхбаатарын Найрамдах Монгод Ард Ул зан г явуулав шигшээ уралдааныг явуу- 80» сэдэвт пионер, сурагч- уриан дуунаар /сыг (БНМАУ) хууль Єсоор П1--У аяонер: | Өөрийн лах, сургуульбүлгэмийн ур- ДЫнН “нэгдсэн концерт бэлт- Хуучин: төрийн сүлд зарласан юм аймаг, хот, сургууль бүл- заг, спортын баярын дүнг гэцэ, зайлав 1ү иянонер Үйдсэн хуу гэмдээ зохиосон ажлаасаа гаргаж, пионер сурагчдад -МАХН-ын Ш ях хурал Хувьсгалт төрийн наран лийн: нэгдүгээр зүйлд «Бүх товч ярина зх орны хөгжил цэцэглэл- 3 р р ү р ї хуралдсаны, болон БНМАУ- " мандав "Мангол Улсыг үүлэж хайш Нийт пионер: харуулан барамта? ба ыг тунхагласты 60 жилийн | пионер Залуурч Бүгд Найрамдах нам, ард ит Пхны кино үзүүлнэ ПИОНЕРИЙН ДЕСАНТ- УРГАЦЫН ТАЛБАЙД ЇЖ. Жигжидсүрэн комбайнчдад тардуулаа. Бүлгэмийп зөвлөг лийн дарга Ж.Эихгэрэл бүлж гэмийн зөвлөлөөс илгээсэн за» хидлыг уншиж, пионерүүд ком, церт тоглож үзүүлэв. Сургуу» лийн эмч Г.Бямба комбайнч: дад зрүүл мэндийн зөвлөлгөө өгч, багш Д. Бадамханд тэдний эрэлт хүсэлтийг авч багш. Ө: СУМКА | ДРУЖБЫ | МХЗЭ-ийн онцгой анхаар. лын. бүс говийн аймгуудын пионер сурагчид «Залгамж: үе» аяиаар амжилттай аялж, сур- Ургацын талбайд пнонерийн Дссант бууж тариаланчдад тус- лах үр тарианы хаягдлыг ил- рүүлэн түүх ажилд хүүхдүүд тун идэвхтэй оролцож байна. Хөвсгөл аймгийн Тариалан су- мын 10 жилийн сургуулийн пионерийн Ш бүлгэмийн «Гаяр- хайчуудын шуурхай бүлэг» саяхны пэг ням гаригт ургацын лага, хөдөлмөр, урлаг, спортын талбайд очлоо. Эдний зорилго Баярсайхал талбайд судалдар гарамгай амжилт гаргаж бай- талбайд үзлэг шалгалт хийж, зураг зурж багш Ж.Адилбиш гаад. впөвлөлтийп найз нөхөд нь шєеф комбайнчдад туслах тэд- солгодог хөгжим тоглож соныр, шээж 1 Мийгээ бас эргэж яваа юм. хууллаа. чип. сэтгэлийн баяр хүргэж Хөсөтөд байгаа Н. Дашлхам | Ардын их хурлын депутат, байна. Улаанбаатар хотод бай. таа зөвлөлтийн 10 жилийн гу- улсын ургацын аварга А.Тойв: -- Манай талбайд инонсрийн десант ирж үзлэг шалгалт хийж даргатай үр тарианы дөрөвдү- гээр брнгадад очив. Комбайич- дын байрладаг загончихийн равдугаар сургуулийн “пнонер, нүүрэнд. «Нэг га-гийн ургацыг хаягдлыг илрүүлэн түүж ко, баатарчууд. эплэлийц гишүүн нэг центиерээр нэмэгдүүлж байнч бидний ажилд тусаллаа: сурагчид монгол зөвлөлтийн тогтоосон хэмжээнээс 67,9 тонн Дүүнар минь бидэнд сэтгэд санавны сайхан дэмжлэг үзүү дэн их урам зориг нэмлээ гэж сэн юм. М, Багш Ж.ГУН-ААСҮРЭ найрамдлын сарыг тохнолдуу- лан Дорноговь, Дундговь, Өм- нөговь аймгийн пионерүүдэд " «Найрамдлын цүнх» илгээлээ, " Үр тариа нлүү хурааж авц- гаая!» гэсэн лоозон иүдэнд ту- сав. Энэ бол тэдний гол зорилт. Комбайнчдын. түр амралт бо- лоход пиоперүүд уулзаж шє- фийнхний хооронд халуун дот- 222177 Мо яриа эхлэв. Гярхайчуудын бүлэг талбайд шугам жагсаалд жигдэрч «Бүлэг дуулж бай! Номхон! Эх нутгийн ургацын талбайд ппонер бид ажиллахад бэлхэн!» гэсэн бүлгийн даргын цангинасан дуу цуурайтав.Гяр- хайчууд цэнхэр дарцаг барьж талбайд оров. Тэд хадсан мө- рийг даган шалгаж цэнхэр дар- ЗУРАГ ДЭЭР, -- «Суяка. дружбы» операцид хувь ицэм- рээ. оруулахаар яарч явца, Өвөрхангай аймгийн Хужирт сумын 8 жилийн дунд сургууль дээр «Пиоперийн десант-урга- цын талбай. цуваа уралдаан эрчимтэй өрнөл, Цунаа уралдаанаар нийт бүл- гүүд тариа, ногоог хаяг, хураан апах бригад байгуулан ажиллаж бүгд 220 га-гийн ма- Том том цүнхээ дээр өргөж баяр хөөр болж яваа багш су- | рагчидтай: уулзвал: -- Айд нөхөддөө илгээх су- цаг-хатгашээ. Энэ нь хадаагүй , Ч тэжээл, 20гагийн т рахдбнзис, ГАНД ЗаЛдэ дэв: мор үлдсэний тэмдэг. Дарцаг- Хүнсний р: Чүгршэ хунн зард мухан Яириаихэр, ГУгүлөүч тай хэсэгт комбайн орж зөрч- цаанд хаягдалгүй хураан ав- ирьж айн, лийг даруй засаж байгаа нь лаш. Сурагчид 1230 шуудай өвс, : 22-38 ажилд урагштай. Пионерүүд 12 түүж олон настын үр түүк -- Говийн гурван аймгийн мөрөнд үзлэг хийхэд хаягдал ажилд идэвхтэй оролцон. Энэ бага. байв. Энэ бол комбайнч ахнарын ажлын чанар сайп байгаагийн шинж: Пионер нарынх нь шеф комбайнч нартаа бэлтгэсэн төрөл бүрийн Эмийн сан, унших ном, сопины 1 : гутал га 31 ! , шинэ дугаар, бээлий, хүсний, Нишээлллуулишээоллүлилллииллэи22 2 1-11-011:1-25 р урал пионерийн удирдагч яд анонер сурагчдад «Найрамд- лын “цүйхэ-ээ илгээх пионер сурагчдын цуглааны хэсгээс. С. БОДООШИЙН авсан фото ажилд 8-ын «А» ангийн «4Зол- боо», б.гийн «В» ангийн «Ол», Т.тийн «Бо ангийн «Найраж- дал, бүлгийн хамт олон бус- дыгаа хошуучлан ажиллалаа. Т-гиайн 4Б» ангийн агч Ш, ТӨМӨРХУНГ П. НАЙМАНБАЯР тем асар хурдан хөгжиж. бүх нийтийн боловсролх хүндтэй байр суурь эзлэх болов. Өнгөрсөн богинохон хугацаанд энэ сургуулнар мянган Хүц дамжин гарчээ. Тэдний дотроос УЛС, аймаг хотын хөдөлмө риип аваргууд ардын их хурлын демутатууд, таван жилийн ганшгайчид, ши- нийг санаачлагч олон лзуу- гаараа төрсөн юм. Хэдхэн рагчдад марксист- ст үздийг тоөлоншүү- тэ, социалист эх цч, ролетарийц нитер- н: үзэлтэй нам, ард гЧ хэрэг, ЗХУ, үйл социалист Хамтын нөхөрлө- Солийн бусад оронтой | бай- асхн ах дүүгийн найраж- жилийн тэр- чин үнэнч, хөрөнгөт | 193 ТМСийп. сурагчийн : хуучин нийгмийн |Ширээний ард сууж бай- заншилтай эвлэрш- Сан хөвгүүд охидыг эгнээ- нээс -30 хүн БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар гэсэн ст ёсоор ханддаг цэ-| эрхэм дээд полыг хүртсэн рнун ёс суртахуунтай, (байна. чийрэг бие бялдар- мхЗ Ё ажилчин ангийн хувьс- || ХЗЭ-ийн ХУШ их талч, хөдөлмөрч, дайчин “УГРЛЫн төлөөлөгч 4 хү- уламжлалыг нэр төртэй зад- мжлан хамгаалагч болгон | үүлэхэд оршино. ЮМ ххх нэргэмлийх сургуулийн дүрмээс) НИЙ тэг нь ТЄхинК мэр- гэнслийн сургууль төгсөөд улс ардын аж ахуйдажил- лаж хөдөлмөрийн гарамгай амжилт гаргасан тэргүүгий : залуучууд . байлаа. Тэгэх- 0 ор лээр энэ «сайхан сургуу: Манай: оронд техинк-мэр: лиар дамжин ажилчин, 7 тэжлийн «сургуулиуд анх- малчны мөргэжил- эзэм- үн "7 байгуулагдан, мэргэжилтэй шил ажил амьдралд хөл ү ажилчдыг бэлтгэн эхэлс- тавьсапт олон мянган ва- Ї: со мэас хойш 20 жил өпгөр- луу Хүн «Хөлийг дөрөөнд “7 8 лө, Улс орны эрчимтэй гарыг ганзаганд» хүргэсэн ГОЁ хөгжил, нийгмийц өсөннэ- ачит сургууль, халамжит т 1 шэгдэж байгал эрэлт хэрэг- багш нараа халуу! дот- 7 цээтэй уллдан, техниймэр-.. ноор дурсан саная яваа | базннй боловсролын сис- нь лавтай. ТЕХНИК МЭРГЭЖЛИЙН БОЛОВСРОЛЫН СИСТЕМИ МАНАЙ ҮЕИЙН БА Одоо манай орны техпикн мэргэжлийн 41 сургуульд 21 мянга гаруй ховгүүд охид суралцаж байна. Тэд «Өнөөдрийн сурлагын ча- нар маргаашийн ажлын Чанар» гэсэн урнал дор нхийг сурч мэдэхийн төлөө чармайн ажил- ладаг юм. | Онц ба сайн Сурлагатан, мэргэжлийн Өндөр зэрэг эзэмшигчдийн тоо жилээс шилд өсөн нэмэгдэж, “ТМС-ийн тэр- гүүний сурагчдад олгодог МХЗЭ-ийн нэрэмжит ца- линг 210 сурагч анч бай- на, Тэгээд ч ТМС бол ХЗЭ- ийн байгууллагуудын онц- гоЙй анхаарлын обьект мөн Техник мэргэжлийн бо- ловсролын цаашдын хөгж- лийп ололт, амжилт, нэр хүнд нь еронхий боловс- ролын бэлтгэлийн чанараас багагүй шалтгаалах учраас ХЗЭ-ийн байгууллагууд ерөнхий боловсролын сур- гуулийп “тэргүүний сурагч Даас техник мэргэйглийн сургуулид. эвлэлийн йил- гээлтээр суралцуулахад анхаарал тавьж байдаг юм. Аймаг хотын ХЗЭ-ийн байгууллагуул 18328 хү- нийг ТМС-д суралцуула- Хайр илгаажээ Техинк мэрэгжлийн дунд сургуулийн... сурагчид то- Дорхой маргашнл эзэмшн- хийн зэрэгцэаз ерөнхий бо-- ловсролоор шат ахиж бү- рэп дунд боловсролтой бол- дог. Сургууль төгссөн, мар- гэлтэй залуу ажилчдын цаашид суралцах боломж үүгээр: хязгаарлагдахгүй. “Эрхэлсэн ажилдаа амжилт гаргасан олон зуун залуу- чууд МХЗЭ-ийн урилгаар ДЭЭД сургуульд суралцаж төгсгөлөө. Мэргэжил бо- ловсролоо ахиулах энэ зам жинхэнэ мэргэжилтэн бол- гоход нь хүмүүст ач тусаа. өгч байна гэяг тэд гүн та- лархалтайгаар ярьж бай- на. Үнэндээ л"тийм бай- гаа юм. Хүүхдүүд ээ! Та бүхэн сургуулиа бушуухан төгс» гөж улс орондоо хүчээ өгье, хүн арддаа тус больё гэж яарч тэмүүлж, хүсэж мөрөөдөж яваа хүмүүс. Энэ ч хүүхэд бүрийн бодол л доо. Харин одоо үед мэр- гэжилгүйгээр үүнийг бүрэн биелүүлэх аргагүй юм. Ямар мэргэжилтэй болох вэ? гэсэн асуулт зайлшгүй гарч ирнэ. Эргэн тойрон хийж бүтээх ажил хөдөл- мор оргилон буцалсан өр- гөп баялаг агуулга ТӨГС амьдрал Дунд өнөөгийн з4- луу үе өсч бойжиж байна, Чухамхүү. энэ амьдрал дундаас өөрсдийпхөө-мар- гаашийн байр суурийг олж ЕЧ “ӨРГӨТГӨСӨН т 1976 опд БНМАУ--ын Сайд нарыр Зөнлөлийн тог- “тоолбор сренхий боловсро. лын сургуулиудад хӨДӨЛмоө- рийн өргөтгөсөж сургалт | "явуулах заапЯр гарсан билээ. ? Уг зааврын Дагуу хөдөлмө- 213 ч илллй БАРИМЖАА ногооны гаж ахуй, газар та рналангийн үндэс, хөдөө аж ахуйн машин механилм зэ- рэг хїїчээл үзэх болгож 180 С Ё Торийц” өргөтгөсөн сургалт цагийл хичээлийг эгэргэлслийн гт явуулл: байгаа иийслэлийн аграцномч: бапц иар заадаг энилийн зургадугаар болжээ. ил бүрийн хапа ? Сургуулийн захирал Т, Даа- дөрөвдүгээр сарын 1--йлэс ЖИН, хүмүүжил эрхэлсэн хи- чээлийн эрхдэг, |Л.СУнгээ “нартай. уулзаж ярилцахад: 2-- Манай сургууль нх 1958 онд Төв аймгийн Бат- Ссүмбэрийн салгийн аж ахуйн г їогооны 1 бригадыг түшиг лэн сургалтыг амьдрал үйлд- “вэрлэлтэй холбох сурагчдад “ ходолмөрийн хүмүүжил, мэр- гт тэжлийн баримжаа олгох ао- тг. рилгоор Хөдолмор амралтын ” зусланг байгуулнс одоо 26 6 дугаар сармыц 1 хүртэл су рагчид дадлагын хичээлд 14 хоногоор зэлжлэн гардаг Ипгэин:/ пвонер сурагчид онолын -хичээлаар заалгасай зүйлээ практик дээр туршил ажиллаж: байгаа ив сургал тыг үйлдвэрлэлтэй, холбоход Онцгой. ач. хобогдлтай юм. Зургадугаар сургуулийн хөдөл, мор- амралтын зусланд 1983 опы долдугаар саралс улсаас төлөвлөгөө Өгсөн ив Сурагч /Дах,, эїнЛдээ. ажиллан байна. багш нарын ндэвхийг улам тэлзэ: Тус сургуулийг 1981 өрпүүлж ихээхэн амнидтад ондо Ардын Боловсролын “хүргэжээ 3 Ыы «сайдын тушаалаар Өргөтгөсөн сургалт явУУлс Х0дөө ав ахуйн өргөтгөсөн сургуул, болгов, Сургалтын программд өорч- лолт оруулан 8, 9, 10 дугаар ангийн хичээлийн программд наар сурагч бүр-иогоо тарих бүх үйл ажиллагаатай та- инлцаас үйлдвэрлэлийг өөрс дөө удирдан явуулж хөдөлмо, рийн үр лүйгээ үзнэ, Ингэж: сүүн. бүтээгдэхүүн, хиам кон: ссрот амтат ундаа: ааруул ху руулд зайрмаг, бяслаг гэх мэ- тийн олон төрлийн бүтээгдаэ- хүүн хийдэг царийн мэргэж: лээр 700 гаруй сурагч Су. ралцаянс байна. Өнгөрсөп ху: гацаанд -6300 мөргэжилтэй ажилчид тогсөн гарлаа. Гэд байдаг юм. Тэр сургуу- 11 захирал Д. Амар: ТМС-ийг төрөл бүрийн эргажилтэн бэлтгэх эрд мийн уурхай гэж би боддог. - Манай сургууль 1983 От гаруйхан. хүүхэдтэ! бай. цулагган байсан - бол Л х агц С.Эрдэнэчу - СУРГАЛТ, МЭРГЭЖЛИЙН амралтын ээлжинд жилд 1 суулангийн нэг 120 хүүхэд: өчиж жээр. 40 бригад болор аж ана. Сурагчдыц дунд соёл хүмүүжлийн аж. лыг долоо хоногоор толап. Лонс зуслангийн зөвлөлөөр батлуулан: биеийн тамирын тоглолт, -үдэшлэг, “уулзалт лвУУЛлаха гадна алллл экнс- зохиож Сурагчдын билгийг” хөгжүүлэх, Хамтарч, гажиллах, амьдрах хөдөлмөрлөх анхиы дадлагыг зуслангаас. олиг авдаг юм 1984 онд тус зусланг хө- Доө-аж ахуйн би дасан нэг Орлгад - болгож: улсаас Б0 га. талбайд: боорөнхий сопгино. манжин, лууван байцаа, ногоон сонгино тарьж « тойп- ургац алах төлөп Лагөө. өгчзэ. Тус, сургуулийн хөдөлмөрч хазт: олон энэ төлөвлөгөөг-балрт2й хүлээн авч Т тони ургац хураасан Фхнилтаар “улсын “тололло. гөөг:160,8. хувиар: биелүүл- исээ, Ходолмор амралтын зус- лЗид ажиллаж амарч байгаа багш, сурагчдын дунд зэл иийц.. өдрийн аигийн аларга Амттан бүхнийг АМТТАНГ ХЭН ХИЙДЭГ -ВЭ? шарнин “ГОЙХаЛЧ рс с 3 маань зїгц хамт олноороо жүнсинцүЙЛдВЭг 22270 5алн 4085 УЛ Р ААГ МХЧО-- ийн илтгээлт ач хамгийн хэ- газар очиш ажил- эх орны рэгцээтэй ладаг уламжлалтай. Дорнод аймгийн. мах комбинатын ажилчиц. ХХҮЯ-ны систе- мийп 7 удаагийн хөдөлмөрийн аварга. Д. Нямсүрэн, Улаан- байтар Хотын тЯлхны үйлд- дуун бие даалтын онолын Хичээлийг удирдаж байгаа нь, шалгаруулах уралдаан 7,134 хоногоор өрнүүлж анаргуу. дыг урамшуулан їзгнахиын зэрэгцээ. ходолморийн хөл. сийг олгодог байна. Сурагчид хөдөлмөр зусланд сзэмшсэн мэдлэг дадлагаараа гэр орон, сууцандаа. хүнсний пагоо тарьж, найз нөхөд, дүү пиар, ЗУРАГ ДЭЭР: -- Чихэр, нарийн боовны үйлдвэ рийн ангийн сурагч О.Эр, вэрийн ажилчнн, МАХН--ын ХҮШ их- хурлын толоологч, МХЗЭ--ийн Тов “Хорооны тэргүүний... ажилчин залуу алтан. медальт М. Мижпд архи, пипоны үйлдвэрийн хө- дөлмөрийн 5 удаагийн апарга Д. Оюунцэцэг (эвлэлийн ил- гээлтээр- дээд сургуульд ор- СО!) зэрэг сургууль хамт ол- ныхоо нэрийг алдаршуулж ИН 20 ЖИЛИЙН онд Б АТРУУДЫН СУРГУУЛЬ . авах ёстой Өөрт чинь бай- гаа давуу чадвар, мэдлэг 8 авьяас сонгох мэргэжлийн чинь суурь дэвсгэр болио. Мэргэжлэз зөв” сонгоно гэдэг бол хувь хүнд төдий- гүй, тийгэмд асар их ач холбогдолтой дсуудал. Өө- рөӨр хэлбэл ухамсартай- гаар мэргэжлээ сопгопо гэдэг бол хувь күний ашиг сонирхол пийгмийнхтэй нэг дэн нийлснийг хэлнэ, Хөв- гүүд охид минпь дуртал мэр гэжлээ сонгож ЗЗэмшинЦ» гээ! Үүннї төлөө нам, за- саг бүхнийг хийж байна, Системийнхээ. 20 жилийн ойг Өнөөдөр ёслол төгөл- дөр тэмдэглэж байгаа ТМС- нуд одоогоор хүүхдүүд та нарт 100 сайхац мэргэжил олгож чадиа. Энэ тэмдэг- лэлт өдрийг тохиолдуулан мяпга мянган залуу хүнд ажил мэрэгжил. аз жаргал хайрлаж ирзэдүйн нь зүг чигийг зааж өгсөн техипк мэргэжлийн боловсролын системийн ажилтан ажил- чид, багш сурган хүмүү- жүүлэгчид, нийт хамт олондоо монголын Өсвөр залуу үеийнхэн чин сэт- гэлийн халуун баяр хүр- гэж байна. МХЗЭ-ийн Төв Хорооны сургууль, оюутан залуу- чуудын хэлтсийн дарга Л.ЖАМБАЛСАНЖИД таа зааж сургана. Өргөтгөсөн сургалт явуулж хүн бүр хө- дөлмөрт шамдан суралцса. наар тус сургууль гэмт хэ- рэг хэв журмын эзэрчилгүй хамт олон болжээ. Д, ОЮУНЧИМЭР дэнэчулууи, М.Баасанхүү, Ц.Алтанцэцэг нар дадла- Гын хичээл дээр, яваа хөдөлмөрийн олон сай- чуулаараа бид бахархдаг гэж ярьж байна, Тус сургуулийн Хамт олон тєхник мэргэж. лийд боловсролын системийн 20 жилийн ойгоо угтаж хүн бүр изрийн мэргэшил эзэм- ших. уриая дор их мэдлэгийн төлөө уралдаан зарлан сур- лагын чанар ахпулах хөдөл- гөөн өрнүүлж байла ч С. БОДООШ Хайрт,хүүхдүүд ээ! Бид» тийг хүрээлэн буй бодит юмс үзэгдлийг уран сайх» ны авиа. эгшгээр дүрслэн илэрхийлахийг хөгжим га- дэг. Хөгжим иь эртний их сойлтой Египет, Өнөтхөг сэрэг оронд үүсч улмаар Грект сонгодог хэлбэрээр хогийн байжээ, Хөгжмийпг | үндсэн ма» териал иь дуу авиа бөгөөд эпз нь байгалийн түмэн Дуу авианаас ялгаатай. Юуны өмнө дууны өндөр цам урт богипо хурдай хэмилл болоц өїгө алсаар ялгагддаг байна. “Өөрөөр хэлбэл хүний хэлд ярианы авиа, дуу хоолойны аялга, аа» Хүүхдийг гудамж, мпар сорчин ипах дэг шу. рамд хэвшүүлэн сургах, тэдиийг ходолгооций аюул ослоос урьдчилан сэаргий- лох ерөнхий бололсролын сургуулийн. пнонёр су. рагчдыг хот, суурилгийн гуламж аамын хөдөлгөөний дүрэмд сургах зорилгаор 1002 онд ерөнхий болонпс», ролын сургуулиудад х9- долгоопий дүрмийп хичээл ааах программ гаргасай билээ. Уг программын замын хөдөлгөөний дүр, мэзр хичээл айх, замд өсвөрийн зохицуулагчдыг аяашиллуулах, маргаан, тэм- цээп зохиож байна, Мапай орны хот, хөдөөд техпин өргөр нэвтэрч ав- томашинцы тоо сүүлийн жи- лүүдэд рс олширч, хө ДдОолгооНнийгГ улам нягт» руулж байгаагийн хэрээр түүний сөрөг үр дагавар болсон аам. | тээврийн осол, хэрэг тарах явдал цоолгүй байна. Энэ нь юуны өмнө хөдөлгөөний Дүрэм, мэдэхгүй байгаа гаас болш байгаа юм. Энэ оны ахний кагас шилийн байдалаар явган зорчигчдын буруугаас болж гарсан зам, товррийп осол хэр, гийц 40 гаруй хувийг сур- туулийн омнох ба сургуу- лийн масны хүүхдүүд эзэлж байна. Хэрэв хүү» хэд бүр хөдөлгөоний дүр- дагуу А--92353 ХВГЖЛАЛЛИЙГ ттүлгээргс мөн. түүйчлэпн байгалийн үй түмэн алс эгшиг дээр түшиглэж гоо сайхны хуу- лиар хөгжмийн опормоц дүрслэл бүрэлддэг байна. Төгпал сопгоДдог хөгжим гэм юуг хэлдэг болохыг анч үзье, Сонгодэг хөгйимийн буюу илассика гэдэг її». грекийт илассинус-үлгар жишээ га- сэн үгиээс гаралтай. богоод улс үндэстэн бүрийн. болон дэлхийн хөгїцлийн.. соёлын алтан фондод: орсон шилдэг гайхамшигт бүтээлүүдийг зэрлэдэг байна. Энэхүү бү- тээлүүд Нь. амьдралын үнэнийг дотоод сэтгэхүйн НОГООН ГЭРЭЛ ЗАМЫН ХӨДӨЛГӨӨНИЙ ДҮРМИЙГ МЭДЭХ мийг сайп мэддэг, түүнийг ягштал мөрддөг бол осол аорчилд орохгүй байх бү- рэп бололцоотой юм. Иймд та бүхэпд хөдөлгөөний дү- рэм судалж, хэрэгжүүлэ- хэд чинь дөхөм болголс тус сопийд «Хөдөлгөөпий дүрмийг хэн сайн мэдэх вэ!» булан тээж байна. Эдгаар бодлогуудыг анги, хамт олиоороо бодож, өдөр тутмынхаа амьдралд 1з- рэгижгүүлцгээгээрэй, Улсый авто техийппийн хэргийг шалгай байцаах газрын ажилтан 1. Явган хүнд зорнул- сан зам байхгүй бол авто замын аль талаар явах нь зүйтэй вэ? 1, Замын зөвхөн зүүн гар талаар 2. Замын зовхон блрууц гар талаар 83. Замын голоор 4. Аль Ч талаар явж болно. 2. Авто замаар хэн нь зов явж байна вэ? Үлмэдэх Буратицо Чебурашка Бүгдээрээ буруу Бүгдээрээ зов. Авто замаар хүүх» хэдэн эгнээгээр жиг- єаж явахыг азовшөордог вэ? 1, Зовхоц нэг эгцээгээр Їньбвьн Д. Сүхбаатарын нэрэмжит сүйэл санааны утга йгуул- гатай мэргэшлийн өлДөр ур чадвар, опгийн бөгөөд оїїлгоход хялбар хэлбэрээр. яруу холбосон байдаг, ” Хогшцмийн урлаг нь дуурь симфони, цөөхүүл найрал дууны хөгжим, үлээвэр хогжим зэрэг олоп төрөл апгиудад хупаагддаг байна, Торол анги бүр инь Дотроо олоп хэлбэртэй. 71КНишээ нь Дуурийн төрөл гэхэд л хо- шин дуурь, баатарлаг дуурь ардын. холшмт драм гэх мэт, Хөгжмийн урлагийн үндэс иь хамт олиы бүтээл ардын урлаг байдаг, Оро- сын хөгжимийн пїэрт вахиолч М.Глина хэлэхдээ: «Ард түмэй хогиимийг бүтээдэг, урай бүтээлчид бид түү- нийг аөлхөл зйсац Сэл08- Дэг ом» гасэн нь учир ут- гатай үг їюм, Хогимийн ур- лаг иь урт удаан хөглслийп хээ янцад хогшмийн соёлын алдарт урай. бүтээлчдийг төрүүлжээ. Тухайлбал фео- дДалилмын харгис бурингуй ёсны эсрэг хоронготний соён гэгээрүүлэх хөдөлгөөц орполгс байсан үед Герматы ЦАГААН, ШУГАМ ХЭН САЙН ВЭ? 2. Хоёроос илүүгүй Зг- нөэгээр З.Дорөпооо нээгээр 4. Дүрэмд эгнээний тоог заагаагүй 4. 2Жагсаалыг хэрхэн хамгаалж явах ёстой вэ? 1, Урд, хойно нь цагаан дарцагтай хүй явиа. 2. Урд иь цагаан, хой- но пь улаац дарцагтай хүп явна : З. Урд нь улаан, хойно нь цагаан дарцагтай хүн яриа. 4. Урд хойпо нь улаан, дарцагтай-хүн явна. 5. Зовшооөрогдсөн До- хногоор явган явагчид гу- илүүгүй. эг. дамж (зам)-ыг хөндлөн гарч амжиагүй бол лах үүрэгтэй вэ? 1. Түргэц явж Замыг чөлөөлнө. 2. Замын голд зогсон дараагийл зовшөөрөх до» хиаг хүлээнэ, 3. Буцалс замаас гараад Дараагийн дохиог хүлээнэ. 6. Техиикийн ямар гэм- тзлтэй дугуйг унахыг хо- риглох вэ? 1. Урд талын дугуй нь ноөхөөстэй бол 2. Шаврын хаалт хонхойж эвдэрсэн бол 3: Хонхиы дуу бүдгэрч гэмтсэн бол нь 4, Будаг нь халцарсан бол 5. Хойт талдаа улаап гэрэл ойлгогчгүй, цацруу- лагчгүй бол 6. Гинжиий бол 7. Техиинийп ямар гэм- тэлтэй дугуй уиахыг хо- риглох вэ? 1. Дугуйны хээ элэгд: сэп бол 2, Чийлэп асахгүй бол». сон бол 8. Ачаа даруулах хөрөг», сэл гэмтсэн бол С.ПИОПЕР хаалтгүй " ПиИОНЕ И, С. Бах 4 настайдаа хөгжим тог- лолс 13 пастайдаа дуурь бичиг эхөлсөн Австрийн В. Моцарт (1756--1 91) эрх чөлөөний хувьсгалт тэмцол хүчтэй өрнөл бай- сац үед ард түмний хувьс- галт төмцлийг тод томруун тусгасан гүн гүнзгий утга төгөлдөр ер бусын олон арвай бүтээл туурписан, Германы ЇЦ. Бетховен Авст- ийн Ф.Шуборт, польшийн пен, С, Монюшно, Фраи цын. Г. Верлиоз, МС.Биле, Италийн Ди. Россини, Дик, Верди, Унгарын Ф,Лист, Чехийн Смелтана,НИорвегийн Ө. Григ нарын зэрэг олон авьяас билэгтан төрөл гарч хүний ертөнцийг үзэх үзэл оюун сэтгэлгээний хөгжилд гайхамшигт нолөө үзүүл- сэн байна. Орчин үсийн симфопийн урлаг сөргэн мандалтын үед бий болжээ. Симфопийн эцэг гэж алдаршсан И. Гайдлы уран бүтээл нь бүтээлч ура эрчим сапаа. ардын хүч, бэ малгай, ороолт оймс, бээ- лийгээ нэхээд өмсдөг бол- бол аав, зэж, ах, дүү чинь маш их баярлах болно. Та нарын дотор малгай, бээ. Хүүхдүүд вэ! Өөрсдөө ЛИЙ, ороолт, оймса0 нНэ- хӨЭД ӨМСДӨГ ОХИД Олоп байгаа. “Тэдний тусламж- тайгаар нэхэж сурцгаавал илүү дөхөмтэй байх бол- по. Эхлээд нэхмэлийн зүү- ний тухай ярилцьл. Нэх- Эх лэл/т 2 ХУ мэлийн зүү нь 1, 82, 83, 5 зүү гэх мот металл, ху- вайцраар хийсэп, урт, бо- гипо зүүлүүд байдаг. Нэ- хэхийл тулд доорхи зүй- лийг бэлтгээрэй. Худалдданд гарч байгаа ноосоц . утаснаас оөрийн дуртай өнгийг шилж араа ” СУРАГЧДЫН ГОО ЗҮЙН БОЛОВСРОЛД |. (1685-1750) | ХАЛНАВВС гүй бат үпдөсла! мївар авармөц байжээ. Си) фонийп урлаг ХЇХ ЖОНН р эцсээр, ПИ. Чайновсиийн бүтээлд шинэ оргил: туйлд |. хүрчээ. "Түүний бүтээл оро» | сын уран гохиолын хувьс« |. галт, дэвшилтэт үзвэл са-. наа, амьдралын өөдрөг, үзэл,хүпий үйл бүтээл түү- ний сайхныг магтан дуул- сап хүнлэг энэрэнгүй үзэл. лэрт шингэсэн байна. Оро- сын сонгодог хөгжмийн Уламжлалыг зөвлөлтийн сонгодог хөгжимийн зохналч “Пронофьев: | Д. Шостаног вич иаршишачлэн хөгжгүүл- сөц- байна. : Хөгжим ив-үүссэг цагай рхлэн хүү төрөлхтөний хөг- | жил дэвшил, оюун сэтгэл- гээиїд хүчтэй нөлөөлж шу- Дарга үйзн, хувьсгалт тэм- цэлд зоригжуулж ирээдүйн: сайн сайхны төлөө урив- лЛап дуудсаар ирсэн билээ. Хөгжим бүлшгийн дунд сургуулийн багш Ц. АРИУНБОЛД (5 ! “” ӨӨРСДӨӨ ХИЙЦГЭЭГ! хаас гадна хуучирсап хэ. рэгцээгүй ноосон хувцсаа Ч ашиглаж болох юм. Хов- гүүд Ч. гасэн нэхэл: су- рах нь зүйтай. Одоо охид голдуу берст ба шляпа маягийн малгай өмсч бай» иа, Энэ хэлбэрийн мал- гайг нэг, ба хоёр зүүгээр нахэжс болно. Мөн ороол- тыг адил наг зүүгээр нэх- нэ. Нэг зүүний малгай хаав- наас ахлэн нэхэж болохыг зураг 201, Ме2 дээр үзүү лэв. Хэмжээг өөрсдөө то- хируулїа. 7кэлтэ эь. Зураг 4М1-ийг нэг зүүг гээр сийрэг том нэхэгсээ зэхсэн байна. Вураг 2М2-ыг нэг зүүгээр малгайны оройгоос эхлэн нягт шигүү нэхэх нь зүй- тэй : Ороолтыг малгайпы адил цөхалтаэр нэхэх нь тохиромжтой. Мөн малгай- ны адил өлгийн утсаар ороолтыг йэхвэл зохимж- той байдаг. Та нар гэр ахуйн багшаараа төрөл бү- рийп нэхэлт заалган дур- тай хувцсаа нэхэж өмсөө- рэй. БОД, ОЛ, ОРОЛД, БҮТЭЭ! 1, Жилшг дорволжинд байгаа дүрсийг доорхи дүрсцүүдэас ол! Улсын хэвдолийн комапилзад хэплэв, 2. Эид хэдэн загас байе. гааг ол! сжпетшгүвсижллыглалылатгилН/ Эрхлэгчийг / г: Н. ДАРИЙМАА . ИНДЕКС--14140 22 6 4: двм жилдээ - до өвд 1981) 2 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 27. АЖЛЫН АЙЛЧЛАЛ 1 ЗХУНН, Зовлолт зас- | гийн газрын урилгаар | МАХН-ын Төв Хорооны 1 ерөнхий нарийн бичгийн | дарга, БНМАУ-ын Сайд | нарын Зөвлөлийн Дарга 1 нөхөр 25. Батмөнх ЗХУ-д | ажлын айлчлал хийсэн нь | Монгол, Зовлөлтийн ард | түмний. уламжлалт ган : бат найрамдлыг улам бэх- жүүлж, тал бүрийн иягт | хамтын ажиллагааг цаа- | шид өргөнсүүлэн гүнзгий- | рүүлэхэд өндөр ач хол- | богдолтой, түүхэн чухал | үйл явдал боллоо. | “МАХН-ын Төв Хороо- 1 пы ерөнхий нарийн бич- гийн дарга, БНМАУ-ын Сайд шарын Зөвлөлийн дарга нөхөр 1К. Батмөнх, ЗХУКН-ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн бичгийн дарга, ЗСБНХУ-ын Дээд Зөвлөлийн Тэргүүлэгчдийн дарга К. У. Черненко на- рын ЮКремльд хийсэн хэ- | лэлцэз Мопгол, Зөвлол- | тийн ард түмний ах дДүү- тийн найрамдал, нягт хам | тын ажиллагааг гүйзгий- | рүүлэн хөгжүүлэхэд үй9- тэй сайхан хувь нэмэр | орууллаа. Ах дүүгийн найрамдал, чип сэтгэлийн элэгсэг дотно бүх асуудлаар са- нал бүрэн нийлсэн бай- далд болсон энэ хэлэл- “цээний явцад нохор НК.У. Черненко ЗХУКН-ын ХХУГ нх. хурал, Намын Төв Хорооны удаа дараа- гийн бүгд хурлуудаас дэн- шүүлсэн түүхэн шийдвэ- рийг амьдралд хэрэгжүү лэх талаар коммунист ПИОНЕР СУРАГЧИД-- “НАЁРАМДЛЫН Монгол, зөвлөлтийн майрамд- Ёлын 32 дахь сарын ажилд ма- Їнад орны пнонер сурагчид маш Їйдэвхтэй оролцож байна. Най- н сарын нээлтээр пноне- Їра 887) бүх салаа, бүлэг, бүлгэ- ! үүд хүндэтгэлийн шугам жаг- Цїсаал, цуглаан. хийж өдөрлөг, Дуулзалт-зохион байгуулж, зөв- Їлөлтийн мэргэжилтэн, сурган “Ёхүмүүжүүлэгч багш нарыг урьж | оролцуулжээ. 7 | “Зөвлөлтийн хүүхдүүдтэй за- їхндлаар: харилцдаг иионер су- у тиартаа баярын цахилгаан илгээх, захидал бичих хоөдөл- їгоөнийг бүлгэмүүдийн дэргэдэх шитериацнонал клубийн гишүүд эрхлэн амжилттай сайн зохион байгуулж байна. 4| ЗХУ-ын үндсэн хуулийн өдөр, | лтийн багш иарын өдрөөр оф сургууль, бүлгэмийн пио- “сурагчид, багш сурган хү- үлэгчид, |. мэргэжилтэй Грагчдын: зөвлөлгөөн хийж авд. САРААР багш вартаа баяр хүргэж хам- тарсан уулзалт, Өдөрлөг 3о- хиов, “Зөвлөлтийн хүүхдийн зовлоль ниноны долоо холог, тийн хүүхдийн амьдралаас ха- руулсан зурагт самбар, үзэс- гэлэн, хүүхдийн номын үзэос- гэлэн гаргаж байгаа тухай имэ- дээ ирсээр байна. Саяхан Улаан- баатар дахь зөвлөлтийн шиж- лэх ухаал, соёлын ордонд олон улсын пнонерийн «Найрамдал» лагерьт амрагчид зөвлөлтийн цнопер сурагчдын телөологч- дийн уулзалт боллоо. Нийслэлийн 30 дугаар сур- тууль, зөвлөлтийн нэгдүгээр сургуулийн хооронд хөгжилтэй гараа. «Найдвар» тэмцээп ам- жилттай болж өнгөрлөө. Монгол, зөвлөлтийн |пинонер сурагчдын хамтарсан бяцхан иргэдийн фестиваль зохиохоор нийслэлийн - пиопер: сурагчид шургуу бэлтгэж, байна. ГТ, УРАНТҮЛХҮҮР 8 . нам, Зөвлөлтийн ардтүм ний хийж гүйцэтгэж бай- гаа. ажил. үйлсийн тухай нөхөр Ж. Батмөнхөд мэ: дөэлээд эдийн засгчйн үр ашгийг дээшлүүлэх, улс ардын аш ахуйг удир- дэх системийг боловсрон- гуй болгох, шинжлэх ухаап, техпинийн Ддэнш- лийг түргэтгэх замаар Зөв дөлтийц ард түмний сайн сайхан аж байдлыг улам бүр дээшлүүлэх талаар 23 К. У. Черненко Ж. Бат Монгол зөвлөлтийн найрамд- дыд уламжлалт сараар манаА сургууль дээр «Найрамдал-ма- най сургуульд» сэдэвт 7 хоног явагдлаа. «Найрамдал-Друж- ба» сэдэвт ажлаар, орос дуу заах, зөвлөлтийн дуу дуудаач- дын тэмцээн зохион байгуу. лап, 4«3ХУ-ыг хэн сайн мэдэх вэ?» есуулт хариултын урал даан зарлаж дүглэв. Орос дуу Дуулаачдын «Бербзка» чуулга концерт тоглож хөдөлмөрчдөөс өндөр үнэлзлт авлаа. 7 хоно- гийн ажлын үеэр зөвлөлтийн пионер сурагчдад 102 захидал бичив, Мөн өөрийн бүлгэмийй байнга харилцдаг сургуулиа сурталчилсан Тос гаргав. Энз сургуулийн Д. Сүхбаата- рын нарэмжнт интериацнопал илубийн эрхлэгч Асхар Байте- лиев болой тус илубийнхний туршлагаар сургуульдаа МПБ- ын 60 жилийн ойн нэрэмжит интернационал танхим ши- нээр байгуулан ашиглалтад арууллаа. Асхар Байтелиевийн «Монголил» сэтгүүлийн 41984 оны нэгдүгээрт нийтлүүлсэн «Именяи Д. Сухэ-Батора» өгүүл- лэгээр ярилцлага зохиов, (Зо- диогдсон ажилд, 8--ын «А», зургийн уралдаан зарлаш най-. мөнх шар. авч байгаа зэрга хзмжээ- ний ач холбогдлыг тэм- дэглэв. ї Ах дүү хоёр намын удирдагчдын энз хэлэл- цазний үед нөхөр Ж.Бат- мөнх МАХН-ын ХУП!Ї нх хурлын шийдвэрийг х3- рэгжүүлэх, Намын Төв Хорооны зэлжинт бус УП! бүгд хурлаас хойш манай намын хэрэгжүүлж бай- гаа улс төр, зохион бай- гуулалт, үзэл суртал-хү 4Б», Т--гийн «Бэ», 6--гийн «А», 5-ын «Б», 3--ын «Б» ангнуд ндэвхтэй оролцов. Баян-Өлгий аймгийн Булит сучын дуйд сургуулийн пно- нерийн ахлах удирдагч Н. ХУРМЕТ . - . Найрамдлын 33 дахь сарын ажилд зориулж ЗХУ болоц тус улсын бүсд найрамдах улсуудыг сурталчлах ходолгөөн ангы бүл- гүүдэд зохиогдож байна. Пио- нерийн бүлгэмээс зохиож бай- гаа зовлөлтийн хүүхдийп ДУУ, шүлэг сурах, зовлөлтийн їпиО- нєрүүдтэй захидлаар харилцах, ханын сонин, зурагт хуудас гаргах зохион бичлэг, гар зур- тийн уралдданд пионер сураг- чид идэвхтэй оролцож байна. Мөн тус сургуулийн сурагч- дын зөвлөлийн «Соёл олоц тү- мэн»-ий сектороос удирдапв 8-- ын «4А» ангийн аргалсайхан даргатай «Золбоо» бүлгээс «Мөнх найрамдал» сэдэвт үдэшлэг? зохцов. 7--гийл «Б» апгийн «Найрамдал» бүлгийн- хэи-3СБН Киргиз улсыг-сур- талчилж, ангийнхаа пионерүү- дийн дунд «Ниргиз» сэдэвт гар мүүжлийн ажлын зэёц., үр үн, улс орны эдийн зас- йн потенциалыг улам бүр үр бүтээлтэй ашиглах хөдөө аж ахуйг тогтвор- той хөгжүүлэх талзар нам улсын байгууллагаас хийж байгаа ажлын та лаар Зөвлөлтийн анд но- хөддөө мэдээлзэд МАХН- ын дэвшүүлсэн зорилтыг, хэрэгжүүлэхэд ЗХУ-ын үзүүлж байгаа сэтгэл хэл рзмгүй тусламжийн ач хол богдлыг өндөр үнэллээ. Ах дүү хоёр намын удир- дагч нөхөр Ж. Батмөнх, Н. У. Чернєимко нар улс төр, Эдийн засаг соёл бу- сад салбарт Зовлолт, Моп голын хамтын ажилла- гааг улам хөгжүүлэн гүнэ гийрүүлэх үндсэн чиглэ- дийн талаар ярилцаж «Со- циалнст интернациовалиэ- мын зарчимд үнэнч. МА ХН, ЗХУКН хойшид ч манай хоёр иам, хоёр орон ард түмний ах дүүгийн эвдэршгүй холбоо, най- рамдлыг хэлбэрэлтгүй бэхжүүлэх чиг бодлогыг бат тууштай явуулах бол- но» гэдгийг дахин нотлон мэдэгдлээ. Монгол, Зөвлөлтийн ард түмний ах дүүгийн вайрамдал, нягт хамтын ахчииллагааг цлашид улам бэхжүүлэх, социалист ор- нуудын нэгдэл илягтралыг зузаатгах үйлсэд шинэ чухал хувь нэмэр оруул- сан энэ ажлын айлчлалд Монголын ард түмэн, о0с- вор үеийнхэн .чин сэт- гэлийн халуун баяр хүр- тэнь байна, ! рамдлын сарын ажилд бусдаас идэнхтэй оролцон, ! Өвөрхангай аймгийн Хужирт, 8 жилийн дунд сургуулийн Т--гийн «Б» ангийн сурагч || П. НАЙМАНБАЯР ! . . . ) Монгол совцветмет лийн харьяа Бэрхийн үйлдвэрийн нэгд- уулын интернационалч |! хамт Олон, гнонер сурагчид бид Монгол, Зөвлөлтийн най- рамдлын сарын ажлыг зөвлол-! тийн мэргэжилтэн ах, жч нар болон “зөвлөлтийн сургуулийл пионер сурагчидтай хамтран. ёслол төгөлдөр тэмдэглэц өнкь-! рүүлдэг .уламжлалтай бишэ.! Монгол, Зөвлөлтийн чавражд-| лын 83 дахь сарып алжлын/ нээлтийн цуглааны Бэрхийн уурхай дахь-10 жилийп дунд/ суртууль, Зөвлөлтийп 10 жи-| лийп 10 дугаар сургуультай? хамтрап баяр ёслолын байдал тай хийлээ. Цуглаанд тус хоёр сургуулийн 500 гаруй апнонпер сурагч, багш нар оролцож! найрамдлын, сэдэвт Дуу дуул-! лаа. 3 Ї ї Бэрхийп 10 жинлийп сургуу-| лийн ииноперийп ахлах удвр-/ ш.одасч... Х, СУВДАА? 8.7) л, сасвач! дийн танд дээвэр дээр Раагийн дилах 5 . 777 УУУЛЛИУУЛУУЛУУЛЛУЛЛУУУУЛУУЛУУЛЛУУЛЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУРУУУЛУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУ УУУУУУУУ? “нв, “АНХААР! ЛУРЦЛАГА Ї ха ацах ХуллаВ чимээ- Ч ( го эмэг- “тай Өнгоц/ инсэхэд бэлэн болстыг зарлалаа. Гэтэд хаалга “Їзэгдэн нэгэн хүн орж ирсэн нь хэн байсан. даг Карлсон, Тэрээр: “УУЛ Хүүхдүүд ээ! Бин та цартай хамт явж үйлчлэх ёстой юм л даа гав, ЧЗөрчигч --хүүхдүүд маа- ив, бүгд л баярлан алга ташина, Аргагүй шүүдээ. Каррдсонтой хамт аялиа гэ- Дэг чинь хэц бүхэнд то- хиолдоод байх аз завшаан биш билээ. . Онгоц хадий нь хоорчээ, Хүүхдүүд дэлгэцэн дээр тэдний онгоц хэрхэп инсэж явааг харж, уянгат сайхан хөгжим сопсон, янз бүрийн тоглоомоор тоглож байтал нэг л мэдэхэд онгоц газар- даж байв. Аялагч хүүхдүүд маань ийнхүү хүн төрөлх- төний энхийн тулгуур хүс- лэнт сайхан МоскНа хотод ирлав. Дээпэр дээр амьдар- даг дэггүй ЮКарлсон энэ Пнонер бүхэн хамт олны Дунд амьдарч, түүгээрээ ба- хархан, хамт олныхоо нэр хүндийг хамгаалахын тулд амшилттай сайн сурч хүмүү- ижоихийг эрхэмдэж байдаг би- вэ. Харин хамт олимхоо өмнө итгал хариуцлага хүлээж, хамт олноо удирдамч, өдөр тутмын авсыл үйлснд нь п0- хисп байгуулий гэдэг пио мер бүрт олдохгүй аайшаан- тай хэрэг. Хамт олой чинь их найдпвар хүлээлгэн чамайг бүлгэмийн зөвлөлийн гишүүн, бүлгийд дарга, салааны дарга, ханын соц"ны архлаэгчеар сонголоо, Чи яирийн пионер биш, пио- нєрийп хямт олшы удирдагч боллоо Анилдаа юуг архэм лах ёстой вэ? 1. Нарийн бодож боловс. руулсан төлөвлөгөөнөөс бүх дүнд шалтгаална. Цохдийн хв0 Сс8но2 хүсэлт, багш икно- исрийн удирдагчийнхаа сур- таал аоллолгоог АюйЧ, «ЭЗал- гамшт үеэ аянд пиосан үүрэг амлалтыг тусган долоо хо цог, сар, улиралд ямар аи- яыг хээззэ, хаана, хай, яан зохиоцр Оайгуулахыг нцарийн тодорхой толовло. Бэрхшээл тохиолдож болио, гэсэн Ч Нэ- ГРНТ төЛлӨОЛӨСр, аллад Вад- Мөнх-эрдэнэ. Б, Цэндсүрэн зар сонгогдож хвшт олшлхоо р дагуулан !! мапаолой, Мосипа хотын түүх, соёлын хошөө дурсгалтай тапил- цуулахын хамт ОХУ-ын эдийн. засаг, соёлыд Сүү- лийн үеийн ололт, амжил- таас сонирхуулж байлаа, Хараад, хараад ханашгүй олон сайхан зүйлтэй хүүх- дүүд тааралдана, Гэвч тэр бүгдийг сонирхоход зөндоо нх хугацаа хэрэгтэй нь мэдээж, шүү дээ, Яаравч- Сарлсоц --хан бүг- | Лахо хэрэгтэй байлаа. Да- галар Нь хувьсгалын. өлгий Лепин- град хот, Гэрэл бүдгэрч, ус цал» гилах чимээ сонсдог, усны шувууд ганганалДан дууга- рах нь хүүхдүүд далайд хэдий нь гарчээ. Гэтэл ахиад л ер бусын санаанд- гүй явдал, ЇОу гэвэл хүүх- дүүдийн сууж лпсан холог онгоцыг сайн сайаат ахмад Нрунгель жолоодож, түү: ний туслах ЮКнс тэдэнд үйлчилж яйа бүрийн зу: гаатай- тоглоом зааж өгнө, Хөлөг Фигоц Непа мөрөнд орших орчин үеийн нэгэн том усан буудалд тулж зогсоход үйлчлэгч Кис ая- лагч хүүхдүүдийг алдарт Ленниград хотод ирспийг мэдэгдэн. Хүүхдүүд их хотын Са- руул сайхан гудамлясаар зу- ЛТОЙ скал баата| “танилцаж Дэлхийд таалд,, түүх, соёлын дурв- үүхтэй нь нэрд “гарсан Лепийградын Эрми- танд очиж аовлолт оро- сын болоц дэлхийн алдарт зураачдын. бүтээсэн уран Зургийн ертөнцөөр цлллаа, ид хэзээ Ч мартагдахгүй ттийм сайхан сөтгэгдэл хүү- хэд бүрийг эзэмджээ. Али» ваа зүйл дуусах хугацаа- тай байдаг билээ, Хүүх- дүүд одоо буцах хөрэгтай. Эхлээд Улаанбайтар хот хүртэл галт тэргээр аялж, Дараа нь «Найрамдал» ла- герьтаа: автабусаар « Ирэп: Төд ердөө л хоёрхон ца- гийн. Дотор нх. айшмыг туулж Мосийа, Лепипград хотоор аллжээ, Ингэн: олон улсын иио- їерийн «Найрамдал» ла» герийн долдугаар эллжээр амарч байгаа сурагчид «Өс- зөрийн Сүхбаатарчууд Окс тлбрийц орноор» ачнээйя- лал аохион япууллаа Уг аяллыг зохион явуу- лахад тапхимыг тусгай гэр- лээр чимж, хиймэл дуу авиаг чадварлагаар ашиг- лан, диафилмийн зургийг тусгайлан бэлтгэсэн тайл- барлагчаар танилцуулж, хүүхдүүлийп дуртай номын гол баатруудыг оролцуул- сан нь хүүхэд бүрийп хү- сэл сонирхолд нийцсэн овормөц хэлбэрийн ажил болсон ют, Ж, чинНтТОГтТОХх пал ХИЙХИЙГ хиИЧЭЭ, Бүлгэм, бүлэг, толавлосон ажил хайн хамт олны сурлага, хүмүүжил, нэр хүнд, хувь залатай холбоотой "Тологлос- нөө хийкгүй орхивол түү- пийг удирдаж байгаа чамайг хамт олон чинь итгэхгүй, чи Ч нөхдөө муу зуршилд сур- гачихна, Ёр нь пнонер байх насандаа ажлаа толовлохгүй, төлөнлөсїїөө гүйцээж хийхгүй зашшчихвиал хувийн зохион байгуулалтгүй, замбараагүй хүй болчихно шүү. 2. Идэвх санаачилга, нэр хүнд чухал. Пионерүүд үр- голж шинэ зүйлд Хүсэн тэ- мүулж, шинийг сурч, бүтээн байдаг. Пионерийн хамт ол Үй удирлдаг хүн түүлзэс хоцорч хэрхэвч болохгүй, Чи ахмад хүмүүс болон ра- ДИОГООС СОНССОН, цом, Пнонё- салааны бүхэн ту- рийн сопин, сэтгүүлээс у!ш- сан зүйлээс сапаа авч 00- рийн хамт 0оЛШаА амьдралд сайн. нөлөө үзүүлэх шинэ ажлыг санаачилбал иоход чинь баярлана, чамайг той- роц хүрээлиэ, Өөрөөр хэлбэл ЧИ ХАМТ олимхХоо дунд нэр хүндтэй болно 3, Хамт олны ажил имьд- ралд гишүүн бур оролцох учиртай. Үе тэцгийн нохроо ЖЭ өмнө өндөр иїгай күлээлээ, Ндавктай | сурагчид зангийн камт Олны 08 чэгдД- дийг улаш нягтруулж, ха- рилцан туслалцаж сурлагын чанараа ахиудАгДАВИНд Ур- ааг, спорт бусад асуудлыг ш СИЙИИРУУЛИУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУЛУУУУУУХУУУУЛУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ) хайрдан хүндэтгэї, түүнд итгэхийн зэрэгцээгээр нөхөр- сӨг бас зарчимч шаардлага тавьж хэн, їду чаддаг, мөд, дэгийг түшиглэй, пионер дүрт Хамт олны үүрэг хүлээлгэн инонерийн вшилд . бүрэн оролцуулахыг хичээ. Пиопе- рийн “ажил идэвхтэй хэдэн с«идэрхтэйЙй ажил» биш 4. Аликилтаа бататгаж, дутагдлыг давтахгүй Ёстой. Пиоперийн экснурс, өдөрлөг, уулзалт, тэмцээн гээд ямар ч ажил зохиосон дүнгий нь хамт-ол- поороо. хэлэлцэн, сайн муу тал, хойшид юү хийхээ пий цүугүй ярилцанс бай Урьдахи туршлагаасаа сурч, сайн зүйлээ бататгай гарга. сац дутагдлад давтахгүй бай хыг хичээ, Гэхдээ пэг арга, хэлбэрийг ажил бүхэнд дап таад байцал сүүлдээ сонир байх цуглаан, холгүй, уйтгартай болио : Шинэхэн ил эвхтэпүүд ээ! Дээрх дөрион жин т саам шийг зиаг жил мөордөус ажил Лпад үз. Ямар үр дүйл: хү- рэп, чамд 10у санагдав, ямар бархшзал- байв, пионерийн ндап цг яаж ажиллалал ао- ХИХ талаар сопийдДоо бичэн- рэп Ц, ТҮПШИНТӨГС байна. Гараа сайн бол барил сайн кэдэг, ЗУРАГ ДЭЭР, -- Сурагч Б. Баатарцогт, Б.Сугтына, Б. Цэндсүрэн, АЛ. Оргилт, Г, Мөнх-эрдэнэ: нар. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГ- ЧИЙН авсан фото зураг /У7УУУУ97 Шинээр сонгогдсон пионерийн идэнхтнүүлэд 7УУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУҮУУУУУУУУ ХАМТ ОЛНЫХОО НАЙДВАРЫГ БИЕЛҮҮЛЭХЭД 53 “ИУЛЛИЛЛИЛЛИУЛЛУУУЛУУЛУУЛУУЛУУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУ) 2УУУИЛЛУУЛУУУУЛУЛУУУЛУУУУУУЛУУУУУЛЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУ: Хүүхдийг бага балт раас цьэхлэц аж ахуйч, арвич хямгач, социалист омчийн эс ширхэг бүрийг нүдлэн хамгаалж, хөдөл- мөрийг бишрэн шүтдэг болгох талаар иамаас дэв- шүүлсэн люозойг пионер “ сурагчдын ажил амьдралд хэрэглсүүлэх манай хотын пионер су- рагчдын дунд “Алдагдал халгдлыг алт мөнгө бод: гоё» уриан Дор хоёрдогч түүхийэд цуглуулах дор бүтээлийн 14 хоно- гийн. уралдаан явууллаа. Эрдэнэт хотын пионерийн зопвлол, худалдаа бэлтгэ- лийг удирдах газартай хамтрин зохиосон энэ урал Даанд хотын бӨрөнхий 00- ловсролын зургаан сургуу- порилгоор ПИВВЕИЙН АлЛЬДРАЛААС АРВИЧ, /ХЯМГАЧ ПИОНЕРҮҮД, ЧРГУУЛЬ! лийн | пиопер сурагчид, идэвхтэй оролцож 1378 төгрөгийц хоёрдогч тү хий эд цуглуулжээ. . сургуулийн 7-гийн чА» жилийн П,ШДУ лийн 2-ын «А» 5-ын бтийц «Б» ангнуд, жшлийн шэгдүгээр сур- гуулийн 8-ын «Б» авсийн сурагч Баттөмар, 8 жвь. лийп Цсургуулийн 2ын | 06 «А» ангийн сурагч хо Нармандах, 3 дугаар сур- гуулийн 1-ийн «А» янгийн | сурагч Д. Төмөр нарын пионер сурагчид, ндэвхтэй оролцо В. 5 « Эрдэнэт хотын шноне-. рийн зөвлөлийн ёжия- тан А.БАДРАХ- (1 22 Топ аймгийн аргалан- тмц: 10 илийн сургуу: линн пнопер сурагчид, энэ жилийн. цамар ургацын талбайд: урьд урьдынхаас нлүү урам зоригтой ажил лав. Ургац сайц болохоор урамтай байхаас ч арга- гүй юм. ХЗЭ-ийн хороо, бүлгэмийн зовлолөөс гар: гасан графикийн дагуу пиопер сурагчид бараг өдөр бүр ургац хураалтад оролцож байлаа. Сангийн аж ахуйн захиргаанаас зарласай” өндөр бүтээлийн уралдаайд 4,8.7 дугаар ацгийн.. сурагчид хяиах группийп сурагчдын ил: рүүлсэн 3,8 гаг-талбайн 8 топи. томс Сайлав. Хүүх дүүд ондор бүтээлийн урал даанд заасан болзлыг ам шилттай. «биелүүлж: сан гийн аас зхуйц памын хо- роо, “захиргааны шагнал авав. “Багш Мидраагийн хариуцсан гцшгийн сураг- чид-228 шуудай буюу 10 гони төмс саплаж энэ урал Дайнд тэргүүлэв. Мөн 6 ГИЙН Ү «1 1-ийн «А» «Б иигиуд идэнхтэй оролцлоо: Гуравду гааран гийц. пионерүүд хураасац талбайд хяпалт хийж 18 шуудай төмс илрүүлж Пионерийн Десант-- Ургацын талбайд түүнс тушаав. дашбилэг багштай 8-ын «Б» апгийн сурагчид сайн ажиллан, Бүлгэмийн зөвлөлийн 6 дарга Ц.НАСАНЖАР: ГАЛ Багш П. ЦЭДЭНБАЛЖИР Сэлэнгэ аймгийн Ман- дал сум.!| Зүүнхараа сан- гийдр аж ахуйн 8 жилийн сургуулийн пионер сураг-. чид ургац хураах ажилд уламжлал ёсоор НДЭНХТЭЙ Сайн оролцож 15-га галраас 7633 цєент- тер байцаа хураан цэвэр- лэгээ хийж, 100--200 метр газар зөөж нуруул- дав. 108 топнп байцаа ачижс 8-гагазраас 916,8 цент- иер сопгино хураац боолс, 48 топцп сонгино ачиж 2250 цєнтнєр сонгино. 108,3 центнер манжингийн ишийг огтлон савлан Пио- нерийн. эргүүл талбайд ? ажиллаж хаягдал сонгипо илрүүлж түүлээ. Эна ажилд 5-ын «Аэ», «В» 6- гийн «А», «Б»,7-гийн «А», «Бэ, 8:ын , «Бэ» ангиуд бусдыгаа хошуучлан оролцлоо. с 8 лилийн дунд сургуу- лийп пионерийн ахлах удирдагч х Ц. СЭРЖ ОО МАНАЙ БАЙРЫНХАН Говь-Алтай аймгийн гэр сумын 8Өинилийн сур- гуулийн Дотуур байраар очиход сурагч Г. Лханаажа- заар удирдуулсан хэсэг су- рагч тасгуудаар орж күүх- Лүүдийн хичээлийг нь Дав- туулж байлаа. Байрын зөв- лөлийн идэвхтэй пионерүүд хариуцсан тасгуудтайгаа шииллаш байгаа нь эпэ Бид Г. Лханашкаптай уул- сан зохиол байгаа ажлын- хаа тухай нрьж өгөхийг хү- сэхэдД Дэл: -- Манай байрын зоплол 323 хүүхдийн бүрэлдэхүүн- тай. Үзэл сурхад, ариун цэ- вэр, ходолмор гэсэн гурван секторт хуваагдай. ажилла- даг. Өдөр: бүр хийсэн аж- Лаа Дүгийнэ мэдээллийн сам- бар гаргадаг бөгөөд арнуы цэлэр, сурлага, хүмүүжлээр тэргүүний тасгуудыг ханын кэвлэлээр сурталчилдаг Нь тасгаа цэвэр байлгах, сур- лагаа ахнулахад нь шионе- рүүдэд их нөлөө үзүүлдэг юм. Мапай сурлага хүмүүжлээрээ тхэр- гүүний Д. Энхцэцэг Л.Оюун- |) чимэг, Р.Баярмаа, М.Пү-. роп-Очир, Г. Нармандах гаг рын олоц сайн хүүхэд 3 Сурагч Д.Энхцэцэг өнгөр- сон жшл олон улсын цНонели рийц «Найрамдай» лагерьт амарсан юм. Тэр «Найрам- дал» лагврниас сурч мэдсэн. зүйлээ дүү нартаа шааж, түүний санаачидгаар «Охид» тэмцээц зохиолоо. Бид байрайдаа зохиож. байгаа ажлаа багшийн орол- байрын зовлөолд чаддаг болсоп гав С. БУ. ! 1, Нийслэлийн гэр хо роолол 1933 ол. Хүүхдүүд мины Улааш баатар хох маань 345 »жи- лийн түүхтэй юм шүү. Дэл- кийн аль ч улсын хот тэр нийслэл нь улсын- хаа НИйгом ЭДИЙН | сасгийн ” хогжил дэвшил, ард түмний бүтээлч үйл аминдлагааг илэрхийлэн харуулах толь нь байдаг. Манай нийслэ- лайн түүхэн хөгжлийн сүү- лийн 60 жил нь социалист Улзанбаатарын түүх билээ. Улаанбаатар хотын урьд одоо хоёр өдөр шөнө шиг ялгаа- тай юм, ньсгалын өмнө өргөө, хүрээ гэж нэрлэгдэж байсан манай нийслэл шё- рын шашны сүм хийд гєе- Даад дотоодын худалдаач- дын дэлгүүр мухлаг, эсгий гэр дүүрсэн тоос шороонд дарагдсан бохир бүдүүлэг, товхиож тохилоогүй, оршин суугчид нь соёл боловсрол- гүй байлаа, Харин өнөөгийн Улаапбаатарыг шинэ цагийн өнгө жавхаа бүрдсэн социа- лист Монголын нийслэл «Хаш цагаап хот» гэж шаг- шил магтах болсон нь ба- хархалтай юм, Манай нийс- хэлийн суурь болсон «Их хүрээ» анх 1639 онд Өргөө нэртэйгээр байгуулагдан 20 гаруй жил Орхон, Сэлэнгэ, Туул голын саваар нүүдэл- лэн байгаад 1778 опоос "Туул Сэлбийн хөндийд суурьшиж төвлөрч байжээ. 1011 онд Богд хаан Өргөөг нийслэл хүрээ гэн оргом- шилсон боловч, Нийслэл хү- рээ харийн булаан эзазлэгч- дийн дарлал доромжлолыг аль ч хошуу нутгаас илүү ширүүн амссан юм. Ардын хувьсгал ялан мандсаны да3- раагаар иййслэл хотын хог- шилд шинэ үе эхлэв. 19234 онд хуралдсан Улсын аих- Дугаар их хурлаар БНМА У-ыг тункаглан нийслэл хү- рээг Мопголын Ард түмний эрх чөлөө, аз шаргал хурьс- галт томцлийн бэлэг тэмдэг болгон «Улаанбаатар» гэм нэрлэн шинэ социалист БН МАУ-ын ний хотоор тунхаглап зарл МАХН-аас хувьсгалын эх- ний жилүүдэд авч явуулсан ардчилсан оорчлолт нь Улдапбаатар хотоос эхэлсэн М “лээ. Энэ үед анхны бага гууль, судар бичгийн Хүрээлэн багш Нарыг б пзргийг гэх түр курс бай- гуулж, тар үсд хувийн ча- нартай байсан жижиг үйлд- зэрүүдийг улсын болгож, хот орчныг тохижуулах, ард олны аж амьдралыг дээш- лүүлэх нх ажил орнөж эхэлсэн байна, 1923 онд анхпы бүрэн биш дунд сур- гууль, тусгай мэ Дунд сургууль, 1924. анд санхүү-эдийн засгийн тев никум, худалдааны технэ- кум байгуулагдсан байна. Шинэ нийслэлд 1930-ааа оноос эхлэн анхны гудамж талбайг тохижуулш, анхны үйлдвэрүүд баригдаж 1941 оноос эхлэн олон иийтийн болон, орон сууцны барил гууд барьж эхэлсэн байна. Улмаар нийслэл хотын хөг- жилт барилгажилтыг хэ- тийн төлөвлөгөөннй дагуу хөгжүүлэх шаардлага гарч хотын Сбарилгайсилтын анх- ны ерөнхий төлөвлөгөө гэд- гийг 1952 опд Зөвлөлт Хол- боот Улсын мэргэжилтний хамтаар боловсруулсан бай- на. Хотын барилгажилтын ерөнхий толөвлөгөө гэдэр Нь манай хотын дэвсгэрт баригдах орон сууц, үйлд- вэр, сургууль, цэцэрлэг, зэрэг бүх барилга байгуу- ламжийн зөв байрлалыг тог- тоож өгдөг. Шинэ ерөнхий төлөвлөгөөгөөр хотын орон сууцны байрлалыг 21 хо- роололд хуваадаг. 2Кишээл- бэл. Орон сууцны 12 дугаар хороолол, тавдугаар хороо- лол, 3--4 дүгээр хороолол гэх мэт. “Зөвхөн сүүлийн 5--6 шилд гандангийн дэн- жинд бар-сан шинэ хороол- лыг 8--4 дүгээр хороолол гэдэг бөгөөд энд орон сууц- ны 5, 9, 12 далхар угсар- мал орон сууцнууд олон ар- гаараа баригдаж түүний хамт сургууль | цэцэрлэг, дэлгүүр, ахуйн үйлчилтээ- ний төвүүд зэрэг оршин суугчдын одор тутмын шаардлагатай барилгуудыг хамтад нь барьсзн юм. Ийм хорооллуудыг цаашид Үр- гэлжлүүлэн. барих ба хад- на барих ёстойг урьдчилан толөилөсон байдаг юм Ерөнхий толөвлөгөөний ү! хотын үйлдвэрүүлийг “дор үйлдвэрийн “райоп болгон толовлож-. байрлуул- даг том, Ая үйллгвэрїїн ком- бипат толгойт орчимд манай том том үйлдвэрүүд тов УЛЛАНБААТАР ХОТЫГ НИЙСЛЭЛВЭР- ТУИХАГЛАСНЫ 60 жилийн онд ӨЧИГДӨР-- 0100ДӨР- їРЭЭДҮЙ зөрсөн байдгийг та нар ме- дэж байгаа. Ингэж үйлдвэ- рүүднйг нэг дор төвлө- рүүлап хотын төв орон сууц- ны барилгалс тодорхой зайнд барьдаг нь оршин суугчдыг янз бүрийн Дуу чимэз, бохирдолт, зэргээс хамгаалж тэдний тан тухтай амьдрах таатай нохцолийг бүрдүүлдэг юм. Мөн хотын төвийн цэцэр- лэг парн, ногоон суулгамад амралт зугаалгын бүс зэр- гийн байрлалыг хотын ерон- хий толоплогооөнд урьдчи« дан бодсон байдаг юм. Энэ зураг төслийн дагуу, хотын төв парн хүүхэд залуучуу- дын пайрамдал парн, ХП хорооллын «парк зэргийг байгуулсан юм, "Хотын тТо- моохон Дэлгүүр, кино театр залуучуулын ордон пионе- рийн ордон гэх мэтийн ба- рилгуудыг хотын аль ч хэс- гээс аль болохоор адилхан зайтай байрлуулах, сургууль цэцэрлэгийг орон сууцны ойролцоо байхаар бодож тэлэвлөдөг. Энэ бүгдийг хо- тын ерөнхий төлөвлөгөөнд нарийн бодож тусгасан бай- Даг юм. Өнөөдрийн Улаан- баатар Хот нь манай улсын улс төр, эдийн- асаг, соРЛ боловсролын: томоохон төв болоц хөгжин байна Нийслэлийн хөпжилт, ололт, амжилтад бидний анд нөхөд ЗХУ ах дүүгийн найрамдалт соцпиалцет бу- сад орнуудын тусламж нхээ- хэп үүрэг гүйцэтгэж бай- гааг сборнуд тэмдэглэхийг хүсч байна. Одоо. нийслэл Хотод ерөнхий боловсролын 808 сургуульд 95 -млнга га- руй сурагч суралцаж, 108 цэцэрлэгт 16,6 мянган хүү- ход хүмүүжин сургууль, цэцэрлэг, яслид 4300-таруй багш сурган хүжшүүшүүлэг чид ажиллан байна. Мөп 7 дээд сургууль, 12 техникум, 13 тгхїїйкн мэргэжлийн сур- гууль “ажиллаж, -32,5 228... 2, Улаанбаатар хэсгээс Сүүдийд 10 шилийн дотор Улаапааатар хотод үйлд- вэр, соёЁЛ олон ний- тийн олон арван том том барилгууд баригдлаа. Үйлд- вэрүүдээс сүлжмэлийн үйлд- вэр, ээрмэлийн үйлдвэр, гут- лын үйлдвэр, байшин үйлд- вэрлэх хоёрдугаар номби- нат, сүүний үйлдзвэр, талх, чихэр царийн боовны үйлд- вэр дөрөвдүгээр цахилгаан стенц гээд олныг | дурдаж болох байна. Мөн одоо ба- ригдаж байгаа Пяоперийн төв ордон, Нийслэлийн зЗа- луучуудын соёл хүмүүж- лийн төв радио-телсвизийн төв, онгоцны буудал, шинж лэх ухааны техник соёлын ордон гэх мэт хүүхэд |3а- луучууд, нийслэлчүүдийн сурч хүмүүжшнх ажиллаж амьдрах, чолөөт цагаа зөв боловсон өнгөрүүлэх нөхцө- лийг хангасан соёл олон пийтийп олон барилга, Ш нэгдсэн эмнэлэг, | халдвар- тын больннцын тов, эх нялхсын Төв, хүүхдийн эм- нэлгүүд гээд манай нийслэ- лэлчүүдийн эрүүл мэндийг хамгаалах эмчилгээ сувил- гааны барилгуудыг дурда- хад манай хот улам »өргө- жип хөгжиж байгаа тод жи- шээ юм. Үүний зэрэгцээ хо- тын гудамж талбай, ко- рооллыг тохижуулах, мод зүлэг парк цэцэрлэг байгуу- лах, реклам чимэглэл улам олон болж хотын бигө зүс соёлжилт өдрвөс өдөрт өн- гөгин жанхаажиж, тпгийслэ- лийг үлгэр лкишээ хот бол- гох Нйм Засгийн шийдвэр амиилттай хэрэгжиж байгаа нь пионер сурагч та бүх- пий сурч боловсрох улмаар эх орондоо өндөр мэргэвжил- тэй боловсон хүчин болж хүмүүших сайхан бололцоо тавигдаж байна гэсэн үг юм, Манай хотын цаашдын хогжил тодорхой толөвлө- гооний дагуу, өдрөөр хэл» бэд хотыпл хэтийн төлөвийн гурав дахь ерөнхий төлсөт- лөгөөний дагуу улам Цэ цэглэн хөгжих сайхан ярэж- дүйтай юм. Энэ ерөнхий тө- ловлогоонд ороп сууцны барилга олноор баригдаж, ципо театр, биеийн тамн- рын ордон, дэлгүүр, ахуйн үйлчилгээний барилгууд жотынорон сууцны У хорооллын 1984 он. оноос 2000 он хүртэл хог- жүүлэх гураздахь ерөнхий төлөвлөгөөг одоо | хэрэг- шүүлж байна. Энэ ерөнхий төлөвлөгөөний үндсэц агуул га нь нийслэл хотын үйлд- вэрлэх хүчнийг бүх талаар хөгжүүлэх, соёлд шинжлэх ухааны цаашдын дэвшлийг хангах, хөдөлмөрчдийн сайн сайхан аж байдлыг кэ40э- рэлтгүй дээшлүүлэх, алсил- лах, сурах, амрах таатай пөхцөлийг бүрдүүлж Улаан- баатарыг социалист үлгэр ивээ хот болгон хөгжүү лэх явдал юм. Энэ бүгд амьдралд аль болох түргэн хэрэгкиход нийслэлийн хөдөлмөрчид. хүүхэд залуучуудын пөр их хөдөлмөр, идэвх санайчилга шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэх юм| Удахгүй манай хотыг ВНМАУ-ын нийслэлзэр тун- хаглаш Улаанбаатар гаж нэрлэсний 60 жилийн ойг баяр ёслолтой тэмдэглэх гэш байна. Энэ ойг нийслэ- лийн үйлдвэр аж ахунц гаа руудад төлөвлөгөөгөө да- вуулан биелүүлж хөдолмө- рийп өндөр амжилтаар єрөнхий боловсролын . сур- гуулиудын сурагчид сурла- гын амжилтаар угтахаар эрчимтэй ажиллан сурч байна. Ийм учраас (Нийс- дэд Улаанбаатар хотоо ор- чин үсийн өндөр соёлжилт- той, үлгэр ожишээ социа- лист хот болгохын төлөө хө- Дөлмөр сурлагын өндөр ам- зшилт гаргаж, хотын тохи- жилт соёлиилтыг улам 0бая- шуулж, түүнийг арчлан хам- гаалахад. биечлэн оролцо нийслэлийп иргэний нар т90- рийг ондор өргөж лпахыг пионер сурагч та бүхнээ- сээ хүсье Удаанбаатар хотын ерон- хий архитектор, Архитен- тур төлөвлөлтийн газрын дарга Т. ЖАДАМБАА 117 аїг 2 ТН! шон эрих хөврүүлэн лосон ламтай хамт гарч ирэв. Лам: --Оа хүү минь, хөл цуцс чихлаа. Каахаш амарыья гоэд Галуузын хүрээний гол Дуганы алтан ганжн- рийг нү жартайлган ширтэхэд, р баярлан шуудайтай. махаа газар тавьж, хир болсон євлбар хай ханцуйгаараа жөлсөө халтартуулан арчаад «Сол хи, салхи гараасай би- лээ.» хэмээн шивнэв. Лам сортолзон: --Чи юм хэлэв үү? үгүй юу? гэхэд Дугар: -Юу ч хэлээгүй! гээд шуулайтай махан дээр ззй- гүй шавсац ялаа батганыг үргээй хөөтөл лам: --Битгий үргээ Буян болно гээд нүдээ анилаа. --АЖ аа, та буян үйлдэх дуртай юу? --Дуртай байлгүй яахав. Були үйлдүүлэхийн тулд л бурхап намайг заяасан юм Тэгвэл та энэ махал надад сөгчих д Дөө, Буян болчо, За, за ах зах хүний өодоос цор цор гаэд... Аамтан, Дугар хоёр ал- халсаар.. хонх ж»исиїгэнэб Ламын гэрийн гадаа иржээ Лам үг сүггүй гэр лүүгээ Дугар орохоор тэмүүлэр гайхаж -- Хүүс, ах аа! Та надад юу өгнө гэсэн билээ? гэ- хад ламтан алга хавсран момчирхомн --Чи надаас хөлс мон- Го шэхэхийн хэрэггүй ээ. Чипий пйдад хүргэсэн тус чамд буяц болио гээд хавл- гаа хайн, «Эс хоорхий, асгаруул- сип холсиийхоо оронд ийм "ЕХЭ ас ввүлг--с ли асжчүг-нлсалглнх й ” БИМАУ-ыг зувкагласны УЛААН Дугар энэ жнийгэа эрэг- дүүлэн гэн Аав нь хоёр хон сартайд вь Цонж рүү эни тзэхөэр яваад Суг риггүй болжээ, Ээж нь болоод сэтгэлийн дарамтад учирч ямар нэг хүнд өвчисөр өвчилсөн | гэх Ч ыг бүхнийг Дугар өөр бусла сонсчээ. Дугар бага насаа яаж өнгөрөөснөө тодорхой 8-2 АЛИЦЛА.., 0” санадаггүй. Сандаг гэлэц тэгч ядуу ламынд тусад орсон цагаасаа ЭХЛӨү НЭГ ёсны зарцын үүрэг гүйцэт- гэж иржээ. Сандаг гэлэн өөрөө ч лам хүн, Дугарыг ч мөн лам болгохоор хий- дэд Шшавилуулан суулгав Энэ үеэс түүний амьдра- лын шинэ үе эхэллээ, Арц хүж ханхалсан, хэц хэнгэ- рэг дэлдсэн, үй түмэн лам парын шашны ном унших дуу дүйгалэн, торлог барь- сай гэсгүйп догшин баргар царайнаас эмээ! зугатах, байдя парыд гутлын чимээ гүвэр гүвэр сонсдсон ийм л “ил ан бурангуй үс байн. Багш ламынд зарц- лагдан арайтийн амсхийн гүүт Өчниөө уншнлч учир нь үл олдох харь түвд »э- лээр бичигдсэц шашны ц0- мыг цээжллах ажилтай учир на. Дугар хэдий ой сайтай хүү боловч тэр бүрнй бүг- дийг нь цээжилжс амждаг- хариу адаг байжээ» к9- гүй байлаа. Зодуур нүдүүр | мээд Дугар бодлоо, Тэр тай) золгов. Энэ бүхнээс . арвар хэдхэн ивсыг насал- Дугар эцэн залхиоэ Тэ- ”- бад боловч хэрээс хэтэр- гэвд л оргосон хэрэг. ҮҮ- 7 дэм, АЙ. авдрыд..улирхээ,..... нээс хойш түүнд -Амьдра- зөвлөлтийн Гарч ирээд хойноос НЬ хөвлөө ХҮҮХДИЙН ШИЛДЭГ Замаас нийлсэн үүл тэнгэрт зохиолчдын Зааны тугалууд болж үзэгдлээ БҮУтЭЭЛЭЭС Тэтэл зургаа дахь вь үүлсийг о--шлшжлйжэлий хулжаав уу г Ганэт дүрсээ аддаж ховоя Алтай нир-шар шавамш ? ү» Араас нь хөвж шорөөр нь Я орхоо. сл 2 в 35 Т ( Га (7 т? э8| Н. РУБЦОВ Ї 11984 Бор шувуу Ї 1 Арай аз гэж амьтай, Жиргэх Со ан ӨГӨ-иийиг-г- 27 Ч үгүй Үүл “ршгэрхт үүлс мүүчэ “ад дөртүүл зүүнэ, н гурав нь хүн їнгээд дөрөв цэх нь ботго "айгүй сонтучхан тав дахь үүл А--ӨЗ203 Бар шувуу бүр бээрч орхиж Ачаатай хөсөг харахтайгаа Эг Дээвэр дороос төр сүр хийн, писнэ Буудайн үрэн дээр баса чичирсээр Буцаад дээвэр дороо шургана Хөөрхий түүйд ийнхүү хэцүү байлаа ч Ханд ч хоргүй хэвээрээ шүү дээ ы 60 жилийн ойд: мм БҮЧНИЙ ямнх нь бас цог шїэ. үе нрэноэ. Нуруугаа холготол юм үүрч, шанд нь ааруул, хурууд, боов, боорцог хэд- хэц ширхгийг өсвэд ХЭДЭН зоос алган дээрэө тавьдаг - болов, Гэвч цаг їзг-л бор болоод байгаа нь мэдэгддэг болж ардуудын аж байдал ч дэвшлэн, ер нь л гар ардын хувьсгал гэдэг а9- тай тустай юм ялан дийл- -, жээ гэдгийг багад бага г8- дарладаг болов. Олои Ян- зьнц Эд агуурс, зүсэн бү- рийн хүмүүс цугларсан зах дээрээс нэг удаа тэр танхим гэдэг эрдэм ном заан сургадаг энгүй сай- хан ордны. тухай сонсчээ. Тэнхимын хүүхдүүд гэгдэх цэвэрхэц дэгжин хувцас» тай, гал улаан бүч хүзүүн- дээ намируулсан багачуу- дыг ч харжээ. Түүнээс хойш тэр лтэнхим Дуга- рын хүслэн болов. «Тэн- химд хэрвээ би орвол чий- чаац тэрэг жолооддог хүн болно доо», Ийгэнс шивнэ- чихээд Дугар гэнэт цочиж ламыг гадаа зогссоор бай- гаагаа мэдэв: Түүний урдах хаалга онгойж, лам хөлсөө арчсаар гарч ирснээ нүд нь том болж: --Хүүе, чи зогссоор л байгаз юм уу? гэж гайхсаи- наа --За яахав, Чи ч ядуу, би ч ядуу, хоёулаа адилхан ядуу байж бие биенээ том- доогоод Ч яахав гээд хэдэн бутархай монго сарвайн. Дугар, Д, ХАРМС Гайхалтай. муур Хөөрхий юмуур саяраа всгочихээдД Ходолж ч чадахгүй дороо хэвтэнэ Хөөрхөн сапрыг нь зичлэхийл тулд Хөөрдөг бөмболог худалдай авцгаая Ганцхан мөчид хүмүүс цугларч Гайхан шуугиж муурыг ажиа Газарт Тэр хүрүүтай үгүйтэй Гайхалт шуур агаарт ханло, магнай... хагартал... НАМИРАА. баярлаж, . хар. хурддараа- зах руу жирийн гүйж яв- тал: --Ардун улаан цусандаа Ардынхаа хувьсгалыг шийгээгээдД Артвуц уураг тархиндаа Ардынхаа болопсролыг хөглгүүлье ээ! болхонц 8Э! хэмээн урамтай сайхан дуу чихїов дуурсана. Урналан дуудах мэт ангинасан, урамшуулан сайшаах мэт нижигизсэд урьд дуулдаа- гүй хөгжим уянгат дуутай хосолпо, Дугар тэссэнгүй тэр зүг рүү очтол хүслэн болсон тэнхимынхээ бага- чуудыг харжээ. Төд бүрэв бөмбөр туг лоозон барьж пиоперийн дуугаа дуулж, уриа дуудлагаа хашгирч, “сүр жавхлапгаа бадруулан жагсаж явлаа. «Тэнхимын хүүхдүүдийг дагаж: яваад багштай нь уулзчихэл. Харин намайг танхимдаа авдаг болов уу, үгүй болов уу»ггэж Дугар бодоод йїно- нерүүдийн жагсаалд ний- лэп тэднийг дууриажс: -- Майн нэгэн манд- тугай! -- Ардын засаг манд- тугай! Ура! --Харгис феодалууд с9- нөтүгэй! гэхчлэц хөлж яв- лаа. Гэтэл Галуутийн хү- рээний гол дуганы хаал- гаар «Хуучны бурангуй ёс гэж: ийм юм байлаа, Хү- мүүс ээ, танхимын сураг- чидтай харьцуулан хараг- тун» гэж үзүүлэх гэсэн мэт баахац. банди. нал. гон. 5 зам х Лаан 2 айсс хАЛЛаЖЛАВИМН2 АНПА АХМАТОНА Элдэв юмс, цоцгийн үнэр Өнэхөоц байшинд таатай ацхилиа Шинэхэй: ногоо цэгцтэй үелэл Шимт хорсоп дээр алаглан харагдана ДЛ, Сүлбаатарын нэрэмжит Улсын хавлалийй цомйапазад хэвлав, » 4 » 913 СкиМОН- гумшсан- бишгүүр НУЛЛ ЭНЭ 7 їдсээр уарч ирлнаэ, Тус тусдаа бурхны ЛУрЫн номоо байдаг. чадлаараа “Дүнгэнүүлэт унших ажээ. Зодооч байди, аалуухан уЛЦ1р нар ханцуй. шам- ионв 2 хай ХЯЛЕНЛАЛЖ 22255442 Хоёр знагсаал: тулгарлаа. --Наад хүзүүндээ зүү- сэн гурвалжшип даавуугаа авц хая, 5222 -- Үгүй, үүнийг пиопер бүр НАНДИГИАй хайрлаж явдаг ардыг намын багачуудын сүлд тэмдэг--улаан бүч, --Аа, тийм бий, Ахын- хая өөдөөс цор цор гээд ЕЕүйлт үзэхгүй дээ, Май --Пїионерүүд ээ, ангийн дайснуудаас айж хэрхэвч: болохгүй шүү, , --Цохнод бай! Цохиод бай ухайс, сайн байна. Муу гуйлгачингууд гурвац 300- соо нийлүүлж гурвалжин даавуу хүзүүндээ углаад хүрээ нураачих шахна гэ- ив ээ, 7 --Мөлжитч феодал лам нар сөнөтүгэй! Ура! Ура! Пионер, банди нар дзөр доороо орон, ана мана үзэлцлээ. Энэ бол жирийн вэг хүүхдүүдийн зодоон биш, шинэ хуучны мөргөл дДөөн байлаа, Нэг байди --Бурхай шашны нэрийн өмнөөс! гээд цохих ШИГ болж Дугарын нүднээс нь гал манасхийв. Газар уна- лаа : Ч --Өшиглөөд бай! өшиг- дөөд бай! -Ха ха, ха --Та нар болиоч ээ, хүй алах нь уу? Дутарын хамаг бие нь хачин хөнгөрөоД, халий дүүлэп нисч явах шиг са- нагдав. Гэтэл гэнэт нэг юм мөргөх шиг болоод өөр тийшээ нислээ. Дахнад л мөргөөд л дахиад Л инсээд л... Юу болсон ХЭНИЙ хуга- цаа өнгөрслийг ч мэдсэнгүй Арай ядан нүдээ нээж, эргэн тойриоо харвал хол гараас нь хүүхдүүд дамж- лан явах нь үзэгджээ. Тэд хоорондоо ямар нэг Лхаг- васүрэү гэгч хүүхдийг бап- ди хувраг нарын гарт амь үрэгдсэн болохыг ярилцаж буй ць бүдэг бадаг дуулдах бөгөөд тэдний хүзүүнд гал улаан бүч нх тэмцлийн дөл дүрэлзэн бадарч буй адил намирацд хийсч бай- лаа. Нийслэлийч 10 жилийн 51 дүгээр дунд сургуу- лийц 9-ийн «Г» ангийн 5 сур агч Ч, МӨНХБАЯР ын, Хүйтний эрч харнагүй ч гэсэв Хүлэмжннй дэзвэр єөхөөстэй үзэс цэ ЛЗ Хоргой адил гоёмсог зам, Хөх усан цөөрөм тунал Энэ усанд-гээд жаалхүү Этээзсэн байртай хүгдэрсхийснээ Эм, эр хоёрх хэлтэг загас Эвтэй амьдардаг гэж аяархай хэллээ. Орчуулсал Ц, ЦЭНГЭЛ фшсгошилхсюхлтяшшийтшлоийи Эрхлэгчийг ї | Н. ДАРИЙМАА ПНДЭНС--14140 А й 26.2 5 Т Ч 4 Шан Дг: Ч 14 1 ШИГ « ыг ЯАХЗЭГМЙН:ТЭВ ХОРОО, Д.“СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛИЙН СОНИЙ, а1 дэх жилдээ Хет0О (1982) : 1984 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 31. ө ЛХАГВА ө Үнэ 10 МӨНГӨ Пионерийн десант- ургацын талбайд | ч .. БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийн ойд БНМАУ-ЫН СОЁМБО хи хоёргурвалжий нькад Энэ жил, Өвөрхангай айм- тийн Төгрөг сумын /Мала. сумны гилбэрийг дүрсэлсэн рын тарна брнтад арвин (нх бөгөөд үзүүрийг доош Ха хүнсний ногоо, малын тэжээл 2 руулсап нь дайсныг дарах хураан анлаа. Ургацыг халг- гэсэн. утгатай ажээ. Соём дал, үрэгдэлгүй -хураац авах бын төвд байгаа хоёр пагас» Г 1) их ажилд тус сумын 8 жилийн к ны дээд, доод Талаас хаш СО 4 ХУЯА мл туллАн 6--48 дугаар (91 3 1 сум тэгш вЦӨгт дүрс нь 04-7-23 Хэптий айшгийнп Өлзийт СсУ- зэш ах эгч ханцлгаасуанн хар 3 уун шударгалгасан Ут 1 ) мын 8 жилийн сургуулийн йнд- нийлүүлэн ажиллаж | «Ппоне- Соёмбо-- Монголын ард 287 ХЭИриа чаг 1-7 нєрл турах НЭЭгүл1-1315 рийн дссант-ургацын талбайд» түмний эрх чөлөө, тусгаар тай богоод монголын ард ёои2 Халх Урганчэд бролцож “цио- УРАЛЛААНД амжилттай | оролц- тогттолын билэг юм. 1911. түмэн арагтай. эмэгтэй Ч БЭЭ шал (725 хий эглж шахсл фон Талбайн анин Зидэс --1912 онд манасийн эсрэг гал 1 шОТЛВ Ї ! алгүй улс төрийн өндөр тэмцээн байсан үйдэсний сонор сэрэмжтэй байл, өсч эрх чөлөөний хөдөлгөөнд үржин улс орноо цэцэглүү- оролцогчид болоц 1921 оны. дан хөгжүүлнэ гэсэн утгыг лая: комбайнчин ах нартаа тус- дуу цуурайгаж, пнонерийп эр- бо гүүл ажиллаа. 157 пнопер су- Мон үр тарианы 5 бригадад рагч 9,5 га-гаас 47 топн томс “ажилласан пнопер сурагчдын Хураан авч шуудайлж, машинд 7 | | ардын хувьсгалын партизап | | ё 9) ын агуулжээ. Учир нь загасыг ї 2 ийн цэргүүд соёмбо бүхий ТУ- хэзээ ч нүдээ Хыд ХЕЧОЖ 117 ! 7 дунд хаягдал улаанбуудайн үр ачлаа. Мөн 30 гаг 70,5 : Ү аньдаггүй с “(со ! 5 Түүх «Ширхэг тариа шижир ТОН малын тэжээл бухалдаж “ЇЇ гийг сүр їаахлантай ман- ор соргог амьтан гэж эрт- 2.2 171: 5 цуглууллаа - 1 уулж явсан түүхтэй. Соём- ций монголчууд дүрсэлдэг Їслс | 447 уралдааныг хошанаан хур х бин дээд талд байгаа бадам- байжээ, ! ( | ! М.звуудээАҮ ЗЕЭхаж БЭ сАВШ л ЛХНАЛТЭ їд ЗишГ д | 5, 1 лан ассан АЙ дөл ВинА Соёмбын хоёр-хансуугийн | | ын 291 ? Сургуулнараа 16 тонн ханг- орхигдсон төмс, ногооны Хху- цэгт мапдан бадрахын би шэн Ц2- х 1-- дал тарна түүж сангийн аж Раалтын явцад гарсан халгдлыг босоо тэгш өгцөгт нь эрт- ний бичгийп -зүйлд хэрэм ! цайзыг дүрсэлдэг бөгөөд: Хамгаалья гэсэн түйзгий орлого орууллаа. “Энэ ажилд лэг тэмдэг юм. “Монгол- чууд гал голомтоо залгамж- 1 ахуйд тушааж 7200 тогрогийц Илрүүлэп түүж 8 тонн төмс ав лаа. Энэ ажилд 8-ын «А», «4», Чих, мандан бадрах ЭЛ. (ух ард Түмэн эх ориыкод “ГУулгагай ЮМ. ун, | бүч «Вь, «Ан, Тлиш «Бь ӨСЫ шатан холрлүиж ирсэн түүхэн уламжлалтай. ТӨЛӨӨ ав санаа нэгтэй бод 1924 онд хуралдсан УЛ- 0 ангиуд тэргүүш байранд орлоо. ажиллаа. Ийгхүү ургац хураах Нар: сар хоёр иь монголын гац хэрэмнээс бат бэх гэ БУЛТар Элон ЫН ХУрыл ! Сургуулийнхаа ногоопы тал- “ажлаар 10175 төгрөгийн аж- эртний сүлд тамга. богөөд сэн гүн утгатай ажээ. ёмбо -үсгийг төрийн да. ї байгаас 6-8 дугаар айгийн лыг хийж гүйцэтгэлээ. в баан дээр хэрэглэхээ ! тэ! Соймбо--гал шиг ба ЭХЭЭР” сурагчид 14 тонн томс х, энэ нь Монх гэрийг Тд- ёмбо--гал шиг шийдвэрлэсэн бөгөөд соём УР д С хураай лОолсопн ажээ. Энэ утгаа. дДарч пар сар шиг гийгүүЛїї. б 5 : : бын дэ: иль/ с 7 раа гал, нар, сар гурав Сум адил шулууншударга ШУутЛУНУЛЦЭНЗ даВаЛ Хон ашид мандан балрахын би- байж “арга билег хослон й - лөгдэл юм. Соёмбын дотор-. төр улсаа төмөр мэт ратаар її авлаа. Пионерийн ахлах удирдагч Сурагч Д. УРАНБИЛЭГ С. БҮДБАЗАР угтаж «Сур сур бас дахни сур» урнан дор зохиогдож байгаа «Золгами! үее аяны зэлжит гараа «Улаан бүчний памираа» цуваагаар амжилттай аялж эхэллээ. Сургууль, пнонсрийн бүлгэм дээр БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийн түүхэн замнал, со- Мапай орны пиолпер сураг- цналист эх орныхоо хөгжил, цэ» т РТ цэглэлт, монгол, зоплолтийн дВАВБ ШТ ВШ Р УДНАгЛАСНЫ ард түжиннй ган бат иайрамд- 60 лил, Д, Сүхбаатарын й2- лын түүх, ахиад үеийн хувьс» рэмжит “мопголин пноперийц галч дайчин, баатарлаг уламж- з байгууллага байгуулагдсаны далтайн танилцах төрөл бүрийн яруу алдарт 60 жилийн ойг шжиил зохиогдож байна. 4 ЗУРАГ ДЭЭР: Нийслэлийн |найратдлын сараар орос хэл. 10 жилийн 13 дугаар сургуу-/дээр бүлгийн сэдэвт ажил 00-Г. “лийн Б. Нараптуяа даргатай | хнон лвуулаж байгаа нь. ! пионерийн бүлгэмийн зөвлөлийн С, БОДООШИЙН авсап ндэвхтнүүд тонгол, зовлөлтийн “фото зураг 4 анжаарах бстай байснаа эр- ) нєрийн идавхтан ив Мто зон бод) Одоо бол учир гЕЁ 3 ажлаладаг. олдоо биз, Чи иигол: сайнаа- сал . үүргээ «гүйцэїч чилж, бэрхшээлийн | өмнө гоно, Гөхдаэ ажлын ахлэл- бууц: өгөлзүйгээр тэмцсэ- ЗйХУу бүхэц оорийн чишь | санаа- ний учир хамг олныхоо то. милга идэвхээд (ло урган | лоо пэг сайн үйл бүтээнэ, чэн ыг 3 Сэтгэл чниь бапр ар ртамил, цэцэг нь гэрэл бахадла р гэгээтай, ус, цэвэр агаартай “дүүрч дахиад л пшишэ үйл хо Пийберийн: илөвчтөн бийж сэд уриалан дуулах мтэт хамт олныхоо итгэл найД- орчинд «эцэглэн Ургадаг | улаан бүч чинь салхины ал- зарыг биелүүдвэ,гэдэ Шь шүү дээ, Түүнтэй адил 8м0- саар намнрны Гэтэз нэг нєрийп идаахтиий сэтгал, санаа нь хачт олпыхоо сайн “ хүүхэд ахуй насны хамгийн. хүндгэй зит заахаар оруулсан гаж ярьж байсаг нь чамд бодог- данс. Тэгвэл үүнийг чинь жүүллхэд чинь янз бүрийт | бид салаагаараа (эсвэл бүл- вий ч ачахалт шшардлат2-| (бархшээл тохиолдөх л бол- гээрээ) хариуцавг пипад зай гүйхээр, сөрийн ухамярып | но, Тэр бүгдэд шантралгүй. үлд огчахнол болож юм бай үүднээс биелүүлэхийг хэл- гээр сэтгэл санаагаа ӨМДӨртТ ид шүүлээ. Хүүхдүүд ямар вэ. байлгаж бүхий л бо. их дуртай хүлээж авах бол. Иїнөнерийн Вдэпхтэн нь) хайх хэрэгтэй. Хамт олов-| Бага амгийн дүү нпр чинь жалт олохоо єншүүн бү- тайгаа төловлөесєц ажлаа Ч гэсэн зеөндоо их балярлипа рийг алыгаа сайн үйлс бү- харилцач болно. | даа хэвд урналан Дуудагч, зЭэд- Ангийн | багш, пиоперийт Маргааш л бушуухин 64- ахлах удирдагчтайгар зевлє. Холбогдох номч хэнлэл ун Тэгээд эхиазд хаана юуг ловсой үзсэн бодол өөрийн эрх шамайг ДдӨөГДЛуулна. даг ж, чинтОгтох Нийслэлийн 10 жилийн рамддын сарыг тохиолдуулж: шүүн, Б, Батжаркал Ё, Өт- 17 дугаар сургуулийн ааё- урлагийн үзлэг зохиол,орас . копбаяр, Г., Гаптулга, (7 жиргаа, тиаонсрийн бүлтэм. хэлний баярт 1--10 дугаар бүлгийн дарга Б. Зихтөнх, тИБ-ын 60 хилийн йг ангийн ционер, баатарчууд, вар пионерийн бүлгийн сэ- угтсан «Залгамж үс» аяны эилэлийн гишүүн сурагчдыг дэвт ажилд бэлтгэж бай- 7 таа нь, 3-3 хэмариэ шалан Ж ЗУРАГ ДЭЭ Р: Инонерийн С, БОДООШИЙН рын ажлаар эхэллэз, Най- бүлгэмийн зөвлєөлзин | ЕН- авсав фото зурах. БИД ЭНХИЙГ ХҮСНЭ антидаа Октвбрийн шИоны “дийн програмтт хичээлээ Ч тэргүүний бүхгнин СЛРТҮНТД мэдэхгүй тал байдаг, Тэдний хангажээ.