4: . 34 дэх жилдээ Орон БУХНИЙ ПРОЛТЛРИ 1 ЧНЦГЛОЯНГАВШОЕЭВЕНЬДЛН: НАР нэгдэгтүн| МАХПТ-ын у .ЭМ1 (1407) 1070: ОНЫ НЭГДҮГЭЭР САРЫН 1, МАХН-ын Төв Хорооны бүгд хурал МАХН-ын Төв Хорооны ээлжит 1 бүгд хурал 1977 оны арван хоёрдугаар сарын 21-нд болов. Бүгд хүрэл «БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй, лыг 1978 онд хөгжүүлэх ул- сын төлөвлөгөөний тухай» БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга, БН МАУ-ын Улсын төлөвлөгсөний комиссын дарга Д. Содномын илтгэл, «БНМАУ- ын 1976 оны улсын төсвийн гүйцэтгэл, БНМАУ-ын 1973 оны улсын төсвийн тухай» БНМАУ-ын Сангийн Яамны сайд Ц. Моломын (илтгэлийг тУс, тус сонсож хэлэлцэв. Илтгэлүүдтэй холбогдуулан Хэнтий аймгийн намын хорооны нэгдүгээр иа- ийн бичгийн дарга Ж. Лувсанжамц, НМАУ-ын Хөдөө аж ахуйн Яамны сайд Л. Ринчин, МАХН-ын Төв Хо- рооны хэлтсийн эрхлэгч Л. Цэрэндон- дог, БНМАУ-ын Тээврийн Яамны сайд Б. Энэбнш нарын зэрэг хүмүүс үг хэ- хэв . Бүгд хурал дээр МАХН-ын Төв Хо- ны нэгдүгээр нарнїйн бичгийн дарга НМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүү- плэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал дэлгэ- рэвгүй үг хэлэв. МАХН-ын Төв Хорооны бүгд хурал хэлэлцсэн асуудлаар тогтоол гаргалаа. БНМАУ-ын Ардын ЇЙх Хурлын чуулган БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын ес дэх удаагийн сонгуулийн П чуулган 1977 оны арван хоёрдугаар сарын 22-т боллоо. Чуулган «БНМАУ-ын улс ардын аж ахуй, соёлыг 1978 онд хєгжгүүлэх тө- лєвлєгөөнННЙ төслийн тухай илтгэл» «1976 оны улсын төсвийн гүйдэтгэл, 1978 оны улсын нэгдсэн төсвийн 19С- дийн тухай нлтгэл»э, «БНМАУ-ын улс грдын аж (ахуй, соёлыг хөгжүүлэх 1978 оны төлөвлөгөө, БНМАУ-ын 1978 оны улсын Нэгдсэн төсвийн төс- лийн тухай хавсралт илтгэлэ, «ЗХУКН- ын Төв Хороо, ЗСБНХУ-ын Дээд Зөв- дєл, ЗСБНХОУ-ын Дээд Зөвлөлийн баярын хуралдаан дээр баталсан «Дэл- хийн орон бүхний ард түмэн, парла- зєнт, засгийн тазарт» хандаж гаргасан триналгыг дэмжих тухай зэрэг асуудал хэлэлцэв. сургуульд суралцагч- Еын тоог 5,9 хувь, үүнээс єрөнхий бо- жовсролын сургуульд суралцагчдын тоог 5,2 хувиар өсгөнө. Ж 58,5 мянган хүүхдийг ерөнхий бо- довсролын сургуулийн дотуур байранд хүлээж авна, 8 Ерөнхий боловсролын сургуулийн 13 занга гаруй суудалтай хичээлийн байр, хөдөө 2ж ахуйн механикжуулаг- чид “болон барилгын мэргэжилтэй ажилчид бэлтгэх техиик мэргэжлийн сургуулиудад 1,4 мянга гаруй суу- далтай хичээлийн байрыг ашиглалтад өгнө. 9» Дээд, тусгай мэргэжлийн дунд болон тєхник мэргэжлийн сургуульд 22,8 мянган хүнийг шинээр элсүүлнэ, ж Хүүхдийн ясль, цэцэрлэг 23-ыг шїниээр байгуулж ясль, цэцэрлэгт хам- рзи хүмүүжүүлэх хүүхд! оог 1977 оныхоос 4,2 хувиар иИэмэгдүүл : к) ЇЕ дал Яс: йл 5 Эиддул дьэ” Чин Зурагт хуудсыг Д, ПУШКИЦ шэг ГЭ Ц, ГЛИТЛП-.. (ВИМАУ-ын төрийн шигийлт, яруу шиїїрагч), Шинэ жил зарлаа ШШипэхой: улаан бүч шиг Шинэ. жил гарлаа, 1Ширээ, ханын хуаили дээр Шинэ энил ирлээ, Гэрэл цахилгаан гялалааад Гэр дүүрэн хогжилдоод Гүн цуурын галуу шиг Хүн олоп цэнгэлээ, "Тавын дүн аваад Таатай жилээ угтаад Сурлагын амжилт гаргах Сайхан он ирлээ, Төө сахалтай өвөө Тогрөг царайтай эмээ ч Төрүүлсэн сайхан эцэг эх » Түмэн багачуудаа хүндэллээ. -. Энэнээс илүү хүндэтгэл Хүүхэд бидэнд байхгүй. Энэнээс илүү хайрлал Хүүхэд бидэнд олдохгүй Төлөөр баян малчид : Төлөвлөгөө давуулсан ажилчид Орон даяар их байна. Онц сурлагатан олон байна. Дуу хуур хангинаж Дуутай бөмбөр нижигнэжс «Он жил солигдлоо» гэж Онцолж