Энэ хамт олон 1984. хувьц заш нх тусламж харэг- 1905 оны хичээлийн тэйгээс гадиа өөрсдөөс нь их тэвчээр шаардах болно гэж би боддог гэлээ. Унэхээр ч сурагчийн толо хөдөлмөр нь сурлага билзэ. Тус бүлгийнхэн хүүхэлдэйн тєвтр нээгээд удаагүй бойта, инанерийн бүлэг болох ажиллаж, суралцаж бай- бүлгийн- балах ан- шамзгдүү | ЇНЦ, Ї | ! үзэгчиддээ | мэхийн нь єнгє єнгийн Ї Ї! ! | Ї л ! ї | жэцүү байдаг Сур хоцорч яваа хүүхдүү- ажиглахад урд илүү. | Н Бид энхийг хүсил, Ц 3. сэгч, БНМАУ, сУХААН БҮЧ Завхан: аймгийн пионе- рийп зөвлөлийн дэргэд «Улаан бүч» экипаж ажил” ладаг юм. Тэд саяхан өө- рийн аймгийн Яруу, Идэр, "Гэлман, Булнай сум, То- сонцэнгэл хотын 8, 10 жи- лийт СуУургуулнудад асил- лаа, пионерийн ажлын үзүүлэх сургууль, семинар зохион байгууллаа. Тэд бүлэг удирдсан багш. нарт бүлгийн ажлыг хар- хэн төлєвлєх, бүлгийн цуг- лаан зохиоц байгуулах, су- рагчдын сайн дурын бай- тууллагуудыг удирдаж ажиллах, бат, таптыг 30- хиєон байгуулах «Баапар- чууд-Сүхбаатарын сриеор» алльдеалад0- “ЭКИПАЖ тоглоом ицилдыг хэр- хэн явуулах МЇИПБ-ын туг, түүнийг хүндэтгэх, пиоие- Рийн улаан бүч түүний ут-. га учир зарэг сэлЕззр сё- минар зөвлөлгөө өгсний зэ- рэгпээ отарчид, хадланчид сэрэт 413 хүнд урлаг ухуулгаар үйлчилсэн нь багт, сурган хүмүүжүүлэт- чид, пионерийн иИдЭБҮТЭН сонгуультнуудын пиюте- рийн ажлын мэдлэгийг дээшлүүлэх, пионерийн ажилд шинэ хэлбар, тэр- гүүн туршлага нэвтрүүлэ- хэд тусалсан үр ЛДүнтэй ажил боллююо.. Б. СОНИНЖАРГАЛ- Д.НАПАГДОРЖИЙН НЭРЭМЖИТ 1985-1984 Матай, амги Өны -хичөөлийн илд моОн- голын шинэ үеийн уран зо- хиолыт үндэслэгч Д. На- цагдөржийн Ннэрэмтиит бү- лэг болох үүрэг агаад түү- нийгээ амжилттай биелүүл- лэв. Анти, хамт олгпыхоо амгинлтаас дурдвал: Уран зохиол, монгол хэлний на- бинстыг бүрэт тохижуулж Д.Нацагдоржийн зохиолын баатруудаас бинхи: ном хийв. Анги. бүлгүүдийн дунд цэцэгч хамт олет бо- ЛЭЭ. 4099-1571 123114-1:11) өрлүүлэн манай анги зуутаад цэцэг- тэй “болис пнөнерийн тан- хи», химийн кабипетад өг- лөө. Хавар, намрыт сур- Еуулийн Сспартакиадаар 1, 11 байр, урлагийн үзлэ- гэвр: 1! байралд шалтарлаа., Манай аптийн єурагч Д. Туяацэцэг єургуулийн авар: га уран уншигчаар, бид Хамт олиоорео сургуулийн шинэ АЯНЫ ГАРААНД Дупдгавь анмгийп Луус сутын 0: жилийн сургуу- андн. шонер баатарчууд «Сур сур бас дахиц сурї урнан дор япагдаж байгаа «Залгам үер алны нэгдү- тээр гараатд ажислттай аяллаа, Оюуйчимлг даргатай 10 Дусаар бүлэг сургуулийн тэргүүний анги, | деровду- үзэр бүлгийн пионер сураг- хит ын. 60 шилний чид соёлч иехөрлөлийн хамт ойг угтсан «Залгамж үе» єлөт, тавдутаар бүлст БНМ» аяны | хоёрдугаар гараатд АУ-ын анхиы Сансрын ни- ЭХУ-ын 6аа- зарж. Гүррагчаагийн мэ- рамткит, апааням дарга- тай пургадутаар бүлэг А, Гийдарын пэрэмтит, екдү- гээр бүдэг ОХУ-ын хошой баатар, БНМАУ-ын баатар «амсрын нисэгч НВ. 1Манибс- нОНЫН срлатсыл, | Өлзий- Нийклэлийн 8 жилийн 60 дугаар сургуулийн за- хиргад хичаэлаэс гадуур су рагчдын чөлөөт цагийг үр ашигтай зөв боловсон өн- герүүлэх зорилгоор олон черлийц сеєйц, дугуйлан хїг- чээллүүлж цийт єурагчдьиг тар гаруй хувь нь хамраг- дДаавд “байна, Хүүхдүүдийн . хамгийн шаргал даргайан шаслндугдар бүлэг бүлгийн болзлыг хангалаа, сурлагын ойцсайн суралцсац бєгсөд8 сурагч тават шигч үнэмлэхтэй, 21 сурагч иютьын сайн нөхөр боллоо, ЗХУ-ын баатар, пионер Ма- рат Назейн нэрэнтт бүл- тэм болохоор ажиллаж байна. БИДНИЙ ДУРТАЙ СЕКЦ БҮЛЭГ ходолморийн аварга янти болов. Сурагч А. Хангал, Д. Рагчаа, Г, Бадамцэцэг, Ц. Болдмаа, С. Эрдэноту” Ла гтзоД манай ангид онц сайн сурдаг сурагч олон бий. Тэд сурлагаар хє цорч яваа нөхөддөө хичээ« лийн бус цагаар туслах, хамтран “давтлага хийдаг бөгөөд гүүний үр дүнд сур- лагын чанар 40--60 хувьд хүрсэн юм. Ингэж манай ангийн пионер сурагчид нарэмжит бүлэгт болох зө рилтоо амжилттай бие» лүүлшж 1985 онд болох МЇБ-ын 60 жилийн айг сурлага, хөдөлмар, урлаг, спортын шилэа шинэ амиа таар угтах эрмэлзэл дүүрэн байл. й - Өмнөговь аймгийн тє- нийн 8 жилийн суркуу- лийн 7-гийн. «А» ангийн сурагч С.ЭРДЭНЭЧУЛУУН аймтийн тэрг үүнти, Энэ хугацаанд 33 сурагч чацараа . ахиулж, онцыг эсэм- Д. Сүхбаатарын иэрэм- үүртт аваад Пионерийн ахлаж улинр- дакч 0. БУЖИНЛХАМ их совирхон хичөаллээн бай гад сейцийн нЗр нь биеийн тамирын багш “Батдэлгэ- рийн удирдсан сагсан бөм- бог, боксын секц үүнд єпеорт сонирхогч жар гаруй хүүхэд хичээллэж авхаалн |самбаа, авьлас билгээ хөгжүүлж байва. Я-ын «Вэ» ангийн суратч Т. МЯГМАРЦЭРЭЙН баөгсөд ! госглыГ ЭГ 2-1----- -Ш-- Зэвсэг Дд дөхөм - Залран гар, хурц ухаан, идэр товчоо үБипн), хүүхэд, Шдэр- | лэх өлэн улгын долоо хон заатулийн эрч ” Дахин ха- чүүдийг ХөдөлгөєннН Олоп Ул-| -------- ч дайнд зориулахгүй гэж сын хөрөө (СИМЕАф, балуу- чуудыи Холбоо танай гаригий аалуу. үёинихний ” ардлиакан дэвшилтэт Данхаргыг хамарсан ЭХан өвитын хүндтэй байгуул- амалсан тар үеэс хойшь 39 шил чуудын цайрандал, эв нагдлийн рэг, эпх тайван: ардчилал. үн. дэлхийн залуучуудын ХЄД бүх олоц улсын сайн “өсвыл дэсний Тусгаар тогтмол, нийг. харын 3 Яо холын эпэ бага төрийн алба ЛАЗБ) тус ах тус ажилладаг. ДАЗХ-ны їи- шүүн орны 3адуучууд, 16209-|1 ха догчдӨог мийн ДЭМШид, залуу үеийнхилй улс төр, нийгэм, эдийн. засгийн эрхүүйн Тєлөө тээл байн. Фашинаныг ялж, асар вх байлдан Олсон энх БОЁВАРРБН ны жилийн өдрүүдэд, 1945 опы 11 дүгээр, ссрын 10-нд Лопдон шийдвэр гаргасац юм. Долхийв, бөмбөрцгийн. с дээр цагаан, шар, хар гуваат залууг товейлгон урласаж «За. дуучууд, цагдагтүн| Энх тайван нэгдэд ягтралын төлөө ураг. шаа» гэсэн цогтой урна бүхий ралт, анолын хурал, уулзалт семпнпрыг зохиодог, Залуучууд оюутны хамгийн том баяр бол дэлхийн залуучуудын йх ийл- дам чуулга уулзалт юм. ДАЗХ- 39 хотноо хуралдса: бага ху- тэмдэг бел Дэлхийн ан Залуучууд, «юутны олон ул- ралдгин үдэвиийн 83 орны 437 Залуузуудын Холбооны «Сүлд» элЭнЭ) БЭМВЧЭН Л ауд лон Бу- 130 гаруй” байгууллага бай- : хуран цугларч, юм, ДАЗХ-энх тайвны талынх- “мхзэ дАЧХ-г пйх байг Ч! бөгөөд Өдгээршїй Дотроос 884ЕУЧУудын эв нэгдлийг сихпн НЭ? 10МО0хӨН | атрид бөгөөД дагдахад гиш БахЛаЛын УУ- өргөв ёллыр экпээндээ хашгаалах, 4д.шударга бөгөөд дэлхийн 2170 гаруй залуучуу- 1970 онвос мЬ Цуэлын Шах штгэсэн. Дэшшилгэх файгуул- Өнө Урт энх тайвны төлөө, га. Мост ОАИСУУЛЛАГЫг |ЭЕНЭЭНДЭЭ цэтгэх шэг 243 Бинүүлээл сон” ичДэлхийш Ардчвлеат Час Чигдал, ажилгүйдлийг үлдєээр 88 лэ. ЦҮсэчЭРэр ” гогдоц ажиллаж ДАЗХ-нд байн- ДАЗХ-ны дэргэд залуучуудын аялал, жуулчлалын олон улсын Холбоо (ДАЗХ) юм: нь арилгахын Ардчилсан “Залуу. цэх тухай ёслон төлөө» тэм- тангараглаж, йн 117:111:1:22222 11111: 11Ц11Ц1Ц20111110Ц0Ю0шП001011011101111 «БАМБАРУУМН» КАФЕ УРЬЖ БАЙНА хжгрг- Ёл ! 5) 3 5 : у : 22 ) АР Услйы! ХЖЬЛ: ҮҮРЭГ ЛНУ-ын засаг захиргаш цэр“ болж тэгс- ах байр (4:1:1:1851.1.1:| ЖиАА Дугуй, хэлбэртэй, тохилог сайхаш зассан заалны хоёр талаар хүүхдүүд эгиэн суу- чижсаш |» хооллол | байлаа, Энд орас ирсэн хэн бүхэнд | монгол үйдэсний гэрт орж : шаас дэлхийн Оайдад эрс ХУР цадлаа, НАТО-гийн бүлгийнхэл, 4ХУу, сёцнөлнст бусад ОРНЫ хууль ёсны зЗрх ашкхийнг хохя- тулд зэпслсєлзлзор ухзан жолоо. 3 зэр зэвсгийг ул өнсбө шиг хуримтлуулж, ЭлхиМпс 08мөөрцгийт энд тэнд, дайн, түрэмгийллийн | гололж фий белгов, цөмийн Дайны Г8- рэах аюулыг улаш нэйзгдүүлж сайна. Түүгэор ч барахгүй зэв- ирсэн шат сайхан сотгэгдэл торнө, Энэ бол сурагчийн жил 1984 онд манай намаас хүүхэд багачуудыг төлөө тарьж, буй анхаарал халаа- жийп нэг илрэл ,болсон хүүхдийн «Бамбарууш» К4З- тэмдэглэхэд бүрэ 2 фе гэдгийг та нарын зарим БЯГЖЕҮ хоолоор үйлчилж тгээа. гадна. йль балох. амт- ирж бо- З нь гадарлаш буй биз ээ, Ойгаа. Вь хүүхэд Оагачуу- лар хоолоор үйлчлэх зорил- лолцоотой юм, «Бамбарууш» сэглэ. хооцелдөхийг санс» | Урьд нь цагаан хоолны Лын талархлыг их хүлээж гоор байгалийн өгвөл лшиг нафесд ирж үйлчлүүлээрэй! рын уудамд дэлгэрүүлэх онц нафс байсан | «Сааль»-ийг байна, Үүнийг санал, сэт- лаж төрөл бүрийн жимс, гэж урьж байна хэмээн тув аюултай зэловлогдо сэджээ, | өргөтгөн засварлан хүүх- Бийсэнэ дэвтрээс үзээ бо шиглтгүүсээр чанамал бэлт- кафен эрхлэгч Ч, Оюун Газар дрлхийд энх ланван Ш дийн «Бамбарууш» | кафе 5 1) ГЭЛЭЭ. ярив, ) 7 ЗЭДҮВОЭД Ч болгов. Тус кафе нь нэг аэ- -- Манайх өдөрт сүүний Хүүхдийн насны. байдлыг Зайрмаг, цөцгий, тараг, БядэХ СОР ЧБдгэтс сахиШ б МУ2 2 рэг 60 хүүхдийг хүлээн | үйлдшэраээсб--06 нэр тор- | харгалзан, цэцэрлэгийп, | сүүтэй будаа, аарцанд, та Чан "х ЗХҮ АЭра? ч байна, Ё | авч хооллох бололцоотой юм, | /ийп сүү, сүүн бүтээгдэхүүн. сургуулийн бага, дунд, ах-. нар бүгдээрээ дуртай шүү , Намариллины ад ЦЭЭСЛАА ыг Өдөрт 1000 орчим хүүхдэд авч тэдгээрээр 16 нар төр- лах ангийнхайд гэсэ! дөр- | дээ. зохицу. у -Цэөт лэг түйлтнилэүэ.. лийп цагаан хоол бэлтгэдэг, Вёт чиглэлээр программт Тэгвэл «Бамбарууш» на- угия, Уузадуулсан гадаад Меп хүүхдүүддээ зориулж, үйлчилгээ хийн фед очоорой! Тэнд, дуртай родлогс, тэдүгэр орны энхийг Нафений иар опцлог нь бамбарууш, бороллой зврот Эпэ үеэр хүүтлдүүл га цагаан хоолоор чинь үйлч» эрхэмлдэсэш ёцнал, санаачилга төрөл бүрийн титамниаар төрөл бүрийн нарийн боов гар найс НӨМДИЙЛЛӨЭ төрєча ЛЭХ болно, юм, Үүний нохолгоо нь сүүлийн баялаг 13--18 иар торлийн хийж үйлчилж. байна. Түү» өдөр, хамт олны | балрыг н. энхчимэЭЕ Ч:эөдсэнилас БРЛЧЦН ЕОЛГҮТЭ рах аюулыг хлсгаарлал: чадсан Онлээ. Улс орон бүр ойх тайвиаар орших эрхтэйн зэрэгцээ, бас нийт хүн ТОорөлхтений энх там- ван, шюулгүй байдлыг сахин хазгаалах үүрэгтэй 10. Энэ энэ» ариун тээшэлд өөрийн хунь ноюрийг оруулж, 49(8 оноос эхлэн, Жилд бүрнйцн арайдугаар сарын 254-ййвс ЗЭВСТТ зорилгод тус Дөхөм үсүүлэх олом улсын Дбаоа хоногийн ажил явуулах тухай НҮБ-д са- пал оруулсан юм эвсэг, юуны өм ЦОлНинц 328ФпИЙйг бүх ний. тээр өүрзи хурилж тухий улс хурцах тийн хэн нэг нь рийн хичээлд... ирээгүй» гэн хэлзх удаа олентжь байсан байх. Тэги| хэлэхдээ ангийн чинь тэр сурагч (магадгүй мцний найс чинь ч юм Уу! хичээлдээ яагаад ирсэнгүй Вэ, сэрт нь ямар нэгэн яс- дэд тохнолдөө юу, эсцэл хи- 7 ) таслав юу, | евдчн. хөө юу, энэ тухай та нар бодон: байсан уу? Шириср чиннй төйздаа үнэн сэтгэлээсээ туслах гэ- сэн санаа бодол тэдэнд хиар их дэмжлэг үзүүлдгийг зи мэдэх үү! Эндээс л «Хүй хүндвэ нөхөр» гэсэш | сай- хан үнийн учир утга, найз чанар төдөр- илиниинйн тєв эмнэлгээр орж тэнд эювчлүүлш байгаа сарны хэдтэй уулзаж ярилцлаа, Ангийн найз иар нь хэр зэрэг анхаарал ха- ламж тавьж байгаа тухай би хамгийн түрүүнд сонирхсон юм. Дотрын тавдугаар 7а- сагт хэвтэж байгаа 15 ДУ- гаар сургуулийн 5-ын «ЛА» ангийн, сурагч, Л, Мопхтер: Би энд эмчлүүлгэд: «ар. гаруй болж байна, Ан- тийнхац шааль намайг: эрсээ Ё 3 ЧИНИЙ ЕЄ СУРТАХУУНЫ ХҮМҮҮЖИЛД 7 Э 5 2 Н Е Е хоёр Ч удаа ирсоп, | Ангн, сургуулнйнхаа тухай шинэ сонин юм сонсох их сайхан байдаг. Тэд дахил: ирнэ гэ- сан, Бин ангийнхцыгаж аав зэжийнхөээ адил хүлээдэг гэж! ярилаа, Мөн тэнд эмч- дүүлж байгаа 48 дусварсур- гуулийн 5-ын «Бэ» ашгийн сурагч Д. Чулуунцэцаг, дв- ровдүгээр сургуулийж 8-ын «Вэ» ангийн сурагтД, Мөнх булнт иар ч гэсэш мисс ирьас байна, Ангийнхан. нь. тусч нөхөр сог гүнэхоэр, сайн хүүхдүүд юм даа гасэ! бодол өөрийн эрхгүй төрлөө. Тэд омниэ- лэгт эмчлүүлж байёва иоХ- рөоо ээлжээр эргэ тойрч ном сонип, сэтгүүл өсч, шниө сонин зүйл ярьж өгГ- дөг байна, Энэ нь «изт нь нийтийн толбо, ийг нь н- гийнхээ төлбөр» ГЭ ХОРТ олопч Сайхан чанар ман уү? Яах аргагүй шмвш. Гэхдээ зөрхор чихэр боон амттан, авчраад аорсөхгүй, шинээр үзсэн хичиэлаэ ярь тайлбарлагас: Өгвөд бүүч их тус болно шүү дээ. Учир ть. овдсон найзад чинь долоо хоиог, иар сарьи хугацалид. үзсэн тэр бүх хичээлийг шөхөнн апна гэдэг үнэхээр хэцүү 3Й ц,Нийслэлийн нөрэн. «уүр- шихлллтглгцэгэлл улаїллллзллнгаээлла л аайшанициишин! гуулийц сурагч Ш, Иансал- маа. эмшэлэгт хэнтаэд хага сар болжээ. Мапсалмаагийн аав, зэж... Өдөр бүр эргэж, унших ном ч авчирдаг бай- лаа. Гэхдээ охид -вөг- Л зүйл их үгүйлэгдонэ, Юу тэр билээ? Нэг ширээн тө- хой залган суудаг найд,хөд хогтшөнтэй ацийн рнөхөд/ нь, Тэд өндгөн найсыгаааа гаад зргэхгүй байгаа юж бол, Цуг хэвтэж: байгаа хүүх: дүүдийг апгийнхан ив, байнга эргэж байхад Нанаалмаа- гийн апгиас. одоогоор хэн иь ч ираарүй байна. Найл її» тэднийг эмнэлэгт |хилпэей: нх санат, хүлзэтс байглаг нохбүр ив мэдэхгүй л яваа юм ёФл уу? Хүүхдүүд ээ! Та. нар үү- нийг уншаад аигидаа хэний суудал сул байгааг олш, тэр. нөхөртөө: науц туслах тухай- гаа айгн, бүлэг, ёдлаагад- рїд жэлэлцэлс шийдрарэй. Удахгүй хинавшийн наг- дүгээр улирлын дүй гарах гээш. байна, «Өнсөлүийн схинвэцдЬ... ирээгүйл. тэр жүүхдэд “рг ний апхаарал, танай бүл- гийн. хамт. алцы тусламж дэмжлэг: бүжиг чухал шүү! м, БОЛД замаа цЦц8МЬниннцизинийниницини түннни оОйс чухал | асуудлыд маний улс нившх чухалчилж байгаа нь ДЭЛХИЙ: СПЙН:ЄайВатх хүш ардын сайшаал дэмжлэгийг хүлээж, жил бүрийн намар энэ двлоо Хоншгийн Хүрлэнд дэл хийш улс орнууд Дайны эєрэк, энж тайвны ТОЛөө тэшцлээ зрь чшагжүүлэн, аих тайвны тальїн ныг хүч болотынийг дүртгэн. Хо дэг улалжлад тогтсон юм, 11 жилийн зэвсэг хураах зорилгод тус Дөхөм үзүүлэх Долоо 0- нОгиЙн Файгт Олбцр улсын бай. Дал зрс Хурцдаж, дайн карах аюуш улаяь шэмэгдсэ. НӨХЦӨЛД болж оангаагаар, онцлог юм. Дэлхийц эйх таняны бөвлөлийн ерөнхийлөгч Ротеш Чандрагийн хэлсэнэллн улс түмний (зах тайван, аюулгүй байдлын төлөө тэлвцэлд дэлхий улс өрөн бүр, Хүн Фүр хуйь Нэмрээ бруулашжэ, учиртан, Үзгэхлаар хүүхдүүд, та пар ч эих амгалан аж аювды рид Нзэцүйнхээ (төлөө, сашн сапшат шударга улс түзший за» аршун тэмцэлд 0йс Хувь цээр Оолох учиртай байх нь. Уүнай тулд та ныр «урлага хөдөлжөр, тоо Өндөр алшисилт гаргаа, не : Ё : В 5 » 8 Ё Е 8 8 Ё 3 Ё 8 Е Б 8 Ё 5 8 Б 3 8 8 Е Н з 5 Е Ё з | Ё үүдизэс БаШИАУ улс түмний Е Ё В : Ё Ёё : Е Ё 5 ! Е з 5 Н Е З 3 Е Е Ё : 8 суртлын ШЭЛгОЛЭГтЫР ЧЭт 8 гэд елсү бєч хөгжих єстөй, Е в. мАЮХАН. (МОНЦАМЭ-гийн тайлбарлагз) ї П1ҮХТҮ1 «Гурван бамбарууш» : маань Зүүдэнд ирис байх юм Гурвуулаа. манай тэрийн Хүдэнд зогсонс байх том. --Бидний тухай дахиад та Бичээч гэнс хэлж байх юм Бүх том нь ижил ЕВороопы дусал шиг Б.Ээл ив мөртлөө эндүүрээд байдаг Б Аап нь байтлал андуураад Ё байдаг Айлынхай нь ялгадаггүй ар адил адил Ци Їт2 агттҮүЧа са 11113111 (9111(110348 ЄҮгаЁЭг244147Б2Ч 181124 сС2 ГҮҮР 211 014 ГҮҮГ2011 ЄЕБЯЕЖН 1 ГӨ46 22121116 Ч 118117 Нагругаттүлан ва та улалтл гэ түлэ 12 ганг л 811 12181111111282ҮҮТРУЛИТЛ105Ү1Э213182111311111 113311 1 (Илладт АВНА.” Хүүхдүүд ээ! Сопиныхоо 04668-д «Уран гар» шинэ булан паэж малгай нэхэх талзар материал иийтэл- сэн билээ. Бид опоодрийн дугаартаа бээлий, ойис иэ- хэх тухай зөвлөе. Бээ- Лий, оймсыг нэг, хоёр, гурав, дөрөв, тайлн зүү тээр өзхнэ. Нэг зүүгээр “Сиэхэхэд уртлашаа суралт- тай байдаг тул хоёроос Дээш тсоны зүүгээр нэхэх “нь илүү тохиромястой бай- одаг. Ялангуяа тапан зүү- гээр нэхсэн бвэлий, оймс хүний гар, хөлөнд илүү “А--92338 “Үлсэи бүхэн өхөөрдөм: дөр хоног онгорох -- е , ” с тутам л Осч: хомроод ирэх тутам | “Эндүүрэмгүй сөр нь : : ” мэдэгдээд ирж л Андуурамгүй ондоо нь -- лодраод байн л Энд би-тэр тухай. : Эрхэм дүүдээ одоо Ярья Нэг одөр енөө гурав Нэн эртлэц ойгоор зугаалав Ижил гурпай бамбаруушийн замд Адил гурван торх тааран Бопдон харуутаа --Хоосонц торх уу даа гэв Бундаа “үзүүтээ --Хоолтой юмаа даа гэв Бөндөн: очиас үнэрлүүтээ --Бал! гэд, хашгирар Хиахаар хөөрхөн байсиаа. бол. гэж 24:26) маллан арөндөв - Долоо хоногийн хоолтой тээиүлөлалЄл, ӨГ АГЭНС Дотроо: Бөйдон бодов - Бүгд биш ч нэг нь 2 ял мипийх гэж “-Вундап бас баясав. --Оланы энэ балаа Одоо тэгэклээр лах вэ? --Аа маапь харина шүү СУ 152223 дээ --Ядрана шүү двэ бид : 22 ЧИНЬ Ядахдаа. дундлах хөрөгтэй --Өгтлөөхөн эзш бал 22133022 дууслаа гэм Үглэж байсныг санаж 1 байна. уу? --Хэп ч байсан ялгаагүй Хоолгүй болгох хөөрхий! Гурван бамбарууш хэлцэж гэнэ Гурвалжин: дөрвөлжин 5 мїрганс гэнэ, Үг хэлээ алолцдоггүй гэнэ Үд өнгөртөл ойлголцдоггүй гэнэ. Бондон тэгээд халөв гэнэ. Бултаар түүнийг сонсов гэнэ. »--Ярилцаад цөмөөрөө шийдсансүй Явцгаая. гурвуулаа” андөас Замдаа бүгдээрээ хярий Зөндөө “сайн бодоцгоо! Энэ санал маргианыг таслав Эвтэй салах замыг заав, Бундан “эхлээд торхоо оргав Бусад нь хамжиж давгүй өргон, Тэврээд тэврээд явар Тэлтэр: тунтар алхав. Бараа: тасартал “эргэж харсангүй Гараа -амраан Өргөсгсө тавьсангүй. Бондон. замдаа бодов «Анч явах саналыг Айхнаас би дэмжсэн Авга” шиг будлиу иэг нь Гээсиөэс ер зайлахгүй. Бээлий оймсоо нэхэцгээс! зохимжтой. өмсөхөд эртэЛ- хэн “байна. Одоо охид эрээн өнгийн өвдөгөө хүр- сэн түрий нэхэж Өмсдөг болжээ. “Үүнийг ч гэсэн таван зүүгээр Пэхэх хэ: рэгтэй. Бээлийг инэг.Ху- руутай бутоу таван хуруу: тай нэхнэ. Бээлийний өл- гө охид, хөвгүүдийн өмс- сөн хувцас, малгай, гут- лын өнгөтэй хосолбол үзэмжтэй .цэвэрхэн хл- рагддаг. Бээлийг «орол, Хавар, намар омсөхоор зузаан ииймгэй 2 янзаар) нэхэх нь-азүйтэй. Оймсыг “Мөн адил зузаан инмгэлээр нэхэж болио: Бээлий, оймсыг их то- лөв цэвэр ноосон утсаар нэхэх нь илүү тохиромж- той юм. Учир иь биеийп эрүүл мэнд, дулаанаа хад- галах талаар цэвэр иоос сайн байлаг. Оймсо) тү- рийг мөн өмсөх хурцсандаа “тохируулан 2--3 опгийн утсаар нэхох пь үзэмтэй болио. Бээлий, оймсыг эхлээд Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн цотбинатад хэвлэв, шилбэпий ПЭХДЭГ. царвуу:, эхэлж хэсгээс Зураг Х91. Нэг хуруу- тай” бээлий. Бугуйн хэс- гээс 5 пүүгээр эхлээд эр: хий. хурууны хэсгийг ор- хилс нэхнэ. Эрхий. хурууг дараа. Нь нэхнэ, Зураг Мо2. Таван руутай. бээлий. Мөн гуйл “хэсгээс эхэлнэ. хий: хурууны хэсгийг хи дөрвөн хурууг сэний дараа гүйцээнэ ху- бу- Эр- ор» НЭХ- Зураг Ад, Оймсыг шилбэний хасгээс эхэлнэ Өсгийн хасгийг бусад хэс- гээс зузаан нэхэх нь то- хиромжтой. Моп тапан зүүгээр иэхиэ. Зураг 14, Ораолт. Ороолтыг малгайны 01- гопд тохируулис нэхпэл үзэмисгэй болио: Ороолтыг хавлр, намар, оплийн улиралд таохируу- лац зузаан їшмгэнвар пөх- нэ, Д. Оюунчимэг Авахаас яахав, “гурвуулаа “Гурван торх балаар |. - Гурав хоносон ч яахав Аан зэжийн гарыг бид “ Алийн болгон харах нэ Бундан замдаа бодов: «Үгүй, үүний хүндийг Ё «о-оИВВ Ваг- Үнэрийнх нь сайхныг . - яанаа! - Тэр хоёрыг харын. даа, ф1о5 22-02 харьд Түрүүлж хариад үзведээ, | , 12: “2 хлмчүзБес -, 4Ллл- 5 сэн) “Бүрэнхий боллоо “ Тэсэлгүй замдаа иднэ дээ, Ё иднэ үнэн. байхгүй дээ, байхгүй» Бүх юм нь ижил “Бороопы дусал шиг адна Ээж нь мөртлөө ““Түүп: шиг эндүүрээд байдаг "Аав нь байтлаа андуураад байдаг Айлынхан нь ялгадаггүй ав адил Ч Андууд нь зүсэлдэггүй ив ижил ч Ондоо ондоо байсшыг Одоо цөмөөрөө үзэцгээе Булдап эхлээд гэрийнхээ Баруун талаас ирж япна Үүрсэн тэвөрсэп юмгүй ч | гэсэп “Үзтэл их ядарсан - янзтай Балы нь идэн торхы нь шидчихээд Барьсац гишүүгүй ирж байна. Үзэв: гүү, төндээс Бондон. ирис явпа Үнэхээр хөөрхий ядарч япвпа Амтат балаа тэврэн, тэврэн Амарч” замдаа тухлаг, тухлан Ганц ч опгойлгоогүй торхтой балаа Гаднаа авчирч “гэртээ орууллаа, "Үүрээр тар ирсэн байв... “Болдон ганцаар байдаггүй. : сир “Карапкуй шөнө пөмраад.. : с ОВИДО/ Хэмаг амьтан унтаад 3 Ї Үнэхээр ик баяртай байв Эзнийг нь олж балы нь : огоод Эргэж ирсэл яв тэр байр. Эрхлэгчий Н.ДАРИЙМАА | “-Индекс-14140 3) УУР ГУҮСЛ- "сай МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д.СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ мпПпБ-ын төв зөвлөлийн сонин 11) САРБНТ 0 тоез он АРВАННЭГДҮГЭЭР “ЭД “2 ИМ л Дт ГЭХ шагнав ОЮУТАН, ПИОНЕР СУРАГЧИД АА! ШИНЖЛЭХ УХААНЫ ГҮН БАТ МЭДЛЭГ КОММУНИСТ : НАНДИН ЧАНАРЫГ ЭЗЭМШИГТҮН! АРД ТҮМНИЙ ҮЙЛ, ХЭРЭГ, МОНГОЛ --ЗӨВЛӨЛТИЙН АРЛ ТҮМНИЙ ШАЙРАМДАЛД ЧИН СОЦИАЛИСТ ЭХ ОРОНДОО ХАЛУУН ХАЙРТАЙ БАЙГТУН! |МАХН-ЫН ТӨВ. ХОРООНООС АУГАА ИХ ОКТЯБРИЙН СОЦИАЛИСТ ХУВЬСГА- ЁС ПАМ, ЛЫН 67 ЖИЛИЙН ОЙД ГАСАН УРИАНААС) ҮНЭНЧ БАЙГТУН! » СУРТАХУУНЫ ЗОРИУЛАН ГАР- ОКТЯБРЬ. ХҮҮХЭД ХОР. Онтяорь-энэ бол хүүхэд бидний хамгийн сайн мэддэг танил дотно үг, Би цэцэрлэгт байхдаа энэ үгийг сайн тэд- дэг болсон юм, Нэг удаа хү- штүүжүүлэгч багш маань: --За хүүхдүүд ээ! Удахгүй Онтлбрийн баяр болно.Та нар Октябрийн тухай шулэг ун- шиж, дуу дуулж, сайхан нои- церт тоглоно, Бас апгидаа самбар гаргана. Хэн Лениний зураг авчрах вэ? гэхэд хүүхэд бүр, -- би би гэж гар өргөцгөөсөй юм, Багш биднийг чимээгүй бол гэж гараараа дохнод --За тэр, та нар цөмөөрөө Ленинийг сайн мэдэж байна гэхэд Байртаа, -- Манайд Ленин Октлбрь хоёрын зураг бий, «Нээрэн шүү Ленин багш улаан ту- гийн өмнө зогсоод үг хэлж, зөндөө олон хүн түүний яриаг анхааралтай сонсож байгаа сайхан зураг бий, ГУүнийг аав минь «Ленип Октябрийн баяр дээр.үг хэлж байна гэ- сэн юм» гэж хэлэв, Тэрхэн зуур багш мапйнь: -- Баярмаа зүйтэй ярьж байнг, Ленни бол бүх дэл- хийн сайн санаат,шударга хү- мүүсийн багш.Лениний: удирд- лагаар тэмцсэн оросын ажил чин тариачид Октлбрийн хувьсгалыг мандуулсан юм, Лении:. хүүхдэд, энх зайванд их хайртай хүн «байсан юм гэж ярьсныг хэзээ ч тарт- даггүй. Дараа нь ардын сур- туулийн алтан босгыг алхаад удаагүй байхдаа ангийн маань багш --За та нар Октлбрийн бая- раар «Баатарчууд» болцгооно, Баатарчууд хичээл сурлагадаа үлгэр жишээ суралцаж, са- хилга баттай байх ёстой. Та | цар” пөвлөлтийн барилгачдын гараар. сүндэрлэн боссон энэ сийхай. сургуульд хичээллэж байна, Цүнхэнд чинь байгаа ангийн харандаа, “Дэвтэр, за- римын чинь үүрч яваа цүнх, одор бүр үздэг телевил энэ бүгд бөвлөлтийн хүмүүсийн уран гар өгөөмөр сатгэлээр бий. болсоп юм. Та иар. цө- мөөрөө Октлбрийн үр ач иар, Онтлбрийн хувьсгалын ачаар бид иялх балчраасаа иош эр- Дам сурах сайхан боломжтой болсоп- юм, Зөвлөлт оронд та нар шиг изг хоёрдугаар ан- гид . суралцаж байгаа олон сан хүүхэд бий, Тэднийг Он- тибрьчууд тэдэг юм, Яагаад тэвэл Онтлбрийн хуньсгалыг маидуулсан “хупьсгалчдын үйл хэргийг. залгамжлах . учраас тадиийг Октябрьчууд гэж нэр лэдэг юм. гэлээ, Дараа нь пнопер болж газ улаан бүч | хүзүүндээ. зүүлээ. Тэр. олор 1 улаан. бүчийг: минь зүүж өг- сон өвгөний партизан булбарай хацар дээр минь үнсээд хүү минь чн өнөөдрөөс эхлэн улаан бүчний эзэн боллоо.Чя ний хүзүүнд намнрч байгаа энэ бүч бол Октябрийн хувьс. галын ачаар мандсан ардын хувьсгалын сүрийг бадруул- сан улаан тугийн хэсэг шүү! Энэ улаан тугийн төлөө олон хүн алтан амна зориулж байж өнөөдрийн та нарт аз жар. гал авчирсан юм гэж билээ, Өнөөдөр бид өвсөрийн Сүл- баатарчууд, Ардын хувьсга. лын удирдагч аймшиггүй чин зоригт Сүхбаатар аугаа Ле- ниинтэй уулзаж шонгол-зөвнлөл. тийн гандан бууршгүй өнө мөнхийн ган бат найрамдлын үлдэс суурийг тапвсан юм. Өнөөгийн хүүхдүүд энэ най- ратдлын үйл хэргийг нэр тор- тэй залгамжилж улс орноо цэцэглүүлэн хөгжүүлэх ариун үүргийг хүлзэсэн: болохоор биднийг өсвөрийн Сүхбаатар- чууд гэдэг юм. Бидэнд дотио сайн нөхөд бий. Тэднийг осворпийп лєннВ- чүүд гэдэг юм. Өнөөдөр Оквтлбрийн баярын одор,.Эпд тэндгүй туг далбаа бөмбөлөг намирч өнгө өнгийн хоорч, Октябрь, Энх тайпан. Аз жаргал, эд нэгдэл гэсэн үг иүдэнд.тусна, Октяйриар эхэлсэн аз жаргалын нар бүх дэлхийд мандах учиртай. Ма- най нэрт яруу найрагч Д.На- цагдорж х,Будан ертөнцийн байдлыг тэгшлэн засах хүчтэй долгион хөдлөн шуугив Болшгүй болсон хуучний орчлонгийн бузар лвдлыг бут эвдээд бас дахин шинэ ертөнцийг тогтоох Онтлбрь Баруун Европт, Америкийн түйлдвэрчинд үлгэр ,болоод таван тивийг бүрхэх Октлбрь Байн байсаар” бүх дэлхийн Онктлбрь болд: хуучин байдлыг цөм-халаад зовхон нарыг хэвээр үлдээх Октябрь гэж шүлэглэсэн нь юутай үнэн бэ? Октлбрийн орны аралс тэм- цэлд боссон улсууд өнөөдөр дэлхийн социалист еёнстемийг бүрдүүлж байна. Түүхт Октябрийн: төрсөн дүү Ардын хувьсгалын Эх орон-БНМАУ туихаглагдса- ныхаа. 80 шилийн ойг хэдхэн хоногийн . дараа тэмдэглэнэ, Ийпхүү орчлонгийн түм бу- ман хүүхдэд Эйх тайдан, аз жаргал, сургууль, цэцэг 6бэ- лэглэсэн аугаа -нх Онтлбрь мандтугай, Н, ДАРИЙМАА | ! | Ч | "| Архангай аймгийн Жар- галант сумын 8 жилийн сургуулийн ппонерийн 25 дугаар бүлгэмийн зөвлөл МПБ-ын 60 жилийн ойг сурлага, хөдөлмөр, .хү" мүүнишл, олон. нийтийн ажлын амжилтаар угта- хын тулд 1984--1985 оны хичээлийн жилд сургууль савсардагчгүй эрх зүйн зөрчилгүй, пноперийн ажк- лаар аймгийн тэргүүний бүлгэм болох зорилт дэв- шүүлэн хичээл хүмүүн- яхуса "УБанд д «ду Энцаа”: Эхэьиаад- ЗУРАГ ДЭЭР: Бүлгийн дарга ДСаруул химийч Бүлгийн дарга байх нь сурагч хүний бахархал юм. нэр хүндийг өндөрт пионерийн сонгуультан бүрийн эрхэм биеэрээ үлгэрлэх нь нэр төрийн хэрэг би- лэзэг Бүлгийн сайн дарга бол 8-ын «В» ангийн су рагч Д.Саруул гэж нийс- лэлийн 10 яслийн нэгдү- пионе- Е. Отгонжаргал ярьсан юм, Тэгээд Д. Саруултай уул- сзаж ойрын үед ямар ажил тухай Ийм хэдгалах |нвь үүрэг, гээр сургуулийн рийн ахлах удирдагч зохиов байгаа ярилцлаа. -- Бид 10 дугаар са- са» ажлыг Октябрийн монгол найрамдлын сэдвээр орос хэл дээр зо- хиосон гэж Саруул ляриа- рын пионерийн бүлэг лааны баярт зориулж зөвлөлтийн гаа эхлэв. Бүлгийн ажилд дуу Шшү- лэг, түүхийн сэдэвтэй олон төрөл аясилд оролцдог биз дээ. Тэр бүхнийг оросхэл дээр явуулахад танай бүл- тийн пибперүүд бүгдээрээ ойлгошт чад, түйцэд сайп -Даг юм уу? »-Бүтдээрээ. сайн ойл- мпБын 80 жилийн ОНД. СЗАЛГАМЖ, ҮЕ» АЯНААР лийн ажлаа явуулж бай- на, Анги бүлэг бүр нэрэм- жит ба соёлч аль гэгэн ажлаараа тэргүүний хамт олон болох хөдөлгөөнд 100 хувь хамрагдан пионер бүр «Залгамж үе» аялы Долоон Жигүүрээр тодор- хой зорилготой үүрэг ав- лаа. го0р Бүлгэмийн зөвлөлийн дарга, д гаар апгийн сурагч Л, Цэдэвсүрэн: --Бүлгэмийд зөвлөлийн гишүүд, сонгуульт идэвхт- нүүд, нийт пионер сураг- ЧИД намаас дэ лсэн өмч хөдөлмөрийн уриа лоозопг бүрэн хэрэгжүү- лэх, сурлага, хүмүүжил- дээ бүтээлчээр хандам, пионерийн ба. сурагчдын дүрмийн -заалт пэг бүрийг ширхэгчлэн биелүүлж, үл- гэр жишээчээр сурч хү- хичээлийн цах дугуйланд суралцдаг. сонгоп сурал- голж: чадиа. Бүлгийн аяслыг орос хэл дээр зохиосноор дуу шүлгийг хүүхэд бүр сурч, утга учрыг ойлгож үг яриапы хэллэг сайжир- Дэг их ашигтай шүү, Манай ангийн пионерүүд орос хэлний улсын УЇП олимпиадын дэд аварга болсон. Энэ бол бүлгийн ажлыг орос хэл дээр 30- хиосны нэг “үр дүн гэж боддог. --Пионерийн бүх ажлыг орос хэл дзэр зохиодог юм уу? --Үгүй л дээ. Өплгор- сөп Х сар, пионер сурагч- дын хувьд МПБын 60 жилийн ойг угтсан «Зал: гамж үе» вяны ХОЁрдогч гараа эхэлж байгаа түү: хэн сар юм. Манай бүлэг «Залгамж үе» аяны удир- дамжийг хүлээн апаад сургууль дээрээ өртөөчил- сэн буухиа аян зохиож ахэллэї, Аяны анхныхыг МПБ-ын 60 жил, МПБ ын онцлог ба шагнал, бид- пий хэвлэл, МПБ-ын дүрэм тайлбарлах 4 өртөө зохион байгуулж 1--3 дугааран- гийн бүх сурагчид, 4--10 мүүжих тухайгаа сургуу: лийн захиргаа, пноперийн байгууллагадаа илэрхийл-- сэп тангараг өргөх ёслол салхан манай сургууль Дээр болсон нь шїишэ ЭХ- лэл,. сонирхолтой, үр дүнтэй ажлын нэг болов. Энэ хичээлийн жилд бүл- гэмийн зөвлөлөөс сайн Ду- рын болон сурагчдын бай- тууллагуудын ажлын түв- шин, чапар үр дүнг дээш- лүүлэхэд онцлон анхаарч тэдний Дунд социалист уралдааныг үе шаттай өр- їгүүлэн, ажлын үр дүйг анги бүлэг, пионер пнэг бүр дээр гаргай тооцол: идэвх- тэн сопгуультны үүрэг ро лийг өндөригсүүлэхэд удирд лага, зсохиой байгуулал- тын ажлаа төвлөрүүлж байна гэж “бидэнд: ярьсан юм. » Д. Гүррагчаа | “БҮЛГИЙН ДАРГА дугаар ангийн төлөөлөгч сурагчдыг оролцуулсан, ийм өргөн олныг хамруул сац ажлыг орос хэд дээр зохион: болохгүй л дээ. --Танай пионерүүд өв лийН соёл хүмүүжлийн амсилд яаяс оролцол: бай на. ва? --Ашгиараа хими, орас ХЭЛ, ама, зохидлын Ссон- ГОН. суралцах дугуйланд суралцаж байна. Чө- лӨөт. цагаараа хүүхэд бүр өөрийн сонирхсон дуу хопким, урар зураг. техпин сэтгэлгээ хөнсүүлэх бусад төрлийн дугуйланд суралцдаг. Баатарчуудыг халамжлан тусгай толөв- лөгөөтэй ажилладаг. Өнөө- дөр мацай ангийн Д. Мөнх- зул 2-ын «Бь» баатарчуу дыг- удирдаж, хүүхэд 284- луучуудын «Найрамдал» паркийн хүндэтгэлийп тал байгаас эхлээд танктай хөшөө хүртэл аяляс яваа Очсон газар бүхний тухай баатарчуудад ярьж тайл- барлаж өгөх- үүрэгтэй. Үүргийн биелэлт баатар- чуудын ойлгоцоор шалгаг- Дана. -- Сурагчийн жил 1984 онд чнпий хувьд тохиолдД- сон хамгийн онцлог баярт үйл явдал юу байна ва? --Миний хувьд өдөр бүр шахам баяртай зүйл. бол- дог, Тухайлбал хичээл дээр асуугдажс онц дүн авах, нөхөд маань сурлагыц Ч3- цар. “ахиулсан дүн авах, бүлэг салаалы ажил т6- лөвлөсөп ёсоор сайн болох гөэд юм бүхэн над баяр- тай тохиолдол болдог, Онцгой зүйл гэвэл Моск ва хотод болсон орос хэл- ций олон улсын олишмпий- дад оролцож эх орондоо алтан медаль авчирлаа, --Тэр олимпиадад хэ- Дөп орны хичиээн пиопер оролцсон. бэ? --Дэлхийн 45 орны 800 гаруй пионер оролц: сон, бүгдээрээ орос хөлзөр лрилцаж анд сайн нөхөд болцгоосон гэв. С, БОДООШ 2 » ЕЗ » зэ» -. ма. Ь. - то огу2 “.ЗАНАЙ ГУРГУУЛЬА-ЛААН Л ГУЛ БААЖИНД-БИКТ МОНГОЛ, ЗӨВЛӨЛТИЙН НАЙРАМДЛЫН САРД Манай сургууль дээр монгол--зөвлөлтийн най. рамдлын сараар анд нөх- дөөсөө суралцья уриан дор пнонерийн «Найрамдал- Дружба» зкипаж аялуулж ДУнд зөвлөлтийн ппоперийн дуу бүжиг сурах хедөлгөөн өр- нүүллээ. Энэ ажилд анги, бүлэг бүр идэвхтэй орол: цож «Найрамдал--Друж- ба», «Ппоперийн марш» Дуу. «Хэрвээ сайхан амь- дарч байвал» тойрон бүжиг орос мопгол хэл дээр сур- сап бөгөөд ангиудын дунд «Хэн иь хурдан бэ? хөг- шилтэй гараа зохиолоо. Өвөрхангай айтгийн Гучин--Ус сумын дунд суртуулийн 6--гийн «А» ангийн сурагч Г, ЭНХ- АМГАЛАН Сэлэнгэ аймгийн Сай- хан сумын дунд сургуулийн сурагчид Монгол--Зөвлөл- тийп пайрамдлын 389 дахь сарыг ажлын үеэр “олоп төрлийн ажил зохиолоо. Нийт анги. бүлгүүдэд-төцх напрамдлын үр шим-сэд- вээр-ленц зохиож сургуу- лийн хэмжээгээр зөвлөл- тийн ард түмний амьдрал, өспөр үеийнхний тухай зу- рагт самбар, ханын сониц гаргав. Тус сургуулийн 4-- ийн «Б»,5--ын «Б»,7-- гийн «Бэ, 8--ын «Аэ» айн- гиуд найрамдлын сараар сургуулийп тэргүүний ан- ги хамт олон болох үүрэг авлаа Зургадугаар апгийн су- рагч О. СОЁЛЧИМЭГ Төв аймгийн Баян су- мын 8 жилийн сургууль дээр найрамдлын сараар т--8 дугаар айгийн сурагч дын дунд «Бид найрамд- лаараа бахархдаг» сэдэлт. өдөрлөг орос хэл дээр явууллаа. Мөп зөвлөлтийн 13 дугаар сургуулийн багш, сурагчидтай иөхөрсөг уул- залт хийж, гар бөмбөг, одон бөмбөгийн уралдаан тэм- цээн болж хоёр сургуулийн пиопер-сурагчдын нонцерт тоглосоп нь маш сонирхол- той болон, - Д. ПАЖААСҮРЭН Сүхбаатар аймгийн Оч- гон сумын 10 жилийн сур- гуулийн пиоцер сурагчид «Залгамис үеэ аяпы «Эпх тайван--найрамдад нөхөр- ЛөлЛ» эцигүүрээр амшилттай аядиж зөвлөлтийн хүүхдийн дуунаас сурах хөдөлгөөн өрнүүлж «Антошка», «Птн- ца счастья», «Марш юных пионерон» зэрэг 10 гаруй дуу шинээр сурч 30 гаруй сурагч зөдлөлтийн хүүхч ДҮҮДЭД захидал бичлээ. «Мөнх найрамдал», «Друж- ба» сэдвэар бүлэг, багийн ажлыг орос хэл дээр явуу- лав. Айгн бүлгүүд пайрам- Дал төхөрлөлийн сэдэвт, альбом. бяцхан ном 1--4 дүгээр ангийн сурга, дын дупд «Дружба» сэдэвт гар зургийн уралдаан, 5--8 Дугаар ангийн сурагчдын «Ганбат пайрамдал» «Сэдэвт зохион бичлэгийн уралдаан зарлаж 8--ын «А» ангийн сурагч О. Гэ- рзлмаа, 6--гийн «Б» ав- гийн сурагч Б. Цэрэнтпаг- ма, 1--ийн «В», айгийн су- рагч Баатархуяг, 32--ын «В» ангийн сурагч Төгөл- Лөр нар сайн оролцлоо. : З5--ын «А» апгийн су рагч С. ГАНЦЭЦЭГ Монгол, зөвлөлтийн най- рамдлын 33 дахь сарын аж- лыг тохнолдуулан Баян- хонгор аймгийц Өлзийт су- мын .8 жилийн сургуу. лийн 6--8 дугаар апгийн сурагчдын дуйд зохиосон сагсан бөмбөгийн тамцээнд Бат--орших багштай 8-- ын «Б» ангийн баг түрүүл- лээ. Багш Х. ЦОГТБАЯР Монгол,зовлөлтийн найз рамдлын сараар Сэлэнгэ “аймсїйн: Зүүнхараа хотын 8 шиллїйи сургуулийн БН- МАУ, 8ХУ--ын баатар, сансрын їїййсэгч 21Н. Гүр рагчаагийн гэрэмжит бүлэг сНайрамдлын үр шим» сэ- дэвт Өдөрлөг зохионс ЭХУ- ЫН «тусламжаар маа оронд байгуулагдсан үйлд- вэр аж ахуйп газруудаар эчпээ аялалгхийнс орос дуу, шүлэг, тойрон бүтгийн тэм- цээл зохиолоо. Сурагч С. ЭНХТУЯА, Монгол, Зөвлөлтийн уламжлалт найрамдлын сард зориулсан сургуулну- дын аварга шалгаруулах! сагсан бөмбөгийн тэмцээн Сэлэнгэ аймгийн Сүхбаа- Тар хотноо болов. Тэмцээнд 8 жилийн нэг хоёр, гурав- Дугаар сургууль, 10 ши- лийн сургуулийн 5 ДҮ- гээр айгийн там ид оролцонс авхаалж самбаа- гаа сорилоо. 8 жилийн. хоёрдугаар сургуулийн 7--гийн «Б» айгийн сурагч С. ДЭЛГЭР Хугаа. нх. Октлбрийн 67 ишлийн ойг угтаж Улаангом хотын 8 жилийн 1 сургуулийн пиоперийн бүлгэмээс орос хэлний баяр хийнс орос хэл дээр ханын сонин гарган, асуулт ха. рпиултын, дууны болон ор- Чуулгын тэмцээп явуулав- Энэ баярт сурагч 8- Нипа, Ц. Гэрэлмаа пар бо- лон 4--ийн «Б» ангийн хамт олон хамгийн илдэлх- тай оролцлоо. ----0р2 ЧИМЭД 0 1 болодлгийн эцэг Илья Николаевич Ульянов 19881 оны долдугаар са- срын 14 (36)-ид Астраха- снид төржээ, Тэрээр Аст- ний гимпалийг 1850 монгон медальтай Дараа нь Гааа- 3 нийн их сургуулийн фи- Г анк математикийн ангид ! ОонД “төгсчээ. “суралцаж төгсөөд ахлах “багш, Симбирскийн ардыг сургуулийн байцаагч. ал- “хирлаар ажиллаж бай " Гүнэгнй мэдлэг, өндөр " соёлтой, дэвшилт үзэлтэй, “эрхэлсэн ажилдаа хяагаар “гүй үнэнч, элэгсэг ясирийн Ч. Н. Ульяновыг ард олон “ хүүхэд багачууд, хамт ажилладаг нөхөд гь ихэд гүнэлэн: хүндэтгэдэг бай 1 -эр зоригийн 4 ЗАН ДО? Найфамдал- “манайд Илгээлт өвөрлөн малчин Фолсон эгч Эвлэлийн урилгаар алтан Москваг зорилоо Ишигчин байсан жаахан ХҮҮ минь Эрдэм сурахаар рл» УБургуульд орлоо Сумын товийн цэлгэр / д талбайд 1) Сургуулийн барилга ” сүндэрлэж 2 БЯ 1: 1 бослоо |- Ах нарын бэлэглэсэн Койстэнч жээ. ард олон, ашгийн төлөө “ажиллаж, шог яриа, сургуульд оОВ2н8, Лениний үйд амьд раладс сувигаал! : “ВОЛОДЯГИЙН ЭЦЭГ, ЭХ Илэл їиколаепич ядуу тариачдын эрх хүүхдүүдэөд (80- риулж с байлаа, Холл алгүүлн байгуулах : хүнд, бэрх ажил гэж, бодно. Хөрөпйгө мон- гө олддоггүй, сургуулийн ойлгодоггүй байжээ, сэл ч И. Н. Ульяпов зориг тэвчээр гаргай ажиллан зорьсондоо хүрсэн Түүний хөдөлмөр, лийн зодож хийсвэр цээжслүүлэх дал үгүй болж, лийн цэр хүнд оссон бай- на. Төр үед сургууль нь. ямар их байсан тариачид тусыг Гө- ач юм. тамц- ачаар хүүхдүүдийг аанчих, хичээлийг яв- сургуу- ИН. Ульяпопын шавь нарыг «Ульлпончууд» гэж нэрлэдэг байжээ. ний хүйтэнд ч хаврын шавар шапхай, намрын ус бороо ноор ч алс холын тосгон, сууринаар явж байгуулж, багш парт ту- салдаг нэрт сурган мүүнүүлэгч байг, Леин- аав нь өвлийн тэсгэм сургууль хү- И. Н. Ульяпов элдэв хөдөлгөөнөөрөө БАМ хэмээх богипохон нэртэй манай эрин зууны хамгийп том бүтээл бай- гуулалт дуусч. ашиглал тад орлоо... Лена голын эргээс. эхэлсэн энэ сам 3102 нм үргэлжилж Гом- сссомольсн хотод ирсэп юм. Эрэлхэг бүтээн лагчид 10 жилийц турш сибирийн мөнхийн цэвдэг хүйтэнд хөдөлмөрлөн, цасан шуурган дунд зам гаргаж, эрс ширүүн бай- байгуу- 1 Ээ юунд ! ! Чингийн ЇЛУ2Э ч доо Б ї ю.. : Ё 2 "ац кашйг ОТ иЧТ 15111111 7171 1 10171 11110117 ( 17107712 э1Г12” 3202 -21172Ч Ф ”ү”-эн 9 521715 Ч 224 е гд 1 хүүхдүүдээ өлгий нь хош- тол инзэлгэй( чаддаг, хэ. дийгаар тоглоом тохуу хийх дуртай ч бусдыг шоолох, Доромжлохыг Дөггүй байв, Хүпийг шоо-. лох, тах, зояшөөр- доромжлох, басамэн- мэдэмхийрэхийг хэ- вэЭ Ч тэвчдэггүй авигаа- раа үүлжээ. ЭБЭ хүмүү- Н. Ульяной намхап нуруутай, туран- хай, инээмсэглэсөп, хар нүдтэй, хөпгөн шалмаг хүн байжээ. бох Лепниий ах Мария Александропиа. Ульяпова 1885 опы 9 дугаар сарын б-ид хүний их эмчийн гэр бүлд төржээ, Тэрээр гэрээр суралцал, багшлах эрх олж авсан боловч хүүхдээ өсгөн 2) хүмүүжүү- лэхэд үйл амьдралаа 80- риулсан хүн. М. А. Улья- попа гадаадын олон мэддэг, тоглодог, туйлын хайртай, зоолон Ц хэл хогжим сайхай хүүхдүүддээ өрөвч ухаа- ямагт сэтгэлтэй, аг, дэг журмыг эрхэмлэдэг, эрэлхэг зориг той, шулуун шударга сан- тай эмэгтэй байжээ. Эцэг ах хоёр нь чөлөөт цаг гар- магц хүүхдүүдтэйгээ ша- галийн хүнд хэцүү бэрх- шээлийг . даван туулж байсан боловч . дүрэлзэн асах түүдэг галын дэргэд амьдрал цэцэглэн дэлгэрч уянгат дууны ая. эгшиг цуцаагүй юм. Энэ арван жил өөрийгөө үл хайхран хөдөлмөрлөх баатарлаг бүтээн байгуулалтын ар- ван ил байв. Сибирь Ну- тагт аугаа их, зөвлөлт ор- ны өнцөг булан . бүрээс ирсэн 108 үндэстэн ястны тар, даам тоглож, хамт ном уншиж, дуу хогжим сонсдог байв. Тэд хүүх- дийнхээ сонирхсон” асуул- тад маш анхааралтай хандан юмны учрыг сайн тайлбирлан заавал ойл- гуулж өгдөг хамгийн Дот- нын анд нөхөр, туслагч нь байжээ. Тиймээс Х» дүүд нь эцэг, эхтайгээ ойр дотно байж, бодол са- наагаа илэн дилангүй ху- тпаалцдаг, бие биеэсээ нууж хаах, хуурч мэхлэх явдал хэзээ ч гардаггүй байн. Ульяновын хүүхдүүд бага балчраасаа эцэг, эхлэ хайрлан хүндэтгэдэг байв. Эцэг, өх, хүүхдүүдийп эв- сэг найртай, бие биеэ хүндэтгэн хайрладаг бай- сан энз харилцаа их үл- гэр дууриалтай юм, Нөгнийхээ төрсөн ОдД- роор ихэвчлан өөрсдийл гараар” урлаж бүтээсэл зүйл бэлэглэдэг, тэр нь хамгийн үнэтэй бэлэг гэж тооцогддог байжээ, Энэ баярт өдөр ойртохоор хүүхдүүд нь ямар нэг юм- “ны тухай шивнэлдэн, ши- нэ зүйл сэдэж, оёж ши- дэх, зурах, шүлэг цээнс лэх унших зэргээр тун Ч завгүй болдог байв: : Тэдний гэр бүл баяр цэнгэлээр: үргэлж, дүүрэн байлс чадсангүй. 1886 комсомолын элч төлӨо- дөгч. залуучууд эв йнөхөр- лөлөөр тагнагдан энхийн хөдөлмөрт бие, сэтгэлээ зориуллаа. Их хөдөлмөр, эр зоригийн. үрээр энэ 3103 -нм зам бүтсэн юм. Залуучууд их, бага хэмжээний. 420 гүүр та- вьшц, олон гүвээ, гол горхи гатлан төмөр зам тавьсан байна. Мөнп. хэдэп. зуун мянган шоо дөрвөлжин метр газар шороо, хад зөөн зайлуулж, 200 шинэ галт тэрэгний зогсоол бай гууллээ, Байгаль мөрний хажууд орших Лена-г "Амар мөрний . Комсомо- льсн хоттой холбосон их бүтээн байгуулалтын нэ- гэн судас цохилж эхэллээ. Олон зуун жилээр нууг- даж, байсап энэ нутгийн нүүрс, мод, зэс. шөрөмө- сөн чулуу, Нефть, байгл- лийн хий, зэсийн асар их баялгийг ашиглах боломж Яс ээн онд “Лениний” эцэг : 177 , барж, уй гашуу тохиол- дох үед зэш Марил Ллек- сандровиагийн | эрэлхэг зориг, тэвчээр хатуужил оццгой төдөрчээ.Марил Алексаидровиа уйтгар гу- ниг, нулимсаа хүүхдүү: дээсээ аль болохоор нуул хүпд хэцүүгүед биеэ барьж чаддаг ухаалаг хүй байв. 1887 опы хавар Леп- ний ах Саша хааны амь насыг харлох хэрэгт оролцсоны улмаас Ццашд- заар авахуул намар нь Лений: оюутны хувьсгалт хөдөлгөөнд оролцсоны улмаас их сургууливс хөөгдөөд байсан үед цаг- даагийп газраас Мария Александровиаг.. дуудан аваачиж айлган сСүрдүү лэх гэл оролдон, «Нэг хүүхдийг чннь дүүжил- сэн, нөгөөгий нь бас дүүжлүүрийн олс хүлээлт байна. Ийм үед чи хүүх дүүдээрээ бахархаж болнс гэж үү? хэмээн доог хий хэд, «Тиймээ! би хүүх- дүүдээрээ бахархаж бай на» гэн! зоригтой хариул: жээ. Мария Аленсандроп пагийн ийм тэвчээр, эрэл хэг зориг нь. хүүхдүү: дийнх: нь хүмүүжилд, Их нөлөөлжээ. В.-И. Лениний музейн лектор тайлбарлагч С. БАТДОРЖ ! П йл уллллулллллцлл13111111 ал түү тгүү үггүй гацсан ага йлитилг цг ийшалгийтНЫГ бий болоод баниа. БАМ хэмээх манай эрин үеийц эйа аугаа ИХ бүтээн байгуулалт нь 130 0000 хавтгайн дөрвөлжин нилометр талбай. эзлэн орших өмнөд Сибир, Алс дорнодын уудам нутагт аж “үйлдвэр хурдан хөг- шихийн үндсийн үйдэс нь болж: өгөх юм. Хэмжээлт баршгүй спбирийн балял- тийн эзэд хэдэн зуун үйлдвэр зсаводыг сүйндэр: лүүлж, тэдэнд зориулагд- сан соёлын ордон, театр, номын сан, амралтын гГа- зар ажиллаж эхэлнэ. Тэд- ний үр хүүхэд саруул сай хан танхимд эрдэм номд шамдан суралцах болно: Саяхан Байгаль-Ам9Ф- рын 83103 километр урт нийт төмөр замд тууш хө- дөлгөөн төлөвлөсөн хуга- цаанаас нэг жилийн өмнө нээгдлээ. Ж. ЧИНТОГТОХ ХҮҮХДҮҮД ЭНХ ТАЙВАН,НАЙРАМДЛЫН ТУХАЙ ЗУРЖ БИЧИЖ: БАЙНА Найрамдал--Эрдэмд шамдсэн АҮҮ Найрамдал--Шинээр барьсан барилга Найрамдал--Анх бичсэн «А» үсэг, Завхан аймгийн Сант- шаргац сумын ДУНД сургуулийн сурагч м. ӨНӨРЖАРГАЛ Дээдлээрэй! найзүүй аа! Үзэг харандаа бүхэнд энч йн минь Үлэнч нохди хэн, Х8г, Ном дэвтэр болгон ЧНайз нөхдийн мниь зүтгэлээс бүтсэн Хичээлийн хэрэглэл . ном дэвтрээ ТА гамтай эдлээр алд найзуудаа ул гийп ариуц Ахан, ДУУ найрамдлаа двэдлээрэй 2 ОЖшид мөнх Бо 5 цайзуулаа Төв- аймгийн Бүрэн Ссу- тын 8 жилийн «ургуу- лийн 7-гийн «А» апгийн сурагч Б. ПҮРЭВСҮРЭН Хүндэт | зура Ачит жанжин Сүхбаатар Араназал цэнхэр хадгаа дэлгэсээр Ард түмнийхээ хүсэл мөрөөдлийг Ааган доторх сүүндээ шингээн Эрдэмт багш Лепипий зүг Инзэмсэглэн алхалж явиа Хамгаас дотноор сэтгэлд хоногшсон Хүн бүхний мэдэх зураг Ангийн минь хананд байдаг "Агуу найрамдлаараа бид бахархдаг Тов аймгийн Бүрэй су- шын 8 шндийн сургуу- дийн 7гийн «Бө ай тийц сурагч С. Цэрэнтула ТЄГХХ Төв аймгийн Бүрэн су- мын дунд сургуулийн 8- гийц «А» ангийн сурагч Б. ДАШДЭМИДИЙН «Найрамдал» сэдэвт гар зургийн уралдаанд ирүүл- сэн зурлг ЭГ ЗУРГ : 3 2 Вг. 222 1941 оныклургадугаар са- рын -23 ХичээлийпП ил дуусч анги дэвшиж, сур- гуулиа төгссөн хүүхдүүд сатгэл тэцүүй байсан цаг, Гэвч эМз өдөр пнонсрийн зуслангийн бүрээн дуу түг- шүүрийн. дохиогоор солиг ДОЖ, усанд сэлэх, наранд биеэ шарах, сайхан ном унших ёстой хүүхдүүд хор- годох байр, дүрвэгсдийн цу паанд нийлсэн юм. Энэ өг- леө салсан олон хүүхэд зэ аавтайгаа аргэй. уулзаагүй богоод ургаж байгаа цэцэг шиг нялх балчир үедээ амьдрал төгссөн юм. Энэ бүхэн гитлерийн Фашистуу- дын өдүүлсэн дайны уршнг Дайны тухай сурах бичгээс уншиж мино үзэл, сонссон бололч ийнхүү зүрх сэтга- лээраээ мэдэрч хагацал эоп- ломг: өөрийн биеэр амсана гэж хан ч бодоогүй. Фл. шиамын аюулаас эх орноо хамгаалах "баатарлаг тэм- цэЭЛДд зөвлөлтийн бүх ард түмэн бослоо. Айл нь ах нь зөвлөлт Эх орноо хамгаалах мх цэргийн жагсаалд хөл 2: » 215 552283:2477 эөв2 м-- 42 Бавгуулс Германы фпашиамтай амь орсон цус асга- руулсан тулалдааны хамаг хүндийг аугаа нх ан гарч,уг дайнд ЯА гүйцүглээ хо й 31! баатарлаг үйлсээрээ | | хүн төрөлхтөний ааналт дайсныг хиар цохиж, 02 хэргийг лалд, олон орон, улс түмнийг фаипст боолч- зөвлөлтийн ард түтэн ялахад шийдвэрлэх үүрэг эрэлхэг аориг, нийтийн аугаа их Октябрийн үйд “ӨСВӨРИЙН ЛЕНИНЧҮҮД ЭХ ОРНОО ХАМГААЛАХАД | 25) Фёдор: Матвсесннч Дурсан | Тэр нийлүүлж өзйяр нь эгч пь суурь машин өзэмшиж, хүн бүхэн: эх. орныхоо толоо хөдөлмөрлөж, хүүхэд бага- чууд ч тэмцэл, эхэллээ,Ард түмний энэ тэмцэлд өсвө- рийн. Лепипчүүд асар их ганьяа. байгууллаа.Их тэмц- лийн... шуурган жилүүдэд аймшиггүй тагиуулч, хол- боочин хүүхдүүд армид хич ээ их тусалсныг өгүүлж баршгүй. Тийм баатарлаг охид хөвгүүдийг «Хорооны хүү» гэл нэрлэдэг байбан юм, Хоргодох байр тэдний сургууль нь болж, даслагч. хошууч, генерал ах парнь ппопнерийн удирдагч багш на. рыг нь орлож ажилласан їм, Байлдагч ах наринхал хамт Волгоос Берлин хүрсэн олон. хүүхдийг өпөөгийп эран сурвалжлагчид ил- рүүлж олсоор байна. Жоро Артёменков дүрпэх үед бөмбөгдөлтод өртөж эцэг эхзэсээ хагацжээ, Тэ- гээд эцэг эхийнхээ. өшөөг авахаар фронтод очир. Гэ- тэл бүх хүүхдийг ар талд хүргэх хатуу зэлхирамж гар- сап” болохоор түүнийг галт тэргээр Урал Дахь асрам- жийн газар авчран. Харин Дайны өмнө Владимир Ян мєпич Харьнов мутийн маймдугаар дунд сургуульд газар зүйн хичээл зааж бай. лав, 41 онд олон багш цэр- | тийн шинель Өмссөн юм. Владимир Францепич Ч бас фронт явав. Хамгийн сүүл- чийл хичээл дөэр тэр су- г рагчиддаа хандаж: «Хүүхдүүд ээ! Ялалттай хамт эргэй! ирнэгэж та нарт амлан. Бидэнд сурах юм маш их байна. Харин та нар үзэн: өлшөрсон хичээлээ сайн даптаж байхаа мартуу- зай, Газрын зургаас салж болохгүй: шүү» гэн? пахи- энээ. Сурагчид хайртай багшаа дориан энил хүлаэлээ. Нэгэн Удаа тэд, фашисттай тулалд сан. ширүүн тулалдаашл үеэр Владимир Францспич хүнд шархадсан гэдгийг мө- Дэй авав. Пинопсрийн цуг- лаан дээр хүүхдүүд энэ ту- хай ярилцаж госпитальд буй багшдаа захидал бич- хээр шийджээ, Хүүхдүүдээс махидал 21:11:19! тар ямар их баярласан газч| “Тэдний за хидал түүнийг амьд мэнд явахад пи тусалсан, Дайны сүүлчийн өдөр хүртэл багш пь. сурагчидтайгаа ОахидД- лаар харилцсан юм. Өлөө лөр сургуулийн дийчин алд рын музейд тапдугаар ан гийн сурагч Спета Ранови- 1 ВИ (21:312212 н|7 (С 17 хатгаа- оро ЛАртбёмениав” хүүхэд асрах галаар -удаан байж чадсангүй оргож замын. ма. шин галт тэрэг дамжилт За- рим үед япгай. япсалр фролтод хүрчээ, Тар бууд- лагын 150 дугаар дипппид очин шархагдсан. дайчдыг сулилахад туслая. гэж гуй- ээ, Үйзхдэр ч цэргийн Эмнэлэгт туслалцаа хэрэг- тэй бөгөөд галын шугам дээр байснаас аюул бага- тай. билээ. Тэгээд л цэргийн өмнэ- логт ажиллаяс эхэлжээ, Удалгүй цэргийц гал то- тоонд ажиллах хүсэлтийг иь зопшӨөөрчөэ, Гал тогоонд ч тосэн хүчин туслалцаа хэ- рэгтэй байлаа, Энэ үед 2(0- ро цэргийн цамц гутал өмс- лөо. Гал тогоотд аясиллаад тун удалгүй тагнуулчин бол- гол: өгөөч гэж. гуйжээ. Нэгэн удаа түүнийг ба- тальоны байранд байхыг нь хурандаа Фёдор Матвесвич Зничеикно хараад энэ чинь юу болж байна. Хүүхдийн цэцэрлэг биш биз дээ гэж их л хатуу хэлжээ, Тэгэхээр ч барахгүй ар тал руу маш яаралтай буцаах хэрэгтэй юм. гэж боджээ. Хожим нь Аугаа нх ялалтын 40 жилийн ойд ЗАХИДАЛ ФРОНТООС БИЧСЭН (26577 чид гээн (0доо Светлена Ба сильенна. Мольхиор) халгла- сай. Владимир Францеви- чийн «Фронтоос бичсэн 8а- хидлын шарласан хуулас байдаг 1944 оны аравдугаар са- рын 5 «Дайн биднийг салгасан Хайрт хүүхдүүд та параасаа сургуулиасаа салж япна гэ- дэг ямар хэцүү байсан гээч, ажил, атьдралаа солихыг шаардсан ом, Би та парын эцэг, ах яар, өөрөөр хэлбэл насанд хүрэгчдийн .хүмүү- түүлэгч. боллоо. "Тэдний хамт амь хайргүй тэмцэж төрсөн нутаг, Баруун Ёиро- пын ард түмнийг фашиамын дарлалаас чөлөөлж байиа, Хайрт хүүхдүүд ээ! ТА нарын торол торөогсод, “ойр дотны хүмүүс фплистын Эх орон таань надаас, бас харгис дарлалаас болж ба- өөр олон хүнээс түр зуур гагүй -зойплоц. амссан. Гэвч шҮгЖэЖжЖэтСЭБҮшШВшШ11Ж:1ПЫ2 7 Г 515 121 Б,ӨУд" Үү Эөрөлд, БҮТЭЭ. Хүүхдүүд ээ! Том «А» үсгээс эхлэц морины цүүд- лээр пэг пүүсэн нүүдэл- дээ эргэж буухгүйгээр иүү- хэд Октябрийн баяраар та бүгдэд хүргэх байрын мэндчилгээний өгүүлбэр, гариа. Хэн түрүүлж ун. ших вэ? Ажилчны райоша 18 ду- таар сургуулийн 4-ийн «Бө. пигийн сурагч Д. ЭНХТАЙВАН - лолоос ангиируулсапд зөвлөлтийн гв| түүний алдар цуугаа мандуулсан Яэ, ний төнхийн.гавьяа. оршино, -- | (Гертаны фашизм, Японы | "оюыт ялсны 40 жилийн ойд, даглан өпгөрүүлэх тухай » Хорооны тогтоолоос) ! лрихдей/ (Аравхан шастай тэр цэрэг надаас их айж бас томдонь өөрийц эрхгүй НҮДЭНД. Нь Нулимс дусал байсан. Ар тал руу хүргэг- дэнэ гэдэг түүнд дайспы суманд оногдохоос хүнд бай- сан, Хэрвээ түүнийг ар тал руу явуулбал. дайсантай тэмцэж -эх оропдоо. туслах зоригийг нь мохоох байсан тул би шийдвэрээ өөрчилж, фроптод үлдээсэн Юм гэжээ. Коро батальондоо үлдээд тапгуулд явж тэрч байту- гай | давшилтад оралцож лэнээ. «ЇШГүүнийг улалгүй пионерт элсүүлж улаан бүч “оёж өгсөн юм. Улаан бүчээ цэрэг цамцан дээрээ зүүж явах бөгөөд тагнуулд явах- даа дайсанд олзлуулахгүйн л ангидаа орхик ярдаг айсан. 7Коро Артбменков дайчдын хамт Берлип хур- чээ. Кола Букин -- Курснийн орчимд дайчидтай тийлжээ. Прохоровкаг явахаар маш ширүүн тулалдаан болж байлаа. Манай: явган цөр- ГгиЙП давшилтын Яг зам дээр дайсны тулемдёт байр- лаж үй зайгүй галлаж байв, та нар дахин эрх чөлөөтэй болж, хөдөлмөрлөх, амрах, боловсрол эзэмших эрхтэй боллоо, Би та нарын бүг- дийн Өмнөөс нх. баярлаж байна. Та нар өөрсдийнхөө сураг чимээгээр багш бай- сан намайгаа баярлууллаа. Та бүхний захидал, ташар шиг сая сай хүүхдийг Чө- лөөлөхийн төлөө уйгагүй тэмцэх их хүч зориг надад өглөө. Намайг чухам юу хүлээж байгааг би мэдэхгүй, Гэвч эх орныхоо төлөө, хайрт хүүхдийнхээ төлөө ямар ч хүнд бэрхийг амсахад бэлэн байна. Спетлана! Сур охин минь, опгорсоцн минут эргэж ол- дохгүй, Төрөл төрөгсөдийнхөө өдөр тутмын ажилд ту- салж “байгаарай. Сахилга баттай, хичээнгүй, оролдло- готой байхыг эрхэмлэн хүсье! Үргэлж цовоо сэргэлэн, эрүүл чийрэг, баяр балясга- лантай япваарай| Хайрт Спет лапа минь! Муухай бичсэ- ИИЙг мнпь уучлаарай. Биих яарч бичлээ, Удахгүй нөх- ДИЙНХЭЭ- хамт байлдааны даалгаварт лппх гэм байна. Сурлагынхаа амжилт, сур гууль пиоперийн ажлыг ту- хай бичээрэй! Би та нарын тухай мэдээ ирэх бүрийд туйлын их баярлаж, өөрийн рд п Шомт хү хүч. милнтарил- “бэлтгэх, тэюь МАХН-ын Топ Дайсны пулембт ( т дэлбэллээ, Нулемёт цам гун болж манай. лявгац цэрэг ура! хашгиран урагш дайш- лаа. Энэ тулалдааны Дараа 13 настай ЮКолял Б одойгрор шагнагджээ, “ Боря нтринев мөн д. Курскийн тулалдаанд оролц сон юм. Тэрээр «Эрэлхэг зоригиийн төлөө» дараа нь Беларуссын тулалдаанд оролцо «Эрэлхэг тулал- дааны төлөө» медалиар тус тус шагнагдсан юм. 8өв- лөлтийц дайчид ТПольшийг чөлөөлж Герман руу оро- ход. түүний энгэрт Улаан тугийн. одон гялалзсан юм. Нэг удаа немцийн цэргийн штабыг эзлэн. авахад Боря оролтнээ, Өнэ ажиллагаа түргэн хугацаанд маш зам- шилттай болж дээд тушаа. | лын офицерууд нэг генера- лын хамт олзлогджээ, Эпэ гавьяаны төлөө тусгай груп- тпийихэн “цөмөөрөө одонгоор шагнагдаан бөгөөд Боря 14 насандаа Кола) дүүрсэн одон медальт ОлоцЭЭ. Н. ДАРЬ боломжоор тасралтгүй харву, бичиж байхыг хичээнэ, Миний халуун шэнд, сайн сайхан бүхнийг хүсэж буйг минь бүх багш, хүмүүжүү- лэгчдэд дамжуулаарай! Та нарыгаа чанга тэвэрье| Та нарын эртний найз, хү- мүүжүүлэгч Владимир Фран цевнч Янкенич» хэж 68ч- жээ, Багш нь ч өөрийнхөө ам лалтыг биелүүлж, 1945 оны хавар лялалттай хамт төрөлл сургуульдаа газар зүйн хи- чээлээ үргэлжлүүлэй заа- хаар эргэж ирсэН юм, Түүний энгэр дээр нь хоёр улаан танан хошуу «одон, байлдааны медалиуд гялал. заж байлаа. Энэ хичээл түү НИЙ сурагчдын амьдралд мартагдашгүй үйл явдал болж “үлджээ. Харамсалтай нь, Владимир Фрапцевич хүүхдүүдийг удаан сургаж, хичээл зааж чадсангүй. Хүнд шарх нь улам бүр хүндэрсээр удалгүй асан өөд болсоп юм. Гэвч түүнийг сурагчид нь Дурсан санаж ялдаг. Тэд үр хүүхэд, ач гучдаа эх орон- доо үнэн сэтгэлээсээ хайр- тай байхыг захидаг. Владимир Францевич эх оропдоо. туйльш их хайртай бөгөөд: чухам ийм л байхыг тэдэпд зааж сургадаг байсан билээ. Орчуулсан Н, ЭНХЧИМЭГ АНД НӨХДИЙН АЛИА шё- Пепи дүүтэй болсон гэж бус- Дад гайхуулна, Найз пь түүнээс: -- Дүү чинь гүйж чадах уу? гэхэд -- Одоохондоо арай л чадах- гүй -- Үс нь ургасан уу? -- Үгүй ээ, Бүр халзан гээч, -- Аа, шүдтэй” юу? - Байхгүй -- Тэгвэл чамайг хуурсан байна. даа. г-- Яаш! -- Яагаад гэвэл тор чипь жишигхай хүүхэд биш, харин лириигхэй. Өпоо байна шүү дээ гээ, Индекс--14140- . з 245 Митког: хичээлдээ явах гэж байтал ээж инь зогсоол: -- Хүү мнны чи арай энэ чигээрээ хиртэй явах гэж бай. таа юм биш биз гэхэд, Хүү нь! | -- Нэгэнт л фор чих байх- гүйгээс хойш лал гэхэв дээ ээнс минь .гэв, «. Г . Хоёр залхуу сүрэл дээр өдөр» энин. хэвтжээ, Гэтэл сүрэл нь шатаж эхлэв. Тэгэхэд нэг пьї -- Апрапрай, Би шатаж бай, иао гэл: хашгирахад -- Мипий омпоос ч гэсэй хашгираарай хэмоэп пөгөө зал хуу пь гуйжээ. « Эрхлэгч Ж, ДАШДОНДОГ П 2 Шийшилиилллжиннглшын Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбипатад хэвлэв, үед Колл Бунин а | барип мөд бутны Зянуугаат | маш. шаламгай мөлхөн явж | дэх ЖИЛДЭЭ! Ээнайлслнилаалинйилиилинсжиилилилражингийнн захд «лон мянган 8 в Га) "иоагоа, Юн! Шовлолгийц ард дуучуудын удирдагчдын арилаинизгдүгээр эхээр Моснвад болов. Зов- Лаос, Полып, Румыл, дөлт Холбоот Улс, шованийн залуучуудын эн- лэлийн байгууллагын Октлорийн социалист нх ТАХ Няли ЛП “их “Хурал хуралдсаны ГЭ 02 81-03 хувьсгалын 67 ншялийц ойн баярын шав эх өримхоо үйл вэ ЯмЄЧӨглн бохжүрлэх м , “рэнэд юэ Эн “олон МАУ-ыг тунхагласны О0илийн ойд сс Төрийп далбаа нь ту. хайн улс орны тусгаар тогтнолыг илэрхийлсэн ал бац ёсны ялгах тэмдэг, хүн дэтгэлийп зүйл юм, 1921 онд манай оронд ар- Дын хувьсгал ялж эрх. чо» дөө, тусгаар тогтнолоо Ол- сон тэр түүхт одроөс эх- дэн соёмбо бүхий улаан тугийг мандуулах болс- ноор БИМАУ-ыл төрийн далбал үүссэп түүхтэй 1924 онд хуралдсан ул- сын анхдугаар их хурлаар баталсан төрийн далбаа Ив улаан өнгийн торгомсог эд Ё” сүлд--соёмбо тэмд- ийг голд инь байрлуулжээ: Энэхүү сүлд-соймбо бү- хий улаан өнгөтэй торийн Социйлист орпуудын за» байгууллагын зовлолгоон сарын долгөөнд Болгар, Унгар, Вьетиам, Ардчилсан Гер, ман. Солонгос, Нуба, Зов- Чехос- тө- лоологчид оролцсоны До- тор МХЗЭ-ийн Тов Хороо: парийн бич- ны мэглүгээр Ч! й. Иарайгэрэл гийн дарга далбаат 1940 оп хүртэл хэрэглэж байв, 1940 онд БИМАУ-ын УЦП-их хурал хуралдаж шинэ үндсэн хууль батлав. Үүгээр тө- рийп далбаа дап улаан дэвсгэртэй байсныг өөр- чилж улаан, цэнхэр өнгө хослуулан, тэгш өнцөгт хэлбэртэй болгож соёмбын дээд талд алтай таван х0- шуу нэмжээ, 1960 онд баталсан Үид- сэн хуулийн 91 дүгээр зүйлд: «,.БИМАУ-ын то- рийн далбааг улаан цэнхэр өпгийн эдээр үйлдэх богоод тэгэхдээ гурав . хуваасны нэгийн хэмжээтэй дунд тал нь цэнхэр огторгуйн өнгө», тэй байх ба түүний хоёр ЗӨВЛӨЛГӨӨН БОЛОВ тэргүүтэй МХЗЭ:ийн 1то- лөөлөгчид оролцов ЗХУИН-ын Тов Хороо- ны ерөнхий иарийн бич- гийн дарга, ЗСБНХУ-ын Дээд Зөвлөлийн Тэргүү- аэгчдийн дарга Н. У. Чер- иенио социалист орпуудын залуучуудын . байгуулла- гын удирдагчидтай уулзааг үг хэлэн, Зорлолгоонд оролцогчид оорсдийн орны моммупист ажилчиы намуудын их хур, лын їшийлвэрийг биелүу- дэх талашр залуучуудын” үйлсийн төлөө үйэнч байх зураг дээр: Нам засгийн улирдагчнд бапхант нидар дээр цанадсаллаиааэншэг ” Шлс сурагчдын БНМАУ-ЫН ТӨРИЙН ДАЛБАА хажуу нь улаан өнгөтэй байна Ишинд уях талын улаан дэвсгорийн дээд хэ- сэгт алтан таван хошуу, түүний дор мөн алтан соёмбо үсэг байна. Далбаа» ны өргөн урт хоёр 1:2-ын харьцаатай байна» гэжээ, Төрийн далбааны улаап, цэнхэр өнгө нь МАХН-ын удирдлагыг дор ардыг хувьс»- галялиж өрх чөлөө тусгаар тогтцолоо байлдан олсоц бүрэн эрхт Монгол улс но- мип цэнхэр тэпгэрийн дор монхжин мандахын билэг тэмдэг юм. Улаан "дэвсгэ« рийн дээд хэсэг дэх алтан таван хошуу нь эх орондоо социалист нийгэм бай. гуулжс, коммунизмын үзэл санааг төгс ялуулахын бас нэгай билэгдэл билээ. Ал- тан соёмбо тэмдэг нь тус- гаар тогтносон. бүрэн. эрхт БНМАУ мөнхөд цэцэглэн хөгжихийн илэрхийлэл юм. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Таргүүлэгчдийн 1958 аопь 80, 1959 оны 154 дүгээр зарлигаар т9- рийн: далбааг« мандуулах журмыг тогтоожөэ. Үүнд: эвлэлүүдээс япуулж баї- гаа үйл ажиллагааны Ту- хай харилцан мэдвэл, аалуучуудыг улс төр, үзэл суртал, ходолмор, цараг өх оройч, интериацноналч үзлээр хүмүүшжүүляас бай- гаа ажлын туршлагаа 00- лидцол,, залуучуудын ах дүү байгууллагуудын олон талын: болон хоёр талын хамтын | ажиллагааг бо- лопсронгуй: болгох арга замын талаар сапад бодлоо солилилоо, Зорплолгоонд оролцогчид өих тайпны то- лөа залуучуудын. хийх тамцлийг эрчимжүүллг гит» ” дерийп фишигыг ппопы гиш» БНМАУ-ын төрийн. яам, улсын хороо. тусгай ЁЕаз- рууд, аймаг, хот, сум, хо- роо, район, орон нутгийц хотын АДХ-ын гүйцэтгэх захиргаадын байранд олой улсын хөдөлмөрчдийн Өв санааны нэгдлийн өдөр-тав дугаар сарын 1.2) Ардын хувьсгалын .баяр-долдуз гаар сарын 11, 12) Онтяб- рийн баяр--арвай нэгдүл гээр сарын 7, 8, БНМАУ» ыг тупхагласан өдөр--ар- ваннэгдүгээр сарын 2426, БНМАУ-ын бүх шатпны АДХ-ын сонгуулийн санал хураах өдөр, чуулган болис байгаа байранд төрийн дал бааг мандуулж байхаар заажээ, төс баи- төриййп сад Суугаа: ДИПЛОМат лөөлөгчдийн газрын рапд БНМАУ-ын далбааг ишїл бүрийн дол- дугаар сарын 11, 127 ар» ван нэгдүгээр сарын 26-нд мөн” суугаа улсынхаа үн- дэсний. баярынг өдрүүдэд өорийнгулсын далбааг май- БНМАУ-ын төрийн дал» бааг Засгийн газрын орз дон, орон путгийн АДХ-ын Гүйцэтгэх захиргааны бай» рап дээр байпга мандуулж байхаар тогтоосон байдаг. | | дуулж байх журамтай | | | литариамыг,ялсан ялалтын 40 жилийн ой, Мосивад болох дэлхийн залуучууд оюутны” ХИ нх паадам, олоп улсын залуучуудын хөдөолгооний бусад чухал үйл явдалд бэлтгэх асуут дал хэлэлцлээ. | Ялалтын 40 шилийн ойд. бэлтгэх ашил нь ах дүү аалуучуу- дын айлэлийц хамгийн чу- хал зорилтын йзг болж байгааг онцлон тэмдэглаэр. Социалист орнуудын аас луучуудын авлалийн удир дагчдын. зөвлөлгөөн ах дүүгийн харилцайп. бүрэн ойлгосон. Чиц сэтгэлийн нөхөрсөг, байдалд боллоо, | БНМАУ-аас гадаад ул- | | | | аа илтгэн харууллаа, Срхбаатар, Х. Чойбалсангийн хамт йн ЦЭРЭНШАЯЦЫН авсан фото зураг өФ оёт2 984) фл1984 оны АРВАННЭГДҮГЭЭР “САРЫН 19 Ө БЯМБА өүнэ 10 МӨНГӨ | | 2Камбын Батмөих, Г.Фидель Настро Рус Ж.БАТНӨНХ Ф.ЮЛСТРО ЇР УУЛЗАВ МАХН-ын Төв Хорооны ерөнхий нарийн . бичгийн дарга, ВНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарга ККН-ын Төв Хорооны пэгдүгээр 14- рийц бичгийн дарга, БНК У-ын төрийн Зөглөл, Сайд нарын Зөвлөлийн дарга нар 1984) опы арван пэгдүгээр «сарып 2-т Гавана хотноо уулзав. Монгол, Кубын харил- цаа марксиам-лепипиам, социалист ийтериациана- лизмын зарчимд. тулгуур- лан нийгмийн амьдралын бүх салбарт амжилттай. хогжиц -гүпзгийрч байгаад ах дүү хоёр орны удирдаг- Чид сэтгэл хапамжтай бий» гаагаа илэрхийлэв. БНМАУ, БИНУ-ын хоо- рондын Найрамдал, Хам- тын ажиллагаалы тухай Гэрээнд-гарын үсэг зурсан нь хоёр орны харилцаалы “хөгжил өндөр түвшинд бай- гаагийн яруу тод , илрэл боллоо. Элэхүү түүхэн баримт бичиг нь хоёр орны харил- цааг “цаашид хөгжүүлэн гүйзгийрүүлэх бат бэх үн- дэс суурь нь болж, дэл» хийн социалист хамтын цо» хөрлөлийг бэхжүүлэх, улс түмний энх тайван, хамтын ажиллагааг. бататгах а- рилгод тус дөхөм болио га- дэгт итгэл төгс байгаагаа нөхөр Ш. Батмонх, Ф, Настро иар илэрхийлэв, Хэлэлцсэн бүх асуул лаар харилцан-бүрэн ойл- голцол, санал бодол нийлж. байгааг ах дүүгийн зпа уулайлт нотлоп харуул даа, -- / “т9итиээээ” - БНМАУ-ыг тунхагласны болон МПБ-ын 60 жилийн Ой угтаж (манай бүлгэмд | олон төрлийн ансыл зохиов. Удү схамт- хой, сурагч нэг түүхт уудыг Доргод аймгийл Булган сумын дунд сургууль дээр -анги, бүлгийн сурагчдын арнун цэвэр Фоёлжилтыг дээшлүүлэх, ариун цэвэрч, тэргүүний сурагч болоход нь туслах зорилгоор «Зад угаагч» отряд байгуулагд- ээ. Энэ отрядын сурагчид сургууль дээрээ 16. удаа ариун цэврийп үзлэг хийл «Дохно» «Анхаар» булайг СЕРРЖУЖЛУУУТУРЛУ”үРЛУУ?тР/”РРИ СУРГЧУЛ ПИйМЕРИЙН алтьдралалс шум 32 Нийслэлийн 10 жилий нэгдүгээр сургуулийн 83- ын «Вэ» ангийн пионерийн бүлгийн дарга, онц сурла» Нийслэлийн 10 жилийн 12 дугаар сургуулийн 10чан «В» ангийн сураг- чид 8-ын «Б» ангийн су- рагчдыг шефлэн авч 3 жил дараалац халамжилж байгаа аж. Тэд шеф ан. гийнхаа сурагчдад 7 хо вог бүр дуу, шүлэг зааж пноперийн байгууллагын дүрэм, онцлогийг тайлбар лаж, хотын дотор тойрон аялал зохиодог сайхан уламяслалтай юм. ЗУРАГ ДЭЭР: Тус сур- гуулийн онц сурлагатан, ХЭ-ийн үүрийн нарийн бичгийн дарга Ж. Отгон- жаргал эвлэлийн хороошаА товчооны гишүүн «Энх- жаргалд нар «ням гарни- гийн Клуб» сэдэвт одор- лөгт бэлтгэж байгад.нь. Манай сурвалжлагчийн РВГЧУЛЬ. их ойдоо багштай Дунгармаа дарга- тай «Нөхөрлөл» бүлгийн шнонерүүд, БНМАУ, ЗХУ- ын баатар сансрын нисэгч Ж. Гүррагчаагийн нэрэм- жит, сургуулийн тэргүүний бүлэг боллоо. Писперүүд баатарчуудад халамж үзүү- слые уриач дор «А-Я» хүрталх сайн үйлсийн аян, «Баатарчууд Сүхбаатарын орноор» тоглоом аяллыг зохиов. Ппонерийн бүлэг бүр баатарчуудын багийг шефлэн авч тэдпий сурлага хүмүүжилд нь тусалж ппь цаас ашиглан тэмдэглэ- лийн дэвтэр, цэцгийн сав. гарын алчуур хийж баа- тарчууд, цэцэрлэгийн дүү нартаа бэлэглэлээ. Дорчоговь айзгийн тө- тийн 10 »инлийн СсУргуу- лийц 8-ын «А» ангийн сурагч А.ДЭЛГЭРСАНЙХАН угаагчийн азлал тогтмол ажиллуулж ангийн эд хогшил, ширээ сандалд байнга хяналт тавьж байна. Отрядын ахлагч Ё.Болд- баатар: --Бид «Дохио» «Анхаар» булапгаар ан- гийп эд хогшилд хайр гам- Гүй ханддаг пионерүүдийг шүүмжилж дахин ийм ду- тагдал гаргахгүй байхыг анхааруулдаг. «Тэргүүний хамт олон», «Тэргүүний татан М. Ганчимэг, салаа ны дарга М. Дэлгэрмаа нар сургуулийнхаа түүхэн авсан Фото зураг. Ж, манлайлагч сурагч» гэсэн ханын сонин гаргамс сайн муу талыг нь бичдэг. Ин- гэж сайн муу талыг нь харьцуулж дүгнэдэг болс- ноор сурагч бүр ацгийн эд аж ахуйг хайрлан хамгаалж дутагдал, доголдол эрс ба- гаслаа гэнг ярилаа. -БУД йл уудаа Үгулстээ 16: 4эҮ2Еудл4 "УЛлУлтУУЖУЛРУУУУЛЛИЛЛЛЖХ УҮУУЛРУЛУУУУУРлЖИЙФУУУЛЛЛЛЛУУУУЛУСУЛУЛЛУУЛЛУУЛЖУЛУтЛУЛЛЛУЛУЛ ЛЖ УУУУУУЖ “”УУУУУРУЛЛУРЛУУУУУУЛРРЛУУР замналын тухай чуудад тайлбарлаж гаа нь, баатар- бай- Ёс: Дорцод аймгийн Булган сумын. 8 жилийн сургуу- лийн пиопер сурагчид БН МАУ-ыг тунхагласны 60 жил, Д.Сүхбаатарын нэ- рэминт МПБ-ын 60 жи- лийн ойг угтан 60 хоногийн арвилан хэмнэлтийн аянд гараад удаагүй байна. Су- мын төвийд үзвэр үйлчил- гээпнй газрууд, сургуулийн анги танхнмын хаана Ч гэсэн «Өсвөрийн сэргийлэг чид» гэсэн тэмдэг сүүсэн пноперүүд «Арнич хямгач» багиннхай явна. «Өсвөрийн сэргийлэгч» «Арвич хямгач» багийнхан анги тапхим, гуанз, дотуур байр, багш шарын сууц. ахуй үйлчилгээний | төв, илубт үзлэг шалгалт явуулж 21 чийдэн-асаалт- тай байспыг Олж унтраа- лаа. Огт асдаггүй 19 чий- дэн, унтраалга-ль эвдэрсэн Учир” үргэлж асч байдаг 24 чийдэн байсныг ил- рүүлж гэмтлийг засч чий- дэнгийн бүрхүүл шилийг цэвэрлэлээ. Хүүхдүүд гуР- Вац өдрийн дараа сургууль дээрээ гэрлийн ямарч зөр- чилгүй болгосон байлаа «Тэнд чийдэн асч байпа» сэдэвт ажил балтарчуудын баг тавт бүлгүүд дээр Явагдаж «чийдэн» сэдэвт радно хэлэлцүүлэг хийн сурагчид сургууль гэр сорон, дотуур байрандаа цахилгаан эрчим хүз яаж хэмчэж “байгаагаа ярилц- лал Эвлэлийн гишүүн багш, тинойиер ах эгч на- рынхаа ажилд баатар- чууд дүү нар нь Ч идэвх санаачидлт: їтан оролцлоо Цахилгаан. эрчим хүчний ашиг тусын тухай баг, бүл- тийн удирдагчийн яриа баатарчуудын сонирхлыг ихэд татав ЇБяцхан баа- тарчууд, цэцэрлэгийн дүү нар инь гэрэл, цахилгааны тухай юу ойлгож мэддэг, паж хэмнэж байгаа тухай өртөөчилсөн буухиа урал- Даац зохиож «Бид ингэж хэмпэлэ» хогжоонт зураг, захион бичлэгийн уралдаац зарлалаа Н, Алтанчимэг багштай 5-ын «А», 1. Долгор багштай 7-гийн «А» Б, Энхтуяа: багштай. 5-ын «Бэ», Я.Намид багштай А-ийн «А» апгийнхац цэ- цэрлэг, дэлгүүр, ахуй үйлчилгээний төш, зочид буудал, клуб, багш нарын сууц, дотуур бай- рыг хариуцан авч «Ашнг- лаагүй гэрлээ уцтраал» сэДЭВАТ ашил зохиолдоо. Су- рагчид”аргүүл хийх болгон доо гэрлшїиїгэлдэв гэтэл унтраалгүй орхнсойн чий. дэнгийн тоог Хассэнл тэмдэглэд хөтөлнө. ул З..БВолд, багштай баз, гуанз, БИйн ажилчин, албан хаагч дын «Залуучууд» хороол- лыг хариуцаж айсан юм. сурагчдыг очи- ход 95 чийдэн ӨДРрийу 27 гаар асч байлаа. Пионерүүдь дутагдлыг тэр дор нь за суулав. Одоо сумын тө- 0 -вийц айл өрх, албан газарт цахилгаан эрчим хүчийг зөв зохистой ашиглах яв- дал хэзшил боллоо. 14 хоногийн дүн гарахад 718 сурагч 405 цаг эргүүлд гарч оЛОд КВт цаг Цахид- гаан эрчим хүч хэмнэжээ, Эд олон зуун чийдэнг өдөржин «шатахаас» аварч өөрснийгөө ч, гэр бүтээ ч хариуцсай газрынхаа томчуулыг гэрэл, цахил- гаал хэмпүүлж, цахилгаан техинкийн анхны мэдэгдэ- хүүнтэй болгожээ. Сургуу дийн захирал коммутпаст Н. Чадраа: --«Чийдэн» . операцид хүүхдүүд: маш идэвхтэй оролцож цахилгаац техин- кийн бага зэргийн гэмтлийг өөрсдөө: засч: гэмтэл плЛ- рүүлах, анхны мэдэгдэхүүиц арга барилд суралцан ца- хилгаан эрчим хүчний ту- хай нх юм мэдэж авлаа гаж ярьж байна. Энэ ажилд эвлэлийн гипгүүл багш Н. Алтанчимаг, Г. Лхамдулам Л. Батжаргал, Б. Эинхтулл, пионер Ё. Болдбаатар, Д. Бадамханд, Б.ЛДоохүү, Б. Энхжаргал Б.Золзаяа, С.. Оюнутуяа нар ндэвхтэй сайн оролцлоо, «Чийдэн» операци үргэлжилнс байна. Ш. БУД (Дориод айт- гийп Булгай сумын 8 жилийн сургуулийц Хи- чээлийн эрхлэгч) Унс аймгийн Төс сумын 10 жилийн сургуулийн 6-гийц «ВБ» ангийц хамт олон бид «Арвилан хам- нэлтийц аянаар» амжил- тай аялж байна. Бид сая- хайн «Чийдэн» операцни 30- хиож сумын төвийн албан газруудад үзлэг шалгалт хийлээ. Холбооны газар, сумын эмнэлэг, ахуй үйл- чилгээ, клуб, зочид буу» дал зэрэг газарт олон чий дэн үр ашиггүй асаал байсныг илрүүлэн ултТ- рааж, дахин ийм дутагдал таргахгүй байхыг зөвлөв: Бид цахилгаан эрчим хүч- ний. үнэ цэнийй. талаар ярилцлага зохиож, арви- лан хэмпэх талаар пөнлөл гөө огч байнл. Энэ ажилд манай | ангийн тимур- чуудын багийн гишүүн Тэс хүү, Бэгансав, Ням-Эрданэ Далай, ЖНОанчив, Лхангаа- мсав иар бусдыгаа хошууч лан оролцон. богийн «Б» апгийн СУ- рагч Ц.ЛХАГВА Өвөө -бид хоёр ямрал тын одор цийслэл хотын цилгэр гудамжаар зугаалж театрт очиж музей, үзэс- тэлэ! үзэх дуртай. Ийгэж инигацнигагцгицгаццццнаттаицигиии зайтцашгагтгйлиагагнааншлаленхаагаггацлтаншиагий лангийн өвөө, нийслэл явах бүрд ХОТ маа. өдрөөс өдөрт цэцэглэн хөгнгөөд мотЧ сайхан болж байпа Ачит амын хайр ивзэлээр энэ бүхпийг нүдээр үзэл, яв На даа гэж бахархан өгүүл дэг юм. Би “бас өнөстэйгээ иийс лэл хотоор явах одрийг тасч ядан хүлзадэг.НЯагаад гэзч. Өвөө мин, арван хэд- ХЭпП настайгаасаа | зхлээд мопгон буурал сахалтай Өвгөц болтлоо өнө хотод ямьдарч байгаа болохоор бараг л байшин бүрийн түүхийг ярьж өгдөг юм Маш сопнип, Өвсө ярихдпа. -- Бидний амьдарч СУУ- гаа: Улайибаатар хот маань 300 гаруй жилийн түүх- тэй 1639 онд пийслэл хо- тын маань анхны Суурь тавигдаа! Өргөө гаас иэр- аэсэн юм. Олон дахин иүүсний дараа 1778 онд Ё уулын ар,туулын хө сэлбийц дэнжид Их ХАГЛАСНЫ 860 ЖИЛИЙН онд Ял амажл ла аал » СЭ Нэн ццшйнуагчэгалг үү ХҮВРЧҮҮГСЛТҮ2Р " НВБААТАРЫГ НИЙСЛЭЛЭЭ ? чизппитнпицианн наа бинлзййн хүрээ нэртэй тонлөрчээ. Монголын суурьшиги Их хүрээ бол ард түмпий эрх цөлөөний тэмцлийн тов болж байсан юм.Гадаадын түрэмгийлэгчдийг эсэр- гүүцсэп олон удаагийн ширүүй тэмцэл энд бол сон. 1911 онд их хүрээг Монголд улсын нийслэл- Нийслэл хүрээ гэл. албан «соор зарлаагээ Ардын Им НУУЦ хүрээнд ом хувьсгалын анх: бүлгэм їгиїїслэл байгуулагдсан Мопгол ардын царэг Зөвлөлтийн улаан прмийп ангиудын хамт чийслэл хүрээг 1921 оны У!їЇ сард чөлөөлж, эрх чө- тусгаар тогтиолышт тө- олон зуун жил тэмц ард түмэн ялж улаан манджээ. Нийслэл хүрээг хувьс- галт монголын нийслэл хот болгох ажил ,ардын засгийн айхны өдрөөс эх- лэв. Ингээд 1924 онд ху- ралдсан улсын анхдугаар хурлаас нийслэл хүрээг мопголын ард түмнийэрх чөлөө, аз жаргал хувьс- галт тэмцлийн бэлэг тэм- журамт лоо лод сэн туг псСОЭГ Дэг болсоп! Улаанбаатар гэм, нэрлэсэн гэлээ. Нийс- лэл хотын тухай өвөөгийн ярьсан түүхийг товчлон х0155-5-1 ийм байна. аатар- соёлын тов Ур авсны Өлөөгийн ярцаг аав хэн хоёр Дамжил бид чинь Нийслэл хотмнхоө. тулгын чулууг тавилцсан гэдэг юм. Энэч аргагүй Аав "маапь 1934 онд Улаан- бїйтар хотод баригдсан шїк үйлдвэрийн номбипа- ТАД, заар 10839 онд бай- гуулагдсан цахилгаан ком», бинатад ажилчиаар орсон “сэдог. Би өнөөдөө. пийслэл хотынхоо сонсоцоо тухай бас ярья уншсан өгдөг, Тухайлбал, Улаапбнатар хотод орчин үсийн техпик тохөөрөмжс, опдор моөргэ- шилтэй” боловсоп хүчМээр хангагдса, аято аасвар,тэ мөр бетон, байшин зүйлд вэрлэх, поОсоп нэхмэл, сайхип гэдлал: хїйс, мах сүү, гурилын: зэрэг. олон ариан зүїтлдвэр байга: Мөдц эмнэлэг, соёл, урла гийн газрууд, сургууль цэцэрлэг соёлын ордон. театр Улаапбаатар хотод олїдор байгуулагдсаныг тус: хотод байгаа дуурь, драм, хүүхэд, хүүхэлдэйн театр пэгэн зэрэг 40-50 мянган: хүнд үйлчилж нийс- лэлийн дөрвон хүн тут- маас ицнэгиїї» ямар ицэгсур гуульд суралцалс байна гэй: ярья: өгдөг, Өнөө та- дуур явах болгондооалип ач минь нийслэл хотын- хоо тухай оорюу уншин, мэдэв, яриарай гэдэг юм. Улаанбаатар-найрамд- лын хот Улааибаатар хотыг ор: чип. үеийн олоп давхар орон сууцны барилгатай, аж үйлдвэр, соёл, шиинг- лэх ухааны төв болоход ах дүү оршы туслам аялан- тула ЭХУ үнэлж баршгүй их тусламж | үзүүлнсээ. 5)ХУ:шыд тусламжаар 1958- 1961 онд баригдсан нэг- дүгсэр дөчип смялгатын сорон сууц бол хорооллын- журмаар баригдсан аапх- им барилга. байгууламж юм. Үүйзвс хойш ороп суудиы. шипаэ хорсолол алоп. баригдлаа. Гандан- сийн дэнжид 3ХУ-чан ард түмнээс бидэнд балагла- сэн саоц сайхан хороолол сүндэрлэц бослоо Түүнч: дэи Улаанбаатар Хотод шил бүр олон улсын ху: рал уулзалт, семниар, ах дүү социалист ориы спор- тшц төрөл бүрийн тамцэзэн болж түүнд оралцсон хү- мүүс маний хотыг «Азийн цагаан дагийа», «Социа- ЛИСТ монголын НИЙСЛЭЛ» гах зэргаар бакдаи бичсэн байдаг. Мїйл бүр олон. ул- сын «Найрамдал» лагерьт амрахаар-гадаадаас ирсэн пиоперүүд, мапай хотын тухай сайн мэдан: байдаг- Илгээд: бодоход нийслэл хог минь «Найрамдлын хот» гэж санагддаг юм. Улааабаатар-тийий хот Нинйслэд хотод оршин суугчдын. 170 таруй хувь нь 35-аас доош "асны хүү- хэд, залуучууд билээ. Улаанбаатар хотод бай- гацд есронхий боловсролын 86 сургуулийн 88800 су- ригчийн нэгиь би. Одоо Улаанбаатар хотыг 2000 он хүртэл: хөгжүүлэх шинэ срөнихаш төливлөгөө 20- хїогдол: байна. Энэ шинэ төлөвлөгөөний дагуу Улаан баатарыг социалист үлгэр нєшаа: хот болгон. хөгагүү лэх юм. Уулталөвлөтоо- гоор Хотын цайт барилга ишлтын талбайг төпийн, Оїруун, зүүн гэнс гурван том район, орон сууц,соёл ахуйц зүйлчилгээний 04 рилгажилтын эзлэх давс, гэр газрыг 21.хороолол болгон аж үйлдвэрийн гурван райоптой байхаар толөллөжээ Мөн. орон сууцны барилгууд нь 9-- 12-дапхар байх болно 1їн- на. ерөнхий төлөвлөгөөг харэгисүүлсцээр хотын хүн ам дүүргийн хэмшазнд 600 мянга. болио. Хотын гол гудчэмїил, замын зэрэгцээ ачааны болон хөнгөн тэ рэгиий. байцгын хөдөлгоо ний “дамжуулал мцэнтрүү лэх замууд шинээр бариг Даж хотын ход, өмнө. ба рууи,зүүн зүгийн хооропд тролсйдбусын шугам та- пигдах. юм. Өнөөдөр Ссу- рагчийн: ширээнд суун бай гаа бид пар тэр үед нийс- дэл хотыйхоо сайц сайх ны төлөө хөдөлмөрлөх болио Уулс тийшээ Хаяа тэлж, үүлс дээшээ дээврээ өргөх улсын маань нийс- лэл Улаацбаатар бол ос- цор үе бидний хот Н,ДАРИЙМАА ши ШИЛ Г1111111117 ини Е Е Е Ё Е 3 Е Е ининишинишин шашин) ТҮҮС лЛ2 8 “у.х үзүүлэх олон улсын дөлөө хоногт 5 Апартейд-арьсны үзэлггэдэг юу вэ? Алпартейд гэдэг бол ӨАБН У-ын арьсны үзэлт засгийн газрын улс төрнїи бодлого ютм. Энэ оронд цагаан арьс- тан, африк үндэстэнг зааг- ласан бодлого явуулснаар засгийн бүх эрх, үржид шимт газар, гоё сайхан хот, завод, больчиц, нхдээд, дунд сур- гууль мөн өндөр мэргэжил, их цалин энэ бүхнийг тус ор- ны хуулнар зөвхөн цагаан арьстцууд эзэмшдэг. ӨАБНУ-д цагаан зрьстпууд бүр хүүхэд наснаасаа хар арьстнуудыг үзэн ядах үзэл санаагаар хү- тзгүүлсдэг баяна. Цагаан арьст- нууд цаг үргэлж хар арьст- ныг захирч тушааж: байх ёс- той гэнэ. Тийм учраас цагаан арьст- цы атльдралын бүх сайн сай- хап бэлэн байж, энэ орны үндсэн иргэд африкчууд, ин- дейчүүл. “өнгөт арьстнууд» зовхон тэдинй төлөө үйлчлэх ёстой болжээ ӨАБНУ-д ца- гаан арьстны хүүхдүүд 1а4- гайп арьстнуудад зориулсан сургуульд үтэ төлбөргүй |сур- та. Суралцагсдад тавьдаггол шаардлага бол апартейд бод- догод үг дуугүй захирагдаж, түүтийг мөрдөх явдал юм. Цагаан арьстны сургуульд зарьсшл үслийн асуудлыг судлах» хэмээн арьсны үзэлт- нүүдийн нэрлэдэг хичээлзаа- даг байна. Энэ хичээл дэозр Өмнөт Африкийн түүхийн тухай гаж буруу ойлголт өгч, арьсны үзэл, хүнлэг бус ёслы тухай заадаг. Арьсны үзэлттүүдийн сохиосон сурах бичигт Өмцөт Африкийн түүх ХҮП зууны үед Голланд, Португалын гологгчлогчид тус орныг эзэлсэн тэр үсэс эхэлдэг гэж бячсэн байна. Өмнөт Африкийн өпө эртний баллаг соёлыг эдгээр сурах бичгүүдэд бүрэн орхиж харин зэрлэг омгийнхон хаа нэгтээ сүрэглэн суудаг байсан үр- жил шимгүй, эзгүй цөл ну- таг байсаа мэтээр бичжээ. ӨАБНУ-ын аль ч чонын сацгаас Шексперийн «Отел- ло» жүжиг шиг дэвшилт номч зохиолыг хайгаад олохгүй. Тийм уран бүтээлүүдийг яа- гайд хориглож байна вэ? Арьсны үзэлт засгийн газ- рын үзэж байгаагаар тэдгээр бүтээлүүд нь хар арьстнуу- даас засгийн газрын эсрэг гэмт хэрэг үйлдэх эх үүсвэр болдог гэнэ. Бүх дэлхийн хүүхдүүдийн сонирхон унш даг Данцэль Дефогийн «Ро- бицзон Крузо» номыг ӨАБН Угд хаанаас ч олохгүй. Энэ цомыг хораглосны учир Ро- бпизон шиг тийм хүмүүс бий болохоос болгоомжилж бай- гаа хэрэг юм. 25.5 сая хүн амтай энэ оронд 4,5 сая ца гаан арьсгтацн байна. Тэд21 сал африк ард түмнийг апар- тейд бодлогынхов дагуудар: лай запоож өөрсдөө улс ор- ны заан суусаар байна.Апар- тейд бодлого хэлээд балран унаж, Өмиөт Африкчууд эрх чөлөөтэй болно. Тэр цаг хол: гүй байиа..” : ОЛ дасч 3 0, Жанчив БЄгАЛТ Оо ”Орап ОоХаД, “ув, тРИФОНОВ | ТАЛХ Талхиы дэлгүүрт орж, түүний юутай ч зүйрлэм- гүй анхилууй тансаг үнэ. рээр нь амьсгалан байхад тэр нэгэй үсийн тухай оо- рийп эрхгүй бодогддог том. “.Москип хотын. Малай Чироговсиийн | гудамжинд орших мапай нийтийг бай- ранд Мария Кудрлшопа амьдардаг байлаа Төр эмэг тэй дайны йнхпы одроос эх лэн хамгаалтад орших аа- водад ажиллаж байв, Моск ва орчмын тулалдаанд иө- хөр нь амь үрэгдсэн Ту. хай гупигт мэдээг хүлээж аваад удаагүй байтал, Нуд- ришопад бис нэг гайтай ян- дал тохиолдож билээ, Тэр далгүүрт талх авахаар оч- тол хэдэц манго, бас бүтэй сарын талхны талоп байсан түрийвч ив алга байлээ. Манай нийтийн байранд эмэгтэйчүүд. хүүхдүүд тиїїлсэн хориод хүн пМмь- дардаг байл, Бүгдээрлэ ярилцаж байгаад хоёр айл нийлэг өдөрт зуун. грамм талх Мудряшовад өгөхөөр тохиролцав. 1942 опыгиягдүгээр сард Нудрлшона хүндээр ор- чилж, хэвтарт орлоо. Хөр- шүүд маань түүнийг үр» гэлис эргэп тойрч, харип би Марил гуайн талопыг авч дэлгүүр яйж, хүнсийг нь авчирч өгдөгсбайсан юм. Төрэвр намайг дээр иь Данс цацсан зүсэм талхаа ан гэж зүйл бүрээр ятгана. Би тар үед есөн настай байв, Төр үед миний үеийн хүүхдүүд богино хуга- цаанд хөрсүүжсэн бийлс билээ. Би энэ зүсэм талх Мариягийн хурьд хамгийн чухад өм гэдгийг ойлгодог байлааг Мария гурван долоо хо- цогийн дараа эдгэрч, поп- 1 лапгоос апгижрахад нь туг НОГООН ГЭРЭЛ-- ЦАГААН ШУГАМ 8 САРЫН АЯНД “2 Дмц өмнө тулгарчаа. Ма- 28) най : Э1С:2 “даслан: байгуулагч Д.Сүх- ! “2 баатар, Х, Чойбалсан иас. “рын “удирдсан, монголын 2202 хувьсгалчид |комийтерийй 1:42:2) с хэвлэл ийм төрийг үй 2У: “одорио дахицы нарийн бим- со тийн дарга нарын “тусламжтайгаар 1920 оны 11 дүгээр « Монголын гаарын сарын 10-нд (їїзї». сопИНЫ салсан бидэнд, баярласнаа нлэрхийлэхэаэр гарч. ирэп, "Тэрээр ямар иөгэн юм хө. лэх гасэп болопч чадсан-" гүй. Тэгаэд дуугүй мэхийн ёсолж билээ, Дайпы” жилүүдэд дэл- гүүрийн талхыг бүхээгтої тэргээр өдөрт хоёр удаа чоодог байн. Хүнд шархад- сапы улмаас армипс Хха- лагдсан, хуучин цэрэг Ва- силий. Миропон гуай уг тэргэнд өөрийгөө холлочих сон зүтгүүлж ялдагсан. Түүнд мипий найв Роман Мусип, Володя Юочеткоп бид гурав тусалиа. Өглөө эрт, хичээл эхлэ- хэс омно бид гурвуул талхны газар очиж, тэргээ бэлтгэн тавьчихаад дараа- лалд зогсон байтал ВВпсл өвөө ч ирнэ. Талхны гаай- раас толгой эргэм сайхан үнэр ханхалдаг байв, Бид арай чүү л бор хопогийг өнгөрөөдөг байсай юм. Ма- Иаїїггэрийп дориоп. хүнд одорт 1450 грамм талх ногддог байлаа "аргаа дүүртэл. талх ачаад Миро МОН гулй «холлогооНД» орж, бидний хоёр иь тэрэг- НИЙ хажуу талаас їїогоо нэг нь ар талаас иь түлхай япиа. Манай тэргийг гу- дамийты булан тойроп гарч ирахад, дугаарлан зогссоц хүүхдүүд «Ирж явиа, ирж япна» гаж хаштиралдахиг сонсоод, гудамишыхаа бүх хүпийг бид дороп талхайр хангаж байгаа ом шиг сэтгэгдэл” төрдөгсөн... Бид үүгээрээ маш их бахархдаг Ад 1 3 “ нийтлэгдсэн. » өгүүлэл, оциалист онуудад «Монголын үнэн» сонин «Уриа», «Нийслэл хүрээ- ЯЛАЛТЫН бийлаа, 1942 оны зун бид Рл- аапоус мулшїїн.. Милослапс- 1012 станцын Дэргэд амьдарч байлаа. Төрөл бү- рийн буу зэвсэг, машин, тай ачсан. цэргийг цунал одор бүр станцыг. дайран өнгөрнө. Мэг удаа. станц дээр түр аогссоп. цэргийн цураанаас гартаа виптоп буу барьсан нэг цэрэг үс- рэн буулс ирлаа. Царэг галт тэрэгний цувал даган яваг байснаа эргэв. Тэгээд намайг харснаа. «Наал хүү. чи энд юу хийж бай- гаа юм бэ?» гэж асууй. Би түүнд хариулсангүй, хариц «Та Фропт руу, Сталипград руу явж байгаа юм. уу? гэхэд «Тэгэлгүй лахав, Фропт руу л япж байна, сор хаашап ярах га Дээ| хүү минь» гэл билээ Бид хоёр ипгэлгс л танилц лаа, Тэрээр миний тол- гойг илэн -- Би лг-чам шиг хүү- тай. Вапя маань Вронеж хотод үлдсэн. Амьд зса- хийг бүү мэд гээд, Ах чинь тулалдаж байгаа юу? «Та пар талхтай. биа- дээ. Тариа хураах хүп бий 10у7» гэж асуув. Тэгэхэд нь «Манай сургуулийп хүүхдүүд бүг- ДИЙГ Ив хурдачихсай: Бас эмийн ургамал, түүсэн» гэж намайг сайрхан харну- лахад: цараг лах «Талхгүй- гээр. үнэхээр хэцүү шүү, дайсныг дарахад бүр ч хэ- цүү» гэв. Гэтэл падад лэ , ч Є! пий шинэ сопИН», «Ардын | “Хад хамгийн идэвхтэй тусал» “дээ гарч байна. хонь ал ийтч 40 жилийн ойд |. гай бодол төрж «Одоохон» гэж, халчихаэДд . станцаас, хойр нилометрийн зайтай орших тосгон руугаа. хур! далж гаран. Буцаж ирэ- хээс мипь өмпо, цуваа яваад өгөх пий гэл бодо- хоос сотгол аовоП хамаг хүчээ гарган гүйлс байлаа. Аз дайрахад бэл гэртээ! пийшилнгэас салхин болсон талх гаргаж байв. Би яах ийхийн зуур нэг талх шүүрч аваад л эргээд ха- райчихай. Фэн маань с- той гайхаж хоцорлоо. На- майг амьсгаадсаар станц дээр ирэхэд цуваа хөдөлж байлаа. Би нөгөө талхаа цэрэг ахад атгуулж «Энэ мапай шинэ ургацын дээнс шүү» галээ. Дараа нь би холдон ппаа цуваа, шипахэн талх элгэндээ түрэн зогссон цэ- рэг хойрыг удтал хард зогсож: билээ, Цулаа яв- саар далд орсон хойицо, гэртээ ирээд, ээлгдээ ямар учраас зовшөөролгүйгэар талх авсанад Хөдэхэд: --Миний хүү яамай даа. Цэргүүд өдөр бүр талх йотон авдаг л байлгүй, Тэхдээ гэрийн талх тэдэнд торсон. гэр орны нь санаг- дуулдаг биз дээ гэн, Да- раа инь Волга мөрний ор» чимд мапай цэрэг Фашис- туудыг бут цохиход ми- Ний хувь пэмар орсон гэж би бахархан боддог байж билээ. ОРЧУУЛСАН чинтогтох ЭК. ЮУ ЯРИВ? ЧЗохицуулагчхүү бид саяхан уулзсан юм. Тэрзэр өвлийн хупцсаа омссон учир том ч бол- чихсон юм шиг харагдана. хоёр Ингээд Зохицуулагч хүү маань ицадад юу ярьсиыг хүүхдүүд та нартаа со- нирхуул»ья, Замын ходолгоөннй дүр- мийг бүх нийтээр биелүү- лэх «Ногоон гэрэл, ца. гаац Шугам» пяй хоёр сар г япагданд байна. Үүнд ма- ний хүүхэд багачууд Ч идэйхтэй оролцож байнл, Гэвч «Сайны хажуугаар, саар» гэгчээр зарим рэгэл дутагдал «ажиглагдсаар,., 7їйшэа нь !Зарим сураг, чид зам” дээр тоглох, ол» тэрвэүллэахал д “Д.Сүхбаатарын Нэрэмжит Улсын: мын хамгаалалтын дотуур ялж хашуугаар татсан байгаад гэпэтхэн авто. ма- шины аам руу гүйл орох, гарцгүй гайрайр сам хөнд- лоп гарах, зогсож. байгаа тоэвирийн. харэгслийн. ур» Дуур гүйх, машин тэрэглий хойноос зүүгдэх зарэг ду. тагдал ашиглагдсаар бай- иа гав. Өлдгээр дутагдлыг арилгахын тулд ямар ажил зохнолс болох вэ? гэн түү- наас асуухад: -- Сургууль орчимхоо оїїролцоох замын хөдөлгоо- ний гол аацгилаа. цагүүдэд пиоперийн: эргүүлийг та- дархой графинпар” ажил- луулах, сс Замын хөдөлгөөний дүрэм сурталчлах үзүүлэх ажил болгой. театрчилсан тоглолт заргийг апгї хамт х хэвлэлийн комбц-йатад хэвлэв, р Ч олпоороо зохойц байгуу- лах -- «ШНогоой гэрэл, ца- гаац шугим» асуулт. ха- рнултмыи уралдаац, тэмцээ нийг пиопер, сурагчдын Дунд зохион явуулах, гэх- ДЭЭ ТЭД гудамж, талбайд замын хөдөлгөөний дүр, мийг хэрхэн биелүүлж бай- тайр хяпалт тавих болон үүний биелэлтийг ангийн социалист уралдааны үзүү» лэлтэд оруулах зараг пи лыг зохиол, болох юм. гэ- лөа. Нийзууд аа! Та нар үү- нийг уншаад апгидаа, сур гууль дөэрээ ямар, шил аохиолс болох тухай Хха- рилцайп. ярилцаад, ажил харэг болгоорой. пиүгцаллэгч аорилтыг хэрэгжүүлэн бие- 11. лүүлэхэд- олон. түмпийг| |. "дайчлан зохион байгуулаа “ шуурхай, т “байна, т Одоо. мапай гулсад дал | сг шахам сопин сэтгүүл 1,5 | 1 сал шахам хувиар ховлэг- Ж.. НАНСАЛМАА (07: НА 5 Ад 1 нөр, МӨРӨӨДЛ88 ЗУР БАЙНА. Хүүхдүүдээ, та нарын хэн нь ч гэсэн үргэлж марөеодож байдаг шүү дээ, Европ, Аме-. рик,, Ази Африц аль ч. тич. вийн охид, хөвгүүд том лан. икиг хүүхэд болгин хүсэж мө». роодөх дуртай. Хүн хүсэлс мөрөодөхгүйгээр хэзээ ч амь". дардаггүй билээ. Олон улсын номын үзэсгэлэн .яармагын ерөнхий аахиргаа, «Советская- Жїеншина» сатгүүлийн гай раас «Би хүсэл мөрөөдлөө зурж байна» сэдэвт гар зур- гийн уралдаан хүүхдүүд та нарын дунд зарлаж байна. с Чи чухам юун тухай. бо« дож, мороодож байна вэ? Буз Даг, харандаагаа бариад хам« гийп нандин зүйлзэ зур, За» рим нь хурдан том. болохыг хүснэ. Эсвэл үзэсгэлэнт сай» хан эх дэлхий, тэпгїїс, далай, тэр ч байтугай сансрын уудам огторгуйд ч аялахыг хүсэк суугаа шүү дээ. Бид дэлхийн бүх хүүхэд та парын чухам юуг хүсэнс мороөдөлс байд» гийг мэдэхийг хүсч байна, Найрамдал. энх тайван, аз жаргал. Чиэнэ бүхнийг лаж тасоалөн бодолс байна ва? Энэ тухайгаа ч бас: зу- рзарай. Бид та нараас ирэх зургийг тэсч ядан. хүлээж байна. Зургаа зурахдад ха» рандаа, бийр, Фламастер, усан будаг, гуаш, тосон будгийн алийг ч ашиглаж болпо, Уралдаанд түрүүлсэн хүүх« Дийг аав, зэшийн нь хамт Мосивад айлчлах урилгаар шагнана. Удаахи байруудад шалгарз сан хүүхдүүдэд диплом, 0э- лэг дурсгалын зүйл олгоно. . Хамгийн сайп зургуудыг 1985 опы тавдугаар сараас «Сопетсцал Кейшинат сат- гүүлд иийтэлнэ, Мөн: Москва: хотпоо нээгдэх олон улсын номын үзэсгэлэн яармагт шил дэг зургуудыг тавих бөгөөд та иарын зурсан” зургийг Москпа хотын оршин суугчид гадаадын сая сая хүн жо болио. у 7 Зурсан зургаа 198, опы “туравдугаар сарын 1-ний ДОт тор явуулаарай, Зургийн аүй талд гарийн хаяг, овог нэр, насаа зөв тодорхой бичээрэй... Уралдаанд 15-аас доош Нас, ны хүүхэд оролцох юм,. . Мапай. хаяг: 103784. ГСП СССР, Мосиеоо ва, Кузиецкий мост, 323. . Родакцил экуриала. «Совет- лс скал жгеншина». 3 Дугтуйн дээр 2” «ЮКонкурс детского рисум- ка» галс бичээрай. 3 Эрхлэгч ЗОХССЭ Ж. дАШДОНДОГ | “МӨНГӨ 1 - эз, мөнгөн Цан гаан цїс хаялж, хүйтэн салхн үлээж, тол мөрний ус хөлдөж, уул тал цагаан номрөгөө өмсчэв. Энватор орчмын улс ор муудад өвөл болдоггүй. Өвөл, цас мөс гэж юу байдгийг тэнд амьдардаг та нарын үе тэр гийпхэн мэдэхгүй. Хэ рид мапай .хүүхэд бага- чууд өвлийн улирлыг тэ- сан ядан хүлээдэг. Өвөлд хүүхдүүд хөвөн цагаан цасцаа цана. чаргаар гу гаж, мойгөн болор мөсөн Двэр тан тэшүүрээ хүлэг- Хүүхдүүд өвөл боллоо! Хөвсгөр Лал: цэнгэн Сбалсдаг. «Сайн бийна уу? Өв- лийн спорт» гэж. бяцхан хокгпейчид, даначид, тэ «Сурагчийн жил 1988, 1904» фото зургийн урал- дааны уран сайхны то, 1:711:1211 ШНЭГДЭГГҮВТЭЭ шүүрчид өвлийг баяр хөөр тэй угтаж байна. Мөсөн гулгуурын талбай, цасанд хучигдсан,0й мод, уул тал чамайг хүлээж байна. Жил жилийн өвөл шиг та нар дахиад л цана, тэ- шүүр, чаргаа авч өвлийн спортоор хичээллэх цаг бол лоо. Манай орны ерөн- хий боловсролын сургуу- “диудын пионер сурагчдын өмпө ХБХБ тэмдгийп өг- лийн нормыг биелүүлэх нэгэн чухал зорилт тавиг- дДана, Иймд сургууль, ан- їи, бүлэг пионер нэг бүр эртнээс Зохих. бэлтгэлээ хийх ёстой. Мөн жил бүр Ё):41019191(574 уламжлалт «Алтан шайб» хоккейн тэмцээн, «Мөнгөн та шүүр», «Пионерийн үнэн» соницы нэрэмжит өсвөрийн цаначдын улсы аварга шалгаруулах «Ца- нахүү-85» тэмцээн бол- на. Сургууль, аиги бүлгүүд өвлийн спортоор сонирхол той уралдаап тэмцээг з0- хион явуулдаг. Энэ бүх уралдаан тэмцээнд чи хир зэрэг бэлтгэж байна вэ? Юуны өмнө хувийн бэлт- гэлээ хангах нь чухал, Спортоор хичээллэхэд то- хиромжтой, хөнгөн «бөгөөд дулаан хувцсаа бэлтгэсэн үү? Өөрийнхөө сургууль, амьдардаг байрныхаа. өр, чинд байдаг масөп гулгуу рын “талбайг сэлбэн 48- саж, шинээр талбай бай- гуулаарай, Цанал тосолж, тэшүүрээ ирлэлс, чаргаа бэлтгэсэп үү? Цаг хугацаа ролд ИГ байр эзэлсэн. 42 дугаар сургуулийн 10-ын «Б» ЗЕглЙН: сурагч Д. Ал- танчимэгийн айсан тай уралдан бүх бэлтгэ лээ хайгахыг азөвлөлс бай- НА... Хандгайт дахь цанын бааз, хүүхэд залуучуудын «Найрамдал» парк, эх нутгийн чинь уул тал Хаа л бол хаана чамайг «оплийн спорт» хүлээ байна... Эртнээс дуртай спортын төрлөөрөө хичээл лэ, өвлийп цэнгэг агаарт тоглоп наадаж бие бялдраа хөглгүүлбэл дээрх уралДаац тэмцээнд чиам жилттай. оролцох иь Дам- жиггүй, Пионер сурагчдын ДУНД өвлийн спортын уралдаан тэмцээн, «Мөпгөп тэшүү- рийн баяр», «Цасны баяр» зэрэг сонирхолтой ажил зохиол байгуулахад эвлэл, пионер, биеийн та» мирын байгууллагууд идэвхтэй оролцох нь чу хал байна. Танай сургуулийн бүл гэмийн зөвлөл, апги хамт ОЛОоП, чиний найз нөхөд чн өөрөө овлийн спортод хэрхэн бэлтгэн: ямар ямар уралдаац тэмцээн аохион явуулахаар төлөвлөж буй тухайгаа «Пиоперийн үнэйэ . сонипндоо бичиж ирүүлээрэй, Өндөр уул пНаас “чаргаар бууж, өв. лийн Ойд цанаар гулгалс, талин цэнхэр мөсөн дээр тэшүүрээр тэшилс өвлийн өдөр бүрийг хөгжилтэй цэнгэлтэй өнгөрөөе! Ппонер сурагчид аа! Та бүхнээс спортын өндөр амжилт хүсье! фото пураг 1 Дорпод аймгийн Булган сумын 8 жинлийн. сургуу? лийн хүндэт самбарт үсэн дээ том туузан | цэцаг зүүлс ишээмсэглэл байгаа цовоо охниы зургийн дор Т-гийп «А» ангийн сурагч Б.Доохүү гэл бичсэн ха- рагдана. Бүлгэмийп соцгуульт ажил хийдэг ”эпв охип 26 улирал онц сайн суралцаж оОлоп ний- тийн ажилд идэлхтэй оролцдог тэргүүний пионех “рүүдийп: пөг болжээ. Б. Даохүүтэй уулЗанс ВИМА. У-ыг тунхагласпь: болон МПБ-ын 80 мил, Сураг- чийн. шилд зохиож бай- гаа ажлыг иь сопирхоход: ЛСтЛЕЕРРЄВЭЭНЭӨЭЭТЫЧ ё ЛХАГВА зөвлөлийн шин мэр | “Үнэ 10 Мөнгө “ БҮМЭМИЙН ЗӨВЛӨЛИЙН “МРП --Манай бүлгэм сураг чийн жилд аймгийн тэр- гүүний бүлгэм, нийт ангн бүлгийн 40--60 хувь ны аймгийн төргүүний болон нэрэмжит бүлэг болж сур» даагаа 4,6: чанарыг 5,8 хувь ахиулах үүрэг авсан, Онц сурлагатан сурагч бүр сурлагаар хоцорч яваа сурагчдын хичээлд , нь тусалж байна. Миний хувьд гэвэл ангийнхаа сул сурлагатан хоёр сурагчийн даан авч ёурлагын чана рыг ахнулах зорилттой байна. Мон ойнуудыг уз так «Хэцүү хүүхэдэү, «Нэг ширээний хоёр» сэд вээр яшициг үзэгдэл яай. руултс тоглоно гэн ярина лаа. Хичзэлийц эрхлэгч , 13 , 5 2227) хитэтэ, үг їонерийн ахлах ХЭЛЭХЭД! : Дөлмөр, урлаг Б. Лодойдамба: --Манай рагчтай. Хүүхэд зан ааш, сонирхол тишшинийийцшшиииншшишиний пи ЗӨВЛӨЛТИиЙН Хүний ӨГӨӨМӨР ТУС Нийслэлийн 10 жилийн ХҮП! сургуулийн багш, зовлолтийн мэргэжилтэн Х. ЕЁ. Бовасвна манай оронд хоёр дахь жилдээ багшилнс байгаа бөгөөд тус сургуулийн бага ангийн заак аргын нэгдлийн дар- са юм. ЗУРАГ ДЭЭР: Зовлол- тийн мэргэжилтэн багш Х. Е. Бовасвна өөрийн даасан 8-ын «Б» ангийн хичээл дээр. С. БОДООШИЙН 1 авсан фото зураг Гэ 7 ТЭЭЭЭОЭЭЭГЭЭЭТЭЭЦЭЭ үэээсээээ өэнь ээхэх нэх эиииж зэвжэа ттж ЭМЧ ЗӨВЛӨЖ БАЙНА. Цаг уурын эрс-тэс уур амьсгалтай манай оронд улиралд ИХЭНХДЭЭ ТОХИОЛДДОГ ӨвВЧ- Ний цэг нь амьсгалын дээд замын хурц халдварт өв- Чин болох томуу, томуу төст өвчин Юм. Уг хурц халдварт өвчин өвчтэй хү- нээс шууд эрүүл хүнд ха- найтаах зэргээс овлийн . хүйтэн иналгах, гадиа ярих үед Ч дамжин онцлогтой- богино хуга- хүнийг овч- халдварладаг гоос гадна цаанд олон | хүүлдэг аюултай. Мон өвч- тэй күпий хэрэглэж бай- | газ ор дэрний хэрэглэл аяга таваг, тар нүүрний алчуур, хичээлийр кэрэг- лэл ч өвчнийг тараагч нэг эк үүсвэр болдог. Томуу, ” томуу төст өвчнөөр бага насны хүүхдүүд луурах, хоолой өмнө илэрдэг байна. ! Нийслэлийн 10 жилийн 72 дугаар сургуулиар орж . Удир- Дагчтай уулзан сургуулийн тэргүүний анги бүлгийн ту- хай сурвалжлагл хийх ре- Данцийн даалгавар авснаа ! --б-тийн «Бе авгийн- хайтай уулс, Сурлага хө- спортоор “төргүүний ангийн наг. Зөв- хөп 19883--1984 оны хи- 52,5 Энэ чээлийн жилд сурлагын 100 хувь, чанарын хувьтай суралцсан. жил районы тэргүүний бүлэг болох үүрэг авсан юм. Авсан үүргээ бис- дүүлж чадна гэж ярилаа. Ингээд 6-гийн «Бь ат. тиар орлоо. Ангийн багш аиги 40 су- бүрийн өөр Энэ бүгдийг нэг гол зо- шиш тээ сургуу- лийн сурагчид өвдөх нь “өлбэг. Өвчин эхлэхдээ ха- хөндүүр- лэн өвдөх, хамар шархи- . рах, хамраас ус гоожих, . цүдинй ухархайгаар өвдөх зэрэг шинж тэмдэг юуны Өвчний нууц үе хэдхэн соцагаас 2--3 өдөр хүртэл үргэлжлэн улмаар даам, » звирдаг. Дээрх шинж тэм- Хоёрдогч түүхий эд цуглуулах аян, дэглэлт ойнуудыг зарласан уралдаач тэм- цээнүүдэд идэвхтэй оролт- дог. гаар хоцорч яваа хүүхдүүдийн хичээлд Нь туслах аорилгоор сур- дагыш. секторыг онц. сур- даг, хамт олонч, найз цө- хөддөө үнэн сэтгэлээсээ тусалж чаддаг хүүхдүү- дээр байгууллаа. Сурла- гын сектор хичээл эхлэ- хээс өмнө сурагчдын даал- гапрыг шалган 1 хийгээгүй юмуу, ойлгоогүй ирсэн сурагч байвал хи- чээлийн дараа эсвэл ДО лОО0 хопогийн гурандахь өдөр болгоп хийдэг давт- дагаар зааяс өгдөг. Ингэж ашилласпаар ангийн су- рагчдын сурлагын чанар эрс дээшиллээ. Манай ан- » 3 27 « ЫГ ) к 2 42154257: 122) АХ КӨТЭҮЭ, 8 сурдаг тын чанарыг 60 хувьд хүргэх үүрэг авч БНМАУ- ыг тунхагласны болоп МП Б-ын 60 жилийп ойдоо бэлэг барихаар шамдан суралцаж байна гэж ярг- лаа. Тус авгийн сурагч Ч. Цэнгэл 8 хичээлд дунд” сурч байгаад сайн сурла- татиы эгнзэнд орж улмаар Сургуулийнхаа сурлагын чанарын саварга болжээ Энз бол сурагч Цэнгэлийн уйгагүй хөдөлмөр, анги хамт олных нь тус дэмж- дэгийн-үр шим юм. Сургуулиас долоо хонот хичээлэз 5 дын 80 таруй хувь нь хв- чвэлээс гадуурхи сенц ду- гуйланд хамрагдсан байна. Тус ангийн нэгдүгээр улирлаар ЭЛ: 10НУУ, ТОМУУ ТӨСТ 08ЧНӨӨС СЭРГИЙЛЬЕ ДӨР илэрмэгц хүүхэд та бүхэн сургуулийн болон зээрийн оршин суудаг харьяаллын хүүхдийн кос- гийн змчнд наралтай очилг, тууштай эрчимтай змчил- лав хийлгэх кэрэгтэй. Хүүхэд та нар томуу, томуу төсч овчнөөр өвдөх» гүй байхын тулд дараахь зовломжийг лмагт санаж яваарай. Одоо хүйтэн са- рүүний улирал болж бай- гаа тул амны хаалтыг (маск) хүүхэд бүхэл тогт- мол хэрэглэж занших нь зүйтэй. 4--6 давхар мар- лиар амны хаалтыг 2-3 эзлжээр бэлтгэн сургууль гэртээ тогтмол хэрэглэн байх шаардлагатай. Амны хаалтыг 15 см Х 13 см орчны хэмжээтэй байхаар бодонс захыг нь цагаан, хөх, шар ойгийн утсаар эмхэрдэн илган та- них тэмдэг болгоод көк эмжээртэй ампы каалтиг эхний хоёр цагийц хичээл дээр. хэрэглэх, шар эм- жээртэйг 3--4 дүгээр ца- гийн хичээл дээр хэрэглэх гэх мэтээр 2 цаг тутам сольж байх ць зүйтэй, Ип- гэсиээрээ нэг амны хаал- тыг “удаан хэрэглэхгүй байх боломжийт бүрдүүл- нэ. Ампы хаалтыг тогтмол угааж индүүдэн авч яваа- рай. -Ёр нь сургуулийн Дэргэдэх «Залуу змч» цилубийн гишүүд сургууль Дээр бүх сурагчдыг амны хаалттай болгох хөдөл- гөөн өрнүүлбэл зохино. Гараа тогтмол саянантай бүлээн усазр угааж 0,2 хувийн хлорамины уусма- лаар ариутгаж чадвал уг өвчнөөс найдвартай сэр- гийлж чадах бас пэг арга юм. Хэрэв танай ангиас хэн нэг нь өвдвөл түүний ширзэ сандал аяга халба- га зэргийг 0,5--2 хувийн хлорамины уусмалаар угааж арниутгаарай, Ийгэх- дээ 1,0 г хуурай хлора- мипыг 500,0 усанд иай- руулбал 0,2 хувь, 2,5 г хуурай хлораминыг 500,0 усанд уусгаж 0:5 хупийн смал бэлтгэх шишээтэй. Ингэж ариутгаж чадвал танай дотуур байр сур- гуульд дахин томуу өвчиц дэлгэрэхгүй байх боломис бүрдэнэ. Сайтар найруул- сан хлорамины уусмалыг 10-15 хопог хадгалан хэрэглэж: болино. Хүйтний улиралд хүүхэд та нар хөл. хөдөлгөөн ихтэй дэл- гүүр. үзвэр, үйлчилгээний болон олон нпйтийн газ- раар явахаас аль болохоор зайлсхийх хэрэгтэй. Харин эрүүл агаарт бнеийдц та- мираар хичээллэн биеэ чийрэгжүүлэх нь эрүүл явах нэг үндэс болпо. То- муугийн вирус нь тасал- гааны температурт удаан хугацаагаар амьдрах чад- вартай байдаг тул хичээ- лийн завсарлагаапаар ам- гн тайкимдаа цэвэр агаар оруулах нь чухал юм. Уу- раг, антаминаар баялаг хоол хэрэглэж ногоо, ца- гаап идээг тогтмол хэрэг- лэж байк нь зүйтэй. Дээрх аргуудаас гадна «Оксали- ны түрхлэг» гэдэг тосыг өдорт 2--3 удаа хамартаа түрхэн, аскорбины хүч- лийг 3-4 удаа уун хэ- рэглээрэй. Хүүхэд бүхэй хамрын алчуурыг пав хэ- рэглак кэрэгтай. "Нх-эмч Д. БАТ-ОЧИР онц- сайн суралцсан пионер су- хингиттиийпоатицттнинишийшинаануншнлитшийлштагтинтитаахтнил йл лагшин. зарлаж дүгнэв. Энэ хуга- цаанд пионер сурагчид зүйр цэцэн үг 20 гаруйг цээжилжээ. Орос хэлний баярт 15 бүлгийн 500 гаруй пионер сурагчид оролцсоноос 4- ийн «Б», 8-ын «А», 5-ын «В», б-гийн 4А?», 7-гийн «А» ангийн сурагчид тэр- гүүн байранд, сурагчдаас 4:ийн «Б» 5-ын «А». 8-ын «А» ангийн сурагч У. Оюун, Д. Лхагвасүрэн, И. Алагбомбог пар идэвх- Хөвсгал айхгийн 5 шс3ҮсЬЛ-ГЭ ль аөлтийл сь рыг тохиолдуулан «Орос. хэлний баярыг» явуулав. рагт хуудсаар уралдаан. орос дуу, шүлэг 10 гаруй. «аципиннплйиалшашиилниул тэй оролцлоо. дагч АВХААЛЖ САМБААГАА СОРИВ Баянхонгор аймгийн Богд сумын .10 жилийн сургуулийн сурагчлын дунг гар бомбогийн тэмцээн явагдаж 16 багїйш 10С гаруй тамирчип оролцож авхаалж самбаагаа сори лоо. Тэмцээнд охидоос Ц. Замбагамаа ахлагчтай 09- ийн «Б» ангн, хөвгүүдээс Т. Ганжаргал ахлагчтай 10-ын «А» анги эхний байранд шалгарав. 6-гийн «Б» ангсий сурагч Д. ЦОЛМОНСҮРЭН ШУДАРГА ПИОНЕР Сэдэцгэ аймгийн Цагаан 8 жилийн «Б» ангийн сурагч С. Эрболот, А. Энхбаатар нар бусдын гээгдүүлсэн 3000 төгрө- гийг олж ангийнхаа баг- шид авчирч өгчээ. Пнионер ий пандин чанарыг хад- ЭР бүчтэнийхэз арнуцн үүргийг пэр төртэй биелүүлсэн сурагч С. Эр: болот, А. Энхбаатар нарт лаан бүчтэн пионер су- Ч сэтгэлийн ха- нуур сумын сургуулийн . 4:ийн галж улаан рагчид чин луун баяр хүргэж байна. Пионерийн ахлах удир- п. АМАРСАНАА дагч УЛЫБКА БАГ ТҮРҮҮЛЭВ Увс аймгийн Тэс сумыг дунд сургуулийн дорөвдү гээр ашгийн сурагчдыг дунд орос хэлний тэмцээг зохиолоо. «Улыбка», «Че- бурашка» багуудын тэм- цээн хурц өрсөлдөөнтэй болж орос хэлний хичээ- лээр үзсэн мэдлэгээ ба татгаж оросоор ярьж зурж, дуулж авхаалж: сазг баагаа сорив. Тэмцээнг -4-ийн «А», «Бь» бүлгээс бүрдсэн «Улыбка» баг. түрүүлэв. 5 4- ангийн сурагч : Р. ЯДАМЖАГ «А» Пионерийн ахлах удир- Г. ЧОЙЖИЛСҮРЭН Ь. элхийн залуучууд оюут- л ХЦ| их наадам «Импе- (їлпамын эсрэг эв сз- аны нэгдэл, энх тайван, пайрамхлїгл толоо» тэсэн уран Дор 002:ва хотиоо 005 оны Долзугаар са- Шї-ноос маймдугаар лын Зад боопо, “ФлО0-ны ХЗЇ-их наадмын 11:1985: онд в.и, ий мэгдолсанй “уоилийн 0й,. дэлхийд айнд гїтзерийн Фашнам, “японы МилпторизмМмыг ялс- яы 40 жил, аюулгүй бай гал, Хамтын ажиллагааны асуудлаарх нийт епропын й влолгөоний тогсголийн 218 баримт бичигт гарын үсэг -|| зурсны 10 илийн ой бо- (| 7 “ ЮШИЙН ЗАД дох иь тэмдэглэлтэй. Москвад болох золиг их Пайдмын бэлтгэл атиил олон улсын 2 Далд хвагдаж байша оо 4 лууч, байгуу. ЇЛ лагуудын харилцаа, Ёол” 100, хамтсац ажиллагаа, эв гэгдэл, тэмцэлд, ялалтын бэлэг тэмдэг болсоц ДЗО- ны нх наадмыг зохион явуу- алахад аль болохоор саад тотгор хийж, |дэлхийн Ардчилсан Залуучуудын холбоо болон олон улсын 0!бутцыГ холбооны тзр хүн- ДИЙГ унвгаах, байр суурийг Нь сулруулах, хоглсиж бай- гаа бодон капиталист ор- Муудын палуучуудын бай- гууллагуудыг социалист ярхөнцөас хогдийрүүлэхийг мпериалипм элдвээр орол- дол, байна, юнВЕсЫн Энх тайван, ардчиллын эсрэг аявуулж 0айгаа дайсны өдөөн хатгалга, хорт явууллагын харнуд залуучууд ийтериациопалч 8(110!!!11 9в санааны шэгдлээ илэр- хийлэц нөхөрсөг холбоогоо бэхлгүүлж, олон хэлбэрийн хамтын аргд хэмжээ 10- Хчоп явуулж ДЗО-ны ХИ нх паадимд улс төр, үзэл Суртал, зохион байгуулал- тын өндөр хэмжээнд бэлт- т3х асуудал чухад боллоо. Дэлхийн залуучууд, оюутны их паадтын хөдөл- гооний ариун зорилтыг ма- най таригийц аалуучууд дэмжиж байгааг 1984 оны хоёрдугаар сард | Гаван хотиоо болсон Олон улсын бэлтгэл хорооны (ОУБХ) -анхдугаар хуралдаан, 1984 оны дөрөвдүгээр сард Со- фи хотпоо болсон ОУБХ- ны 1 хуралдаан нотлон харуулсац їом, | Хамгийн сүүлийн үеийн мэдээнээс үзвэл, залуу үеийнхний зэлжит чуулга уулзалтыг Москвад хийх тухай зөв лөлтийп залуучуудын .сё- наачилгыг дэлхийн 118 арны залуучууд оюутны 186 6 ллага дэмжээд, одоогоор “ни оронд үн- дэсний бэлтгэл хороо бай- туулагдсан тэж Олон ул- сын бэлтгэл “хорооны ажлын түр группын зохи- цуулагч Нарийн бичгийн дарга Жан Клод Кеннеди жтэдээлэв, Саяхан Моск- ва хотноо болсон ОУБХ-ны ЇЦ хуралдаанаар ДЗО-ны ХИ нх наадмын хөтөлбө- рийг хэлэлцэж батлав. Эих тайвны сүрт гкагсаал их наадмын улс торийн програмптын үндэс болно. Мөн залуучуудын төрөл бүрийн уулзалт, соёл, спор- тын олон арга хээгжээ 30- хиогдох юм. Ч Д. БҮЖИНЛХАМ 1 рБХЛИЗЭ-айн Төв Хо 1 тооны дэргэдэх хомсомо- “лын дээд Сургуулийн төг- Тэнд зор дэгт| төдийгүй өв т 1штернационалиам, Тиймд суралцахаар со дог ЮМ. Уншигч дүү минь "эрдэм боловсрол | юм бэ? гэх “байгаа бил. Мосива хотын чи | шаараа тгэрд гарсап Їїуско шин отгӨН 111:155:527 Тсогчид сургуулиа «1омсо. Т иОЛЫыН бүгд майрамдах Түлс» гэ |иэрлэдэг ть | сшишамсаргүй хэрэг биш эз. т эрдэм мэд- нэгдэл, комму- ДЭЛ» “хийн олон орны залуус оч» ямар олгодог, хэдийд байгуулагдсан, чу хам халиа байдаг сургууль сонирхож зүүн УРА “дүүрэгт үзэсгэлэгтэй сайх- ойи Отут- ГэЯ оршдог Ом. Миг байрын тохилог сайхан барилгууд, спортили за бүг “рэп Ордон, цанын «бааз, Сусан бассейн бүх їом тэнд зээ Комсомолын 540: 2 улагдсан түүх бол 3) 1. УКН зас ковсомюльын ”аяилтышаг бэлтгэх талаар 1| хичивэп их анхаарал хаё- “авмж тавьж байдгийн нэ. Тэн тод зємшээ билээ. 5 Нам төрийн сүтгэлтэн СМ, “Свердлов, Н. К. 1| Крупспая шарын санаачил- шїар анх 1919 онд УхууЛ- лгааны ажлыг байгуулах идэвх!- үүдийг бэлтгэх Сургууль “байгуулиг, товсомолын үйл хэрэгт оролцох Идэвх С0- тирхолтой, авьяастай аиёл- | ий, тариачин залуучуудыг | сургаад эхэлшээ. Тэр үеэс ) циний комсомолын | Мдэвхгэц, болоксон хүчнийг | бэлтгэх, давтан сургах сас- | тем бүрэлдэл бий болж, | одоо түүлнй бүрэлдэхүүнд | бүс, тас, муж, хотын 40 | гаруй сургууль, БХЛКЗЭ | "Төв Хороошл дэргэдэх | Комсомолын лээд сургууль Зүй їсоор ордот зэм. Аугаа их эх орны дайны їнлүү: ДЭД шомсомол, тионсрийн жлилтад салуулуугмын 0: Миш хэнлэлийн ажилтиуул аргшаа мянгаараа “Хэдэн Чронтод якж байв, Өонхөн 21941 оп зургадугаар са: Сталс 12-дугаар сард му БАЙГУУЛАГДСАНЫ НЬ 40 ЖИЛИЙ ОЙД КОМСОМОЛЫН ДЭЭД хот. р4иош»яч цомсомолын хорооны нарийн бичгийи дарга шарын бараг гурав- пы цэг Нь арми, тэвш. сийп цэргийн фалотод спин дураараа явжээ. Тэдиий олонхи иь фашиамтай хий- сэц хатуу ширүүн тулал- дааинд баатарлагаар амь үрэгдсэн. Чом 10омсомолын байгуулла: гын удардлагад тэдний ха- лаг авахаар ирсайн шинэ залуу боловсоп хүчиийг састемтэй бэлтгэш, Даюшїй! сургах зорилгоор 1945 ошл хосрдугаар сард вхл ЇС3Э-ийн Төв Хорооны дэр: гэд Цомсомолын ТӨв сур: гууль байгуулагджээ Тус сургуул зөгссөн олон ни тийц. ашлын туршлагата!, оиол, үзэл суртлын юидор түсшишд бэлтгэгдсэн марк сист-лсминист онзлоор аав» сэглэсаи, заятилтнууд, Үй Фүтзэлтай ажилланс ӨДӨО тэадина изнээд мь зам. улс, үйлдшэрчины, эрдэм илилнилгааиий: байгуулла гид дэйшин ажиллаж бай- на. 1969 онд комоомолын төв сургуулийг дээд сургууль болгосноор комсомалын ансилтиыг бэлтгэх түүхэнд шина үс шат экэлшээ.-Тус сургуульд комсомол, пио- иерийн байгууллага, хүү- хэд залуучуудын Сончи, сатгүүлийн ажилтиуудыг бэлтгэж: давтан сургахын зэрэгцээ залуучуудын ком- мунист хүмүүндийн асууд- лыг шиншлэх ухааны үн- тэстэй боговсруудаг байна. ГКомсомолын ажилтан идэвнхтиүүдийц алид мар- гомгал, үзэл Суртая, «нө- лын. түвшидг даэшлүүлэк системими топ болсоон эмэ сургуул, 4 факулалст 18 тэйхэмтэй. 1970 онд тус Сургаула. дээр байгуулаглсац эрдэм шишилгээний. төрд эрдэм шишцигтгээний. 100: гаруй ашилтаи «Эадуучуудын шоммуняаст хүмүүтлийн /ту- С 1 110 нийг ЗХУ-д. хэрэгжүүлэх нь, өнз программын олон улсын ач холбогдол» гэсэн нис бүрэн сэдвээр судал- гаа хийж байна, Лєпиний комсомолын бо- лоц гадаад орны задуучуу- дын байгууллагад эвлэ- айїн ажил хийх мэргэжил» тэй боловсон хүчнийт бэлт- гэхэд зориулж: хичээлийн 100 гаруйн программ 00- ловсруулж, 20 гаруй. ши- 15) хичээл зааж 80 гаруй тусгай курс, хичээлгүү-лБ, 60 шахам. сурах бичигт, та- рын авлага боловсруул- эхээ: “Төгсөгчид нь БАМ- ын. бүгээн байгуулалт ЗС БНХОУ-чан хар шороот бус хөрстэй. бүс нутаг, Баруун сибприйн нєфть, шатдаг хийн олаворлолт . дээр ажиллаж байгаа Комсомо- лын байгууллагуудыг удир- дан. зхк орныхоо умарт, алс дорнотын шинэ залуу хотуудын залуучуудын байгууллагад ч пэртөртай ашиллатн, байна. БХЛНЗЭ-нйн рооны дэргэдэх лын Дээд сургууль төв сургууль байхаасаа захдэн гадаад орны залуучуудын байгууллагын хүлээн арч тэдпий боловсон хүчил ажилтнуудыг сургаа ирсэн сайхан уламаслалтай билээ МХЗ-д мэргажилтэй боловсон хүчин бэлтгэхэд номсомолын дээд СУргууль үїзлж баршгүй их хувь пэмэр оруулсан юм. Сүү- лийц. 30 -тяруй жилийн турш МХЗЭ:ийн 500 га- руй ажилтныг сургасны дээр олон зуун ажилтныг Давтай сургасан юм. 19Т6 опоос тус СУРГУУ- лийн үадсэн аМгид 40 га- руй оюутай, 5 аспнрантыг суралцуулж эвлэл, ционе- рийн аллын сэдвээр 3хүн эрдмийп зэрэг хамгаалав. Номсомолын дээд СУР гуулийн танхимд эрдэм томд шамдан суралцаж, ашил амьдрал, хугьсгалт тэмцдаиян замаа эхалсан мянга мянган залуус «Ми- зий-эрдмийлп нх сургууль» гэнс эцагадөр догдлон халж байна. Тус сургуульд сурч эрдам боловсрол эзэмт- сэц хүнтэй дэлхийн аль ч улс оцл оїцөг булан бүрт Уулан учирч болио Я. СумгьяА Төв Хо- номсомоО- жүсэлтийг ЗУРАГ ДЭЭР, БХЛКЗ Эгийн Тов Хорооты дэргэ- дэх камсотөлын Дээд сур- туулийн хичээлийн тон Ппаяр. ДУШМАНУУД үү нарыг хэлдэг юм. «Душман» гэдэг нь дай- сан гэсэн утгатай үг. Душ- манууд бол Афганистан улсын хөрш зэргэлдээ ор- ших Пакпстаты тутаг дэвс-| (гэр дээр байгуулсан тус- (тай лагсрьт оршиж Афга- | иистан улсын хувьсгалт | ололтын эсрэг хорлон сүйт- гэх үйл ажиллагаа нвуул- даг, НЭГ ёсны хөлсний дээрээгчид юм, Душэануу- дыг АНУ болин барууны дэглэм бүхий хэд хэдэн: орон буу зэвсэг, монгоор хангадаг. Душманууд АФф- ганистаны хилийг нууцаар нэвтрэн орж сургууль, байшин барилга, цахил- тазн дамжуулах шугамыг дэлбэлэх, замыг миия- жүүлэх, Афганистаны Ар- дын Ардчилсан намын идэвхтнүүд, Ардын армийн дайчид, багш иар, энгийн помхон ард иргэдийг алди | хядах үйл ашиллагаа лвуулсаар байпа. жишээ халье! Ганцхан 1978 оны дөрөвдүгээр сарын хувьсгал лялсиаас хойш Душмианууд Афга-! пистанд 2000 орчим сур- гуулийг галдан шатаалг| устгасан байна. Тэдпий гарт өлөн зуун |сурагч. багш нарын амь иас үрэгд- сэн юм. Душманууд хэ- дийгээр үйл ажиллагаагаа үргэлжлүүлсээр байгаа Ч өөрсдийнхөө эздийн хорон бодлогыг хэрэгжүүлж ча- дахгүй байна. Афганы ард түмэн хувьсгалын ололт | амжилтаа улам бүр бэх- жүүлж, хувьсгалын зсэр- гүү хүчинд шийдвэртэй цө- хилт өгсөөр байна. Энэ нь нмпериализмд өгч байгаа нэг ёсны цохилт гэдгийг дэлхийн шударга түмэн «Пионерская травда» | сөнинооё агав. ошл-- 11011 11111318 13141333141 113 12111041 Омүд хэзээ ч Шатрын елортал Тэн охиц Лилия« тай олон. улсын пиоле- рийн «Найрамдал» | да терьт ташилцаж билээ, Лилия гэн) цэцгийн нэр, мопголчилбол «Сараана» гэсэн үг, Миний шинэ танил нэ» рэндэа.яг зохицсон гэмээр цэвэр царайтай, маш ту! галаг нүдтэй охиц байн. "Аа жаргалтай. хүүхдийн булийгаргүй байдаг болохоор тийм Ч байхаас ч яахав. . Лилилг мопгол. оронд “ маань сайхан. амарч, олон пайатай. болоод Эх ороц, төрөлх хот руугаа буцах дөхсөөр. байлаа. Тэр хар тангисийп. эрэгт оршдог ертонцийн үзэсгэлэнтэй цэг хото болох Варнад торт, өссөн богоод элүгээ ЗЭБЭнӨЭ ангийн сурагч юм, Дашрамд, өгүүлэхэд миний бие хэдэг жилийн “омно Варинад очиж байсан, Лилия” охинтой. ууласан даруйд хар тэнгисийн дог- шин Давалгаа, цахлай шу- зуудын шаагиан Вариа- тийн шөнийп хилэн хар тэнгэр, үй түмээр парлан тариладдай алт шиг өнгө, тай торгон элснээс эхлээд болгар түмний тайван дол-" тоон амьдрал, |сэтгэлд нийцтэй ая-дуу, цовоо сэр гэлэн бүжиг нүдэнд дахин дүрслэгдэн, чихэнд хадах мэт боляс билээ, Монх алдрын хөшөөн дээр очсоц уу? гэж Лилил на- Даас гэнэт асуув. --Очихоор барах уу? цөцэг өргөсөн гэж била- рац хэллээ, . о--Ямар цэцэг, 2-Ув улаахан” “башир цэцгийн том хөлхээ тапь- сан Танай сэтгүүлчдийн байгууллага бэлтгаж,ог- сөп юм. --Ох нутгаасаа цэцэг авч очихгүй. яасац юм б97 1їїїшээлбэл цагаал-уул цоцгаэ... Ви охипы асуул, тад баахан тэрдлээ, 1О0у гджж хариулахсап бэ? Бо- лолцоогүй тэх үү, санаа. гүй гэх үү? Бололцооны хувьд гэплал манай цагаан уул мөнх цэцэг: «Үхэлгүй мөнхийн билэгдэл цагаан- Уул цэцэг» гэж бичдэг. | Болгарт ч тэсэн энэ цэцгийн тухай олон сонип домог бий. ЮШвяропод Ца- гааш-уул: цэцгийг. өндөр уулын тагтад ургадаг хам- гийн ариун” ургамал хэ- мээц хэлэлцдэг билээ. Ма- Цай монголд ч гэсэн ял- гайгүй, үхэлгүй мөнхийн билэгдэл "--Өа, явьл гэж би Ли- ЛИЛ:Д ХэЭлЛэЭй. --Хаашаа? --)Цагаан-уул түүс! Мөнх алдрын. хашоөид өргөх цаг гаан-уул түүж: өгье! --Би зөндөөнийг түүсэн л дээ! Гэхдээ тантай хамт -Та Вариад байхдаа ( лвья “ган охии хэлээд бос доо, Ярилцаал охиц їээ рээ олоп цэцэг түүжээ, Анхандаа тэр болгар да- яар нэрд гарч, домогт ор- соц цагааш-уул цөцгээ та- инхгүй байжээ, Тийм гай- Хамшигт цэцэг мопгол оронд тэр тусмаа пиоис- рийг” лагерийн хормой түших уулиаа үй түмээр ургадаг гэдэгт итгэсэпгүй. Хүүхдүүд бие бисцээ яа- лаа гэйс хуурах 087 Үүнд ч Лилия итгэл байв. Ца- гаан--- уул бол өөрөө ит- гэл сөтголийн цэцэг їом, Лилиягийн. юу. бодож байгааг би мэдэж байлна. Лилия ч гэсэн миний бо- дож, байгааг “тааварла байх бололтой. Мипий ит гэж, байгаагаар бид хоёр ямар нэгэн баатарлаг гарь ланы тухай, түүнийг үеийн үед хайрлан хүн- дэлж явах туха бодоц- гоожс байсан юм. Энэ бод лыг гагцхүү цагаан-уул холбосон гэж болно: !Хая- рин тар баатарлаг Яа маапь юусан Магадгүй. Варнад сүндэр лэн байдаг «Монх алд- рын хөшөө» ч том билүү?! Хамар даваан дэар- бос- дог хөшөө ч юм бил үү? Ви хурлын аавсарла-. гаар мойх алдрын хөшөо- Нөө байнга очдог байсан юм. Улаап бүчтэй охид, хөвгүүд вөэлж, солилцон сайхь хошоог цаг үргс алж билээ Ггавц-- хүндэтгэн. манайд, |Хар». ЦАНД-Нь АаХМад үсэ чиц- сэтгэлээс хүндэтгэсэн. хайр хүндлэл дүүрэн, Тэдгээр хүүхдийн ! Лилия ч байсан. байж мэднэ. Даап ч би одоо таннхгүй байна. Фашизв-- мын. боолчлолоос эх орон ард түмпээ өмөөрч, хан- хар цээжээрээ хамгаал« сай Болгар дайчинд 20- риулсап тар хөшөөг эдү- гээ үр ач пар нь хайрлан хамгаалалгүй лах вэ? Лилия, бид хэд багц, багцаар цагаан-уул түү-. лээ Манх алдрын хөшөөнд мөнх цэцэг л Өргөх хэрэг тэй Дээ. Гэхдээ би ое- рийп түүсэн цагаан-уулаа Лилийгд: биш, охиндоо өг- сөн юм. Охин маань «Най- рамдал» лагерьт амарч байл: Сарнай, Лилия хоёр сайхан танилцсан байлээ. Би сурвалжлах ажлаа Дуусаад Улаанбаатар бу- цахлаа «Лилия-д --Сайхац амраад сайн хариарай! гэж хэлэв. Ха рин Сариайдаа: --Миний охин энэ цаг гаап-уулыг буцахад нь найздаа. бэлэглэарэй. Аав бид хоёрыг төлөөлж «Мөнх алдрын хөшөөнд» өргөөрэй -гэяс хэлээрэй хэмээн захисан юм. Охин мппий лахисныг ёсоор гүй цөтгэжээ. Сарнай. маань Лилия- гаас салахад хичнээн хэ, цүү. байсан тухай байн Нэг иь алхан , байн ярицаг /88д: тэлдБүй уйлалдаан. Хүүхдүүд” амархан-дасдаг нь юу бие лаэ. » ЦЭГ ариун, хүмүүс нь шиг ариун бол ямар тоё вэ? Би ингэж дандаа бод- ДОГ 10М. най бид хоёрт захидалнр лээ, Захидалдаа мөнх алд- рын хошөоний фото зураг илгээсэн байна. Өөрөө ав- сан бололтой юм. Эрэлхэг үйлсээрээ хүц нийг авран сан тэрхүү болгар ны алган даэр манай хан- гай цэцэг тавиастай байлиа, буюу бидний найз Сараа- на охин ухаантай, цагаан-уул шүү дээ. болтгоол ээх бие. “биедээ Энэ хорвоогийн Цө0- нь цагаан-уул шиг Лилня Саяхан: Лилия-гаас. Сар төрөлхто- хамгаалалц- дайч- путгийн |,цагаан-уул Гоё байгаа биз! Лилия. манай. мөнх цэцэг. ЇРЄлЧи үүлэвэЭ (ЛЖ акстал 5.1122-2-02777--00:7-5450100 ШАТРЫН АВАРГА ГУРАВ. ДАХЬ УДАЛГАЛ түү- хэнд урьд байгаагүй үйл яа- дал боллоо, Тбилисс хотып оюутай Майля Чибурдайнд- 30 23 пасапдаа эмэгтайчүүдийн дэлхийн шатрын аварга цолыг гурав. дахь удаагаа хамгааллад, Энэ баримт худлаа юм шиг боловч Майл аваргын хувьд бүрэн үндэстэй юм. Нэгдүгээрт. Майя шат- рын ер бусын авьяастай, хоёрдугаарт тэр шатрын спортоор сургуульд оро» хоосоо өмнө хичээллэсэн, Майя охины. “шатрын авьяас балэг онцгой байс- цг олон хүн ярьсан бай- на. Зовлолт социалист Гүрж улсын гавьяат-дас- гадисуулагч, Майя авар- грий анхиы багш Г. На!- “А--92643 тарч «Холог дээр ямар ч хэцүү хүнд байрлалыг үзүүлэхэд маш түргэн зад лай. шилэн үнэлэлт огчихдог байсан» гэж бич- жээ. Майлг 6 настай байхад пь түүний ах Репваз шатар зааж өгсөн байна. .Майл 9 настай пионер байхдаа улсынхаа аваргын тэм- цээнд орж тавдугаар! байр эзэлжээ. Румын улсын Брашов хотод олон улсын шатрын тэмцээн болж түүнд зовлолтийн шатрын ход- 000 13 цастай Майл охн- имг явуулсан билээ. Тэм- цээнийг зохиоп байгуулаг- чид олон улсын ийм том тэмцээнд арван гуравтай лиоцер ирсэнд маш гайхаж байв. Брашон хотод |Майя охиц ээж Нелли Павловиа, сурагчийн цүнх, өөрийн тоглох дуртай хүүхэлдэй- төйгээ хамч ирсэн байв. Нелли Пайпловна Гүрж ул: сын гавьйат Дасгалжуу- лагч, дэлхийн аваргын ээн өмч, дасгалшуулагч зэрэг олон ажлыг одоо хүртэл хийн, байна: БВрашон хо. тын төмцаөэн-. сонирхолтой болсон юм, Майй охин тэмцээнд бүх өрсөлдог!00 нэг ч орог хойшлуулалгү!) “одонтой бүгдийг хожил гурвап ор- гийн- өмнө түрүүлэх 00л12- лао хангажээ Майя Чөлөө цагтаа. хи- чээлээ улшиш Хүүхэлдэй- тэйгээ тоглодог баїрнөэ, Дэлхийн гурван удаагийн аварга Майл арвай гурас- тайдаа спортын мастер, 16 пастайдаа олоп улсын их мастер болио. 1978 онд дэлхийн эмэгтэй шатарч- дын олон удангийн аварга Н: Гаприидашвилийг хо0- жилс арвай. долоотойдоо дэлхийн аварга. болиоэ, 1981 онд аваргын хүн- дэт цолоо 1О: Алвисаид- рийг холгилс Дахин хам: гаалсан юм. 1984 оны арандугаар сард Волго- град хотын ппонерийн ор: донд Майя Чибурданидас Ч, “Лепитийатай тоглож 5:5,5 харьцаатайгаар хо- ли гурав дахь. удаагаа дэлхийн аварга боллоо. Пиопер байхдаа мастер болсон. Майн аварга 40в- лолт Гүрж улсын Дээд Зорлөлийн: депутат, Гүр- жийнИ цомсомолын рооны” гишүүн, Спортын (971:1711131 мастер цолтай, «Ард түмний пайримдал» апагаах ухааны ДОЭД сургуулийн оюутай тов. Ха- , юм. д 3 Г, АОУРЗАНА ХАРЛИДААНЫ САВ илжигний дүрсийг Энэ ооДос даавуу. 7 -- Эх бие, хэвлийн ха- өн сэг, дух зэргийг цэг гийн: өөдсорр ---МиХх, дэлний хэсгийг атлас гялгардуу. опгийн Эрхлэгч Д, Сүховатарын Нэрэмшит Улсын рврциШ цомбис натад «хэнлэш, юм уу үсэр- хэг материалаар хийж бол- жомуу, түүгтэй төстэй. ма» териалаар хийнэ. -- Богцыг өөр өнгийн вузаацн материалаар хийж дээр пь чимэглэл хадиа. Тоглоомын илжгийг зураг дээр заасан дагуу зсгэж их бие, дух, хэвлий Хабл гийг гараар шидэж тог- тоогоорой. Дараа нь ма» шинаар обис хөвөн чихэх юм шүү. Толгойн хэсэгт дэл, чин хийг байрлуулж сайн бөх хөлж оёно. Нүд, сыг хар өнгийн утсаар ялгаїн ойх нь зүйтэй. Тэ- гээд: чи харандаа, , үзэг хийх богцоо аёод илжгэн дээрээ тохоорой. Сүүлий “онь тусгай өнгийн. -утсаар хийх хэрэгтай..Дэл. сүүл, чих гурвыг сайтар бохөлж « ОЁХ НЬ ЗӨВ. Хүүхдүүд ээ! Та ор өөртөө, дүү нартаа Ч. иДМ. харандааны сап хийц Д. ОЮУНЧ Г сормуу- | 14472) ИНДЕКС--14140-6 ж, Дашдондог. сАД в.2 АГ МА. (1986) ө!984 ОНЫ АРВАННЭГДҮГЭЭР САРЫН «17. 1 ь эх жилдээ , Алтан: номын үсэг яүд- лэж, улам улмаар уншиж сурна гэдэг юутай их баяр билээ. Хүүхдийн утга зо- хиолын уншлагын хү рээнд энил тутам хэдэн ар ВАН МЯНГАН ОХНД ХӨВГҮҮД орж ирж байна. Тэдний оюун санааны эрэлт хэрэг- -034 хангах нэр төртэй ал- Нд- хүүхдийн зохиолчид зүтгээ! пїгрээн дээр нь шшил- АРГ нмОМОО Тавихын төлөө ввьяас билэг хүч чадлаа дайчлан ажилладаг билээ. Хүүхэд, зохиолч хоёрын хооронд бат зузаан холбоо тогтжээ Соним сайхан ном унших гэж хүүхэд яарна, Шилдэг сайн ном бүтээх гэж! зохиолч хичээ. но. Сайхац ном уншина тээдэг хүүхдэд юутай ч зүйрлэшгүй их баяр хөөр болдог билээ, Тийм ч уч- равс жил бүрийн ёрнан вэтдүтээр сард их зохиолч Д.Мацагдоржийн төрсөн өлрөөр хүүхдийг томаийн баяр зохиодог. Нөм засгаас ирээдүй үеийнхний төлөө тавьж бай- даг байнгын анхаарал ха- ламжийн үрээр ардын ху- вьсгалын жилүүдэд хүүх- Дийн утга зохиол буй болж, “бяцхан уншигчдад нэгэн байрт үйл яв- дал болсон билээ, Мапай хүүхдүүд бүхий олон бага- чуудан дууллыг аялж, «Хэнз хурга» шүлгийг цэгэилшж, хоньчин |НаЯ- Дан, сурагч Ганбат, Алиа Тогмид, Навсайдамба яар- тай нөхөрлөл байна. Дэлхийн хүүхдийн утга зохиолын домогт баатрууд манай бяцхан уншигчдын дотпо таннл билээ. Тимур, НКибальчит, Стёпа. ах Буратино, Үл мэдэх, Чи» поллино, Нарлсон, Чебу- рашнл, Ай ёо доктор нэ рыг хүүхдүүд алдахгүй. Хүүхдийн номын бат ряар та бүхэй уйигигч зөг хиолчийн -уулзалт хийх, хүүхдийн номын үзэсгэ- лан таргаж, ушилага вэ Хнох, номьш нөхдийг клуб байгуулах зэргээр суртал» чилгваны Өлопн талт ажил төлөвлөж байгаа ГЭДЭГТ бяд итгэл төгс байна. жНом гэдэг үнэхээр тайхамшит! Хүн төрөлхтөн өөрийн ухамсарт бүх түү» хийнхээ турш номоо илүү гайхуулам, ид шид- тэй юм бараг бүтээгээгүй болов уу тэж би бодох юм» гэж Зөвлөлтийн хүүхдийн нэрт зохиолч Леп Цассиль бичжээ, Хүүхдэд шом бүтээнэ ГЭДЭР Хүндтэй сайхан үйлс! Үеийн үед мөнх үлдэх “Үнэтэй Сайхан дурсгал! Хүүхдүүд өэ! Опц сурлагын уилраа Оюун билгийн Ариун Алтай түлхүүр Ном яом уншаарай) Иомын вяохөр болоорой! 30ХИОЛЧИД 10МЫН ТУХ Ф Ном бол ирээ- дүйн хөтөлбөр. Иймд номыг дээдлэцгээс! А.-ГЕРЦЕН Ф Надад байгаа ха- маг сайн сайхан бүг- дийг бн номноос ол- сон. М. ГОРЬНИЙ Ө Даян дэлхийд хөдөлмөрчдийн гав жаргалын төлөө урьд тэтцЦэж” явсан, одоо тэмдэж яваа хүн т6в- рөлхтөний- шилдэг: ОХИД, хүүхэд ахуй цагг гаасаа номын зчаар амьдралын учрыг та. ниНН “мэдэх замаарт: явжээ. й 15 92811(07)10):49):) зэрэг сонирхож байна вэ?«” зөвлө «Говийн хүүхдүүд ном хөр гэсэн асуултанд, Өмнөговь айтлгийн пионерийн Ө Үгэн шөн замыг завж төөрөгдлөөс ав- рах эргэц анд но- хөр бол ном бөгөөд номтой байхад хүү- “хэд үед Ч, ндэр за- луу насанд ч, өвгөн | буурал болсон ч хэ- Взэч гамцаардахгүй, чин л хүчтэй байх болно. В. БАСИЛЕВСНАЛ Ф Хүүхдэд зориул лийн Дарга, манай рпултж «Саяхан би Хаөнбогд суманд лвж байхдаа тэмээн идэвхтэн сурвалжлагч Т.Алгаа ха- лээр ном уншиж яваа нэг охинтой тааралдлаа, Нэр нь Б.Наячла, янги нь хоёр, сурлага нь онц! Түүний фото зургийг авч илгвэлзэ. Энз зоонь та бүхний асуултын харну болохсон болов уу?» гэж бичжээ. сан яруу найраг, томчуудад ч шөн нэг 2 адил зориулагдсан Зїапай сурвалжлагч С, Бодоош хүүхдийн төв номын байваас зохилтой. єппд ийм нэг фото сураг авчээ, Эпз бүхлиэас үзэхэд х9- К.-ЧУНОВСКИЙ Дөөд ч, хотод ч манай хүүхдүүд ном гэдэг цаглашгүй ач тантай цаг ямагт нөхөрлөж явна. Энэ бол үпэхээр номын раяр тон, Ө Ном бүхэнд өб- рийп хувь заяа, өв- рийн эриний нас гэж байдаг. Ганцхан өө- рийн настай ном Ч бий. Нэг үсэс нөгөө үед уламжлан дамж- даг ном ч бий. С. МАРШАН ФЧНмар ч том асууд- лыг хүүхдэд ойл- гомтстойгоор өгүүлж чадиа гэдэгт хүүх-, ДИйн бохиолч Хүний бэрхшээлтэй зорилго оршдог. А. БАРТО ФЦаг тухайд нь уншсан сайхац ном хүний хувь залаг заримдаа шийдэж, түүний замыг заагч од болж, насан туршдаа түүний Зр- хэмлэх үзлийг тодор хойлж өгдөг жишээ зондоо бий. С. МИХАЛКОП т-Ж-------шөа---з ” С42548 анин: нартайгаа дүүд манай соннпы уулзан ярилцсаныг бид --Шүлэг бичихэд юут анхаарч, ямар дэв дараал: лаар бичих вэ? р --БЕр”нь сэтгүүлч, зо- хниолч болох хүн ямар бэлтгэл хийх вэ? П. Доржпалам. (Хөвсгөл Ханх хороо. 8 жил, 7-гийн «А» анги) С. ЭРДЭНЭ: (БИМАУ- ын төрийн шагналт сс хиолч) Шүлэг бичих бэлэн заа зар юм уу жор тэж байх- гүй. Харин онолч эрдэмт- Дийн судалснаар шүлгийн тогтолцоо гэж байдаг. Иїн- шээ нь. Монгол шүлгийн тогтолцоо орос шүлгийн тогтолцоо хоёр еөр. Уран зохиолын хичээлээр чин! оросын агуу их яруу най- рагч "Александр Пушкин олон шүлгээ дөрвөн гиш гэдэлтэй ямбын “хэлбэрзэг бичсэн тэж заасан бол ута- най ик зохиолч Нацагдорт шүлгийнхээ айзмыт үгийг өргөлттэй эгшгийг тааруу лан хайрцаглаж бячсэн тэх зэргээр заасан байгаа. Ингэхлээр эхлээд тэрхүү шүлгийн тогтолцооны хуу- лийг ямар нэг хэм- жээгээр мэддэг байх хэ- рэгтай. Мэдэхийн . тулд Утга зохиолын. онолын анхны мэдэгдэхүүн. өгөх нэм, орчуулгын- болоод өөрийнхөө яруу найрагч- лын . шүлгийг унших чь зөв. Тэхдээ зүгээр нэ! унших биш уг.санаа бү эзийт-нь эргэцүүлэн бодол --Та зохиолоо бичихдэг үпэн-явдлаас санаа -авч бичдэг үү? Эсвэл санаа: наасаа зохиож бичдэг үү? Ц. Энхбат-(Говь-алтай Алтай хот. И 10 жил. 8- ын «А» анги) М. ЧИМЭД: (МХЗЭ. ийн нэрэмжит шагналт хүүхдийн зохиолч), Энэ мэт асуултыг олон хүүхэд асуудаг”тул Ц. Энх бат чиний асуултыг сони- ноор дамжуулан хариулья Уран зохиол бол хүний амьдралын өнгөрсөн, одос үеийн яг болсон байдлы! хуулбарлап бичдэггүй юм Харин болсон юм уу. болж болох амьдралын үнэнийг зохиолч, уран яруугаар ургуулан бодож бичдэг билээ. Энэ талаар би хоёг жишээ хэлье. Би 1964 онд Говь-Алтай аймгийн пута! Аж богдын баруун хой? хонхорт нутаглаж байсаг Буянгийн 2КНамба гэдэг айлл “очлоо. Тэднийх тэ- баяраар манай бицхан номын баярт зориулсан «Зохнолч, хүүхэд хоёр» эчнээ уулзалтад манай сонины редакципр уламжлан “өөрсдийнх нь асуултад харвулж байна. хуудсангдээр зохиолчидтойгоо эчнээ энэлдугаартаа нийтлэл . хонины зөвлөл буур уулзаж, зохиол 6 нэрт зохиолчид оролцож тавьсан унших хэрэгтэй. Шүлэг цээжлэх сайн. Ихэнх сайн яруу найрагчид өөрийн болоод нөхдийнхөө шүл гүүдийг цээжээр мэдэж байдаг. Чи бас зохиолч, сэтгүүлч болоход юу хэ. рэгтэй вэ? гэж. асуужээ. Ном л их унш дүү минь! Багаасаа номын. амтанд жинхэнэ ёсоор орсон хүнд л зохиолч, сэтгүүлч болох зам нээгдэнэ. “Төрөлхийн авьяас тэн: бий нь | бий. Гэхдээ бага. балчраасаа уран зохиолын ном их ун- шиж шинжлэх ухааны бу- сад олон салбарын талаар мөн өргөн. мэдлэгтэй, өн- дөр боловсролтой болж чадвал жанжин. Сүхбаата рын хэлснээр, «мэдэхгүй чадахгүй гэх явдал үгүй» болно. Бас багаасаа аясигч гярхай нүдтэй, “амьдрал ертөнцийн тухай. сэтгэгч хүн болохыг эрмэлзэх ниє чухал. Амьдрал маш бая- лаг, олон талтай бүү март. Товчхон: хариулахад ийм байна -- Шүлгийг уран яруу сайхан бичдэг болохын тулд юу хийх вэ? Зохиолч яруу найрагч болоход минь тусалж зөвлөлгөө өгГ- нө Б. Даваасүрэн” (Завхан. Отгон сум 8 жил 8ын «А» анги) " Б. Ашмарманд (Хэнтий 10 жилийн 8ын «В» анги) Ш. СҮРЭНЖАВ: (МХЗ Э-ийн нэрэмжит шагналт яруу найрагч) -- Уншигчаасаа захидал авна гэдэг бол похиолчид ховорхон шагналын нэг байдаг Б Даваасүрэн, Б. Амармэнд нарын асуултад хариу болгож доорхи зүй- лийг өгүүлэх ялдамд уран зохиол сонирхогч, эхлэн бичигчдэд мөн зориулж байна. Дөчин насны даваан дээрээс орчлонг эргэцүү- лэх гэгч нэлээд өөр хэрэг юм. Эх орон, эгал хүн хоёрын холбоо, ер хүн гэгчийн учрыг тунгаан эрэгцүүлэх энэ насанд, ир гэний. үүрэг хариуцлагаа улам бүр ухамсарлах, яруу найргийн сэтгэлгээнд дусал ч болов ямархан хувь нэмэрлэх вэ гэсан чин санаанаас энэ бүхэн ургаж гарсан юм Сүүлийн үеийн (1979-- 1981 он хүртэлх) шүлгүү- дээ «би маш «шаналж» байж бичсэн. Голцуу сэтгэ- лийнхээ хоёр туйл дээр бичсэн. Тэгэхдээ сэтгэлд бүрэн баригдаж мэдрэгдэх- гүй, сэтгэл хөглөгдөж өгөх гүй тийм нөхцөлд гартал цаас: барьж” авдаггүй. Га- даа, гэрт. ч бодож санал- ширсаар явтал. нэг л мэ- ДЭХЭД ямар нэгэн хөг зял гуу, эсвэл сэтгэлд инйцтэй мөр,бадаг од шиг юмуу, цас-шиг сэмхнээр буугаад ХУУХВА, ХОЁ, үед ширүүхэн хөдлөх ч цээртэй мэт | санагддаг. Улирлын царай цааш харж буй намар цаг, эсвэл орт- лон дэлхий амнлан шинэ- дэж байгаа хавар цаг хоёрт онгод илүү сэрдэг. Учнр нь байгаль дэлхий өөрөө хөдөлгөөнд орж байгаа учир тусгал нь тийн нө- лөөлдөг гэлтэй. Мөн сүүлийн жилүүдэд Москвад утга зохиолын Дээд курсэд Суралцаж, Дэлхийн болон сөвлөлтийн утга зохиолын дээжис, шинэ соргог зүйлтэй та- ийлцсан нь миний яруу "айрагт Хөг аяс нэмсэн гэж: би сургуульдаа баяр- ладаг, Шүлгийп амин сүнс Нь түүнийг бүтээж байгаа ил хэсэгтээ биш, харин дотоод цогцсыг нэгтгэж байгаа үл үзэгдэх хэсэгтээ байна Өөрөөр хэлбэл түүний далд уяйига, сэтгэлийн чавхдас. бусдын зүрхэнд хүрч, хөг аялгууг өгч байгаа юм. Яруу найрагч бусдын зүр- хэнд далд хадгалаастай байдаг сайп сайхныг ямагт сэргээн дуудаж байдаг хүчтэн мөн. «Яруу найраг- чид бол уншигчидад цусаа огдөт доонор юм». Бид туу: найргийн сэтгэлгэв- пИЙ өнөөдрийн түвшинг чмагт ухаарч урлах эрд- мээ сайжруулж байх шаардлагатай -байна. Сурагч Б. Амармэнд ангиараа «Сургуулийн хө- Дөлмөрийн аварга» болсон, гэдгийг ирэх нь тэр! Тэр мөчид л мөн уран зохиол ихэд С0- үзгээ барьж авдаг. Болбол инрхдог. «Ерэн баатрын нэг суудал дээр л түүнээ дууль» уншиж уран унш- дуусгахыг боддог Тийм лагын тэмцээнд амжилт шэЦЄРРЭЭР айл говийн ан ярьж байгаад Хавтгай хэ. мээчин байлаа. Бид амьтны талаа мээх зэрлэг тэмээ уу! -гэж асуулаа: гуай: --Байна. Хэдхэн хоно гиЙН ӨМНӨ НЭГ хартгай ботготойгоо манай тэмээ тэй бэлчээрээр нийлж бай гаад салаад явчихсан гэж хэллээ, Ботгоо яаж торьцуулда! амьтай бол гэж асуусан/ Жамба: байна Жамба Ширвээ шар сахлаа илбээн инээд алдайд: -- Амьтан бүр ялгаагүй үрийнхээ төлөө “зүтгэж байдаг болохоор Хавтгай мөн ялгаагүй амьтан юм. Чухам хаана ямар газар нутаглалс ботголдгийг одоо хүртэл үзээгүй юм. Бот- гоо элсээр дарж зөвхөц толгойг нь ил гаргаад оө- рөо хол явж ус уухаар яв- на. Барагцаалбал 15-20 км газар явж ус ууж ирээд ботгоныхоо дэргэд зогсоод холоос тэшиж ирсэн ядар- сан биеэ амрааж салхн сө- реп удаан зогсоход нь сүү нь гоожиж говийн наранд элсэн чулуун дээр- асга- раад аягын аман чинээн ааруул хэд хэдээрээ газар хэвтэж, байдаг. Түүнийг нь хавтгайн ааруул гэж манай говийнхон нэрлэдэг юм. Өөрөөр хэлбэл зовсон сүүгээ гаргасныхаа дарал ботгоо хөхүүлдэг амьтан. Ботго нь долоо хоног бол- олсноо бичээд, ёр нь хнолч болоход ямар хэрэгтэй вэ? гэжээ. нйм асуулт зарим уншигч. | онол, гоо зүй. шүүжлэлийн номуудыг ун: 0 Ммиолэл ших нь зүйтэй. -1-4. Ванган, Д: Намдаг, | Ч. Лхамсүрэн, С. Эрдэнэ, - Б. Явуухулан нарын бич- сэн сохи ХӨДӨЛмө- рийн тухай зүйлийг унши-. : хыг зөвлөе. Би хувьдаа бусад нөх. онцлог сайн 0- хиюл төдийгүй утга зохио. лын онол-судлал шүүмж- лэлийн номыг бараг алга- салгүй уншдаг. Яг бичих үедээ -- За үүнийг онолын Үүднээс ингэж зохиох юм шүү гЭж ер боддоггүй. Тэ- гэхдээ тэр уншсан зүйл маань нөгөөх «мөсөн уу- лын» доод далд байгаа суурийг бэхлэхэд маань алсуур дам нөлөөлж хнолыг өгдөг. Зохиолч хүнд хэдэн. зайлшгүй шинж чанар байх ёстой юм. Өөрийн ертөнц, өөрийн арапшинтай байх. Нийгэм олноо гэсэн халуун эрмэлзэлтэй байх, үнэний төлөө тэмцэж түү: нийхээ тулд хэрэгтэй цагт амиа огч ч чадах хэрэгтай юм. (М. Жалиль, П. Шан- дор гэх мэт). Орчни цагийн боловсро- лоор ямагт өөрийгөө тор-. дохгүй бол нэг л мэдэхэл «онгож» -гандаж эхэлнэ. Эдүгээ цагийн уран бү тээлчид, гоо зүйн нарїйн ухаарал, логикийн тани! мэдэхүй, сэтгэл зүй, гү! ухааны бодрол зайлшгүй хэрэгтэй юм. Мён хоёр ер- төнцийн үзэл суртлын энэ тулааны талбарт бид ямагт өөрийн ангийн ухамсрыг дээдэлж, тэргүүн галын шутамд зогсох ёстой юм. могц эхийнхээ гэдсэн. дор ороод хаана.ч хүрдэг:гэж ярьсан юм. Би үүнийг яаж зохиол болгох вэ? гэж бодоод хулангийн тоос гэ- ДЭГ найраглалдаа гаргаж бичсэн юм. 1954 оны өвлийн ам- ралтын өдрүүдэд би сур- гуулийнхаа хичээлийн бай- руудаар явж байтал ангид нэг охин уйлж байлал. Яагаад уйлж байна гэ- сэнд охин бүр чанга уйл- лаа. Мипий санаа зовж контортоо авчраад зсуу- САНД зургаагийн «А» бүл- гийн. онц сурлагатан Дд. Цэцгээ охин ингэж яри- лаа. 5 Манай ангид бага Мин» жүүр гэдэг өпчин хүү бай- даг. Өвлийн хүйтэнд “сав- Хин гуталтай хөл нь дДаа- раад хичээлд сууж чадах- гүй байхад нь зэжийнхээ цоо шинэ эсгий гутлыг ав- чирч өгөөд түүнийг онц сурлагатан болгоно гэж дааж авсан юм. "Тэгсэг чинь хагас жилийн шал- гталтаар дунд гарчихлаа. Миний л муу тусалсных: Би салааныхаа урд ДЭ 3 й авсан мөртөө дуг ё сан нь надаас боллоо гэж уйлж байсан тухайгаа ярь, сан юм. Би, тусч сайхан сэтгэлийг яаж бичье гэж олон хоног бод: соны Дараа «Бага Мин- жүүрийн үнэн явдал» гэ дэг тууж бичсэн юм. Эн? туужийг хүүхдүүд маш их. сонирхож олон арван 24. хна ирүүлж байсал зо-| маань талсжуулж юм. | гал : Цэцгээгийн | Ипгэж үнэн явдлаас санаа | авч ургуулан бодонс 80-6 хнол бичих нь үнэмшилтэй бөгөөд хүүхдийн .сонирх- лыг татаж чадахуйц бол: дог гэж би боддог. МХЗЭ-ийн шагнал ава. хад «Бага Минжясүүрийн үнэн явдал» тууж маань нэр зааж олгосон гурвай. зохиолын нэг нь юм. 2-- Би зохиолч болох хүсэлтэй. Тэр тусмаа їг шүлэгч болохсон ж морооддог. Ёр нь яа- зад Зохиолч “болох вэ? Шүлгийг яаж бичдэг юм 4 “ЛА инж (Улаан- , дунд сургууль, НН «А» анги), эн гэ -ь. "-Д. СОДНОМДОРЖС (Д. цагдоржийн болоц МХ Э-ийн шагналт хүүхдийн зохиолч), Амьдрал судална гаэ- бол хүний дотоод ер- ц түүлий үзэл бодол сэл эрмэлзэл, санаа сэт- Л, мөрөөдөл тэмүүллийг судална. гэсэн үг. Энэ иї, маш нарийн түвэгтэй ажил, ““дохиолч болох хүн үү- “нийг ХИйж Чадна. " Аливаа 10м үзэгдлийг сайхавтар нарийн мэдэрч “ойлгож чаддаг ажигч гяр- “хай болох нь чухал, юмс “үзэгдлийн үүсэл хөгжил, “ түүний үйл явдал, мөн ча Нар учир утгыг гүнзгий ухайрч мэдээ авдаг болох ” стой, Бүх юмыг ажиглан ” сонирхож үзээгүй хараа- --Та ахмад зохиолчнид- Ой ОЛОп- удаа ууллаж, “ирилцаяа: байсан байх, д0- “хїол бичихэд ямар зохиол- "оо чийн хэлсэн үг танд байн- со та бодогдож байдаг вэ? “Яагаад? 238 Д. Сүхчулуун (Сүхбаатар, Баруун-урт хотын 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч) С.НАДМИД (МХЗЭ-ийн шагналт хүүхдийн 480- хиолч) д -- Би 1960-аад оны эхзэр шүлэг бичдэг нэг найзтай- таа хамт Явуухулан баг- шийт тэрээр байнга очдог байв, Найз маань шинэ шүлгээ уншина, Хааяа би ч уншина, Хэдэн удал, хичиазэп ч шүлэг уншсан юм билээ, сайн санахгүй байна. Нэрт яруу найраг- чийн гэрээр дуртай цагтаа ориф, бичсэн болгоноо УН- ших азтай байсан маань одоо бодоход гол биш юм. Хамгийн гол нь тэгээд чухам юу байв аа гэвэл бид хоёрын бичсэн бүхэн Япуу багшид төдийлөн ой- шоогддоггүй байсан богоод цэг удаа тийм ч таатай биш хүлээж авахдаа ми- ний найзад ингэж ярьсан с 10М, --4- Нөхөр минь) Чи оө- шїїнхоа. шүлгийг яагаад 2 болж чадахгүй бай- тааг ойлгойс байна уу? Чамд хүмүүст хэлэх ҮГ хомс, ер хомсоор барахгүй бараг алга байна, Хүнд хэлэх үгтэй баймаалсн 30- хнол бичдэг юм, зохиолч болдог юм. Сайн шүлэгч, тшилээээээ) гт бэт) тэттэ Он-удаан жил шинжил- Їгээний ажлыг хийж байх 255 Н. Маркс мянга илүү боть ном бүхий ху- сантай Марисын замба- боловч вийп. номын болсон байна. номыг харахад раагүй мэт | “хамдал свохих зохих га" 1 нь тэр бө- зартаа байгаа год тэр хэрэгтэй ном дэвтТ- “4Я эгВ УҮр/ ажал гүй бүхнээ үзэж, хари явах харэгтай. Харш үзэж мэдэхэд Хэрэггүй юм гэн ер байдаггүй юм. Номыг их уншиж, өнөө- Дөр өнгөрсөн ирээдүйг ойлгосон гүн бат мэдлэгтэй болох иь чухал. Номыг зөвхөн уишаад ойлгох биш, түүнни учир утга иа- рийп ширийн зүйлийг туй сайн судалж амт шимтийг Нь авах хэрэгтэй. Өөртөө таалагдсац ном асохиолыг Дахин дахиц унших бодох ашигтай Зохиол, шүлэг бичих гэж байгаа хүн юуны өмнө еө- рийн сайн маддэг, үзсэн харсан судалсан зүйлээсээ Ш(27у226 ж сайц зохиолч байхын тулд өөрийгөө нийгмийн хүн болгон, биеэ бэлтгэх хэ- рэгтэй. Зойвхөн зохиол би- чих хорхойгоор юм уу авь- яасаар хол явахгүй, Алхам ч урагш ахихгүй гэж би- лээ. Найзын маань улаан гүүр рүү эгцлэн харж ярь- сац энэ үг миний чихэпд бат хоногшсон бөгөөд одоо болтол сонсогдсоор байдаг юм. Тэгээд ч тэр үү хаа яа над дээр зохиол барьж ирдэг хүүхдүүдэд: багшийн- хаа үгийг ацаг, аялга өөрчлөлгүйгээр халэх Ч бий. Саяхан | пийслэлийн нэг сургуулийн хүү баа- хан шүлэг барьсаар хүрч ирлээ. Авьтастай бололтой юм. Гэвч шүлэг нь шүлэг болоогүй байгааг бн хэлэв- «Шүлэгч» хүү: -- Юу дутагдаад байна вэ? хэмээн асуусан юм. Тэ- гэхээр нь би: : -- Чамд ямар юм сайхан санагддаг вэ? Чухам юу сэтгэлийг чинь гойд ИХ ХО- дөлгөдөг вэ? Бас юунд чи туйлаас дургүй вэ? гэж асуув. нь ч Дор Нь олдог байлсэ. КК. Марис номоо бӨрохдөө гадна 1Та- лын эв хав, өнгө зүсийг хардаггүй, агуулгаар нь ял ган өрдөг. Ном бол Марист гойл чимэглэлийн зүйл биш, харин сэтгэл санааны Х9- рэглүдр байв, Тиймээс Ч Марис: «Ном бол “мїПИЙй боол учир миний хүссэнээр үйлчлэх Ёстой» гаж хэлдэг рзэ хаанаас эхлэн бичих иь чухал, Нэг зохиол бичихийн тулд олон талаас нь сайн бодож, да- Хин дахиц бичин хуулж, засч ажиллах хэрэгтэй. Ер Нь зохиолчийн хөдөлмөр гол Нь бичихдээ биш бо- ДОХДОО байдаг юм. Урьд нь хүний бичээ- гүй бодож олоогүй цоо ши- нэ зүйлийг сэдэж, бодож олж бичих шаардлагатай бичсэн байлаа ч гэсэн огт өөр мангаар, өвөр санаа, өөр арга барилаар бичих нь чухал. Эхийн тухай, багшийн тухай мянган 30- хнол байн болох боловч мянгуулаа өөр байх ёстой. Өөрийгөө авьяастай бай- на уу? Үгүй юу гэдгийг. сорьж үзэх харэгтай. Авь- яасгүй бол хайран цаг ху- гацааг үрэх болно. Гэтэл авьяастай авьяасгүйг амар- Хан мэдэжс болохгүй их ухаан бодол, нөр хөдөлмөр тэвчээр зориг дайчилж олон янзаар оролдож байя, тар их ходолмо- рийнхөө үр дүнгээр мэдэж болдог юм. Хүү толгойгоо илээд дуугарсангүй, Би яах гэж ийм юм асуун гэвэл зохиол бичдэг хүн гэдэг маань юу- Ны Өмнө нийгмийнхээ Өм- нө сайшааж магтах, ниЯг- ших омтай, тодорхой хүн байх ёстой -юм. Гэхдээ хиймэл биш, бүр яс мах- цаасаа тийм хүмүүжилтай хүн болсон байх хэрэгтэй юм «Ямар сайхан їом бэ? Үүнийг хүн мэдэж байгаа болон уу? Би хэлл: өгөх юмсан», «Яасан муухай юм бэ? Үүнийг газар ава- хуулнс болохгүй. Би засах йстой» гэхчлэп өөртөө үР- гэлж хэлж, өөрөөсөө шаар- Даж: сурах Нь багшийн хэлснээр «Нийгмийн Хүн» болж байгаа нь тар юм. Дээр өгүүлсэн шүлэгч хүүд ИЙМ юм. дутагдал байсан . бололтой. Орчин тойрноо (амьдралыг) байлга 1191:111915591:5 балрлах томан дээр хагартлаа баярлалс, баясмааргүй зүйл дээр ха- гартлаа бухимдаж, түүнээс хүнд юм хэлэх санаагаа оляс явахгүй. бол зохиолч болох байтугай нийгмийн идэвхтэй нэг Гишүүн: боллс яалс чадахсан билээ?! Амьдралыг ч танихгүй авьяас ч хөгжихгүй. Явуу багшийн үг Мадад зөвхөн зохнол бичихэд төдийгүй, иргэний үүргээ биелүүлж яввхад маань ч үргэлэц бо- догдонс байдаг ом. Хүүх дүүд ээ! Нийгмийн идэвх- тэй иргэд болцгоо! Чингэвэл хүссэн хүсэл бүхэн тань бүтнэ. поии) шилгє) шЯна Шин! Хиш| тивЖ! тохи) ПЗБ( Шил шэи Фин ши шаишшлэн шоп | К.МАРКСЫН НОМЫН САН байжээ. ИМ. Маркс ном ун-й шаад, ямар ч тэмдэглэл хийдэггүй. боловч зохиогч алдаатай зүйл бичсэн бай- вал асуултын буюу анхаар- лын тэмдэг Тавьдаг. Но- моос уншсан онц сонин, анхаарал татсан үг бөгүүл- бэрийг хожим мартахгүйп тулд ахин Давтан .уИшдлГ байжээ М, БАЯНЗУЛ 27 жаг- хєтгүйшгтү Володи чөлөөт цагаараа ном унших, тоглон, наа- дах дуу шүлэг цээжлэх, сурах, хөгжим сонсох тун дуртай байсан юм. Тэрээр номтой хэрхэн НӨөхөрлөж, амтархан уншдаг байсан тухай та нар мэднэ, Зуны дэлгэр цагт Свиягаа голын эрэг дээр тоглон усанд сэлж, наранд биеэ шарж хэвтэхдээ найз хүүхдүүд- ДЭЭ уншсан номноосоо сонирхуулаи ярьдаг бай- тээ. Халуун хүйтэн бү- сийн улс ориш тухай, Аль- пийн нурууны цасанд төөрг сөн жуулчныг аварсан сен- бернар зүүлдрийн ухаант нохойны тухай, Напелион орост довтолсон болон Бородиногийн тулалдааны тухай “зэрэг олон зүйл ярихад хүүхдүүд маш их сонирхон сонсдог байв, Лепин бага байхдаа бие бялдраа чийрэгжүүлэх, оюун ухаанаа хөгигүүлэх тоглоомуудаар тоглодог байв. Тэр аав, ах эгч пар- тайгаа эрүүл агаарт бөө- рөнцөг тоглон, заримдаа загасчилж, жимс мөөг түүн ээжийгээ баярлуулиал, Гадна төрхөөрөө аавтай- гаа маш адилхан аанын хаа баясгалантай нөхөрсөг зан чанарыг дуурнасан Во- лодя багачуудын тоглоом наадмыг .санаачилагчийн гэг байв. Володя тоглож наадахдаа хуурч мэхлэх- гүй, зоДоодн Цохионд маш дургүй байжээ. “Тоглож байгаад хүүхдүүд зодол- доход Володл «Ийм тог- лоом гэн байдаг юм уу? шившигтэй. муухай юм, би тоглохгүй» гээд тоглоо- мыг орхиод явдаг байв, Бас, тоглоом нь хичнээн сопирхолтой байсац ч, хи- чээл хийх, цаг болмогц шууд зогсоон: чаддаг бай- игээ. Өнлийн цагт Володя тз- шүүр, цана, чаргаар гул- гаж, цанхэр униар суунаг- ласан өвлийн урт орой гэртээ ёх, эгч, дүү нНар- тайгаа. уншсан номынхоо гол. баатруудыг дууриап тоглох дуртай байв. Бас ширээ тойрон Суугаад ээ Їцийнхээ ярьсан үлтэрийг амьсгаа. даран сопсоно, Тийм үдэш, өвлийн хүй- тэнд цантсан цонхны хээ угалзыг харан, аэжийнхаэ ярих, номын хуудас сэм- хэн шаржигнах дууг соп- сСОц суухдаа Володя хїич- навп дуртай байсан гаач! ВОЛӨДЯ ЧӨЛӨ81 | ПШАГПАА Шинэ жилийпП өмнөх Үдэш бүр ч хөгжилтэй болно. Ширээн дээр өнгө өнгийн цаас | дэлгээстэй, хүүхдүүд цаас хайчлан нааж ягаан цэнхэр, шар алтлаг, өнгийн цаасаар тө рөл бүрийн гоёл хийж модоо чимэглэдэг байн. Шинэ жил ВБолодягийн хамгийн дуртай баяр бай- жэв. Хөгжилгүй бол ямар баяр байх билээ! Ийм үед ээш нь төгөлдөр хуурын- хаа ард сууж, хүүхдүүд нь аавтайгаа тойрон бү жит хийнэ. Хожим том болсон хойноо ч Влади- мир Ильич хөгжмийг шимтэн сопсож, бишрэт шүтдэг байсан юм Володя 9 ггастайдаа ша- тар тоглож сурсан богоод аавтайгаа шатар тоглох их дуртай байв. Өрөөнд нь шатрын хөлөг барьсаар орж ирээд инээмсэглэн үзэлцэх үү? гэнс асуудаг байв, Володя дөнгөж есөн , нас өнгөрч байсан ч гэсэн аав, ах Саша хоёртойгоо ач тач тоглодог байлаа. Нэг-үе Ульяновын хүүх- дүүд гэрийн сэтгүүл гар- гахаар шийдэж, түүнд бүг- дээрээ чадлынхаа хэрээр оролцдог болов. Тэр бү- лийн хамгийн гойд сопир- холтой зүйлүүдээс үндэс- лэн зурсац шог зургаар чимж сэтгүүлээ гаргаад тэд их баяр хөөр болдог байтээ Аав, ээж хоёр нь тэр сэтгүүлийг нь унших хэ- ЛЭЛЦЭХЭД Туц Ч ИДЭВХТЭЙ оролцон тусалдаг, тагаад хүүхлийнхээ унших номыг сааж өгч зөвлөдөг, «СсэТ- гүүл ном захиалж, зарим сонпрхолтой номыг гэр бү лээрээ сууя: уншдаг байг. Гэр бүлээрээ усан онго цоор азугаалахад Володл тун дуртай, тэр өдрийг тэсч ядан хүлээдэг “бай- лаа Хүүхдүүд төрөлх нутгийнхаа үзэсгэлэнт бай галийг бишрэн, зах орноо- роо бахархах сэтгэл Т6- рөвч ард түмэн нь ядуу зүдүү амьдарч байгааг мэ- дэх тул сэтгэл нь шим- ширнэ Ийм чөэг аугаалгын үед Володя. Саша хоёр усан онгоцны галчийн хүнд Хө- долмөрийг харан бодло- гошрон сууж байсан аа- пмнхаа дэргэд очоод «Авваа| Бид том болоод шударга ёсыг хамгаална» гэж сэтгэл хөдлөн хэлжээ В.И. Лепипий тузейн ажилтан Ч. ЭРДЭНЭЧУЛУУН НИРДНДАЛ Найрамдлын тухай шүлэг холбоогоо Найз хоёрын намтраар эхэлье. Нөхөрлөлийн тухай ҮГ утгаа Үеийн хоёрын учирлаар хэлхэе Хоёр найзын ах нь Ноля Анд зөвлөлтийн ажилчны. хүү “Хос жаалын дүү нь Гбчоо Ард монголын малчны хүү Апд хоёр айх ташилцахдаа Артен зуслангийн соёлын ордонд с Ахин уулзан: дахир 5 дайралдахдаа Улаанбаатарын - Єүхбаатарын талбайд Гараа барьж нөрээ хэлээд золгосон юм. Элгээрээ тэврэлцэ( : » зүрхээрээ нөхөрлөн 2 Эгнэгт мөнх нөхөрлөлөөр танилцсан юм. Ноллгийн эцэг залуу цэрэг Фронтод тулалдаж - явахад нь Гочоогийп вав идэрхэн адуучин Бор мориор бэлэг огч Ур хүүхдийнхээ нөхөрлөлийн хэлхээг Үсийп үед холбосог юм Ач зээ нарынхаа андын холбоот Алдар цуугаар баталсан юм Зовлолтийн хүнтэй зэрэгцээд явахад Зүрх зориг минь бадардаг юм Зөв мэргэн үгийн нь сонсоход Зүг чиг минь олддог юм Миний хүү, Колятайгаа үерхож Гал халуун нойрамдлаар” “а тинин тевэн ааш їахаг гивс: бїл таг: о8ный пЕЯ 88 ёсялн пнсн хана илНы үжин иш (нил (энэн ин ширэн гожд БЭННЭ ШИВН НИ. МАХН-ын ХУШ Єүнх хурлын. шийдвэр. МАХН- ын Төв Хорооны Улс тө- рийн Товчооны 1982 опы 11” тогтоолыг хэрэгжүүлэх өсвөрийн залуу үеийнхний чөлөөт цагийг үр ашигтай өнгөрүүлж тэдэнд ажил мэргэжлийн чиг баримжал, ходолморийн хүмүүжил ол: гох ажлыг эрчимжүүлэн техникийн сэтгэлгээ зохион бүтээх авьяас чадварыг хөгжүүлэх ажилд туслах зөрилгоор нийслэлийг ерөнхий боловсролын сур- гуулиудын сурагчдын ду!л «їНинжлэх ухаан, техник- үйлдвэрлэлийг сурталч- лах долоо хоног»-ийн ажил 11 дүгаар сарын 20-поос эхлэх гэ байпа. Уламж- лалт Энэ долоо хопогийп үеэр олон чухал, сонир- холтой ажил захиогдох юм. Орчин үеийн шинжлэх ухаан тєхийкийн сэдэвт ленц, уулзалт ярилплагар манай нэрт эрдэмтэн, зо- хиби бүтээгч, шинийг са» наачлагчид, зохиолч, уран бүтээлчид. үйлдвэрийн шилдэг тэргүүний хүмүүс оролцоно. Мөн энэ үеэр Шшнинлэх ухаан техни- нийц улсын хороо, Шинж- лэх ухаапы академи, Мон- голын эрдэм дэлгэрүүлэх нийгэмлэгээс хамтарч шинжлэх ухаан техяи- кийн мэдээллийн өдөрлөг -зохион явуулах болло. Шинжлэх ухааны ололт Шинжлэх ухаан Өсвөр үе ЛАМ “ДОЛОО: ХӨНӨГ | СЛАЛТ амжилтын талаар 4 пл- рын сопирхсон ямарч асуудлыг олон улсын мэ- дзэллийг Москва хотпос хүлзэй авч хариу өгдөг тооцоолох электрон машин сансрын холбооны систє- мийн: тусламжтайгаар хэд: хэй сенуидын дотор шийд- рэрлэнс телевизийн дэлгэц- нээ үзүүлэх юм. Эрдэм шинжилгээний хүрээлэнгүүд, үйлдвэрийг газруудад зочлох сонир- холтой аялал ч хүүхэд тэ бүхпийг хүлээж байна. "Авьяас чадвар, авхаалж самбаагаа сорих хэд хэдэг төрлийп уралдаан тэмцээр тухайлбал, өсвөрийн 7о0- нарьчдын аварга шалга- руулах тэмцээн. Рубикийп шоо эвлүүлэх тэмцээн, хөдөө ан ахуйн хөдөлмөр хөнгөвчилсөн машин тө“ хоорөмж зохион. бүтээх шилдэг тосөл шалгаруулах уралдаанд сонирхсон хүү: хэд бүр ирж оролцох бо- ломжтой юм. Мон хүүх. дийн техникийн бүтээлийн үзэсгэлэн, кино сэрэг үз- вэрийн зүйл ч уг ажлыг хотолборт орж байпа. Бүхнийг мэдэхийг Хү. сэгч хүүхэд багачууд та бүхэп залуу технислийн ордопд төвлөрч зохиогдох ДОЛОО хоногийн арга хэм- жээнд идэвхтэй оролцоо- рой! ЗАЛУУ ТЕХНИКЧ ДИЙН ОРДОН “А--92533 Мэргэн ухаав- эрдмийг сур! цасыл хүү андтайгаа С л нөхөрлөл “Агаар сансрын “оргилд гар! гэж Гочоогийн аав, төрсөн хүүдээ Сургаж хэлснийг " шүлгээр хэлхэе Ах дүү монгол зөвлөлтийн Аугаа пайрамдлыг үгээр холбаб. П. ХОРЛОО МАНАЙ БАЙРНЫ ХҮҮХДҮҮД Манай байрны Магад зуугаад хүүхэд Том яйжиггүй цөмөөрөө Тоглооминхоо талбайд пугларав Хэсэг хүүхэд Улаан, цэнхэр дарцаг Өргөсөн хярагдална, Хэдэй нгаал Урдал лооазоп барин Дэлгэсан. үзэгдэнэ. Тэдний. дотор Тэргэндээ сууж Угйгаа хохСб “1Каал ч байна Тодлпий дунд Монголын сэтгүүлчдийн э холбооны хороо, «Пионе- рийн: үнэн» сонины газар, "Ардын боловсролын Яам- ны єзтгүүлийн нэгдсэн ре- Дакциас хамтран зарласан «Сурагчийн жил--83, 84» фото” зургийн уралдааны дүнг саяхап гаргав. Уралдаанд төв, өФрон нутгийн фо7о сурвалж: лагч, фото зураг соннр- хогч, пионер сурагчид зэ: рэг 80 шахам хүний 200 гаруй бүтээл ирсэн байна. тай шигээ Эх Дөлхийгаэ зурах хүсэлтэй. Д, Сүхбаатарын, Н ээ кат Улсын эрэмжит Улсын: дэвлэлийцн комбинатад хэвлэв, | Би рэлгийгээ зурах дурч Тэнтэр тунтар алхал Унаш туссан Хүүхэд ч байна. Төмхоөй биетэй Торомгорхоп хүү 1Патаар өгслөө. "Тоглодог гулсуурын Тавцан дээр Үсрэн гарлаа -- Багачууд аа! Дайныг устгая гэлээ Бараг нэгэн Зэрэг - Дайснууд сөнөтүгэй! гэлээ Далбагар цаасан дээр Дайслы онгоц зураад тэд Онгоцыг устгаж байгаа юм болж Олоп хэсэг урж тасалж хаялаа. Зургийц цаасан дээр Зурсан: пуужингаа дэлгэж Дайсны муу пуужилгийн Далавчы” нь хугалж байгаа юм болж Өрөөсөн талаас нь цуулж Өөдөс болгон: цацлаа Нэт мопхор хүү Дэлбэрдэг бөмбөт Бидэнд хэрэггүй гэлээ Бас нэт онигор охин Дэгддэг бомбог Бидэнд хэрэгтэй гэлээ Улаап туузтай ТНижитхэн охип Газар дээр Учиргүй том гтомылн бөмбөг хуруугаараа Хэрзэс тэмдгээр Хэд хэд чагтлаад ГЭ Поггүй» гэж Дор-нь бичиж байна. Зохион байгуулагч нь зураад Жэн нь юм боо) Бүү мэд. ЗА, Зонхилби удирдагч нь аль пь Ч юм бэ Хэн мэд Аллдаа болсон Энэ жагсаял Сүртэй байлаа Америк ноёд Эднийг магад Харж суугаа! Хараад тэр дралыг сэтгэдэг Ухаантай л юм бол Халуун цөмийт Аюул тарихаасаа Ухрах л ёстой. Багачууд аа! жагсацгаа! Бага ихгүй шагсацгаа! Таван тивийг дайпаас аврахад Та нарын хүч багадахгүй Жагсацгаа! хүүхдүүд эв 1 ягагсацгаа! ЯУКаргал-амьдралаа хамгаалцгаа! ЯУ(агсацгаа| Нийлэгтүл! Жагсацгаа! Нэгдэггүй! 7Нагсацгаа| Тэмцэгтүй! 5 Д. СОДНОМДОРЖ: : “ФОТО-УРАЛДААН 2 ДҮГНЭВ Фото зургийн сурвалжла- төрлөөр залуу фото зургийн багш Р. Эпхбатын «4 Найрамдал зуслан--84», та, найрууллын нэгдүгээр байрт техийнчдийп ордны дыт ажилтан. Б. Арелат гийн «Ихэр хоёр», сурвалжлагч. М. Цэрэж мамцын судалбар фото зуг раг тусгай. шагиал авлаа Урап сайхны (фоте зур, гийн: төрлөөр | хоёрдугаар байрт «Хөдөлмөр» сониныг хоЁрдугаар байрт «Үнэн» - С. Намхайн «Эгч», бариле соннны фото сурвалжлагч га үйлдвэрлэл эрдэм шин В. Гончигсүрангийн «Эх жилгээний институтийн орны жаргалтай ирээдүй», ажилтан "Ч. Цэрэндорт гуравдугаар байрт Төв ийн «Хичээл дээрэ, гу аймгийн «Аяхдугаар тв. ван жил» соняны сурвалж: равдугаар байрт «їПионёт рийн үпэзн» сонины сур” лагч Ц. Раднаасүрэнгийн валжлагч С. Бодооший «Адуучны нэг өдөр», «Нислэг-миний. ирээдүйэү «Үнэн» сонины фото сур- нийслэлийн 42 дугаяр сур, валжлагч С. Цацралтын | гуулийн 10-ын «Бэ» аш «Нугасны муухай дэгдээ- гийп сурагч Д. Алтанчи хэй» бүтээлүүд шалгарч, сонины ажил « Пио- Эмийн. заво- «Улаан-одД» тан Б. Чаптуугийн Нерийн зун», (49 БОДООШИЙН “8580 өудалбар , фото зураг. мэгийл «Анхны хичээв» бүтээлийг шалгаруулав. УРАЛДААНЫ КОМИСС Өтэж -и13 “Эрхлэгч Ж. ДАШДОНДОР ИНДЕКС--14140 БэлиилшэЭ8 | ХОЁР мжЖиТ мПБ-ЫН “БНМАУ-ыг ТУНХАГЛЖС, ОНЫ, 80 жилийн ОИД, 71984 оны үйдсэн хууль, | Хїидсэн хуулийн төсөл б0- “ловсруулай бэлтгэх ажил 1922 опоос эхэлсэн богоод ЗСБИХОУ-ын 1918, 11924 осы үндсан хуулийг | үлгэр “мїшээ болгосон” ., юм. Улсын анхдугаар их хуралд үндсэн хуулийн то- сол боловсруулах номис- сын дарга Б. Цэрэндорж | үндсэн Хуулийн төслийн тухай товч илтгэл тавьж | уүлстөслийн бүлэг, зүй- ЛИЙГ нэгбүрчлэн тайлбар- 1 л... тайнулжээ. Хурлын Ї тарирлагчнд хуулийн тос- | лийг анхалралтай сонсч хэ- “лэлїїсэн | богоод 1924 опы 1 ррват изгдүгээр сарын 26- “ид, сапал-шэгтэй батлав. | “-БНМАУ-ын анхдугаар үндсэн хууль бол оршил схэсэг, «Монголын жинхэ- “иэ” ардын эрх чөлөөг илт- й Го тунхаглах нь», «Ул- сын дээд Эрхийг барих газрын тухай», «Нутгийн | захиргааны тухай», «Сон- 1 гох, сонгогдох эрхийн Ту- хай», «Улсын орлого, зар- лагын эрхийн тухай», «Улсын тамга ба сүлд тэмдэг, туг далбаа гурвын | тухай» гасан 6 бүлэг, 50 | зүйлээс бүрдэл болжээ. БНМАУ-ын анхдугаар | ҮүйдсэнН хуульд империа- ливм, феодализмыг, өсэр- гүүцсэн ардын хувьсгалын ялалтын үр дүнд тогтсон хөдөлмөрчдийн төрийг (ба- татган”бэхагүүли: түүпий үүрэг зорилтыг тодор- хойлж, монголын ард түм- ний ”.туулис өнгөрүүлсэн зам, ирээдүйн бүтээн бай- | туулах их үйлсийг илтгэп | туцхагласиаараа монголын ард түмпий тэмцэл хөгж- лийн түүхэнд шинэ хуу- алдас нээсэн юм. з31940 оны үндсэн хууль. жит МПБ-ын 60 жилийн ойг угтаж манай бүлгэм пнонср сурагчдын дунд «Пионер бүр 6 сайхан жишээ, 60 сайн үйлс бүтээе» хөдөл. гөөн өрнүүлж бүх анги, бүл- гийг хамруулж байна, Бүл- гэмээрээ. Д. Нацагдоржийн нэрэмжит | болох, 2 бу. лэг аймгийн. сийн иэрэмжлт болохоо орэг авч хамгаалахад . “болоод байна, 0 пнонерүүд: “тэргүүний, 5 бүлэг алдар цуутай хүмүү, 881 нглАРШЫ Бишгїйн.. Хос | Ховт сумын СҮХБААТАРЫН 00.Д 81-1:51-1:1:11 120 БИНКУ-ЫН 1! 1924-1940 оны Хоо- ронд манай ориы нийгэм, эдийн аасагт ихаэхэн., өөрч- лолт гарсан юм. |Ингэс- 1960 оны үндсэн хууль. нээр “анхдугаар үндсэн 1940 оноос ХОЙШХИ ХО: хуулийг шинэчлэх шаард- рин . жилийп. хугацаанд лага гаран, манай орны нийгэм эдийн МАХН-ын Төв Хороо засаг, ангийн бүтэц, улс 1939 онд үндсэн хуульд төрийн байгуулалд үндсэн оорчлөлт оруулж шинэ үндсэн хуулийн төсөл 00- човсруулах асуудлаар шийдвар гаргажж түүний дагуу мөн оны арваннэгдү- гээр сард комисс байгуул- жээ. Энэхүү комисс алж- лаа амжилттай дуусгаж 1940 оны эхээр хэвлэлд нийтэлж нийт ард түмнээр хэлэлцүүлсэн юм, 1940 оны бургадугаар сарын 30-нд хуралдсан. улсын У-их хурлаар БНМАУ- ын өнэхүү шинэ “үндсэн хуулийг баталжээ. Энэ үндсэн хууль нь «Нийг- мийн байгууламж», «Тө- рийп байгууламж», «Ул- сын их хурал бага хурал ба бага хурлын таргүү- лэгЧиД?», «БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл», «Орон нутгийн залдаг 38- хиргааны эрх барих бай- гууллага», «Шүүх прб- нурор», «БИМАУ-ын ор- лого, зарлага», «БНМАУ- ын -сонгуулийн ” журам», «Иргэдийп үндсэнгэрх ба үүргүүд», «Сүлд. тэмдэг, БНМАУ-ын үндсэн туг, нийслэл», «БНМАУ- хууль бол мапай. нийгэм, ын, үндсэн хуулийг өөрч- Төрийн байгууламж лөх исурам»:гэсэн-12 бү- үндэс, төрийп. байгуулла- лэг бүхий. 95 зүйлээс бүр- гуудын систем, .Зохиоп дэл болжээ, 1 байгуулалт, үйл. ажилла- Монголын. ард, түмэн МАХН-ынхаа удирдлагаар улс ориоо капиталист биш замаар хөгжгүүлэх их үйл- сийг.. хэрэгжүүлэц 1940 оноос эхлэн ардын хувьс» тал өөрийн хөгжлийн 60» циалист шатанд” аажмаар үгэн. Бүлгэмийн зовлолийн дэр- гэдах эрэн сурвалжлах сал- бар штаб сургууль, бүлгэ- мийн анхдагч нарыг тодруу- лах ажил зохножс | «Пионе- рийн үнэн» сопины анхны ДУ- “гаар, пионерийн тэмдгүүд, “дүрэм зэргийн цуглуулгатай болоод байна, “ -Байи-өлгий аймгийн 8 жи». лийн сургуулийн тиоле- “рийц ахлах. удирдагч 2220, ХУРМЕТ Л Ц дэвшин орох үед БНМАУ- ын шинэ үндсэн хууль бат- лагдсан юм өөрчлөлт гарснаар тэдгээ- рийг тус хуульд тусгах шаардлага дахин тавигдсан гэснээр 1960 онд үндсэн хуулийг шинэчилсэн Шинэ үндсэн хуулийн төс- лийг 1960 опы гаар сард нам, засгийн төв хэвлэлд “нийтлүүлж хөдөлмөрчдөөр хэлэлцүү- лэв. төв, орон нутагт 1166 ху- рал цуглаан болж мянга гаруй хөдөлмөрчид оролцон олон чухал санал огсөц юм. Хурлын дөрөвдэх удаагийн сонгуулийн чуулганаар 1960 опы дол- дугаар сарын 6-ид БНМА У-ын үндсэн хуульд мэлт тухай асуудлыг хэлэлцээд шинэ үндсэн, хуулийг. Са- нал үндсэн хууль нь оршил х9- сэг, 10,бүлэг, 94 зүйлээс бүрдэж байца. гааны зарчмууд, иргэдийн “үндсэн эрх бататгайп бэхжүүлж, голын түмний эрх ашиг сонирхлыг илэр» хийлж, байдаг тус гол хууль мөн. 27 10 жилийц сур: рэхгүй хугацаанд ажиллахдаа ажил, амьдралтай тапилцав. 1! .! 5 СЭ1 ХУУЛЬ, 4. улсын үндсэн юм. Ин- Ом. зургаду- нийт "Төслийг хэлэлцэхэд 208,3 Их БНМАУ-ын Ардын анхдугаар нэ- өөрчлөлт оруулах пэгтэй. батлав.. “Элэ үүргүүдийг мон- хөдөлмөрчин ард зориг эрмэлзэл, улсын : .АХН-ЫН ҮЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ 5-3 ? | СОНИН (гн) (ЕЁК5 2 "87 аш | Г шид й | Ё Уу эг цэнгэх эрх эухэцлүэнг гууль урлагийн үзлэг явуу- лай. Урлагийн үзлэгээр тэр- гүүний анги бүлэг гоц апьяс- тай сурагчдыг «шалгаруул- жээ. Бага апгиас Була багш- тай 8-ын «Б» анги, 1У--У! ацгиудаас Мигаа багштай 6- гийн «Вэ» апги, УИГ-Х ан- тиудаас Хэнишмэдэх багштай 10-ын «А» ангнуд нэгдүгээр байранд шалгарав. Сурагч С. “Отгониаргал, Д. Дугар- сүрэн, Бямбасүрэн, Ш. Цортсайхан, Д. Оюунчимэг, ШЭ:Энэбиш, 8, Отгошкаргал, Г, “/Энхтула иарыц | авьяаст- лыг үзэгчдийн талархал хү- лээлаэ. П. НЯМ-ОСОР 3 5, Нарантула охин нийс- лишил Орос хэлний сургалт- тай! 18 дугаар дунд сургуу» лийй 7-гийн «Б» ацгид сур- дай,юм. Төр бүлгэмийн аов- и даргаар 2 шил хү. багш, хамт олныхоо хайр хүндэтгэлийг хүлээсэн юм. Тус пиоперийн бүлгэм райо- ны тэргүүний бүлгэм болсон нь түүний хичээл, зүтгэл авьяас билэгтэй холбоотой. П. Нарантуяа нь. МПБ-ын Төв Зовлөлийп мӨөМгөн Мв- далиар шагнагдсан билээ. Тэрээр Москпа хотод болсон орос хэлний алтан медаль авлаа. Нийслэлийн 15 дугаар сургуулийн. 7-гийн «Б» апгийн сурагч БВ. ГҮНЧИНСҮРЭН " Баян-өлгий аймгийн Ал- танцогц сумын 8 жилийн дунд сургууль, МАХН-ын 111 их хурал хуралдсаны болон БНМАУ-ыг тунхагласны. 60 жилийн түүхт нх ойпл. өмнө цам, улсын ахмад ажилтал, "өндөр настан Асембай. гуай- тай уулаалт хийж түүний | “ болгох, тэргүүн ї лэл «Пионерийн | сэтгүүлийн редакци “мерийн ажлын арга зүй, тэр- с тээр байранд шалгарсан олимпиадаас т Үнэ 10мМӨнНГӨ УРАЛДААН ДҮГНЭВ МАХН-ын Пї их хурал ху- ралдсаны болон БНМАУ-ыг тунхагласны 60 жилийп Ой, Д. Сүхбаатарын нэрэмжит " МПБ-ын 60 жилийн ой угГ- р таж өсвөр үеийнхэнд номму- иист хүмүүжил төлөвшүүлэх г талаар эвлэл, пионерийтп бай- : гууллагаас зохиож ї байгаа ажлын шинжлэх ухааны үи- Дэслэлийг улам боловсронгуй туршлагыг судалж сурталчлах, аорил- тоор МХЗЭ-ийн Төв Хороо, : Сүхбаатарын пэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн хэв- удирдагч» «Пио- түүн туршлага» сэдвээр ре- фератын уралдааныг 1984 оны хоёрдугаар сарын 1-нээс 10 дугаар сарын 1 хүртэл эвлал, пиоперийн ажилтан, багш, сурган хүмүүжүүлэгч, нийт уншигчдынхаа Дунд “ зарлан дүгнэлээ. Энэ уралдаанд нийт 21 “ реферат ирснээс болзлын да- нэгдү- ре- туу шалгаруулахад ферат байхгүй. Хоёрдутаар байранд --Төв аїмгийн Баянхангай бу- мын дунд сургуулийн захирал Ч. Гомбожав -- Улс аймгийн төвийн нэгдүгээр 8 жилийн сур- гуулийн багш Г. Чимид нарыг шалгаруулж мөшцгөп шагнал дипломоор шагиалаа. Уралдаайд бүтээлээ ирүүлж идэвхтэй оролцсон нийт багш, пионерийн удир- дагч нарт «Пионерийн удир- дагч» сэтгүүлийц зөвлөлөөс талархал илэрхийлэхийн хамт ирж буй шинэ ондоо Сур: гууль пионерийн ажлын. ши- нэ эрэл хайгуул хийж. сур- тан хүмүүжүүлэх үйлсдээ өндөр амжилт гаргахыг хүсэн ерөөж байна... УРАЛДААНЫ КОМИСС явшсшхшшлэшшлєклєиммШэаллитЖлэг 8-ын «А» ангийн сурагч Ц. Баттогтох, 6-гийн «В» ан- гийн сурагч Ш, Хуатбег нар вигн хамт олноо төлөөлж ах- мад коммунист Асембайд та- лархан, ахмадын хувьсгалт дайчин. уламжлалаар сурч хүмүүжиж чадахаа илэрхий- лэв, Пионерийн ахлах удирдагч Ч ОЮУНЧИМЭГ " Манай анги хамт олон БНМАУ-ын нийслэл Улаан- баатар хотын 60 жилийн ойг угтсай социалист уралдааид авсан үүргээ амжилттай бие- лүүлсний дотор сурагч Адьяасүрэн, Цогтгэрэл иар тэргүүлж -ясиа. Тэргүүлт баг- лваа сурагчдад ангийн шийн гарын үсэгтэй таларх- лын хуулас гїрдуулж өгдөгт бпд Тула багшдаа үргэлж баярла: япдаг юм. “эз Нийслэлийн 10 шилийн 13 “одугаар сургуулийг 8-ын «А» өйгийц сурагч ЦЭРЭГМАА. 4 С Дагуу байгуулж, матернал- лаг баазын хувьд бэхлгүү- лэн тэнд зохиох Соёл Хү- мүүжлийн ажлыг тогтмол- жуулан анги бүлэг, байр, тасгуудын. хооронд түүхт ойнуудыг угтсан уралдаан олон нийтийн байгуулла- гуудын ажлын уялдаа хол- СҮМБЭРИЙН ласпаар мапай сургууль “аймагтаа хоёрдугаар байр эзэлж, сургууль бүлгэмээ- рээ гэмт хэрэг, хэв «шур- удаа тоглолт хийж 6762 хүнд тоглов Халхын голд байдаг хо9- шөө, дурсгалт газруудын түүхийг судлуулах зорил- гоор «Хөшөө ярьж байна» тоглолт бэлтгэн түүх дурс- бүлгэмийн түүх дурсгалыг булан байдаг. Түүнд 1939 СУРГУУЛИАР гс) сан диаграмм, Г. Н. їКупо- вын булан, Халхын голын хавь нутгийн дурсгалып ХаЛЭОНүҮДАЙН манет, дай- их туслалцаа үзүүлж бай- на. Одоо манай бүлгам ау- гаа их эх орны дайны ялал тын 40 ясшилийн ойг угтаж 40 сайн үйлс бүтээх урал- даан, БНМАУ-ыг тунхаг- тэмцээн зохиож өдрийн. галын мувейн алдрын тан- ласны болон МПБ байгуу- мэдээллийг ажиллуулж, химд хүндэтгэлтэйгээр лагдсаны 60 жилийн ойг хичээлийн норпус, дотуур явуулж байна. угтсан. 6 арван онцын байрыг баталсан ротын 00- Сургуулийн пионерийн төлөө сурлагын чанарын хидн байгуулалтад оруулж танхимын дэргэд сургууль уралдаан, өндөр Обүтээ- лийн 7 хоногуудын өртоө- чилсөн аянг зохион. байна “БЯЦХАН ИРГЭДИЙН мын зөрчилгүй хамт олоп ны үед Монгол-зөвлөлтийл ФЕСТИВАЛЬ боллоо. дайчдын хзрэглэнс явсан Лепигий орнсор» тойрог 1984 онд Халхын (0- буу зэвсэг, аяга халбага, аллал зохиож ДЗО-ны нк Дориод аймгийн Сүм- лын ялалтын 45 жилийн малгай, хонгио зэрэг үзмэ- : наадам болсон улс, хотуу» бэр сумын 10 жилийн ойгоор «Улаан бүч» хамт- рүүд мөн японы цэргүү- Нийслэлийн 10 шнлийт даар аялж их наадмын ДУУ, сургуулийн. ЗХУ-ын 4 лагийг 4 багш, 30 сураг- Дийн эдэлж хэрэглэж Яв- ТТ7 дугаар сургууль дээр бүжиг сурах хөдөлгөөн өр удаагийн баатар, БНМАУ- чийн бүрэлдэхүүнтэй бай- сан хээрийн данх, зуух, МПБ-ын 60 жил, Дэлхийн нүүллээ. Мөн хоёр сургууз ын баатар, ЗХУ-ын мар- гуулан эх оронч сэдвээр буу зэвсэг зэрэг нийт Залуучууд Оюутны (ДЗО) лийн хооронд «Энх ТАЙВНЫГ шал Г. Н.2Куковын нарэм. 1921, 19839, 1945 опы 200 гаруй зүйл тавигдсан ХП их наадмыг угтаж шеф хүсч байна» сэдвээр гар жєит пионерийн бүлгэм БН... Монгол-Зөвлөлтийн ард байна. зөвлөлтийн есдүгээр сургуу зургийн уралдаан явуулж МАУ-ыг тунхагласны 60 түмний найрамдлыг ха» Энэ нь пионер сурагч- лийн ,пшонер сурагчидтай есдүгээр сургуулийн сурагч жил, МПБ-ын 60 жилийн руулсан «Ялалт» («Най- дыг түүхт Халхын гол 4Бяцхан ,иргэдийн Фестн- Оюунчимэг, 77 дугаар сур« ойг угтсай «Залгамж үе» рамдил» сэдэвт концерт нутгийнхаа алд газар, ат- валь». уулаалт өдөрдөг 80- гуулийл б-ын «Г» ангийн алнаар олон торлийн ажил бэлтгэн сургуулийнхаа га шороог нүдний цөцгий хиолоо. Энэ ажлаар баатар- сурагч Пүрэвсүрэн нар шал зохиож байна. сурагчид, сумын төвийн мэт хайрлан, Монгол- чууд, Октябрьчуудын дунд тарлаа. : 1988-1984 оны хичээ... ЭЦЭГ, эх хөдөлмөрчид, Хал- Зөвлөлтийн ард түмний ган «Баатарчууд Сүхбаатарын МАНАН лийн жилд. пионерийн. ХМН голын 45 жилийн ойл. бат найрамдалд чин үнэн- орноор», «Октябрьчууд СУРВАЛЖЛАГЧ танхимыг шийэ зааврын 20ЧНД, төлөөлөгчдөд 326 чээр хүмүүжүүлэхэд маш - боог сайжруулан ажлыг нь тогтмол дүгиэж ажил- оны Халхын голын дай- ны үеийн байдлыг харуул- Т. МИЖИДДОРЖ Тус сургуулийн долдугаар хандаж дутагдлыг олж хар» ТВВГҮҮДМИЙН ангийн гурван бүлгийн хөв- даг «гярхай» гэж охидыг - гүүдийн хооронд зохиогдсон пэрлэдэг. Харин энэ удаа. авхаалж самбаа, уран гарын ховг тэднээс дутуугүй : 1УУРИДЛ Уралдаан нд явагдаж “байн. шини аливаа дутагдыын сор. Олон улсын шнонерийн «Найрандал» дагерыт амарч Тэмцээний ерөнхий шүүгч гогоор илрүүлэн түүнтэй байгаа Увс аймгийн Тэс сумын дунд БД ын Тэмцээний хөтөлборт « хэн ямар үзүүлэлтээр хэдэн тэмцэж байдаг сурагчид гэ- «Бэ, Сүхбаатар аймгийн Сүхбаатар сумын дунд сургуу рын 22 лна. 0 лийн 8-ын «А», Завхан аймгийн Тосонцаптэл хотын ду Бая| байдлаар үс сам- опо0 авсныг танилцуу. дэг нь тэдний зурсан зургаас сургуулийн! В.ып” «Аз ангийн сурагчэ1л Нүрээдэд ураны цалт, юм оёх, хөнгөн зууш “ИЙН («А» ангийн сурагч харагдана. Жишээ нь сурагч банш тАГДохорнад нар” вөрсхөнцу сохярудатнайагсииин бэлтгэх...» зэрэг олон үзүү- Д. Нацагдорж, дөрөвдүгээр Батзориг, Батсайхан нар чо- нийн хичээлээр ярилцаж байгаа нь. лэлт оржээ. Үүнийг харсан ангийн охины үсийг баярын лөөт цагаа зөв боловсон өн- хэн боловч охидын хооронд 08йллаар, нүүрний хэлбэр горүүлдэггүй, мод, зүлгийг дүрсэд тохируулан бусдаас түрүүн өнгө үзэмжтэй сам- наж таван оноо, мөн ан- гийн сурагч Энхбат түргэн хайрлан хамгаалдаггүй 6Уу-| рагчдыг дүрслэн зурсан бай-| хад пионер Баярсайхан ца- гийн хуваарна иарийн мөрд- явагдах юм байна гэж бодох байсан биз ээ, Сонирхолтой нь энэ өдөр хөвгүүд тэмцээнд оролцохоор бэлтгэж, охи- дууд хөгжөөн дэмжигчээр ХУГацаанд амт чаиартай, өн- дөггүй, хайнга сурагчийг шог цугласан байв. гө үзэмжтэй хөнгөн зууш лон зуржээ. -- “Хөвгүүдийн дуурнал» бэлтгэж: таван оноо багтаа Тэмцээний эцснйн дүнг тэмцээн нь тод ямар үлгэр "БЧирлээ, гаргахад Ганчимэг багштай | дуурналтай аль хэр авхаалж: сатбаатай сурагчид болохыг нэг үгээр хэлбэл барилдаж 7-гийн «Б» ангийн сурагчид 58 оноогоор эхиний байр эзэлж сургууль хамт олныхоо Т-гийн «В» ангийн сурагч М. Томврбаатар этюд үзүү- лэх уралдаанд идэвхтэй орол- чаддагийн зэрэгцээ үйл мэт- талархлыг хүлээлээ. цож: таван оноо авлаа. лЫ гэн, дэєх олтэж, салааг ““Тэнддэний Зай синр- ХӨЛҮҮЛ 8) ЭВ, хээ. уулах зо, шин юм гэл холхон хасэгинь б8г2 бүрээс ЗЭ ПЧЭНС "сатбаа, уран Хён лаа 68 дугаар сур- НЭГ НЭг зураач оролцсон за- Үг ЕШЛТЭМЦЭЭН 36ХНоН2 байг гуулий пионе ҮрЕЫГ яасаг рЯВЬ БАГЧДАН ТаргадагсдУ Соу, хэн юу чаддагаа хамт уулийн шэн тагдлыг шогч бийрээр дүрс- ГУУЛЖ, Уу. над) 23 : удирдагч Өлзийт бидэнд Уг цац зурах тэмцээн байлаа олондоо соннрхуулаарай. Олоп улсын пиаперийн «Найрамдал» лагерийн Дупд тэмцээний зорилгыг танил- 5 сургуулийн 1-ийн «А», 2-ын «А», 3-ын «А» ангийн цуулсап юм . Аливаад ажигч байдлаар МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ х-ч сурагч цэвэр гоё бичигчийп аварга М., Алтаншагай, Д, Болгормаа, Ч. Болормаа иар. Манай сурвалжлагчийн авсан фото зураг. яас юм. Мөнхзуун зургаан | | МИНИЙ НАЙЗ жил дараалал. зургийн ду- Говь-алтай аймгийн Алтай гуйланд суралцан ЯНЭЛЛҮЛЭН | хотын 10 жилийн нэгдүгээр ДЗАНД ЗНХ ДЭНГЭН, шан сургуулийн 7-гийн «В» ан- ЛёЛ хЭнЭШаршишоЭ Ойг ЇИД миний найз Ц. Мөнх- ЦаВиилолд бяйсалн! »? сууц суралцдаг. Мөнхзуун Баг Зурсан ши лан ЭНН онцсайн суралцдаг “бөгөөд “Мөнхзуун «Хүүхдийн “өрх пиг хамт олноос зохиож 07:11) гар зургийн уралдаанд байгаа ажилд маш идэвхтэй оролцолс гуравдугаар байг оролцдог. Миний найзад элэ ( рапд шалгарсан. сайхан чанараас нэг дууриах тадна баа зүйл бий. Энэ нь түүпий зураг зурах авь- Б, Т-гийп: «А» ангийн э сурагч Д.БАТЖАРГАЛ жэл | | | | | | | “Байп-өлгий аймгийн товийн 10 аяшлийн хүүхдийн төв номын сангийн байнгын -ун- лагын 80 хоногийн уралдаа- гүй хамт олон болов. ДУНД сургуулийн 6-гийн «А» ашгийн сурагч | шигч. Болор салаан дарга, сайц Хурдаганр ЦЫР зохнож байна, Аа Сурлагын: уралдаанд 8-ын онц сурлагатан Х .Ермек. бөгөөд эз оны (долдугаар сараас ахлан «А», 2-ын «А», 1-н | «Аж С. БОДООШИЙН авсан фото зураг өөрийн болоц гадаадын хүүхд зохнолч- Уралдаанд пионер сураг- «Б» ангиуд хошуучилж бай... -10 жилийп . дийн 3З-ын «Бь йн дүгээр, сургууз .. ангийн сурагч Ц,. Болор (эинээжэээлээжэш-нт |овгээээээалиэтэээ. БийишииийнпЧ олт-илнн---т-шт- өвшиэ. чанинэлжлэээн дын 40. гаруй -Ураи. зохиолын .-Ном уншжээ, БОЛДЫН авсан фото сураг Өвөрхангай аймгийн Зүйл сумын 8 жилийн лийн аахиргаа, бүлгэмээс намын чадварын үзлэгийг бүх апги бүлгийн сургуу» пионерийн дайчин угтаж дунд еур- СУРЛАГЫН 60 ХОНОГ ЧИД сурлагын тооцоотой үү- рэг авч ашилласны сүр дүнд пионер сурагчдын сурлага хүмүүжилд ахиц гарч, өн төрсөц жилийн .нэгдүгоэр улирлаас сурлага 5 хувь, чанар хоёр хувиар ахиж бүх анги бүлэг гэмт хэрэг хэв журмын зөрчил на. “Э, СУГАРМАА. Бүл мийн зовлолийн дарга »м. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ 1 ү : /я Шинээ Үэнииих иошлолт: ёолох үелшиш үшшолиид 12ишшиш Ф1шшш пишшш (2шш 8 СОНИРХОЛТОЙ ТОГЛООМ ТОГЛООМЫН ЗОРИЛГО Замын хөдөлгөөний дүрэм (ба тарлэн дохионы тухай мэдлэ- 2 тийг бататгана. тоглоомын ТАЛБАЙ ТОГЛОХ ХЭРЭГСЭЛ. Тоглоо- Бь биеийн тамирын талбай. аал, апгн танхимд явуулж бол ЯО. Тоглохын Өмнө улаанлпар, Ногооч енгийн дугуй дүрс бү- хий турван дарцаг. эрээн савх модыг бэлтгэсэн байна. (Зо- хноц байгуулагч нь зам заагч, хүүхдүүд «Машин», явган хүн болно), ТОГЛОХ ЖУРАМ. Тоглоом зохион байгуулагч гурван Өн- гийн дарцгийг үзүүлж, тоглоо- ГЭРЭЛ ДОХИО Фохион дайгуулагч, мын дүрмээс тайлбарлаяг өгс- НИЙ дараа замын хөдөлгөөний дүрмийн дагуу замын чигийг эрзэн савх модоор заана. З0- хион байгуулагч улаац дарц- гийг өргөхөд аамаар яваа «ма- шин», гарцаар гарах явган хүн дороо хүлзэнэ. Шар дардгийг өргөхөд «машин», лвгай хүн явахад бэлтгэнз, Ногоон дарц- гийт өргөхөд 4машиг» явган хүн явна. Тоглоомд нэг нэгэз- рээ оролцвол илүү тохиромх- той, Дарад нь хүүхдүүдээр зам, заагчийн үүргийг гүйцэт- гүүлэн сольж 83--4 удаа дав- тана. Дүрэм зөрчсөн хүүхэд ТОГЛООМООС хасагдана, Тоглоомын бүхий д явцад анги удирдсан багш. хяналт тавихаас гадна нэг өнгийн гГ3- рэл 25 сєн тутам солигдож байдгийг баатарчуудад хэлж өт- нө. 2286 Би нэгэн удаа тэнгисийн аахаар зугаалж явахдаа | бяц- хан оцон шувуу. харлаа. Тэр шувуу толгой дээр нь гурван туг үс дөнгөж цухайдан. ого- тор сүүлтэй бөгөөд том, нас бие гүйцсэн оцон шувуудтэн- гисийн. усанд ззэн хүн шиг сурамгай наадахыг шуналтай- яа ширтанэ, Өөртэй нь адил- хан бицхан шувууд наранд халсан чулуун дэзр хөгжил» ДӨН- тоглоно. Өнөөх оцон шувуу тэнги- сийн усанд шумбах дийлдэш- гүй хүсэлд автавч зориг ду- тан ЭГЦ Хадан Дээр удтал зогслоо. Эцэст нь зориг шулуудан эгц хадны ирмэгт дөхөв. Тэ- рзэр “гурван Дайхар байшин- гийн хиртэй Өндөр хадан даэр зогсопо, Гатэд түүнийг «гэнэт хуй “салхин дайрлаа. Бяцхан оцоп” шувууны Зүрх дэлсэж, айснаас үдээ тас аньж Доош бууд. Тэнгисийн .усанд цүл хийц. орсноо. дээш самардан гарч: “тэр дороо хэсэг сэтгэл хангалуун эргэлдэж, дараа нь эргийц” чулуун дээр гарч тэн- тис руу гайхах бахдах хослон ширтлээ. | ИИнгэас зоригт оцон шувуу хйзгааргүй гүнзгийд ногоорон харагдах тэнгисийн хүв хүйтэн усанд анх удаа шумбажээ. Орчуулсан Д.ӨЛГИЙСАЙХАН яцхан риулж хэлний зүйн хнчээлд хол- богдолтой шөчлөг пгүлгүүд бичжээ. Өнөөдрийн дугаарт нийтэлж бай- гаа түүний эдгээр шүлэг нь хүүх- ДҮүд та нарын авиаг зөв Дуулах, үсэг нүдлэх, үг бүтээх, зөв бичих зэргээр хэлний зүйн хичээлээ би- татган ойлгоход Чинь тус болно гэдэгт итгэж байна, , 1. Авна, үсэг хоёр Адуу гэхэд А- орно, А--р хэлэхэд Авиа гарна. Адуу гэх гэж Амаа нээтэл А авиа Амнаас алдуурав Үсэг болж Үзэгдэй. Үгэнд орт Бичигдэв. Адуу гэхэд А орно. А--г бичихэд Үсэг болно. шойх л» Оо Е, 2278 до 28:01:55 2. Үсэг, үг хоё А үсгээ ї “Авчирч тавья, Х үсгээ Хэлхэж үзье. А үсэг Х-г хөтлөв. Х чэгтэл Хээвнэг сугадав. Хоршин нэгсээд Ь Үг болов. Холбож уншвал АХ болов. Хойноос нь харвал Үе болов. 3. Үсэг үсэг хоёр А үсэг 2, Ачтай үсэг Анхны болохоор Ах үсэг. Ах л хойно Асрах дүүтэй. Хөелий нь олтол Хөтлөх дуртай г Энэрэх хайртай Ахтай болохоор М гэдаг Азтай үсэг. Ах нь дүүгээ Амдаж тосно. Дүү нь ахдаа Дүүлж очно. Ах дүү хоёрыг Айлын багачуул Ажиж хараад АМ гэж уншлаа, 4. Авиа үсэг дутвал «Ванчиг авга Бааданд боож Ваар авчрав Ванжилын аав Вааран дотор Вандуй хийв» | Хэрвээ В ! Хэрэггүй гэвэл Хэрхэвч эд Хэлэгдэхгүй байхсан, “Хэрэг болгож: Хэлье гэвэл Хэн ч түүнийг Ойлгохгүй байхсан. «.анчиг а.га “аар а.чра.» Хачин энэ үгний Хаана нь В дутав аа? 5. Үсэг, үе хоёр О гэж юун? Сол гэж юун? О гэж үсэг Сол гэж үе. О ганцаараа бол 6. Үг өгүүлбэр хоёр | Ундралын бегш : «Услав, урсав. Ухна. ус» гэсзн У--тай үг өгөв. , Хоёр хоёроор ёс Холбож хэл. 1422 Хошоод өгүүлбэр 06 Болгож бнч! їэв 6 Э4 д 587 Тос 3 шиш, 0007 Элалитүа ИНЭЭЦГЭЭЕ -- Маргааш бороо орох байх. Өвөөгийн чинь үе мөч өв» ЦЭЗЛТ12ТҮҮҮТТ: 5х/гж411437 Үл ух1элл11(34лХ113 хуул Үүл рүйлээ11115733 531117) УГгла4э1173 Я-эт йл Тэр: -- Тооройхон минь «Ээ» гэж хал дээ гэхэд хариуд иь: -- Хрю-хрю гэнэ -- Тооройхоп минь «Аав» “гэж хэл дээ гэхэд тоорой ахиад л Хрю-хрю гэлэ. «Мод» гээч «Баяртай» хэж хэлдээ! РТ” анГптээ”ЛЛА үг байж болох вэ? гэж надаас| охип асуув. Тэгэхэд нь би гэж хэлээд үз дээ! гэхэд тэрээр жаахан бодож: байснаа: -- Тооройхон минь хрю» гэй хэлдэв.гэв. түүн рүү харж: байснаа: Тоорой Орчуулсан- Ж. 1171:448) му) цагаан, нэг өнгийн юм уу, 98С- вэл хээтэй материал ашиглаж брлпо, Туулайг хийхийн тулд дахь загварыг еХрюхрюэ «Хрю-ү Ї С дөөд байна гэдгийг Иванчо сон» 3 “--Арюо.. сонгуут: | МЭХ ЗО -- Өвөө! Түргэхэн шиг эмээ 5-1 "ЛЕОНИД ПАНТЕЛЕЕВ Тоорой, охин хоёрыг шосы| шРЧЧЛАН МОН Хэл ОЛХЫН 23 т Би нэг удаа лижигхэй охии! байтал надад тэднийг өрөвдөх аяллаар БасЬ өнгөрнө ХЭД, 5 ї ццгахайн тооройг ярьж сургах сэтгэл төрөв, Тэгээд би охинд: ОО аэмра 4, к- түгэж байгааг үзсэн билээ. Түүнд -- Тоорой чинь одоогоор тг тєухаалаг, тэгээД бас дуулгавар- жаахан байгаа учир ийм үг ( “тай тоорой тааралдсан хэдий Ч хэлж: сурах нь хэцүү байгаа “хүлий. хэлээр ярын сурахыг шүү дээ. Тэгэхлзэр, о минь, 2 ердөө ч хүсэхгүй байв, Охип хамгийн амархан сурїї үг л с хичээн их чармайсап боловч түүнд хэрэгтэй гэхэд: со ямар Ч үр дүнд хүрсэнгүй. -- Хамгийн амархан ямар -- Ямар сурагчийн сонсгол хамгийн сайн бэ? -- Самбарын дэргэд зогсож байхдаа хамгийн арын ширээ, нээс хэлснийг сонсдог тэр су. рагчийнх л хамгийн сайн байх, --! Далайд, бас хуурай га. зар амьдардаг амьтныг юу гэж нэрлэдэг билээ? хэмээн багш сурагчаас асуухад, -- Усан цэрэг гэл: тэр ха» риулжээ. луувап бариулах буюу өмд өмС- гөж Ч болно. Та нар өнэ дэс дарааллаар 11 ДҮГЭЭР САР ОРНООР» ТОГЛООМ АЯЛАЛ (Товч зөвлөмж) «Баатарчууд Сүхбаатарыг ор- ноор» тоглоом аяллыг бүлгэ- мийн зөвлөлийн дэргэдэх «Баа- тарчуудтай ажиллах зөвлөл» удирдаж явуулна. Тоглоом ая- ажиллах зөвлөл»-ийн зөвшөөр- лөөр хугацааг сунган: болно Г. Арвунтуяа, Ц, Цэнгэл, Ганчимэг нар Найрамдлын районы :58 дүгээр бага сургуулийн 1-ийн «А» ангид суралцдаг. Тэд «Сурагч» гэсэн эрхэм нэрийн гойн» үсэглэлзэ үзэж дуусч одоо уншиж, бичиж чаддаг болжээ, ЗУРАГ ДЭЗЕ: --ї1:ийн «А» ангийн сурагч опц сурлагатан Г.. Арнунтуяа, Ц.Цэнгэд Ганчимэг нар монгол хэлний хичээлд онц дүй авлаа, 2С Хрю-хро! -- Хрю, хрю! гах нь тэр. юВг 5 (1:23223720 Со оэнал холаиасан болсогү «БААТАРЧУУД СҮХБААТАРЫН -- «Сайп байна уу?» гээч... -- За ингээд л ярья: сурах - Хрю-хрю! нь энэ дээ гэж билээ. ЯВУУЛАХ мартаж болохгүй. Аяллын үеэр асуулт, хариулт харилцан ярилцлага хийх, уулзалт үдэш- лэг вохпох, дуу, шүлэг, тоглоом сурах, хөшөө дурсгалтай танил- цах, музей, кино концерт үзэх, юу сурч мэдсэнийг шалгаж дүг- нэнэ. Тоглоом: аяллын дүнг ба- гийн цуглаанаар хэлэлцэнэ, М. БОЛДЫН авсан фото “ТУХАЙ баатарчууд юу сурч мэдсэн сэт- гэгдлийг сопсох, үүрэг даалгай-" раа хэрхэн биелүүлснийг Ха- рилцан ярилцах, дараагийн аял- лыг хийхийн тулд ямар матє-.. рнал унших, шинээр ямар дуу,” асуудлыг чууд өөрсдөө тэмдэглэж, тусгай хавтсанд хийж хадгалиа. .- тухай бүрд баатар - эзэд болоод хэдхэн сарын дотор «Цагаан тал« зураг, ь : 1 ном, сонин унших, тэмдэглэл шүлэг сурах ажлыг баатарчууд- 2 йС лалд багш сурган хүмүүжүүлэг: хөтлөх зэрэг олон хэлбэрийн өөрсдөө ангийн багш, баг тан--7 13», ! ЧИД, ЭЦЭГ ЭХ, ЭВЛЭЛ, ПНОНёрийн ауил аохиовол тоглоом аялал тын удирдагчдынхаа туслалцаа.” бү гишүүд, шеф байгууллагын хү- үр дүнтэй болно. тайгаар, ажил хэрэгчээр хэдэл- 5 мүүсийн туслалцааг авна. Тог- Тоглоом аяллыг аль баг хар. цэж сурах хэрэгтэй. 4 5 лоом аяллыг явуулахдаа хол ойр хэн зохион байгуулж байгаа, Тоглоом аялалд «идэвхтэй: БЭ... 7 явахаас хамаарч сэдвийг сонгол| баатарчууд яаж оролцож юу оролцсон пиодер--багийн удир- ! Я БүоЛЬ | апна. Дараа пь аялльш марш- СУрсан зэргийг ханын хэвлэл, дагч, амжилттай аялж нх зүйл. ПРЭГЭЧГге95--Э Ч рут, замын өртөө буудлыг га2- туссан, буралтаар ярХҮА суртал- сурч мэдсэн Лахдарчхүй, баг, 2 : , : : Э-Оунсд ХҮгсОЛОНд эк, ямар “илж байх хэрэгтэй. Харин эйз тавтын зургийг бүлгэмийн ту--- 5 УРАН ТАР, Болох Ээ ВрэВ гилэицсэн Пуны нд араг до “олоон ЛАР”-алдыг Зон биуудаг зүс айн зард амь хаван хөвийр2 З 7 У ЁсгУ, 21841:23 4-3 Үс 5 ц 3 ес а гула а д ар? , “ТУУЛАНХАН лоомоо найз нөхдийнХээ төрсөн. түүлж 0ё!!ЭЦ ст нь нүүрийн Тоглоом аяллыг сонирхолтой: ажиллуулж олон ын ХУВИЙН мэн Э5 игмын яс, 1: С ОК ч ӨДрийн баяраар бэлэглэж бОЛ- шид трөнүЧ нүд Цүцсэгы “Ар, ХҮриНЭн, явуулахын тулд. | Тоглоом аяллын дараа асуулт | дэглэх зэргээр урамшуулж бол» 7 с ХИЙЦГЭЭЕ! но, Эсвэл цэцэрлэгийн бяцхан оёорой. Чихийг нь, янз. бүрийн , . 14, ХОНОГИЙН ХУГа- хариултын уралдаан, хогжїїлтэй но. Ингээд тоглоом аяллынхаа 5 - дүү нартаа бгдөл тэд их баяр- байдалтай” (болгохын !тулд.,ДО цаатай бэлтгэж болно, Харваз тэмцээн, багийн цуглаан, сэдэв? үеэр цуглуулсан материал, би- т 1 лапа даа. Энэ тоглоомыг Хий- тор. нь “нарийхан ТёмӨр утас аялал зарласан хугацаандаа ажил, өдөрлөг зэрэг олон хэл. чиж боловсруулсан аргачлалаа 7 т ! : : хэд тун хялбар бөгөөд саарал, хийж болно. Бас туулайндаа багтахгүй бол «Баатарчуудтай бэрийн ажлаар баатарчуудын фцуглаанаар хэлэлцэж холбогдох " 1 1 эхлээд зураг туулайхан хийгээд үзээрэй! Тоглоом аялалд: оролцогч Дүнгийн цуглаанд алллын Тоглоом аялалд хүүхэд бүр - сопгож авсан даавуун Дээрээ ИМЭГ » баатарчууд бүр тодорхой үүрэг тухай, баатарчуудын хийсэн ндэвхтай оролцож, чөлөөтэй | тавьж, тойруулан зураад хоёр н, энхч хүлээж, газрын аураг, тэмдэг тэмдэглэл, цуглуулсан материал сэтгэн бодож. шинэ эрэл хай” хэсгийг хайчилна, Тэгээд хоёр аминнанильхнжжилнллилых дилилнлсйл2 25 лэлийн дэвтэр зэрэг материал зурсан зураг, зохиосон шүл. гуул хийж, баяр хөөртэй байвал хэсгээ нийлүүлж хөвөрдөж оёх бэлтгэнэ. Үүнээс гадна тоглоом гэзр үзэсгэлэн. ханын сонин уг аялал сонирхолтой болж нх бөгөөд чихний хборондох хэс- гийг онгорхой үлдээх хэрэгтэй. Ттттгтгтлтг”” доэтх-эсшэнэн ивээг мөр члчиллан. Эрхлэгч 2 Ж, ДАШДОНДОГ ИНЛЕКС --14140 аялал явуулах анги танхимаа аяллын байдалтай чимэглэхэ: гаргаж сурталчилна. Цуглаанаар, тоглоом аяллаас зүйл сурч мэдэх нь дамжиггүй. Ч, БАТДОРЖ Н БҮХНИЙ ПРОЛЕТАРИ НАР НЭГДЭГҮҮН! МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО, Д: СҮХБААТАРЫН Ё : 7 : : х: 1Е1:5123): 019 111:551:8 -1:2:1:1:3:1:111 1515) Ч. “2 БНМАУ-ЫР “ ТУНХАГЛАСНЫ 860 “ЖИЛИЙН ОЙД "БНМАУ-ЫН ТӨРИЙН 24 ДУУЛЛЫН ТУХАЙ ““БНМАУ-ын төрийн дуг" лэл нь өөрийн улсын нэр алдрыг дээдлэн хүндэтгэж “улс орныхоо нинж чапар, “ огцлогийг тусган харуул, ан ба | йдаг билээ. 1923 онд сохногдсон «Монгол интернационал» гэдэг дууг 1950 оны эхний ха- гас хүртэл БНМАУ-ын төрийн дуулал болгон хэ- рэглэж байв. БНМАУ-ын төрийн, шинэ дууллыг Улсын бага хурлын тэргүү- лэгчдийн 43 дугаар зарли- гаар 1950 оны дөрөвдү: гээр сарын 26-нд батал- сан бөгөөд мөн оны тав- дугаар сарыг 1:нээс улс орон далар хэрэглэж эхэл- сэн юм. Төрийн дууллын үгийг Ц. -Дамдинсүрэн, алыт Б. Дамдинсүрэн, Л. Мөрдорж нар зохиожээ. Төрийн дуулал нь улс орныхоо хөгжлийн дагуу улам бүр боловсронгуй болон өөрчлөгдөж: байдаг юм, Иймээс 1961 онд тө- рийн дууллын үгийг ши» нэчлэн өөрчилж утга агуулгыг улам төгөлдөр- жүүлж, үгийг Ч, Чимид, Ц. Гайтав нар зохиосон бөгөөд аяыг “хэвээр Үүл- дээсэн юм. Тэрхүү шинэ- чилсэн үгийг мөн ойд БНМАУ-ын Жрдын Их Хурлын . тэргүүлэгчдийн зарлигаар баталжээ. 7 БНМАУ-ын торийн дуулал нь манай ардын хувьсгалын ялалт, монго- лын ард түмний интерне- ционалч- болон эх оронч үзэл санааг илэрхийлдэг юм. Төрийн дуулал бол монголын ард түмний баатарлаг үйл явдал, бү- тээлч хөдөлмөр, социа- яам, коммунизмын үйл хэрэгт чин үнэнч байдал, монголын ард түмний ах дүүгийн Нөхөрлөл болон өв найрамдлын | билэ" тэмдгийг тусган харуул- сан юм. БНМАУ-ын төрийн дууллыг гол төлөв үндэс» ний их баяр, өнгөрч бай- гав болон угтан ирж буй чухал үйл явдал, тусгай ёслолын үеэр эгшнглэн дуулдаг журамтай. Энэхүү нэр хүндтэй дууллыг хүн бүхэн сайтар мэддэг байх ёстой. ЕЭ 5 У577 , 125:-2--жэх- “92 БААТАРЫН НЭгд, Ч Су ы тавдугаар сэ» " Монголын Пио» “сэрдруй сурагчдыг пинонерт “элсүүлж К..Маркс, В. И. "Лениний. нэрэмжит хоёр бүлэгт хуваанс билгэ. -Тэр “үед би 14 настай.байлаа. 2 Жж.. Марксын . нэрэмжит бүлгийн . пионер .болж “улван бүч зүүсэн юм. Ч Монголын ционер бага «уудын холбоог байгуул» сан ёслолын хурал.., жаг саал мөн өдөр болж 3а- “луучуудын «Эвлэлийн Төв “Хорооны ажилтан Д- На» цагдорж:. дэлгэрэнгүй үг хэлсний утгыг ТОДХОН С3- сомаж байна. й Пионер гэдот үгийн учир “22 утгыг тайлбарлаж, пиопер “бол: эвлэлийн хойчийг залч “тамжлагч моп, пионербол.. ард түмний төлөө тууш-- тэмцэгч, хувьсгалын ) "И.Ленин “дүүд байсан: юм. 4):7--2270 ЗА-28 МАХН-ЫН ТӨВ ХОРООНД МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрнйн Товчооноос Д. Сүхбаатарын нэрэмжит байгууллагын 60 жилийн ойг 1985 оны сард тэмдэглэн өнгөрүүлэх инонерийн тавдугаар тухай тогтоол гаргав. Монголын Уг тогтоолд Монголын пнонерийп байгууллагын в0 жилийн ойг угтаж пионер сурагчдын Дунд явуулах үзэл суртал, хүмүүжлийн ажлыг улам эрчимжүү- лэх. ажлынхаа арга хэлбэрийг боловсронгуй болгох үр нөлөөтэй ажил төлөвлөгөөтэйгөөр зохиохыг МХ -ЗЭ-ийн Төв Хороо Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлд үүрэг болгосон байна. багшийн сургаалыг мөр- дөн дагаж биелүүлдэг, эр- дэм боловсролтой хүн бо- шохыг цаг Ямагт хичээ- дэг, өөрсдөө сурахын Зө- рэгцээ бусдад знаж, нө- хөддөө тусалдаг байх хэ- рэгтэй гэж захимс: хэлж байсан юм. Бид улаан бүчээ нан. дигнан хайрлаж үргэлж явдагсан. Манай К, Марксын нэрэмжит бүл тийн даргаар 1. Нацаг» дорж, В. И. Лениний нэ. тэмжит бүлгийн. даргаар Б. Доржсүрэйг сонгож би- лээ. Бидэнд өвөлззун өмсох ижил өнгийн хувцас ул, саас олгодог байлаа. Манай сургууль мөн онд үлээвэр хөгжимтэй болж бид хөгжмоө үлээж жагсаалаар сүр жавхлан- тай алхдаг байв. /Тэрүед ЧД, Нацагдорж пнонерийн дуу зохиож бид дуугаа хоолой нийлүүлэн дуул: дагсан. Манай сургуулийн пионерийн бүлгийнхэн их хамтач нөхөрсөг хүүх- Манай бүлэгт, -Л, Намхайдэрэн. С, Бавуу, Батсүх, Б.Гом- бо, Д. Сүрмаажав .зэрэг пионер байсныг сайн Саё- наж байна. Мөн оны. зун бидний хэсэг пнонер сурагч ЗХУ- ын Дорнод Снбирт очиж монголын пиоперийн анх ны аялалд оролцож 0би- лээ. Бид Дээдүд хотод очил: помын худалдааны олон номон дотроос В.И, “Лениний бичсэн «К.Марк- сын цамтар» (1924 онд о хэл дээр хэвлэгд: сэл) «В.И. Лениний нам- тар ба суртал» (1925 онд Дөэд-үд хотод уйгар- жин үсгээр хэвлэгдсэн) гэдэг цомыг ихэд сонир- хон худалдан авч билээ. Учир нь манай. мопголын тионерийн хоёр бүлэг хувьсгалын удирдагч энэ хүмүүсийн цэрэмжит учир ийнхүү зориуд авсан юм. Би энэхүү хоёр номыг одоо болтол иандигиан хадгалж явдаг юм. Ж. ДҮГЭРСҮРЭН 1925 оны инонер, Гео- логийн “ухааны доктор, ! БНМАУ-ын хувьсгалт ! тэмцлийн ахмад зүтгэл тэй ї МАХН-ЫН: ҮЙЛ ХЭРГИЙН ҮӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН БАЯГТУН! | Урьдын бэрх дарлалыг устгаж Ардын эрх жаргалыг тогтоож : , Бүх нийтийн зоригийг илтгэсэн “.« Бүгд Найрамдах Улсаа байгуулсан : Н 30 Сайхан монголын цэлгэр орон Саруул хөгжлийн. дэлгэр гүрэн Үеийн үед энхжин бадартугай! Үрийн үрд бэхжин мандтугай! Ачит нам. алсыг гийгүүлж Хүчит түмэн, улсыг хөгжүүлж Буцашгүй зүтгэлээр дүүрэн хөвчилсөн Цуцашгүй тэмцлээр түүхийг товчилсон Сайхан монголын цэлгэр орон Саруул хөгжлийн дэлгэр гүрэн БААСАН Є Үнэ 10мөнгө Үеийн үед эйхжин бадартугай! Үрийн үрд фэхоин мандтугай! Зөвлөлт оронтой заяа холбож "Дэвшилт олонтой санаа нийлж Хандах зүгийг бахтай барьсан Мандах коммунизмыг цогтой зорьсой Сайхан монголын цэлгэр орон Саруул хөгжлийн дэлгэр гүрэн Үеийн үед энхжин бадартугай! Үрийн үрд бэхжин мандтугай! ” АСУУЛТ ХАРИУЛТЫН УРАЛДААНД ОРОЛЦОЦГООЁ! 23:24. х 2-214:1153211149 5.2 ЦлэналхдЇссйлөглээлгэл! ПИЙНЕРИЙН ЭР ТӨР Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын 60 жилийн ой 1985 оны тавдугаар сард болно. Өнөөгийн монголын бараг бүх үенйнхэн коммунист нт. тэд үнэмшил. нийгмийн ндэвх пармайлт ирсэний тэсвэр хатуужлын анхны сургууль болсон инонерийн байгуул- лагыг дамжнж гарсан юм. Тийм учраас пионерийн бай- тТууллагын 60 жилийн ой бол манай орны өсвөр үсийн- хэн, нийт ард түмний баяр юм. Энэ түүхт ойд зорну- лан «Пионерийн үнэн» Ссо0- ннны газраас уншигчдынхаа дунд «Пионерийн нэр төр» сэдэвт асуулт хариултын уралдааныг 1984 оны арван нэгдүгээр сарын 25-наас 1985 оны гуравдугаар са. рын 25 болтол зарлаж бай- на. «Пионерийн нэр төр» асуулт хариултын уралдаанд оролцогчид дараах асуултад маш тодорхой үнэн зов ха- рнулна. Үүнд: НЭГ. Пнонер гэж ямар хү- нийг хэлэх вэ? Чи хэн гэ- дэг үлгэр жишээч шиоие- рийг хамгийн сайп мэдэх вэ? Хэрхэн юуны учир түүнийг бусдаас илүү хүндэтгэх болс ноо бичнэ үү? ХОЁР: Танай гэрт хэдэн үеийн пионер байн вэ? (Өрөө, эмээ. аав- .оах эгч царын чинь хэн нь хЭ- дэн. онд аль сургуульд пио- пер болсныг бичиэ) Тэд пио- иер ,/байх. үед түүхэн тэм- дэглэц буюу, онцгой, чухал (аяар т үйл явдалд оролцож: байсныг тодорхой жишээ- гээр бичээрэй. ГУРАВ, Чи хэдэн жил пионер гэдэг эрхэм хүндтэй нэрийн эзэн болж байна нэ? Пионер байх үед чинь хэлээ ч мартагдашгүй ямар баярт үйл явдал тохиолдов? /-омт олноороо тэргүүний бүлэг салаа болсон, залгамжлагч чуулганд оролцсон. галаад дотоодын пиоперийн зусланд амарсан зэрэг) ДӨРӨВ. бүлгэмийнхээ жуулахад Чи-яма мэр оруулсан бэ Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын 60 жилийн ойг угтаж мөдөлмөр сурлага,ур- лаг спорт, олон нийтийн ал:- лын ямар амжилт гаргах үүрэг амлалт авч. түүннїй- гээ хэрхэн биелүүлж байна вэ? Элгээр асуултад хариулах- даа холбогдох зураг сурж, сопин хэвлэлд гарсан мате- риал, ппонер байх үениинхээ аах шүлэг өгүүллэг бичиж, ото сурвалжлагыг хлвсар- гаж болно. Уралдаанд ирсэн материа- лаас хамгийн оновчтой то0- дорхой хариулсан 50 сураг- чийг шалгаруулж: «Пиопе- рийн үйэн» сонины диплом, үнз бүхий зүйлээр шагиаж пионерийн сонин: сэтгүүлд нийтэлпэ. «Пиоиерийн їиїгэ төр» асуулт хариултын уралдаанд пионер бүр чиїдэрх- тэй оролцодгооёб. («ПИОНЕРИЙН :ҮНЭН», СОНИНЫ РЕДАКЦИ -4 Салаа. бүлэг, түүхийг бая- хувь нэ- 72 дугаар «Г» ангийн сурагч О. Баттулга сургуулийнхаа дугаар бүрийг Ё Дэлхийн залуучууд, ХЇЇГ-их наадам угтал. зохион. байгуулж буй нийслалийн хүүхэд, залуучуудын «Энх тайвны оюутны маршэгийдц иїзэлтийн Цугт лаан: Улаанбаатар хотын ХЭЭлйн хорооны «За луус» тайхїїмд боллоо. Цөмийн дайны аюул, хор хөМөөлийг харуулсан кино зураглал дэлгэцээ гарч | байхад ардын дуу бүжгийн чуулгын ажигч 0, эагдаг, “Д. "Тїүрэндоржийн «Хүн торолхтонд өргөх үг», цийслэлийн 21 дүгээр сургуулийп 2-ын «Вэ» ан. гийн сурагч М. Энхтуяа «Америк жаалд бичсэн захидал» шүлэг уншив. Дараа нь нийслэлийн пиюйер сурагчдын төлөө УусдЦинч ни 7 Манай орны пионер баатар- чууд МПБ-ын 60 жилийн ойгоо шилэ. Шина. амжилтаар угтл- хаар шамдаж бийнл, -- Нийслэлийн 10 сургуулийл шилийн 8-ын хапын фото сонины зургаар Манай орпы мянга млн- тан улаан бүчтэл пионер сурагчид ирэх 1985 онд болох МПБ-ын 60 жн- лийн түүхт ойгоо амжил” тын дээдээр угтахаар шамдаж байна. | Саяхан нийслэлийн 40 дүгээр сургуулиар орж: тус бүл- шинж, ажилтай “алаад юм. 4 тээ) лгам! лвос МП 2, : 60 жи- лийн ойг угтаж тусгай тв- зөвлөгөө гарган ажиллаж байла. Хамт олиоороо: -- Нийт баг, бүлгийн 30- 83 хувийг хот районы тэргүүвий ба. изрэмжит хамт олон болгах -- Бүлгэм “бүлгийн хангадаг лагчь НЫ хӨДӨӨ аж ахуйн рид суралцагч хуүхдүүд ходөо БИД ЭНХ ТАЙВНЫ ҮЙЛ ХЭРЭГТ ҮНЭНЧ-. лөгчдийп хүндэтгэлийн шул там агсаал | япагдлаа, Нийслэлийп 7825 сплаа, 2213 бүлэг, 98 бүлгэм, 6 райопыг төлөөлж 51 Дүгаэр бүлгэмийн 4 дүглэр бүлгийн 1, салааг. райопы тэргүүний салал, 77 Ду: гаар бүлгэмийн 1 дүгээр бүлэг районы тэргүүний бүлэг, 19 дугаар “бүлгэм улсын таргүүний бүлгэм, Октябрийн: районы пиопер сурагчид Улаабиатар хо- тын. тэргүүний. ппонерийн зөллөл болохоо илэрхийлэв. Цуглаанд БНМАУ, 8С ВИХУ-ын баатар сапсрын инсэгч 1К, Гүррагчаа, энх тайвныг хамгаалах Монго» лып хорооны орлогч Дар га, БНМАУ-ын гарьяат эмч профессор Ч, Долгор нар. оролцож үг хэллээ, Мон мийслэлийн зургаду- гаар дунд сургуулийн 7", гийн «А» ангийн сурагч, МПБ-ын Төв СЗовлолийн алтан медальт, «ОЗалгамиш сайп «фото сурвалт- юм. -- Дорнод аймгийн Даш- балбар сумын дунд сургуулийн пиоперүүд сургуульдаа мяггап цэцэг бэлэглэх хөдөлгөөн ор- нүүлэлд млпга гаруй цэцэг 0з- лэглэжээ. -- 8аян «Бь» ангийн сурагч Г. Гэрэлцэпэг цэцэг үрслүү- дэхээр бэлтгэж байгаад Нь Залуу техникчдийн орд» лаборато- эт ахуйн төрөл бүрийп ташин тєхинцийн талаар анхны мэ- лэгдэхүүйтэй болдог юм. Хөдөө аж ахуйн лабарато- рид суралцагч цэгдүгээр ангийп сурагчид орчин үеийн транто- рын байдалтай тапилцаж байна, (9 ,БОДООШИЙН алсан Фото зургууд, үе» аины гашшгайч, онц сурлагатан Ө, Алтанчимэг мапай орны мянга мяйгай хүүхэд багачуудыг Т9: лоолж үг хэлэв, «Энх тайвны маршэ-ийн нээлтийн цуглаанд орол» цогчдоос нийслэлийн ажил» чин, сэхээтэн, обутан, пионер сурагчид, лилт аае луучуудад хадаг зөв- ломж гаргасныг бүгд баяр- тай хүлээц авлаа, «Далхийн зилуучууд, оюутны ХИ нх иаадамд гавшгай. ходолмөр, онц сурлага, авьяас чадвар, уран бүгтзэлээ азориулья!» урипц Дор явагдаж буй «их тайвиьгмарш» энэ оны 11 дүглэр сарын 17-наос 12 дуглар сарыг 20-нд «Бид энх тайвны үйл ха- рэгт үнэнч» уриан дор ерөнхий болопсролын сур- гууль, ТМС-ийн сурагч, Дын дунд эхэллээ. Цуглаапы төгсгөлд улс төрийн дууны хамтлаг бо- лон «Мөнгөц хонх» урал» даанд оролцогч пионер сурагчдын хамтлагууд энх тайвны тухай дуу дуулав, Пионер сурагчид аа! Далхийн залуучууд, оюутны ХЇЇ их наадмыг ЗУРАГ ДЭЭР: тийн цуглаанаас тол аар ий атар шри ээлтэй элилїїї ипнипипппипитиитинпнипнй ШҮҮҮ 111111111117) пин ПИОНЕРҮҮД ИХ ОЙДОО ягуулан чанаржуулах идэвх- тэн Ссонгуультиы маинлайл- лыШ | өндөржүүлж хамт олны дундахи нэр хүн- дийг дээшлүүлэх... 33- рэг чухал зорилтуудыг шийдвэрлэхээр толовлө- гаоидоо тусгажээ, Ширвээр олон ажлыг хийхээр авсан үүргийнхээ дагуу ажил. лаж байна. Хөрш 28 ду- гаар сургуулийн туршла- гаар бүлгийн дэвтрийг идэвхтэн сурагчдаар хөт- лүүлж байгаа богоод «Су- рагч шуудан Хороо», «Өс- ажлыг тогтмал- | ворийн”! !сэргийлэгчдий! ишиг м.2Р011 ! бүлэг» зэрэг сурагчдын сайн дурын байгууллагд шинээр байгуулжээ, 10 Дугаар сараас эзхлэн Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын 60 жилийп ой, ДЗО-ны ХЇЇ их наадмыг угласан социйлист урал- дааныг вшин бүлгүүдийн лунд өрнүүлж ирсэн бай- на. Сурлага, сахилга. бат, пүдлэн хамгаалалт, нх наадмын сурталчилгаа зэ- рэг үндсан 9 үзүүлэлттэй энэ уралдаанд 10 сарын байдлаар 4 4-ийн. «Б», 5-ын наа 110 Уу 31 «В» жээ, Мо пиопер сурагч нэг бүрээр «Их ойдоо барих бэлэг» дэвтэр хөтлүүлж, Үр дүнг нь тухай бүр хамт олны цуглаанаар хз- лэлцэж байна. Хүтүүж- лзэр доголдолтой сурагчч ДЫГ сонирхолтой - лан сенцэд бүрэн хам- руулсан богоод тус бүл- гэмийн пионер сурагч- Дын 70 орчим хувь нь лмар нэгэн дугуйланд сурлаг юм. Одоо МПБ-ын 60 жи- ! ангиуд хөшуучил- Л. пи ШЛЛПТ 11121111 угтай цийп хүрээд гаа «Энх тайвны ИДЭВХТЭЙ оролцож, хэмрҮЛГ: ан- ж бай. маршь.т шинэ шинэ амжилт гаргалдгаал| МАНАЙ СУРВАЛЖЛ АГЧ «Энх тайвны ШЇШШЭГИЙГ нээл- 28, НОМЫН БАЯРААР Нийслэлийн 10 энилийц 72 дугаар сургууль дээрХүүх- дийн номын баярын нээлт болов. «Д. Нацагдоржийн амьдрал, уран бүтээлээс» гэ- сэц хапын сонин, зурагт хуудас, ДЭЛтэмэл үзүүлөн, альбом, Олцхан номын үзэс- гэлэц гаргажээ, Энэ баяраар Д. Зузаан багштай 6-гийн «А» ангийн сурагчид «Ном бол бидний. цахор» сэдэвт ажил зохион бүх озургїду- гаар аигийн багш сурагчдад үзүүлшээ, Бүлгийн дарга П. Хоролгарав сэдэвт ажлыг удирдан Д. Нацагдоржийн амьдрал уран бүтэглийг хан. вэ? асуулт ха риултын тэмцээнийг нийт сурагчдын Дунд явуулав. Тэмцээнд ,6-гийн «Ар» -ан- гийн П. Монгопбагана, 6- гийн «Б» С, Алтапчимаг, 6-гийн. «Вэ Р, Батцэцэг, 6-гийц «Гэ» М. Эпхжаргал, 6-гийн. «Е» Б, Энхбаатар нарын сурагч бусдаасаа. ндэвхтэй аролцлоо. Д. На- цагдоржийн уран бүтзэлээс уншиж, дуулж хөгжимдот, 772 дугаар сургууль Ц. ЭНХБАЯР Чойбалсан хотын 10 жи- лийп 1 сургуулийн пиебне- рийн 18 дугаар бүлгэмд но- мын уламжлалт баяр эхэл- лээ, Номын баяраар бүлгэм, бүлэг баатарчуудын багт зохиох аасльп( толөвлргєр гаргав, Манай бүлгэмд хэв- лэл. түтээгч тимурчүүдийн бүлгийн. ажлыг 8-ын «Л» анги амжилттай похион бай- гуулин: олон хил сайн алгил- лав, 8-ын «2» ангийн Элх- цэцэг даргатай хэзлэл тү« гаэгч тимурчүүдийн бүлэг пь, сургуулийн жхэвлалийг хөггөн шуурхай түгээх сурталчлах, тогтмол хэвлэл захиалуулах, номтой... нөхөрлөх ашлыг хошуучлан ажилладаг 10мь. Бүлгэмийн зөвлөлийн шүүл Ш. ОЮУНЦЭЦ| “сайн мэдэх лийн ойг угтсан тусгай самбар ажиллуулахаар бэлтгэж байна, 11 дүгээр сарын соцна- лист уралдааныг ДЗО-ны ХП их наадмын нэрэмжит болгон явуулж | байна. Түүнчлэн баг бүлэг бүр тусгай толовлогооний да- гуу ажил зохиож байгаа богоод бүлгийн ажлыг чанартай, сонирхолтой хийхэд ол анхаарлай төвлөрүүлэн ажилладаг юм, Сүхбаатарын мэрэм- х жит МПБ-ын 60 жилийн ай угтал: нмар ажил 20. хнож, юу 0 байгаа тухайгаа идэв бичиж ирүүлээрэй! Бий ӨТ 1115 анин пУТЛСЫ м-НГ2221-22 СОРиЭЭВГарЙН /У2У2 заажигигггглойг П | хүүхдүүд тар нь бзэрээд хагарсан цонхны хэмтээг | Хичээлээ бичиж чадахгүй, Бай:2 үргэн гэн: “арЁлр ши сандал нь шалтай- эз. нл гэзч эд Ри гаэхлаллас хөлдчихсөн амар БУДОХГүЛС шНИаЛХҮү Ч байх шиг зүүдлэгдэнэ, Сайн ойлголгс бийг, эв" Ердөө угтаж Е5 тдоггүй. зэнснь түүнд тусална л гэ- | Цаг харвал дөнгөас өглөө- Сзн бол олж прэх яь дам- ний таван цаг болжс бай-. жиггүй. Үнэхээр ч ээягЛлЬь лаа. Болсон явдлыг эртэн орол ажлаасаа ирэхдээ ? сапав хэмжээний дагуу нэг шил доХад лаа. Ийм л юм болж | -.Сүүлчийн цаг завсар- бөигорсөн юм дал. | шарнж Анзалхүүгийн шаяс Өглөөний зургаан «цаг хийн хэсэг хөвгүүд ХЭНИЙ болор Тохиролцсон “ёсвор 3 воч юм билээ нэг бємбөг “тнНдалхүү том ахтайгаа ши- хоорондоо дамжуулан ТОҮ- лэз аван сургууль дээрээ шож байв. ирэв. Ашгүй урьд шөнө Охид их хүйтрээгүй ажээ. Ах нь 72-- Болноч ээ, цонх ха- түүнд туслан цовхиы Ши- Марнхна шүү Азэ, чий. лийг хүрээнд нь хийж дэйгийн бүрхүүл цохичих- өгөв тэлх бүх зүйл нь цагийн на» хуралрийц даг С даг байжээ 5 ц дагуу явагд : Том болсон хойноо ч цаг сайн бари имталдаг б - 29) гүүхдүүд ээг Та нар бага нийг ч цаг нарийн Үзэцээ “явсл4асаа ахлан өДрийп дэаг- лахыг шаарддаг байв. Ок- ЁС барилгталл: “сурвал том тлбрийн хувьсгал ялсны да- " болоод ажил амьдралаа аов раа Лепин Ардын компсса: “ зохицуулж, бага хугацаанд парын даргаар ажиллаж эх зүйл хийдэг хүн болж байхдаа, хэн нзг хүл хур- гэмӨдНй. лаас хожим Я : : лаас хожимдвол ца С Ульпнопын Хүүхдүүд цө- “Миний | цаг цагдах ана мөөрөө сахилга баттай, дэг рүүлээд байна? Шалгуу урамтай, Эрүүл чий ї “үү ЭЛГУУ, ж: вэг, лпэлгүй болохгүй нь. Та- Ж ээн цовоо байжээ. Во- 2 7 ны цаг хэд болж байна?» сэл додл тогтмол цагт босч сал- бктойхоц асуудаг байжээ хивчаа опгойлгон цэвэр агаар ҮГ оруулаад, гар нүүрээ хүй- Володя хичээл тарл: ирээд тэн усаар угааж, цээжээ ХУРцсаа сольж эмх цэгитэй чийгтэй алчуураар сайтар эвхэж олгүүрт өлгөнө. Гэ- Ввчинаг Өгдөөний. дабгал рийн даалгав ХЯйЛ/Ау саа хийсний дараа ороөгоо цэвэр- р ДӨй! р БуХсаад пом дэвтрээ ч бас байранд Яазиг ДҮҮ нараа хувцсаа ом- нь хурааж аанпткээ соход нь тусална. Бас оглоо- д дон, ний цай бэлтгэх, ширээ аа- | БӨЛОДЯгийн суудаг өрбо сахад нь ээждээ) тусалдаг гайхалтай цэвэрхэп, потм нь байл. Тэд цайгаа уухаар цо- ТЭВМУР дээр, үзэг, харандаа 3 моороо ширээ тойрол суудаг "Р ШИРЭЭн дээр саванд бай- билээ. даг тул хичээллэхэд ч урам- Володич хүүгийн өдрийн ТӨЙ, ЮМ эрж цаг алддаггүй дэглэм нйнхүү эхэлдэг байв. 0"78- Тэр цагийг үр ашиггүй өнгө- Ульпиовпынх хашаандаа рүүлдэггүй байсан болбхоор жнмсний цэцэрлэгтэй байс- шиг шинэсэн ТЭЛЭЭ ЭНЭ ЯМАР СУРАГЧ ВЭ? | Жаалхүүгийн. гомдол харцаар харах боловч, хэн юу ч хэлсэнгүй. Нэг мэдэхэд 7Каалхүү ангидаа ганцаараа зөгсож байв - Одоо яах билээ. 27Нвалхүү энэ шөнө ер Маргааш гэхэд улам л| унтаж чадсангүй, Ангийн хүйтэрнэ. Шил апавал ! нь ханын дагуу ярайн бай-. олох хэрэгтэй гэсэн бодол даг цэцэгт ургамал, аква- түүнд тєров. Ээжийнхэз рнум дотор нааш цааш хөг- алглынх пь тазар утас зал- | жилдөн зугаалж байдаг гап болсоп бүхий л явд- | чамин загас бүгд хөлдчих- лыг ярилаа. Ээж нь түүнд сөп, Эсвэл ангийн нь тусалиа гэлзз. Харин тэр анг эс хоригийг Б.рсог лам хуулж буй хө Цаг найм ДӨХӨЖ шу гүүдийн хэн ч үл тоомсор- Бусаээ ТЭ улдуулЧ хэн нь Саалхү цүнхээ 2 НИ ла 53. 38. бүтэн цонхтой болсоп хат бомбөг хаанаас. ч юм бэ ХЫГ хараад баярлд? АН түүн рүү чиглэн ирэхэд Жаалхүүг талархан хари тараараа хаатал тар, няр Гэтэл Өчигдрийн Бэээ тээсэн хадаад явчих нь. ХоХЭН | Хөргүүд бярн Н олэр, Харвал нарны гэрэлд 9Зэд) орж ирэв. сөдрид Үүргэлжид гялалаан байдаг ХЭН 2НЬ Ч ДХ Лий Гангийн нь гурван цоцхиы (ЮУ болспыг сонир ТНЖЦ “| нэг одоо онгойн харлаж ХаНН ямар йзг БИ: 1 харагдана гай өндөр дуугаар нар 1Каалхүү балмагдай иё- талдана ЯУНрЧаЭ | ход рүүгээ хартал тэд түүн. 599 7 “| рүү харан инээлдэж байв. Хүүхдүүд ээ! 2аалхүү “Тэдний харцайд чи л ЭН? ханд, ямар учраас Уомд- ОНХЫГ хагаллаа, “Гар” соныг анги Хамт олоороо гэсэн үг ИЛТ .хэдэлцээрэй! Ж, ЧИНТОГТОХ (46(43 3418: (єє улаа: 310 13:424111:17:47110) 23 : 1л1111:13:11:2484:114 Лл211:12711:1031 “ныг хүүхдүүд та нар сайл мэднэ. Житсийг түүхийгээр нь түүвэл мод, мөчир пь тэмтэж, дараа жил дахни жомс ургахгүй гэдгийг Во- лодя сайн ойлгодог байжээ. Тэр ч байтугай жимс нь бо- ловсорч гүйцээд мөчир нь даахгүй, зарим жимс газар унасан ч дураарда авч ид- дэггүй байв. Тэдний ллмс гойд сайхан ургадаг байжаэ. Бүрэн боловсорч гүйцсэний дараа бүгдээрээ баяр хвор болоп жимсээ хураалг амтар- хай иддэг байв, ВолбОдя багадаа их ходөл- гоөнтэй, тун сэргэлэн цдвоо “Хүүхэд байлаа. Хааяа ялим- гүй дутагдал гаргадаг байсап боловч дараа пь түүндээ дүг- нэлт хийж, буруугаа хүлээл: засч чаддаг байв, Та иар са- ная: байгаа бнз даэ. Володл 8 настай байхдаа ааптайгаа Конушкинпо төсгон орох рам- даа Налань хотод байдаг аг- чийндээ очиж хүүхдүүдтэй нь тоглож байгаад жижиг ширээлд “санамсаргүй хүрч дээр нь байсац шилэн лонх хагарчээ, Гэрийц эзэгтэй орж ирээд хэп лонх хагалав7-гэ- хэд хүүхдүүд цөм -- би биш, би биш гэж хариулав. Во- лодл хүүхдүүдийн дунд хам- гийн бага нь байсан бөгоод Шууданч шувуудын ту- хай ярихад та нарт хам- гийн түрүүнд тагтаа санаг- Данд байх, Шуудинч таг- таа нь цахилгаац мэдэв, утсан харилцадл, радио бий болоогүй.байхад тарч ирсан бөгөөд сансрын эрин үе. болсон өнөөдөр ч бай- саар: байпа. Египтед одоо- гсас: 5000 жилийн өмнө пгууданч: тагтааг ашиглаж байсныг археологчид 10- дорхойлжээ. Өнгөрсөн зуунд ялан. гуяа дайны үеэр бараг-бүх Европод шууданч тагтааг хэрэглэж: байсан банта. Дэлхийн хоёрдугаар Дайны. жилүүдэд тагтла аглийнНн шумбагч завийг аварсал тухай гайхалтай мадэа: бүх хавлалд бичиг- Дэв. 1942 Оны хавар фа- 111171554:11: 0250): 153! ХАТ завийг бөмбөгджээ. Энэ үед ёроолд орох тушаалыг хө- лӨГ-ОИГОЦНЫГ ахмад өглөө, Дайсны онгоцууд иисэн од» сон, боловч хөвөх, ачаа зоөх системүүд дэлбэрэл- тээс, болж гэмтсэн учир успаас “тарах боломлжсгүй байдалд хүрэв. Эцсийн найдлага-шуудангийдн таг таа гэдгийг ойлгож тэд» НИЙГ аврах тасалгаанд хийж болгоомжтой хаагаад ториелын аппаратаар буу- даж агаарт гаргалаа, Цаг погсчихсоп юм шиг түг шүүртай мнпут эхэллээ, Хүмүүс аврагдахаа епгөр- сон. хэмээн бодож байтал тусламж ирэв. Шувууд усан цэргийн баааад цаг тухайд нь мэдээг хүргасэн юм. Епропын шуудангийн тагтаапууд Өмнөх үеийн хэзс илүү давуу талтай нь ажиглагджээ. Нисэх Чча- иар нь сайжирч цагт 100 нилометр, өдөрт мянга ор- чим нилометр зам туулдаг ажээ. (Гэвч ЗӨрДӨХ, тагтаа, шуулайч, шувуу, Ши Юм. 15|13111118434471 161154 543118 Та11 1! ИГ, ДЭГ ЖУРЛН,./ ЭРҮҮЛ Гэ : апх удаа гэрт нь гаа згчээсэв айх шээ ь. Лрэванг мас явдлаас хойш б: 2 сар өнгөрсөн учир ваар ха- галсан тухай хүн бүр тмарт- жааз. Нэг удаа Марил Алск- сандровна шөнө дол болсон хойно хүүхдүүдээ хучихаар өрөөнд нь ортол Володли уйлж байв. Юу болсныг асуу- хад--Бн худлаа хэлчихсэн, Тэр ваарыг би хагалсан юм гэжээ. Ээж нь түүнийг тайшшп- | | руулж, эгчдээ уучлалт гуй- сап захиа илгээв. Үүний да- раа л олон хоног шапалж явсан Волбдягийн сэтгэл сая амарчээ. Володл чөлөөт цагаараа усанд сэлэх, зугаадж, ой мо- ГАЗАР Доор явж, самар жимс, мөөг түүж Өвлийн улиралд а- на, Ханүүр, чаргаар ЗУүэ5 5 ГЭДЭГ г на, Хашаай дотроо цасан 5 уул, цасан ӨВГөн Хийж | ЮУ ВЭ? ТОГЛООМЫН ЗАСГИЙН лодог байв. Володи багаа- саа ийнхүү бне бялдраа чий- рэгжүүлсэн учир олон жиг лийн хүнд хэцүү цөллөг, шо- ронв глидан, зю пнутгаасаа харь хол дүрвэп сууж бай- сайп жилүүдийг тэнчээртэй, эрүүд чийрэг туулан өнгө- рүүлж чадсан юм. Д. СУБД (В. И. Ленпн ний музейн ажилтан) Хүүхдүүд та нар солин хэвлэлээс «марпонетка» гэдэг үгийг нэг бус удаа улшсан байх. Энэ үгийг орчуулбал «хүүхэлдэй». гэсэн утгатай юм. Тоглоо-М мын энэ хүний гадаад байдал нь хүнтэй төстэй, тэгэхдээ толгой, гар, х0- лийг нь утасны тусламж:- тайгаар хөдөлгөөнд оруул- даг тийм л онцлогтой. Аль нэг утасных нь үзүүрээс татахад тоглоомын | тэр/ ЕР БУСЫН үү. хүүэлдэл шэ ! | ! ппиигаацшиицигиатит енгийн 1 1 ! ШУУДАН | нэг Го ХҮРГЭГЧИД мын хүн, тоглоомын 2ас- гийн газар, тоглоомьпт улс Энэ зорилгод бас хараа- цайг ашитлажш ирсэн бө- гэсэл үгсийн утга сапаа гарч байгаа юм. Тэдгээр пь бусдын гарт бүрэн орж, тэдний дуулгавартай зэв- геөд хараацай тагтаанаас сэг ыс болсон гэсэн шэЧ- илүү хурдад имсдэг бай- тэгсЭЭЛжОН засти. ив на. Ё толгойлогчид Хэг империалист Америкийн Нью-Порт | эншүйлээс зуран ДАЛЬ хотод оцон шувууд (пинг- засгийн тусламж авч, ва- вин) шуудал хүргэж бай- сс. төрийг барьж байгаан жээ. “Шуудангийн «нэгэн гэдгийг та иар ойлгож байв салбарын даргын хүү гэр- тэз Густав! гөдэрц оцон цуг гаа. Үүнийг тодруулахын вуу тэжээдэг бөгеөд үрт ТУЛД Та нарт ганц иш гэлж хамт явдаг байв. Тэр хэлье л.дээ. Та нар гаат хүү амралтаараа шуудан рын зураг дээрэзе Өмнөд, ЗчЭГЧаэл ХЭЭ рэа Наад Ц Солонгосыг ол. АНУ-ын ын цо Уугг Ь Хасан ГуЗаА зиЭНЭЛНЫН Мталыг баримталсалт тоглоо- хэ яг ш хурдап сайн тог- Унын засаг энэ арныг ИМ-( зо. авчээ. Хүү шувуу- ф.пернализмын гар хөл үШЖ) бие дайн шуудан ОЫ хувиргасан юм, Аме- үүлэхээр шийдэв..Мэ- ! дээжийн хэрэг эхний. үед Л2 бүх зүйлийг ёсоор гүй- 1 иэтгэсэнгүй- Шинэхан 4 шуудан хүргэгч маань со- 5 пинг. тун удаан! хүргэна. 1) Өглөөвий шуудан маад зах Ч нь үдийн үед л унийл- 1 чийн гарт очно, Тэгэхээр 1 нь нөгөө хүү оцоп шувууг Ч Дугуйтай тэшүүрээр явж 1) тргажэн Ё 4 на. АНУ-ын 40 мянган БВаххо ирс УУЛЫН Үхэрэг- энэ оронд байнга сэтгэл хангалуун байх бол- | рэн азийн чөлөөлөгд- ! 1 1 ї Ё ривийл төлөөний "этгээд, дарангуйлан захирагч Чоп Ду. Хяап Өмнөд Солонго- сын засгийн эрхийг барьж байла. Өмнөд Солонтос нь Ази тив диїх АНУ-ын царл гийн асар том ,түшит га- зар бадоа ХУвирсыаг тӨр- лоомын даглЗмийц яплуула буй. үйл ажиллагаанас дэлхий дахин харж бай- лоо. ,Ингээд л Густав гэ- сөн орпуудыг заналхийл- дэг оцон шувуу «Дэлхийн сээр байна. Чоп Ду. Хпа- шуудан “хүргэгч цорын ганц оцон шувуу» хэмзэх хүплдэт гпзрийн эзэї бол- сон байна. Мөн Ботсванд (Афрт кийн улс) ер бусын шууч двигийн харилцаа бий боль эээ. Тэнд тэмзэп хяруул их ПСайх бөгөөд алипааг амархан сурч, цөгт 80 шь лометр хүртэл хурдтай гүїх чадалтай, Хүсүүндээ цүнх зүүсэц -тэмавн хя- руул. 30 “километр замд 20--30 минут зардаг бай» на Ер нь амьтад эрт дээр цагаас хүнтэй холбоотой байж ирсэн билээ. Иймазс амьтдын зай, төрөлх авь» лас, Зан байдлыг сайтар судалснаар тэднийг өөрс» дийн найдвартай туслагч сон шор, х Ч : 1 ! | ї : ! ны тоглоомын дэглэм тус орныг империализмын ДАН рэг дайны талбар болгоод 8 зогссонгүй. АНУ-ын 13-84 рэг, санхүүгийн тусламж- Ч буцан Өмнөд Солонгосыг 5 бүз НЬ | БЭВСЭГЛЭЖ, Б ГАСАУ. болоц “Азийп бусад орол, єр нь Энэ ти- Ч вийн өнх тайван байдалд аюул ванал учруулсаар байна. АНУ, Япон, Өмнөд К Солонгосын гурвалсан холбоо байгуулагдаж 0аї- таа нь өнөөдөр Дэлхий ла- хины анхаарлыг гойд их татаж байна. «Тоглоомьт засгийн газар тэдэг ннгэг л инмпериалист ВЗДийнхээ зарлигийг үг дуугүй Да- гаж, ард түмнээ дайны аюулд унагааж байпа, ш БогуЭг ЖАНЧИВ ЭНХЧИМЭГ мааш х 1 лахл- 811114347:14 18410 11814411118848 57291213) 118417201 32 112415341-11) 611 164:19:12 /яМЛ122Жилр 123: - Дуут дохионы яхир дуу | -тасралтгүй. чарлана,. Чан» га яригчийн таваг шиг хар дугуйнаас пэвтрүүлэгчийн дДуу- цуурайтаж, «Иргэд вэ! Агаарын түгшүүр,. Агаарын. түгшүүр» гэж. зарлалаа. "Тэгсїїзэ дахиад Л дуут дохио чарлаж гариа, Элис нь сэрэпгүүт Їїго- рыг дуудаж: --Хүү минь бос! Хур далж үс... гэж хэлэ, Егор Гока орон дээрээ сандайлж | цүдээ. арайхийн инээлээ, Ээж нь түүний хөлд өсгий | Тутлыг нь углаад пальто Ї малгайг нь хам хум ом» | сүүлэн. гараалс нь хөтөлж | Хоргодох байр луу гүйв. Ї Шонийн | тэнгэрт про» | Экенторын хурц гэрлүүд с сүлжилдэж, суурингийн цаад талын ойгоос аепит | хэмээх их бууны дуу та- Б.чигиаж: байлаа. Толгой дээр нь харийн онгоцнуу- дын дүйгэпэх дуу сонсогч доно. Фашистууд Мосиваг бамбогдоХоор яваа нь энэ. ажаа... Эгэл иь Ёгортой цуг халь- тиргаатай шатаар уруудан хоргодох байранд орлоо, Тэнд чийгтэй, хүйтэн байв Дүпзэн хама, модоц та- | ииурууд нь цасаар хучигд жээ. Шалаар дүүрэн ус. | Керосиц дэнгийн бүдэгхэп гэрэл сүүмэлаэнэ, Хүмүүс | шахцалдан. сууж, Егорна түүний өэнс хоёрт бандан (сандал дээр бяцхан зай гаргая: өглөө. Гудамжилас аейнтийп сум дэлбэрэх би- түү чимээ сонсогдлоо, Он- Ёс дүйгэнэх чимээ түр | ИймдслПлд хэсэг хугацаа опгормогц ахиад л дуу. ГАРААНЫ ЦААНА..,ГАРА Сүүлийн жилүүдэд ма» 40-2КИЛИЙН ОЙД 4875 2Сузгсєкс/ Фё3РВАВАДаэ ТҮГШ МШР 7 гарч -гариа, Гэййт сумны улих чимээ гарч дараахи- Наар Нь л -- Фан --чфан хийлээ. Хажууханд эг бомбөг дэлбэрэв бололтой, --Манайхан тэднийг Москва: руу оруулсангүй. Тэгээд л бөмбогоо төмөр ааМ руу хаяж байна гэж хөрш өвгөний дуугарах сонсогдоно, Дахиад хоёр гурван. дэлбэрэлтийн Ччи- маэ гарснаа онгоцны дуу памдлаа, Явья Егор о0!--гэж ээж нь дуудаад дахиад. ирэх хүртэл нь дуг хийж ам- иишина байх гэж хэлэв. Ёгорна ч бээрч богтийсөп амьтан гэр лүүгээ алх- лаа. к --Чанга яригчаар «Агаа рын довтолгооп өпгөрлөө» гэж нэвтрүүлэгч өарлана. Ээж нь Ёгорын пальто, малгай гутлыг тайлахад тэрээр орон дээрээ ойнгуут л унтаад өгөв. Цаг болов УУ. үгүй юу дахиад л дуут дохно дуугарч, извтрүү- лэгчийн хахир хоолой «Иргэд ээ! Агаарын түт- шгүүр»ь гэж зарлалаа --Ээж минь ... Егорка пойрмоглон шивэгнээдД: Хоргодох байр луу яваад яах ом тэгэх үү! Би ун- тахыг маш их хүсч байна гэ, халаэр. С --Болохгүй! Хүү минь гэл: ээж нь айж тэвдэн үглэснээ--Бөмбөг манай байшинг оноод чи бид хоё рыг алчихиа шүү дээ! Тэг- вэл пав чинь ляах билээ. Тэр фашистуудыг хөөчн- хөөд гэртээ ирсэн чинь чи бид хоёр байхгүй байвал.. гэв. лийн Т. Баяр-Эрдэнэ,. нэг- “лоо. Ээж "Тэргүүн байр " сорна хүндээр (амьс» гаадсанаа Ориоосоо бос. нь түүнд хупц- иь өмсгөпө, Дахиад сыг “л Ёгорка зэжийнхээ аралс хоргодох байр луу бүдчин алхаллаа. кАТЯ ЭГЧ Оёдлын. машины дуу исїГгдхан тачигнана, Ээж нь сайн өдөр болгон хийх шилаа. гартаа авч ирдэг байлаа. Ёгорна цолхпы дэргэд зогсон: байв. Түү- НИЙ гарт модоор орж хийсэн шураг, далбаа бү» м, цэрэг гутал өмсөөд Дон | алчуур толгойдоо аапгиднсээ, Түүний царай нь үрчлээтэй, үс нь буу- ралтжээ, --Хорш минь, танай хайс иаахан тос зээлэхээр орж Ирлээ гэж тар өгүү» лэв, Гартаа ургамлын тос ны шил барьжээ. Этк їнь гал зуухны өрөөнөөс шил тэй тос авч ирж, хагасыг нь хийж өгөв. Нарны ту- яа Катя эгчийн нүүрэн дээ гүүр тоглоно. --Иш -шь. Нар наадаад хий блцхан холог онгоц харагдана. Ёгориа цон- хоор харлаа. Хавар ир- шээ, Хашаан дотор нэл шалбааг, шалбааганд нарны туяа, гялалзана Түүнд аахай гупигтай санагдана. Гармаар бодог- довч юугаа ч омсох билээ дээ. Шаахай иь салаад уначихсан, Галош нь цоорчихсон, Хаалга дуу- гарч, босгоп дээр Натл эгч харагдав --Орж болох уу? -Ор ор! Орогтуш! --Ээж нь машиныхаа араас босож Катя эгчид сандал дөхүүлэн өгөөд --Суугаач гэж урив. Натл эгч хөвөлтэй хү. л, Хавар болиоэ гэн тэр апивчин өгүүллээ, Дараа нь Егориаг харж: --Хариц чи, мэргэн буудагч минь яагаад гэр- тээ суун байдаг билээ Ха раач ямар сайхан горхн- нууд урсалг байна... гэн. Ёгорка царайгаа барайл- гав. --Бид чинь юугаа чөм сон гарах билээ дээ гэж ээн, нь спиал алдсанаа-- Тэгээд л хатахыг нь хү- лээж байна гэв. т--Ээ дээ. Энэ дайн уу? Хэцүү ч юм даа гэж: Натл эгч толгойгоо сэгсэрснээ --Алив Ёгор минь чи юу бариад байна 7гэж асуув. ОПГОЦ... --Усан гэж бүрээс н харж, гялгар ЕрОорЫг Е7, алгаараа илж, далбааг нь үлээлс хурц хашлагыг нь хуруугаараа хүртэл тэмтэрч зүзээд, --БЁстой сайхан| гэяс Толгой сэгсрэрц өгүүлснээ --Удаан хий асуулаа. ш2007522 “-- Удаан ..7 гэж Ёг өгүүлээд санаа алдар, 2 ч.г-Зүгээр... битгий гунь, 1нпий Онгоц хөвөхдөө Л нэг ховнө гэжс Натя эгч сандлаас босохдоо лээд гарч одлоо. цагийн дараа тэр ирэв. |Гартаа хаймран гутал Егорна сэнгүй, --Май, өмс гэн Катя: эгч түүнд гутлаа сарвай-. гаад--Миний Вася. үүнийг өмсөөд шалбааг туулах Дуртай байсан юм гэв, Ёгор толгойгоо гудайлга-" лаа. Тэр Натл эгчийн ба-, га хүү Васл ахыг Мосипа гийп хамгаалалтын үед пас барсан гэдгийг мэд-" дэг байлаа. Хагас эргэл жинхэнэ барьжээ. нүдэндээ ч итгэ« --Ав ав! гэж Натя эгч Ёгорнийн толгойг (р илээд --Дайн болж л байдаг юм байгаа биз. Харин хүүхдүүд тоглох тэй шүү дээ... гэв. -- Баярлалаа танд ээж нь аяндаа гарах ну- лимсаа барьж чадалгүй өгүүлэв, Ёгорка ч бүхнээс үнэтэй тэр бэлгийг тэв- рээд --Баярлалаа гэж шивнэлээ. Нар хөгжилтэй гялбана. Ёгорка томдсон хаймран гутал өмсөөд хам өгүүл. хэрэг |. гэнс гийн том шалбаагиы дэр. гэд цугларсан боөн жаа- луудын дунд огсон бай- лаа. Шалбаагап дунд Зл- валгаанд долгиулон. дал- баагаа дэрвүүлсэн бяцхан усан онгоц хөвнө Т.ДАВААДОРЖ орчуулав: эзэлсэн «Пио- най. пионер сурагчдын дүгээр сургуулийн Б. Сод- сургуулийн багийг дуйд амжилттай дэлгэрэн сСорбарам, 28 дугаар сур- иерийн. удирдагч» сэтгүү- хогийн байгаа спортын гуулийн Б. Бямбадорж, лийн диплом, шилжин шинэ тдрол бол агаарын дунд насны (У--УГ ап. явах цом, хүйпдэтгэлийн тейпис юм, Ус төрлөөр ги) охндоос 23 дугаар «Амтат бялуу»-гаар шаг- «Ипонерийн удирдагч» сургуулийн Ц. Уянга, тав- нав. Урьд жилүүдэд баг сэтгүүлийн нэрэмжит дугаар сургуулийн Зол- тамирчдаа амжинлтта!! бэлт- Улаанбаатар хотын авар. саяд, 18 дугаар сургуу» гэл оролцуулж . байса та шалгаруулах тэмцээ. лийп Г. Гоогормаа, хөв- Найрамдлын район эпэ нийг жил бүр явуулдаг күүдээс: нэгдүгээр су уг удаагийн тэмцээнд та- уламжлал бий боллоо. Энэ удаагийн тэмцээ- нийг БИМАУ-ыг туйхаг- ласпны 60 жилийн ой, Д, Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын 60 налийн ойд дориулж лвуулав, Гурардахь удаагаа яваг- Дам байгаа өнө тэмцээнд манай өсрөрийн тениисчид урьд урьдаас бэлтгэя сай. тай оролцож урзар тоглолт гарган тоглолоо. Төэдпий дотрооо олон арван сайн тоглогчийг нэрлэж болно. Ийгээд тэмцээний дүнгээс Ханилцуултя, » Тэмцээнд нийслэлийн слон сарван сургуулийн ВОО орчим тамирчдаас шалгарсан 50 гаруй те инсчид хурд, авхаалж сам», баагаа сорилоо, Үүлээс бага пвсны (11--4У ан» гийн) охидоос нэгдүгээр сургуулийн Г, Ваяндалай, тавдугаар сургуулийн ИГ. Байгалмаа, 78 дугаар сур» туулийн М, Одгэрэл, хов» гүүлээс, тардугаар сургуу ГЕТҮЙ! “А--92923 2 лийц Н. Батцоонг, 54 дү. гээр ЗГРЛННЫ Д. Бат- хуяг, дугаар сургуу” лийн Б. Болдбаатар, Ахлах насны (У!--УШ ангийн) охидоос 57 дугаар с лийн Б. Батцэнгэл, 4! дугаар сургуулийн Ц. Нарангэрэл, 54 дүгээр єургуулийн Д. Мөнхнасан хөвгүүдээс, тавдугаар сур- гуулийн Ж, Ганболд, ЇП сургуулийн 0. Амараа, нэгдүгээр сургуулийн Д. Баасансүх иар шалгарч МПБ-ын Төв Зовлолийн алт, мөнгө, хүрэя медаль, дипломоор шагнуулав, Нийлбэр дүнгээр 6. Лхамтогмид дасгалжуу« лагчтай нэгдүгээр сургуу» лийн баг оноогоор, Я. Энхээ дасгалжуулагч» тай 84 дүгээр сургуулийн баг 30 опоогоор, 9, Майя Дасгалжуулагчтай тавду. гаар сургуулийн баг 27 опоогоор эхний байранд шалгарлаа, т-05 Д| Сүхбаатарын мирчдаа оролцуулаагүй нь харамсалтай. Тамирчин Б. Батцэнгэл -- Би энэ спортоор 8 жил. хичээллэл: байна, А. Шийтэр багштайгаа хамтарч тус тэмцээд бэлтгэсний үр дүнд ахлах насны охидоос Ї байрапд шалгарлаа. О. Амараа: --Спортын энэ төрөл нь тусгай байр шаарддаггүй хаана, хэн ч гэсэц тоглоод байх давуу талтайгаар онцлог юм Энэ спортыг хот, хөдөөд дэлгэрүүлж бүх нийтийн спорт болгохыг пионер бид хүсдэг... гээн осворийн тамирчид маань ярьж бай на. Гарааны цаад... гараа, Ирэх оид уламжлал йсоор болох энэ тэмцээнд бүлэг, бүлгэмээрээ эртїїзэс шур- гуу бэлтгэж, тэмцээний талбарт дахин уулзацгаая. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ХАМГИЙН. ХАМГИЙН... Ө Америкийн Иидиано- полис хотод байдаг амьт- хүрээлэнгийн нэг гутал нь 10 иг жиїп- тэй. Түүнийг хамгийн том гуталд тооцдог богөод эм- чийп заавраар өмсдөг юм. ны зааны О Хамгийн хурдаи ур« гадаг ургамал хулс юм. Тэр өдөрт 1 метрээр ахиж ургадаг. Ө Дэлхий дээр хам- гийн олон үг мэддэг тоть бол 1Кано юм. Эцэ тоть 100-гаас илүү үг, үгийн холбоос цээншїлжээ. 2Како тоть Африн тивл байдаг. Орчуулсан. 23 дугаар сургуулийн 8-гийн «Б» ангийн сурагч Д ХАНБУЛАГ ашшшшшгшшшпшшд та» г Эрхлэгч ”нэрээгжий "Уйсинг хэвлэлийн номбинатад! хэвлэв, |! Ж. ДАШЛДОНДОГ “2-7 ИНДЕНС -14140 х 221:12415 8-3 9, мдДЛлЭ-нї ни эзгӨн 064 гь. - -БЗЛДЭН. БАЙ ТҮХЬЭАл лалтын НЭРЭМЖИТ-мПБ-эн ТӨВ ДӨӨӨЛ ӨГ Солцягх гдэх жилдээ. ф Їсүгд НАЙРАМДАХ Їнонгол АРД УЛС ! “Аугаа нх Октябрийн социалист хувьсгалын ө4 1921 онд мандсан үр дүнд лоогоор ардын! хувьсгалый шонголын ард түмэн эрх чөлөө, тусгаар тогтиолоо байлдан олж төрөлх эх ор- ныхоо бүрэн эрхт эзэй нь 1 болсоц юм. Энэ тэмцлийг монголын ард түмний жо- лоодогч, айлшинггүй чин з0- ) рипт Д. Сүхбаатар болон ї түүний үнэнч хамтран зүт- 4 тагчдийн үүсгэн байгуулсан Ї ТАХН удирдан жолоодож ялалтад хүргэсэн билээ. )ч “1924 онд хуралдсанул- сын анхдугаар нх хурлаас тус улсын анхны үйдсэй | хуулийг баталж, тусгаар | тогтиасанв Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсыг зарлан тунхагласан юм. ї “БНМАУ газар путгийт- ! хаа талбайн хэнгжээгээр Ї Дэлхийд 17 дахь байр 0в- лэх 1566,8 мянган кило- юметр хавтгай дөрвөлжий пу- тагтай бөгөөд бүх хилийн урт нь 8158,0 км юм 1 “БНМАУ-д одоо 1,7 сая Ї хүн ам гурван сал гаруй болно. Нийт хүний тэн ха- гас хурьнь 16 нас хүртэлх хүүхэд багачуудаас бүрл- ї сан өнсөгийн. монгол орон 7 Азлхийд хамгийн залуужсан ориы нгг болжээ. орчим хүн .оршин суул байпа. Ардын хувьсгалын жилүүдэд манай улсын хүй аш гурав дахин өсч, хүзгүү- сийн дундаж нас 85 хүрлээ. (000 он гэхэд манай улсын “БНМАУ бол ажилчин, хоршоолсон ард, хөдөлмо- рийн сэкхээтийй социалист улс бөгөөд тус улсад азас- хөдөлмөрчин биЧ- гийв бүх эрх мэдэлд ард түмний даг- “Ардын хувьсгалын ачаар топгол орон дан ганц хоц- рогдсон шал аж ахуйн ор- ноос хөдөө аж хуй-аж 1 үйлдвэрийл орон: болж ху- пирап. Уас ардын аж ахуйн үлдсэн фФенд” 1924 оицих- той харьцуулахад 82 дахин осов, Одоо танай улс нэг 2 эсүнд ногдох талын тоогоор 1 дэлхийд | тэргүүн байранд ордог: Лепиний хоршооллын 10- ловлөгөөг амьдралд бүтээл- 24 чээр хэрэгжүүлж” ардын аж 4 ахуйтныг |соцналинст ёсоор ” хоршоолас дуусгав, Одоо ма- тай оронд ходоо аж ахуйн М/7 (1989) ф 198: ОНЫ АРВАН НЭГДҮГЭЭР САРЫН 26. 1 1 ЦЭРЭГ ХУВЬСГАЛЫН огт ардын хушга цуу жа ар ан! Зи БН хРНВгЛУслГ бєрВүцл аш шлалтын төлөө Мэгэн | ган байлаа. Муруй тахир төлөө тамлалд хүчин зүт- үзүүрт санаа овордож пи! гудамжтай, (хөсөг тэрэг гахзэр ардыл журамт еэ» зориїїгдор, дайсантай. тэм. (колхсоц гилар байсан юм.! рэгт хувийн морио утаж, цат япсан 1921 өмм ар. Дапкар барилга. гяж їзто зэвстглэ зүүж сайн лураар Дып хуньсгилын партизан. Ч байгаагүй, Тэгзхэдодро элсэн орш байлаа, зэрэг, БИМАУ-ын хуль: би пийслал Улалибалтар галт тэмплийц ахмад бүт хотынхоо хамгийн сайхан мас НАлхон ту лолсог гэлтэй” Дашкамцын, Даш-.. шинэ. У. хороололд, най... ЛЛРТа. Пупцагийц Тогтох блзар гуа улс туйза(лас, рамдлын гараар сүндэр- | 0809 ӨТ Мастай эпх тунх пы 00 жилнїїц ОЙН тэ) лан боссоы 0 данхаа| "ЭГЛМЧ ятга өдөр хүүхэд багачууд тао Оаїппагд үр хүүхэдтийгээ Хувьсгалын -үйл. хар- бүхэнтэй. сйпниы хуудас (йл уаргалтай сайхац амс) ГИЙН төлоо амь үл хайь наа уулааш байн, лирч сууна ли тамцэгц айсан арлын Дашдбалар, Артаигай ӨОпгөд бидний цус пєгл юшурамт цэрагымнний (80 аймгийн Патцайгал сумын. рУулан тэмцэл: явсан ху-| ХӨДо ардын хупьсгалын хүн... Хувьсгалаас.. омпо. 8РсгиЛЫН үйл хэрэг юу. плалтын дараах шихүүдэд мал маллиш, айлд Өлраг- Тай ариун сайхай|| үйлс | їїїэ аясаг төрийг тор до багд їгїйад өигпрүүлс:. болохыг Мүлээрэл | үзэж, (Орой. утїгт үүсгэл бай шаа, 1921 ойд 20 шастай цам аасгийнхад хайр буйл: гуулж Пэхнгүүлэх үйл ха дал Хатанбаатар | Магсар. НМГ эдэлж лпиа. Тэр үед рэгт ч мой идэнхтэЛ орол» тапын цэрэг болин Бархул..| СИЛ глмин, цагаантай хар-| цож ярсан юм гам Олкар- памын лйлдалпд орол. Гислал түрэмгийллийг зан өгүүлж суупал ЦиЛЭ хуршсгалын хэрэгт идэйхиїїлэг пүтгэлс тюсаа. 1920 сид путат хошуунлаг сїа шин. төвт иийСлал, кү раанд пих ирэг. байснаа Дишболар гулї. опочлар толхон санжс ийнхүү лүр сан арын байна. --Тэр ййгт НИЙСЛЭЛ Кү, Маргаашийн хошойш БИД АЗ. МЛРГАЛАЛРАД.. БИИЛРХДАГ чий. өйдулчйн, барллга Арлын эрхт Бүгд Най- минь бидеид отсойо юм риидах Улсыг туйхаглас ашласгийн хайр їшэал Гэлтал, пы 00 лилийн өлоййтэй ялчлаэн их Оайдтийг 00 сайхал” байрын онэ одор їмлийлши аургаан шаг «Пиоперийп: үйэнь сонин... Лийц Өмцөхтай.| хар 7 үгихоо. түм: бумап” ушилгч чилгаа дэвшүүлье: Хайрт пиоперүүл зэ! Хоромхой зуур, ном со» рийпц пиноос уйлж, 1010 тслө баралга- чий, уурхайчин, |уснуу лагч гээд торол бүрийн мэргажлийн хүмүүс та паүиаи! дупд сурч амьдарч байна. Үвэнч ириун хөдөл мар, пар тєр та ипрыт хү ухалп, олон пийтийн вүт- хөдөлмөрийн бап тар гэөд өх оройдоо ар тОртэй сайчуул болсоп їгь Цуу” Цэгээн зүүд мэт юм аалд| хүүхдүүд сорслоо Элвөдор: төрийн дээдэр- лээн, байна Ч Этгэ . хОлЧихээ | чадил байх. хийг бариг ПИМАУ-ын ХаШиНВГСЭХАЛИВАЛИЭЛД Олоп улсын пиопсрийн Ардын їїх Хурлын дєпу Сайхан ох орпыхро ту- «Найрамдал» лагсрь.. Татуудыг 5 орчим ху- сыц тулд. зүрх сатгал, Улааиблатар дахь пїаис- НИЙГ -Өиагтайтүүд ззалш | СУрлага ходолыероо эО: шипэ. ордон, Ховд, |байна. Тэдний цэг риулсан хүл бүр «би Гошь-- Алтай... Ховсгол,.. “ӨРИЙН. омэгтэй би ор-| Монгол улсын аа Жаргал: шгээар: үзэл, виза овоо идгорь. аймгийн. инонс- гийпхба приапйас сонсол, Дундголь Ы 5 рийн саналайр «сураг тай, үйзнч иргэ» гэж чийп” ширэжтээс киилчинН 0Өрөөроо бахархах зрхтай йОлїїсан. хупьсгалын амнах рийн аагеры, олон ариай. болж 17 їшилд 02 ншлиййг. ЮМ шинэ. сургуулы, цэцэрлэг, ётил хийсэн юм. Өнө бол 4 “аг НолрлЦ ӨМНӨ сурагчдын дотуур байр Миний золхон иргэвийхаэ Тийм хүмүүс болохыг та гдашгийл. аарц Цор- маа, Долипгорын охин Цэ рэп, Хопьчин 1Найдап, Хү. игийн галын Уидрах гээд өөрсдийн танил хүүхдүү:. ДИйт дүрийг олоогийн амьдралтайгаа. харьцуул даа. ЭиД псар их апороо байгаа ир мидаолг, 10 бүхлийг хайрт пам, ппсаг Шарйангхүсын тохьтай сайхан оросууд. ҮҮРгийг биелүлсэи хэрэг | ""Гаас ХУсыс 1) гүлБйИ ыд- байлаа Гэтэлтиам, засаг, БИМАЛУ-ын АИХлан Талд ЗИ НН датн ард түмэп мипий очүүхай орлогт дарга, савхин олон тиллпээ дурлаж боло Кбдолмерийг үнэлж: (11) Ээдлалийп | үйлдвэрийн но. МАУ-ыл хадалмарийн бал ашидлчий, ходолторпйн тар цаа хайрласай юм баатар Д.ЦЭПД-Л1ОУШ Урьдын шагто «Гарийн боол» байсал| | вмагтай- чүүд бноо үед рхалт: 0 здсгийнхаа ачаар нийгэм. соёл, | урлаг, шиннлэх 22 амно биелүүллээ, Сайльчлд | хаар БАД 8ү23 Энэ: бүхэл СЛДЛЬЧИН. МИНИЙ БЛХЙРХАЛ | «ин оын зөрар сойнаяйл би з шаргалтай монгол ориил ширчїй нэг сёальчил зүйн. Ард түмпийхээ эрхэм- олиор хашгах аржлм чухал алта, ходолмор ррхэлдэгтээ. даг үргэлд: тидаг 18 плсапдаа МХЗЭ-айн байгаагүй юм. Саальчты өлөрдад ажлын арга барил зсамцшил, үйагиийтээ тэжлэ. лийг тохируулж хєх даланг ль арчилы сурах, саялтууг Эйкрий хайрт ншш (аас- : саак Толовлогрогөө (4 сая (гийн Омидь 8ч їїзээл, хамт рыи вйпарат хэрэгслийг зөв | бодгош биелүүлээ. олиы юшинь ходолморийн үр хар ала, минэ шиуйн, с 34 ЕРЧҮҮЭ2) бүтээл билээ. шлэд бишгүй их байлаа. Ор- альчны чин үеийн саалитыг зөахот | юугаар ч | сольшгүй өр. (Писнер сурагч та бүхэд али. үнээ саадаг хүн гэм 00408» хэм чухал зүйлхэчээн , ваа ажилд тэсвэр -040545-9 гүй. (б00 мал рипслгийД | чиглэсэн ззорилтохой ажил. | Шийдэмгий поригтой , ийлны тэдэгдэхүүнтэй. саас (ласан зшэо хугацаа Мйргал- | 0ортоо ондор ААР ана Лийн арга тєхмишийг сайл «ашгүй үйл явдлаар дүүртй |тапьж сурч ходолторло элээсэн туршлагатай хүс | байлаа, Плм, засаг, (8рдо хүсьс! түүс байдаг нт. түншэжээ БНМЛУ-ын ко- Улаанбаатар хотын тар Миний ажилдадаг сайгийй | долторийн боатяр гэдэг эр- тизай4 сангийн аш? ахуй аж ахуйн саалийн р хэм дээд алдар цолыг хүр- саальчат, БИМЛАУ-ын бол ОХУ-ын туславгжаар, 08- | тэл коделмярчип олимхоо Ардын Их Хурлын дєпу рпїїгдсап, бидор ятдйг илгч- нтгэл | айлрлрыг | хүдээй тат, ходолторийн баата тэй үлээ сайдаг үеийл | Ардын Ик Хурлын дєнута- С. ХАНДСҮРЭ! нєхциикягсан нж бүрэн төп Би нэс үнээпнэс авих сүүний хэмжээг байлга дазшлүүдэнй үглээ бүрийг арчлай ийл- НАЙРАМДУТЛ Найрамдал ээ үгийгсойсог. гуут эрх чөлөө тусгаар тогтїо гын толоо тэмцэлд боссод мо гол орцыг ахын 222 ач юэ? Фоплалт торийн Хлїїр халамж боплолтлїїй хүйнїЇ онор, сэтгэл! сэтгэлээр түс 1 " Тэмцин олсоп өрх чөлдө тусч хийд ард, түмэн: бодогдоно. Дөл- ах лүүгийн найрамдллт топлолт ийц хувьсгалын их удтрллг шолголй блатарлаг охид хор - П.-11 Лонпимойтолын ярд түн- Түүл дайны талбэрт изгэд тэн 0йИД| вт японы шилитлрпс, гамт бут ипйргэж ялалт бай» гууллал. ний суут хүү Д. Сүхбалтар илр, вїїз шлйрамдлын тулгын чу дуут тавил «Лсєийп тусалца, зөвлөлтийн 7 Эрлэлэт, Пага иуур, Хотол ард түмэн тусална» хэвгэн (гс бэ9Л о|тин үслйн гоёмсог хо- мантип | Сүхбаатарын мляпы тууд сүндэрлэн бослоо, Тэид хэлсэн үт аїйлсдор Ч өсвөр үс тлолтайн хүмүүс монгол їг бидний сэтгэлд яруу тод оршиж їдтэйгээ иггэй. брпгадэд ажил» байна. Зтт амжилт бүтээлээ дуурсгаж, Мопгол оройд аж үйлдлэрийн Їлх анхны гад голомт ассанаас тэх Тэмцэл тулалдаан, |тихийл люэд одоо путагт орчид. Ма» Өлмөрт хамт япш олон удаа- гийн боловсон эмНолэг 08 гуу. Чи сорилтыг давсан пхап дүүд дагдан пзлүүд байсан. галлрт срын холгоёр хамт хоорлоо. алтан тариа халиурч улмаар Ийгээд | бодоход поплолтийн уулаж ох ортыо минь хаанд Л Үүлий ажилсаг гар өгзомөр сэт бол холпа олдор хүчдэлийй шу. лийн илч шингээгүй улс ар- гам тапигдаж дуупаас курдди Но аж ахуйн салбар гэм үгүй онгоц жолоодож сурсап мен!» ї р 77 гү г 2їнДаЖ БА ДОГГҮЙ ДАЛфИ ШИ Яасан БАЯН НУТАГ 82? Ямар их хувь зАяАгдАР л “Бид наАР 523н БОЛЖ ТӨРӨВ... МАН. ЗАСДГАА. БАЯРЛАЛАА. БИДНИЙ ХҮСЭЛ | 1024 оны шаймдугаар | күн тутилас 2723 хүн явар 3 ТАЙВАН Бос журадлсал МАХН-ын иэгэв льдД | суралцаж 2 111 ях хурлын їлийдвэрт ма. байна. ургуулнуд мат тай ардмн болтосролыг жөг- ривллаг баяз болон багшлах Би Дорноговь иймгийн 3 түүлэх талаар зёвсөн өлөн хүтхээр бүрэн хангагдава. | баян хотиа дунд сургуулж заялтуулын вэгэвд “СҮРГУУ- | Үүнд Ү! таваш жилд бүх | ЭМН ангид сурдаг. Орос япйд багачуудын янх үзэх ипитиы | Єургууль хүүкхлийя хэл, алгеёрийн хєчхэл дээр ба өлов нийтэд | стєнухуу- | цэцэрлэгийн барилга байгуу- | "/Т03599 САЙН тусалдЖт гэж рт! 2-0) сургууль, хашү Өхир | түть яап үзүүлэх зураг, дэвүрлйг | шалт, зөвэг төтборомжиНД | цухайр ид аяруулж байга шэн пяруйхай хэвлэн гаргаж, , 600 бах үзүүлэн боловсруулбаас 8 | Тарцугхан бал ҮЙ төмбоо юм Үүыт гд 1-2 сая төгрөт, э8р- Малай “Нэйраждаль (аа- чуулж байгаваг хэлэхэд хай- герьт аж дүү соншалнүт ср- галгтай юм, ны шионсрүүрд ирж, орон ор- юы үе тэшсийн амд) шөхөд Би 194|--44 єйд А3с | уахнлнах ямн Я д ардын гэгээрүүлэх явна! баруун хязгаарын Увс айж- | рилцип туршлага сєлилцао. тэн даруй төсөтлбл зуршг | гийв Сагял сумын (04180) гийг 0д сайн яэдмэ, Бидний зэргийг үйлдэж, зохиц тохи- сургуульд Орж байлаа. Аз Ч рок орот байтнт буюу шаах рийл шугам жагсавлын улшчй |(үхлээрлэ тайван, (ал тэр. үйлдүүлт, євчигдлыг талбайгаас даши Дэттийн үз- жаргал байдаг болохоор ау- арилгавал йохипо» (МАХН- дарг ошчрүүлсангүй, хоол- | Вип титийн хүүтэдтэй эт с8- ррах сэдэв шин. үлэхлэр Ар. Ми түүхэн холбатдож 08рнэт ло, хувцаслтж, эрдэм 00- наа пэттэйтээ ЕЛУртийлж,3ых (ший утга агуулгаа, бичгүүд 03, 04 тал) гэжэ. Шрасрол зїзшшүүлж, гарыг шулж трлалга таргаж дай- Бүхнийг бидии! Энэхүү шаммж түүхэ: | "ипь ганзгайд хөлийг ЯнЛЬ | Хүнүүсэн аа саа Азаш потлол байна. Пиллийг хайртай эл лагсрийд шжих- хүрээлэн байгаа орчин яваь ү баяр єв. төлөө з0- рижулдаг нам, сагагтса хла- хүнүүстэй тэмц тийн дту тазргүй их баярлаж байн ттайлвэр атьдраад хэрхэн аерөонд хүргэн билээ. хввлийгов! таш сн т 2 хэрэгжсэн нь өпгорсєч (00 дан цэн эвэ Свагты) билээ. на йдаг, М2-4 (0 -н8) тоох хэннн жилд арлын болоосролыл р яааамжийн хэриуд эх ӨлөөЛөр ч гэсэн бпд ханхилаганүй Е рэг 220 талалр олсов блолт ажжлл- | "РбчЛоо үшлгч шударга2 ХӨ-00 шүйн сюутты | аа: хүүхэд бид таас тодорхїй юм долморлаэж явааг шипь опдор луучуулыв шит авраїл, сурах тоглох тн Эрттай байгаасай Улааабаатарыг Ул- «Эпх тайваш» гэж 0 д 1023 оны хоёрдугаар са. :Үязаж 2424-3167 Тан) юу. шран үүрд яалдаг рмп 18-нд нийслэл хүрээйЯ” | 00 явчийд ойтой БҮМЛУГ ол лолооллл тэ" “ргийн ураа- Сүрагс: С. ЭНХБАЛР, апктм душд сургуулийг (40. цнгавьшатбалш гэдэг аллар сурагчтайгаар шээж байсан вол хүртээслид жирийн багш бол өлөөдөр 503 єрөлхий | би шлгавргүй /нз биярлыж СПРТЫН Оалорсралыл сургуульд 400 . цайпнд улан ихийг бүтээх тлитай охид хөвгүүд сураз» хүсэл тэмүүлэл дүүрэн 044- шгтишэлшүүгЫх Ц МАСТЕР ам сургуульд 480.) шлигай Өра,, онутан сүрллцал: БИМАУ-ын гитьяат багш байг: Зунь лай өрмЙХЙ |) влтын оггой (ШОНЕР Арван хэдхэн | аасандаа торийн дээд шаглал гүрт- сэн эсвэл єлертын өвєстєр, урлагийн шэрт хүч болсол. гадзэдын хэд асдэй орцоор явчихсан хүүхдүүдтэй Жа- най ориы (хєто хөд сургуулийн хаань ч үлэрч бална. Аз жаргалтай ориы хүүхэд байх ийм сайхан. 5113 “(3::5::56-24 дийн тавдугаар сургуулийн ТИДРГАЛТАЙ ЦОО багтаж 88д далнуд Моснаа, Булааашл шоо Мөэгодумат, 7111181115) Нийгата үжин ншсгай өнэо өхины (алдар ОРОлшлк байхдаа “Би ЧиПь- эх ориы Өхин» гэдгийг єйЛТӨ МАУ-ын ардын | мүжагэий | Фавьяаг огүүлнэ хээл ил эрс Норовсамбуу багш минь па» Тэрзэр 1000 өнзос єстор- Огал хийж байхад ч. төтлол- БЭХ БЬшСХ эрүүг л мн тын гамлистцилар эгчээ Мод өрөдцожм байхал и» ЦУЛ алийн лэж улсын | чацартай 0-0 үзэгч алны “Молгол, шов- сургамж. тоахой тэнцээд олон ЛАА (гол» гэсэн дуу өдөө болтол өрөлүжээ. Тэнцсэн бүрээс | Одонтунгалагийн | чихэнд нэг сургааж авч удаж ҮЙ-| солсогддот Юм. 1081: сод улсын церкийц шансэнд алхиы төгслблтоо хийл, тоглолтын тэр хэдхэй гагүй хичээлдээ. Тэсвэр Спортын тастєр болсон минутад 2000 хүнил таларх хатуужал, зоөрвлто элэз боло аминдт бол манай нам, 28- сай алга ташилтыг 003 | үамирчин | хүний хамгийн | саг, хамт өлөн, дасгалжут- байн сонсож, (хүй белрлАхєо| эрсэн чашар. Бас вх ерлөө (лагч 0. Ддваапям багшийн Оноотийй хүүхэд бидйй | годог юу болохыг | МЭДЭГЧ | зох чан ариун саваа. ЇВЦЇ | тааль ач хусгож | болож урлагийн авьяасыг хөгжүүдэ. билаа, өнд Унгар улсад болсон (явдаг гэж ярвлаа. тэд Нам, засаг хэрэгтэй бүх- 8 үлш байдгийг эр- Саяхан БИСЧСУд зо Я гэцүүлэн” бадам бид. ХМч | Яоп стыж Прага хотмоо 63 АНД НӨХДИЙН ИЭНДЧИЛГ3 Низү нх аз жаргалтай оронд | УЛАА Тоглолт хийлээ, Эн торсмоо улаы нх үхаардаг, | бол нам, змтаас (ХүүЭД : 2 х сариндсраря Манай өромд хүүхэд (бү- | бидлай төлө, дэг үргэ Хайр, нєйл яар на Цас) Тельиьны нурэнжах рийц авьтас сонирхлыг ХӨГ аизларай халамжилт байд Та аар БНМАУ-ыг тун. БИЛГУ-ын өкмюр Хийн сод “бориулш, хүүхэд, | гийн тод Млрод Юм гэм 04. хагшины 00 жилийн (6йш гууллигын өсворийн Тельчан. хүүхэлдэйн, тсатр, цирц, ны. “ бодлл, Юй ша, засгийнхаа | баярыг ёслол тогөлдор тээ. “уулын нэрийн олноос ОН Таалан огшүүлн сур . хайр халдагжилн хариуд 9290 | дэглэж байна, Эяэ) баярыг МАУ-ыг зуулхагасны 00 ТУУЛЬ соёлын ордны дэргэдэх. ХУТВМН. хичхмадаа ЧАЛарын , уохиолдуулдл: зовзэлтийц Жилийл ойг. хохноддуулаа гууль содын ордны ДЭМЭДЭ,.. ахин, уран бүтээлдээ. улам | швонср сурагч бид халтуй (Зын сэтгэлийн | мэндчилгээ 1 Л байна. нх бадор жилү саргааа баяр хүрсэж, онд сурч, эхо дазшүүлье! Та бүхэнд у8- 5 ? євор- МҮЗ-цйн соёлын | гэж бодож явдаг. өройдол шхийг бүсээх нїрсэд Оаага, ходвлвот, урлаг ГЧУДЭУЛЭН я дугуйлаал Нийслалайл. 22 ЦЭтыр болы хүтүүшихийг хүсье) тми өндөр СоЭ2- баяр орж суралцсац билээ. ДА сургуулайн ма « ви- ДУСүсЦЭЛ хэмхил 4 Захих ЭҮЛЭтЭ3--л Бан Ба л чуллаллсар Б-г гү Нэн лаа ю Нина ОХУ / БИАГУ, Бєрхии хот ки хо кчймц уран тугарагч зтвссза. Ина, ОХУ, Дөс шЦАГТ дэ НААНА САХИЖ й Ё отгонцэцоэг ясчд хөт. (11 настай) (13) шастай) жилийн ойд ПИОПЕРҮҮД ТҮҮХТ ОЙГОО УГТАЖ “Малай Орны улаан бүч- тэн багачууд «Сур, сур бас дахин сур!» уриан дор чягаг- даж буй «Залгамж үе» ал» заар, “БНМАУ-ыг тунхаг- аасны болоп МПБ-ын 60 бэлэг барыж мл - : УА11/7У2 1, шоыт ҮүМү-, эш, (0! 22) үй | хамт -| авчээ. дусаус (С-25-77 | жээл хурзац нэгдлийн фон» ДОД тушаан. БАЯНХОНГОР. Галуут сумын “8. жилийн сургуу- лийн 7-гийн «А» анги 1984- 1985 олны хичээлийн жилд монголын анхны сансрын нисэгч, ЗХУ, БНМАУ-ын баатар, 2. Гүррагчаагийп нэрэмжит бүлэг болох үү- рэг авчаэ.. Тус ангийн «Сапсар» хамтлагийнхан «Хүүхэд бүр онц сурлага- тай, үлгэр жишээ сахплга баттай, соёлч сурагч болц- гоой» урнатай ажилла бай. на. БУЛГАН. бСПэлэлгэ сумыпл ДУНД | сургуулийн 7-гийп «Б» ангийн пионер баатар- чууд: сургуулийн тэргүүний бүлэг болох зорилттой ажиллаж сурлагаар хоцорч яваа пайз нөхөддөө хнчээлд | нь тусалас байна. ТОВЬ-АЛТАЙ Тонхил су- сжын пионерийн зөвлөл мп -Б-ын 60 жилийн ойг угтаж “ бүлгэмээрээ нэрэмжит тэр- гүүний соёлч нөхөрлөлийн ДОРНОГОВЬ. | Мандаль- гопь хотод ЗСБНА. Улсын «Аян» чуулга тог- Э,14э-3лаау үЕ ЛЭ л ЭВВь Т220-222:1738 11 ӨМргг - халсэВ-91078- 3-8 хэ лг До Сүхбаахарын нэрэмжит Улсын олоц болохоор үүрэг |. / Жо. эйж УВэл Хорьдахь зууны эхэнд “хотол даяпд зарлахад. Хоёр чихэндээ С итгэж ядан " байсан ул - "өнөөдөр Хоёр нүдэлдээ Хоөлгор морьтой: жалжил минь умрыг анх зорихдоо Хойлийп шинэ Монголыг . цээжиндээ багтааж - “явсан юм. Хоймбоо суузгл тєрийп жолоо атгах ардын Хийморийг бадрааж түүхээ зузаалахыг . болгоож явсан. ЮМ. Хулгана жилийн намар хүчин чадлаа бүртгэж Хувьсгалт: Монгол улсынхаа хүрэх замыг товлож Хуудуу замтай хорөнготпий хүсэл горьдлыг мохоож Хурц туйат Өнөөдрийн хөгжлийн замд зорьсон юм. Үймөон самуун дэгдсэн ушид тар яалүүдийн “ЧҮнс ив хийссан суурингууд ухаапд одоо Ч илхэн байиа. Үзлий”нь цуг хуулах юм шиг нүүрлий нь арьсыг хуулсан Ч Үхлийн өмнө сөгдёөгүй зоригтиы царай тодхон байна Гарыг иь ард нь хүлээд «Бууны» ам їпагайхад Гарцлагүй үхлийг сбреөд дууны ая оргосон Ган томбр зоригтлы Пугаршгүй бат нтгэллэр ХҮВьсгалын Гараа сайтай 22225 лож элэ үсэр хотын 102жи- лийн сургуулийн сурагчид Тува удсын хоцнд цэцэг- лэлтийг харуулсан үзгсгэ- лэй гаргаж сурталчиллаа. ДОРНОД. Матад сумын пионер багачууд БНМАУ- ыг “тунхаглаалал 60 жил. сургууль байгуулдгдсаныхаа 60 жилийг угтал: сурлагын 7 хойогийнп. уралдаан аар- лаж сурагч Б.Оюутлтулд, С. Нарапбаатар, Б.Мопх- зул нар хошуучлав: ДУНДГОВЬ, Сайхан-овоо сумын дунд: сургууль хо- дөлмөрийн У улирлаар хий- сэн ажлаа дүгиэн | айги бүлгүүд адуучин, хопьчии, саальчнп, хадлайчин гэсэн дүрээр жүжигчилсэн | тог- лолт хийв. ЗАХЗХАН. Түдэвтэй сум, сургуулийн захиргаанаас сурагчдад хөдөлмөрийн дөдД- лага «Олгох, ходелмөр үнэ. цэнийг ойлгуулах 30- рилгоор болзолт уралдаан зарлаж тэмцээн зохиов. ӨВӨРХАНГАЙ... мын сумын дунд сургуулийн. гийн: «А» ангийн сурагч Х. Мптмар тсупы амралтаараа 10 гуншин үнээ харлуцан 3000 шахам литр сүү сааж 7220 тогтлоо танг 20200 “Улалзан бадарсан: | ЁЧ зэвлэдийн комбипатадхэвлэв. сЫ д01 тэж" Нээрэн байна шүүү гээд нүдээрээ өвөөдөр харж байна. Хурдан хөгжлийн жолоог мэргэн цам минь барьж Хувьсгалт яруу маршийн түргэн жагсаал жигдрүүлж Хувьтай сайхал орондоо цэнгэлийн Манлайг эддэх Зовтэй сайхан үйлсийн зөнтэй гүүр ургуулж байна Хотол даяид тунхагласан улс орныхоо тухай Хорбл эрдэнэ нар шиг удирдагч намынхаа тухай Хоосон хуурай магтаалын цаасал малгай босгоогүй Хоёр нүдэнд харагдах хөгжлийн үнэнийг ярьж байна Борооны дараахь мөөг шиг энэ олом барилгууд Бодлын хоосон солонгапоос илбийн юм шит бүтэсгүй Бодитой” биетэй үйлсийн илчидн Дундаас торинх дөлмерийн хөд 4:2-32227 аймгийп . аварга саальчин цол хүртжээ ТӨВ. Бүрэн сумын дуплд сургуулийн 7-гийн «Б» ан- гийп багачууд монгол-088- долтийн найрамдлын сарзар орос хэл дээр дуу, бүжиг сурах хөдөлгоон өрнүүлэн, орос хэлний хичээлд таа- руухан сурагчдад туслав. УВС. Улаапгам хотын 8 жилийл нэгдүгээр сургуу. лийн сурагчид хөдөлмөрийн Үү улирлаарал 8500 литр сүү сааж, 0,5-га-гаас 1,8 тонн төмс хурааж 30 тонн хадлан авсан байна. ХОВД. Хогд сумыг 8 шилийн сургуулийн сурагч Х. Гайнигул, СО. Батнме нар 5-7 сарлагийн үнээ ха- рнуцай авч үнээ бүрээс 240 литр сүү саажээ.Тэд ха« рнуцсап гнээгээ соргог бэл- чээр, устай газар харпулж хугацаанд Нь сааспаар ийм амюшилтад хүрчээ. ХӨВСГӨЛ. Талт сумын пнонер багачууд БНМАУ- ын хөдөлмөрийпл | баатар, “ Цагаан-уул сумын дарга Ч. Аварзэд гуайтай уулзалт хийл баатрын өгсөц захпа даалгаврыг биелүүлж сур- 2 Ү1612117:2 23720 ЧХЛХг ла аЛы ТАА, Ард нь ззэл болсон хувьсгалт орны царайг Аль ч газрын хүнд їэруулж өгөх толь юм Анхалж шилсэн замаараа зууны хагасад дойтлохдоо Аргамаг хөгжлийн хөлгоо авв, залсны бахдал юм. Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улс Бүрэн эрхээр тогтож байгааг Бүтэн сонсож чадахгүй чих гэв! одоо хасча байна! Ардын эрхт Мойгол улс Азийн зүрхэнд мандаж байгааг Ажин харж: чадахгүй нүд гэш-ОдооО хайна байна?! . лага тхєдолморийн амжилт гаргах эрмэлзэл дүүрэн бай- ца. ХЭНТИЙ. Норовлип су- мын дунд сургууль дээр хүүхдийн тєхїикийн сэтгэА- гэзэг хөгжүүлэх зорилгоор байгуулсан радно чимээний болой техний вагаарнфы дуг туйлач хичээллэж г дугуйлаигийн сурагч Тус Д. Ариунцэцэг: Улаанбаатар хотноо болсон өсвөрийн тех- нинчдийн улсын яваргаШшал- гаруулах тэмцгэнд оролцож мепгон. медаль авчээ. ЭРДЭНЭТ, хотын 8 шн- лийн ЇУ сургууль дээр бие еёийп тамирын баяр болж сурагчид хурд хүч, авхаалж самбаагаа сорилоо. Багийп нийлбэр дүнгээр 7-гийн «А» анги түрүүлэв. УЛААНБААТАР, Ажилч- ны районы 60 дугаар сурч гууль дзэр « Цэвэр- гоё би- чигтэн болцгооё» урнатай 21 хоногийн уралдаан зар- даж сурагчдыг цэвэр,алдаа- гүй бичинс сургахад ньсайп тусалж байнл, зашииашилшиннацицинг Эрхлэгч | Ж. ДАШДОНДОГ. с---- 727 ИНДЕКС--14140 0) ! ерөнхий А1сдэх жилдээ ТҮҮХТ-60 “ЖИЛИЙН ОЙН ӨДРҮҮДЭД. | ч|МАХИ-ын Төп Хорооша нарийн бичгийн дарга, БИМАУ-ын Сайд иа. рын Зөвлөлийн дарга нэ- :» хөр Ж. Батмеих намын ах | Мад ГмМшүүд, ардын хувьс- | ! партизан, хупьсгал лэжцлийц ахмад зүтгэлтний төлоолөгчдийг злсгийн газрын “ордонд: хүлсэн авч уулзан, МАХИ-ын 111 ях. хурал хуралдсаны болон БНМАУ- ыг тунхагласны 60 илийв ойн балрын өмнөхөп болсон энэ уулзалтад 1921 оны ар- дын хупьсгалын партизан, 1939 опл Халхын голын 1! байлдаан, 1945 оны челөө- | лох дайнд оролцож явсан Я БНМАУ-ын баатрууд, сэг- | сэгт хүчинї ахмад дайчид, БИМАУ-ын ходолморийн баатрууд, иам, улс, олон 1) ппйтийн байгууллагын ах | тад ажилтны | толосологчил | оролцол. 4 МАХН-ын ЇШ их хурал хуралдсаны болон БНИМАУ-”- ыг тунхагласны түүхт (60 жилийп ойд зориулан «БНМ | АЛУ бО0 жилд» үзэсгэлэнг ул- сын зүзэсгэлэн чимэглэлийн төв танхимд нээв, Т7:МАХН:ын Пї нх хурал 1 хуралдсаны болон БНМАУ- ! ыг туйхагласны 60 ясалиййн өЇїД зориулан. ЗСБНХУ-ын ачин сайдын Яам, түүний гэдоэх байгууллагуудаас кдэн «3С5Б » БНИМАУ- ! ын адийн засаг, шинжлэх ухдангтєхниш, соёлын | хам. таып ажиллагаа, үзэсгэлэш ! зоплолтийн шинжлэх ухаан соёлын ордонд нзэт, ЗХУ-д уОМАХН-ын 1Ц нх хурал 1 хуралдсаны болой БНМЛУ- Я ыг тупхаглаены 60 жилийн Я ойд зорпулан ЗХУ-д зохиож 7 байгаа Зоплолт, монголын ї шайрамдлын сарын ажлын їнээлтэд зориулсан ний- Ё рамдлын пуглаан арган наг- 1 лүгээр сарын 20-нд Москвал лов. МАХИ-ын 11 нх хурал БЭГҮЭВЧЭН болон БН У. мг тунхагласны 60 жилийн гойд зорнулан «Өнөөдрийн социалист | Монгол» | фото | зургийн үзэсгэлэн Москва ! хотод ЗХУ-ын улс ардын аж “ ахуйн ололтын | үзэсгэлэн: тийн байранд нээгдэв, . мт8. (1990) эх МАХН-ын Ї1Пї их хурад хуралдсаны болон БНМАУ- ыг тунхагласны яруу алдарт 60 жилийн ойд цзоринулсай нам, улс, олон иийтийп байгууллага, хөдөлмөрчдийн то- ГяРЦАЛЛЯЫ баярьш хурал МҮЭ-ийн соёлын төв ордонд ллоо, Баярын хурлыг МАХН-ын Топ Хорооны Улс торийл Товчооны гишүүн, Натып Төв Хорооны нарийн бичгийн :1984 ОНЫ АРВАН НЭГДҮГЭЭР САРЫН 98. х дарга Д, Моломжатц үг хэллс нээв, Баярын хурал дээр «БНМАУ-ын ядгурсан 60 жил» гэсэн илтгэлийг МАХН-ын Топ Хорооны ерөнхий нарийн | МАХН-ЫН Ш. их ХУРАЛ ХУРАЛДСАНЫ БОЛОН БНМАУ-ЫГ ТУНХАГЛАСНЫ 60 | ЖИЛИЙН ОЙН БАЯРЫН ХУРАЛД ПИОНЕР СУРАГЧДЫН ТӨЛӨӨЛӨГЧДӨӨС | Алс ирээдүйп гэгээн саруул замыг Ашид баримтлах їатокин шугамыг Найдвартай батаар заанс огсон Намын ЇЇ нх хурал хуралдсаны Алтай соёмбот торийнхөод далбааг Азийн цээжинд оргоц мандуулж Бүгд Найрамдах Монгол Агд Улсаа Бүхий олонд зарлан туцхагласны Яруу алдарт шаран жилийг Ялгуусан их ойц балртаа Хүрэлцэц ирсэн зочид толоологч Хүийдэт олоп ах эгч иартаа Улаан бүчтэн ииоцсерүүд бид Халуун байр хүргэж байпа, Баярыг хүргэе! Баярыг хүргэе! Баярыг хүргэе! Онтабрийн иарыг хоймрод |! мандуулсан Орчлонд бидний апк | нөхөрлосон бичгийн дарга, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн дарха нөхөр Ж. Батменд хийлээ, Тус балрын хурал дээр ЗХУКН-ын Тов Хорооны Улж төрийн “Товчооны гишүүн, Мосива хотын намын хороо- ны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Н. Б, Гришиин баяр хүргэж -үг хэлэв, Нийсдэлийн пионер сурагчдын толөөлөгчид тус хуг 1 ралд баяр хүргэлээ, Балрын хурлын дараа нийслэлийн соёл, байгууллагын уран бүтээлчид, урлагийн шастерууд, ураэ сайханчдын нэгдсэн концерт тоглов, ОРУУЛСАН БАЯР ХҮРГЭЛТ Ах дүүгийн бат сайхан түшиг ЖХугаа зовлолтийн ах, эгч нартаа баярлалаа, Баярлалаа! Баярлалаа! Валрлалаз! Шитпээ Хиагтын үүрийн тулагаар Орон улсынхаа орхийг татаж Шинэ Монголын арпун голомтыг Онтлбрийн галаас оргон бадраан Аугаа Лепипий суут сургаалалр Хоропгот пийгмийг алгасан харайж, Ачит намын маргап жолбодлаогоор Хогжил дэвшлийц алсыг хари Эх Монгол ицутагтаа бїлгуусац хувьсгал хийсэп Эрх чолөөнний иаран дор Яцлашгүй хөгжил цогцлуулсаи Алдар гапьпат тэмцлийн баатар Ахмад үеэрээ бахархаж "байна, Арпуйн үйлсийг тань залган авах Алтай торсөндоо баярлаляс байна. Бахархал байна! Баярлаж бийца! Бахархаж байца! Балрлаж байна! --Ардын хувьсгалын өлгий цутгалс Аз жаргалын Алтанбулагаас Багачууд хүүхдээ талсолж, БВалр хүргэхээр ирлээ би. --Мосциа-Улаацбаатариг холбосон Гац зам манай нутгаар вурайк байдаг юм. Их багш Лепнид бараалхсап Сүх жанжны мор дурайтн байдаг юм, Эрдэнэт Дарханыг зорьсод Өндөр хүчдэлийц шугамууд лрайж, байдаг он, »--Гац замыг би хувьсгалын сам гош боддог Галт тэрэг ирэх тоолонд гар өргоц ёсолдог Өндөр хүчдэлийг би хупьс- галын цэрэг гэж сайадаг Өдөр шоно илч гэрэл түгээдэгт нь балрлан бОахаддаг, хинииналинн элсиан Аз жаргад бидэнд Тэмцэлд хатуужсан баатарууддаа балрлалаа, Баярлалаа! Балрлалаа! Балрлалаа! -- Дориод монголын талаас | Домогт Халхын голоос Багачууд хүүхдээ Баяр хүргэхээр ирлээ би. --Дайны гал дүрэлзэж | Дарийн утаа харанхуйл Энгүй уудам Дориын талд Ээйс, ааа, эгч, ахтайгаа бид | Алтан тарна найгуулж. Хлим-шимс ургуулж байна. Өнөөгийн бидний Өодрог амьдралын толоо Өпө монхийн : Аз жаргалын төлөө | ёоншш2-1- 2-2 2--2-13--Х-ТиЛЛ Үргэлжлэл нь Ц нүүрт (254 ёо СҮН 10 МӨНГӨ | урлагнйн | | авчирсан | 1 Ардын журамт цэргийн ї дАйчиддаа Тэдиий гавьлат үйлсийг залгамжилж толөолж байсан байсля байла Тогсгөл, 7” Түрсүч нь ы1 нүүрт Байлдан олсон эх орпоо Баатрын ёсоор хамгаалж Халхын гол, Гонь--Хянганд Харийн дайснаа дарсан ачтапытг Хэзээ ч бид мартахгүй Хэдийд ч бид мартахгүй Монгол Зөвлөлтийн дайчдын Мохошгүй алдар бадартугай Бадартугай! Бадартугай! : Бадартугай! юм -- Эх орны өмнөд хязгаараас Ээрэм шаргал гопь нутгаас Багачууд хүүхдээ төлөөлт Баяр- хүргэхээр ирлээ бїи, -Ан--24 өөр таашаа гарахад Ангийн минь хүүхдүүд үдэн зогсоход «Тэмзэн жийтээр опвө чинь хорь ховот Тээр жил Улаанбаатар орсоп гэдэг юм Тэгтэл миний хүү цаг гаруйхан Тэнгэрээр инсээд нийслэлдээ хүрэх нь АВ” дал, улс орны минь хурд энэ» тээд Аав минь намайг үпссэн юм. Санар ардын минь алдрыг Сансрын тойрог хүртэл өргөж Сайхан үйлсэд жолоодсон нам засагтаа Сэтгэл зүрхиээсээ бид баярлаж байта. Баярлаж байна! хэссэлажт оВАНИЛЛОЧХ “ мАХН-ЫН иш их ХУРАЛ ХУРАДССАНЫ.. БОЛОН БНМАУ ХУРАЛД ПИОНЕР СУРАГЧДЫН төлөөлөгчдөөс ОРУУЛСАН БАЯР ХҮРГЭЛТ Баярлаж байна! Баярлаж байна! --Эх орны барууп хязгаар Эртпнй түүхт Хавд нутгаас Багачууд хүүхдээ телвелж, Балр хүргэхээр ирлээ би. Аливаад гачигдаж, бөглүү байсан Алс нутгийн ард олон єтеөдөр Хотол монголынхоо сайн сайхпыг Хорвоо ертөнцийн түмэн гайхамттгийг Гэртээ суугаад цэнхэр дэлгэцлээс харж байна. Тэртээ холд ч алдар нэрээ дуурсгаж байна. «Хөтпнил дэвшил амар хялбар олдоогүй Хөдөлмөр зүтгэлийп маапь үр шим » гэж Алтай зуггийцтан тарж « байна Ал дуугаа зохиож байна, Амжилт бүтээлээрээ өнөөдрийг дархалсан Ард түмэндээ баярлалав, гялайлаа. Баярлалаа, гялайлаа. Баярлалаа, гялайлла. 27Каптип Сүхбаатарын талбайгаас Эх ороп минь эхэлдэг Жаргалын өлгий нийслэл хотоос Зам, бүхэн гардаг Улс орты ирээдүй Хүүхэд бидїгзэс эхэлдэг Улаанбаатарын пионерүү- дийг төлөєлт, Баяр хүргэхээр ирлээ би. Улсын анхдугаар их ху- рал хуралдсап 1924 онд Улаанбаатарт 120 сурагч- тай 3 сургууль хичээллэж байсан бол одоо нх, дээд тусгай дунд, технын мэр- гэжшлийн сургуулиас гадна ерөнхий боловсролын 85 сургуульд 100"мянган хүү- хэд суралцаж байна. Улаанбаатар хот цаг мөчтэй уралдан хөгжиж Уудам Эх орта шинь түрх нь болоп лугшиж байна Улаанбаатар хот үйлсийн сайхнаар еёнгєжин Улс монголын минь од болон тэрэлтэн байтна. Хөгжил бадралын матзай Хүчит түмний манлай Ачит намдаа баярлалаа, Баярлалаа! Баярлалаа! Баярлалаа! Гарамгай үйлс бүтээхэд Гар нагтэй Гариг орчлонд амьдрахад Гал нэгтэй Ардчилал, найрамдлын тугайт өргөссн Эв нөхөрлөлийн их бүлд Ах дүү анд нөхөдтэйгээ Ард түмэн минь хамт явы Эрий үенйн бүтээн байгуулалтын Алжаа бүхнээр өөдлєн лэтжиж Эрдэм ашлын шигэ өпдөрлөгт Аз жаргалаа дархаяж байна. Урьдыл балрыг улдэн вөссөп -ЫГ ТУНХАГЛАСНЫ 60. жилийн ойн БАЯРЫН Соцпалнст монголын мандлаа. Алдарт Лениний хоршооллын төївзлөгөө явцуу үзлийг таягдаж ТНалгын нэг тархай байсан айлууд ТКаргалтай орны нэгдлийн типгүүд боллоо. Аглаг тал халгай гожно Атрын хаграар анх сэрзэж Аав эзжийл заяат путгаа Алтан тарианы лахай болголоо. Дархав, Эрдэлэт, Багачуур, Хөтел- Уурхай үйлдвэрийн шинэ цогцолбор Даамай хөгжилд эгч гэмсэн Оргилуун хелолмсрийн өргєн талбар Жаран жилийн түүхээ Сурагчийн жилийн аяндаа Багачууд бүхэн урамтай сэн эрдмийн далайлаа сурахын золбоотой узн-й үеэсээ ?өвлоөссп Ариун үйлсэд үнэнч байна, Хот суурин ардыг Хотол олны үнэг ирээдүйг Хорвоо ертөнцийн соёл иргэншлийг Хоослов Ццелисх аюулт дайн хэрэггүй! Даян дэлхийд нэ тайван ар олонд Эпх тайван Үеийн үед Энх тайван Үүрд мөнх Энх тайваш Маркс--Дениний үвэн Эф Мандан ялахын үүдэн сүлдтэй Манай эриний 5 ухаан Нэр төр жолоо МАХН-ынхаа үйл хэрэгт үйэнч байхаа Улсаа тунхагласан баярын энэ едөр Ураш зоригтой илэрхийлж байна. Изпхэрхийлж байг И.зэрхийлж -байнл Илэрхийлж байна МОНГОЛЫН ПНОНЕР, СУРАГЧДЫН төлөөлөгчид ҮЗВ4 оны Х1 зрыв 28 Улаанбаатар хоз НЭГ ШҮЛГИЙН ЧРАЛДААН ДҮНЭВ 22:2:2:2-2) МНЦ ШҮҮН 10188 ШҮЛГИЙН УРАЛДААН дҮ38 газраас пионер сурагчдын дөлмөр соёлын улсын ган ургацын «Пнонсрийл үнэ» сонниы хо- ЇГ чуул- угтаж «Пионерийн десант- талбайд» ходөлгөө- нийг хүүхдийн дунд орпуүлж эхэлсэн билээ. Үүнтэд холбог- дуулж ургацыын талбайд шир- лэг Үр тариа, төмс, хүнсний ногоо, малын тэвсэзлийн хаятг- дал гаргахгүйн ажиллаж тариаланч, тухай сэдвээр нэг уралдааныг зарласан Юм. Уралдааны мөомнсс шүлэг” хүлээн авч, иягтлар хлнаэ үзээд, гаруй! бүүчлэн төлөө чармайпт ногоочин, хадланч ах эгч нартаа тусалж байгаа хөдөлмөрч хүүхлүүдийн шүлгийн идэрхтэн бичигчид пионер сурагчдаас 40 нэг болслын агуу жилийн 28 дугаар сургуулнйн 8ыын «А» апгийн сугагч ЇГ. Пүүээндорлнийн «Ганц ТҮРҮҮ- НИЙ ТӨЛӨӨ» шүлгийг Шалга- руулж, сонины тусгай шагна- лвар шагнав. Уралдаанд шүл- гээ ирүүлсэн нийт идэвхтэн бї- ЧИГЧДЭД СОПВНЫ ЗӨВЛӨЛӨӨС тТа- лархал илэрхийлж сурлага, хөдөлмөрийн бӨпдөр амжилтаар шиниэ онтойгоо учран золгохыг хүсье! нийслэлийн 10 УРАЛДЛАНЫ НОМИСС, ЇЙНЦ ТҮРҮҮНИЙ (10Л00 Яруу аздарт дайчин Бөхөд Язвалт авчирсан Халхын голд Алтан Ах минь түүнийг хураасан юм. Ганц түрүү үлдсэнийг Газраас би олсон юм. Ахдаа авчирч өгтөл асар их тарва внбйгасан юм. Дайны цагт сеом газрын төлөа Дайчин эрс тэмцэж пвсаАн билээ Тайваа цагт ганц түрүүний төлөө Тариан талбайд бид уралдал явна, Түүсэн түрүү бүхэл минь Түмэндээ өргөд таляпы дээш Төр улсын ариун сүлдэнд: баярласан юм. ТҮҮЛНЙг мөнхлөх учир нь тор! ГТ. ПҮРЭВДОРЖ (Нийслэ- лийн 28 дугаар “дийн 8-ын 4А» Бигийн сураг?) э--- ХҮНДЭТГЭЛИЙН ШУГАМ ЖАГСААЛ МАХН-ын 111 их хурал ху- ралдсаны болон БИМАУ-ыг тунхагласны 60 жилнїйн -ойд зориулсан монголын шионер су- рагчдын хүйдэтгэлийн шугам шагсаал олонулсын пионерийн “Найрамдад» | лагерьт беллоо. Хүндэтгэлийн шугам жаг- єаалд МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, Ц. Нараитэрэл, МХЗЭ--ийн Тов Хорооны нарийн бичгийн дарга, МПБ--ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч, Царандуяаыг --10Н Төв Зевлолийн өвлөх А. Г. Зуев, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын орлогч дарга, савхип эдлэлийн үйлдвэрийн оёдолчин, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баа- тар Д. Цэнд-Аюуш иар орол- цов, Пвионер сурагчдын хүндэтгэ- лийн шугам жагсаалыг инэзэлс МХЗЭ-ийн Төв Хорооны на- рийн бичгийн дарга, МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч, Цэ- рэндулам хэлэхдээ: - БНМАУ-ыг тунхагласан знэ өдөр ард түмэн маань хо- Аав, ээж. ахмад үеийнхээ тэтцэл, бүтээлийн энэ баяр бахдалыг жаргалтай орны цог золбоот хүүхэд багачууд,улаан бүчтэн пионер сурагчид ёслол төгөлдөр тэмдэглэж байна. Түүхт ойн баярын өдрүүдэд манай орны пионер бүх бүлэг, бүлгэмд, хүндэтгэлийн шугам жагсаал, баярын цугдаан болж, нам ард түмнийхээ үйл хэрэгт чин үйэнч өспөрийн Сүхба4- тарчууд ойг угтаж хийж бүтээ- сэн ажил үйлс, ампинлт бүтээ- лээ нам, эйлэлийнхээ байгуул- лагад тайлагнаж, цаашид пио- нерийн хамт оөлоос хийх ажс- лынхаа талаар үүрэг ёмлалт авч байна гэлээ. Тус ашоперийн бүлгэмийн зөвлєлийпн шийдвэрээр БНМАЛУ- ын хөдөлмөрийп баатар Д,. Цэнд-Аюушийг бүлгэмийн хүн- дэт пионгрээр элсүүлэв. Мон энэ өдөр баатарчуудын эгизз- нээс улаан бучтэи пноперүү- дийн эгшээнд элсэн ор байгаа шинзэр злсэгчид пнонёрийн баясгалант тангараг уйшлаа, ПИОНЕРҮҮДЭЭС ИХ ОЙДОО | БАРЬСАН Балихонгор аймгийн Баянцагааи сумын 10 жнь лийн сургуулийн. пнонер сурагчнд БНМАУ-ыг тун- хагласны 60 инлийн ой, Намын анхай шатпы бай- гууллагын дайчин чадва- рыпн үзлэгийг сурлага, хө- дөлмөрийл өндөр амжил- таар угтлаа Инонерийн бүлгэмийн дэргэд улс төр мэдээллийн нлуб байгуу- лан тогтмол ажиллуулж, сурагчдыт улс төрийп мэд- лэгийг дээшлүүлж байна. Сурагчдын дунд «Миний эх опои:БНМАУ-80 жилл» асуулт, хариулт, зохион бичлэгийн уралдаан. ах ор- ны газрын зураг дзэр эч- тээ тойроп аялал зохиол бага ангийн баатарчуудын ДУНД «Баатарчууд Сүх- баатарын ориоор» тоглоом тойрон аялал, гар зургийн өлморийл гайхамшигт ололт Хүндэтгэлийн шугам жагсаа- Ё 2 3 Х РНОҮайрА баярлав бахар- лын тавгсгелд «Нарап уурлан- .вацсутүүлриа сад ЭД хєчсилэхс 2: шуВ ЭоЛЫН сурагч хамрагдсанаас 2-ын ! «Бэ», 4-ийн «А», 8-ын ДА энэ хцуэлагравсэндчаЛЛУлаХЗАХ Чсуллэлллат ААА НУАЛА ялт БЭЛЭГ «ХА», 9-иїт «Б» тэргүүн байр эзлэв. Пионерийн ахлах удир- дагч Ч. БАЗАРДАРЬ ангиуд Дундговь аймгийн Сай- хан-овоо сумын 8 жилийн сургуулийн бүлгэмийн зөв- лөлөөс БН У-ыг тув хагласны 60 жилийн угтаж ангы, бүлгүүд «Ма- най улс 60 жилд» үзүүлэх ажил зохиож улс эх орпь- хоо түүхэп хөгжлийг Хй- руулсан зурагт хуудас, ханын сонин гаргаж сур- талчлав. 60 тинлийн ойгоор сурлага, хөдөлмөрөөрөө шалгарсан 2-ын «А» «Би» 3-ын «А» «Бэ ангийл баа- тарчуудыг пионерийп Тїйе шүүнд хүндэтгэлтэйгээр элсүүлж пнонерийн гал улаан бүч зүүн оглєо. Мөн анги лгүүдийн дунд биеийн тамир Сспор- тын тэмцээн зохиож бүлэг, салаад түүхт ойг угтаж ойг " зарласан сурлагып ноот уралдаанд оролцож єур- лага, хөдөлмөрийн омжилт харна хгал хэн, Пианерий ахлах улир- дагч Ц. ОРОСОО Мот аймгийл то Ён 8 жилийн сургууль | дээр МАХН-ын ЇШ их хурол ху- ралдсаны болоп БНМАУ- ЫГ тунхагласны 60 лат лийн ойг аМиний хайртэх орон-БНМАУ» гэдавт 14 хоногийн ажил з0» хниов. Энэ ажлаар анги бүл- гүүдийн дупд эх орпы га?- рын зураг дээр эчнээ той- рон аялал зохиож аль пэг аймаг хотын үйлдвэр 2 ахуйн газар, түүх дурсга- лын газруудыг судалж энэ тухайгаа хапын сонинд тус- гаж бяцхан пом, зурагт хуу» дас хийж сурталчиллаа, лА хопогийн -эцэст сурталч- лагдсан аймаг, хотуудаар «БНМАУ-аар “аялцгаал!» гэсэп нэртэй альбам хий лээ. чад, тєягуу:1л 1-3 15364.:А 5ӨдлуэВжавФЛахуллл65 “ЛБ ж. мөнхтөР Ё «Би хичээлээ их давтах юм. Тэгсэн хириээ ерөөсөө тогтоохгүй. Миний ой тог- тоомж муу байх» гэж аа- рим сурагч пайл пөхөд, эцэг эх, багш нартаа гомдол мэдүүлдэг. Гэтэл хичээлниїїї материалал тогтоодоггүй нөгөө сурагч маань хок- нойчдын овог нэр, тэмцээ- ний дүн, хэн хэзээ хаал- ганд бөмбөг оруулсныг юм уу, эсвэл дуу хөгж- мийн хамтлаг, ДУУЧИД ХӨГ- жимчдийп вэр олныг цээ- їнээр мэднэ. Тэгтэл энэ су- рагчийн ой төогтоомок сайн уу, муу юу? гэсэн: асуулт зүй ёсоор гарч ирнэ. Ер нь муу ой тогтоом тэж байхгүй хэмээн эрдэм- тэд үздэт. Харин ой төг- тооммийг зөв шлигладаг- «түйгэвс мартах явдал гар- даг байна. Бүр тодруулн хэлбэл бид ёй тогтоом- жийнхоо хадгаламжийн чу- хам аль хаалгыг ямар түл- хүүрээр онгойлгох вэ? гэд- гийг мэдэхгүй байна гэсэн Үг. Нэг жишээ анч үзье л Вярэ. Ми самбарын өмнө гл- раад, өчигдөр оройжин давтсан хичээлээ санахгүй байхад өөр сурагч тарч ирээд дуржигиатал |хй- риуллаа. Түүний ярихыг сонсоод чиний санаанд бүгд тод орж ирмэгц, «Мэдсээр байж яг асууг Дахдаа санасангүй» гэх гомдол төрнө, Тэгвэл тэр хичээлийг хэр- хэн яаж давтсаныг чинь! шалгая! Чи хичээлээ давт- чнхаад, найзындаа шатар тоглохоор оржээ. Дараань теєлепиз үзэн, зохион бич- лэгээ биччихээд, унтахын- хаа өмнө сонирхолтой, адал явдалтай ном уншсан гэж бодьё, Тэгээд л өглөө нь самбарын өмнө дуугүй зогсоход хүрчээ, Тэгвэл үүнд чннь ой тогтоом буруутай юу? Эсвэл ой тогтоомжийнхоо бүхий л бо- лолцоог ашиглаж чадаа- гүй юу? Магадгүй хичээ- лзв буруу давтсан байж болпо. Дээрхтэй холбогдуулж ой тогтоомжийг хэрхэйхог- жүүлж, дасгал сургууль хийх тухай товч зөвлөе! Ф Унтахынхаа өмнө үзэн, сонссон буюу ун- инпн мэдсэн зүйл сайн ТОГТООГДДОТ зЭЖ |сэтгэл зүйчид үздэг юм. Ушналд ойлгодоггүй зүйлээ опэ ар- гаар давтаж үзээрэй! Ф Бүгдийг дэс дараалан нэг дөр тогтоох нь буруу. ТОГТООМЖИЙН ТҮЛХҮҮР Гол үйл япдал юм уу, эц- “сийн үр дүн, дүгиэлт зэрэг зайлшгүй шаардлагатай чухал зүйлийг дахин хин далт| Ө Утга агууллагатай үл холбогдол бүхий, тогтоох арга хэрэглэх нь ашигтай Ф Ой тогтоомжийн чу хам аль төрөл нь чамд нлүү хөгжсөпнийг найз нөх- рийнхбо хамт шалгаж үсээ рэй! Ямар нэгэн сонгон аваад өөртөө Дараа нь бич лэх чадвар, чадвар өөр зэргээр дүгнэнэ. Ө Хамгийн гол нь хоөгжгүүлэх тал бүрийн нэгдсэн аргыг тогтоомжийг хэрэглэх нь зүйтэй. (Сон- сох, нүдлэх гэх мэт) Дээрх аргын сөовхол изгийг хэрэг- лэвэл алинаа мэдээний 20 хувь, бүгдийг нэгтгэж ХхЭ- раглэвэл 60 хувийг хүлээн чаддагийг авч харуулжээ. 1 да- өгүүлэл унш: өгүүллийг чанга дуугаар уншиж, рав дахь өгүүллийг хуулан Доров дэх өгүүллийг дуу хураагчид бичээд гэж сонс. Үүний эцэст аль өгүүллэл нь илүү сайн тог- тоогдсоныг шалгаж үз. Хэрэв хуулж бичсэн нь сайн тогтоогдсон бол шүд- чанга дуугаар уншсан нь нлүү бол сонсох сайн хөгжсөн гэх гу- ар- ой туршлага “ Їээжилн, тогтоохын .Ф Ямарваа материалыг тулд! мэдье, тогтооё, сурья сэп чин хүсэлтэй байх нь чухал. Үүний тулд удалн хугацаагаар сайи тогтоол анах ёстой гэсэн Зорилго тавь, Гавч энэ нь тийм амаргүй їюм, 7Кишвээлбэл, сурагчдыг хоёр хвсэг бол- гоОоОД нэг ижил өгүүлэл тогтоолгохоор. өгчээ... Нэг- дүгээр хасгийп сурагчдад виз материалыг тогтоох пь Ой тогтоомжийг чниь шал- гахад л хэрэгтэй гэж жяэл- жээ, Харин хоёрдугаар х9- сэгт энэ матсриал хэзээ нэгэн цагт шалгалт өгөхөд чинь хэрэг болно гэв. Сп- рын дараа шалгаж үзэхэд хоёрдугаар хасгийг сураг- чид тун сайн тогтоосон байлаа. Учир нь тэд удаан хугацаагаар, тогтоохыг хи- чээжээ. Ф ОЛ Тогтоомжийт хөг- жүүлэх бас нэг шалгарсан арга бол шүлэг цаажлэх явдал юм. Иймээс өөрийн сонирхон ушшдаг шүлэг," пайраглал олиг цээлглэх хэрэгтэй. ! Ф Байшин барихын “тулд туйпуун дээр туйпууг давхарлан өрдөг. Үүний тэг адил бидний мэдлэг бага багаар хуримтлагддаг билээ. Тиймээс ч шинэ сор- гог юм бүхэн бидинй урьд өмнө мэддэг юм уу, СОНЄ- сон дээр пэмэлт болж өг- нө Өлөөдрийн энэ ярипаас чи юуны өмнө ой тогтоом- жийт ухамсартай зов ашиг- лаж ,сурах ёстой гэсэн дүг- налт хийх хэрэгтэй. Бас нэг чухал зүйл бол, ой тогтоомжийг хөгжүүлэх дасгал сургуулийг аль бо- лохоор их хийж бай! Хү- сэл эрмэлзэл, уйгагүй зүт- гэл, хөдөлмөрч зан чанар нь чиний ой. тогтоомкийг хөгжүүлэхэд ихээхэн тус болио. гэдгийг цаг Ямагг сапаэн яваарай! н. энхчимэгГ га-. ШИНЭ ФАШИЗМ ГЭЖ ЮУ ВЭ? Неофашизм--Энэ бол орчин фашилм ют. Ши- Д хүн төролжто- нийг үзэн ядах, арьсны үзлийг Дэвэргэх, коммунизмын эзсраг үзэл суртлыг дэлгэрүүлэх нэг Ёсондоо алан хядагчид (юм. Шинэ фашистууд нь аэвсэтлэ- лийг хорогдуулахын төлөө, зих тайвиы бодлогыг япуулагчдыг улайран зсэргүүцож | байна, Шинэ фашизн хорөнгөтний эрх ашгийг тууштай хїїмглалж хөм- тийн түрэмгий үйл йжиллагаа явуулдаг. “Хүүхэд та парт пэг хжишээ ярьл, ХБНГУ-ыг та нар мэдпэ, Тэндээс ирсэн сүүл- чийн нэгэн мэдээ байна. Энэ мэдээнд шинэ үЄфашистуудын үйлдсэн зэрлэг балмад үйл ажиллагааны тухай өгүүлсэн байна. Өөрсдийгөө чцэрэг-спар- ! | ! | | ї үенйн шинэ вэ фашистууд нхєн хотын Топ талбайд болсоп ажилчдын бая« рын үеэр бөмбөг дэлбэлсэн байна, Үүний уршгаар олоп арван, хүн, түүний дотор хүү- хэд алагдсан байна. Шинэ Талаар улын энэ бүлэг дээ- рэгт толгойлогчид ХБНГУ» ын удирдлагыг өөрчилж, шинэ фюрерээр толгойлуулсан уле байгуулах тухай өөрсдийн төч лөвлөгөөгөөӨ олны омно нлэрэ хий тунхаглан зарласан байна, ХБНГУ болон Баруун ГЕпропын зарим орноос ирж буй сэтгэл түгшээсэн ийм мэдээ дэлхийн хэвлэлүүдэд гарсаар байнд, фашистууд цугларалт хийж, энгийн Номхов. ард ирч гэдийг паналхийлтн сүрдүүлж байгаа нь дэвшилт олны єэт-. гэлийг зовсож байпа, Цэрэг аж үйлдвэрийн Хээ2272222222222222222222222Т2242:011220272/81:071 юу вэ? Энэ нь напнталист орвууд дахь цэрэг аж үйлдвэрийн мо- | вополнуд болон аршнйн дээд Би- БНМАУ-ын иргэн, Өс вөрийн Сүхбаатарчууд 176 сар эво үгийг хэлэхдээ жич- эт нх баяржыж |байдсийг сурагч бүгдээрээ Улаг туйхагаасны 60 | жилийн ойг Ёслол төгөлдөр тэмдэглэн байна, Манай эх орон, нам засаг чамайг энэ дэлхийд мэндэл- сэн едроос чмнь эхлэн зрүүл саруул аж торж, эрдэм шмэд- Зэгтэй хүв болгон хүмүүжүү- лэх ги! ихээхэн (анхаарал Отавын байдаг билээ, БНМАУ-ын үйдсэн хуульд: «БиИМАУаан ЧЧөхчү Ч энүл : сурч баорсрох эрх- ЁХЖ: тэж заасан (байдаг Г юм, Хөрөнгот єртөнпийн ал, 1 ЗОРонд ийм өрх байхгү Зөвхөн ЗХУ тэргүүтэй | лүү соцналист орпиы ардтү- СУРЛАГА БИДНИЙ ГОЛ ХӨДӨЛМӨР шэн я нйюм эрхээр жангагд- сан Сбайдат. Хүүхдүүд ээ| Та нерыгэв- сэг, иехорсөг изгэн гэр бү. лийнхвнтай уулзуулья. Эдинйх нийслэлийн Сүхбаатарын районы ОСГ--ны 12 дугаар хорооны Алтайн 9 дүгээр тудамшинд байдаг юм. Хүүх- дүүдийнх нь тав нь тнийслэ. дийн ерөнхий боловсролын сургуульд сурдаг. Хамгийн том охни Ариунаа нь ЗХУ- ын нийслэл Москва хотын Түүх архивын дээд сургуульд оюутан, Удаах хүү Давааням түүвий дүү Туяа, Баатар- хүү, “Отгонжаргал, Оттөн- баяр вар єрєнхий боловсро- лын сургуулийн нэгээс арав- дугаар ангид онц сайн сурч байпа, Хамгийн отгон Оргил зургаан сартай. Тэд сур- гуульдаа үргэлж хамт явын тэрийн ёжилд бүгд нэг хүн шиг оролцдог байна.Хичээ- лээ ойлгоогүй юм уу хүнд бэрх үед бие биендээ (8Ж дүүгийн ёсоор тусал"а. , Энэ шия ижтдүгээр ав тийн сурагч болсон онц сурч вагатан Отгонбаяр дүү 1Н4 »--Бя єж вгч нарынхаа из гэ! адил саруул сайхап сурч гуульд сурч байгаадла байна. ороод олон шитэ балртай болж, пагаан их Сургуульд найзтай толтой үзэл одоо уншиж, тоо бодол чад- даг «боллоо, Би Мосива-д байгаа Ариунаа эгчдээ анх- ныхаа захиаг бичсэн, Эгч миний захиаг баярлана даа. Элэ гэрийн тавап хуухэд шиг мапай орны олон млян- ган пиопеёр багачууд улс тунхагласны ойд сурлага, хөдөлмөрийн амжилт бүтээ- лээ оргон барилаа. уншаад их яваа офицер, улсын томоохон түш- мэдүүд, цэргийн аж үйлдвэ- рийн эзэд, хувийн тот өмчлөн, баяк санх н эзэд нэглэн ордог аз н газрын тмилнгаа рист бүлэглэлийнхний хослсоа юм, Тэд өөрсдийн срлогыг байпга нэмэгдүүлэн, байр сууч рна бэхжүүлэх зорилгын үүдч нээс мялитарист бодлогыг тууш- тай явуулж: пахикмал байдлыг алдагдуулж, зэвсэглэлийн хой- ноос улайран хөөцөлдөгчид юм. Та нарт энэ асуудлыг ойл- гомжтой болгохын тулд нэг м8н- шээ хэлье «Бойнг компан» гэдэР цэрэг аж үйлдвэрийн та» моохон молопод АНУ-ын Бан даа хамтаалах яам-Пентаголы үйл ажиллагаанд өөрийн ноєлдөг улам хүчхэй болгохын тулд олон арван ажилтниаа тэнд тө- мнлон ажиллуулдаг байна. Тэд өврийн ковпапы мопонол эрхийг улам өргөтгөж, цэргийн зэвсэг, техийн үйлдвэрлэх илүү нх захиалга авахын тулд л ийп-- хүү ажиллаж байгаа юм. Энэ компан түрүүлж цохилт өгөх «МХ» гэдэг цөмийн їтвпэ зууч жин бүтээхэд өдэвхтой оролч дож, сансрыг зэвсэглохэд хавуч ран амвллаж, и0гийн нис. дэг тэрэг, далайн хөлөг анго- цыг үйлдэрлэш байна, «Боичг компаны» эзэд үхэл тээгч зэв- сэг үйлдвэрлэспээр жилдээ хоёр миллнард орчим долларын а: олж, түүнээ засшиж АНУ-ын батлан хамгаалах Ялм- наас шийэз захиалга авсаар байна, Бусад толоохоц капита- лист орнуудад м.ийюм холбоо байсаар байпа, Г, ЖАИЧИВ З 2 тэгчӨ ссарагтай, туулай. Урт: 1. соохон чих, уутам .топкор скатартай .: хэний ч нүдэчд “Унд йнаа артн нн » Тулга гуа ын “тайхам- Эпнгт алтлаг буурцгийнх нь тухай... сонирхож асуусан стаань “ийнхүү морь .талтай - хутгалдаж хоцорсонд шадад хэд с Эрүвдаэх |сэтгэл төрсөн .болонч: Тиймээ, сапаж байна ҮэЭД толгой дохилоо. Цон- хоор алимын цагаан цэцэг, толх борын тоосны үнэр шин- гэсэн сэрүүн салхийг даган ирэх. дууч Ондхап шувуудын хөгжилтэй. жиргээ дэргэд мэт ойрхон сонсдох агаад байшныгийн гаднаас |ашан тэгш хондпй ухаа толгодыг бүркац -үргэлжлэх тариалан- “ заарсан нөх! ““көөв! шанаа ТАС : : яриидаж л и .їзрэг, Ё Дүтэгэн эх “өлөн тавал үггүй -лав, Төгзэд шөон ширхагайг » суучихаад санаанд хар бор ажлаар шаа. нэг удаа чоно хоосон хомсан, Одоо бодоход томоогүй явс- ны гай байж дээ. Өглөөгүүр, Намрын цагаан хяруу унаж эхэлсэн цаг, Манай аав на- майг-адуу хураалгахаар мор- дууллаа. Шар боорог гэдгээр гараад ирхэл ёстой л тэг ум болсон гэдэстэй томоо гэгчийн чонө өмнөөс гараад” сунадаг байгаа. «Богнчохоп мөртөө бахим яь аргагүй яр- “тай ташуур барьж явсан ют. Хөөгөөд шоришплхоо чадлыг нэг үймээр сапагдлаа, Чоно а болсоп хойно муу санаан- даа газрын бартаа авах гэж бнссиСсСсооссисЄССлоКООС2О12221222222222-22222 5 ЭЭЖ). “өмөг жи" УЭРЭРЭР2РА 1 гийн хар ногоон УлЭТ5) хӨ- 7 хөмдөг уйндр татжээ, Тул- га гуай тэр ик иогоон тэн- гисийг мишээн харах нь ппаа нпаандаа тнийй сонирхсон аүг эргэх болов уу гэсэн биц- хапй горьдлого төрүүлнэ, «Ма- най гтаригийц бихархал» гэ- дэг пэвтрүүлэг хэдхэн цагийн дараа эхлэх ёстойг түүнд сашуульн уу гавч оөйгөн эр- домтиий яриалы завсраар үг хавчуулах пориг хүрсэнгүй Хүн торолхтөний өмнө хос- гүй гавьяа байгуулсан түү- инїї бүтээл тэр хүүхэд ахуй- лаа цоолиг байсан борлог торьтой ер ятштар холбоотой юм бол доо7 хэмээн гайхаж суулаа. Тулга гуай цонхноос хараагаа холдуулалгүй хэ- зээр яриагаа погоо л торь- той холбой үргэлжлүүл -- Манай нутагт спорт уралдааны морь үржүүлдэг ах дүү хоёр байсан юм. Ахыг нь Цагаанбаныд, дүүгий нь Сумхүү гэдэг. Одоо дүү нь амьд «Цагаансум» гэдэг мо- рин заводын ерөйхий зерлөох байгаа дуулдсаан, Тэд миний борлог тшорийг их соннрхоно. Тэгээд аль нутгийн, ямар үүлдрийн болохыг нь шэдэх гэ оролдоцгоодогсон. Би оорөө хүртэл мэдэхгүй юм чинь юугаа хэлэх билээ. Тог- лоомоор огторгуйн оргодол борлог гэдэг үүлдэр гэдэг- сэн. Үнэндээ ч огторгуйгаас буусап юм шиг гэнэт ороод ирсэн болохоор нь би морпо «огторгуйн борлог» гэдэг байсан юм л даа, Ингэж хо- лзэд Тулга гузй түшлэгтэй сандалдаа шигдэсхийн, бодол болов. Миний дуу хуршдаг- чийн шингээгч зээрэнцэг ив- муухан шийгиэнэ. Би суудал лээрээ дэмн9 хавчсан ам 3. БЭЛ! ӨГҮҮЛЛЭГ)... --- бйнэйн-ёлч-4й далан 20444022 өөдөө мацлаа, п борлогоо ганцхан чү! гээд дээгүүр нь ороод авав. Ташуур богнио- доод арайл нэг цохтгж чадах- гүй яваад байлаа. Гэтэл гай- хал чинь гэнэт газрын уруу эргээд талан алд хэртэй гаи- ган дзээгүүр хийгүй гарах нь тэр, Миний борлог ч амаа аваад араас нь дүүлчихлээ. Би золтой л эмээлээсээ са- Лаад хийсчихсэнгүй. Ийн ярьж байхдаа Тулга гуай пүд нь апчип бүргэдийнх шиг өвөрмөц очоор гялаллан, инзэхэд иь тэгш цагаан шүд нь хасын өнгөөр гилалазан, хоёр хацар дээр пь хүүх- дийнх шиг өхөөрдөм хонхор- хой. үүсэх ажээ, -- Нүдээ аниагүйг бодо- ХОоД амнидаа зоп золбоотой байж дээ. Нэг харахиаа нь цойлсон зээр шиг эгц дээшээгээ нэг хачин үсэрснээ амнаасаа хэсэг тядгар юм унагааж харагдап Чоицын амнаас юун гялгар юм гар- даг билээ гэж гайхас гээд борлог мориныхоо амыг лли- “Түй татасхийсэн боловч асог- сож цаг алдахыг бодсонгүй. Гэтэл Ёстой сонин 10т болдог байгаа, Борлог минь байд- гаараа сарвайгаад байсан хэр нь чондО од гуурс урган уу гэмээр хачин их хурд иэмж лах ийхийн тухгүй холдож эхэллээ, Дараагийн ухаа дээр гарч иртэл тэртэй хоолой гаталчихаад нудний үзүүрт торохтой, үгүйтэй. оч үүхэн хар цэг бортийж байж билээ, Би ухаагийн орой дээр буу- гаад борлогмихоо амьсгааг дарж байтал морь үргэскхнй- нэ, Харсан чинь цутгийн эр- гүүлийн бяцхай инсдэг тэрэг соно аятай допдийтэл буугаад ингэлээ, Шап Падтар гаж ма. 2 - ха морин эрг О-з Араан тавтайдаа би . зөрчил. надад ийн ой, ардууллав. гэхдээ. яма,| Трргүүлй тэн єандна! Хоёр сарын турш огт цалин холс- гүйгээр нутгийп торни эр- гүүл хийх болдог байна. Ха л шүү! Бөдөөд вэ, борлог үз-а лдээ? “Жоёр сард -оццын илрүүлээгүй болнонч хонгилын завсар хөлөө хаа- чуулчихаад үхдэгийн даваап дээр нонот улаан тэхийг гаргаж, эх нь хайчсан нь мэдэгдэхгүй алга болчихсон элээмНЙ таван ангаакайг тэ- | жээж өсгөсөн чомдаг. Маг удаа эргүүл хийж нөгөө ган- ганы орчин явж байгаад бор- лог торь бид хоёрын хэрэгт уяагаасан гайтай чопын гуль- гидсыг санаад очихгүй юу. Очсоп ччнь алт шиг гялтар шар өнгөтэй бөөрөлхий үр- дүүд байлаа, Їїрдоо ямар ч хольцгүй дэв цэвэрхэн гээч, Үзээд байвал нэг ургамлын үрээ. “Соннуч аан хөдлөөд боож. ирээд/ шилэнд хийж орхиод: мартжээ, Хэдэн жи- лийн хойїно, морин. спортын теле дээд сургууль төгсөөд диплом хамгаалах улсын үл- лэгт борлогтойгоо очлоо. Хэ- дийгээр хөгширч хуучин ясан шүд болчихсон ловЧ тапагтай л байсан ют. Хө- төлбөрт орсон вайлшгүй зүйлсийг бүр онц дүнтэй хийж орхилоо, Дараа нь төг... сөгчдөөс алс пайн морин уралдаанд саналаараа яв болпо гэн. Бїї ч хөгтин торь- той хүй дэмий бий дээ. Бус- Дын торины тоосыг харсан минь өлзийтэй байх гэж бо- дож суулаа. Гэтэл ногоө шмн- ний дээр хэлсэн ах дүү хоёр шалгалт авалцаж байснаа на- шмайг ятгадаг байна, Газрын дундаас миний борлог тасарч гирсан зом,, Сугарсан чигтээ бариад “ойртлоо, Миний хөөрч балрласан гэж яана! Гэтэл хөөрхий шинь. нигээд Тулга гуай бүр сэтгэлийн гүнээс санаа алдашт, инөгөөх л тэнгэрийн халатай нийл- сэн погоонц талбайгаа ширтэн чимээгүй. боллоо. аХүн тө- ролхтоний өнийн мөрөөдөд биеллээ!», «Гайхаигшгийп алтай үрэл гаргагчийг яа- най гариг бахархан дууриаж байна!» гэхчлэн энэ хогпии ч юм шит, залуу ч юм шиг, эрдэмтэй ч юм шиг, үгүй ч юм шиг харагдах сонни хү- ний тухай нийтээр дуурслж, гариг дахины амьдралд шийд- пэрлэх түлхэц өгсөн их нээлт ХИЙГСДЭД олгодог «Хүний би- хархал» хэмээх Дээд шагнал олгох болсоп байдаг. Гэтэл огт санамсаргүй байтал-нэг булнтай чоно ногаох гайхат- шигт алтай буурцгийг нь гу- Ллигаад өгч орхисон болох нээ гэсэц шнг ют бодож суулаа би. -- Дочип тав хоноод буур- цаг болопсорч гүйцэнэ. “Йэг га-гаас мянга есөн зуун ку- чин нэгэн целтиер, арпан зур- гаан кило хоёр зуун. тапии граишм унац өгөх ёстойг ма- гадлах багаас ягштал тогтоо- сон, Хичнээн хуурай, хич- лээн шитгүй хорсонд тарих тусам сайн ургаж байгаа нь баа иэг гайхамшнг, Караву- мын шапхан, Арабын цолд байгаа турших талбайнууд үүнээс илүү болохоо харуу- лан Нарим цацраг унад их- тэйинх биз дээ, Энэ жил Пе- ругийй «Үхлийн хөндийд» нэг жаахан талбайтай бол- сон гэм өөртөө аориулах тэт бодол төгс хэлсэн үг нь одоо л шнний сонпрхсоц чигт ойр- тох иь гэсэн найдаар торүүл- лээ, Гэтэл тэгсэнгүй шүү. -- Борлог маань бахардаад уначихсан биш, бүр иасан эцэслэсэн байлаа, (үхсэн гэж хэлэхийг цээрлэн бололтой) Гасэп ч түүнийг шинь тү- рүүлсэнд тооцол «Алийн салхий хүлгүүд» гэдэг хур- дан морьдын үзмэрт чиктэ- иь тавихаар Цагааи- хэвлэлийн Комбипатад онь -шалгуулахаар- морно дурсэ «нөгөөх буурцгаа. “авч ямар ургаллын болох, суул буурцаг амьд эсэхийг Киев хөт дахь «буураагт ургатлын лавлак санд» илгээв, Гэтэд тун удалгүй харну-ирж, та- инк ба й харин надаас ямар аргаар юулаас -гарга- сан, юу гэгч омгийн |урга- тал болохоо- 42:45. їшн- -Нэ оююг гаргагчи хүлдэт ДипломоО авахыг шаардсан байхгүй юу, Тэгэхтэй нь лэ- рэт үлдсэн хэдэн. буурцгаа ургуулак гэж янз бүрээр оролдож хэдий сар үзээд дийлсэнгүй. Сайхан соёолж прээд л үхчихээд байдаг. Бүр цөхрөнгөө бараад бай тал тэр ургамая манай Чу. тагт ч байж таарна гэж бо- ДООД хайж гарлаа, Хааш хаа- шаа тапаи зуун килотетрийг бараг тетр зметрзэр нь нягт- лан үзсэн гэж болпо. Ингэ- хэд бараг хорит дөрпөн жил зарцуулсан юм. «Эрлийг сур- лайр» гэдэг бас тэргэн. үг шүү. Нэгэнтээ нутгийн ха- руулын тэр үеийн тэмдэгла- лийг шүүк санаа төрөөд, «Байгаль Эх» имйгэмлэгийн санд очиж -гар бичмэлийн хөтрөгт орсоп юм. Харин ашгүй шар баатрын тэмдэг- лэд ч олдлоо. Гэтэл тэнд «Шар боөргийн гэдэсгүй чо- на» госэн үг байсгээд л гарч байлаа, Түүгээр ч зогсохгүй «бусадтай нийлдэггүй», «дунд шарын агуйгаас холддоггүй» тухай хүртэл дурджээ, Доэ-: рээ өрх бүхий боржип агуйд би очлоо, Агуйн хүп болчих шахан байж ханан дахь хад- ны аавсраас нөгөөх шар буурцгаа оллоо. Агуйн |ха- нанаас ургасан ганц бутны үр яг тэр аавсар руу унахаар таарсан байж билээ. Хачин хэрэг байгаа биз? Түүнийгээ ширхэгийг ч халлгүй цуг- дуултол яг таван зуул арпал хоёр боллоо, Ингээд би хуу- чняи гашуун туршлагаа дал- тахгүйн тулд «буурцагтан ургаллын аж ахуйн дээд сургуулийн» сонсогч болж, ер нь ургамлын гарал зүй, шинэтгэп гаргах үйл ухаа- ныг судалж эхэлсэн юм. Энэ хооронд алтлаг буурцаг маань үрээ өгсөөр цэцэглэ- саэр, миний сай хомрог баяж- саар байлаа. Тэр, ширээний цүд таташ олоп жижиг ца- гаан цэцэгтэй, сэпсгэр сар- пайрхуу тахир хурц өргөс бүхий . арзгар бутпы соло. грамм гарган үзүүлэв. Би шинжлэх ухааны тоймчийн хувьд тэр ер бусын ургат- лыг гайхан харж суур, -- Агуйд байсап гапц бут- ны зураг иаатах чнпь шүү дээ, Одоо байхгүй. Үр өгөх ль алгуур багассаар байгаад бүр хувхайрчихсан юш гэж тэр миний сониучилж бай- гааг ажаад хэллээ, Манай гариг дээр байсан тэр гай- хашшигт ургамлын .сүүд- чийнхтэй би ингэж: учирсан хүндээ, Үрийп иайрлага нь тун соннп, уургаар маш бая- лаг. “Зовхөн гепийп бүтцэд нь пийт арвай мянга хоёр зуун паян апотлиг суурь бай- гаагийн бараг тал хувь нь бусад ямар ч ургатлаас од- Доогүйг бодоод үз! Ийм ур- гатал онолын хувьд ч танай гариг дээр байхгүй л дээ, Үүний: үүсэл гарлын тухай асуудлыг одоо хүртэл шинж- лэх ухаан хариулж чадаагүй байна. Сонпн байгаа биз! Харин чамд пэлээп лавтай баталгаа гэж болтоор нэг юм -үзүүлпэ ээ, Би тань гаруй жил ноцолдож байж алтлаг буурцгийг ургуулах аргыг олж, манай эрэлт хэрэгцээнд тиарсай омог гаргаад тарьлж эхэллээ. -- За пнгээд л зогсохоос доо, Талбайд очих цаг бол- чихош гээд шуудхан босоод ирлээ, Би сандарч түүнийг буцаан суулгах гэж Спрпол- ааингай, -- Тапцы энэ омог чинь хүн төрөлхтөнийг уургийн дутагд- лааа шөнход аварсан хэн үлзх үү? Омгийнкоо нэр юу гэш огсоц бо? гуш яаран. "”УУЛЖЛУУЛЛРАЧУИЛРАГ л ЖУ НСЛРЭРЭРИЙРҮРЭРЭТЭРЭҮЭУРЭЭУҮЙРХӨҮРЄЛУЙРУХЛҮЙРИРУРУРРРРРРУЖҮРЕРЖАРРАРААР. Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын үс- ИНДЕКС--14140 лот» с “бу, а гаргаж байд | Хэдийгээр СЭН го иК Ургаялыт ингэж -НЭРДЭХ нь оШГҮй мэт болоыж- бодоод маань уҮ: : игийн гол гайхамшнрЛЫ | хүнийг залуужуулдаг ер би-. шийн чадалтай шүү дээ гээд хүрмээ товчилж хаалга Вуу! Цаорлр -- н амласнаа 3 лье, Ийшээ оор ТясалгаВах 5 орьё гэлээ. Сорилын тазрын сүрхий иятбай топоглосон прлээ, |Түүпийгээ дээр болгоомжтой тавиад | ЦЭЭХЭД нь би тэсэлгүй өнгийн . харав. Хайрцаг үпэтдээ хоөо- сон ажээ, Тулта : -- Тэр нэг жижигхэн хар. юм байгааг үзэв Үү? гэлээ, Ёроолын улаан цэмбэн дэвс- | тэр дээр шүдэнзний толгойн .. хэртэй бицхан хар юм байх аж, 2 21) т-- Энэ чннь юу юм бэ? гэвэл, 4 ширээн: Гүйдэг тодчлуурхуу юмны ханц шүд бололтой байгаа ют, Хамгийн шилдэг загварын «эрэлч» дуурнат- дыг ашиглаж тэр дулд Ша- рын агуйг пэгжүүлслий хү- чинд олсон эд дээ. Я(Ин нь” яг дөрвөп кинло! 2 Ямар сопин юм бэ? гэж би өөрийн эрхгүй дуу алд ваас тэрээр хүүхдийн цуурай. лаг томоогүй инээдээр чанта. инээж: д -» Хамгийц сопний нь гэнэл. үүний иайрлагад танай гд- рнг дээр олдсон язгуур бо- Дпст хамаарахгүй шэгэл то- төрлөт байгаа юм. Алтлаг буурцгийп гарлыг . нээх год тулгуур энэ болпо байх тэж би санадаг, Алтлар - буурцгийн генийн бүтцийн ер бусын байдал зпэ хоёрыг сэрэгцүүлээд тавихад нэгэн сопнн дүгнэлт гариа даа, -- Май дурсгал! гэшс шилэн. 2 дийзтэй алтлаг буурцаглаас хэдийг ич илдад атгуулаад үүд зүгэлсэнд, надад дагал- дан гарахаас өөр зам үлдсэн- гүй. Буцах самдаа түүний «дурсгалыг» гарган үллээ, Бугын хорголын дайтай арав орчим том буурцаг үнэхээр алтлаг шар онготэй. Тэгэхдээ. бүр томөрлөгийн гялаллаатай гээч, Нмар боловч хүнийг залуужуулдаг энэ шидэт буурцаг хосгүй үнэтэй бэлэг гэдэгт би эргэлзсэнгүй. Ганц хоёрыг идээд үзье үү ч гэж бодогдлоо. Гэтэл би чинь дөнгөж хорин нэгтэй шүү дээ. Бүр томоогүй жаал бо» лоод юу хийнэ! Харип удах- гүй алтаараа ээждээ солч гоно. Тэгэхдээ өгөх сухаай бэлэгтэй болсондоо баяр дуу алдав. Дахиад ирэхэд бүр миний чацуутан болчих- соц байт мэдмээр, Энэ ер бусыг эр юутай ачтай вэ? Ээж мипь юутай азтай вэ! Бн ээждээ өгөх бэлгээ үр» гэлж тэмтрэн үзсээр нэнт- рүүлгийн ороонд одоо сэтгэл ходлоц сууж байна. «Манай гаригийн бахар- хал» нэвтрүүлгийг зэлжит дугаарт орох бичлэгийн нэ- рийг толовлосон “ёсоор «Алтан буурцаг» биш «Ээж- дээ өгөх бэлэг» болгоп би толгой мэдээд засчихлаа. Анхаараарай! Мапай жаргалант гаригийн эвсэг ах дүүс ээ! ИСГАХ.. Эрхлөгч 9 Ж,, ДАШДОНДОГ. БҮГД ХУРАЛ ваасүрэн пар” оролцлоо, ! Илтгалтай холбогдуулан Өлөрхангай аймгийг пно- перийп зөвлөлийн дарга Ц, Баатар, БНМАУ--ын Ар» дын Их Хурлын орлогч дарга, Ардын их хурлын депутат, хөдөлмөрийн баа» тар Д. Цэнд-Аюуш, пийс- лалийн 77 дугаар сургуу- лийн пнонерийг ахлах |! удирдагч Р,-Арселанбат, ҮГ сургуулийн. багш Ц, Намжилдорж, Завхан айм- гийн ХЗЭ--ийн цэгдүгээр нарийн бичгийн хорооны , Д. Сүхбаатарын нэрэм- п8рга Б. Мишигжав парын хүмүүс үг хэллээ. Бүгд хурал зохион байгуулал. Шїйт МПБ--ын Төв Зөв- төлийн ХИП! бүгд хурал ЧЭВШЛДН 11 дүгээр са- тын асуудал хэлэлцэж, Уруан ЯХЛЭснан Бүгд МПБ--ын Төв Зөллелийн ММ ог : Н.оНОМ орлогч даргаар В. И. Лепи- Хорооны нарийн бичгийн ) г35 дарга, МПБ Т л Ний нэрэмжит -МПС--ын Вон Энэлла эгэл ца! “388: төв ордныглахирал: Б! Цэ- Полийн дарга Ч, Цэрэнду- рэндоржийг МПБ-ын Төп ийм «Д. Сухбаатарын нэ- Зөвлөлийн рэмжит-МПБ--ын 60 яа- бүрэлдэхүүнд . Залуу бай- 1гїйн ойг угтал: пионерийн : : 4 гальчдийн Улсын төв стап- Бух шатны байгууллагаас ШИН “НО А. Чимэдцэ- Байг аад үн витЖҮҮ, рэн, ФПойерийг удирдагч: ЭС» 1 эл а лаг 2ү ї Үтэг МоТ- Чи "Гоц Сотгүүлийн хариуцлагатай Буралд МХЗЭ-ийн ов нарийн “бичгийн дарга Короопы тэгдүгээр иарийн Бичгийн дарга Ц. Нарапга- рэл, БНМАУ--ын Ардын Боловсролын Яамны нэг- Бүгд хурал хэлэлцсэн юүгээр орлогч сайд Б, Да- асуудлаар тогтоол гаргав, цээр нэмж батлав. 9: 2 тэргүүлэгчдийн - Ц, Түвшинтөгс нарыг ши» - с- Ї аймгийн Он» ! сумын 10 жилийн сур» алсын, бүлгэмийн зовло» лийп дэргэд -1984--85 "оны хичаэлийн жилд давах тэй сурагчдын санаачил ЗЭЛРАЙҮ клуб байгуулаг- дан алсниллаж байна. Тус нлубийнхэй бүлэг. баг удирдсан багш нарын дунд ” аЗалгамж үе» аяны удир- дамжийг хэрэгжүүлэх, бүл- ГИЙН эмглыг төлөвлөх. бүл- гийн сэдэвт шинЛл тий. хэлбэр, «Оч» баг байгуу. ДУУНЫ “ Сэлэнгэ аймтийн Г. Тумцөндийн пэрэмжаїт тө» Лаг 10 жилийн сургуу | зийн пионер Өолч 0: В-д | дөлтийн улаан армн ГОийЦ Фашнэмыг »Ядсны Сүхбаатд КЛУР лах, бүлгийн цуглаан, хүй» ДЭТГЭЛИЙН шугам ясагсаал хэрхэн хийх зэргээр үзүү- лэх ажлуудыг бэлтгэн явуулн: багш, пионерийн | идэвхтэй сурагчдын пиопе. | рийн ажлын мэдлэгийг! дээшлүүлэх. ажилд шинэ хэлбэр, тэр- гүүн туршлага нэвтрүүлэ» хэд їь тусалж байна, Пионерийн ТҮ БАН ирдагч Ч. 57 | ТДТР, ТУЯА | НААДАМ наадмыг зохиож 7--гийН «А» ангийн «Монгөн чавх- дас», 10--ын «Бэ» ангийн «Ласточка», вигийн «Энхийн уриа» хамтлагууд шалгарлаа. Пионерийн ахлах дагч Р. гэн пионерийн | "| 1 | 1 Хөтолийг «Найрамдлын хот» гэнс нарлэдэг. Арга ч үгүй юм. Монгол, зөвлөл, тийн ард түмний найрламд- лын үр шимээр сүндэрлэн боссон -энӨ хотын иргэн бүр өөрсдийн ажил хөдөл- мөрөө “найрамдалтай хол- болс ярьдаг. Ерөнхий бо- лопсролын сургуулпудад нь Зөвлөлт, монголын хүүх-” дүүд Нэг ширээнд хамт сурч нэгэн аавын хүүхэд шиг үерхэн нөхөрлөл бай- на, Хотол хотын зөвлөлтийн 15, монголын 13 дугаар сургуульд сурч байгаа пио» нер сурагчидтай уулаа. хад: --| Миний найз Андрей долдугаар ангид сурдаг. Бид хоёр нэг байшинд амь дарч, аав ээж маань хамт ажилладаг. Бид хоёр чө лөөт цагаа хамт өнгөрөөж, бие биендээ хэл сурахад тусалдаг гэт тавдугаар аигийт сурагч П. Энхбалр ярилаа. Тус хоёр сургуу- лиас ЗХУ--Дд зохиогдож байгаа зовлалт--мопголын найрамдлын сарыг тохиол- дуулан нөхөрсөг уулзалт, тэмцээн зохнож, хоёр сур- гуулийн сурагчдын дунд «Зовлөлт--монголын пио- ” церүүдийн амьдралыг хэн сайн мэдэх вэ?» асуулт хариултын уралдаан зар- лаж, тэргүүний пвиюнерүү- дийн туршлага солилцох ажилд зохиож байна, : 9--ийн «А»! ї ЗУРАГ ДЭЭР:--Хойрсургуулийц пион хпиох ажлаа ярилцаж байгад.Ннь ерүүд инптериацнонад танхимдаа 80» - МАХН-ын Тев Хоровны Улс торийн Товчооноос сал- хан «Д. Сүхбаатарын нэрэт- шит МПБ-ын 60 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүлэх тухай» каргасан тогтоолдоо, уг ойг угтаж, иноМер сурагчдын дунд явуулах үзэл суртал, хү- мүүжлийн огслыг улам эрчим- жүүлэх, ажлынхал арга, хэл- бэрийг улам боловсронгуй, үр нолоотэй болгохыг-ХЗЭ, пно- » мєрийн байгууллагуудад, үүрэг болголоо. Иймд Монголын пионерийн байгууллагын 60 жилийн ой угтаж, пионерийн бүлэг, бүл- гаш бүрийн дотоод зохион байгуулалтын ажлыг сайжруу- лах, ппонерийц идэвхтэн сон- /Туультныг системтэй сургах, пиоперийн байгууллагад эвлэ- лийн, баатарчуудын багт пио- перийн халамж үзүүлэх ал:- лыг эрчимжүүлэх, сургууль, ЭЦЭГ эх, олон пийтээс хүүх- дийн байгууллагыг сурган хү- мүүжүүлэх удирдлагаар хан- -Үёх асуудлыг шинэ шатанд гаргах шаардлагатай байна. Энэ чиглэлээр похиох аж- лыг эрчимжүүлэх зорилгоор дарайхь сорилтыг дэвшүүлж байна. -- МПБ-ын 50 жилийн ой Угтсай ажлыг эрчимжүүлэх тухай асуудлыг аймаг, хот, районы пионерийл зөвлөлийн бүгд хурал, ерөнхий болонс- ролын сургуулийн багш на- рын зөвлөлгөөн, ХЗЭ. ипопс- рийн анхан шатны байгуулла- гуудын хурал, цуглаапаар авч хэлэлцэн, салбар комисс бай- гуулаы тодорхой төлөвлогво- тзй ажиллах, Ч -- Монголып пноперийп байгууллагын түүхэн замнал, пионерийн ажлын тэргүүний арга туршлага үүсгэл санаа- чилга, пионер сурагчдын сайп үйлсийг төв, орон нутгийн хэвлэл, мэдээллийн Зхаггү лээр өргөн сурталчилж, ухсан ханах «Пионерүүдийп ахмад нөхдийн зөвлөлө, ялан- туяа пионерийн байгууллагын ахмад ажилтан гишүүдийг өр- їён татан оролцуулах, -- Тус ойг угтаж ардын бо- ловсролын ууллага, бусад ваш, тусгай газар, олон ний- тийн байгууллагуудтай хамт- рап зохиож байгаа ажлыг улам эрчилгжүүлэх, арга хэл- бэрийг улам боловсронгуй болгох: -- Монголын пионер су- агчдын төв ордиы дэргэд Б-ын түүхэн замналын му- аей аймаг, хотын пионерийй зөвлөл, сургууль-бүлгэмүүдэд салбар музей, таихимууд шн- наэр байгуулах зэрэг болно, Пионерийн бүх шатны бай- гууллагын олон талт ажлын нэг гол хэсэг иь амжилттай сайн суралцахад пионер -су- рагчдад туслах, тэднийг эр- дэм мэдлэгтэй хүн болгон хү- мүүжүүлэх явдал юм, Пионер бүр амжилттай сайн суралцах нь тэдинй эх орон, со эрд түмнийхээ ёмнө хүлээ- |с єзн ариун үүрэг өндөр ха- рнуцлага шон гэдгийг ухам- сарлуулан ойлгуулж, энэ үүр- -отээ биелүүлэхэд нь тал бү. |. рээр туслах ёстой, “-Ийт учраас МПБ-ын 60 жилийн ой угтаж: “АЦОПБААИРЫН НЭРЭНЖИГ НҮБ-ЫН 58 ЖИЛНН " ПИЙНЕРИЙН БЇГ ШАШНЫ БАЙГУУЛЛАГААС 301101 Энн | ҮД. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Тев Завлолийн (ХИТ бүгд хурал дээр МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга, МПБ--ын Тев Зовлолийн Ч. ЦЭРЭНДУЛАМЫН тавьсан илтгэлээс) |00 : лөө» зрдэм мэдлэгийн аянд пноцерийн бүлэг, бүлгэм, баа- тарчуудын баг бүрийг зохион байгуулалттай оролцуулж, сурлагын амжилтаа хант ол- ны өмнө хамгаалдаг журмыг төгтоо:: ажиллах: -- “Дунд дүнтай тэмцэх» байнгын үзлэгийг пионерийн бүлэг, бүлгэм бүрд сохлож, цуглаапаарла хэлэлцэн илэр- сэн дутагдлыг цаг алдалгүй арилгадаг ховшлийг тогтоох: -- «Уншсан номынхоо туг хай нохөддоө тайлбарлах» хо- долгоопийг їшоперийн салаа бүрт ориүүлж, хамгийн оло момтай нөхөрлөсөн салааг улиц рал бүр шалгаруулж дүгнэдэг болох: -- ЇҮ--ҮПГ ангийн пиопе- рүүднїїн дунд орос хэлээр ном уйших, шүлэг, зүйр цэ- цай үг, оньсого тогтоох бү- лэг, салааны ажил явуулах, ярилцлага хийх, зураг тайл, барлах. дуу сурах ажлыг байнга похпож байх эзрэг аж- лыг хэрэгжүүлэх нь чухал байта. Ж. Батмөнх даргаас Пио- нер сурагчдын ходолмор, сос- лын улсын ЇЇ чуулганд орол- цогчдод ирүүлсэн илгээлтдээ- «Мэдлэг, “хөдөлмөр хоёрыг хослуулсан цагт ихийг бүтээх хүч чадвар эзэшиисм | болд- гийг ямагт санаж, шинжлэх ухааны мэдлэг, хөдөлмөрийн дадлагыг уйгагүй эзэмшин со- циалист ёсоор аж төрж сурах нь өсвөрийн үеийнхний ариун Үүрэг юм» гэж онцлон тэм- дэгласан нь ппонер, сурагчдыг тийгмтийн атьдрал,. үйлдвэр- лэлд бэлтгэх ажлын гол агуул гыг тодорхойлж байна. МПБ-ын 60 жилийн угтаж, тус бүгд хурлаас: Пиопер бүр наг мод тарьж ургуулан Үөв суурин газар бүхэлд «Пионер» цэ- цэрлэг байгуулах: -- 1985 онд «Өсвөрийн Толчин» уралдааныг пионе- рийп гавшгай хөдөлтөрийн аян болголс зохноп явуулах, -- ЖУс», «Чийдэнь опера- цийг бүх бүлэг, бүлгэмд лвуулж, пионер бүрээр эдийн засгийн тооцоо хөтлүүлаэп, ма- тематик, эдийн айсгийн газар зүй тєхиїнк хөдөлмөрийн хи- чаалтэй холбож, бодлаго 30- хнолгох, бяцхан пом бүтээх, хичээлийн үзүүлэн таниулах бэлтгэхэд тэднийг оролцуу- лах, -- Төрөл бүрийн мэргэжил сурталчлах уулаалт, экскурс, ярилцлага асохнок, хөдөлмо- рийн нэрт хүмүүсийн ажил үйлсийг сурталчлах замаар хөдөлмөрийн зорилто ач хол- богдлыг ойлгуулан, ходөлмо- рийн эцсийн үр дүнгээр ба- хархаж чаддаг сэтгэл зүйн бэлтгэлтэй болгоход хүмүүж- лийн ажлыг ЧэЭЭ ДР зэрэг зорилт дэншүүлж байна, Пионер сурагчдад БИМАУ- ын инонерийл чин эрмэлзэл, сурагчийн дүрэм, сургуулийн дотоод журам зэрэг пионер, сурагчдын өдөр тутнын амьд ралд дав даруй мөрдөж ажил- лавал зохих хуульчилсан 04- рнмт бичгүү, “заалт бүр рийг гүнзгий тайлбарлаж ойл- гуулах ажил шаардлагын хом- жэзид хүрэхгүй байна, Хүүх- дэд хууль эрхийн мэдлэг хү- мүүжил олгох ажлыг тэдний нас, бие сэтгэхүйн онцдогт ойг. гэмт хэрэг, хЭв ягурзгын зөрчилд арох яв- дал цовнгүй байна. Ер иь хүүхдийн сахилгыг сайжруулахад пионерийн бай- гууллага. тодорхай ажил са- наачлах хэрэгтэй. Ё ХЗЭ. ппонерийн байгуулла- га хүүхэд бүрийн онцлогийг парийн судалж, торол бүрийн секц, дугуйлан улс төр, соёл хүмүүжлийн ажилд хоцрог- дойс байгай хэсгийг хашран, тэдэйд хамт олны үүрэг ха- рнуцлага, «итгэд найдвар хү- лээлтэн сайн талыг пь түгших ажиллдвал зохино, Ялапгуяа пионер сурагчдад бие биендээ зарчимч шаардлага тавих, эл- дэв зөрчлийг хамт олноороо халэлцээв арилгадаг. ханш- лийг бий болгох шаардлага- Тай байна. Лепиптрид хотын туршаа- гаар ороп сууцны подвалуу- дад хүүхдийн урап бүтээлийн дугуйлан хамтлаг байгуулж, түүнд нэрт зохиолч, зураач, хөгжмийн зохиолч урлагийн хүмүүснїїг оролцуулах талаар бид санаачилта гаргай алгил- лах шаардлагатай байна. МПБ-ын 60 жилийн ой уг- таж «МПБ--60» пианер су- рагчдын урлагийн үзлэг, хүүх дийн уран бүтээл, гар зур- гийн уралдааныг явуулж пио- нер, сурагчдын нэгдсэн кон- цєрт, үзэсгэлэн зохион бай- гуулах хэрэгтэй. Биепйн тамир, спортыг пио- нер, сурагчдын гавшгай үйлс болгох ходелгееп өрнүүлсний Үр дүнд амжилт гарч байгаа боловч спортын шинэ төрлөөр хичээллэж дэлгэрүүлэх бүх нийтийн биеийн тамир, спор- тыг хогжүүлэх., түүнд хам- рагчдын тоог олшруулахад онцгой анхаарах хэрэгтэй. Пионер, сурагчдын дунд бисийн тамир, спортыг зөвхөн уралдаан тэмцээпий хэлбэ- рээр хөгжүүлэх бус, бие бялд- раа зөв чийрэгжүүлэх чө- лөөт цагаа зохистой өнгөрүү- лэх арга хэрэгсэл Полгон-пий- тийг хамруулах шаардлагатай байна. Энэ талаар сургуулийн дэргэдэх ХЗЭ, пионерийн бай- гууллагаас зохиох ажлыг сис- темтэй болгож, пиопер сурагч бүр ХБХБ тэмдгийн зохих шатны нормыг шат дараалан биелүүлдэг, биеийн тамир, спортын аль иаг төрлөөр өдөр тутам заапал хичээллэдэг өг- лӨө тогтмол гимпастик хийдэг, хол ойрын аялал, эцскурст хамт олноороо оролцдог хэв- шилтэй болговол зохино. 1985 онд Зөвлөлтийн ард түмэн, түүний баатарлаг улаан арми германы фашизм, японы милитаризмыг ялсан түүхт плалтын 40 жилийн ой, ДЗО-ны ХП их папдам болно. Эна түүхэн 0й, тэмдэглэлт үйл лпаддыг угтаж, «Монго- лын багачууд энхийн талвө» хөдөлгөөн өрнүүлэн, олон ул- сын. хүүхдийн. «Салют-Мир» аяны хүрээнд олон- хэлбэ- рийн амнл зохиож | байна. чзЭнх тайвпы буухиа» аян, «Хүүхдүүд-- эйх тайвныг, хүсч байни» «Бид имперналиамыг илчилж сэдэвт цуг- лаап зохиож, эв санааны нэгд- толийн фонд байгуулахад тодор- хай хувь нэшэр оруулж олон үндэстний дуу. бүжиг, тєг- лсам сурах хөдөлгєӨн (ёР- нүүлж, манай пнонерүүдийн бараг гуравны Язг нь гадаа дын үе тэнгийнхэнтэй тхахид- саар харнлчаж байна. 5 Ялалтын 40 жилийн ай. ДЗО-ны ХП их паадамд зорну- лан нийт пионер, сурагчдын дунд ёсуулт, хариулт, зохиов бичлэгийн уралдаан зарлаж дүгнэх, тэдний бүтээлээр энх тайван найрамдлын сэдэвт үзэсгэлэн, зв санваны нНэгГД- лийн зах--гаргах, тэргүүн туршлагын «Найрамдал-Друж- ба» экипаж ажиллуулах, сур- гууль, бүлгэм бүрд интерна- ционал булпп танхим байгуу- лах зэрэг тодорхой ажил 10- хпиох шаардлагатай байна. «Зөвлөлтийн баатарлаг улаан армийн замаар» эчнээ тойрон аялал зохиож, Зөвлөл- тийн ард түмэнд бэлэг хуримт дуулах ажилд оролцож байсан хүмүүсийг эрэп сурвалжлах, пионерийн аян, дэлхийн аа- дуучууд, оюутны их наадмын түүх судлах ажлыг нарийв- чилсап төлөвлөгөөтэй зохион япуулах хэрэгтэй. «Их наадамд-миний барих бэлэг» урван дор хүүхдийн гар урлалийн бүтээл хийх, уран зураг, захидал, мэнд- чнилгээг их иапдамд илгээх ажил зохиож байгаа олон ул- сын пноперийн «Найрамдал» лагсрь В. Й Лениний изрэм- жит МПС--ын ордон, Нийс- лэлийн 24, 77, дугаар сур- гуулийн пионерийн бүлгэмийн санаачилгыг дэжжиж байна. Пионерийн апхан шатны байгууллагын ажлын чанар, үр нөлөө, пнонер сурагчдын сурлага, хүмүүжлийн түвшин пь пноперийп боловсон хүч- ний хариуцлага сахилга бат. илэвх санаачилга, онол, улс торийн мэдлэг сурган хүмүү- лгүүлэх єр чалжграас ихээхэн шалтгаална. МПБ-ын Төв Зоплол 60 илийн Ой угтсац ажлын чиг- лэл удирдамж арга туршла- гыг писоперийн хэвлэлээр Дамжуулан нийтэлж байгаа учраас хэвлэлд гарсан мате- рналыг ашиглаж хэлзлцүүлэг прна зохион байгуулах талаар пионерийн ажилтан, багш сур- гай хүмүүжүүлэгчид анхаа- рах Хїрсггай айна 5 Гонь-Алтай, Өмнөговь айл- гийн аноперийн байгуулла- гаас МПБ-ын 60 жилийн ой угтаж, ппонерийн ажилтан, идэвхтэн сонгуультны бүтээлч идэвх, санаачилгыг ориүүлэц, пиопердйн анхици шатны бей- гууллагыл үйл 4жиллагааг сайжруулахаар мапай орны бүх байгуул ад хандаа урналга гаргасныг сайшаан дэмжиж байна. МАХН-ын Төв Хорооны зэлжит бус УП! бүгд хурлаас хүн хүмүүжүүлэх ажлын ду- тагдал доголдлыг шийдвэртэй арилгаж, боловсон хүчинд та- вих шаардлагыг өндөржүүлэ- хийн хамт иам, төр, аж ахуйп болог үйлдвэрчия, азалуучуу- Хын байгууллагын бүх ажлыг хүмүүст эздэгсэг дотно, анхал- рал халазигтай хандаж, санал хүсэлтийг нь шуурхай бараг- дуулдаг болгоц сайжруулахї оццлон асаасицыг манай өори ХЗЭ аноперийн бүх шагпы байгууллагын ажилд тууш. тай нэвтрүүлбэл зохино. жогэлэх ажж л ий үлс шууд хамаарна. Ппонерийн зөвлөлүүд долоо хоногийн ал- дын цагнйнхаа доош- гүй хувийг бүлэг, бүлгэм дээр үр ашигтай өнгөрүүлдэг бай- вад зохино. Энэ ажилд пно- нєрийн зөвлөлийн гишүүд, ппонерүүдийн ахмад нөхлийн зөвлөлийн гишүүд, ХЗЭ-ийп ҮҮР, хороодыг идэвхтэй сис- тємтай тогтмол татаж: орол- цуулах хэрэгтэй. Олоп улсын пнепнерийн «Найрамдал» лагерь залуу байгальчдын төв станц, сан- хан, зөвлөлтийн ард түмний техинк эдийн засгийн туелам- жаар барьж байгуулсан МПС ын шинэ ордныг пинонерийн ажлын арга зүй, тэргүүн туршлагын иж бүрэн төв бол- гон ажиллуулж, улсын хэм. жээнд бүх бүлгэм, пноперийн зовлолд мэргэжлийн удирд- лага туслалцаа үзүүлэхэд тэдгээрийн үйл ажиллагааг чиглүүлж ажиллавал зохино. Нөхөд оо! Өнөөдөр эпх тайвныг єа- хип хамгаалах, дайны аюулыг сэрэмжлэц зайлуулах, зэвс- гээр хөөцөлдөх явдлыг хаз- таарлан зогсоохын төлөө их үйл хэрэгт ЗХУ, ах дүү со- циалист бусад орон, даяц дэл- хийн давшилт хүн төрөлхтөн идэвх санаачилга гаргаж тууштай эмх тайванч боддого явуулж байна. Ийм үед ма- най нам, засгийн удирдагчид ЗХУ-д ажлын айлчлал хийсэн нь Монгол-Зовлолтийн (ард түмний уламжлалт ган бат пайрамдлыг улам бэхжүүлж, тал бүрийн нлїт хамтын үйл ажиллагааг цаашид орголгүү- азын гүнзгийрүүлэхэд ондор ач холбогдолтой, түүхэн чу» хал үйл явдал боллоо, Сан- хап ЗХУ-аас манай ард тү- мэнд соёл-ахуйн бүх торлийн үйлчилгээний газар бүхий 50 мянган хавтгай |дөрвөлслин тєтр талбайтай тохилог орон Сууц, олоп зууи цилометр ра- дно релейний шугам гуррпан | сургууль, гурван эшислгийн цогцолборыг бэлэг болгосон Сайхан мэдээг бид (сэтгэл догдлон хүлээн авсан билээ, Эпэ бол манай хоёр орпш ах дүүгийн ган бат найрамдлын бас нэгэн билэг тамдаг юм Соцлалист монголын залуу үеийнхэн, Монгол-Зоплолтийн ард түмший уламжлалт юмои- хийн. найрамдлаар бахархаш түүнийг нандигнан хайрлалл, улам бэхжүүлэхэд нүгэл бо- дол, зориг эрмэлзэл төгөлдөр байгаагаа дахин дахин баталж: илэрхийлэхийц хамт анд зов- лолтийн ард түмзид баярла. Сон сэтгэлийн халууд таларх- лпа дэвшүүлж байна, Д. Сүхбаатарын цэрэмжит МПБ-ын 60 жилийн ой болон түүхт ялалтын 40 жилийп ой. ДЗО-ны ХЇГ-их наадам угтаж, удахгүй гарах 1985 онд сур- лага, хөдөлтөр, урлаг, спорт, олон инїїїнйн ажилдаа (гя- лаласап их амжилт олохыг, манай орны өсвөрийн Сүхбал-. : тарчууд, тэдпийг халалжлан хүмүүзжүүллэг бүх хүлгүүст урвалж байна. Зи то 7 ЭН. СУРДАГ БАР Та нарыг өнц сайн су» ход. эх орпыхоо ачийг ха. Раад байрал аар, зэлс чинь МИН: “ол ий тэн олох їнэ год балрлала зар хүүхэд байхдаа їзоло, ли Ч) їгнаа яаж Сурдаг байсан тухай ҮВэрлэн хилэн ЭГ аэн үр» топч өгүүлье. гэлэн баярлуулж байв. Хи» 1879 оны намар анх ЭАШЦЛАЭ ЗоНӨӨЛ3Й бЦ амс "сургуулийн босгыг алхсан дээр тар, төрөлх хэл цээр Бололл хүүгийн (Лениний) тав. түүх дээр тав алсан» сурлагын дэвтэр үргэлж гэх мэтээр дүнгээ заавал 5 5 хэлдэг байв. Эйэ зай! золц»--оор дүүрэн байсны суүргурдид төгсөл төгстол НЕ өцууц» нь юунд байсан бэ? өөрчлөгдсөнгүй. Хамгийн гол нь багшийн Володл чөлөөт цагаа заасан хичээлийг Володл нхэвчлэп су рч мэдэхэд зө- маш анхааралтай сонсож, РМУлдаг байжээ. ярьсап бүрийг иэгд нэгэн- байнга пөхөрлөж, момын гүй ойлголс авдаг, бага Зарц ацагл л урсалэг ТЭ: рийнх нь номын санд Воло- гэсэн ойлгохгүй зүйл гар- дягийн унийн тэмдэглээ- зал хичээл дээр юм уу хи- ГҮЙ ганц ч ном үлдээгүй чээлийп завсарлагаагаар ”ОЭ. багшаасаа, сайн ойл- Володя, «Одоо эрхийн гОСОН нөхдөөсөө асууж мэд болон улс төрийн эдийн дэг байжээ. Нэг ширээнд 226ГИЙН ухааныг | судлах ү ду. Хэрэгтэй цаг мөн» гэж б суудаг найз нь сэмхэн дуу- багаасаа мэргэжлээ СОНГОН Даж чихэр хувааж нДье авсан учир энэ чиглэлийп төхэд ч Володя анхаарлаа Номоор номын сангаа бая- сарилулдаггүй, эргэж ха- ЖУУЛДаг байв. Багаасаа рап ярна дэлгэх, бусдыг НИЙГэм улс төрийн ном 30- ялангуяа эмэгтэй хүүх- Х!ОЛУУДтай тайнлцжээ. 15 ДИЙГ элдвээр шоглохыг бүр," стайдаа К. Марксын суут ч цээрлэдэт байв. бүтээл «Капитал» зохио- 5, лыг уншжээ. А. С. Пуйшат, Гэрийн даалгавраа яаж М, Ю.Лермонтог, Н.В. Го- хийдэг байсныг нь мэдвэл голь, И. С. Тургенев, Н. А. тө нар Володягийн онц сур- Ненрасов, М. Б. Салтыкор дэг байсны бас нэг «нууц» --Шедрин, Л. Н. Толстой --Ыг ойлгох болио, нарын зохиол, В. Г. Белитис Багшийн заасан шинэ хи. "ИН. А. И, Герцен, Н. Г. - 1ериы шисвсний, Н. А. Доб- чээл цэг бүрийг сайн ойл- ролюбов Д. ИН. Писарев зэ- гон? авдаг учир гэрийн “ммёрсХ к - - “л. рэг хувьсгалт--ардчилсан хүхлхгүй . “зүйл” хсэй.йн гээлтнүүдийл бүтээлүүдтэй гардаггүй ,,. багалаг анилц: байжээ, Хүүхдүүд та нар бас л багадаа танилцжээ. хичээл пазг бүрийг Болодя Володя хийсвэр цээжлэ- ШИГ сайн ойлгож чадвал хэд дургүй, аливаа зүйлийн гэрийн даалганрыг хялбар- гол утга агуулгыг ойлго- хан хийдэг болно. хыг хичээдэг, уншсанаа ! Володл багшийн өгсөн ОЛо!! талалс Шн1 Цан ын даалгалрыг тэр өдөрт нь Ло Дүгнэдэг байв, Унш- хийдэг байжээ. Цагийг иь СЯН. сонссон зүйлээ нөхөд- тулгаж ларуу хийсан зүйл тэйгээ, тэрийнхэнтэйгээ чанаргүй, алдаптай болд- харилцан ярилцын шүүн Хийг сайм мэддэг байв. үодэлддэг байсан нь мэдлэ- "Та царын дунд хиртэй га- гээ. бататгаж, бусдаас су- раараа дэвтэр номдоо хүр- рапцахад нь тус болдог ДЭГ сурагч арай байхгүй байжээ. 0нз7 Болодл гэрийн даал тавар хийхээсээ өмлө ши- рэзгээ арчиж, гараа угаа даг фейсан тул бүтэй їл 1887 онд Лепинийг сур- гууль төгсїхөд сургуулийн хэрэн, Ч ж захиргаанаас гаргасан то- ЭШ Сэ! "ом, дэвтэр пь Р эн дэлгүүрээс анх авсат (шн- дорхайволтолт, яхуллыл тээ цэв цэвэрхэн байдаг ёВьяаслаг, үргэлэн хичээн- байв” Тэдгээр ном, сурах гүй иямбай Ульялов бүх бичгээ дүүдээ шилжүүлж дигид тэргүүний сурагч Өгч занцнээ. байсан “бөїөөд сургууль Нэгдүгээр ангиасаа эх- тогсохдоо сурлага хүмүүж- лээд яго багш үэлулн ХН- лээрээ шалгарсан тул ту “сайхав МЧДЭГ бут, алиар шагнагдан» хуудав бичдэг их хийдэг ШУгарэаниН : учир цэвэр нямбай Гож бячсэн : 8лДАа мадаггүй бичиж сур- Хүүхдүүд эз! Та нар алтан медалийн ззэн боло- Володя, багии!!л даал- хын тулд ,хичээл номдоо тасиаас илүү зүйл хийхийт хичээн, «Сур, сур, бас да || Лапдаа эрмэлздэт байн. Элэ нь Чий модлэгт ИХ тус ссмац Жнианбал” хоёр г шүлэг цээгслэх бай- Дөрвөн байдгийг гурван бодлого байсан бол зургааг хинц сур!» гэсэн Лениний сургаалыг санаж яваарай. Р. ЛХАГВАДУЛАМ (В. И. Лениний юузсйн ажилтан) Номтой, Ё Альпаро Торо 8 чилсон байна 8 Торо Негаг, 5 Оросно Лирегийн хамт ба- 8 рипчилис шоронд хорьжэо, Ё Тэдїшї хамт рурдаг аюут- НАПРАМДАЛ БИДНИЙ | ШИНЭ, Эх брпы еглөө бүр ямп тэт їшннэ баяртай зүйлн мнүүхдэд авчирдаг билээ. Саяхан цийслэл хотын арай дугаар хороололд шина дашууль ашиглалтад өрөл, Влолтийн барилгын үу- рэвдугаар трестийн барил» гачин ах эгч пар барилгын илга барьж 1 их хурал. хуралдсаны» болог БНМАУ--ыг тун. хаёласны 80 жилийн ойг ” тохлолдуулан хүлаэрлгэйс | өглөөг! Н гаар анги төгссөй сурагч. Дыг злсүүлн: 8 жилийп ху- гацалид бүрэн дунд боловс» рол өзэмшүүлэхээс гадиа барилгын «рөгч, угс- рагч, цахилгаан сан төх- ини өэрэг төрөл бүрийн Тус сургууль пь 8 ду- | дээд сургуульд суралцуу- болно, химуудт: бо ромтгоор хоолтиа С нЦц, спортып тус- тай тохоОромиглагдсан, тан- 5 хүүхдийн сурч | болопсроход шаарлагатай! бүднаар хангагдж:э. Эпэ сургуулийг “Удаанбаатар хотын барилгыр техник мэргэжлийн тапдугаар сур» гуулийн хамт олон хүлзэп авлаа, ЗУРАГ ДЭЭР: Тус сургуулийн химийп хичээлийн тайхимд С. БОДООШИЙН анясан фото зураг К МПБ--ын 60 жилийн дэлхийн залуучууд оюутны ХП ой, Нийз параа| Хэдэн и- лийн өмнө чилийц ционер Пега олон улсын пниоперийн «Артен» лагерьт амарч, ЭХУ--д 20- Өнөөдөр чи- хултынхан. Альвара түүний пайз лийн нууд зсаргүүцлийн цуглаан Я сохион байгуулж, их сур- гуулинц байрыг зэлэн авч, Альраро Таро Нєгө, Оросно Лире хайрыг даруй сулла- их їїллдам угтал: пионер сурагчид сурлага, хөдөл- мөр урлагийн гарамгай амжилт саргаж «АМИГО» ОПЕРАЦИД : ОРОЛЦОЦГООЁ! "АЛЬВАРО ТОРО ВЕГАГ АВАРЦГААЯ манай. орны байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Ховд айм- гийп Буянт суюын Бб-ын «А» ангийн онц сурлагатан М. Од- гийв, -- Архангай аймшгийн Хашаат сумып дупд сургуулийн 8--ын «А» ангийн сурагч, эмпэг сур- талтын аварга Б, Бат--олзий, хыг шаарджээ. Харгис цаг- даагийн газар тэднийг ба- ривчлаагүй гэж бүтэн 8 хопог мэлзээд 4 дэх едрөө баривчилсанаа арга буюу хүлээп зөвшөөрчээ. |Зөв- дөлтийн пнопнерүүд «Артек» зусланд амарч байсан пио- пєр (одоо оюутан) Альваро Тоёо Вега, түүний найзыг суллахын төлөө «Амиго» їнрйз) шэртэй операцаи зохион явуулж байна. Альваро Торо Весга хэ дэн жилийн. өмнө «Артен» лагерьт «амарч байхдаа зөвлөлтийн ЯНД нНӨХӨДДӨӨ сронхийлогч Сальвадор Альепдс хархэц алагдсан, Чили эх орон, түүний ард түмний цаашдын хувь заяа- ны тухай сэтгэл түгшин ярын байжээ. Гэтэл тэр өцоөдөр шоронд хоригдож хүндээр өвчилж, шоронгийн хитуу дэглэмд эрүүл мэнд нь улам муудан, амь ил- санд нь аюул тулгарч бай- гаа тухай. «Пионерсная панда» сопиид мэдээлж, Алопваро: Торо Пега, түү, ний пөхрийг суллахын тө- Дундговь аймгийн Сайхан--огоо сумын дунд сургуулийн 8--ын «Б» ангийн сурагч саалийн аварга Ю, Бат--эрдэнэ нар хоө- долтмөрөөрөө шалгарч олон ул- сын зшинонерийн лагерьт атарлал, «Найрамдал» -- Хэнтий аймгийн Дэлгархаан сумын дунд сургуулийн 4--ийн «Бо» аигийц онц сурлагатап ЁГ- Энхтула. Манай сурвалжлагчийн ав- сан фото зураг лөа «Амигө» (Найз) опе- раци зохион байгуулж бай- на. Пвонер сурагчид 84! Найз Альваро Торо НВегаг суллах хөдөлгөөнд тїдэвх- тэй оролцож, Альваро То- то Бега, түүний найзын ту- хай аав зэж, анд нөхөддөө ярыж хунтын харгис үйл ажиллагааг өсэргүүцссї гарын үсэг зурж «Амиго» операци зохион байгуулж байгаа «Птпоперсная прав- да» сонины газар илгээ- хийг нийслэлийн 10 ясилийн 34 дүгээр сургуулийн ппо: нер сурагч бид уриалж байна. Хүүхдүүд зэ! Та нар ил захидал дээр өөрийнхээ бо- лоп, ацэг ЭХ, пайз нөход, тайил хүмүүсийцхээ гарын үсгийг бичиж 101503, ГСП. МОСКВА, К--30, СУ- ШЕВСКАЯ. 21. «ПИО- ИЕРСНАЯ ПРАВДА»- ОПЕРАЦИЯ «АМИГО» гэсэн хаягаар илгээнэ үү! 34 дүгээр сургуулийн 10--ын «А» апгийн су- прэгч ОЖ. ГАНЦЭЦЭГ п цгцлаццлгзглллцалуула таалал цаа 121 лааг 18122 УТА 111 тул 111 ҮүҮЕГҮЙ ҮҮН 11ҮИАЛҮҮЛЦҮҮ ТҮҮНЭЭ 51129 1111111112114411111111:11411:511:11:11111111-17101У111111111111710171111117-1110-11111-117111211-11212 11111111 11-11 1131 21111114411:41 “ТАРТИЗАН Дайны үсийн хүүхдүүд: багаасаа зовлон амсаж, эх ор- “нмхоо төлөө томчуудтай мөр зэрэгдэн э| архаг, сыл р “тулалдаж байсан юм. Энд пар- тизан охин Линда Зєйлшшийн тухай “өгүүлье. 5 Зөвлөлт | Социалист Бүгд "Найрамдах Латви Улсын Лулд- аспск районы Лунн тосгоныг фашистууд булаан эзэлж, зэр- лэгаэр авирлаж байлаа. Зос- гопы олонхн оршнт суугчид Белоруссын ой дахь партиаа- нууд руу лвав. Тэдинй дунд Лидагийн ах байжээ. Энэ ту- хай фашистууд мэдтэгц Зей- їйлийн гэр бүлийнхнийг ба- “ривчлав, Эхийг нь алж, эцгийг й Ы лм Ы ОХИН 2: Тэд- нь гестапогийн эр газар тарчлаан зовоож .» Ба- ривчлак үеэр хөршийндөө бай- сан ёсон настай Линда л ган- цаараа аврагдан үлдэв. й СТ оны яэгдүгээр сард Латвн, Белоруссын | партнаа- мууд Старал Слободагийн тов рүү шөнийн дайралт хийж Гер- ман луу аваачик гэж байсан зөвлөлтийн хүюгүүсийг чөлөөл- жээ, Үүний дараа Лида партн- сануудын хамт ой руу явлаа. Ингэш тэр нартизаны охин болсон бөгөөд партизаны ла- герь түүний гэр болсон юм. Лїидаг отрядын ариун цэврийн ВЗИГНД хуваарилав. Тэрээр гос- питалын нүхэп гэрт шархадсан ОЛОН ОНЫ “эц ээлж ОРНЫ ГАРГАСАН эн цайа паргаа| Г” Эх горныхоо. аймаг. хотын ппацаал улаан бүчтэн-сво- рүйн сүхбаатарчгудын төлөө лэгч бил ппойерийн: үсрхэл нНауарлолийн | хотхон--олал улсын аипиерийй «Найрам- лал» агерьтаа баяр, баясга лантай- тохь тухта сайхаи тэ бурцгааяс байна Нам засаг, ард түмнийхээ хаг Хо! инзалалр өсвөр үсийн бїл їаргалаилт эх орон: бо социалист нийгмийг гар “Да! байгуулах найдвартай ир- гас өоалохын төлөө сурч хө долморлон. хүмүүлин элх амгалан: амьдарч байна Їидпийт амарч байх ху- гайалнд ВИМАУ-ыг тунхаг- асны түүхт 60 жилийн -ой эдэс, нрүу алдарт энэ ойл залрын хурал дээр монголын нийт пнонср сурагчдын цог- Ёто!! халуун Оппрыг энхрий хайрт пам, засагтаа хүргэж, їам, ард. түмний үйл хэрэгт хоэлээл үнэйч байхаа бас да- Би! ёслол төгөлдөр илэрхийл їсондээ бид маш их баяртай айиа. М.ЭХЛАХ Мам., ард түмний хайр зэал. анд нөхдийн арнун сэт, л. нийлэг, Энхийн “Цэлмэг тэїгэрээс алтай “Няран -эзэнг, рих” амгалангийн) өлгий: бол: бн ЭХ орон минь йлгатг дээрээ эпхрийлэн өсгөж айгаа энэ-өдрүүдэд энх тайв- мг хамгаалан бэхэнүүлэх лв- хичнээц амин чухал бо- одыг пионерүүд бид дахин ахин ярьас байна. Өнөөгийн бидний аз жар- алтай амьдрал эцэг эх, їх- аад баатарлаг үеийнхиинй (үнд асар их үнээр бүтэл бий ролсиыг бид гүн ухамсарлан рїїлгодог- билээ, пиж байдаг юм. “Империалистуудын: хороп бҮРТ А--92255, Манай орны улаан бүчтэн биднийг” эг бүр идэвхтэй оролцохыг! эмцэл. нөр их зүтгэлийн үр- | нэрэмягнт УЛСЫН ПИОНЕРИЙН «НАЙРАМДАЛ» ЛАГЕРИЙН 1984: ИНД АМАРЧ БАЙГАА ПИОНЕРҮҮДЭЭС МАНАЙ НИЙТ ӨСВӨРИЙН СҮХБАЛТАРЧУУЛАД: ХАНДАЖ УРИАЛГА санаат төлөвлөгөөг таслан зогсоох, энх тайвны төлөө тип Дэлхийн тэмцэлд нарлаг монгол орны өсвөрийн сүхбаатарчууд бид дуу хоолойгоо нэгтгэж бай- на, Анд найз иар на! Хүн төрөлхтөнийг гитлеэ рийн фашиам, ляпопы милита- ризмын ларлалаас чөлөөлсөгт түүхэц ялалтын 40 тєилийн ойц Энил--1985-онд ЗХУ-ын нийслэл Мосига хотноо Дэл- хийп-эзалуучууд оюутлл ХЦ нх паадам болио. Эдгээр түүхт үйл явдлыг угталс дэлхийн” олоп орпы хүүхэд, залуучууд Энх тайв- ны марш, соцналист орпуу- Дын ппоперүүд «Салют-Мир» алныг 2охион ялуулж байна. Дэлхийн аалуучууд оюутны Хїїих паадамд хүүхдийй прог-” рамм бий болгосон явдалд мопголын пионер сурагчид бид чин сэтгэлээсээ банрлан талархаж байна, «Имперналиамын: эсрэг, эв нэгдэл, эих тайван, найрамд- лын. төлөө!» урван “дор ЗӨр- лөлүүдийн орны пийслэл Мосипа хотноо болох манай | таригийн залуу (үсийнхний дээд чуулга уулзалтыг угтал манай орны нийт хүүхэд зас луучуудын дунд зохиол: бай- гаа энх тайвны “аянд пионер бид анд пайз:та партаа хан- Дан “уриалж байна. Өсвөрийн... Сүхбаатарчууд аа! Соцналист-монголыт хүү» хэд багачууд энх тайвны үйл хэрэгт үнэнч байгаагаа илэр-| хийлэп «Монголыл багачууд: энхийн төлөө» уриви дор Дэлхийн залуучууд оюутны ХИ их наадамд зориулан гар урлалын шилдэг бүтээл хийх, уран зураг, захидал, мэндчил- тээ илгээх хөдөлгөөнийг пиО- Монголын “аз жаргалант!) хүүхэд багачуудын эрхэм Дээд млилыЛ “Сүхбалтарин, ПБ-ын 60 жи ТТТГТГШГГЭЭЭЭЭЭЭ-ТТтлтллнэиэичи-ини-иитиниитин---шжхсэжиөииииииииииинии 0 “Дд, Сүкбаатарын царэмжит Улсын кэвлэлийн Комбапатадхэвлов.. ИНДБКС-14140 3 ЦЭ. ёл - . тартизануудын др хийж, ЭХЭНД” уух! ор дэ 1 угаана. Харни чөлөөт цагаар нь партнзаны омнэлгийн Су- анлагч ТНрХЛХ тэхиин, бичихийг зааш байв, ригтой, хүчтэй. ахмад нөхднй-, "ГЭЛ найдвар хү. ээ харахаар охинд баяр баяс-. "ЙГ инонерийн гишүүнд Та. хоол зэвсэгтэй, ло- --Лида Зейлюшт бид галан төрж, фашистуудыг ийм. СҮҮЛье гэв. хүмүүс ялна гэдэгт итгэж бай-. лаа. Бригадын комнссар Ото- ЯМ Петрович Ошкали түүний хайртай дотны хүний нэг юм, Тэрзэр үргэли: эргэж ирэх бөгөөд тон авчирч өгнө. Нэгэн удаа. Ошкнали Лядад байхыг зөвлөөд: --Сур охин шархдагсдыг с, “Лидад Ёёо- минь. Их юм өгөв. Ингаж сурах хэрэгтэй. Пионерийн гн- шүүн үү гэж асуув, хүүхэд багачуудын БНМАУ-ыг тунхагласны 80 жилийн ойгоор нийслэлийн ёронхий боловсролын сургуу» лийн сурагчдын дунд «Рубя- ШОО»-ны аварга шалга- уулах тэтцээннї Улаан- аатар хотын пиолерийн зөв- лол, Залуу техникчдийн ар- ДОН хамтран зохион явууллаа. Бидний амьдарч байгаа ХХ зуунд зохногдсон тоглоотуу» й Даас хамгийн шилдэг гэж тї- най гариг даяар яригдат:, ул- Маар дэлхийн аварга шалга- уулах тэмцээн зохиогддог Лсон энэ сопирхолтой тог- бомыг сонирхогчдын тоо ма- Цайд жилээс ЖИЛД өссөөр байгааг энэ тэмцээн харуул- Лаа, Шооны 6 талыг өнгөөр нь минутын дотор ижилсүүлж чаддаг хүүхдүүдийг оролцо- Хаг урьсан энэ тэмцээнд Улаанбаатар Хотын есронхий болопсролын 20 гаруй сургуу- лийн 39 пиопор сурагч орол- Тцож сэтгэн бодох чадвараа гсорилоо, 1 Хоёр дахь удаагаа зохиог- дол: байгаа уламжлалт энэ тэмцээнд цэцэрлэгийн б нас- Ї | ини!!! Манай сонины 1984 опы Дугаар сарын 24-ннй “Д.о НИЙТЛЭГДСЭН. «Замын толгооний дүрмийг хэн ДИн. мэдэх ва?» “бодлогын : хариултууд 1,9,2,4,2,5,2 1ЛТ, Явган хүмүүс зөвхөн ган.хүнд зориулсан замаар !Дах-богоод хэрэв аорну- Гдсап пам байхгүй бол «УРАН СЭТГЭМЖ» --Өсвөрийн партизан “рийн эгпээнд хүндийг өндөрт өргөж аяртайгаар тангараглая, . хийсэн улаан элсүүллээ. тай охин оролцсон Нь тэм- цэзнийг улат сонирхолтой болголоо. Тэзшээт урьдчилсан тоглолт шигшээ тоглолт гэ- сэн 2 шаттайгаар явагдаж дүнгээ гаргахад нийслэлийн 41 дүгээр сургуулийн 9-ийн «А» апгийн сурагч Ч. Бат- Эрдэнэ 1 минут 14 секупдийн амжилтаар нэгдүгээр байранд шалгарч олон улсын пионе- рийн «Найрамдал» лагерьт, нэгдүгээр дувд сургуулийн 5-ын «Б» ангийп сурагч С. Баярбаатар 1 минут ,31 єс- кунд, 6 пвстай Д. Номинтчу- луун 1 минут 38 секундийн амжилтаар хоёрдугаар бай- ранд шалгарч Сэлбэ, Цагаан нуга пионерийн зусланд ам- рах эрхийн бичгээр, нэгдү- гээр дунд сургуулийн 5-ын чБ» ангийн сурагч С. Зол- жаргал 2 минут 07 секуид, 17 дугаар сургуулийн 10-ын «Г» ангийн сурагч Л. Наран- цацрад 2 мнпут 18 секуплийн амгинлтаяр 3 дугаар байралд шалгарч нийслэлийн онц сур- лагатан пцонер сурагчдын сүлд шодпы наадамд оролцох урилгаар тус тус шагпагдлаа. зорчих хэсгийц зах, самын зүүн гар талаар явбал зохи- но, Замын хөдөлгөөний дү мийн (ЗХД) Н. бүлгийн Дугаар зүйл (її.6) її. Хүүхдийн жагсаалыг зовхөн явган хүний замаар буюу. замын зүүн захаар 2-оос илүүгүй эгнээгээр... явахыг | зопшөөрнө (ЗХД- ийн 1-7) 1У.. акагсаалыг өдрийн цагт урд, хойно НЬ улаан ларцагтай.. хүмүүс заавал хамгаалан. явбал зохино. (ЗХД)-ийн 118) с У. .2хэрэв ливган явагчид гудамж (зам)-ыг хөндлөн гарч амжаагүй бол замын ГОЛД зогсож, зөвшөөрөх до хиог хүлээвэл зохино. (ЗХД)-ийн 11-11) уг, Уй. Унадаг дугуй нь хонх, бүрэн бүтэн тоормос- той байхаас тадиа харанхуй үед урд, хойт гэрлээ асааж явна... (ЗХД)-ийцн П--102 Өнөөдрийн дугаартаа Да- раахь хэдэп бодлогыг ний- тэллээ, Хүүхдүүд та пар өндөр түү- Эл- би, » Зөвлөлт Холбоот улсын пионе- элсэж, энэ нзр явахаа «.Момнссар түүнд партила- ном. ушшнж нууд өөрсдөө улаан двавуугаар зүүж 1943 оны дайны хүйд нөхцөлд Лидаг пионерт ном. дэргэдэх түүхийн НАМЫН архнэт эрдэм шинжил» ажил» орны дайны «ЛиЙН”айнь медалиар шагнажээ, Лидия Захаровна партвзаны отрядад пиоперийн тангараг мАЖ ЯВДАГ юм. н. энхчимэг «Жфул ТЭМЦЭЭН ЗУРАГ ДЭЭР: --Тэмцээний залуу тамирчин Д, Номничулуун, --. Тэмцээний ивцаас Р.ЭНХБАТЫН авсан фото зураг | энэ бодлогыг бодож хэп п. вөв таахаа шалгаарай. 1, Шөнийц цагт хүүхдийн жагсаалыг хорхон хатгаалж явбал зохих вэ? 1, Урд, хойпо. нь. улаан - Дарцагтай хүн явна. ! ї оргөж. комнссар нь улаан даан | ийг одоо хүртэл дурсан єа. | 3. Автомашинаар --хам-! 0 гаалж .Явиа. , 3. Урд нь цагдан дхоннай нь улаан гэрлийн дохиотой | хүмүүс : 2. Өргөнөөроө хэдэн мете рээс илүүгүй ачааг дугуй» таар тээвэрлэхийг зөвшөө» рох вэ? Э: 1: 0,2 метрээе нлүүгүй |! 2. 0.5 метрээс плүүгүй Үу З. 1.0 метрээс илүүгүй |. 8. Техиниийп ямар гэмтэл» тэй дугуйг унахыг хориглох вэ? / 1. Хойт талын дугуй иө« хөөстэй бол ) 2 2. Гар тоормос лутуу барь»! даг болсон ! Ї 8. Дугуй хийлэх насос бае! гангүй бол УАТХШБГ-ын ажилтаЖ, С. ПИОНГР Эрхлэгч ЖК. ДАШДОНДОР ! МАХН-ын Тов Хорооны зэлжит бус У!Ш! бүгд хур- лын шийдвэрийг хөрэглжүү- лэх зорилгоор Д. Сүхбаа- тарын нэрэмжит МПБ-ын 60 жилийц ой, пиопер су- рагчдын хөдөлмөр соёлын улсын 1 чуулганыг угтаж «Пионерийн үнэл» «Сони: 1 НыГ санаачилгаар, МХЗӨЭ- ийц Төв Хороо, Д. Сүхбаа- тарын нэрэмжит М11Б-ын Төв Зөвлөл БНМАУ-ын “Хөдөө аж ахуйн Яам, Ар- дын бололсролыгн Яамнаас хамтран үр тариа, томс хүнсний ногоог хаягдалгүй хуралхад туслах зорилгоор манай ориы нийт сургууль, | пиоперийн бүлгэм, пионер сурагчдын дунд. зярласан «Пионерийн: Десант-урга- цын талбайд» сэдэвт урал- Дааны дүн гарлаа. Уралдаа- НЫ төв комнСсс аймаг хо тын “ХЗЭ-ийн хороодын дэргэдэх комиссоос ирүүл- сэн тодорхойлолтыг үндэс» лэн «Пионерийн десант- ургацын талбайд» урал- даанд идэвхтай оролцож өндөр амжилт гаргасан пиопер сурагчид анги, бү. лэг, сургууль бүлгэмийг болзлын Дагуу шалга- руулж байр ээлүүлэв. Үүнд: Сургууль-пноперийн бүлгэмэас Нэгдүгээр байрт: --Са- лэйгэ пїмгийн Орхоптуул сумын 8 шилийн сургууль пионерийн бүлгэмийг нгал- гаруулж гурван байгуул- лагын балрын бичиг 1000 төгрөг, ойрдугайр байрт: --Төв аймгийн Борпуур сум-сан- гийн. аж ахуйн 8 жил, Дархан хотын Хонгор хороо- ны 8 жилийн 14 дүгээр сургууль-пионерийн: бүлгэ- мийг шалгаруулж гурван байгууллагын баярын би- Чиг тус бүр 800 төгрөгөөр, Гуравдугаар байрт: -- Өвөрхангай аймгийн Хар хорины сангийн аж ахуйн ижил, Улаанбаатар Хо тын Партиоаны сангийц аж ах, 10 шил, Сэлэнгэ 4 228, жо 1984 аймгийн Сүхбаатар хотын :1-8 шилийн, сургууль-пио- нерийц бүлгэмүүдийг шал- гаруулж гурван байгуулла- гын баярын бичиг тус бүр 500 төгрөгөөр шагнав. Анги бүлгүүдээс Сэлэнгэ аймгийн. Мандал сумын 8 жилийн сургуу- лийц 5:ын «А», Өвөрхан- гай аймгийн Төгрөг су- мын 8 жилийн сургуу. лийн 8-ын «А» Архангай аймгийц Батцэлгэл, сумын 8 жилийн сургууЛийц тТиЙН-«А», Ховд аймгийн Ховд сумын 8 жилийн сур- гуулийн 8-ын «А», Увс аймгийн Өлгий сумын 8 жилийн сургуулийн 6-гийн «А», Хэнтий аймгийн Хар- лэн сумын 8 шилийп сур- гуулийн 8-ын «В», Төв аймгийн 2Наргалантын сан- гийн аж ахуйн дунд сур- гуулийн 8-ын «Б» ангиуд, тариаланч, погоочдод ур- лагаар үйлчилсэн Дундговь аймгийн Сайхан-овоо су- мын дунд сургуулийн «Он- гийн уянга» чуулгыг шал- гаруулж гурван байгуул- лагын балрын бичиг, хүүх- Дийн номын: сангаар. шаг- нап, Пионер сурагчдаас Нэгдүгээр байрт: --(Сэ- лэнгэ аймгийн Мандал су- мын 8 жилийн сургуулийн 5-ын «Д» апгийн сурагч О. Долгорсүрэп, Өвөрхан- гай аймгийн |Хархорины 10 жилийн сургуулийн 7: тийп «А» апгийн сурагч Ю. Хандсүрэн, Дархан хо тын 8 жилийн ЇУ сургуу- Лийн 5-ын «Г» ангийн сурагч В. Баатарсүх иа- рыг шалгаруулж: МПБ-ын алтац медаль, хоёрдугаар байрт: Тов аймгийн Бор- нуур сум, сангийн аг ахуйн 8 жилийн сургуулийн аур- гадугаар апгийн сурагч Ганболд, Архангай “айм: гийн 2Каргалант сумын 8 жилийн сургуулийн 5-ын «А» ангийн сурагч О. Адьяа, Өмнөговь аймгийн Гурваитэс сумын дунд Т7- Т--өөлд Үл», О-ын ёБэ, 5-- ын «А», 2--ын Мм/7| ян” я 4 сайн оролцов. ХҮҮХДИЙН ТУС Өвөрхангай аймгийн Тарагт сумын 8 жилийн сургуулийн за» хиргаа пноперийн бүлгэмээа түүхт ойг угтаж өвлийн бэлтгэ». лийг Хайгахад туслах цувааг байгуулж ажиллаа, Тэд бод, бог «Б» ангиуд Пионерийн ахлах удирдагч Д. цэдэнсодном “ТЕХНИКИЙН Б ҮТЭЭЛИЙН ҮЗЭСГЭЛЭН Тов аймгийн Зууимод хо- тын 10 жилийн нэгдүгээр сур- гуулийн багш 11:55:58 үеийнхний зохион бүтээх авьяас, техинцийн сэтгэлгээг, хөгжүүлэх, ажлын тэргүүний Малд зориулж 1516 ширхэг хо- рийг дэлгэрүүлэх шшуувч хийсэн байна, Энэ ажилд Рагчдын нараас освор арга хэлбэ- зорилгоор су- тєхницийн үтээлц сургуулийн долдугаар ан- гийн сурагч А. Гэрэлт-од нарыг шалгаруулж МПБ- ын мөнгөн медаль, Гуравдугаар байрт: -- Дорнод: аймгийн Чайбал- сац сумын 8 жилийн сур- гуулийн 8:ын «А» -ан- гийн. сурагч Б. Дамдин- жавг Хэнтий аймгийн Бат- ширээт сумын 8 жилийн сургуулийн сурагч Х.Бат- билэг, Ховд аймгийн Ховд сумын 8 жилийн, сургуу- лийн 8 дугаар ангийн су- рагч Х, Даниял, Увс айм: гийн Өлгий сумын 8 жин- лийн сургуулийн 5:ын «А» ангийн сурагч Од- сүрэн пиарыг шалгаруулж МПБын- хүрэл медалиар Тус тус шагїїав, «Пионерийн десант-ур- гацын талбайд» цуваа уралдааныг амжилттай зо хион байгуулж, уралдаа- цы тайлай материалыг болзлын дагуу бүрэп бо- ловсруулж цаг хугацаанд нь ирүүлсэн Сэлэнгэ айм- Тийн пионерийн зөвлөлийг гурвац байгууллагын бал- рын бичиг, бивийн тамир спортын хэрэгслээр шаг- нав, Манай- орны тариа но- гооны сангийн аж ахуй- тай Төв, Хөвсгөл, Завхан зэрэг олоп аймаг урал- даанд материалаа ирүүл- сэнгүй. «Пионерийн Десапт-ур- гацын талбайд» “сэдэвт цуван уралдаайд идэрх- тэй оролцож амжилт гар- ган ургацын талбайн хаяг- дал, түүх, тариаланч 10- гоочДын ар гэрт туслах тимурчуудын . Хөдөлгөөнд ндэцхтэй оролцож, мал сү- рэгт арвин их өвс зэмээл бэлтгэх ажилд биечлэн ту- салсан нийт пионер. «су- рагч, сургууль пионерийн бүлгэм, багш, пионерийн ахлах удирдагчдад баяр хүргас, УРАЛДААНЫ КОМИСС үзэсгэлэн гаргаж, уралдаан тэмь- цээн өдөрлөг уулаалт зохиолоо, Тус сургуулийн математикийн заах аргын нэгдлийн багш на- раас зургидугаар ангийн сурагч. дын Дунд тохийкийн бүтээл, Уран зогнолт, гар зургийн сэд- вээр үзэсгэлэц гаргаж, үндсэн хичээл сургуультай нь уйлдуу- лац похцосон геометрийн хял- бар дүрсийг богино хугацаанд олон “хэлбэрт оруулан дэлглэ- сээр үзүүлэх тэмцээн лвуулсан, нь тэдний сэтгэц бодох үйл ашиллагааг өриүүлсэн сойирхол- той ажилд боллоо, Өдөрлөгийн үеэр долдугаар шигийн сурагч Д, Гүйчиц өөрийн Зохион бүтээсэн тасалгааны цөхцөлд хооргөх пориулалт бү- хий нисэх багвараар үзүүлэх тоглолт хийн соннрхууллаа. Аймгийн иионерийн аөвло- лийц зааварлагч Д. ОРГОЙ баатарчуудын хамт. ЗУРАГ ДЭЭР --Опц сурлагатан М. Дэлгэрмаа Нийслэлийн 10 жилийн нэгдүгээр Сургуулийн пио- нарүүд МПБ-ын, 60 жи Лий ойг угтаас олон төр лийн ажил аохнож, нэгдү- гээр ангийн баатарчуудыг тусгай Хуваариар пнопе: рийн танхимд урьнс танхи- мын байдал, сургуулийн түүх пиоперийн чин эр- мэлаэл зэрэг сэдвээр яриа. тайилцуулга хийлс бөмбөр- чин болох апхны мэдэг- дэхүүнд сургаж байиа, 4 жЖ -- Онц сурлагатан Д.Даваадорж бөмбөрийн цо- хилт үзүүлж байгаа нь сан фото зураг С. БОДООШИЙН. ав- БҮТЭЭЛЧ ХӨДӨЛМӨРИЙН - КАРТ Сэлэцгэ аймгийн Сүхбаатар хотын Г, Буйцандийн пнзрэмжит 10 ишлийн сургууль дээр «Бү- тээлч ходолморийн царт» ажил- луулиг пионер сурагчид арвилан хамиалтийн байнгын аян, нийг- мийц. туст Хөдөлморөөр хийсэн ажлаа тэмдэглэдэг сайхан уламц:- лал тогтїнээ, Сурагчдын хийсэн ший, хөдөлмөрийн үр дүнг тооцоц бага, дунд, ахлах насны пионерүүдийн дунд хоёрдогч түүхий эд цуглуулах, тэргүүний сац ажилласан анги, хахт олон, ишонер сурагчдыг шалгаруулдаг болсноор тэдний ндэвх улат орїїом: байна. Түүхт ойпуудыг угтан пно- нерийн 60 сайн үйлс бүтээк буухиа алпы ном тус сургууль дээр аялж пионер сурагчид хоёр- дДогч түүхий эд цуглуулахад то- дорхой хувь нэмэр оруулав, Тэд хаягдал цаас 1223 кг, бэхийн сав 643 ширхэг, жимсний ун- дааны шид 1300 ширхэгийг цуг- луулж хотын худалдаа бэлтгэ- лийн трестийн түүхий од бэлт- гэх ангид тушааягээ, Энэ алшилд 10--ын «Ав, 6--тийн «Бө, 6--гийн «А» анги, пиопер, су- рагчдаас 8--ын «Бэ» ангийн су- рагч Д. Цогоо, 9--ийн «Гэ ан- гийц сурагч Б, Батдорж, Б. От- гонбаяр, 6--гийн «Б» ангийн сурагч Д, Нямдорж, С, Баяр- цогт нар идэвхтэй оролцлоо, Пионерийн ахлах удирдагч Р. МАЛСИГСҮРЭГНЦ шш-то ой. хэг хаягдал лао цуглуулж 14 ширхэг 100 Өп санг ЧШЛАТАРЫН НЭВ Хахххинчуугтүлайн ЦУлтаан яа. Ч: н а| бүлгам МНБ-”-ын 60 шоонЫн ой угтаж сурлага, хөдөлмөр, спортып өндөр амжилт гарга- хаар баг, бүлэг бүр үүрэг ам- лалт авлаа. Тус сургуулийр хамт олоц «Юмхнаар юм хийж сурцгаал» урпан дор 560 шир- бэхийн савпы бөг- буудалт даам хийж дотуур байр- пы сурагчдын тоглоомын тан- химд өгөв. Мөн Ардын язгуур урлагийн аяжуулах зорилгоор «Дуут нуур» гэдэг товшуурын хамтлаг айгуулав. ажиллаж байна, Тус хамтлаг нь товшуур, “ХӨДӨЛМӨРИЙГ АЖИЛСАГ Сүхбаатар аймгийн ТУонххаан сумын дунд сургуулийн 7--гийн «Бэ» ангийн сурагч Ү. Арнун- С.лд зуны амралтаараа «Отор- саалийн нөхөрлөл» дээр 21 хо- цог ажиллаа: бог малын сүү 220 литрийг сааш, 12 эшнэг даага сурган эдэлгээнд оруулж, зуныхаа даалгаврыг онц сайн УНШ, ХАЙЧИЛ, ХАДГАЛ. АЖИЛДАА БҮТЭЭЛЧЭЭР АШИГЛА! Энэ удаагийн ндэнхтний хичээлээр сургууль, бүл- тэмцээнийг спортын клубийн азєвлол, анги бүлгийн биеийн тамир, спорт хариуцсан идэлхтэн сурагч яаж зохион байгуулах хэрхэн бэлтгэх талаар өгүүлнэ, Нэг. «Олимп» нлубийн зөвлөл Ерєнхий” боловсролын Еургуулийн дэргэдэх пионер сурагчдын биеийн тамир, спортын «Олимп» инлуб нь биеийн тамир, спортыг өр- тӨН сурталчлах, төрөл бү- рийн уралдаан тэмцээн 20- хиоп байгуулах, пионерийн анхан шатны байгууллагын Залгамж үе» аяны «Ав- -шаалш самбаа эрэлхэг 30- рнг»ь жигүүрийн удирдан- жийг хэрэгжүүлэх, ХБХБ “ташдгийн нормыг биелүүлз- ОХЭД ПноНёр сурагчлын бие “даасан бүтээлч үйл ажилла- гааг хөгжүүлж сургуулийн “биеийн тампрын хамтлагийн. судирдлагын дор түүний С АЯНЛД (туслах зорилгоор ” байгуулагдсан пионер, су- “ рагчдын сайн дурын хашют- солаг юм, Ы 1! “зо ” сургаж, хуур, хөвмний Пиоперийл ахлах уулирдагч Д Адьяа багштай 7--гийн 4Б» ангийн уамт олон Д. Сүх- .Д. БААТАР ззргзэр. бүр дээр 10 сурагч АМЬДРАЛААС н нэрэмжит бүлэг боло-. хоор үүрэг авч бай А г4 ажиллаж байна. 24 3--ын «А», «Бэ, «Вь» ав- гиуд Хсорондоо сурлага, хөдөл- мөр, спорт, урлагаараа уралдаж тэргүүлж явна, Өвөрхангай аймгийн Сант Дуцд сургуулийн 7- сумын тийн «Б» ангийн сурагч Н, БЯМБА ХХ Увс аймгийн Хяргас сумын 8 жилийн сургуулийн 7-гийн чВ» ангийн сурагч Л. Оюун, Э. Ганцэцэг, 8--ын «Бо» ангийн яа, 8--ын «А» ангийн Х. Бадам нар МПБ- ыпхаа 60 жилийн ойл Өмнө пайз нөхөддөө «Найрамдал» ла- тєрьт сурсац Дуу, шүлэг, тог- лоот, бүжгээ зааж, нийслэлийн. Д. Жандов, Ц. Саранту. хээ хөгжилтөөс ярьж өглөө. Увс аймаг, Хяргас сумын 8 жилийн сургуулийн бапл мөнхөө чэргүчэутчүлэгчүчуэцэлтэлихиилииллилиллэүлилцэнииулуулилилирии л гснж УЛИРАЛ--84» 2 Б. ХҮҮХДҮҮД Э-н-чэлэллсэхилижшэлтэлшэлэл-гатажчалалиййжсоил3 биелүүлэв-. 7--гийн «А» ангийн сурагч Ч. Бат--эрдэнэ зуны амралтаа- раа 84 зэмлэг гажээ, Ч. ТУПГАЛАГИЙН авсан фото зураг, э сургаж, уралдуулж Чадна гэдэгт итгэхийн аргагүй. Энэ хүүгийн тэрийг Эрлэнэбаа- тар гэдэг. Тэр Дорноговь айм- тийл Мандах сумын 8 жилийн Сургуулийн долдугаар ангид сур- байна. Одоо 3--ын «Б» авгн Лаг. Эрлопэбаатар тувыхаа ам- соо БЭ ХЭЭНИЙ 3 5 АВАРГА ШАЛГАРАВ Дундговь БИД НОМЫН НӨХӨД Нил бүр уламжлал бо- лон Зохиогддог хүүхдийн номын 10 хоног манай ор- ны ерөнхий боловсролын сургуулиуд дээр амжилт- тай явагдаж дууслаа Пио- нєр сурагчид изань энэ баяраар монголын шинз үеийн уран зохиолыг үн- дэслэгч Д. Нацагдоржийн амьдрал урап бүтзэлтай, таннлцаж, түүпий зохиолын баатрууд пионерийн бүл- гзэр аялуулах зэрэг олон төрлийн ажил зохиожээ. Сопины газарт ирсэн за- хидлуудад ч зиэ тухай оөгүүлсэп байна, Налайх хотын 1 10 жилийп сургуу- лийн багш Ш. Нүрзэд: Но- мын 10 хоногоор номын нохөр нлубийг 10 сураг- чийн бүрэлдэхүүнтэй ажил- луулав. -Тус сургуулийн дэргэд хоёрдахь жилдээ ажиллаж байгаа залуу но мын санч дугуйлангийн су- Даага сургаж спортын Мастерын болзол хан- УУР/УУУРУР”РРРЛРРРРРУ”УУ//РЛӨҮЛ”УРУУлЛУЛЛЛРЖРТРЖЖТРУУЛЛУРРУРРУРЛУУУУРУУЛРУРУР20УУУУУУЖУРУУУЛЖУЛРЛУЛЛЛЛЛЛИРЛЖЖЛЛЛЙ Б. Ууганбаяр, Өвөрхангай аймгийн төвийн 1 10 їин лийн сургуулийн -4--ийн «Б» ангийн хамт олоп и0- Идэвхтний хичээл рагчид «Номын сангийн ажил» сэдвээр бяцхан ном хийж, аравдугаар апгийн сурагчид «Манголын вууц товчЧчоа» зохиолоор уншигч- дын бага хурал зохиож су- рагчид 600 шахам ном засч сэлбэсэп тухай мэдээл- лээ. Төв аймгийн Бориуурын сангийн аж ахуйн 8 жи лийн сургууль «Ном бол ертөнцийг харах. цонх мөн» сэдэвт авхаалж сэргэ- лэгтүүдийн тэмцээн 40- хиож нийт Хүүхэд идэвх- тэй оролцсон тухай сурагч мын баярыг түүхт ойн нэ- рэмжнт болгож | үлгэрийн орноор аялж, зигийн уран уншигчийн аварга сураг- чийг шалгаруулсан тухай сурагч П. Адьяаням бич жээ. - Сэлэнгэ аймгийн Зүүн- бүрэний 8 жилийн сургууль дээр номын баярыг сонир- холтой явуулах тулд «Ном бол бидний дотны нөхөр» сэдэвт өдөрлөг зо- хит ипонер сурагчид, хүүх- дийн, зохиолын баатруу- даар багт наадам бэлтгэн тоглосон тухай Сүлгэмийн заялолийн га Х.Ундрад Нийслэлийн 417 дугаар сур гуулийл 9--ийн «Г» сн- гийн сурагчид хүүхдийн зохиолч Ө. Баасанжав гуай- тай уулзалт хийж түүний амьдрал урай бүтээлтэй та- инлцсап тухай сурагч Энх- баатар, Баян--Өлгий айм гийн Ногооннуурын 8 жи- лийн сургууль дээр номын баяраар-өөрийн орны бо- лоц гадаадын зохиолчдын зохиолоор уншигчдын бага 4-ийн «А» аигийп сурагчид Д. Нацаг- доржийн нэрэмжит бүлэг болох үүрэг авсан тухай мөн анги бүлгүүд энэ бая- раар. «Пионерийн үнэн», чЗалгамжлагч» сэтгүүл за- хиалсан тухай пионерийн шслах удирдагч Ж. Батима У аймгийн Тэ сумын дунд сургуулийн 10--ын «Аз», «Б» ангиуд номын баяраар Д. Нацагдоржийн «Цагаан сар ба хар нулн- Хуучин хүү» зохио- хчилсэн сүжиг ай тоглосон тухай «Вэ» ангайн сурагч хурал хийж 6-гийн БИЕИЙН ТАМИР. “СПОРТ ПИОНЕР СУРАГЧДЫН ГАВШГАЙ ҮЙЛС Биеийн тамир, спортын «Олимп» нлубийн зөвлөл нь пионер, сурагчдыг биеийн тамнр, спортод дур сонир- холтой болгох, сонгоп авсан спортын аль нэг төрлөөрөө тогтмод хичээллэхэд нь 1у- салдаг. «Олимп, клубийн зөплө- лийг спорт сонирхогч пно- иср «сурагчдын цуглаанаа 7-9 хүний бүрэлдэхүүнтэн байгуулан клубийн дарга моп анги бүлгийн сурагчдаас биеийн тамнрын зохпоп байгуулагч ндэвхтнийг сон- гож ажиллуулна, Алгиа бүлгийн биеийн та- шир, спорт харнуцсан 10- жион байгуулагч нь пионер сурагч бүрийг биеийп та- мирын секц дугуйлангуу- дад бүрэн хамруулах, тэд- ний дунд төрөл бүрийн уралдаан тэмцээнийг удир- дан Дийгүй хувийн үлгэр ДУУ- риалаар харуулах хэрэгтэй. Хоёр. Та нарын оролцох уралдаан тэмцээн тэмдгийн порм авах, «Найдварын гараа» “тэмцээн, “«Алтап шайб» зохион байгуулах 18- ., хоккей, гар бөмбөг, сагсан бомбог, хол бөмбөг, агаарын теннис, гандбол. холнгөлат- летикийн «Найрамдал» дврвон төрөлт тэмцэл, спорт концерт, «Бид ардын армийн залуу халаа» дуут тагсаалын сүзлэг, цана тэ- шүүрнийн аварга шалгаруу- лах тэмцээн, цэрэг-спортын «Дөл» тоглолт техник-спор тын тэмцээн, ханар, намрын спартакнад, «Хогжилтэй га- раа, уралдааныг сургууль, , бүлгэмийн хүрээнд анги бүлгүүдийн хооронд уламж- лал болгон зохион байгуулж явуулна. Гурав, Уралдаан, тэмцээнийг хэрхэн зохион явуулах нэ? Биеийн тамир, спортын «Олишп» илубийн заглва- лийн гишүүд нь ажил үур- гийн хуваарийн дагуу урал- даан, тэтцээн явуулах бэлт-, гэл ажлын твлавлөогвө гар- гаж ажиллах хэрэгтэй, Юуны ошнө . уралдаан тэмцээний нээлт, хаалтын алиллагайг зохион байгуу- лах, тэмцээнийг хэн шүүх, тэмцээний байр талбайг чн- мэглэх, тэмцээнд амжилт- тай оролцсон тамирчдад шагнал уралшил олгох-энэ бүгдийг урьдаас сайн бэлт- гэх хэрэгтэй. Ингэж бэлтгэсийй дараа уралдаан, тэмцээн. алгжилт- тай явагддаг гэдгийг биеийн тамир, спортын «Олимп» клубийн зонлолийн гишүү- дэд зөвлөх байна. Ман тэм- цээнд оролцогч баг, тамир- чид нь хувийн бэлтгэлээ сайн хангаж өөрийн таних тэмдэг, эмблемтэй байвал бүр ч сайн. | Бнеийн тамнр, «портын «Олимп» клубийн суртал- чилгаа хариуцсан зохиол байгуулагч нь явагдаж бай гаа уралдаан тэмцээний та- даар сургуулийн спорт сур- талчлах «Өсвөрийн тамнр- чин» буланд мон «Пионе: рийн үнан», «Спортын мз- дээ» сонинд тэмцээний гийн талаар мэдээлж ба нь зүйтай. Тэзшцээнийг удирдаж япуулах шүүгчдийн семина- рыг Бүрэданлан хийж, төрол бүр урзлдаан тэмцээн явуулах «Өсвөрийн шүүгч- аймгийн өсзөр 27-58: 5, ралтаар 42 эмнэг даага сургаж үеийнхний дунд МПБ-ын (60 бай И.ТэсХүү, Завхан өймгийн Цагаанхайрхан сумын сургуулийн ДИйн дунд Зохиосон баатруудын тэмцээнд 8--ын «А» түгүүлсэн туха5 - грагч Л.Насанжаргал, Ь- аймгийн Уянга Сумын дунд Сургууль дээр номын бая- раар нюм анагаах «Ай ёо доктор» групп ажиллаж ар- ги бүлгүүд А. Гайдарын «Тимур ба түүний команд», Нацагдоржийн «Хонь- чин Найдан». А.ЇП. Чехо- гын «Хамелесон» зохиолоо) дүр бэлтгэж тоглосон зэс хай пяонерийн ахлах Удир- дагч Х. ХандсүРэн, сурагч Уянга, Дорноговь аймгийн Зүүнбаян хотын 10 жилийн сургууль дээр яруу майр- гийп баяр хийж” сурагчид өөрсдийн зохиосон шүлэг, өгүүллэгийг уншиж мєн зохиолч С. Дашдооров, С. Эрдэнэ, С. Надмид, М. Чи- мэд нарын зохнолтой та- нилцсан тухай хошууч Ш. Эрдэнэ--очир, Нийслэ- лийн 60 дугаар сургуулийн районы тэргүүний 15 ду- гаар бүлгээс нийт ангиу- дын дунд эх орны сэдвээр шүлэг, зохион бичлэгийн уралдаац зарлаж 7--гийнН «Бэ» ашгийн сурагч Г.Оюун чимэг шалгарсал тухай су рагч Ж.Млгмар, Сэлэнгэ аймгийн Цагаанпуурын , 8 жилийп сургуулийн сурагчид номын баярт, амжилттай оролцож 250 ширхэт уран зохиолын пом цуглуулж Оргихын бага сургуулийн дүү партаа бэ- лэглэсэн тухай пиоперийн ахлах удирдагч П. Амарса- Наа гар мэдээллээ, . УТГА ЗОХИОЛЫН АЖИЛТАН Дийн зовлол»-ийг байгуулан ажиллах хэрэгтэй, Дөрөн, Бүлгийн зөвлөл 1, Бүлгийн нийт пионер сурагчдаас ХБХБ тэмдгийн норм авах, пионер сурагч- дыг дэрэт-спортын «Дөл» тоглолтод оролцуулах, би- сийн тамир, спортын тэр- гүүний хамт олныг шалга- руулах уралдааны болзлын дагуу анги, хамт олноороо биеийц тамир, спортын аль нэг төрлийг сонгоц авч хй- чээллэх зэрэг төлөвл тэй ажиллах, Анги хамт олноороо бэлтгэл сургууль кийх, ах- мад таширчидтай уулзалт хийх, спортып асуулт ха- риултын уралдаан, маргаан . зохиох тойрон аялалд, эжс- “Бурс явуулах, 2,. Бүлгийн пнонер, 6уУу- рагч бүр өглөө, одрийн гимнастикийг тогтмол |020- 30 минутаар хийж гүйлт, гимнастик, бяеийн ерөнхий хөгжлийн дасгалуудыг хая- руулавн оруулах нь зүйтэй. 3, Анги хамт олноороо биепйн тамнр, спортын хол- богдолтой ном, зохиол, ар- гачлал, зөвлөмж цуглуулан. өөрийн оропд болон бусад орпуудад болж байгаа спор- тэ шсэтчилф" номын | “ЄРт/УУУЛЛЛЛЖЛУллЖУЛЛУЛтЖжЖЛРРУЖЛИУЖЛЖЖИЛЖЖРЖЖРУЖЛЖЖЖЖЖЖЛЖУЖЖЖЖРЖИРЖЖИРЛУЖЛЛЛРРИРРЕЛРЖГРРЛЖРЖРЖРР | 5тЭРЭГТ?Э”Э “СРагчдыг ажилчныг маргэ- ) нэг- хөдөлмөрийн дадлага хӨдөл- ДЭР, хичээл дээр 2 ЭМШүүлэх төдий биш, СА Уг сур “биелүүлдэг «По- нэгдлийн тусгай ш01 : рыг төхөөрөмжлөхөд тай материал, хагас бо- ЮМ. болоп дагуу томоохоп “ХӨДӨЛМӨРИЙН ЖИЛД сургахдаа “зүгээр ХИЧЭЭЛЭЭР : стехиалогийн | арга бас пийгмийн тустай хє. ӨВИЛЛагааг | сургалтын ( 2 Долмөрт | оролцуулахад, ПРОГрАММД | тохируулал. үйлдвэрийн за оицгой анхаарал" тавьдаг шОгХОН 3 үйлдвврлэсвн үнэ : хөлсийг банкап дахь с “байгуулжээ. Сур-. чПозитрон» нэгдэл гуулийн дах сургуулийн засварын газ- бөгөөд сурагчдыг эх ор- ноороо аялуулах, шагнал салсны дээр шаардлага- урамшуулахад ашигладаг пвчээ. |Бүтаэгдэ- дансанд оруулах. 1 ловсруулсан бүтээгдэхүүн Иймархүү «цех» Ле- “сургуулийн нийлүүлж байна. Мэргэ- нинградып олон сургуульд СУ” жилтнүүд хүүхдэд зориул- нээгдэж байна. Гог сэ ЗУРГААН НАСТАЙ ЗУРААЧ | эх урлагийп студийн 9 “урлагийн музейд саля- хан нээгдэв. Бяпхал охины юан зураг хүн аонад- чаэллэдэг студи шигХүүх- “гэл амьтай, төрөлх инут- дийн дүрслэх урлагийн лын даанд оролцжээ. лын “ордны хүүхдийн боот Улс, Энэтхэг Япон, Ер нь Зөвлөлт Хоал- ! Болгар, Унгар, БНАГУ боот Улсад хүүхдийн гоо Эн ДМЛМНИН настай На: зэрэг. хэд хэдэй. оролд сайхны ХҮЖүүлчүйгэлнын - Бри Код зургийн болсон олон улсын хүүх- дотор уран зургийн. хү- сгэлэн тус хотын дүрс- Дийц уран бургийн урал- мүүжилд ихээхэн алхаа- рал тавьдаг юм. Хамгийн Мария Брицсийн хи- паад зах нь зургийн х ерөнхий. боловсро- сургуулийн про шхаа байгалийг хурц студи Зөвлөлт орны пио- граммд заавал ордог. Түү “ харуулсны дээр ураг нерийн бүх ордонд байд- їзэс гадна хэд хэдэн то- эмтэйгээрээ ОНЦЛОГ гаас гадна олоп үйлдвэ. моохон рийн соёлын ордон,хөдөө ажиллагаатай хүүхдийн хотод байнгын | 1 23 е “Мария хэдийгээр нас гийн клубүүдэд байгуу- зургийн үзэсгэлэн наэтээ. га боловч Золлолт Хол. лагдсац билээ. байгаа-Нь ийм, засгаас хогч жигоц, пуужин загвародон рийн орчим пионер суралцдаг: гай “тэд техникийн Олон тор- ХЭД суралцаж, иил бүр урам туулж олон мянган хүү- тээгч» сэтгүүл хэвлүүлэх 5.нхауллланалхлал шуллатунтиал гун лаагтхтлал (глиатал атган лал аллтллалттиаллгии71 Ё БНСЧСУ--ЫГ ХЭН САЙН Ё В ЇЛӨ » РАДИО АСУУЛТ ХАРИУЛТЫН Ё МЭДЭХ ВЭ? УРАЛДААНЫ . БОЛЗОЛ БНСЧСУ-ын үндэсний үйл ажиллагаанаас иэг үйл балрын 40 жилийй Ойд 30- явдлыг онцлон бичнэ үү? риулж «БНСЧСУ-ыг хэн Түүнд Монголын азалуучуу- Осайн | тэдэх вэ?» радио дын төлөөлөгчид оролцсоч асуулт хариултын уралдаа байдлыг тодруулиа уу? оныг. 1984 оны 12 | дугаар Т, МАХН-ын түүхэнд рын 1-нээс 1985 оны гу- нэр нь мшөнхжин үлдсэн Че- аврдугаар сарын 1 хүртэл хослопакийн хувьсгалчдыг нэрлэпэ түү? Тэдний нэрээр оролцогчид нэрлэгдсэн тазруудыг хэл- раахв асуултад харнулиа. нэ үү? 1, Зөвлөлтийн арти че- Уралдаанд ирүүлэх ма- хСёлованийг фашнстын тү- тєриїл нь машиндсат 6 рэмгийлэгчдээс чөлөөлсний хуудас буюу гар бнчмэл 10 40 жилийн ойг хэдийд тэм- хуудаснаас хэтрэхгүй бай- дэглэх вэ? . на. Материалдаа дагалдах СЛОМ но, ЖИЙН 3У жаар солригдсан Уралдаанд оролцсон хүү- хэд, залуучуудын татериа- лыг тус тусад нь байр эл- лүүлж шагнана, Үүнд: Нэгдүгээр байр 2, БНС- ЧСУ-д жуулчлах эрхийн бичгээр шагнана, Хоёрдугаар байр 20, Дип- лот, бүхий зүйл 4. Зөвлөлт-Чехослогакийн ХУҮЛРОҮРВ байр 100. сансрын хамтарсан нислэ- Бонийл ЯЛ Дит, , дурсгалын зу 544108 ХУ529:5-2:23 Уралдаанд ирүүлэх матс- х 3 пиалыг Мэдээлэл, Радио, МЕХословахиЛил снод. Телепизийп Улсын хорао, дэлхийн болон олитпийн д й 2, арга, тамирчдыг нэрлэж БНСЧСУ-ыг хэн сайн мэ оролцсон тампээний амжил- үйлдвэр аж ахуйн гааруу- дыг нэрлэж, түүнээс нэ- гийг йь Онцдорн бичнэ үү? ,3 Мопгол-Чехослолакийн Б соёлын хамтын ажиллагааны түүхийг тодорхой мэдэх үү? Зарим нэг шишээ дурдана дэх вэ? рално псуулт ха- риултын уралдааны комисст ж, - тэсап хаягаар хүлэвн авла, Прагт болсон олон ул- Уралдааны дунг 1985 оны “залуучуудын хурал дөүюндүгээр сард /гартана, хлвхтыан их нааднын .. УРАЛДААНЫ КОМИСС шин пин гунигийн. 20-58 ЗОН БИЗЭГЧ БОЛНО | хэд хамруулан сургая болсон юм. Би залуу техникч- тээлтэй дийл ордны авто техии- бололцоо олголоо кийн. дугуйланд (3 дахь Би жилдээ. суралцан: байпа, хамт өргөст хэмх хураах Манай ордонд радио чи. болон оторчдын тэргэнцэр мээ, радио хийц, нисэх зохион орныг судлах зэрэг 20 алтан шахам лабораторид 3000 онд улсын ШВБВОС-ын тус- шагнал, МХЗЭ-ийн - Манай ордны харьяаорон Төв Хорооны «Тэргүүний “2 Тшонерийн ордон, сур- Нутгийн олон арван клубт сурагч» 2 : “тууль ыдэр- хэдэн арван мянган хүү- Шагнагдал, зохиоп бүтээх 2 хэвгэЛАРУЛцаСНН Т0 : ыг зориг минь улам “2 лИЙН дугуйлан хичээллэж Техник спортын улсын. бадарч байна. 8 “байна. Хүн ам төвлөрсөп аварга шалгаруулах тэм- Залуу техипкчдийц орд схот районд салуу техиинч- цээн асохнодог боллоо.Нам ны авто техийкийп ла- Ч дийн ордон илубүүд байс 28Сгаас «Залуу зохиол бү- бораторийн сурагч Е В Н 8 5 5 В Ё ! Ё. Е Ё Ё Е : -2. БНМАУ-д Чехослава- зураг читэглэл хийж бол- 8 Ч В 8 Ё 8 Е В з Ц. ШАРАВ (АПИ) Ч 2 “77УЙУУУУРРУУЛРУУЛУЛЖЖУУЛУУУУУУЛУУУУУУЛУУУУЛУУУУУУЛУЛЛРУУЛУУЛУУЛУРУУУУЛЯР ) ШИНЖЛЭХ УХААН ТЕХНИК -- ӨСВӨР ҮЕ : 1 биїдэнд харилцан өсвөр үеийнхний сурчбо- туршлага солилцох, а ловсроход бүхнийг 10- дүү социалист орны Өс рнулжь- байдгийн илрэл пөрийн техиикчдийн бү- нь техник сонир- ! х танилцах сайхан найз М. Итгэлтийн ! ! Б) 1) ч 1) бүтээл: «Өсвө- ) зохиол. бүтээгч» | | 1) 1) 1 ! ! 1) ) 1 1) медаль авч 1984 алтан” медалиар Со, Д. БЯМБАЦОГТ ? “ӨДРИЙН Дэглэм с анхааралтай судла: с7 1: дол х 2211-1212: Бєгч 4 д “Ихэнх хүүхэд «Өдри лэмэ-тэй байхыг хүсдэг. /Га ми | өдрийн дэглэмийг “биелүүлэхэд но. ЮЭ/у ч гэсэп доо рхи дэглэмийг 7.00-- босох, оглөоннй дасгал. ” хийх, өглөөний хоол. | -438.00--13.00 сургууль дээрхи чээл хийх. | : -18.00--16.00 өдрийн хоол, “сєалхинд гарах, гэрийн ажилд тус- лах. : 16.00--19.00 хичээлээ давтах 19.00 оройд хоол 5 19.30 тоглох номт. Уцшнх, тє- левнз үзэх. . 21.30 унтах Энэ дэглэмийг цэвэрхэн” хуу- лаад гэртээ хадах нь зүйтэй юм: Харии хүүхэд бүр эпз дэглэмийг “ сахиж чадах уу. үгүй юу гэдэгт гол учир иь байгаа юм. Яагаад гэвэл хүүхэд болгон адилхан нэг ээлжинд хичээллэ- дэггүй болохоор харилцан адил- гүй байдаг. Зарим хүүхэд оглөо явж байхад ногөо нь өдөр бас нэг хэсэг нь хөгжмийн сургуульд дөрөвдэх пь ямар нэг секц дугуй- -0анД суралцдаг шүү дээ. Долоо хоногийн өдөр бүр адилгүй. хүн бүр адилгүй учир өөрсдийн онц- лог байдалд тохируулах нь зүйтэй. Сурагч бүр өдрийн дэглэмтэй байх ёстой. Иймээс та иарт өд- рийн дэглэмээр суралцах хялбар зөвлөлгөө өгьс! Эхлээд та нар тэмдэглэлийн давтэр, үзгээ авч өөрийнхөө үйл ажлын тухай сайн бод! Өөрийл- хөө өдөр бүр хийж гүйцэтгэдэг зүйлийг өдөр өдрөөр нь тэмдэг- лээд дээрх дэглэмтэй харьцуулж үх: Илгэж өдрийн дэглэмтэй бол- бол та парт ашигтай шүүү дээ! Ихэнх хүүхэд “За одоохон» гэ- дэг үгнээс болж хамаг цаг мину- таа үр ашиггүй өйгөрөөдөг. (ИЙ-. мээс өдрийн дэглэм хийгээгүй” хүүхдүүдэд " туслах зорилгоор доорхи гурван даалгавар өгье! 1. Өөрийнхөө өдрийп дэгла- мийг долоо хопогийн өдөр бүрт хуваа! | 2.Өөрийн бичсэп өдрийн дэглэ- мээ дээрх дэглэмтэй харьцуулл зас! 8. «34 одоохон» гэдэг аюулт өвчинтэй тэмцэл ял! Та нар өөрийн хийсэн өдрийн дэглэмээ ягштал биелүүлэх нь сурлага хүмүүжилдээ амжилт гаргапа гэсэн үг. Өдрийн дэглэмээ хэвшил балгоцгооё! МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ФУУУ”Р”УРтУЛЖУУЖЛЛЛЛЖЖЖРЛРЖЛЛЛРЛҮЛЛЛЖЛЛРУЛЖЖЖ: УРУУЛ ЛУРЖЛУЛЖАЛЖЛЖР2У2А ӨСВӨРИЙН ГАЛ СӨНӨӨГЧЛИЙН АЖИЛ ҮЙЛСЭЭС 222 МАХН-ааа социалист өмч хөрөнгийл талаар дэв- шүүлсэн лоозолг хэрэг- жүүлэх ажлын салшгүй нэг хэсэг пь социалист өмч -хөрөнгийг гал түйм: рийн аюулаас хамгаалах, урьдчилан- сэргийлэх. яв- Дал юм. Үүнд пиопер су- рагчдыг өргөн оролцуулж» өмч хөрөнгийг хамгаалах чин” эрмэлзэл, эх оронч хүмүүжил олгоход Өсвө- рийн гал сөнөөгчдийн нө- хорлол (ӨГСН) ихзэхэн үүрэг гүйцэтгэдэг билээ. Өсвөрийн «тал сөнөөгч- дийп Нөхөрлөл нь галаас урьдчилан сэргийлэх арга хомшээний анхны мэдэг- дэхүүнийг судалж мэдэ- хийИ зэрэгцээ тал гарч бийгад иөхцөл шалтгаан, хор холбогдлыг өргөнсур талчлах, галын аюулгүйн Дүрэм пааврыг судалж та: циулах, талын. аөрчлийг илрүүлж арилгуулах, га- лын шоулаас урьдчилан саргийлах.. төрөл бүрийн олон чухал ажлыг зохио Дог, «Галаас “болгоомжлох зурагт санамж, анхааруу- лах хуудсыг тараах, гал- тариалан- үйлдвэр, албан байгууллага, Дэл. сангийн аж ахуй,ма- териал хангамжийн соёлын ордон, улаан бу- үед гал но- манд 01-ийг түргэншуур чилгааны ажил явуулаг шатан буй хад Ажилчин, |Найрамд- байгууламшаас. льиг районы 83, 41 өмч хє. гэдр сургуулийн ӨГСН- рөнгийг “хамгаалах, їжиллагаанд тусалн: байпа. Түүнчлэн тал компндууд- тай шефийн холбоо хай дуудах, тай болгоомжгүй харьцса- тоож галын | техинкийн наас гал гарч байгаа шалт тухай хий боловсролын сургуу-” ярилцлага ЛМудын дунд явагдаг газ зөвлөлгөө өгөх | Лын техникийн спортьпг насны хүүх- Төрөл бүрийн” тэмцээнд -ДҮҮД. баатарчуудыт дунд амжилттай оролцдог.Нийс сурталчилдаг “Мон гар. орон сууц, зус- Лын сургуулиудын дэргэ- лангийн байр, спортоор сургуулнилж,Єрөон юм. лэлийн ерөнхий боловсрог дэх ӨГСН-ийц гишүүдийт Дунд явагддаг уламжлалт талын тєхцинийн |спор- тын тэмцээнд Сүхбаата- рын районы 24 дүгээр Сургуулийд баг нэгдүгээр байр. мөн районы тавду- нэг- бааз, ЦЭЦЭрЛЭГ: гаар сургуулийн баг хоёр» зэрэг гаЗ3- дугаар байрг Октлбрийн болзошгүй районы 42 дугаар сур- аюулаас гуулийн баг“ гуравдугаар пост байрыг тус тус эзэлсэп тогтмол ажиллуулж гал билээ. Хотын ногоон бүч унтраах анхан шатныг ба- сэнд «Погооп эргүүл» гаж хэрэгслүүдийг бүрэн пост зохиоп байгуулж,га- галын лын аюулаас урьдчилай сэргийлэх шалгалт, суртал аврах ийн гишүүд онц ндэлхтэй оролцож оролцсон юм. ! УГАХГ-ын шшилтан ТОГ- Д. ЭРДЭНЭБИЛЭГ амархан, эсвэл хэцүү ч байн бол- 7 ЁЛЧГЧГГСҮРН БОЧБАХ ТОН Алма-Ата хотод 54 мгастай ицженер Александр Басильевич Романов амь- дардар юм. Тэрбээр «Хо- рооны хүү» туужийн баа- тар Ваня Солицев шиг бүр багадаа. цэргийн. Дүрэмт хувцас өмсөж улаан ар- мийн жинхэнэ дайчин бол- жээ. Ви түүний цэргийн баримт бичгүүд дотроос хоёр сонин бичиг оляг ун- шин. Нэгд нь,-А. В. Ро- манов 1930 оны 5 сарын 6-нд төрсөн болохыг то. дорхойлсон байна, өгөөд нь А. В. Ромапов 19432 оны 5 сарын 6-нд цэр. гийн тайгарлг өргөсөн ту- хай». байлаа, Мөн сонни тохиолдол шүү. Яг арван хоёр насныхаа. ойн дээр тэр Улаан армийн дайчин болж эх орондоо үнэнч Ч с рэгдэж “урагдаж нс болох дургүй 0. ин “боловсруулах Дахип зорих хүсэлтэй, |, ичгэнд л неэ зориулаха.. “ар цэргийн тангараг өргө- “ ЯЛАЛТЫН 40 ЖИЛД-- | АРВАН ХОЁР НАСТАЙ. дарга нь Сашаг дуудаж: жээ. Саша ингэж цэргийн. хүн болсон. юм. Тэр төрөлх “хот Мценсндээ. гапцаар өнчрөн үлджээ, 1942 оны бэрх хатуу хавар тар хаа- шаа яваагаа өөрөө Ч мэ- дэхгүй алсын замд гарав, Фронтын замаар явсаар германы булаан эзлэгч- дээс чөлөөлөгдсөн Ёлей хотод ирлээ, Нэган хй- шаанд үдийн хоолоо идэж байгаа цэргүүд дээр айж эмээсээр очжээ. Өлсөж ядарсан жаал хүүгээс хэн ч юу ч асууж | лавлалгүй, хооллож ундлаад унтуулж амраалаа, Сэрэхэар її даргадаа танилцуулав. Дарга нь түүний насыг асуухад Саша ахиулан хэлж залилжээ, 12 настай гэхэд өндөр иуруутай, өр- гөн мөртэй хүүхэд байсан богөөд 40 номерийн гу. тал өмссөн байв, Самгард: сан шинжгүй, нүдээ”ч цав- чилгүйгээр тэр дөрвөп нас "нэмж хэллээ. Жагсаалын цэрэг Рома- пов үүрэг даалгаврыг цагт нь чанартай сайн бие. лүүлж байв. | Шаламгай, ухаалаг энэ хүүг бүгдээ- рээ хайрлах боллоо. Тав- дугаар сарын дунд үеэр Ё 4 ҮЗЭГ Цаасан дээр л Элэгдэх томсайн Цаг “бусаар Этдрэхгүй. юмсан Зургаан өнгө минь зууд хувилж ЗургиНн дүрсэнд амь оруулна. Чамбай хийхгүй бол Чамайг будахад бэлэн. нямбай ТПулуун зураас цэвэрхэн харагддагийг Сурагч чи юу эс андах вэ? Нарийн нямбай хийс гэвэл Намайг Дандаа хэрэглэл байгаарай. ” 4фЭлүгжл" «За, чи зоригтой, хурц” хараатай сайн хүү шиг байна, Чамайг сургуульд явуулна. Тагнуулч болис ДОО» ГЭЖЭЭ, : Сургууль хийгээд ир нийх нь дараа залуу таг. нуулчийг Брянсиийн фрон: тын нэгэй хасэгт илгээлээ, 1942 оны намрын цэг шө- нө Саша зэлжит даалгав- раа бпелүүлчихээд буцаж явахдаа дайсны их бууны суманд өртөж шархдаж, бас битүү бэртэв. Таг- нуулч Алексей Ларг түүнийг газар нуувчиинд/ хүргэж . сувилагч иарын гарт өгчээ, : Ромапов эдгэрээд бэлт- гэл дайчиаар халагдав: Сургуульд сурч, эх орны. хоо. барилгын талбарт ажиллаж байлаа. 1967 онд түүнийг Ангарскт эр- чим хүчний шугам барьж байхад нь цэргийн яамнаас дуудаж . Алдрын ЇШ аэр- гийн. одонгоор шагнасныг баяр ёслолын . байдалтай гардууллаа. «Залуу, таг- нуулчийн цэргийн гавьяаг Зийнхүү тэмдэглэв. |Энз, шагнал эзнээ хорин таван! жил хүлээлээ. С. НАРАНЗАЯА, орчуулав. БАЛЛУУР Жїишээч сурагчийн цүйхэнд орвол Жилийн цас айвуухан Сулхан сурагчийн гарт 1 орвол | Сарын ч насгүй дуусна бн | ДҮРЭМ Дүрмээ маддэггүй жолооч яддгий Дүү иар лавтай мэднэ. Оноосон дүрэм намайг мэддэггүй сурагч Олон үг «Дайруулдаг» ТОДОРХОЙЛОЛТ Тодорхойлолт би Товч тодорхой болохоор Илүү үг битгий нурш Дэлүү шиг зүүлт иадад хэрэггүй, ШИРЭЭ "Дээр минь эрээчихээр Дэвтэртээ бичээч. Тэгнэж битгий позоорооч 7 Тээртэй гэдэг нь 24117 Бүхий л хүссэнээ падаас ав| Бүгдийг өгч чадиа. Харин надад Хайрлах сэтгэл л өгөөрэй, ! Багш Б. ЧОЙДОРЛЖ (Баянхопгор) | н. Яаж ийгээд: л хөгжөоптэй тоглоом сэдэж | чаддагаараа Валя бид хөгжөөнтэй хүүхдүүд “Нэгэн удаа бид «Гурван тоо- рой» үлгэрийг уншлаа. Дараа нь тоглох болов. Эхлээд бид тасалгаан дотуур гүйлдэж, «Саарал чононоос айхгүй дэз» тэж хашгирч дэвхцэв. Ээжийг дэлгүүр явсны хойно Валл: -- Алив, Петя, үлгэрт гардаг шнг өөрсөддөө скаахан байшин барья гэв. “Орны бүтээлгээр ширээг бүрэхэд л байшин бэлэн болох нь тэр. Доогуур нь шур- ган ороход хав харанхуй! Манай байшин «ёстой сайхан болжээ. Дандаа л эндэз байж байя. Хэлзэз ч байшин- гаа орхихгүй. Саарал чоно нр- вэд бид Хоөчихнө гэж Валя -- Байшинд маань цонх байх- гүй, харанхуй нь л уйтгартай байна даа гэхэд Валл: -- Хатаагүй зэ, торойнуу- дын байшин ч бас цонхгүй бай- сан шүү дээ гэлээ. Чи намайг харж байна уу? гэж Валягаас асуулаа. - Харахгүй байна. /Хария чи намайг харж байна уу? -- Үгүй э?, би өөрийгөө ч харахгүй байна. Гэнэт хэннэг нь миний хөлөөс барьж авав, Намайг хашгиртал ширээн до- роос мултарч гарсан Валя «Яа- ваа, чн» тэв, Миний хөлөөс нэг юм татлаа. Саарал чоно байх шүү гэж би харнулав. Валя айсан». тарч, хийтэд хаагаад би: -- Дараад байгаарай гэлзэ, Бид хаалгаа дараад л байлаа, дараад л байлаа. Тэгтэл Вала. «Тэнд хэн ч байх гэж байна. наг, -- Тэгээд миний хөлөөс хэн “барьсан байж таарах вэ?. -- Хэр чинь би, Чамайг хаа« на байгааг мэдэх гэсэн юм. -- Яагаад чи түрүүн хэлсэн. гүй вэ? -» БН оч айж, “чи ч падаас айж! Ингээд бид хаалгаа он. гойлгов. Тасалгаанд хэн ч бай. сангүй. Тэглээ ч бид саарал чоно гэнэт гараад ирэх вий кэж айсаар ширзэпд ойртов. 2 -- Очоод бүтээлгийг нь хуу-. паач! гэхэд Валя -- Яах юм бэ? чин өөрвө оч! гэлээ. --. Тэнд хэн ч алга байна. шүү дээ гэхэд Валя: 2 - Байж ч магадгүй! Би олмнй дээрээ гэтсээр шн-- рээнд хүрч бүтээлэгний үзүү- рээс шүүрч хаалга руу гүйв. Бүтээлэг гулсан унахад, шя- рээн дор хэн ч байсангүй, Сая л бидний дотор уужрав. Бид Дахин байшингаа засч баримаар бийсан ч хэн нэг нь дахиад хө- лөөс чинь гэнэт Татах болов уу гэж Валя хэлж билээ. Бид түүнээс хойш “Гурван тоорой» болж тоглохоо больсон юм. Орчуулсан Я. БААТАР Охид оо! Та нар ээж. аавынхаа ажилд тусалдаг шүү дээ. Гэрийн ажил - тэр дотроо гал тогооны ажил хийхэд юуны “өмнө хормогч. ха- луун сав барихад жийрэг хэрэгтэй болдог. | Иймээс энэ удаа та парт хормогч, жийрэг хийх тухай зөвлөе 1. Хормогч. Үүнийг хий- хэд 1 метр даавуу авч зу. раг дээр байгаа загварын дагуу . өөрсдийн биеийн хэмжээлд тааруулан хийх Нь” зүйтэй. | Хормогчийг ӨӨРСДӨӨ ХИЙЦГЭЭЕ! угаахад хялбар амархай хатдаг тод өнгийн мате» риналаар хийвэл тохиромж» той “байдаг. Хормогчоо тойруулан туузаар гоёвол үзэмжтэй харагддаг мартуузай! 2. Жийрэг, Үүнийг хий» хэд ямарч дүрс, хэлбэрээр хийж болно. Бээлий маяг- тай Ч хийж болох юм. Гол нь бузаан байх хэрэг» тэй. Та нар зураг дээрх хэд хэдэн загварыг хараад игийрэг хийцгээ! Өөдөс материал ашиглан цэвэр үзэмжтэй хийгээрэй! Нїийргээ- инмгэп: материа» лаар хийвэл дунд нь хөг вөнгөөр зуваалах нь зүй» тэй. 2Кийргийг тойруулан эмжиж өлгүүр гаргаж оёо» рой! Чимэг хийвэл гоё ха« рагдана. Д. ОЮУНЧИМЭГ Эрхлэгч ЭК. ДАШДОНДОГ" Индекс 14140 П пл-ыс гэв. юм. | Хормогчдоо халаас хийхээ З1 ЭХ ЖИЛДЭЭ ял Мвш:(1909)л (д ши -. Ппоперийн ндэвхтан бол сурлага, урлаг, спорт, хө- долмөрийн аль пэгээр шал- гарсан тэргүүннй сурагч байдаг. Идэпхтэп нь зөв- хоп идэвхтэй оролцогч биш харин удирдагч, аливаа сайн үйлсийг эхлэп санайч- лагч байх ёстой, Мон сайн зохион байгуулагч, туслагч, човлөгч иь болж пноперүү- дийн хүндэтгэлийг хүлээсэн байдаг. Бүлгэм, бүлэг, салаа, ЇИОНЕРИЙН пцопнер бүрийн дутагдал доголлолтой талыг сорго- гоор харж тэмцэл явуулж чаддаг байх. Нөхдийнхөө төлөө үргэлж санаа тавь- даг байх ёстой. Пионерийн идэвхтэй байна гэдэг хам- гийн харнуцдлагатай нэр хүндтэй ажил юм, Ийм идэвхтний нэг бол Дорпод аймгийн Булган су» мын 8 уцилийн сургуулийн 8-ын «А» ангийн сурагч С. Гэрэлмаа. Тэр өөрөө таргүүний сурагч төдийгүй идэвхтэн. Бүлгэмийн заг лөлийн сурлага хариуцсан гишүүнээр ажиллаж сурла- гын чанар ахиулах талаар пионер болгоныг үүрэг авахуулан ажилласнаар нэгдүгээр улирлаар бүлгэ- мийн хэмжээгээр өмнөх ЇЇДЭВХТЭН опы мөн үсийнхаэс сүрлаг Ї гын чянар 6,5 хувиар ахи» | сан байна, Ингэж ажиллас- наар 5 бүлэг, 25 салаа 100 хувь «урч, 8-ын «Ав, 7- гийн «А» апгийн 1, Ш єа- лав дупдгүй сурчээ, МПБ- ын 60 жїнлийн ой угтаж С. Гэрэлмаа өөрийн хариуцсан ажилдаа улам их амжилт гаргахаар давтлагын групп, онцвчуудын зөвлөлгөөн зэр- гийг хийхээр төлөвлөж бүлт гэмээрээ хамгийн олон «Онц»-той болохоор шамдац / гааж байна. Ийнхүү манай орны пионерийн идэвхтнүүд түүхт ойдоо ходөлмор, сур- лага, урлаг, спортын өндөр амжилтаар бэлэг барихын тулд хамт олноо хошуучлан ажиллацгааж байна.! цулулллахлалул лэл уүлталэут слууллла 1 л гэ вт 111 11 ГҮ Үй ҮҮҮҮЕҮТҮҮТҮ1 ГҮҮҮҮТҮҮТҮҮҮҮЭҮ 11 гүүн ТҮҮ11 11 131111 11 13411111 Нийслэлийн 8 ясндийн 50 дугаар сургуулийн пионер баатарчууд Д.Сүх баатарын нэрэмшит МПБ- ын 60 жилийн ойд а40- риулсан «Залгамж үс» аяны хоёрдахь гараагаар (имтшилттай. аяляжс байла. Сургуулийн хэмжээнд 0: хиогдож байгаа сойл хү- мүүжил, нийтийг амс лын мапар, агуулга нь сайжирч тнопер сурагчид оргопоор хамрагдалт! оролт дог болжээ, олон Пиоперийн ахлах удир- дагч Г. Оюуихүү пионе- рийп идэлхтлүүдтэй хо боотой ажиллан идэрхт- НИЙ хичээлИйГ ДОЛОО Х9- иот бүр тогтмол явуулж цнанерийй. ажлыг ямар хэлбэрээр лан зохиол явуулбал пиоперийн ажил амшигн лай болох тухай прилцайг, дараагийл 7хо- чогт хийх ажлын төлов- лоөгоог урьдчилан батал- даг болжвэ, ЗУРАГ ДЭЭР: --Пионие. цээх ажлах удирдагч Г. юунхүү «сургуулийн бүл- тэмийн зойжолийн дарга Б. Бямбадорж, бүлгийн дарга Н. Уранцэцэг, С. Монхчи- тэг шарын хамт долоо хо0- магт аохиох ажлаар ярилцаж байгаа нь. -аан «В» 1:ийн «Бэ, 2-ын «А», З.ын «Л» ашгийн онц, авгатан идэвхтэн сурагч 9. х, « « 5 булж Ундрах А. Нармандах, Ч, Золпана. --баан «Б» ангийн шно- нєр сурагчид сурлагаарва сургуульдаа тэргүүний ан- Гийн шэг богоод Знэ хичээ. лийн жилд районы тэргүү- ний бүлэг болох үүрэг ав- чээ. Тус ангийн бүлгийн дарга Э. Хосбаяр МАНАЙ СУРИАЛЖЛАГ ЧИЙН авсан фото 88848868 | СУРЯГЧИЙН ЖжилА Манай анги 1988--1984 оны хичээлийн шилд айм, тийн тэргүүний бүлэг, ВН МАУ-ын баатар Т. Борын нэрэмжит бүлэг болохоор авсан үүргээ амжилттай биелүүллээ. Бид өнз амжил тад хүрэхийн тулд сурагч бүр сурлагын чанараа ахиулах, сургуулнас 40- хиоис байгаа ажилд ангиа» раа идэвхтэй оролцох 10- рилт тавьсан юм. Энэ хугацаанд Т.Борын үйл амьдралтай танилцаж, цогт хувьсгалч эмэгтэйн тухай пом цуглуулж, зур- гиМн альбом бэлтгэв. Мөн сургууль дээрээ аохиогд- сон урлагийн үзлэгт иэг дүгээр байранд шалгарц бүлгийн ажлыг орос хэл Дээр хоёр удаа аохиоп явууллаа. Өнэ хичээлийн Жилд манай ангиас МЇЇБ ын Тов Зөвлөлийн урла- гийн үзлэгийн алта ме- дальт 1, таван онцыг эзэм- шигч 5, номын сайн нөхөр үнэмлэхтэн сурагч 8 торон гарлаа. Энэ бүхэн мапай ангиас сурагчийн жилд барьж байгаа бэлэг юм. ундговь аймгийп Дэл- тархангай сумын дунд сургуулийн 7-гийп «Б» ангийн сурагч Ш, ГАНТУУЛ анин ни ---------- Пи --ншишииаиаокикхоосохооокооооооокаооооааолаоооооооолооооокоооекоооололололкСошелоосооосл. Булган аймгийн Дашин: чилэн сумын 8 жилийн сургуулийн аахиргаанаас МАХН-ын Шиих хурал ху- ралдсаны болон БНМАУ- ыг тунхагласны 60 жилийн ойГ угтаж сургуулиараа соёлч хамт олон болох 14 хопогийл уралдааны дүнг гаргалаа, Уралдаанд арнуй цэвэр сурагчдын соёЁЛЖИЛТЫГ Хөвсгол аймгийн 1Карга- дант сумын 8 жилийн бур, гууль МАХН-ын Ш их ху- рал хуралдсаны болон БН МАУ-ыг тунхагласны 60 жилийн ойг угтаж зарласан 60 холпогийн ӨНДӨр бүтээ- лийн уралдаанаа дүгнэлээ, Сургалт хүмүүлслийн аж лыг нэгдсэн. графинаар явуулж дотоод хяналт шал- галтын үр дүнг дээшлүүлж: багш ажилчид, сурагчдын ажлын хариуцлагыг «Са- хилгын талон»-оор үнэлэн ” Дүгиэснээр ажлын чанар сайшгирлаа. Энэ хугацаанд« Гэмт хэрэг дээшлүүлэх, соёлч болон- Сон Ёсыг хэвшүүлэх, хичла- лийн цаг ашиглалтыг сай руулах үндсэн дээр цагийг яажс гүр ашигтай өнгөрөө- вол зохих талаар тодорхой ажил хийсан Батбаяр багш- тай 4-ийн «Б» анги шал- гарч сургуулийн тэргүүний сойлч анги боллоо Пионерийн: ахлах уйнр- дагч Б. БАЯРСАЙХАН хэв журмын» зөрчилгүй хамт олон болсон ахкил- таа бататгах, мэндлэх, хүнд- лэх ёс, жагсаалч байдал дэг журмыг хэвшүүлж сур- лагын чанарыг ахиулах үү- рэг авахуулан ажилласиаар сурлагын чанар 2 хувиар ахилаа, Хичээлээс гадуур 20 га- руй дугуйлан, сонгон су- ралцах секц, хичээллүүллс сурагчдын дунд -АСТ, мар- гаан, үдэшлэг, уулзалтыг 7 ХоцсЦ бүр зохион явуул- даг боллоо. Хүмүүжлийн Бчогэ-7у9 Я, БЯМБАА Манай сургууль дээр Цэ- дэнДдамбаа багштай «Анх- ны үзэг» нэртэй сурвалж- лах хэсэг байгуулагдан ажиллаж байна. Бид 7 хо- цогт нэг удаа сопины нийг- дэлийц арга барилд сурал. цаж, бичлэгийн төрлүүдээр хичээл адалган, хичээл Дээр үзсэн зүйлээ батат- гах аорилгоор малчин, ажилчин, таргүүний сурагч тггамоперүүдийн- шийл: амьд- 8: 51 үүх ралаас сурвалжилж байна. Бидний бичсэн анхны мате» риалууд орон нутгийн со. нин хэвлэлд гарч бид бүх- ний бичих урам зоригийг бадраадаг. Архангай аймгийн (1Та- рнат сумын 10 жилийн сургуулийн «Анхиы үзаг» хэсгийн “сурлалж- лагч гишүүн Д. ТҮМЭНЖАРГАЛ, .Я. ЭРДЭНЭБАЯР ХЭН ЗАДЛАХ ВЭ? “Д, “Сүхбаатарын нэрэм- ийт МПБ-ын 60 жилийн ойг угтаж “Сүхбаатарын райены хөдөлмөрийн гавь яаны улаан тугийн одонт 10 жилийн гуравдугаар Дунд сургууль анги бүлэг багш сурган хүмүүжүү- лэгчид, пионер сурагчдын ДУНД ОоЛОц Хэлбэрийн ажил похиож байна. Анги бүл- гүүдийн дунд «Алтан хайрцас хэн задлах вэ7» гэсэн 14 хоногийн бол: золт уралдааныг сурлага, дэг журам, эд алс ахуй, эрнуц цэвэр, хувцаслал- тын байдал зэрэг үзүү: ялэлтээр зарлажээ. Энэ уралдаанд «Гэ, 5Зын «БВ». 9.ийн «В». 10-ийн «А» ангиуд тараа сайтай ажиллаж З3-ын -дүгээр СУРГУУЛЬ, ПИОНЕРИЙН АМЬДРАЛААС «Манай сайхан орны маргааш» гэсэн гар зур- тийп уралдааныг 1-4 ангиудын дунд зарлаж дүгнэв. Уралдаанд 2-ыц «Б» апгийн Л. Бат- болд, 3З-ын «В» апгийн М. Батсайхан, Заан «Г» ангийн (С. Вайжилдорж нарын зурсан зураг шал- гарчээ. Сурагчдын бүтээ- лүүдээр үзэсгэлэн гаркав. Сургуулийн анхдагчдыг заран сурвалжлах клуб байгууллаа Ц. Сарангэрэл багшийн удирдсан эрэн сурвалж- лах энэ илуб нь сургуу- ЛИЙН. пионерийн анхны бүлгэмийн, дарга Лувсан- цэнд, бүрээчил Дашням: бөмбөрчин ,Гэсэржав иа- рыг -эрэн сурвалжилж тэд НИЙ Түүх намтрыг бичил пчонср сурагчидтай. уул- залт үдэшлэг Зохиож, ха- нын .хэвлэлазэр суртал- чиляс байпа. Бүлгэмийн зөвлөлийн дарга 10-ан «А» ангийн сурагч С: Ариунаа, пионерийн ахлах удирдагч И. Цэрмаа иар Бид 1985 онд болох МПБын 60 жилийн ойг угтаж, Монголын пиопе- рийн анхны бүлэг манай сургууль Дээр джиллаж ЗУРАГ ДЭЭР: Холвсгол “Пмгийн Арбулаг сутын дунд сургуулийн 8-ын «Б» аигийн сурагч Н. Жаргалсайхан, "угай, «Вэ» ангийн сурагч Б - Грантацайн” эн амшииниллалаанлаанинагиллий ги цанавшш гала гшгашнйгйггхиалнаггйашд ОНЦЧУУД Зураг дээр байгаа гурван өөрөө онц сураад зогсохгүй үргэлж ярьж бийна хүүхэд гурвуулаа онц сур- найз нөхөддөө даагатай сурагч. Тэд зөлхөн салдаг гэл огт эв -- Хонд аймгийн Мянгад сумын дунд сургуулийн 7- ту- "иь 118 1111111111111 13 ШИ цэл инининизинпгийнн -- Хөвсгөл аймгийн Бү- рэнтогтох сумын дунд сур- гуулийн 4-ийн «Б» апгийн онц сурлагатан Л. Манх-эр- дэнэ. 11141141141131111111111(111121111114111| С. БОДООШИЙН ашсан: фото зураг, “аагтай : байсныг эрэн сурвалжилж сурталчлахаас гадна 1921-1925 оны анхны Захирал багш пар ппопер сурагчдыг эрэй сурвал: жилн: олоод тэдний түүх чамтар ажил гүйлсийп ту- хай бичиж сурталчлахаас гадна уулаалт зохион бай: туулна тЗж ярьцгаай, Мөн ппонерийн бүлгэм, бүлэг. салаа. бэгуусслэг Єдєє тоод ажлын Эмх цэгц», «Хөдөлгөөнт хөнгөн шуур- хай ажиллагаа» тэсэн бол- золт уралдааныг 1984 -- 1985 опы хичээлийн жи- лийн турш улирал бүр өөр өөр сэдэв хэлбэрээр зарлан Дүгнэх ажилдаа ороод: бай- ы- Ш. НҮРЗЭД ЗАЛГАМЖ Үй» АЯНААЛР ..2 10 жилийн 28 дугаар сургуулийг пионерийн бүл гэмд МПБ-ын 60 жилийн Ой угтсан ажил эрчимтэй орнож, -МПБ-ын түүхэн замнал, үйл ажиллагааг сурталчлах хэд хэдэн сам бар булан гаргаж, тэргүү- НИЙ бүлгийн. туршлагаас сурталчилж, байна. МН(аран жилийн -ой угтсан «Зал- гамж үе» аяны удирдам- жийг харагжүүлэх ээр пиопе- рийн бүлгүүдэд хугацаа- тай даалгавар өгч, пионе- Лаосын «12 дугаар сарын инонерийл:- байгууллага» 1985 оны 12 дугаар сарыл 2-нд бай- гуулагдсан, одоо 9ЗОО0О0 тн- шүүнтэй, Лаост ардын хувьсгал ялснаас хойш пионерийн бай- гууллага ил, идэвхтэй ажиллаж байна. “Пионерүүд социалист бүтээн. байгуулалтад тусалж, сургууль орчноо тохижуулах, ургац хураах, хүй амыг соёл- жуулахад идэвхтэй оролцож байпа НАЙРАМДАЛ, ЛАОСЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГА -. х рийн бүлэг, багийн коо- ронд соцналист уралдаан эрнүүлэн улцрал бүртчио- нєрийн тэргүүний бүлэг, баатарчуудын баг шалга- руулан шилжин явахдар- цаг гардуулаг байна. Тус ппоневийн бүлгэм энэ хичээлийн жилийн пэгдүгээр улирлын сурла- га хүмүүжил, пионер баа- тарчухдын ажлыг дүгнзи, бага,. дунд, ахлах насны пиоперийн цуглаан хийж байна. Зарим пиопер су- Срагчдын гэрт «Зөвлөх хуу дас»- явуулж сурлагадаа ахнц гаргах, сурлагынам- жилтаа ахиулах “талаар тодорхой зөвлөлгөө-«Өгсөн нь эцэг зхпвонерийн бай- гууллагын хамтын ажил- дагааг Өөргөнгүүлж байна. МПБ-ын 60 жилийн ой угтсан 60 сайн үйлс бү- тээх,тэргүүний хямт олон болох хөдөлгөөнд О. Дү гэршшав.. багигтай 7-гийн «А», Л. Сэсэнжав- багш тай б-гийн «А», Я. Нам жилдулам багштай 6гийн «Г», С. Чимндмаа багш- тай 5-ын «А», Б.Тагтох- шаргал багштай 4-ийн «Гэ». Х.Цэвэлсүрэн багш- тай 3-Ын «Вэ, Б Шархүү багштай 2-ын «А» Н.Ба- дамцэрэн багштай 2-ын «Б» ангиуд хошуучилж явна Д. ЭРДЭНЭБААТАР (пиойерийн ахлах удлнир- дагч) НӨХӨРЛӨЛ ОНИЧУУЛЫН ЗӨВЛӨЛГӨӨН “МПБ-ыл Годн даэр онц сурдагатац пионер сурагчид өөрийн- ХӨӨ онц сурдаг арга турш- лагаас ярьж, їзхөдтэйгээ санал бодлоо солилцов 3- ын «А» ангийн сурагч Н. Байгалмаа: хичээл Хзэр ан- ОЛЦ сурахын үндэс Зай «Б» ангийн сурагч г. хүү. хичээлийн гадуур ао- хиогддог ажилд идэвхтэй оролцож, чөлөөт цагаа парийн хуваарьтай ашиг- ласац нь ОНЦ Сурах үр дүплд хүргэлээ гэж ярав. Онцуудын ,зөвлөляговөид оролцогчдоос ийт ино- нНєр сурагчдад уриадга гаргав. Намын хорооны орлогч нарийн бичгийн дарга Д. Гансүх: сургуулийп захи- рал -Г. Цэпдсүрэн нар пнонер” сурагчдад хандаж зөвлөлгөөц өгөв. Зөвлөл- гөөний Дараа сурагчдын «Хан-Хөхийн» уянга кон- церт тоглолоо, Сүхбатар аймгийн Түмэн- цогт САА-н сурагч Ц, МӨНХДЭЛГЭР байгууллагыг зохион байгуу- далтын хувьд бэхжүүлэхэд хүүхдийн сонин чухал үүрэг- тэй. «Ппонер-Лад» сонин сар бүр 18 хуудастайгаар 10 млян- гай хувь хэвлэгддэг. Сүүлийн жилүүдэд Лаосып пионерийн байгууллагын гадаад харилцаа сргожин, социалист орны їтно- ясрийн байгууллагуудтан тнай- Пионерийн үзэл суртал, ра хамтын ажилдагаагаа хөгжү үлш байна. Дэлхийн залуучууд оюутны ХИ тпаадажч угтаж |пнонерүүд ЗХУ-ын хөгжилт цэцэглэлт, урьдах их наадмуудын түүх- тэй танилцаж, энх тайвны сэ- дэвтэй ажил зохиож байга. Одоо ерөнхий болоплсролын сургуульд 550 тлнга орчит охид хөвгүүд суралцаж байна. АНХААР, ТУРШЛАГА! Сэлэплгэ аймгийн пионерийн зөвлөл, “Ардын боловсролын хэлтсээс ЗХУ-ын сургууль пио- исрийн байгууллагын туршла- гыг бүтээлчээр нэвтрүүлэхийн тулд «МПБ.60 жилд хоөнгүү- ДИЙН. хурь лэмэр» уриан дор «Хөвгүүдийн үлгэр дууриал» сарын ажил явууллаа. Сарын ажлыг Сант, Орхон, Цагааинуур сум, Сүхбаатар хо- тын Ц.8 жилийн сургууль бүл- гомүүд сайн зохион байгуулав. Саптын, сургууль хөвгүүдийн сарын ажлыг «Хөвгүүдийн ао- хион байгуулах апьлас чадпар», «Хөплгүүд зориг тэвчээрийн Эзэд», «Ховгүүд пүдлэп хам- гаалагч, бүтээн байгуулагчид», «Хөлгүүд найрамддыг дархлаг- чид» гэсэн уриан дор долоо хо- ногоор зохион байгуулжээ Са- рын шнлын үеэр «Олоп онцын эзэд болцгооё» уралдаан зар- лап дүгнэсэн нь үр дүнтэй бо. лав. Хөвгүүдийн сарын нэрэмжит сагсан бомбогийн тэмцээн явуулж 14 ангийн 28 баг 143 хөвгүүд оролцжээ. Хөвгүүдийн зөоплолийн дарга парын зохион байгуулах апьяас билгийг шалгаж: аааварчлах зо- рилгаор «Ховгүүд-ашьяаслаг з0- хион байгуулагч» сэдэвт саёл, хүмүүжил, урлаг спортын тан- цээн зохиосонд Очирхуяг ахлагч- тай баг 97 онсогсор холион авь- яаслаг зохион байгуудагч боло- хбо”харууллай, 7 77! йлгл3: ХӨВГҮҮДИЙН ҮЛГЭР ДУУРИАЛ Энэ тус сургуу- лийн хөвгүүдийн 98,5, сургуу- лийн-бүх сурагчдын 86,4 хувь хамрагдан оролцсон нь нийтийг хамарсан үр дүнтэй ажил бол- жээ. Хөвгүүдийн зөвлөлөөс «Хөв- гүүдийн үс», «Хөнгүүдийн жав- хаа хувцсандаа», «Хөвгүүдийн сахилга» аял япуулсан нь су- рагчдын саёлжилт, хууль зрх зүйй хүмүүжлийг дээшлүүлэх чухал арга хэмжээ боллоо. Сургууль бүлгэмзэс эцэг эх- чүүд, багш сурган хүзгүүжүү- лэгчдийн холбоог сайжруулах зорилгоор «Бид найрамдалт ор- ны хөлгүүд, сэдэнт эцэг эх, багш сурагчдын урлаг спортын тэмцээнийг 8--10 дугаар ангну- дын дунд зохион байгуулжээ, Энэ ааслаар 8-ын «А», 8-ын «Бо, 9: «А» 10-ын А», 10:ын «Б» ангийн спорт гэр бүлийн хамт- лагууд,. ЗХУ-ын “блатар хот Москва, Леннпград, Одесс, Се- вастополь, Брест, Мийнсп хо- туудыг сурталчлап 9-ийн «Б» ангийн дэргэдэх сперг гэр бү- лийн хамтлаг 48 оноогоор тэр- гүүн байранд шалгарч бүлгэ- мийн. «Аварга тамирчин гэр бүл» дарцаг, цал авлаа Тус бүлгэмийн дэргэд хөв- гүүдийн завдал байгуулац тө- ловлогөоөтэй ажиллан сарын ажилд Батдорж багштай 8-ын «Бо, Солонго. багштай б-гийц «А», Оюунцэцэг багштай 6- гийн «Б», Тууд багштай 8-ыл «А», Орхонсайхан багштай 9- ийн Ас ацгийн хөвгүүд сур- лага, хөдөлтмөр, урлаг, спорт, ппиоперийн ажлын өндөр ам- тїилт гаргансээ. Орхон сургууль «Зоригтой тончээртний клуб» байгуулан «Би эр хүн» операцн алил- дуулан сарын ажлаар 7 үндсэн зорилт дэшпүүлзн ажиллгаа. Хөвгүүлийн дунд 100 бал- лын опоот уралдаан аарлан 7 хопогоор дүгнэй ажиллажээ. Энз уралдаанд | Орхонбаатар даргатан 4-ийн «А» ангийн хөвгүүд 886 оноо авч «Соёлч ховгүүд» болжээ. Хөвгүүдийн дупд бидор бү- тээлийлн өдрийн ходолморийн цуваа зардайж: «малчин Содио- мын өвөлжөөг засч тохижуу» лахад 6.гийн «Б», 8-ыиг-(А», 8-ын «Б», 7-гийн «А» адхайн хөвгүүд идэвх сапаачилгФ гар- тан ажилласан байна. Төмс, хүнсний ногоо ялгах ажилд 55 ийн «Б» ангийц хөвгүүд идэвх санаачилга гарган ажиллажээ. Хөвгүүдийн талаар охидоос са иал хураах хайрцаг ажиллуу- лах, оноо хурд, хурам тэмцаэй зохиолт, хөгжилтэй хөд бомбөгт чид тэмцээн болж 5-ын «ЛА» ангийн хопгүүд хошуучлав. Хи чээлээс хожигддог, тасалдаг, хүмүүжлийн ажил, нийгэнйй тустай хөдөлмөрөөс лайлгтий- дэг хөвгүүдийг «Охид дурай даж: байна» шог зурагт со”бар ажиллуулап нэрийг нь бичиж тавих, «Эпэ лав эр хүн биш»э гэсэн зурагт хуудас гаргасан: нь үр нөлөөтэй ажил боллоо. Хапгүүдийн сарын ажлаар «Алтал үест охип» 5 үлэгдэлтэй игүжтийг найруулан тоглож пийт сурагчид эцэг эх, хадол- мөрчдөд тоглосон нь үзэгч ол» ноос өндөр үйнздэлт анлаа, З. ЦОГТЦАГААН (Сэл? гэ айлгийн пионерийн зөв» лөлийц азчилгай). инээн. Болоди багаасаа аливаа зүйлд илхуур плмбай, уй- гагүй, хөдөлмөрч аан ча- нартай, гар орпиыхоо ажилд инлэвхтэй тусалдаг хүүхэд байжээ Нолодя олон түүний ах, эгч, дүү ар ажилсаг, эрхэлсэн ажилдаа. дур сонирх той, бусдын хөдөлмөрийг хүндэтгэдэг хүмүүжилтай болоход нь аав, зэлжгийн Нь хувийн үлгэр жишээ их нөлөөлжээ, Лениний ээж Мария Алексанлройвна., аав Илья Николаенич нар. хөдөл морчин ардаас гаралтай үнэнч шударгаар ходөл- мөрлөхийн ач тусыгсайн мэддэг байсан учир хүүх- дүүдээ. багаас нь ажил хөдөлмөрт сургасан бай- на, Тэд хүүхдээ. 3 иастай байхаас нь эзхлан хувцсал өорсдоо омсдДог, гутлаа зөн түлд эг, ор Дд эрээ хураа Даг болгож хүмүүжүүл- шээ, Улмаар тэднийг тог лоомоо хураах, цэцэг ус- | лах, хооллах ширээ засах БАГААСАА ХӨДӨЛМӨРЧ гэр ориоо арнуй цавар, ЭМХ цэгцтэЇд байлгах ав- рэг гэрийн ажилд сургаж өөрөө өөртөө үйлчилдэг. болгонсэо. Ульпиопынх 8 хүүхэд ТЭЙ байсныг та нар мэднэ. Тэд анслаа нарийн хуваа- рилан-авч хийдэг байлаа. НИПЛЕГЭ1Т7 хөвгүүд нь сандал ширээ ансч, сэлбэх, цэцэрлэгтээ пүх ухаж мод Суулгах-ус зөөх зэрэг арай хүнд алслыг, охид иь алга таваг, сав суулгн Угаах цэцэг модоо усалис арчлах зарэг ажил кий- лэг байп, Мария. Аленсандровтт хүүхлүүддээ аїнл хөдөл- мөр хүнийг зов. хүмүү- хилтэй. арүүл эзих болго- Дог гэдгийг сайтар айл: гуулж чадигээ: Тэрээр дэиИЛгүй суухыг тэсвэрлэж чаддаггүй байв. ТОм сай- хан обЖ нзхдэг: төрөл бүрийн хоол хийж чаддаг байсан: энэ” бүхнээ” тэ дэнд- сургажээ Ульяновынхан цэцэрлэгтэй, арчилас иханчлан жижиг түүнийгээ Ургуулах ажлыг хүүхдүүд нь хийдэг байв. Зуны цагт хүүхдүүд нь хоёр том гайг үргэлж дүүрэн устай байлгаж цэцэрлэгээ Усалж байх үүрэгтэй бай Одоогийн тохилог сай- хан машины эртний «ай- гийг». ХҮ1Ї зуунд Фран- пын зохион бүтээгч Мино ла Шйїоньо зохиожэа. Энэ нь их буу чирэхэд зориул" сан уурын хөдөлгүүр бү- ХИЙ “өөрөө явах тараг байв. Гэтэл туршилт ам- жилтгүй болж, Лун На полеоп: Бонапарт хайн энэ мэт зүйл хийхийг хориг- лосон байна. Энэ нь Фран цад автомашин зохион бүтаэх үйл ажиллагаа! зогсопги байдалд оруула хяд нөлөөлсөн їом | Уурын бодвол чадал хөдөлгүүрийг авсаархан яршиг, ихтэй дөрвөн зэл- хийн зсажиллагаатай (до- доод шаталтын хөдөлгүү- шйг ХЇХ зуунд, германы їшинолаус Отто зохион бү- тээсэн явдал автомашины хөгжилд эргэлт боллоо. Тэрхүү хөдөлгүүрийг гер- ЛИАЗ-677 автобус маны Нарл Бенц, Готлип Даймлер нар ашиглаж 1885 онд анхны автома- шиныг бүтээв Түүнээс хойш 100-аад жил онгөрбхөд автомшшиин хөгжлийн зургаан үс ша. Тыг дамжиж хүний өдөр тутмын хэрэгцээний олон 4 Чухал хэрэгсэл болжээ с Одоо дэлхий дээр 300 Сая гаруй автомашин бай- гна. ЗХУ автомашин үйлд- “вэ лэлтээр дэлхийд дээ- гүүр байр эзэлдэт орон. “Бүр 1936: онд ачааны “автомашин үйлдвэрлэл- Б Тээр Евролт тэргүүн бай- Гїаид. дэлхийд хоёрдугаар 7ба гарч иржээ (Зөн- ГЛ9ЛтиЙН ард. түмэн эт? ! дагалаа гуалалцауалгэхалалазал лах гт изцшгницлагиит: 80 БАЙЖЭЭ: тээ. Лепппип дүү. Дмит- рий Ильич | Ульянов, ахынхаа тухай хожим нь бичихдээ «.,алинаа ажил хийхэд хамгийн хүнд хв- цүүгий нь Володя сонгож авдаг байсан юм. Жїишэа Ив ганг усиар дүүргэхэд Володи худгалс ус татдаг байсан» гэжээ. Володя. гэр ориыг ажилд ӨВ, ООЭМДЭЭ туслахдаа хэцэар ч шаардуулалгүй, түргэн чанартай, эхэлсэн ажлаа” апавал дуустал хийдэг байв. Нэг удаа Нолодя хүүхдүүлтэй маяш соппрхолтой тоглоом тог- лдж байгаад санаандгүй Гал зуухимхаа. өрөөгөөр шагайтал ээж. нь хоолоо бэлтгэж, байлээ Хэдий гээр сонирхолтой тоглоо- моо үргэлжлүүлмээр бай- сяй боловч тоглоомоо ор- Киж зэждээ туслажаэ Володя изг удаа хүүх дүүдтэй хамт гол дөр завийр тоглож байтал наг нь өрөөсөн гутлаа усанд алдчихжээ. Цомаоөрөо: тэр гутлыг эрэх болов. Хүүх- дүүд баяхан эрж байгаад олдохгүйнээ гээд Пальц- гооход Володя « гутлыг лаван ч орхин болохгүй би л Эрпэ. та илр яана оорсдоо мэд» гэж хэлээд хариуг хүлээлгүй ус руу үсрэн өртжээ. Төдхөн тэр өрөөсөн гутлыг олж ав- чирсан байна. Энэ бол Володя эхэлсэн ажлаа заавал дуусгадаг нотолгоо юм. Ульяновынхан тэр бү- лээрээ ширээ тойрч суу- тайд цай уух дуртай бай- жээ. Саша самовар зөөж, бусад хүүхдүүд сав суулга, сандлал зоож ширээ заса- хад зэлгдээ тусалдаг, цай- гаа уусны дараа охид, ялга таваг, сав суулгаа угааж, хөвгүүд нь санд- лаа эмхэлж хураадаг байв. Володл ах. эгч нарынхаа үгэнд сайн ордог. аливаа ажил хийхдээ Сашл ахавн- сая ямагт үлгэр Дууриал авдаг баймэа. Володлгаас «юмыг яам хийх про?» гэиг асуухад «Саша шиг» гээж хириулдаг байв. «Улс эх орон, нийгэмдээ ашиг- тай байл гэвэл хүн үнэнч шударга, шургуу хөдөл- мөрлӨж сурсан байх: ёс- Той». гэж... хэлсэп.. Саша ахаа «ихэд хүндэтгэдэг блїїэа Ж. НЯМСҮРЭН (В. И. Лениний тмупсейн эажил- тан) байсны БИЗНЕС-ДАМЫН ХУДАЛДАА ГЭДЭ? 09 837: Хямд үнээр худалдан аваад, дараа нь өндөр үнээр зарис үйийн зөрүү- нээс халаасандаа нхээхэп мөнгө аруулж болно гэж барууны аж үйлдвэр, ху- далдааны өзад ярьдаг. Социалист үүнийг дамын хэмээн үзэж Гэтэл барууны дамын худалдаа хүмүүсийг ердийн лаар үзэж, тэднийг мөр- дөх ямар Ч хууль байх- гүйгээр барахгүй харин Ч ийм ажил эрхэлдэг хүмүү- сийг магтан сайшаадаг. орнуудад худалдаа цээрлэдэг орнуудад эрхэлдэг байд- ЧИНИЙ МЭДЛЭГИЙН САНД түВсэүт-тс АВТОМАШИН ҮҮСЭЛ ХӨГЖИЛ -1о ы Газ-А суудлын автомашин ОИД өөрийн автомашины үйлдпэрийн 60 жилийн ойг тэмдэглэн ойгөрүүл- лаэ. Одоо «ЗСБИХУ-д хийв» тэмдэгтэй 450 га- руй нэр торлийн автома- шин дэлхийн 85. оронд янис байна Автомашиныг зорнулал- таар нь арваад торолд хупааиа, Тухайлбал хөдөө аас ахуйд зориулж, ачаа- гаа өөрөө буулгагч машин авто цувраа (авто поезд) Я86 автобус чийгэлэгт машин, бордоо авөцриййп зоөгч машиныг үйлдвэрлэж байна. Тариа хураах. үед комбайцтай зэрэгцэж цагт 2-3 иило- метр хурдтайгаар талбайд аашимхан яплс, замд б0- им хүртэл давхих чадлартайгалраа. ходоо. аж ахуйн мийн бусдїнс лл- гаата!! Уул уурхайн 27, 40, 48 тапноос 180 тони хүртэл “ачаа зөөх чадалтай аварга том Бо ЛАЗ, ачаагаа өороо буул- гагч авйто-цуваануудгыт хэрэглэж, байна. Ээ том машинуудыг Уурхайд нүүрс, хүдэр тээвэрлэх, хөрсний шороог хуули зайлуулахад ашигладаг юм... Авто-машиныг ил уурхайгаар зогсохгүй далд зуурхайд ч харагла- дэг Тэдгээр нь арай жи- жиг байх боловч 20: тонн хүртэл” даацтай: машиныг үйлдвэрлалж байгаа юм Бид бүгдийн Зил, ГАЗ, ЮКраЗ, үйлдвэрт ил мэдах МАЗ, УралАЗ аарэг ачааны ма- шиидас гадиа тусгай ао- Гав-14, Чайка сууд льїї авто мошиц ии (11414811111114114131111112216114111444431111111 13144114 11141114111111144311131111 222314 11341211313Е11111113111114111211111 1 231111 11211221113 1 14л111111133 л 11111 8313111111131319111131:2511113191113123 13111113 1411 шашинд риулалтын чингэлэгтэй ма- шин гэж бий. Хог газар талх, мах, сүү тээвэрлэ- хэЭС эхлээд эмнэлгийн машниууд үүнд хамаарна Автобус, хөнгөн тэрэг, ачигч машин бол тус бүр иэг төрөл болпо. Эдгээрээс гаДиа. нэгэн. шинэ. төрөл анги бий боляс байгааг юм Энэ нь. тусгай түлшээр ажиллагч машинууд юм Бензин, солярк зэрэг нефтийг гаралтай түлшээр машин ажилладгийг хүүх- Дүүд та иар мэдэх биз ээ Гэтэл энэ түлш. дэлхийн хамжээнд ховордояг, үнэ өртөг нь ихэсч байна. Нө- гөөтэйгүүр машиныг утаа хортой, байгаль орчныг бохирдуулж, хүний эрүүл мэндэд муугаар нөлөөл- Пог Иймээс үнэ. ихтай, хортой бецоипий оронд хямд төсөр, агаар бохир- дуулахгүй ямар түлш ша- тахуун байпа ва7 гэд- гийг ардэмтэд эрж хайж, зарим” “талаар үр дүнд хүрч байпа. Энэ нь маши- ныг хийгээр, ажиллуула- Хид чиглэж байна. Моск- ва хотод 8000. автома- шин хийгээр ажиллаж байна. Одоо” аккумлято- раар «ашилладаг машин хийгаад байна. Энэ. ак- кумлятар нь хотын дотор 8 цагийн турш ажиллахад бүрэн хайгалттай Орой машин гараашдаа ирж цэ- нэглэж ., хоноод өглөө элэн. болно Я. АРСЛАН Саявтар Америкийн ах дүү хоёр саятан хамт «Моөпгө» гэдэг үйл ажил- лагааг зохнон байгуулжээ. Газрын хөрсөн дорхи мөн- гөний нөөц багасч, мөнгө- НИЙ үнэ жилээс ялд 13- мэгдсээр байна. Ах дүү хоёр Хант энэ металлыг их, бага ямар ч хамаагүй хэмжээгээр худалдан авч байлаа. 1980 оны эхээр гэхэд л.ах дүү хоёр да- мын худалдаачин 6221 тонн мөнгө худалдаж ав- сан нь бүх дэлхийн нэг жилд олаворлодог мөнгө- ний 60 хувь болж байна. Эна нь мөнгөпий үнэ түр- гэн намэгдэхэд түлхэц болсон байна. 1978 онд нэг лан мөнгө 6 доллар байсан бол 1980 онд 50, 35 доллар болж, бараг 10 дахин өссөн байна. Дамын худалдаа нь зовхон нэг хоёр хүн тодийгүй бүхэл бүтэй фермийг Ч хамаарах болжээ, «Какао» гэдэг үйл ажиллагааг Швейцарын нэгэн байк анх санаачлан явуулжээ. На- наог Гана улс голлон гар- гадаг. Африк тивийн цаг уурын тохиромж муутай районд Гана улс оршдог. Цаг уур тааламжтай жилд их “хэмжээний шад ху- раан авдаг бөгөөд үнэ нь хямд болдог байна, .Цаг уур муу жилд бага ургац авч, өндөр үнзэр худалд- даг байна. Швейцарийн банкны эзэд Ганад цаг лгаарын тааламжгүй нөх- цөл бүрдэх уед урьд нь хямд үнээр худалдан авсац цакаог өндөр үнээр худал даж ихээхэн олзо олдог байна. Дамый худалдааны дээд бүлгийнхэн нэг валю тийг зөгөөгөөр мөнгөн санхүүгийн зах зээл лээр сүүлийн үед дамын ай- маа. хий байна. Гэвч тэдний хооронд. ялгаа байхгүй аль нь ч..ард түмцийг сорон молжигчнд ом, Аллан Г. ЖАНЧИН | --!“!ПШ-21ү--0:--:“П-2ү0--:-:--т“Стт077 Танхимыг шипэ жилийн сүлд модны наадмын чи- мэглэлээр - чимж, . зассан байна, Голд нь «1985 он “МПБ-ын 60 жилийн ой “жил» тэсэн үгийг улаа даавуун дээр томоор дар- малдан бичиж, орох хаалга- ны ойролцоо бүгдэд. үзэг- дэхүйцээр хэцлэн татсан байх хэрэгтэй. Үүнээс гад- пл «МПБ-ын 60 жилийн ойдоо сурлага, хөдөлмөр, урлаг, спортын дээд амжил:- таар бэлэг барья», «дал- гамж үе» аяныхаа жигүүр бүрээрг амжилттай. аялц- гаая» гэсэн уриа, лоозопг бичиж байрлуулах нь чухал. Бүлгэм бүлгүүдийн ханын сопин, ппонерүүдийн: зур, сац зураг, урласан бүтээл, дуулах дуу, унших шүлэг, тоглох багт наадмыг сэдэв ч гэсэн МПБ-ын түүхэн замнаат 80 жилийн ой уг- таш зохиох ажил, үүрэг амлалтад зориулагдсан байх бөгөөд сүлд модны паад- мын гол агуулга нь бүхэл- дээ МПБ-ын түүхт ойд бүх пнопер сурагчдын айнхаар- лыг бүрэн хапдуулахад чиг- лэгдэнэ, Сүлд модны наа- дам «Бүхий олон багачууд» дуугаар эхэлнэ. Танхимд бү лэг, салааны ппиоперүүд, Бүхий олон багачууд аа Бүрхсан улаан цэцэрлэгтээ Бүр шинээр үүсгэсэн Бүлиг наадмаар иаадацгаая гэж Ддуу- лалдсаар орж ирнэ. Са- лаад сүлд модыг тойрон исагсаж, бүлгэмийн зөвлө- лийн даргад «1985 оны шинэ шилийн наадмын ёслолын авшллагаанд салаад бэлхэн» мэдээлэл өгнө. Дараа нь 1984 он, өвлийн өвгөн хоёр гад- цаас: орис нрээд сүлд мо- дыг тойрон явис хүүхдүүд- тэй мэндлэнэ. Өвлийн ОВ- гөнийг тусгай зассан суу: далд хүндэтгэлтэйгээр урин суулгана. 1984 ОН: Хүндэт багш нараав өэжүүд минь Хүүхэд багачууд,зочид төлөөлөгчид-мМиНь “Улирах, залгах хоёр оны зааг дээр бид Урам зоригтой хуран цуглаад байна. Амжилт ололтоо дүгнэн ярьцгаая Амлалт үүргээ дүүрэн авцгаая Өвгөн аавынхаа сургаал үгийг сонсоцгооё Өргөн дээдлэх шинэ онао ч угтацгаал! “Аялгуут дуугаа хадааж, уран бүжгээ бүжил Авьяас билгийнхээ сор гсюайхныг, үзүүлцгээс.. ял мфүйлт Пионерийн ахлах удир- дагч. буюу бүлгэмийн зөв- лолийц дарга өөрийн сур- гуулв, бүлгэмийн. 1984 оны гол үр дүнг товч мэ- дээлнэ. ӨВЛИЙН ӨВГӨН --Цасны орноос ирсэн Цал буурал овгөп би Танай сургуулийн амжилтыг Таларханс сайн сонслоо Ажиллах, сурахыг алинд нь ч Анхаалж сэргэлэн багачууд юм Хүзүүндээ намирсан бүч шиг Хүсэл нь гал шиг хүүхдүүд. юм. Өвгөн аав чинь та нартаа Үнэн сэтгэлээс баярлалаа За одоо ингээд би Замынхаа (816)11:111:1::4 ярьл дүү цартаа Захих: үгээ Ч хэлье! Орон, орноор аялж Онцгой сайхпыг үзсэн 5 Ч Улс, улсаар зорчиж Урамтай сайхлыг харсан ч Социалист монголд ирээд Сонирхол: мэдсэн мипь хосгүй жишээг нь Залгамж үеийн Дуурпал авах Дурдаж өгүүлзэд баршгүй. Хороөнгөт нийгмийг алгасч Хөгжин баларсан ороп байна. Улсын дайтай улс болж Урагш дэвшсэн гүрэн байна. Түмэнд иарээ тунхагласны Түүхт ойгоо хийсэл байпа. Агуу их Ленипий оронтой Элгэн халуун найрамдсанаар Арплуц шударга түмэнтэй Эвийн холбоо тогтоосноор Цар гаруйхан шилд 2аргалын дээдэд хүрсэн байпа Түмэн үеийнхээ хоцрогдлыг Түүхийн хог дээр халсап байпа Үсрэнгүй хөгжих замаа Үйдсэн хуулиар тунхаглаж Ачит Сүхбаатарын айгуулсал ЭЭЛВРТД нам нь жол ООДОХК ын ИЗГЕРИЙН ШИНЭ ЖИЛ Сайхан мопгол ориоо Сансарт хүртэл өргөсөн байна. Улс орны тань хөгшлийг Улаапбаатараар жишээлье Харийн гийчид саяхан Эсгий хот гэл нэрлэдэг байсал Харсаар байтал Улаанбаатар цагаан өргөө болж Энхийн 1Карап жилийнхээ ойг бас тамдэглэсэан байна. Энэ онд байгаа ицали дөрвөн оны явдлыг тоол0Ч баршгүй. Улирч Учрал Улсын хөдөлмөр соёлын чуулган бүчтэний шинэ сайхан ордоп Улаан Хаана ч гаэсэп үр хүүхдээ гэсэн Хайр халамяс өрнөж байх юм Ач гавьяанд-нь хүүхдүүд баярлаад Андгай тангараг өргөж бийх юм. Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улс бол Бүрэн эрхт хүүхдийц орон байна Улс пийтаэрээ багачуудын далай Улаан бүчтэлп пионерийн Ороп байна Ийм орны өнөөдөр өнгөтэй юм Ийм орны ирээдүй оөдрөг юм. хүүхэд-дүү иар мипь Багшийнхаа үгэнд сайн орис бай! Сургаал номыг нь үргэлж сапаж: Сурлагын: хүснэгтээ онцоор дүүргэж бай! Эрхэм жаахап дүү нар минь аавынхаа ЧИЙГ санал бай! Ажилч хичавнгүй зан чанараас иь Алхам тутамдаа сурч өвлөж бай! Багачууд Ээж, Зөвлөлүүдийн орны багачуудтай Зүү орох зайгүй үерхэж, бай! Энд дэлхийн хүүхэд бүхэнтэй БН санаагаа. нэгтгэл, бай! бүлсиглэнэ. лалс хэлнэ. Эрхэмлэл үүнийг ! мөрдвөл Эх орондоо сайн хүн болно. Өвөөгийнхөө үгийг дагавал Өргөн түмэндээ тустай хүн болио. За одоо өвгөд айв чинь Захиж халэх үгээ өндөрлөе! Авьяаслаг хөөрхөн хүүхдүүддээ Авчирсан бэлгээ түгээе. Өвлийн өвгөн сурлага, хөдөлмөр. урлаг, спортын сайчууд аваргуудад бэлэг Цасан Амьтдын охид тог- гардуулиа. лолт болно 1984 ОН: --Хүндэт ах--өвлийн өвгөн таны үгийг Хүүхдүүд бид анхааралтай сонслоо Авай буурал овлийн өвгөн таны үгниг “Алхам тутамдаа санаж явахаа- илэрхийлье. Ачтай сайхан сургаалын тань хариуд Ая дуугаараа бэлэг барья Ухаантай сайхан сургаалын тань-хариуд Уян бүлгээрээ бэлаг барья Хүүхдүүд дуулж, бү- жиглэнэ. 1984 ОН: -- Хүүхдүү- дээ, хүүхдүүд ээ! Хүндэт 85 оноо угтацгаал 1985 он 12 сарла да- гуулсаар ораг ирнэ. Пио- пер, сурагчид шинэ оноо баяр баясгалантай-- алга ташин угтана. 1985 ОН: --Сайн бийна уу, баярлаж” байна уу? балр- зэрэг Сайхан «Сайп», «Сайхан байна» хэмзэн 1985 ОН: --Наян таван он би 13 сараа дагуулсаар Найзалж, та нартай хамт амьдрахаар ирлээ Нас 60 хүрч пионерийл байгууллага ойгоо. хийнэ Намайг тэгэхээр пиоперийп шинэ жил гэж пэрлээрэй! з-- ӨЯлалт-40, осква- фестиваль Ялгуулсан баяр, их наадмын уриаг өргөнө Нэгдүгээр сар: Шинэ опы хуанлийн хуудсыг би сөхпө Шитмгар бүтээлд та нарыг дуудиа.. 2Каран жилийн ой угтсай аяны - “Жагсаалыг жигдрүүлж түүхээ бичтк эхэлнэ. Хоёрдугаар сар: --Ой угтсац ажилд тань би Онц сурлагыг та нараас хүснэ Гуравдугаар сар: --Ой угтсан ажилд тань би Онцгой авьяасыг та параас хүснэ Дөрөвдүгээр сар: --Ой угтсан ажилд тань би Оргилсоцн. хөдөлмөрийг та нараас хүслэ Тавдугаар сар: --Ой угтсан ажилд -- тань би Овсгоо самбааг та нараас хүснэ Зургадугаар сар: --Ой угтсан ажилд тань би Орон орны багачуудтай үерхэхийг хүснэ Долдугаар сар: --Ой угтсан ажилд тань би Ололт бүтээлээ бататгахыг хүснэ Наймдугаар сар, « -Ой угтсан ажилд тань би НиЙтийЙү, ажлын амшилтыг хүснэ Олоп Есдүгээр сар: -Нас иэмэх Наяц таван он-- Пионерийн шинэ шил мандтугай гэж ёероопо Аравдугаар сар: --Ухиаан нэмэх Учиртай он-- Их наадмын шинэ жил мандтугай гэж ерөөе Арвап нэгдүгээр сар: --Хүч нэмэх Хүндтэй он-- Ялалтын шинэ жил мандтугай гэж “ерөөе Арвай хоёрдугаар сар: -Нх ойл шилэ жил Их изадмын шинэ ил Их ялалтын шинэ жил. Энх тайвны шинэ жил 1985 он 12 сартайгал хамт бүжиглэнэ. Пионер сурагчид хамтран бүжиг- «Энх тайвны шинэ «Дэлхийпл ардчил- лэнэ. жил», сан залуучуудын марш», «Наран үүрд мандаг» дуупуудыг нийтээр дуулна. Жич: Энэ хөтөлбөрийг сургуулиуд өөр, өөрсдийн. онцлогт тохируулацр бая- хсуулж ашиглах. хэрэгтэй. 8 С. НАДМИД боловсруулав” :БҮХНИ 1! | "МХЗЭ:ман Тав 41 ДЭХ жилдээ ӨР АХН-ЫН төв ХОРООНЫ ЇХ БҮГД ХУРЛЫН ТУХАЙ сонсгол мэдээ МАХН-ын Төв Хорооны ээлжит ЇХ бүгд хурал 1984 оны арван хоёрду- таар сарын 11-нд болов. Бүгд хурлыг МАХН-ын Төв Хорооны ерөнхий иа- рийн бичгийн дарга, БНМ ХУ-ын Сайд нарын Зөвлө- лийн дарга нөхөр Ж. Бат- мөнх инээв. Тус бүгд хурал дээр нөхөр 7К. Батмоих дэлгэ- рэнгүй үг хэлэв. Бүгд хурал «БНМАУ- ын улс ардын аж ахуй, соёлыг 1985 онд хөгжүү- лэх улсын төлөвлөгөөний төслийн тухай» БНМАУ- ын Сайд арын Зөвлө- лийн орлогч дарга, Улсын төлонлогөөний комиссын дарга Д. Содном, «БНМ АУ-ын 1983 оны улсын төсвийн гүйцэтгэл, 1985 ол улсын тосвийн төс лийп тухай» БНМАУ-ын Сангийн Яамны сайд Д. Моломжамц нарын: илтгэ- лийг сонсож хэлэлцэв, Эдгээр илтгэлтэй богдуулан Архангай гийн намын хорооны наг- со дүгээр нарийн бичгийп дарга Г. Дарамбазар, БН МАУ-ын Ардын, хянан шалгах хорооны дарга Ч, Молом, Говь-Алтай. айм- гийп Тонхил сумын малын их эмч |М. Дүгэрсүрэн, Арьс ширний үйлдвэрийн иэгдлийн савхин эдлэлийн үйлдвэрийн цехийн дарга Ц. Амгалап, Дорпод айм- гийн намын хорооны шэг- дүгээр нарийн | бичгийн дарга М. Эрдэнэ, БНМ АУ-ын Геологл, Уул уур- хайп үйлдвэрийн Яамны сайд-У. Мавлет, Увс айм- гийн памын хороопы нцэг- дугаар нарийн бичгийн дарга Ш. Болд, Баянхон- гор аймгийн АДХ-ын гүй- цэтгэх захиргааны дарга Х. Дашчарив нар үг хэ- лэв. хол- айм- Бүгд хурал зохион: бай- гтулалтын асуудал «хэлэл- Эв. Э Бүгд хурал өөрийнх нь хүсэлтийг үндэслэн нөхөр Дамдинжавын Майдарыг МАХН-ын Тов Хорооны Улс торийн "Товчооны ги- шүүнээс чолөолов, | Мон нөхөр Гөлэгийн Адьяаг МАХН-ын Тов Хорооны нарийн бичгийн даргын үүрэгт ажлаас чөлөөлөв. Бүгд хурал нохор ДУ- маагийн Содиомыг МАХ Н-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гишүү- тээр санал нэгтэй сонгов. “Нөхөр Цэрэнпилийн Бал- хаажаврыг МАХН-ын Тов Хорооны иарийн бичгийн даргаар санал нэгтэй С0н- гов, Бүгд хурал хэлэлцсэн асуудлаар: тогтоол гарга, “ МАХН-ын Тов Хороо- ны :бүгд Зурахсүүгээр” аяс “лаа. дуусар,.. ЇХоросо: змэрэмжит М1ї15-ын Төв Ф Л82(1094) Өө. Д.Сүхбаатарын Зөвлөлийн»хсонин. МАХН-ын Тов Хорооны ерөнхий бичгийн Тэргүүлэгчдийн дарга дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Ж. БАТМӨНХ нарийн ӨөлӨөӨ Хэзээд БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийпн дарга Д. СОДНОМ БЭЛХЭНХБАЙ БНМАУ-ЫН АРДЫ БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын арав дахь удаагийн сонгуулийн зургадугаар чуулган Улаашбаатар хотлоо 1984 оны арван хоёрдугаар сарын 12-нд болов. МАХН-ын Төв Хорооны-ЇХ бүгд ” хурлын шийдвэрийн дагуу МАХН- ын Төв Хорооны ерөнхий нарийп МАХН-ын Тов. Хорооны парийн бичгийн дарга Ц.БАЛХААЖАВ бичгийн дарга цөхөр 7Камбын Бат- мөнхийг БНМАУ-ын Ардын | Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн даргаар сонгуулах ёаналыг МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны ги- шүүн, МАХН-ын Төв Хорооны на- рийц бичгийн дарга нөхөр Д. Мо- ломжамц тус чуулганд Оруулав, БНМАУ-ын Ардын Их Хурал нөхөр 2Камбып Батмөнхийг БНМ АУсын Ардын Их Хурлын Тэргүү- лэгчдийр даргаар санал нэгтай сонгов. Чуулган дээр МАХН-ын. Төв Хорооны ерөнхий иарийн бичгийн дарга, БИМАУ-ын Ардын Их Хур- лын Төргүүлзгчдийн дарга нохор 7К.. Батмонх үг хэлж. МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийд Товчоо- ны гишүүн нөхөр Думпагийн Сод- номыг БНМАУ-ын Сайд тарын Зовлолийн даргаар томилох сана- лыг оруулав. БНМАУ-ын Ардын Их Хурал нөхөр Думаагийн Содномыг ВНМ АУ-ын Сайд царын Зөвлөлийн дар- гаар санал нэгтэй томилов: БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын чуулган: а. БИМАУ-ын Ардын Их Хур- лын" депутатад нөхөн сопгогдсон депутатуудын бүрзи эрхийг шал- гасац. тухай. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлыц мандатын комнссын “Дарга, депутат нөхөр Г. Дарамба- зарын илтгэл 0, БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй, соёлыг 1985 онд хөгжүүлэх төлөвлөгөөний төслийн тухай БНМАУ-ын Улсын төлөвлөгөөний: : шалталлїдгцэншЕИРЕЫЛЧС-4ЛЄЛЛЛЫЧалЧЭН Лин ЦаШаиИЫШШЛАоОМ Н ИХ ХУРЛЫН. АРАВ ДАХЬ УДААГИЙН СОНГУУЛИЙН ЗУРГАДУГААР ЧУУЛГАНЫ ТУХАЙ МЭДЭЭ комиссын нэгдүгээр орлогч дарга, БНМАУ-ын сайд, депутат нөхөр П. 7Касрайн илтгэл в. БНМАУ-ын 1983 оны төс- вийн гүйцэтгэл, 1985 оны улсын нэгдсэн төсвийн төслийн тухай БНМАУ-ын Сапгийп Яамны сайд, депутат -иохор Д, Моломжамцын илтгэл, г. БНМАУ-ын Ардын Их Хур- лын төсөв, төлөвлөгөөний байнгын комиссын дарга, депутат нөхөр Н, Мишигдоржийн хавсралт илт” ГЭЛ, : « д. БНМАУ-ын аймаг, хотын Ар- дын депутатуудын хурлын тухай Хуулийн: төслийн талаар МАХН- ын Төв Хорооны Улс торийн Тов- чооны орлогч гишүүн, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын | Тэргүүлэгч дийн орлогч Дарга, депутат похор Н. 2Кагваралын илтгэл, е. БНМАУ-ын Ардын Их Хур- лын Тэргүүлэгчдийн зарлиг бат луулах тухай БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн на- рийн бичгийн дарга, депутат нөхөр Ц. Готовын илтгэлийг тус тус хэ" лэлцэв. Тус чуулгац хэлэлцсэн асууд- лаар хууль, тогтоол батлан гаргав. (1! НҮБ-ын ХХХЇХ чуулганаас гар- | гасац «Улс түмний энх тайван ор- ших эрхийн тухай Тунхаглалыг» дэмжиж БНМАУ-ын Ардын х Хурлаас мэдэгдэл гаргав. БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын арав дахь. удаагийн сонгуулийн зургадугаар чуулган үүгээр аж. лаа дуусгав: 4! Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын И жилийн ай, түүхт ялалтын 40 жяшлийн ой, ДЭО-ны ХЇЇ их наадхаят сурлага, хөдөлмөр, урлаг спортын өндөр амжилтаар угтьл! урван дор «Їнонпс- рийл үнэн» ..дугаар сур- гуульд 7 хоног» сэдэвт онэ удаагийн ажлыг нийслэлийн 8 жилийн 11 дүгээр сур- гууль дээр явууллаа. Тус сургуулийн захиргаа, сонипы зөвлөлөөс хамтран долоо хойогийн төлөвлөгөө гарган: пнопер сурагчдын Дунд явуулах үзэл суртал, хүмүүжлийн ажлыг эрчим- ягүүлэх зорилгоор өдөр бүр тодорхой сэдвээр доорхи ажлуудыг зохиов. СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЛГ НҮДЛЭН ХАМГААЛТЯ! Багаасаа аж ахуйч, ар- виЧ, Ххигач, социалист оОм- чийц эс ширхэг бүрийг нүд- лэп хамгаалж, хөдөлмөрийг бишрэн шүтдэг хүмүүжил- тэй болох нь манай пионер сурагчдын эрхэм чухал а20- рилтын нэг билээ. Тиймээс ч хүүхэд бүр суудаг сапдал, ширээ, анги танхимынхаа Дд хогшилд байнгын хяцалт тавьж, эа- дэрсэн зүйлийг өөрсдийн санаачилгаар дор бүр нь засдаг байх ёстой. с-Эпэ өдөр тус сургуулийн хупьд пэг ёсны «Арвилан хэм- налтанн аяны» өдөр боллоо. Анги бүлгүүдийн «Нүдлэн хамгаалах штабын» гишүүд сургуулийн бүх анги тан- хнимд үлэг. хийж дутагдлыг илрүүллээ. Дутагдлын мв- реер «Чийдэн», «Цонх» опс- рацийг зохион явуулж, сур- гуулийл бүгд 810 цонх нүднаас хагархай 25-ыг ил- рүүлж шиллэлээ. Мөн нийт 51 чийдэн, 24 унтраалгаас, асдаггүй 10 чийдэн, авдэр- хий 2 “унтраалга илрүүл цаг тухайд нь засаж, чий- дэмтэй болгов. Тэд зөвхөн зшдрэлийг аасаад зогсохгүй апгиудын 213 ширээнд үзлэг хийж, хиртэй, бэхтэй 195 ширээг. угааж, цэвэрдасан богөөд 448 сандлаас эвдэр- хий 58-ыг засч, бариулгүй гурван хаалганд шинзэр ба- риул хийж хагархай угаа- гуур изгийг шавардал зас» чээ. «Сургуулиараа цэг ч эвдрэлгүй больё» урнан дор явагдсан эпо ажилд 7- гийн «Б», 7-гийн «В», 2-ын чА» айгнуд буслыгаа Хо- шуучаан оролцлоо. ? 7-гийн «А» апгийн су- рагч Т.Энхбат, Б. Энхтуул, Х. Ганбаатар, 7-гийн «В» ашгийн сурагч Г, Илчбадрэл нар эвдэрсэн зүйлийг шуур- хай чанартай засав. Хэрэв эшэ бүхїййг сурагчид Фөрс- ДоӨ-засаж сэлбэн, угаан: цэ- вэрлээгүй бол мугшаапы 19- долмөрийг хүндрүүлэхэас эх- лээд хичиээн их хохиролтой болохыг ярилцанг, дахипл ЭД хогшлоо авдэхгүй "байхыг нийт ппонер сурагчдад үү- рэг болгосон байна. Анги бүрт эцэ өдөр хийсэн ажлын дүнгээр мэдээлэл гаргажээ, « ДҮҮД ЭНХ тАИВНЫ ТӨЛӨӨ» сэдэвт ӨДӨР Инанерийн бүлэг, баатар- Чуудын баг бүр «Хүүхдүүд энх тайнны төлоө» | сэдэйт инойерийн ашил аяшуулал. Анги бүлэг бүр хоёр ер- тонцийн хүүхдүүдийн амьд- ралыг харьцуулан ярьж, тэдийй амьдралыг харуулсан ханын .сонниы, энх тайвны сэдвээр имаи сэтгүүл гарга- лав: Сурагчид тагтаа, боя- ЇЇ! “Ус /УУ/УУУИЛЛУУЛЛУУЛУЛУУУУУУУУУУ/ “1 ДҮГЗР, ДУНД СУРГУУЛЬД бөрцөг хайчилж, (дайныг эсэргүүцээх, эх тайвныг хүс- дэгээ илэрхийлсэн чин сэүгэ- дийн үг, зохиосоц | шүлгээ зарим нь энх тайяны сэдвээр зураг зурав. (Сүур- гуулийн хэзгнээгээр 301 таг- таа хайчилж, 164 зураг зурс ныг нэгтгэж самбар гарга- лаа. Энэ ажилд 8-ын «Вэ» ангийп сурагч Н. Туул, С., Ганцэцэг, Г. Баттогтох. Т- гийн «Вэ ангийн сурагч Энх- жаргал, 8-ын «А» ашгийн сурагч Д. Батоюун, 5-ын «Вь ангийн сурагч Г. Хатан- баатар пар идэвхтэй оролцов. 5-ын «А», б-ын «Бэ», 8-ын чВ», Т-гийн «Бэ» З-ын «Аж» ангиуд. сэдэвт ажлыг сонир- холтой явууллаа МАТЕМАТИК БОЛ ОЮУН УХААНЫ ГИМНАСТИК мөн Хүүхэд бүрт өөрийн їь гойд сонирхдог ямар изг хи- чзэлийн тдӨрөл байдаг. Зарим хичээлд зөвхөн 4, 5 дугаар ангид ч юмуу, нэг.үе үзээд ДУУСДаг байхад математн- кийн хичээлийг 1--10 Ду- таар ангид тасралтгүй үздэг шүү дээ, Тэгэхээр энэ хни- чээл хичнээн чухал, хэрэгтэй болох нь ойлгомжтой Юм. Математикийн хичээлийг эхнээс ць. л осайнп ойлгоц давтаад байвал хамгийн со- инрхолтой, сэтгэхүйг их хөг- игүүлдэг, «амархан хичээл» гэж: багш сурагчид ярих иь олоцтиа Манай орон далар жил бүр математик, физик, орос хал гээд л олон төрлийн хи- чэзлээр олимпиад зохиодог, уламжлалтай, Саяхап тус сургууль дээр математикийн олимпиадын погийл данаа болж анги бүлгүүдийн авар- гыг шалгаруулав. |Матомп- тик, заах аргыч изгдлээс «Уран сэтгэлгээ» ханын Со- иин гаргаж, «Математик бол Оюун ухааны гимнастик мон» сэдвээр одөрлог лохиолоо. Өдөрлөгийн үеэр матемаги- кийн сопирхолтой бодлого, таавар, фидинийн туршилт лвуулсан нь тун ерсолдоон тэй, хөгжилтэй болоп, 8-14й «Нь ашгийн хариуцажс явуул- сан тус өдөрлөгт 8-ийн «А» алгийн сурагч ПИ. Ганбат, Ц. Оюунчимэг, 8-ын«Б» ан- гийн сурагч Ц., Эрдэнэханд, 8-ын «В» заигийг сурагч Э. Энхтайван, Г. Баттогтох нар идэвхтэй оролцо, бод- дотыг таалаа. ЗӨВ БОЛОВСОН ХУБВЦАСЛАЛ, АРИУН ЦЭВРЫНГ САХИЦГААЯГ «Пиоцер бүр байнга Ццо- вэрч нямбай, соёлч боловсон ,байцгаалЇ» уриан дор анэ өдрийн ашлыг явууллаа. Л. Хосбаярмаа ахлагчтай «чЗад угаагч» аяны гишүүд өвглаа Үлээс хойтгїн ээлийн сурагчдын хувцаслалт, гу- тал, пусны алчууртай сз- хийг шалгаж, дутагдал илэр- сэн анги бүлгүүдэд шаардах хуудас өгөв. Дараа пь апги бүлгүүдээр лиж сурагчдын арнун цэвэр соёлжилтод иа- рийн үзлэг хийх аялалдаа гарлаа. «Зад угаагч» цолтой «Нандин гоо» хүүхэлдэй, шалган илрүүлэгчид. оёдол- чип, пидүүдэгч гээд л тус хэсгийнхзи шуурхай саин ажиллаж илэрсэн Дутагдлыг дор пь засч үйлчилгээг хий- нэ, Үзлэгийн эцэст ангийн хамт одонд дүнг танилцуулж арнуй цэвэр саоёлжилтоор шалгарсан сурагчдад «Соёлч пионер» үлэмлэх гардуулаа Тус хэсэг 38 дутагдал нНл- 20 бодон тааврыг рүүлж, 33-т нь үйлчилтээ хийлээ. 8-ын «Б» ангийн С. Ал- танцэцэг, 6-гийнп «Б» ангийн С. Уянга, 5-ын «В» ангийн Д. Урамбилэг, 4-ийн «А» ан- гийн Ч. Урангоо, 2-ын «А» аигийн Б. Болормаа зэрзг сурагчид цэвэрч ияжмбай байдлаараа шалгарч үйзмлэх авснаас гадид «Зад угаав» шуурхай аяны хүндэт дэвтэрт бичигдэв. Мөн апги бүр сур- гуулийн хэмээгээр их Ццэ- пэрлэгээ хийж, хана, хаалга шал, сандал, ширээг угааж цэвэрлэлээ. 7-гийн чБ» ангийн хамт олон чанарын онц үзүүлэлттэйгээр ангиа угааж бусдыгаа хошуучил- лаа ТҮҮХТ ОЙ-БИДНИИ ЗОРИЛТ Түүхт ялалтын 40 жилийн Ой, Д.Сүхбаатарын нэрэмжит МНПБ-ын 60 жилийн ой, ДЭ Оны ХП-их наадам, угтаж нөэлзод ажлыг шинээр сөхио- лоо. Юупшы өмнө сурагч хү- ний ГОЛ хөдөлмөр болсоц сурлагын чанарыг дээшлүү- лэх зорилгоор антн | бүлэг бүрт «Дунд дүнтэй тэмцэх» хэсгийг 3--5 хүний бүрол дэхүүнтэй байгуулал 19 бүлэгт түүнийг бай- гуулсан бөгөөд хэсгийн ї14- 7 шүүд өдөр хийж, үзлэгийн дүнгээ тусгай сам- үр үзлэг барт “дунд авсыж Уу- рагчдад биечлэн туслач кв. Б. Оюунаа ахлагчтай 7-гийн «В», Ч. Ганхуяг ахлагчтай Т-гийн «А» автийт «Дүнд дүнтэй тэмцэх» хэсгүүд ал:- лаа эрчимтэй эхэлж, хячах дэвтэр хөтөл байпа. Хичээлийн жилийн 1 улир- лаар дїндгүй салза кэгийг торүүлсон 2-ын «Бэ» ангийн хамт олон тэргүүний салаанд түшиглэж сурлагын амвьил- таа | ахиулахаар ажиллаж Энэ едєр бас нэг ажал зохиогдсон пь “«Їно- нєрсная пранда» сониноос явуулж буй «Амнго» аянд пионер сурагч бүр нидэвх- тай оролцлоо. «Алдьгваро Тсо- ро Вегта, түүний найз Оросио Лире парыг суллахыг шаар- даж байна!» гэсэн лоозон барьж, энх тайвны цуглаан хийв. Бүлгэмийн зөвлөлөөс гаргасан зурагт хуудсан дээр хүүхдүүд сэтгэлийн үгээ 6Ч- чиж гарын үсэг зурлаа чухал Эх долхийц үнэнч хөвгүүн Эрэлхэг тэмцагч чилийн эх орончдын нэг Альзаро Торо Вега, Ороспо Лпрег Аюулт шоронгоос түргэн гаргахыг Азийн монгол орны Өсвөрийн Сүхбаатарчууд шаардаж байна! гэж хүүх- дүүд бичжээ. Ингзэд 549 хүүхдийн гарын үсэгтэнН хуудсыг «Ппионерская праз- да» соннпы газар явуулав. ДЗО-ны ХП их паадмыг сурталчилсан озхмэл «ном, аман сэтгүүл гаргах ходол геөн өрнүүлжээ. 8-ын 4Н» апгийч сурагч Г. Шүрэв-очир ахлагчтай ип- тернацпонал клуб байгуулж: пионсрийн танхимдаа булан байгуулж, ЗХУ ах дүү сь- ст орнуудын пионерийн уллагын ажил үйлсийг сурталчилсан яом. сонни цуг- дууллас тзид тавьжясэ. Түүхт ялалтын 40:тсилийн ойд сориулж -ангн бүлэг, бүлгэмийн дэргэд «Эрин сур- валшлах клуб» байг К.лубийнхэп зөвлөл ард түмэнд бэлэг хуримт- луулах ажилд оролцож бай- сан хүмүүсийг эрэн сурвал- яшлижс «Ялалт-40» альбом хийх юм. 3-ын «А» ангийн Амарсайхап ахлагчтай «Эрэн сургалшлах клуб» ажлаа Амиалттай сайн сурч, эх? бүтсэх срендлюа нхийг Ё 85 болж хүшүүжьБхийн нь зөрүүд чийрсог бие тай байх явдал юм. «Эрүүл бяед-саруул ухзан оршино» сэдавт өдєрлвгөөр ханьц со- нип гаргаж, биеийн спортоор хичээллэхийнН (ач холбогдлыг пцонер сурагч- дад ярьк таннулав. аздутаар ангиудын дунд «Оноо, хурд, хурам» мг бег хамтарч залах зэрэг хөг- шеентэй тоглоомын төрлөөр явагдсан онз тэмцээн социр- холтой, өрсөлдөөнтэй болж бүхний талархлыг хүлээлээ, Тэмцээний дүнгээр 5-ын «В», «А», «Б» ангийн ба- гууд эхний гурван байрт шалгарч диплом, дурсгалын зүйлээр шагнагдав. СҮҮЛЧИЙН ӨДӨР «Пиоперийн үнэн» соний нийслэлийн 8 жилийн 11 дү- тээр сургуульд 1 хоног» ажил дуусч хаалтын цуглаан хийв, Хаалтын цуглаан дээр: -- «Пионерийн үнэн» с0- пин манай сургуульд айлч- дан ирж хамтарч ажиласалд бид их балртай байна. Эг долоо хоногт похпогдсон аж- лууд, шинэ санаачилгыг цаашРд улам бүр эрчны- шүүүлж, чанартай ажил явуу- лах. нь бидиий сорилт юм. Ажлын онз эхлэлт нь түүхт ойнууд угтсан олон |хэлбэ- рийн үр нөлөөтэй ажил 10- хноп явуулах урам зориг өглөө. " Бидний ажилд тусалсан «Ппоперийпн үйзп» солиндоо Саярлалаа гэж тус сургуу- лийп захирал С. Мягмарсү- рэн хэллээ. Д.С тарын нэромжит МИБ-ын болсны ой, Ялал- тын 40 шилийн ой. ДЗО-ны ХП их наадмыг | сурлага, хөдөлмар, урлаг спортын шинэ шинэ амжилтаар угта- хыг 11 дүгээр сургуулийн хаят олноос хүсч байна. нН. Энхчимэг ЗУРАГ ДЭЭР: -- «Атигое операцид ї4- рын үсэг зурж байна, -- 7-гийн «Б» ангийн су- рагч Ц. Цэрэндалаа, Г, Пү- рэвсүрэн, Д. Ганболд иар з?- дэрсэн сандал аасч байгаа пь -- Математикийн олнм- пиадын нэгийн даваанд шалгарсан зарим сурагчид, М, БОЛДЫН айсан фото зураг ГА! 11985141: 1 ШээЛлТ221У1542 ыргаса Оїхлсэлрисэүул ВРЕ ЯС, сэ ЫЄОЖ Ойёрффглтуэгжв : Арга зүйн зовломс Зёпєогоєг хүлээлхолых 2 «УРАН ЗӨГНӨЛИЙН ГАЙХАМШИГ»--ИЙГ шигсило Ын ? ҮСЭЖ ХЭРХЭН З0ХИОХ ВЭ? харуулсан самбар, үзэсгэ2 | | ангрыын хигэрт өүухууллан ЗСАЛНУ-МИР. АЛЯНЛАР 1 2 1 9 то 39 па гаргасан байвал зохин, шар, цавын амжилттай. аялж | Зо лүрээлл: буй ДО ) . ча. Пионер сурагчдын дунд 1 “Орчин, тойриы юмс ЭМ боль Сэдэвт ажлын бүх Түүнчлэн уран гпогнө парласан «Энх ТАйван нАЙцанА 1 гор” Зүний хувиралт өөрч 80: гол: ажлыг хариуцаж лийн гайхамшгийн тосол лын» сэдэвт зохион бичлэгийн 4 шил яисийр “сурагч Охцон байгуулах үүрэг- Хамгаалахад: ашиглах, ву- уралдаанд 8-ын «Ге ашгийн їаарлыг зовл ЗанрлАЫНГ раг, бүдүүвч өлгөх сам- онц сурлагатай Ч. Солонго тэр- санхаа| өрүүлж, Урац согполийн гайхам- бар, загвар, манет, би ранд шалгарлаа, ДӨДНиЙ хэл Ярианы чад: шигийн төсөл хамгаалах үзүүлэн ЧОАШНУЛЭЧӨРНЭ цшвсг эл, ХШИГОХРҮНН Т| зар, таїши. мэдэх идэвх- өдрийг тогтоож 3-5 шЦарн эрэ ллцэгдагж хаЛ ааг ЛХБОЛ БНИЛаГаЦцүлэ) ф үйл ажиллагааг хөг- цогийн омн6 ч : ХО- БЦИЦИВД зорнулсан ни- уран зургийн уралдаанд тэр- Жүүүлэх сорсдийн бодол, НИЙТЭД “зарлаж урьдчилан дэр зэрэг тавилгыг байр- түүн байранд шалгарсан . саналыг хамгаалахдиинж” цаанд бүх болтой. ХУга- Луулсан байх. шаардлага- 5 Бургавн ч уралданиы дэх ухааны үндэслэлтэй Д бүх бэлтгэлийг бү- тай. йпарга 1-ийн «Б» ан- : Хаштүл эвлаж рэн хангасан байвал 20- Жөтлөгч (ахлах насны гийн сурагч Б.Бат-Эрдэнэ, 5- 7 андВАн шлгаж сурга- хино, Э ппонер, багш нараас байж ын «Б» ангийн А. Чулуунбаа- х! д Бүлэг, савлаад өөрсдийн болно- тус ажлыг нээль, тар, Зохион бичлэг, шүлгийн швриг согиолийн гайхам- Уран сөгнөлийн гайхзмш. «Эрдмийн аввлол»-шүүг- М.Г-үхэ АЛБАН гс хүүхэд багачууд гийн төслийг аншашттай ЧИД, толоо таутиүлэг: ЯН АЛХ НүРИСҮРИО ӨЛ ! Миэыааллас, бодол хамгаалахын тулд төрөл ЧИД, (төрөл бүрийн ар- СН При ЛЭГ аныу Їрим ХАШиЛЦАН о5 чөлөө- бүрийп- зураг бүдүүвч, ДЭМ шинлдшлгэЗїйй. ИлС- Б. Давандорж иар, є г:төн ы ыг олилцох, Диаграмм, загвар, макет ТИТУТЫц ТӨЛӨӨЛӨГЧИД, сур- Д, ГОМПИЛЫН авсан Фото асуудал дайшүүлж баталнс зэрэг холбогдох үзүүлэн балшлагчид) нарыг танил- зураг тотлох арга барилд сур. тайцулах материал бэлт- Цуулна. Дараа нь төсөл Уйшсан Лоүрбэнг 2Н “оЭвг, х Хэ уХОЛуОЛЫГ хэлбэрийг дад олгоно Хамгаалагч Би Таэгдлийн Эр Цэх Эр х. ӨШИГДАХ хэрэгтэй богийн Ахлагч (эрдмийн үзэгдлийн | мөн ча «Эрдмийн зөвлөл» тэр- Ямар нэг зэрэгтэй байна) цар, учир шалтгаан, үр гүүний сайн төсөл, «Ши. бөрсдийн гишүүдийг/ та- дагаврыг хамт олноороо Ий зэлт», хамгаалалтын инлцуулпа, Төсол хэмгаа- эрж “Сурвалжлах үйл аасал сонирхолтой хэлбэрийг ахдаа холбогдох бүх ма- лагаанд сургах ач холбог- ша їгаруулах тул «мє- Териалыг бүрэг ашиглан долтой- 5 даль», «Диплом», «Бая- Маш тодорхой, ойлгогдї, Бэлтгэд ажил. Эпэ алс РМн бичиг» зэрэг шагна- ХУЙЦ танилцуулах хэрэг- лыг бүлгэмийн болон бүл- ТМТ Урьдчилж бэлтгэнэ. тэ! ОгиЙц ХЭМЖЭӨНД “Ч зохион Ахлах апгийн эвлэлийн байгуулж болно Їїпопе- гишүүн сурагчид сонин рийн ажил үйлсийн гараа- СО"ГҮҮЛ, |радло телевнз, цуглаанаар «Урап эзөгниө "0 сурвалжлагчдын үү- дийн, гайхахшиг»-ийн тө- РЭГ гүйцэтгэнэ, эд янз хамгаалагч. төлөөлөгчдөөс СӨЛ хамгаалах | сэдвийг АОЧЭНҮн зсуудал аньж, асуулт тавьж түүнд товч урьдчилан тохирно, Бү- ХОРНУЛТ авч аөрдмийн с08- тодорхой, ажил хэрэгч, лэг, Салаа бүрхамт ол- ЛӨЛИЧИХНИЙ ажилд тусал- оновчтой хошип шог байд- Моороо изг сэдэв авч бо !0. УРап зогнөлийн гай- лаар хариулт өгнө Тосолд танилцуу:ис дуус- магц эрдмийн зөвлөлийн гицгүүд:шүүгчид, сур- валяаслагчид болон бусад 1| л0х” юм, «рээдүйн хот», ХӨМШГИЙН төсөл хамгаа- Хөтлөгч өрдмийн асөв- 2| «Ирээдүйн сургууль», Л8Х ажилд оардам шнн- лөдийнхний гол зорилго «Ирээдүйн гээвэр, хол- НЛтээЦНИ. ажилтнууд,эр- нь аль болохоор ажил хэ- боо», «Ирээдүйн пцонс- ХӨМТДИйг урьж оролцууль рэгт, өлэгсэг Дотно, Ха- рийп лагерь» зэрэг оөрс- Бан бүр Чих Сонирхолтой рилцац биенээ ойлголцох, ДИЙй дур сонирхолтой ООЛОХ Нь мэдээ наргиаттай байдалд байл- ямар чсэдвийг сонгон авч Тус ажлыг -аохиоход ГАХЫыг эрмэлзэнэ. болно. байрмгы засал чимэглэлд Эцэст нь уран ТӨГНӨ- Ман гараа-цуглзанаар онцгой их үүрэгтэй -Тан- ЛИЙН гайхамшгийн төсөл «Эрдмийн зөвлөл» өөр- хХиМммшї Чимэглэл маш гоё Хамгаалах лыг нэгтгэл оөр хэлбэл шүүгчдийг байхаас гадла юуны өмнө дүн гаргана урьдчилан сонгох хэрэг- ердийп биш урац зөгнө- Знч: Энэхүү ажлыг 30- МПБ-ЫН 80 ЖИЛИЙН ОД тэй. Энэ «Эрдмий, зөв- лийп опормоц онцлогийг хиоход дуу хөгжмийн ая. , лөл»-ийн бүрэлдэхүүнд хадгалсан байх пьчухал. сансрын чимээ, шуугиан, Оролцогч бүх бүлэг са. Танхимд хүүхдийн ураг дичграмм,. слаид зэрэг Лаа (баг бүрээс) иэг хүй согполт сэдгээр зурсан гар сургалтын техник харэгс- томили: оруулна зургийц бүтээлийн болон. лийг. өргөпөөр ашиглах «Эрдмийн зөвлөл» нь шинжлэх ухааны сүүлийн нь зүйтай уран зөгвөлийн гайхам- үеийн Ололт амжилтаас Г, УРАНТҮЛХҮҮР | Баянхонгор айлгийн ВБаян- цагаан сутшын дулд сургуулийн 257 бүлгэмийн зөвлөл түүхт ойг угтсан аянд сургууль хамт ол- ноороо сурлага, ходолморийн хас ачмлжшилт гаргажээ. РАГ ДЭЭР: ЮБүлгэмийн зоплолийн гишүүн онц сурла- газал 4-ийп «А» ангийн су- рагз Х.Одончинэт сургууль хамт өлпоөө төдавлж «учын нам, эвлэлийн байгууллагадаа рапорт гардууллаа. 3. ДОРЛИГИЙН асан фо-. то зураг. “авхллллллллллллэллл111111 112:4334ллл1лулллллалл1 1113842521211 11111111 (11812 НУТАГҮТ113111111 1 3У111111111311 11111111 17111Ү71311117” / , : Е УРАЛДААНД ХЭН ТҮРҮҮЛЭВ : АГУ- тунхагласцы «Найрамдал» лагерьст ам- Уралдаанд идэвхтэй. Михээллх ого зориулан рах урилгаар, оролцсон. Улаацбаатар хо- исит 2 5 со тын 10 анлийц 03. дугаар Д.Сүхбаптарынт нэрэмжит || байрт Булган айш- БИН 12 ХООЦНЫНН ШИНБ-ын Топ Зөвлөл, М9- гийн Гурванбулаг сумын тИНЦАЛ ДЕ 372 НСНЭ: Дээлэл Радио телевизийн 8 жилийн сургуулийн 7- гийн ур 20 звээц Улцин хороо, БНАГУ-аас гийн «|» айгийн сурагч ЯМ» ЭТИЙНЭЭЕЭ БЦаГИЙС ТУС улсад суугаа элчин Г, Ганбаатар, Өвөрхангай СУЛРЫГ Н цав ХЛЧВН Ї5 Сайдын нам хамтран мМ9- аймгинц Уянга сумын 8 ҮВцын ич МУВуЛхЧлдан Тай”орны ерөнхий боловс- дилийн сургуулийн 5-ын АХ ЛОМЫН ЯГ ТУ-НАС Толын сургуулийн ЇУ-- «Б» ангийн сурагч Т. Хн- : 5 5 , ранцэцэг Нарын 20) сураг- СМ : мНӨгоВ и : П анцайн | сурагчдын шигт, Өмнөговь аймгийн чийг бэлэг дурсгалын зүй- дыг сайьд «БНАГУ- Мандад-овоо сумын 8 жн- ЗЗрӨаШЕНӨй: -- “Баянхонгор аНшгийн Баянцагаан суштын 10 жилийн сургуулийн шнонерийн идэлхт- нүүд МПБ-ын түүхт 60 ли- лийн ой угтан зохиож буйлж- лын явц, цаашид хинх ажлаа ирилцаж байгаа нь. - Рото аургийг Б. ДАМБАА ЖЭПсайн мэдэх БЭ!» лийн сургуулийн ОГТийн “БНдГУ-ыг хэн йсуУат хариултын урал- «А» ангинц сурагч Ц, Дааны дүн гарлаа. Баатарсүх, Сэлэнгэ айм- рпултын уралдаан иь їцог Хус уралдааныг зохион гїйн. Бумцэндийн Ннэрэм- цер сурагчдад БНАГУ-ын бшштуулах комнсс аймаг, жит 10 ишлины | СУРГУУ тухай болон оманай хоёр Хотуудаас 260-аад иионер лийн 7-гийн «Аз» ӨНГИЙН (їры найрамдал, хамтын сурагчийн бүтээлийг хү- сурагч Б. Сөдөнгэ, Улам ёенллагааны талаар улам сайц мэдэх вэ?» асуулт Ха- ГОЁ 2 2анг агч, уралдааны болз- баатар хотын Аран аанай” гүнзгий мэдлэг олгох, Ё лын дагуу шалгаруулж 24 дүгээр сургуулийн. "үе тангийн оснөрийц тель- « Хүтпэв, ын «Б» -ангийн. Сурагч манчуудын ашил үйлсээс байрт Улаацбайтар хо” Г. Сухбийтар, МӨН ЄУР со алцахад чухал ач хол- Тын 10:хилийн 52 дугаар гуулийн 8:ын «Б» ӨГИЙН Ш.Еүолүййгл ара хэмлсээ сургуулийн” бтийн.. «А» сурагч Б. Болд 48 Дугаар боддоо, | ооЛЛЖЫ сурасч Б. Баяр- сургуулийн амын үгатрч Энэ уралдааныг зохио ЛД лтарч 385 онд Инд Сурагч » ОМБУОӨ, байгуулан. явуулах ажилд Ч БНАТУАа: Зишглийн 18 18, дугаар сургуулийн 8- бодын ПҮГҮВНн ЭфҮЛЭЧ “лєрёүг амрых гурилгаар ын «Ав» ангийн (Сурагч “үүүлж, “хамтран ажил- | би» Улванбаатар Л. Золбаир, мон Сургуу- МЭЙЛ “Өрист.. Тельманы ли 10 жилийн 33 ду- лийн Өеоинн «Г» айгийн царэмниг пйоцерийн бай- таар” сургуулийн | 7-гийн сурагч Эс Эрдэнэцэцэг, руудлага, БНАГУ-ын Элс ЧХАЖ ангийн” сурагч (Т. Зөвлөлтийн | гуравдугаар үй) сайдын Яамны ашилт- идрилилч. 10 жилийн 1 сургуулийн /7-тийн «Ат цүүдад гүй талархал илэрт а5 улины Влыц «Г» ан. апгийц сурагч НИХЫн хийлье. : Г. Отгонзул нар шалгарч У-ь 2/Чар Їй1эр, 1980 онд соёлын бараагаар шагиагд ДАВТ ААН Л ОНГЭй 2 длоп улсыпл иионерийн ааа, Ё 1х11111111111 11121814 Шал ший Шшигашацицишинийни їзлэг эгээ цг цг 01001011-.-10111 Ц.СҮХБАЛТАРЫН НЭРЭМЖИГ ИПБ--ИН 60 ЖИЛИЙН 00 “ЛЖ ЗОХИХ ТУГИЙН ТӨЛӨӨ», Зорилго нь. МПБ-ын Төв Зөвлөлийн бүгд хур- лын шийдвэрийг хэрэг- зүүлэп пиоперийн анхан шатны байгууллагуудын биеэ даасан өөрийн удирд лагыг бахшүүлжс ажлын чанар, үр толоог дээш- лүүлэх «Сур, сур, бас да Хип сурж уриан дор 3Зо- хнож байгаа «Залгамж Үе» аяпыг- эрчимжүүлэ- хэд чиглэгдэнэ. 1984 оны 12 дугаар сарып 10-наас 1985 оны тавлугаар са рын 1 хүртэл үргэлжил- нэ Хугацаа: Уралдааны үндсэн үзүү лэлт: Нэг. Аймаг, хот, райо- - үз Цаг: сс: «ДУРСГАЛЫН УЛААН УРАЛДААНЫ БОЛЗОЛ ны пионерийн аовлол: - --Пиоперийн мөрдөж байгаа саг, нерийн “ гаргасан шийдвар, заалт бүрийг ажилд нам,. аа- эвлэлийн болон пио- байгууллагаас бүх тогтоол тэдгээрийн хлналтад авч хугацаанд нь биелүү- лэх, пионерийн зөвлө- лийп дотоод ажлыг сайж- руулан, пионерийн зөвлө- лийн бичиг хэргийг болгож мэдээллийг тогтоосон гаргаж цэгцтэй гацаанд байх эмх мэдээ, ху- хэвшсэн --МПБ-ын 60 жилийн ойт гуулын угтаж анхан шатны дунд зохион пиоперийн байгуулла бай гаа «Сур, сур, бас дахин сур», уриатай «Залгамж үе» алныг эрчимтэй өр- нүүлас нийт ппонерүүдийг хамруулан дүгизсэн байх. --Харьяа бүлгэмийн- хээ дотроос улс, аймаг, хотын тэргүүний ба 1з- рэмшинт бүлгэм төрүүлсэн байх -- Аймаг, хот, нийт пионерийн ХВЭ-ийн үүр, хороод эв- лэл, пионерийп танхимыг шинэ заапрын дагуу бай- гуулж, (туг, дарцаг, бүрээ бөмбөрїйг шинэчилсэн байх районы бүлгэм, --Гарманы фашизм, японы милитаристуудыг бутцохисон ялалтын 40 жилийн ойг угтаж олон улсын пионерийн «Салют мир» аяныг зохион явуулнс: 1985 оны 5 ду- гаар сарын 9-нД пионе- рийп баяр хийж лүгиасэн байх ЗХУ, ах дүү социа- лист орпуудын пиоНе- рийн. байгууллагын баялаг туршлагаас байнга сурал- цан 5-аас доошгүй тэргүүн туршлагыг харьяа бүлгэм дээ пэвтрүүлсэн байх. - Пноперийг” хамт ол ныг Дунд зохиох шинэ хэл- бэрийн сонирхолтой ажил Чсыг сэдэж аргачлал, аоөв- ломишж, хөтөлбөр боловс- руулап хэрэгжүүлсэн байх --Пиноцерийл зөвлө- лийн дэргэд ЗХУ, өөрийн орны пиноперийн байгуул- лагын тэргүүн туршлага сурталчилан дэлгэрүүл: даг акнпаж байгуулж бүх бүлгэмийп 60-аас доош- гүй хувьд арга -зүйн удирдлага, туслалцаа үзүүлэх, ппонерийн алг- лын тэргүүнл туршлагын салтай болсон байх. --Аймагс сум хот, районыхоо төлөвлөгөөт хоёрдогч түүхий эдийг пиоперийн гавшгай. үйлс болгон шефлэп авч төлөв- логвог, биелүүлсэн байх. --6Өсвөрийн төлчин» уралдаагыг МПБ-ын 860 шилийн -ойл нэрэмжит болгон. зохион явууляс дүгцэсэп байх 1 --МПБ-ын Төв Зөвло лөөс гаргасай. золлөм- жийн дагуу «Хэцүү» хүүхэдтэй ажиллах «Хд- ламас84,05» операцийг аохнол: тодорхой үр дүнд хүрсэн байх. --6Пионсрийн бүтээлч хөдөлмөрийн 5 шил», « Арвилан хэмнэлтийн байнгын аяп»-ы дүнг үзүүлэлт бүр дээр гаргаж дүгиэсэн байх. --Харьяа бүлгэмүүдэд а«МПБ-б0» урлагийн үйлаг лявуулш шалгаруулах,нэгд- сэг тоглолт зохион бай- гуулах --«Улаан бүчний иамп- раа» цуйлаг похион - “дээшлүүлж » явуулж бүлгэмүүдийг шалгайс байр ззлүүлсэп байх, эцэ ашлыг сайн зо. хиосоН хамгийн тэргүү- ний бүлгэмийн үзэсгэлэн гаргаж, сурталчлах --ДЗО-ны ХЇЇ нх наад мыг угтаж «Монголын пиоперүүд энхийн төлөө» хөдөлгөөцийг эрчимтэй өр- нүүлэх, энэ хөдөлгөөлий хүрзэпд эв санааны нэгд- лийн цуглаан, эпх тайв- ны жагсаал хийх -о «Их наадамд барих миний бэлэг» уриан дор пионерүүдийн дунд зурах, урлах, оёх пэхэх,сүлжих, зохион бүтээх ажил өр- нүүлж, эв санааны нэгд- лийп зах ажиллуулах, үзэсгэлэп гаргах, ихнаад- мын фондод хувь нэмэр оруулах тодорхой ажил хийсэн байх. Хоёр, Ппонерийн бүл- гэм МПБ-ын 60 жилийн ойг угтаж нийт бүлгийн Т0-аас доошгүй хувь нь тэргүүний ба нэрэмжит хамт олон болох хөдөл- гөөнд хамрагдаж бүх бүл- гийн 50 хувь пь тэргүү- НИЙ ба нэрэмжит бүл- гийп болзол хангасан байх -- «Залгамас үе» аянд бүх бүлэг, салаа, пиопер бүрзэр үүрэг амлалт ава- хуулж улирал бүр дүгнэп цуваагаар байр ээзлүүлсэн байх --Социалист анж төрөх ёсыг пионер, сурагчдыл өдөр тутмын амьдралд хэвшүүлан, сургуулийн ан- ги, тапхим, дотуур байр- ны эмх цэгц, дэг журам, ахуйп. соёлжиилтыг эрс хэв журмын зөрчилгүй хамт олон 0о- лох --3ХУ, ах дүү сОциа- лист орпы болон өөрийн орны сургууль, бүлгэмийн З-:аас доошгүй тэргүүн туршлагыг бүтээлчэар- хэ- рэглэж, пионерийп бай- гууллагын дотоод ажлыг сайлгрруулал, пиоперийн танхимаас зохиох ашнлыг трафинт оруулан тогтмол- туулсан: байх. «Баатарчуудтай ажиллах зөвлөл»-ийг ааав рып дагуу байгуулл то- Дорхой..үр дүнд. хүрсэн байх. --«Гүн бат мэдлэгийн төлөө» аяны. хүрээнд «Дупд .дүнтай тэмцэх» пионерийн. үзлэг . зохиол байгуулж «Сурлагын штаб» ажиллуулан пнолнср сурагчдын сурлагын байд- лыг. бүлэг, салааны | Ццуг- лаанаар сар бүр хэлзл- цүүлж, тодорхой. ажил зо- хиосиоор, бүлгэмийн хэм- шээгээр сурлагын Чана- рыг 988:484с Дзаш. хувьд хүргэсэн бийх. -- «Арвидан. хэмцэл- тийн. болон . бүтээлч х6- дөлмөрийп. байнгын аян»-д пиопер, баатарчуудыг бү- рэп: хамруулж, сурагчдын тоогоор мод. тарьц, ургуу- лах, анги бүлэг бүрб-аас доошгүй төрлийн 30-аас доошгүй сав цэцэгтэй. бо- | ЖугоРаилын Шаал БОЭТ СРСГТТЭРТ) (Л51РТ3197) БИШЭРТЭЭЭН) ҮР/Т 7 21| Үглттлэскэл| (756021 УТАА! Бсахүл шилд. А--92210 Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын швгєс » хэвлэлийн комбинатад хэвлэв. лох, «Ноос», «Тол»,хУсь, «Чийдэн» операцид бүлэг, салаа, “бүрийг оролцууд” сап байх, “БЯ 3: »--Ялалтын 40 жилнїа. ол, ДЗО-ны ХИ нх наа. дамд шГАВС «Салкл мир» анцид бүх Сурагч: Выг оролцуулац ! лын багачууд-энхийн тө- дөө» хөдөлгөөн ергүүлэх, интериационал танхим бу- лангаа шинэчлэн байгуу- лах «Аугаа их ах орны дайны ялалт», «Бяд им- периализмийг зсэргүү- цэж байна», «Их наа Дамд бидинй барих бэлэг» урнаи дор тодорхой сохиоп явуулах --«МПБ-ын 60» урла. гийн үзлэгийг НИЙТ бүл- гүүдийн дунд явуулж шал. гарсан пионер, сурагчдын нэгдсэн коперт тогдуу- лах --Бнеийн тамир, спор- тын «Олимп» клубийг зааврын дагуу байгуулан аашллаж, биеийн 5 спортын тэргүүний хамт олон шалгаруулах урал- дааны болзлын Дагуу та- ДОорхой ажил зохиосон байх --Нийт бүлгэмийн су- рагчдын 60-аас доошгүй хувь нь урлаг, спорт, тех- никийн болон бусад сайн дурын байгууллагын секц дугуйланд хамрагдсан байх - Хэцүү хүүхэдтай ажиллах «Халамж-84.85» операцийг бүлэг бүрт 30- хнож тодорхой үр дүнд хүрсэн байх - Пиопеєр сурагчдын цэрэг-спортын «Дөл» тог- лолт, «Зад угаагчэ-ийн үз лэг, «Баатарчууд Сүхбаа- тарын орпоор» тоглоом аялал, «Эх “орны логсон гоёл», «Улаан бүчпий памираа», «Мапипй төрсөн Путаг»э, «Эрэн сурвалж- лах групп» зэрэг алицу- ваагаар тодорхой ажил зохиол үр дүнг улирал бүр тооцож ажиллах Дүгнэж, шагнаж ураг шуулах журам -- Тэргүүний гурзан пионерийн зөвлөлийг шал- гаруулш, МПБ-ып 60 жи- лийн ойн диплом, үүрд хадгалуулах дурсгалын улаан туг, 1000-3000 төгрөгөөр: сайн хангасан 80 бүлгэ- мийг шалгаруулж, 15- ын 60 жилпйн ойн дип- лом, үүрд хадгалуулах дурсгалын дарцгаар: -- Уралдааныг сайн. 20- хиоп байгуулсач. ХЗЭ, пионерийн гажилтан, багш , сурган хүмүүггүүлэгч пниоперийн--байгууллагын соцгуульт идэвхтпүүдийг МПБ-ын 60 жилнийн--ө, товлорсон арга хэхшээнд оролцуулах буюу уг ойн дурсгалын медалиар ё | -- Уралдааны болзлыг тус шагнана. --МПБ-ын Төв Зөвлө- лөөс пиоперийн зөвлөлийг пионерийн зөвлөлөөс бүл- гэмийг 1985 оны ГУ са- рын 20-ны хооронд шал- гаж уралдааны дүнг гаргана. Уралдааны явцыг хүүхдийн хэвлэл, радно телевизийн нэвтрүүлгээр сурталчилца. МОНГОЛЫН ПнНОнНЕ. РИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН төв зөвлөл 1 ви пиэхэжл Слүдвсээ (псгва хаха, | “ЦАЙСН жоД дог Инденс-14140 ч | ! | ! 41 ДЭХ ЖИЛДЭЭ. өр Мевз (1995) МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНЫ 1У БҮГД ХУРЛЫН ТУХАЙ сонсгол мэдээ МХЗЭ-ийн Төв Хороо- яы ээлжит ГУ бүгд хурал 1984 опы арван хоёрду- таар сарын 15-нд болов. Бүгд хурал МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр марийн бичгийн дарга нөхөр Ц. Нарангэрэлийн тавьсан «МХЗЭ-ийн үзэл суртал, хүлгүүнслийн алж- лын үр нөлөөг дээшлүү- Ллье» гэсэн илтгэлийг сон- сож хэлэлцэв. Хэлэлцсэн асуудалтай холбогдуулан (МХЗЭ-ийн (Төв Хороопы товчооны тишүүн, Улаанбаатар хо- тын ХЗЭ-ийн хорооны нэгдүгээр нарийн бич тийн дарга Ц,. Баятсүх, БНМАУ-ын Соёлын Яам- ныг орлогч сайд Ж. Баа- тарцогт, Баян-Өлгий айм- тийн. ХЗЭ-ийн хорооны лэгдүгээр нарийн бичгийн дарга !А!. “Акын, Эрдэнэ- тийн уулын баяжуулах номбипатын ажилчин Ш, ШЦогт-Очир, Хөгсгөл айм- тийн ХЗЭ-ийн хорооны нэгдүгээр нарий бичгийн дарга Б. Седпомдорж, “Баянхонгор айлгийн ХЗ Э-ийн хорооны нэгдүгээр “нарийк “бичгий дарга Д. ГНүрэвхүү нар үг хэлэв. | Бүгд хуралд МАХН-ын | Төв Хорооны “Улс төрийн Товчооны тншүүн, На- | мын Төв Хорооны парийн бичгийн дарга Ц,. Намс- рай- оролцож дэлгарэн- гүй үг хэллээ. Бүгд хурал вохиоп бай -Руулалтын всуудгл хэлэл- цэв. Өөр ажилд шилжсэн, нөхөр Д. Дашдовдон, Ч. Чадраабал, сургуульд су- ралцахаар явсан Д. Ням- баяр нарыг |МХЗЭ-ийн Төв Хорооны товчооны гишүүнэас чөлөөлөв. Бүгд хурал МХЗЭ-ийн “фФөв Хороопы товчооны ги- 23 “МХЗЭ-ийн Төв Хо- 2) бичгийн ? ооны нарийн дарга нөхөр Ж, Бадрааг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны хоёрдугаар нарийн. бич- тийн даргаар, нөхөр |. “Даваадоржийг МХЗЭ-ийн ! товчооны ? Төв Хорооны гишүүн, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны парийн бичгийн даргаар сопгол: баталлаа. Нөхөр ЯС. Баатарцогт, Б. Магсаржав нарыг МХ З9-ийн Төв Хорооны тов- чоөны тишгүүнээр, нөхөр ПШ. Бямбасүрэнг МХЗЭ- ийн Төв Хорооны товчоо- ны орлогч гишүүнээр сон- тож. баталлаа. Бүгд хурал хэлэлцсэн асуудлаар тогтоол гаргав. - Бүгд хуралд МАХН- ын, Төв Хорооны хэлтсийн эрхлэгч Г. Чилгэл, МАХ Н-ын өв Хорооны зхэлт- сийн орлогч эрхлэгч Ч. /Даваадаш “нар оролцов. ны Товчооны гишүүн, МХ ЗЭ-ийн Төв Хорооны на- рийн бичгийн дарга , -ын Лав хоролын ЇїхХб ГҮ” ЗУРАГ ДЭЭР: Өө 1984 ОНЫ АРВАН ХОЁРДУГААР САРЫН 21 8 үгд Төгрог сумын дунд сургуулийн 8-ын лын шийдвэр пионер” “ёурагчдын амьд ралд «А», ББн 2-ын «Б» ангийн сурагч өч дүү Д. Ганчимэг, Д. Ням сүрэн нар пят гаригийн амралтаараа аав, ээждээ тусалдаг сайхан уламЖ- лалтай. ”---Бугат сумын даг сайн хүүхдүд! МХЗЭ-ийн Тов Хороо- 53 Цэгмидийн “ДАВААДОРЖ хонь чни У. хонгэившинлмижсиижээшлшилгчэоихлисниилсэииэчлдршиРигиириЭн биллчичасн Хувцагааны хүү Энхээ, Хөдөө аж ахуйг хог- жүүлэх, хүн амын хүнс- ний хангамжийг сайжруу- лах явдал манай намын эдийн засаг, НИЙГМИЙН Бодлогын хол зангилаа пионер Цэндмаа пар аав ээждээ байнга тусал- | С. БОДООШИЙН авсан фото зураг рэгжүүлэхэд манай орны сурагчид дпйн хувь нэмрээ оруулж байна. Байгалийн түр зуу рын бэрхшээлээс мал аж цагаал ндээний 40 хурь, ахуйд учирсан хохирлыг 88 тони цагаан идээ! о- ловсруулспаар сургуу- лийн дотуур байрны | у- рагчдын хэрэгцээт дүү өөрс- төмсний 87 хунийг бэ|гт- асуудлын .нэг болох. ТУ- нөхөхөд Говь-Алтай айм- гэж. саравчтай буюу фр- хай МАХН-ын Төв Хороо- тийн пионер сурагчид дийн хашаа 80 баршк, ны ерөнхий нарийн бич- НДЭВХТЭЙ тусалж ахмад 2000 гаруй: эмнэг сурга, гийн дарга, БНМАУ-ын малчдын мал маллах арга улсад 432 мянган төррө- Ардын Их Хурлын Тэр- барилаас бүтээлчээр Су- гийп ашиг оруулжсээ. йо- гүүлэгчдийн: дарга 2К.Бат- ралцаж байна. ивёр сурагчид хөдөлмөрч мөнх МАХН-ын Төв. Хо- Зуны амралтаараа айм Сайхан уламжлалаа а- рооны ЇХ- бүгд “хурал (үийц хэмжээгээр пиопер татгаж МАХН-ын | эв дээр хэлсэн үгэндээ оОПЦ- сурагчид хөдөлмөр амрал Хорооны 1Х бүгд хурдын лон. тэмдэглэсэн билээ. тын 15 зуслан, саалийн | шийдвэрийг хэрэгжүүлрх "Намын эдийн засаг, нийг 48 бригад, отор хариул- гүйлсэд ндэвх гарган Шр- мийн зангилгаа асуудал тын олоп мянган суурьт ваг, шар буурцаг, сорднг болж. байгаа ходоо аж очиж малчдад тусалжээ. но зэрэг байгалийн 1? ахуйг хөгжүүлэх. МАХН- Зун, намрын нийгмийп тээгдэхүүнээр м ї ын Төв Хорооны ЇХ бүгд тустай хөдөлмөрөөр 277.5 шимт тэжээл бэлтгэх фө- хурлын шийдвэрийг хя- мянган литр сүү сааж, дөлгөөн өриүүлж сайр. Пионерийн бүтээлч үйлс тай малыг онд бүрэн мэнд оруулах зорилгоор туга- цуглуулж худалдаа бэйг-! гтэлийн ангид тушаала. лын нэмнээ 350, эврийн Энэ ажилд ,7-гийн «Вэ! уут-180, хошуувч -400 6-гийн «Б», «Вэ, 5! ширхэгийг бэлтгэж бур- «А», 4-ийн «А» бүлт 111 туулийнхаа шсєф бригад пионер сурагчид идэвхтэй 1 суурьт илгээлээ. Моп оролцлоо. 5 | Манай бүлгэмийн пио- хоёрдогч түүхий эд цуг- Архангай аймгийн Хф- нер сурагчид малчин аав, луулах ажилд идэлхтэй тонт сумын 21 д р ээж, ах эгч нарынхаа 08- оролцон «Яс», «Тос» бүлгэмийн зөвлөлийн лийп. бэлтгэл “ажилд ,ль тусалш ялангуяа идэг иас- операци зохиож 4,5 тонн лс, 50 нг техпинийн тос дарга: ! Д. БОЛОРЧУЛУУН ----т-тт. 1 АНХААР! ТУРШЛАГА! Бид ажлын цаг, түү- нийг яанс ашиглах тухай ном, сопип, сэтгүүл, ра- ДМО телевизороос байнга сонсож, уншиж байдаг шүү дээ. Харин чолөот цаг, тэр ,«тубмаа хичээ- лийн. аавсарлагааны 10 “минутыг лаж, өнгөрөөх вэ? Хэрэв чи? чөлөөт цагаа зоп аохион байгуулж, ча- дахгүй байвал харамсал- тай юм. Энэ түхай та нартай ярилцах гэсэр юм. Хичээл дээр чи оюуны “хөдөлмөр хийсэн, одоо амрах хэрэгтэй шүү дээ. -- Бага, дунд ангийн су- рагчид хичээлийн завсар- ” ПМОНЕРИЙН ИДЭВХ ТЭН, СОНГУУЛЬТАН НАРТ ХИЧЭЭЛИЙН ЗАВСАРЛАГА айгидаа цаг үе, олон ул- сын байдал, ойрын Долоо хоногт сургууль дээр 30- хиох соёл хүмүүллийн ажлын тухай лриа хийлж, пионер сурагчдын сонирх- сод асуудлаар ярилцлага аохионо. Хоёр дахь завсарлага- хөгжөөнт тоглоомын цаг Анги” бүлэг бүр энэ аяплсарлагаанаар хөдөл- гөөнт тоглоом тоглож наадна. Пионерийн Сбүл- гэмэас анги бүрт хичээ- лийн жилд ЗХУ, социа- лист орнуудьыШ пнонерүү- ДИйн шинээр заавал су- рах дуу, бүжгийн нэрс гаргап өгч ажилладаг. Су- рагчдын зөвлөл хичээ- лийн завсарлагааг хэрхэн өнгөрөөж байгайг шалгаж ангийн . хаалганд байгаа социалист уралдааны кар- танд биелэлтийг иь дүгнэ- ДЭГ ЮМ. Гурав дахь азаясарлага- Тавдугаар, аисварлага- соцгодог хөгжмийн цаг, Тус сургуулийн 48а- хиргаанаас пионер Ссу- рагчдын гоо зүйн хүмүүж- лийг дээшлүүлэхэд их анхаардаг. Үүний нэг нь хичээлийг тандугаар аая- сарлагаапы сонгодог хөгжмийн цаг юм. Энэ цагаар сургуулийн радио узелазс дэлхийн сонгодог хөгимийн- урын сангаас ппонер сурагчдад сонс- гох, хөгжмийн таавар таалгах зарэг анслыг 10- ХИОДОГ. Зургадугаар аапсарла- га-одрийн тойрог Нэг өдрийн хичээл дууслаа, Сурагчид анги танхимаас гарахдаа ши- рээ сандлаа янзлан, бүх япгийн сурагчид тойрог болоп зогсож сургууль, багшдаа баярласнаа илэр- хийлж нэг эгнээ болж сургуулиас гарна. Энэ нь зэл:41 -шаалса л Үл л 3131 147 441772 БРЬЛЭ2-0727 5 3 ЗУРАГ ДЭЭР: С. Цэцэгээ багш- Т-гийн «А» ангийн сопгуультнууд тай идэвхтэн багштай 3-ын «Ё» ангийн сурагчид гуравдугаар ца- гимпастнкийн Ххя- лагыг бүжиглэж, хөгжил- | МНастикийн цаг хичээл тарїхад шуугиан- тэй тоглоом тоглон, Гуравдугаар цагийн гүй замбараатай байна. дуулж өнгөрөөнө. Харин | З 8Сарлагааг |сурагчдын | гэсэн үг юм ахлах ангийнхан яах вэ? (0Мё бялдар, гоо зүйн хү- Д. Сүхбаатарын нэрэм- Бага, дунд ангийн су. “ҮҮйЛийг дээшлүүлнхэДд |имит танхим. Энд монго- зориулна. «Эрүүл биед лын ас ф ї рагчдын нэг адил үсэрч У ард түмний үнэнч дэвхцээд л байх уу? Эс- саруул ухаан оршино» хүү. цогт хувьсгалчийн вэл сургуулийн коридо. | "2СЭН урнагаар тус сур- үйл амьдралыг харуулсан рын ханыг налаад л зог- гуулийн ппопер сурагчид зурагт хуудас, альбом сонї байх уу? ХБХБ тэмдгийн нормыг бяцхан ном бүгд бий. Энэ талаар пийслэлийн | ХёМГай | биелүүлэх, (цэ- (1Оу хийж болох вэ? Сүх- 10 жилийн 77 дугаар РэКЛИйЙН |0) хичээлийн (баатарын төрсөл өдрөөр сургуулийн туршлагыг 16,389 тоот дасгалыгхийн: бүлгийн ажил зохиол, сонирхой, Хичээлийн зур- сурахлд ажлаа чиглүүл- нэгдүгээр ангийн сурагч- гаан цагийн завсарлагааг дэг, ОвПНа дыг баатарчуудад элсүүлж мэдээлэл ХӨДӨЛГӨӨНТ Дөрөвдүгээр завсарла- болио. Өөр олон төр- тоглоом “гимпастик үдийн га-үдийп хоолны цаг лийн ажил зохиоп бай- хоол. сонгодог хөгжим Сургуулийнхаа гуанзыг гуулдаг байна өдрийн тойргын цаг гэсэн. Л ХАЖДҮҮА: «Буратино» 3 Үүнээс гадна В: ши. Зузээс Ё: до 5 цайны газар тэж нцэрлэ- енин, Найрамдал, ИНн- тэрүйгэл ЭРЧ Эсн шОлаа 30- жээ. Энд пионер сураг- териацнонал, Социалист Хэгүх ЗӨЭ21 б : чид өөрсдийн дуртай иа- аж тоөрөхёс, Дайчин алд- үүхдүүд ээ, бүгдээрээ рийн боов, хөнгөн зууш рын зэрэг булап бий энэ сургуулиар орж пно- зэрэг олон нэр төрлийн Ипгэж эпэ сургуулийн нан, багачуудын АЖИЛ хоол иддэг. (1-3 дугаар | сурагчид ЗХУ-ын | ерөн- мьдралтай нь тапилцац- ангийн сурагчид ангидаа хий боловсролын сургуу- гаал хооллодог. Аягиас ои- лиулын хичээлийн зав- Эхний | аавсарлага-МЭ- иусүүр сурагч томилогдон сарлагааг зөв, хөгжил- дээллийн цаг пайны газраас захиалсаг ТЭЙ өнгөрөөдөг туршла- Бүлэг, салаа бүрт МЭ- хоолоо авна. Ахлах (ан- гаас байнга суралцаж. дээллийн группажилладаг үрийн сурагчид өөрслөө МТБ-ын 60 жилийдц ойл -- Б. Ангийн дарга, бүлгийп хэдхэн төгрөгөөр гуанЗ- бэлэг барьж байна дарга хариуцап нэгдүгээр наас амт сайтай дуртай Манай сурвалжлагч цагийн завсарлагаанаар хоолоо авч иддэг байна. М. БОЛД гич ХЭВЛЭЛИЙН ЭНД ТИМУРЧУУД АЖИЛЛАЖ БАЙНА БАГА ХУРАЛ Улаанбаатар хотын (Ок тябрийн районы 28 дугаар бүлгэмийцн зөвлөл |МПБ- ын 60 жилийн ой угтсан ажлыг эрчимжүүлэн бүх бүлгүүдэд «Албан даал- гавар» гардуулж тимур- уудын отряд байгуулан ажиллаж байна, А, Гай- дарын «Тимур ба түүний номанд» С. Фурин, Л Симопова нарын «Өсвө- рийн Тимурчууд» номоор ярилцлага зохиож тимур- чуудын отрид байгуулан ажиллаж байна. Г. Бо- лормаа багштай 7--ГиИйн «Б» ангийн пионерийн бүлэг үйлдвэрт туслагч тимурчуудын отряд бай. гуулан, Шипжлэх ухаа- ны Академийн хэвлэх үйлдвэрийн гоо зүй, соЁл- шилтыг дээшлүүлэх, Цө. цэгжүүлэх ажил зохиож, ажилчдын дунд «Амжилт бүтээлээ хүүхдүүддээ 830- рпиултя!» гэсэн болзолт С.Эээвүтэчфрэыл л, вт, Жос 165 ӨСВӨРИЙН ТИМУРЧУУДЫН АЖИЛ ҮЙЛСЭЭС сурагчдад мэргэжлийн ЧИГ баримжаа гоор дэгтэрлэх, раг, үсэг өрөгчийн дугуй- лан байгуулан уралдаан зарлан ажилла- сан нь үйлдвэрийн төлөв- гөөт зорилтыг | биелүүлэ- хэд ач тусаа өгч, ажилч- Дын талархал хүлээж байна. Шинжлэх, Ухааны Академийн хэвлэх үйлд- вэрийн захиргаа | пионер олгох зорил- фото зу- ажиллаж байгаагаас гадна өөдөс цаасаар тэмдэглэлийн дэв- тэр хийлгэж бага ангийн сурагчдад өгч байна. Мөн анги, бүлгүүдийн дунд ба. гачуудыг халамжлах, эрэн сурвалжлах, хүүхдийн эм- нэлэгт туслах, хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүтгэлтэй, ахмад ажилчдад туслах зэрэг ажил өрнөж байна, Пионерийдц ахлах уднр-- дагч 06 Д. ЭРДЭНЭБААТАР Дэлхийн залуучууд оюутны (ДЗО) ХИ их наадамд бэлтгэх монголын үндэсний хорооноос эрхлэн ДЗО-тны ХЦ нх наад- мын бэлтгэл ажлын явцын тухай асуудлаар хэвлэлийн бага хурал хийв. ДЗО-ны ээлжит их нь эйхийг эрхэмлэгч дэвшилт залуучуудын импе- рналиамыг эсэргүүцсэн эй са- нааны нэгдлийн хүчирхэг илэр- хийлэл болж халуун цөмийн дайны аюулын эсрэг эрх Чо- лоо, улс түмний тусгаар тогт- нолын төлөӨө тэмцэлд шинэ түлхэц өгнө гэдэгт тонголын залуучууд итгэл төгс байна гэж МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дар- га Ц. Нарангэрэл хэвлэлийн бага хурал дээр үг хэлэхдээ тэмдэглэр, Их иапдмын бэлтгэл ажил тапай орны ннйт ард түмэн, залуучуудын үйлс болж бай- на, Юуны омнө ах Дүү социа- лист орнуудын залуучуудын дунд өрнөсөп эх оронч ажил үйлсийн «Дурсамж» аяныг манай орпы залуучууд их над- дамд бэлтгэх ажлын изг наадам дэлхийн па, ДЗОлпл зэлжит их мыг угтан шанай энх тайвны цуглаан, чуудын уулзалт, үдэшлэг, лаг, спортын төрөл ашил зохион: байгааг Ц,. рангэрэл цохон тэмдэглэв, Хэвлэлийн бага хуралд 10- вийп хэвлэл, мэдээллийн бай- гууллагып сурвалжлагчид, га- ” даадын сэтгүүлчид оролцов, чү- хал хэсэг болгон зохиож бай- наад- залуучууд аалуу- бүрийн На- болжээ. зураг Замыг соёл хүмүүжлийн ёжлаа | ярилцаж байгаа нь 2 он чээлийг тогттол хийдэг Зохиогчийн авсан фото ЯЛАЛТ-40 Олон улсын хүүхдийн «Лидице-84» гар зургийн уралдаанд дэлхийн 40 га- руй орпы пионер сурагч оролцжээ. Лидице нь БНС ЧСУ-ын уурхайчдын тос- гон юм. Лидице тосгоныг 1942 оны УГ сарын 10-нд фа- ЛИДИ шистууд зэрлэгээр бөм богдөн газрын хөрстэй тэгшилж 184 эмэгтэйг га- зар дээр нь буудаж, 196 эмэгтэй, 96 хүүхдийг ба- ривчлан хорих лагерьт тамлан зовоожээ. Лиди- це тосгонд болсон жиг- шүүрт хядлага Дэлхийн олон цийтийн гүн иингш- лийг төрүүлж фашизмыг эсэргүүцсэн Олон улсын ардчилсан хүчнийхэн «Ли- дДице амьдрах болно» Уриан дор тэмцлээ эрчим- жүүлис ирсэн түүхтэй. гоныг дахин сэргээж, фа- шизм, дайныг эсэргүүц- сэн энх тайвны тэмцлийн бэлэг дэмбэрэл болгон тэнд “Сариай цэцгийн цэ- цэрлэг» байгуулжээ. Лидицегийн дурсгалд зориулж зохиосон олон уЛ- сын хүүхдийн «Лидкце: ЕМ 8 4Фэд манай орны хот хөдөөний олан арван ПиИО- Нер сурагч оролцсон бай- на. Энэ уралдаанд Улаан- баатар хотын 48 дугаар сургуулийц 4-ийн «Г» ан- гийн сурагч Ж. Сэзбэйк, Лидицегийн «Сарнай ЦӨ9- цэг» медаль, 52, 62: Ду. гаар сургуулийн Б. Баярболд, Б. баяр, |Өмнөговь, "Алтай, Хэнтий аймгийн Хубасэд, Төрбат, |Ганзо- риг нар дипломоор тус тус шагнагдлаа. сурагч Говь- ангидаа зохиох улс тор, | “Дайны дараа Лидице тос- - С. БОДООШ Эрхэм- Е, 1 ашжилсстжа дүгээр ангийн Г.БИПРЛАГ “ИПЦҮҮД Үүүүлээлээлхүллэлэээлэл Циропоград: мунагйн Онуфриевка Тосгоны дэр- гэдэх ойн захад: Замын хүн түр саатиа уу! Монхийн 15 иастай хөвгүүнийг чин сэтгэлээ- сээ хүндэтгэж мэхийн ёсол| Чиний Ирээдүй, аз жаргалтай хүүхэд насны чинь толоо 1943 оны ар- ван шэгдүгээр сарын 28-нд Онуфриелкаг чөлөөлөх үеэр Анатолий Комар энд Александр Матросопын гавьяаг давтаж алтан амиа алдсан юм, тэсэн бичиг бүхий дурсгалын самбар- тай хөшөө байдаг юм Эх орны дайн эхлэхэд тэр донгож 18 настай бай- сай богоод Славянсиад бат- шийн гэр бүлд амьдардаг байв. Үс тэнгийүхїгээсээ онц ялгарах томгүй, пионе- Ийн улаан бүч зүүж, хөл Мбөг тоглож, сургуульд сурч, ирээдүйд итгэсэн сайхан мөрөөдлөөр дүүрэ! явна Тэгтэл гэпэт дайн эхэл- лээ. Эцэг нь фронтод явж, эх нь хүүхдүүлийнхээ хамт Полтав мужийн Брнгади- ровка суурин дахь хамаат- “БААТАРЧУУДЫН Мапай сорон даяар нэг сурагчид цагаан толгойгоо уншиж дууссаны х хийлээ Сургууль, бүлгэм бүрт нэгдүгээр ангийн сурагч дыг «Оч» багт элсүүлж, баг тавтыг зохион байгуу лан. бага ангийн баатар- чууд уншин, бичдэг болж ав бүхиээ ахлах апгийл ах эгч иартаа сонирхуул- ал. Баянхонгор Баянбулаг сумын дунд сургуулийн 6-гийн «А» ангийн сурагч С. Майдар, тус сургууль дээр цагаан толгойн баяр болж, нэгдү гээр ангийн сурагчид нэгдүгэүр-улирлаар сурч мэдсэн”-зүйлээ вав, эж, ах эгч иартаа сонир- хуулж, багш Б. Ичинхор аоо, Т. Энхтула нарын дааж авсан 1-ийн «А», «Б» ангийн баатарчууд баяр аймгийн мэгдүгээр улирлаарав онц сайн суралцаж тэсэн эрхэм нэрийг «сурагч» өн” миниэЭ шиннэ шинии гэвиэн УАЛЭЛЛҮ ллалалчал (үйлэлалла ПИЛИПЕНКО. чмдаа ирэв, Эпд Тол Өс ХүЛД сорилттой уурсан Мапай шархадсан тшїсэгчдэд тусалсны пв то- лөө. фашистууд түүгийг дөрвөл өдөр комепндатгтын газа шио хорьж, аодолс эанч- Ингээд л Толя фашис- туудаа Анн ШӨөгөа авахаар 1048 оны сесдүгээ сард Харькопын улаа: ту гийн одонт буудлагын 252 Дугаар дивиа Полтав му- жийн нутаг Дөвсгэрт дав- ших тулалдаан хийж, байв. Динпнизийц тэргүүй хэсэг Бригадировка суурин Руу урагш давших үеэр таг- Муулчид эцэнхий навсгар Хүүтэй тааралдлаа. Газар нутгийг сайн мөдэх хүү тагнуулчдыг дайсны ар талд аваачжээ, Гэнэтийн дайралтаар фашистын штабыг бут ниргэж, үнэт баримт бичгүүд олис авсан юм. Тагнуулын сумангийн захирагч, ахмад Бацин То- ляд ихэд баярласнаа илэр- хийлэхэд хүү: «Намайг байлдагчаар аваач! ..» гэ- Сэн санаанд оромгүй хү- сэлт тавьжшээ. Эл байдлыг тагнуулын дарга, хошууч Храптовичид илтгэхэд ТЭ- рээр хүүтэй удаан ярил- цая, түүний цовоо сэргэ- лэн, ухаалгийг нь гайхаж, эцэст нь тагнуулын 332 Дугаар тусгай сумвид ав- лаа, Ингэж Толя Номар фронтын амьдралд орсон юм. Тагпуулч хүйд дайны талбарт хийж гүйцэтгэх ажил нх, алхам тутамд БАЯР дөрт өргөн байгаа тухай, Мөн аймгийн Баян- өндөр сумын ХЗЭ-ийн үү рийн нарийн бичгийн дарга ОД. Ганзориг, тус сумын 8. жилийн СУр- гуулийн нэгдүгээр ангиу- дын цагаан толгойн баяр” болж бага.ангийн-баатар- чууд 1984-1985 оны хи- чээлийн жилийн эхний улирлаар чухам юу сур: сан мэдсэпзэ багш, эцэг эх, ах эгч нартаа тайлаг- иаж 35 үсгээ үг, Үе. өгүүлбэр болгон уншиж, тоо тоолж нэмж хасаж бо- дох, дуу дуулах, шүлэг унших, хөгжим тоглох, геометрийн дүрсүүдийг ялган тайлбарлах зэрэг олон жишээгээр үзүүлсэн тухай. Нийслэлийн 10 жилийн 17 дугаар СУР гуулийн 7-гийн «Б» ан- гийн сурагч Б. Уранчимэг тус сургуулийн нэгдүгээр ангийн баатарчууд 288. ээн, багш нарынхаа хамт энэ баяраар хийж А-Я шара Балин 25 фхэштор кшишквжа (Буудлагын 252 дугаардийнаийн АЛЕКСАНДР МАТР ГАВЬЯАГ үчэгдүгээр ангид 205 5 11441851343: 51434 44 ДАВТСАН мюул тулгарч, опсгоотой, эрэлхэг поригтой байхыг шаардана. Тиймээс бүхиййг чаддаг байх хэрэгтэй. Энэ бүхнийг Толл Номар слй- тар ойлгож, туршлагатай поригтой тагнуулч ахлах түрүүч Тарлсиин, түрүүч Полозоп иарлас тагнуулын арга ухааныг шамдан су- ралцаж байлаа, 1948 опы есдүглар са- Ди “Уү0дө8р мапай дийн неприйн зүг хөдөлж, го. лыг тулалдаж гатлах шаал аїичээ. райопуудыг ту- Энэ гармын тодорхойла- хоор тагиуулч--түрүүч Полопоп, байлдагч Номар парыг явууллаа, Төд дайс- ты тухай чухал мэдэв сэлт цуглуулай. Байлдааны энэ ажиллагаат сайн гүйцэт- гасНиИй ив төлөө түрүүч Половопыг Улаан тават хо- шуу одонгоор, Толлг «Чин пориг» медалиар тус тус шагнажээ, 10 дугаар сарын эхээр мапайхан тулалдаж, Диеп- рийг гаталлаа. Манай цэр- гүүдийн даршилтыг саа- туулахын тулд германы командлал голын баруун хэсэгт ихээхэн хүч хуримт- луулж, хамгаалалтын байр- лалыг бэхнсүүлж бататга- лаа. Байлдааны түшиц тга- зар цус урсгасан, хүнд ту- лалдаан эхлэв. Энэ тулал- даанд Тагнуулч | хүүгийн зан чанар, зориг нь чан- гарч хатуужлаа. Толя байлдааны ямар ч даалгаврыг . биелүүлэхэд хэзээд бэлэн байдаг юм. Мөрөндөө үүргэвчтэй 0Г0- тор дээл өмссөн хүү дайсС- ны ар тал руу явдаг байв. хүртэлх үсгүүдээр оньсо- го таавар таалцах, зүйр цэцэн үг хэлэлцэх бяцхан комцерт тоглосон тухай, Нийслэлийн 10 жилийн 47 дугаар сургууль цагаан толгойн баяраа хийлээ Энэ жил тус сургуулийн су- рагч шинээр орсноос 54 сурагч шууд уншиж чад: дас бөгөөд олон хүүхэд хичээлийн жилийн эхний улиралд онц сайн дүнтэй суралцжээ. Тус сургуу: лийн дунд ангийн сураг- чид дүү нартаа зориул тэдинй дуртай. зохиолуу- даар тоглолт хийж сонир- хууллаа гэж мэдээллээ. ээиинижимииииимиииииииииииииин ЗУРАГ (ДЭЭР: --Хүүх- дийн унших дуртай А8-Ёо, доктор, дээвэр дээр СУУ” даг Карлссон, Улаан мал- гайт зэрэг зохиолын Дот- но баатрууд цагаан тол- гойн баярт М. БОЛДЫН авсан фото зураг боловсон хүчнийдарга байсан) ОСОВЫН ПИОНЕР Эцөикий, сөнхтой тэр улаан армийн (244380) гай: фддшистууд ухаарч ойлгосонгүй. Толл чухал чухал мэдээ штабт авчир- Даг байлаа. 11 дүгээр сарьш 23-ны шөнө манай дивиа Мировно- прад мушийн Онпуфриевна суурины зүүн Хасгээр ту- лалдаж байх үеэр дайсны ар тал руу бага дэслэгч Нолесниковоор удирдуул- сан тагпуулын хэсгийг явуулжээ, Энэ хэсэгт Толл Номар байв. Тагнуулчид усан бороо- той харанхуйд шапар шал- бааган дээр мөлхсөөр тур- пан километр: орчим зам тууллаа. Германы нуувч нүх ард хоцормогц таг- нуулчид босож дайсны ар тал руу дөхөн, Гэтэл замд хөнгөн тэрэг тааралдлаа, Нолесиинов: тагнуулчдыг хоёр хэсэг болгон хуваа- гаад Замын хоёр талаар хэвтэхийг тушаав, Машин тагнуулчидтай зэрэгцэж, ирмэгц хоёр та- лаас нь “бөмбөг шидлээ. Машинд дайсны галын х9- рэгсэл, хянах байр, штабыг тэмдэглэсэн үнэт олдвор-- байр зүйй. газрын зураг байжээ. Энэ нь бүхнээс чу- хад хэрэгтэй байсан учир Нолесников түргэн буцах арга хэмжээ авлавн.. Гэтэл манай тагнуулчид фронтын шугаманд ойрт- тол фашистууд мэдэж. бү- сэлж өхлэв. Дайсны туле- мёт газраас өндийх боломж өгөлгүй шүршиж, зам хаа- жээ. Тагнуулчдын хэсэгт үхлийп шюул тулгарлаа. Тэгтэл Толя дайссы пуле- мёт руу сэмээрхэн мөлхөж ээрэжхэттээт-ээт (1233-с7"тЖН тээээээт: сэттэштт олшшутшлаА “есэ сата тилтшштгса хиэшсгиоч члькллшшга Ччипшсттот т-хс--л согта ссттхоэв: үштлагтттлшглэв “тасштээчсжэ| ЗАВХАНЫ ЗАРИМ СОНИНООС Саяхан Д. Сүхбаатарын нэ- рэмжнит МШБ-ын Төв “Зөвло- лийн үслэг Завхан аймагт б0- лов, Ургамал, Булиай, Завхан- мандал. Эрдэнэхайрхан, Їх- уул, Тэлмэн. Идэр сум, Улиас- тай, Тосонцэнгэл хотын ДУНД сургуулиудын пионерийн бай- гууллага уг үзлэгт амжилттай дүн үзүүллээ. Пионерийн бүх бүлгэт пїио- перийн танхитаа, |сурагчдын АЗЭ-ийн үүр, пионерийн бүл- гүүдл булан байгуулж ажил- луулан пионер бүрээр “Зал- тамж үе» аяны дэвтэр хот- лүүлж, МПБ-ын 80 жилийн ойг угтаж сурлага, хүмүүж- лийн ажилдаа ахнд гаргаж байна. Тус аймгийн пионерийн байгууллагын зарит арга, туршлагаас уншигчиддаа та- нилцуулья. «Бяцхан аялагч» клуб Идэр сумын дунд сургуульд нйт нэртэй клуб ажиллаад хоёр жил болж байна. Багш Я. Дэжидийн удирдсан энэ нлубт анги бүрээс инонерүүд оролцож хавар, намар, зуны улиралд төрөлх нутгийнхаа байгалийн. байдалтай тусгай маршрутаар тапилцаш, өвлїиН улиралд газрын пураг дээр сэ- дэвчилсэц эчнээ тойрон аялал хийдэг Пионерүүд цуглуулсан эрдэс чулуулаг. ургамлын хаг таатал, хорхой, шавьж, эрнээ- хэйг хичээлийн үзүүлэн танну- лах болгоц биологийн кабниет- даа тавьсан байна. «Бяцхан анлагчид» шайхантай учир 14- им үед буудалласан газраа ННЭгЛ, шталчдад нам, засгийн шийдвэрийг сурталчилдаг юм. Бас түүхт 521111Цє эрэх ЦҮВ: , Пиопе 9 бийр, шнгсарианын хөшөгаө, азрыг олт,тогтоой, ын дурсгалын багана босгосоп пшээ. «Бурман хайрцаг» аядлах уралдаап Баатарчууд Чихэрт дуртай. Бас хамт олноороо уралдал, грамат шидэв, ПулемЁтын Дуу ч тасарлал. Тагпуул- чид дөнгөж босчогц ээлжит пулемёт тэднийг дахин хэвтүүлэв. Толя нө.дийгэс аварч, пулемёт руу гүйлаа. Үхлийн шарх олсоп тэр дайсны пулемЁтыг цээжээ- ээ таглаж амжсан юм... агнуулын сумангийн 88- хирагч, түүний найз нөхөд Толлгийн зэжид бичсэн вл- хидалдаа: Фашистын булаар эз- лэгчдийн эсрэг эх Ююрноо хамгаалах арнун дайнд танай хүү Комар Анато- лий Григорьевич баатар- лагаар амь үрэгдлээ. Бид- ний дотны нөхөр зоригтой байлдагч нас эцэслэлээ. Эх орноо чин зоригтой хав гаалагч, идэр дэргийг ш оронпь хэзээч март гэжээ. Зөвлөлтийн хүмүүс эх орны баатарлаг хүүг хүй- дөтгэн хайрлаж дурсаж «байдаг юм. Украины хэд хэдэн сургууль, пионерийн бүлэг Анатолий Номарын нэрэмжит болжээ. Сла- вянскад “Толяд зориулж босгосон дурсгалын хөшөө бий. Мурманскнийн хөлөг он ГОЦНЫ иПЭГ ИЛЧИТ ОНГОП «Анатолий Номар»--ын илпзап нэрлэгджээ. Н. ЭНХЧИМЭТГ орчуулав. түрүүлсэн баатарчуудаа чих- рээр шагнахыг хүсдэг. осонцэнгэд хотын 8 яа лийн хоёрдугаар сургуулийн баатарчууд гоё бичих, хурдан унших, түргэн бодох, сайхан зурах уралдаанд долоо . хоног бүр оролцож, шалгарсан багнь «Бурман хайрцаг» задалдаг. Энэ хайрцагт долоо хоногийн өмнө сургуулийн захиргаа, пионерийн бүлгэм «24-ийн Чин хэр» хийж олны өмнө битүүмж лзэд уралдаан зарлаж, дараа нь түрүүлсэн баг нь уг хайршц- гийг задалдаг учир хамт ол- ныхоо амжилтыг хойш хатсан баатарчууд нчдэг байна. «Бурман хайрцаг» задлахын тулд баатарчууд бүхэг хичээн бичих, шамдан уншиж, хичээ- лээ тогтмол давтаж сурлагадаа ахиц гаргаж байна. Пионерүүд баатарчуудыг халамшилна Улнастай хотын жилийн нэгдүгээр сургуулийн бүлгэ- мийн зөвлөлийн дарга Д. Сэ” рапбилэг баатарчуудын дунд «Инонерь экипаж байгуулан, хэдэн пионер шцийлэ экипат” файгуулан баатарчуудад ДУУ, хичээ- бүжнг,. тоглоом зааж. дийн дэвтрий нь хаяглаж, «Хэн олон шүлэг мэдэх вэ?» уралдаан явуулж, ном, лээр, ишин, ярьж өгч, жагса Зувиралт залж тэдинй сурлага хүмүүжилд тусалдаг. Бас пниоперийн улаан бүч, энгэ- рийц тэмдэг, баатарчуулын “чин эрмэлвэл, С зэрэг тоглож: олны үлгэр чадварлаг ол, талархал хүлээж байна тэр ЗоҮҮУгр тҮүвШиНТӨГС “207 (үл: к дУ26) ) Холл 4 х | 2» Ллимгүй томдсон цэрэг малгай өмсөж, хурвцасны- хаа гадуур зузаан ноосон алчуур ороосон жаал хүү: гийн зураг бидний байна. “Тэрээр ухаалаг сэргэлэн нүдээрээ хэн нэгнийг тун рээ д дулаалсан даарсан шинжтэй харагдана... Энэ хэдий үеийн зураг биш биз? Хүүгийн изрийг хэн вэ? Дайны үеийнх тэлдэг юм бол? Тийм эз. Хүнд бэрх 1941 оны аравдугаар сард Москвад яг л ийм байжээ. Гэвч дээрх зураг тэр үеийнх биш ээ! Түү- жил сая- Зөвлел- найрагч Евтушенкогийн найруулсан «Дєет сний сад» хүүхдийн цэцэр- сайхны учра- зурагнаас нийг бараг дөчин өггөрсний хойно тун хан авсан юм. тийн нэрт яруу Евгений зохиож, лэг гэдэг ураи ниноны ганцхан л лыг бид энэ харж байна. ӨМНӨ: анхааралтай харжээ. Цаана нь хэрээ- боловч хүмүүс »--Энэ киног би зохиож найруулаагүй юм. Амьд: рал,..Амьдрал л энэ ии- ног бүтээсэн гэж Епгений Евтушеино ярьжээ. «Хүүхдийн цэцэрлэг» гэдэг энэ кинопы үйл яв- дал дэлхийн хоёрдугаар дайны жилүүдэд болж байна. Гол Дүр 1ёеияд Москвагийн сургуулийн сурагч Сережа Гусан тог- ломтээ ! “.Гитлерчүүд Мосивна- тийн. босгон дээр тулш ирээд байлаа. Гудамлс, талбай, төмөр замын вон- залып хаана нь ч гэсэн дүүрэн хүн. Зарим нь буу мөрлөн жаахан замбараа муутай боловч, зоригтой алхаагаар Фропт руу цэ- рэг эрст туслахаар одол: байлаа. Зарим нь дорно зүг рүү мүүлгэн шил: жүүлж байгал галт тэрэг рүү хашгиралВад дайрц- гаана Ниндо ёшгэж л эхэлж байна. 2Кепя хүү ч. ацшариу маасаа загаснуулаа.гар- гаж хотын цөөрөмд тавив. Одоо: вигасанд битгий хэл, өөрт нь ч идэх юм ховор (85)91(6):1(8) Ээж нь түүнийг. аюул багатай газар луу, Хаа холын сибирийн: «9Зн- ма» хэмээх өртөө рүү, Өмөг эх рүү нь явууллаа Урт, бас адал явдалтай аян ингэж эхлэв. Дүүрэн хүн чихцэлдсан” галт тэр- тэн дотор Женя янз бү- рийн хүмүүстэй учрав.Хул- гайч Шинль,худлаа сохор болж баашилсан. бас нэг этгээд. “Гэвч (2Кеиягийн үзэж харах ёстой зүйл бас л дуусаагүй, «Зима» хэмээх өртөөнд хүрэх бас шиливүлхалвин Хичээл тараад харих бүр эмээ өзжийн минь барьсан талхны Фег таатай үнэр гэр дүүрэн ханхалдагсан. Энэ бол аялх багаас танил болсон төр- сен гэрийн минь үнэр оОилэдэ. Бидэнд эмээгийн барьсан талхны зүсэм бүр үнэтэй бай- даг юм. Эмээ минь талхаа хичизэн их хүндэтгэдгийг аав, ээж бид мэддэг учраас л тэр. Манайх ирсэн зочноо талхаар дайлиа. Бидний төрсөн өдөр болоход үзэмтэй дугуйг барьж өгнө. Ви том болж сургуулиа төгслөө, Талх тарианы сайхан үйзр ханхалсан төрсөн гэрээ орхиж суралцахаар явж билээ. Их хотын гудамжаар алхаж авахад тэр нэг танил таатай сайхан үнэр хаа нэгтэйгээс ханхалж Өөрийн эрхгүй сэт- тэл хөдөлнө, Надаас 0 талхны дэлгүүр тун Хизүхан мэдэрнэ, Өлссөн- дөө биш гэдэг Нь Хэнд ч Т0- ой хэрэт, “Торсон | гэрээ дотно. Эмээгээ | санасан- Даа л тар, Ингэж би алс хо- лын хот ь талхны нэгэн дэлгүүрт шиӨтЭЛГЭЭ өдөр бүр уулздаг юм. д--92229 ” ШИНЭ СПОРТ: Я. СУМЬЯА ! “-Д, Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн номбинатадхэллэв. байлаа. цангасан жаал аах дээрээс чанасан л болоогүй сөж, Өл- хөөрхий төмс хулгайлж, дамын пнаймааминд зодуулав. Уй- лах үе ч бишгүйдээ тар- на. Гэвч уйлаад яах вэ дээ| Сайхан сэтгэлтэй нэгэн эмэгтэй түүнтэй зүсэм талхаа хувааж идэв. Энд л киноны бяцхан баатар маань амьдралын учир утгыг ойлгож, хү мүүсийн сайн мууг ялгаж байна 1Неня өөртэйгээ ижил- Хэн багачуултай нийлж завродод ажил хийж өхэл- лээ. Фропт дээр аав, ах нар нь Германчуудтай үхэн: хатан тулалдаж бай- гаа шүү дээ. Тэдэнд сум, дайсныг хиар цохих зэр, Зэвсэг хэрэгтэй, “Тиймээс л жаалууд фронт руу од- сон аав, ах нарынхаа бай: рыг эзалж, суурь машины дэргэд зогсож байна Иеня одоо дайсныг үзэн ядах үзэл, уур хи- їөн, эх оронч сэтгэл ган: юу байдгийг ойлголоо. Яагаад тэд өдөржин, шө- нөжин. цус асгаруулан байлдаж, яагаад тэд нойр, хоолгүй ажиллаж байгаа- гийн. учрыг оллоо. Тэдэнд вх “орон, эрх чөлөө,. энх тайван. хэрэгтэй... Үүний тулд л тэмцэх ёстой «Хүүхдийн цэцэрлэг» гэдэг энэ ниноноос бид Урьд өмнө олонтаа үзсэн танил нүүр царай ер үзэх гүй. Энэ кинонд: мэргэж- лийн. жүжигчин. гуравхан хүн “Герман офицерийн дүрд Австрийн нэрт жү- жигчин. Брандаузр, хул- тайч Шинлийн. дүрд жЖү- жигчин Николай Нарачан- цев, сохрын дүрд лсгүжиг- Чин: Леонид Марков нар тогложээ, Бусад нь мэр- гэжїлийн бус, анх удаагаа нинонд” тоглож байтаа хү мүүс. --Нипо хийхээр санаа шулуудап ажилдаа. оро ход бэрхшээлтэй зүйл га- ралгүй яахав. Германы бу? лаан эзлэгчдийг бут (0: хисноос хойшхн энэ дечЧиИН жилд бид нэлээд зүйлийг мартжээ. Ялангуйа. энэ кипонд АВХААЛЖ. САМБААГАА ХӨГЖҮҮЛЬЕ. ГЭВЭЛ... Өнгөрсөн хагас, бүтэн сайн өдөр » Сүхбаатарын нөрэмжит МПБ-ын 60 ки. «Зал- лийн ойд зориулсан, гамжлагч» сэтгүүлийн нэрэм- жит гандболын тэмцээ! нийс- дэлийн 45 дугаар сургуулийн биеийн тамирын танхимд бол- лдоо. 4 Манай оронд хөгжиж бай- гаа спортын шинэ төрөл-ганд- болын энэ тэмцээнд Чийслэ- лийн дөрвөн районы 000 га- руй тамирчдаас шалгарсан 9 багийл 130 гаруй. сурагч лоо, р ӨМцЭВН тун сонирхолтой, өрсөлдөөнтэй болсон ны спор- тын энэ9 шинэ төрөл манал өсвөр, залуу үенїихиий дунд түргэн түгэн дэлгэрч цаашид амжилт олж болох найдвар төрүүлж байна. «Залгамжлагч» сэтгүүлийн нэрэмжит тав дахь удайгийн тэмцээнд хөвгүүдээс О. Бад- рал, С, Батсүх, Д. “Амьбох ахлагчтай 7б, 45, 53 лугаар сургуулийн баг, охидоос чЄ Октябрь, Д. Лхагвадулам, Ц. Цөплгэлбаяр ахлагчтай 52, 45 5 дугаар сургуулийн баг эх- ний гурван байр эзэлж, алт, мөнгө хүрэл медаль хүртлээ, Шилдэг хаалгачаар 45 ду- гаар сургуулийн Г. Солонго, шилдэг. довтлогчоор 53. ду- таар сургуулийп Ч, Онтябрь, Т7б дугаар сургуулийн Б. Бадрал нарыг шалгаруулж «Залгамжлагч» сэтгүүлийн дипломоор шагиав, Нийлбэр дүнгээр Б. Гол- чигшав дасгалжуулагчтай 53 дугаар сургуулийн баг тү- рүүлис «ОЗалгамшлагчэ» сат- гүүлийн нэрэмжит гандболын тэмцээний цомыг хадгалах эрхээ дахип хамгааллаа. Удаахь байранд Д, Пагиа- жамбал, Ц. Бямбаа жуулагчтай 45, 75 дугаар сургуулийн баг оров. Мөн Д. Сүхбаатарын иө- рэмжит: МПБ-ын 60 жилийн ой угтаж Өмнөговь: аймгийн лайны үеийн хүүхдүүдийн дүрд тоглосон жаалуудтай ажиллах шаардлага нэ- лээд гарлаа. «Нүүлгэн шилжсгүүлэлтэ. гаж юу байдгийг толь бичиг дээр байдгаар. бшп, амьдрал дээр ямар байдгийг тайл- барлах хэрэг гарна. Талх- ны нарт бариад урт да- раалалд зогсох шаардла- - гатай зарим жаалуудад «Талхны карт» гэж байд- гийг ойлгуулах хэрэгтэй.. Гавч өнөөгийн ЭНэ жав- лууд тэдгээрийн учир ут- гыг яагаад Ч юм туп амлр хан. ойлгосон юм. Зураг авч байх үед заримдаа надад, дайны үсийн бодит амьдрал тар хэвээрээ їгү- дэнд хараглалс уран сайх- ны кино биш, баримтат кино хийж байгаа юмшиг санагддаг байлаа, Дайн, хүүхэд хоёр, Эпэ хоёр ойлголт хэзээ Ч нэг Дор зэрэгцэн оршихын ар- гагүй. Гэвч өнгөрсөн энэ их дайн хүүхдүүдийг Ч татан оролцуулсан юм. Ар талд, аюулд багатай, хэ- маэгдсэн газарт ч байсан хүүхдүүд дайнд оролцсон. Дайн ТЭДНИЙГ хүмүү- жүүлж, эрт ухаан суулга- сан юм. Дайны тэр жи- лүүдийг дамжсан хүүхэд болгон сайн муу, сайхап муухай, худал хуурмаг, тударга үнэнийг хэнэас ч илүүгээр мэдэрдэт юм! Дайн л тэднийг ийм бол! тосон юм. Иймэвс ч бд энэ КИНОГОО «Хүүхдийн! цэцэрлэг» гэж нэрлэсэн? билээ. «Дайн “бидэнд цэ! цэрлэг минь байн билээ» тТЭЖ ЭНЭ кинон дээр дуул? Даг нэгэн дуунд ордогв»д Гэж Евгений Евтушенксд ярьжээ. шиЛГ3, Ул бэлэн болсон кипоны ихэиИх зургь нь авсан Сибирийн хонысн тосгоныхонд хамгийн анх УДаа үзүүлжээ. нонд оролцож тогло! соп хүмүүс ч энд цу Г | өөрсдийгөө дэлгэцэн дээ! рээс харав. Харанхуйтан Хим дотор кино гарч дуус тал хичнээн ч олон хүн уйлав даа! --Энэбол киноны чнө! лөө биш юм. Өнгөрсөүй дайны тухай дурдатгал хуучип шарх шиг манай ард түмний зүрх сэтгэлд хоногшсоор байгаагийнх болов уу? Энэ дайнд хүү4 тээ алдсан эх эцэг хоёр, эдгээ алуулсап хүү өнөо| Дөр амьдарч байна шүү дээ! Тэд дайныг яаж марї тах билээ. Би уг киног бүтээхдээ «Оросууд дай! ныг хүсээ гэж үү?» гэн дээр үед өөрийнхөө тавьн байсан асуултандаа «хү! сэхгүй» гэм: дахин хариу! дахыг зорьсон юм гэл, Ё. Евтушенко энд болсо уулзалт дээр өгүүлжээ: Т. ДАВААДОРЖ орчуулан пионерийн зөвлөл өсвөрийн гандболчдын аварга шалга- руулсан тухай мэдээ «Пионе- рийн үнэн» сопины реданцид спортын ирэв: Элпз нь энэ СО Зураг дээр! Тэмцээнд тэргүүн байр эзэлсэн 52 ДУ- зєв дасгалжуулагчтай Юхн- баг Ч Эрхлэгч шинэ төрөл манай орны хот хөдөөд хөгшиж байгаагийт нэт баримт ЮМ. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ 5 хил Мөн хөвгүүдийн багаас тэргүүн байранд шалгарсан дасгал: гаар сургуулийн Б. Гончиг- 75 дугаар сургуулийн Ц» Бямбай дасгалжуулагчтай хөвгүүдийн баг Ж. ДАШДОНДОГ (0) ЯВБЬ “ТҮҮЛТЭ ТАРИ НАР НЭГДЭГТҮНГ/ "Хороо, Д.Сүхбаатарын: г. 0 “ҮЭД 10 ч Өвлийн амралтаа кийх вэ?, ЦвэХ хөгллхэл зугаатай | өнгөрүүлэх вэ? гэдэс асуулт ппопер бүрийн Өмнө тулгарна. Сургууль- бүлгэмийнхээ | пионерийн ахлах удирдагчдад санал бодлоо хэлж амралтаа ад- тан, тавтай өнгөрүүлэх аж- лын төлөвлөгөө урьдчилан бодож боловсруулж гаргак нь илүү ашигтай. «Цас ихтэй энэ өрөл сур- Туулийнхаа цэцэрлэгт цас- Чы зооспарк байгуулж ан өмьтдын дүрс хөвсгөрхөц цасаар босгох нь хөгжил- тэйн дээр хойтон хавар ур- гөх таримал модонд чийг болно. Мөсөн гулгуурын байд мөнгөн байр хийж олуулаа хөг- жилдөн. чөлөөтэй тэшиж эрүүл агаарт зугаацах ч бас сайхан. Сургууль дээр хичээлээс гадуур явагддаг урлаг, уран. сайхны олон төрлийн дугуйлан, хамтла- гийн хагас жилийн анслыг нэгтгэн дүгпэх тайлан тог- лолт хийж айв эзэн, багш, анд найз нартаа авьяас хбилгээ үзүүлж алга ташилт тал- тэцгүүрийн баяр хүргэлтийг сонсох болно. Энх тайван, эх орон, найрамда хӨрлөд2ДЗО- ны иИх-үҮй Элт зу" раг ү.фээсгэлэн булан 10 аг Тэргүү- нни уулзалт Үдэ ухаан- уурлуудаас санаж Явахад сайхан сур- гамжгтай үг дуулна. Амги бүлгээрээ цугларч шинэ Дуу, шүлэг, бүжнг сурч болно. Сургуулийн биеийн тамирын танхим энэ өд- рүүдэд үүд хаалга нь нээлттэй байх учир бисийн тамир спортын төрөл бү- рийн уралдаан тэмцээн-30- хиож спортын хорхойтны сэтгэлийн хөдлөл дор эр чадал, авхаалж, самбаа, хүчээ сорьж өөртөө “од бусаддаа баяр авч ирХ ч сайхан. Сургуулийнхаа хамгийн тохилог анги тайхимд улс төрийн дуу дуулаачдын уулзалт, яруу найраг Со- нярхогчдын өглөөлөг, «ЯЭЗ- гуур урлагийн өв өдөрлөг, хөдөлмөр сан», эрдэм вэ ӨВЛИЙН АМ 5 нэрэмжит: ЮПБ-ын Төв Зөвлөлийн-сонин мэдлэгийн сэдэвт зүйр цэ. н далай зэрэг олон цэн ирхо, (л 30- хноХ бүрэн б -ма- най, ций?-Єург лгэмд бүрджээ. Сүм нутгийн оёлын ордон лах, төл хүлээн авах бэлт: Гэлг АЛД нь тусалж мо- рЧк-дэл дээр, салхн татуу- лай-хийсгэх мөн ч сайхан даа. Хараны уснаас тугал бируу, төлөг шүдлэнгээ усалчихаад Уул овоо шиг «ӨВӨЛ» РАЛТ ЭХЭЛЛЭЭ раяд-аргал түлш, ус ме ойртуулж гөгөөд хариуд нь «найы-минь ав» гэх ерөө- лийн-үг дуулахад урам сэр- ГЭНС “хӨЛ-хөнгөрөөд уламл хүйд аятай тустай яваксан гэж бодогдоно. Төв аймгийн Бүрэн Сумын дунд сургуулийн 6-гийн «А» ангийн сурагч Є. Дашдэлэгийн зурсан зураг. та нарт зориулж хүүхдийн кино долоо хоног, жүжиг концертын тусгай. про: грамм бэлтгэх нь эргэлаээ- үй. Аймаг хотын түүх дурс галын болоц орон” цутгийг судлах музей танхимыг үзэж эх орон, ард түмний: хээ түүх, хөгжил цэцэг: лэлтэй тухтай таийлцах сайхан завшаан та парт өвлийн амралтаар гарий. Хөдөө малчин аав ээждээ сурлагын амжилтын бэлэг тэй очиж мал сүргээ тар: ган тавтай онд мэнд оруу: дүнхийтэл нуруулдсан өвс- нөөс тэвэр тэврээр, тавьж өгч явахад зунаараа бай- гад хөх иогооны үнэр хан- хийх юутай содхон. бөгөөд сониП. Зугжиц хариулж тарга тэвээрэг авахуулсац хопин сүргээ цастай уулын. өвөр бэл өгсүүлэц өдөржин бэл- чаэжс ирээд үнэгэн лоовуу- зайд тогтсон цан хүүргийг үүдэн дээр сэгсэрч гэртээ ороод (14:71 сэтгэлээр малчны жаргал эдлэх ч бас баяр баясгалан билээ. йл саахалтын азай буу: жингэл алт шэн той пөхөрцө артаввай! Ном ертби харах цонх гэж мэ 7 лсцийг сана. "Тавтийгсайх ад хичээл" 1 Круул танхимд шин инэ зориг. эрмэлзэл, амтай баяртай ирж эрдмийн. нх аяпаа үргэлжлүүлэхийг хүсье, Өвлийн чинь амралт үр дүнтай, өгөөж хишигтэй, хөгжил цэнгэлээр. дүүрэн байх болтугай. Г. НЯМАА 2 г 5 ЕИ ь7 5) ОО») ХАИУЧ НИ м Со 27» МАНАЙ БҮЛЭГ Манай бүлгийн пнонер бүр МПБ-ын 60 жилийн ойг уг таж Опц сурлагатавшгай хөдөлмөр, урлаг спортын өл дор амжилт гаргахаар «Зал- гамж үе» анцаайр амжилттай аллж, районы тэргүүний бү- лэг болох үүрэг амлалт авч ажиллаж байна. Салхан ху ралдсан МПБ-ын Төв Зөвлө- лийн бүгд хурлын ШИЙД- вэрийг манай бүлгийн пно- иерүүд баяртай хүлээн авч сурагч бүр сурлагын чана- раар шат ахих, арнун. цэвэр соёлжилтоор үлгэр жишээч болох, арвилан хэмнэх ко дөлгөөн өрнүүлэх, дэвтэр но- тоо ариг гамтай цэвэр ням- бай эдлэх, баатарчуудыг ха- ламжлах зэрэг ажлуудыг з0- хнон байгуулж байна. Манай бүлгийн пнонер Д. Дапаасүрэн, Д. Амараа, А. Арнунцэцэг, Д. Сэлэнгэ, С. Чинболд Г. Идэрсайхан, Д. Баатархүү, Д. Саранцэцэг. Б. Норжнипил, Ж, Отгонбаа- тар зэрэг 15 сурагч улирал бүрээр онц дүнтэй суралцаж бусдыгаа хошуучилж байна. Дупд сурлагатай найз нөхдөө сайн сурлагатны эгнээнд хүр- гэж хаттран хичээлээ давтаж: ярилцлага зохион байгуулж байна. Мапай бүлгийн ппоне- рүүд дугуйлан секцэнд бүрэн хамрагдан хичээллэж байгай- гийн дотроос Б. Баатархүү. С. Өнөрмаа, Б. Ганзорнг, Ц. Энхбилэг пар сургууль райо: ны уралдаан тэмцээнд сай! оролцож амжилтаа. ахиулж байгаа юм. Цаашид бид авсан үүрэг амлалтаа амжилттай бүрэн биелүүлнэ. Налайх районы 10 нг лийн 1 дунд сургуулийг 4:ийц. «В» ангийн бүлгийг дарга. Д. САРАНЦЭЦЭГ 80 САЙН ҮЙЛС БҮТЭЭХЭЭР Баянхонгор аймгийн їїно- нерийц зөвлөлөөс Л. Сүхбаа- тарын нэрээшснт МПБ-ып 60 жилийн ой угтаж МПБ-ыг дурсгалын улаан тугийг но: “мын хамт. аймгийн тов, ходөо- гийн 21 сургуулиар 1980 оны 4 сарын Эд хүхал со улж эхэллээ. Уг ном, ту. гийг ЭЖКиист сумын 8 БӨЛЭэн дунд сургууль дээр үс г тал обхион байгуулалттай хү- лээн авч, ажилдаа оров, Б. ДАМБАА й Говь-Алтай аймгийн Бу- тат сумын 8 шилийн сур- гууль дээр «Пионерийп үнэн»... дугаар сургуульд ДОЛОО ХОПОГ» СЭДЭВТ аж- лыг МПБ-ын 60 шилийн ол, ДЗО-ны ХП их наад- мыг угтал: сурлага, хөдөл мөр урлаг єпортын гарам- гай амжилт гаргах уриан дор зохиолоо, - Бугат сум нийслэл хо- тоос 1000 гаруй нм алс Говь-Алтайн нуруунд орш-" Дог билээ. Өнөөгөөс 37 жилийн өмнө Бугат су- манд 60 сурагчтай бага сургууль байгуулжээ. Одоо 500 гаруй сурагчтай хичээлийн болон, сурагч- Дын дотуур байрпы шинэ барилгатай тохилог сур- гууль болжээ. Бүх сурагч дын 70 шахам хувь ДО- туур байранд суудаг. Сүү лийн 4 жилд сахилга, хү- мүүжлийп зөрчилгүй хамт олон болж, аймгийн пиопе- рийн зөвлөлийн шилжин явах тугийг 8 жил дараа- лан хадгалж байгаа тэр- түүний сургууль том, «Пионерийн үнэн»... дугаар сургуульд , долоо хоног» ажлыг сургуулийп захиргаа, пионерийн бүл- гэмийн зөвлөл, сонины явуулын реданциас: хамт- ран зохиосон төлөвлөгоө- Ний дагуу явуулж багш нарын зөвлөлгөөнөөр дүиг гарган хэлэлцсэн юм БЭЛТГЭЛЭЭС ЧАНАРТ Сурлагын чанар яаж ахиулах тухай онцчуудын зөвлөлгөөнөөр хэлэлцэн онц сурахад сурагч бү- рийн зүтгэл үүрэгтэй “гэсэн сонгож авлаа. Сонгосон сэдвийн дагуу эхлээд сурагч бүрийн хи- “сэдвийг сэлбүүлж, хойшид цэвэр нямбай арвич болох үүрэг авахуулав. Сурлагын чанар бэлт- гэлээс шалтгаалдаг уч. раас хичээлийн . бэлтгэл шалгах үзлэгийн дүнд бүх сурагчид хичээлийн бүрэн хэрэглэлтэй болов. мэдээлэл Анги. бүрийн журивлын дүнгээр өдөр бүр самбар гаргаж, хэн ямар хичээл Дээр дүнгээ ахиулсан бу- юу ухарч дүн авсан тухай НИЙТЭД мэдЗэЛЭЛ ХИЙЖ, «Сурагч миний нэр төр» тайлан хамгаалсан нь үр Дүнгээ өглөө. Нийтэд мэ- блржт х єв Жава. р бий лтосцоор | сурагч- даас ТЕханогнйн” ажилд оролцох идэвхийг сайн ерпүүллээ. Ялангуяа дүн- гээрээ ухарсан сурагч ча- шийдвэрлэх чээлийн хэрэглэл, сурах бичгийпт бүрэн байдалд шалгалт хийлээ: Ном дэвтрээ цэвэр гамтай эдэлдэг арвич.. хямгач анги хамт олныг шалга- руулж 5-ын «Бэ», 8-ын «Бэ» 6б-гийн «А», 5-ын «А» ангийн сурагчид арвич хямгач хамт олон оллоо. Хавтасгүй, уран: хай ном дэвтрийн эздэд санамж өгч, «ном ана- гаагч» сурагчдаар засан 2 нартай дүн авахын төлөө хүчээ дайчлах, хамт олон нь ангийн иэр хүндийг хамгаалж, хоцрогч сурагч- Даа туслах ажлыг идэнх- тэй зохион байгуулснаар сурлагып чанар ахиулах өвөрмөц, сайн агпга болсон юм. ТАЙЛАН ХАМГААЛАЛТ Сурагч миний нэр төр тайлан хамгаалалт «тпь сурагчдаас өмнөө тарьсан зорилтыг-хэн яаж. хэрэг- мнсүүлж байгаагаа хамт олны -өмнө тайлагнах яв- дал юм. Тайлан хамгаа- лалтад бүх сурагчдыг хамруулж болохын гадна нэг хүний тухай хамт ол- ноороо төхөрсөгөөр шүүн хэлэлцэх онцлогтой юм Долоо хоногийн явцад бүх сурагчид тайлан хам- гаалалтад бэлтгэсний учир сул дүнгүй долоо хопог боллоо. Тайлан хамгаалсан олон сурагчдаас. 6-гийн «Бэ» ангийн сурагч Г.-Цэрмаа- Тийн тухай товчхон дур: дая. Пионер Цэрмаа хамт алпыхоо өмнө тайлагнах- Даа: -- Би 4 жил «Мавхаа» бүлгийн даргаар ажиллаж байна Мапай бүлгийн пиоперүүд , миний ажлыг тал бүрээс нь-дэмжин тусалдгийн ачаар бид МПБ-ын 60 жилийн ойг уггаж авсан гүргээ” бие- лүүлгтс аймгийн пиоперийн тэргүүпий бүлэг болсондоо баяртай байна гээд унш Сан номын тэмдэглэл, ҮүЗ- сэн кино, сурсан дуу бүс гийнхээ тухай тайлагнав. Эцэст нь Зонил онд сурсан атлаа УГ ангидаа 1-2 хичээлд сайн дүй авч чанар ухарсан минь ми: ний гол дутагдал гэлсгөөр- төө дүгиэлт хийж МПБ- ын 60 жилийн ойн өмнө цэвэр онц сурлагатан бо- лох үүрэг авлаа. Цэрмаа- гийн тайлай сонссон хамт олноо төлөөлж Ї1ї. Баяр- цэцэг, Ж. Болормаа Н. Болормаа нар -- Цэрмаа төлөв даруу, нийтэч зантай зохион бай- гуулах чадвар сайн, хоц- рогчдод туслах дуртай байдагт нь баяр хүргээд биеийн тамир.спортод со- нирхол багатай, хэтэрхий бүрэг ичимтгий байдалдаа дүгнэлт хийж, сурахыг зөвлөв. .Цөрмав: нөхдийн- хөө зөвлөмжийг дуртай хүлээн авч дутагдлаа ой- рын үед засч чадахаа нөх- дийнхөө өмнө илэрхийлэв. Цэрмаагийн тайлан хам- гаалалтаас дүгнэлт хий- ХЭД уг ажлыг цаашид хэв- шил болговол сурагч бүр сурлагын чанар ахиулах, сахилга хүмүүжлийн та- лаар өөртөө дүгнэлт хийх, олоп нийтэч чанар, цэвэр нямбай соёлч байдлыг эзэмших олон талын яшигтай болох нь тодор- хой байна. ЧАНАРЫН ШАЛГАЛТ Долоо хоногийн эцэст «Пионерийн үнэн» сони- ны нэрэмжит “чанарын шалгалтад бүх пионер су- рагчдыг хамруулж ахлах МПБ-ын 60 ЖИЛИЙН ОЙГ СУРЛАГА, ХӨДӨЛМӨР, УРЛАГ сэн ГАРАМГАН МА АМЖИЛТААР УГТЬЯ! ш---1--------т-- БУГАТЫН СУРГУУЛЬД ДОЛОО хоног ангийн сурагчдын дупд физикийн хичээлийн мар- гаан зохиолдо. /Монгол, орос хэл математикийн хичээлээр чанарын шал- галт авч (Ч. Баяраа, Д. Дашбал, Д. Хувцагаан нарын удирдсан 5-ын «А», «Б» Тийн «А» апгийн сурагчид замжил- таараа түрүүллээ. Х. Бат- төр, Г. Дэлгэрмаа, Н. Урнаа, Г. Цэрмаа бусад олоп пионер чанарын өн- дөр амжилт гаргаж, багш Д. 3їнгмэд, Ш: Цэрэн, Б. Цогзолмаа нар даасай анги заасап хичээлдээ Ч4- нарын сайхан дүн үзүүл- лээ. Нийт сурагчдын чана- рын шалгалтын дүнг өмнөх 7! хоногийн Дүнтэй харь- цуулахад 8--46 хувийн чанарын ахиц гарлаа. Долоо хоногийн явцад «Зад угаагч» аянг анги, бүлгээр ээлжлэн зохиос- ноор сурагчид “харилцан биендээ тавих шаардлага ондөоржих -ариуй цаварч, соёлч хамт олны төлөө уралдааны нөлөөлөх Ча- нар ахилаа. Сэдэвт аж- лын 7 хоногт 4-нийн «А». «Бэ, .б-гийп «А» ангиуд соёлч хамт олон болж ан- ги танхим, дотуур байрны соёлшилтыг улам: сайж- руулах хөдөлгөөн өриүүл- лээ. Хоёрдогч түүхий эд цуглуулах хөдөлгөөнд су- рагч бүр идэвхтэй орол- цож 1500 нг яс, 110 їг: эвэр цуглуулж худал- Даа. бэлтгэлийн апгид тушааж, хуримтлалын мөпгөө төлийн бэлтгэл уут нэмнээ бэлтгэхэд зЗ0- риулж байна Сурлагын чанар ахиулахад чөлөөт цагаа зөв ашиглаж аятай амрах нь чухал хүчин зүйл болдог. Тийм учраас сэдэвт ажлыг 7 хоногоор Урлаг, спортын баяр 30- хиож «Хүүхдийн аядуу» урлагийл иаадамд 509 пионер баатарчууд орол- цож анги" бүр өөрийн коп- церттой болж: З-ын «Б» 6-гийн «А» ангиуд тэргүү- ний уран сайханчид болж олон сурагч ХБХБ тэмд: тийн норм биелүүлэн. «Пионерийп үнэн... Дугаар сургуульд 7 хоног ажлын явцад нийт сурагч- Дын сурлагын дүнг өмнөх Үетэн харьцуулахад 2,8 хувь, онц, сайны чанар 8 хувь ахиж цаашид чанз- раас чанарт шат ахих гэ- (411) багш, сурагчдын ндэвх улам өрнөлөө. Сэ- дэвт ажлыг сайн зохион байгуулсан сургуулийп захирал Б. Шарав, пионе- рийн ахлах удирдагч Р. Алтангэрэл, хичээлийн эрхлэгч Т. Рагчаа, 6. Батдорис болон бусад байш, пионер сурагчдад сонины зөвлөл талархал илэрхийлж, МПБ-ын 80 жилийн ойг угтаж сурла- та, хөдөлмөрийн гавшгай амжилт гаргахыт хүсье. С. БОДООШ 11! --Ивоперийн ахлах удирдагч Р. зовлөлдөж байгаа нь ангайн | БЗаац «А» пиопер Ж. Нармандах 68 кг яс цуглуулж аварга болор. Хоёрдогч түүхий эд цуглуулах ажилд 5 эрхучч яах -- Малчдад туслах пионерийн хувь нэмэр хөдөлгөөнд бүх сурагчид идэвхтэй оролцож гар тэжээл бэлтгох уралдаанд Н-ын «А» ангийн сурагч б. Сээсэр 5 иг гар тэжээл бэлт гэж түрүүллээ. “тайтта төлөө» Олон улсын | | | | | | | | хий боловсролын дэээ марш» лав. Аянд 25 түр, хороо, 80 бүлгэмийн 80 гаруй мянгап тишүүн,. шиопер сурагчид хам- рагдап аяны хугацаанд эрлэл, пионерийн олон ажил санаачлан хийлээ дор явуулсан сэдэвт уралдаанд тийн уралдаанд 911. зургийп уралдаанд 884, төрийй дууны тэмцээнд 3000 гаруйгїшдїср сурагч оролцов 49 бүлэг пионер “сурагч хэн 2 урмын зөрчилгүй хамт олоп болох, 181 бүлэг рогчгүй 85-бүлэг сойлч гүүний хамт олон болох ха- дөлгөөн өрнүүлэн амлалтаа. лүүлж 0 агаа 719 Ёл 2 национал ЗХУ болон ах дүү социалист бусад орны пионерийн гууллага, хидлаар харилцах, лийнхаа уионерийн байгууллагын сом- гуульт идэвхтэн байсан мүүсийг эрэн гаовлолтийн болон едрийн ор нм ахмад дайчдыг цуглаанд "урьж: ! їлийг сонсох зэрэг - Г.МҮГлАХСахн саг ХЭЭ 10700117 2111ү71515 СОдрТуЛОЖ, (/ГБарлУл ЭМОИ Ё5 : - 13! м ““ЭНХ ТАЙВНЫ МАРШ Зураач Д. Пуппипы «Эпх “Сүхбаатарын районы ерөн сургуулиу- дунд «Энх тайвны аяныг аохиоц” явуу- 26 сургуулийн ХЗЭ:ийн байгууллагаас «Бид ихийг хүсиэ» уриан ОНхо тайвны бичлэгийн шог зур: плакат улс г зохион 2415, Маршийн япцад 14 бүлгэм 300 гаруй салаа гэмт хэрэг хц: тэр ажиллаж амжилттай бие- илэрхийл 124 Аянаар цийт бүлгэм нитер- илуб байгуулан байг пионерүүдтэй за- сургуу" анхдагчид эвлэл, хү: сурвалжлах, СЭТГЭГД" сонирхол- оролцуулан ! й аясид зохиосон байна. 12 Эдэ ажилд 1, 6, 11, 57, 4 ї 1 т л.) | Ё? 58 дугаар бүлгэмүүд сохнон байгуулалттай оролцлоо. Энэ үеэр райопы пионер сурагчдын урлагийн элэг болис 24 сургуулийн 1516 ьяаслаг пионер сурагч ролцож 10 жилийн 45, 5, 3. уралдаанд дитлом, 9-ийн сургуулїуд шалгарч «Литесратурнал С2НХ ТАЙВНЫ МАРШ 8 жилийн 37, 16, 39 дүгээр байранд, шалгарч МПБ-ын 60 жилийп эхний хүндэт 141155:158“::грөт8ХртЛрЫ5Ц4гУбаррүүлаххххэиэүүүээл ВҮХХҮҮДИИН ЭНХ "уү1Е ПҮҮС 94111751 “гҮ1:(1:521 АМГАЛАН 8 1 тєүєє 11111 мал Эүүээгэр мЭЭл Е1 ЕЛЛЭДЫГ 11):31:4,233111511571) Ч 2111:11:11 гө» авсан пураг хүүхдүүд. Яагаад аёта» сонийы тусгай шагнал гэвэлэх ойн нэрэмгинт агаарын тен- ориы маань өглөө энхийн пис, тандболын тэмцээнд 1, нараар гэрэлтэп, цэлмэг 5, 46, 57 дугаар бүлгэмүүд | Хөх тэлгэр энхийн өнгөөр амшинлттай оролцож, инэгдү-| туларч, өӨихийн. дуугаа гээр булгам агаарын тепиис-| дуулж байна. ний тэмцээнд хотын “аварга Тэр пнариы дор эрдэм болон. номдоо шамдан суралцаж, Чилийн эрэлхэг оюутан | 2Х,Орондоо социализмыг Альваро- Торо” Вега, түүний найз Оросио Лирег суллахыг «Амиго» операцид нийт бүлгэмүүд шуурхай цуг: лаан зохион байгуулж пионер сурагч, эцэг-эх эдгээр эв санааны дэлтэй байгаагаа илэрхийл, шаардсап хүмүүстэй орон, энх тайвлы шиг” зөвлөлтийн вө96 нэг- | цэнгэл сумын. 10 байгуулалцай” их Лепниий өмөг түс анд иар- 2-28--2-33-322--2-1-0-2:4201 “Архангай аймгийн Бат шилийн сургуулийн пноперийн бул- суллахыг шаардсап захидал | гэмийн зөвлол нийслэлийн бичин, гарын үсэг зурсан ил 10-килийн 84 дүгээр сур- захидал. «Пионерснал прав- гуулийн пионер сурагчдын Да» сонины -«Ампго» опера: урналгыг баяртай хүлээн Цид явууллаа. авч «Амиго» операцид Дэлхийн залуучууд 0юут-| идэвхтэй оролцож байна. ны ХП их наадмын Ффондол Пнонерийн бүх бүлгүүд мопгө хуримтлуулах хөдөл- «Хүүхдүүд-элх тайвныг гөөн ерпүүлж 5000 гаруй | хүсч байнд» сэдэвт бүл- төгрөг оруулав гийн цуглаан хийж Чи- Районы ерөнхий боловсро- | лийн хувтийнхны харгис лын сургуулиудын- нэгдсэн | ажиллагааг эсэргүүцэж, цуглааныг зохион байгуулж уралдаанаа дүгнэлээ, зэжэхтээи-ииижээ-ииссттииилэлииисииилихлхихиэлииииии Ерөнхий боловсролын сур” гуулиудын ДУНД зарласан ханын сонин, шог зураг, илаг кат, шүлэг, зохион бичлэ- гийн уралдааны нийдбэр-дүн: гээр 57, 6, 23 дугаар сургуу- лиуд эхний байрыг эзлэв. Планат, шог: зураг, зохион эзлэв. Б. 10-ын 5:ыиИ Лагчимга- сургуулийн «Вэ бичлэгийн уралдаанд 58 Ау: таар сургуулийн "ангийн сурагч рав, 72 дугаар «Г» (нгийн сурагч Төмөрбаатар, 11 дугээр сур: гуулийн 8-ын «А» ангийн су" рагч С. Ганцэцэг, 45 дугаар сургуулийн гийн сурагч Ц., Эрдэнэбулган иар эхиий байруудыг тус тус А. МАЛГУУЧ «Г» --4Чөвлөлтийн Г. сурагч Я. Болдын анг гуранду- гаар сургуулийн 1 ангийн энхийн сэдвээр зурсан зураг Германы фашилм, япо- ны милитаризмийг бутцо- хисон ялалтын 40 жилийп ай, Д. Сүхбаатарын |нэ- рэмжит МПБ-ын 60 жїин- лийн ой, ДЗО-ны ХЇП их наадмыг угтаж манай ор- ны сургууль, пионерийн бүлгэм, бүлэгт олон төр- лийп ажил зохиогдож бай: на. Дээрх үйл явдлыг то- хиолдуулж өврийп бүл- гамд, зохиол: буй ажлын талаар Хөвсгөл аймгийн төвийн 8 жилийн ЇГ сур- гуулийн бүлгэмийн зөплө- лийн дарга Д. Болормаа ярихдаа --Манай бүлгэм БНМ "АУ-ын баатар Л. Даваа- доригийн нэрэмжит боло- хоор үүрэг аваад ажил- лаж байна. Бүх бүлгийн 80 гаруй хувь нь тэргүү- нийгба цэрэмжит хамт олоп болох хєөдөлгөөчд хамрагдлаа: 1985. снд(60- лох түүхт ойтгуудыгт угтан охиол байгаа: оаислын ДИЙЛЭНХ нь-эПхттайвтыгсЭ- дэвт ажил -юм.,.Бүх анги бүлгүүдийн дупд «Бид энх тайвныг хүсч байна» сэдэвт гар гзураг, зохион бичлэгийц уралдаан зохио- БИД ДАЙНЫГ ХҮСЭХГҮЙ Бид ав жаргалант орны тайгаа хамт нэгэн жагсаал Дор хүн төрөлхтөний гэ- рэлт ирээдүй коммунизм руу явж байна. Бид хүүхдүүл. Тийм бо- лохоор ээл: аавтайгаа элэг бүтэц, үеийн найзуудтай- таа үргэлтїйд хамт тоглон наадаж, үхэл зовлон, өнч- рел, хагацал үзэхгүй, амьдрахыг хүсч байна. Бид гэрэлт ирээдүйг гардан байгуулж. хүч ХӨ- ЭНХ АМГАЛАНГ ХҮСНЭ Чилийн ард түмэн ллпа! Альваро Торо Вега, Оро- сио Лире парыг сулла! гээ сэп урна цуурайтаж бай- лаа. Альваро. Торо Вега, Оросно Лире нарыг шо- ронгоос суллахыг шаард- сап гарын үсэг зурах хө- ДОоЛГӨӨНД НИЙТ пионер су- рагч, багш ажилчид орол- цолс гарын гүсгээ илгээсээр - ЮВАЙМЕЙ, ЛЕ ЕРЛЫЕ ЕОН АШ ОНШИЕК «САМОГ. МИРь АЯНААР:- ход 8-ын-«Б», бїмн «Аэ, Т-гийн-«А» ангиуд ИиДЭВХ- тэй оролцон. Мөн “анх тайвны сэдвээр улс төрийн дууны тэмцээн зохнож шалгарууллаа. 4-8 дугаар анггйн ппонНер сурагчид оролцсон тус тэмцээнд 8-Ын «Б» апгийн «Уидраа», 8-ын «Вэ» ангийн «Улаап бүч» Т-гийн «А» ангийн «Дол- гион» хамтлагууд бусды- таа хошуучлав, |Зөвлоөл- тийп мэргэжилтэп багш Г. Я. Ходяпын удирдла- таар интериационал нлуО байгуулж, зөвлөлтийн 6б0- лоод ах дүү социалист ор- ны тпионНерүүдтэй захид: лаар харилцах хөдөлгөо!, өрнүүлж орос хэлний балр хийж, «Анд нөхдөөсөө су- ралцья» 7 хоногийн али зохиож пионерийн ажлыг орос хэл дээр явуулж бай- на. Эпэ бүхэн манай бүл- тэмээс «Салют, мир» ая- наар зохиож байгаа аж- лын нэг хэсэг нь юм. Цаашид ажлаа. улам эр- чимягүүлж, | сонирхолтой ажлууд зохионо гэв. н. Энхчимэг, дөлмөр, авьяас, билгээ хүн төрөлхтөний толөө зо- рнулна. Бид эх орны бяцхан ип ГЭД, энх тайвны төлөө төм- ЦЭГЧИД. Дайны хөпээтэн харгис хүчний эсрэг хар, шар, цагаан арьстан хүүх- дүүд бид дуу хоолойгоо нийлүүлэн иэгэп жагсаалд жигдрэн алхаж байна. Бид дайныг хүсэхгүй. Мыг ие хотим войвия. Нийслэлийн”45 дугаар сургуулийг 10-ын «Вэ вигийн сурагч Ц. ЭРДЭНЭБУЛГАН байна. Сурагчдын дунд «Эпх тайван-энэ Дэлхий» сэдэвт гар зургийн урал- Даан зарлав, Хүүхэд бид- ний хүслэн энх тайван, аз таргал, найрамдал юм. Хүүхдүүд бид амгаланг хүсч байна. 4-ийц «Бэ» ангийн еу- рагч бүлгэмийн зөвлө- лийп гишүүн Д. ХҮРЭЛШАГАЙ | | | | | | | | | | | | | |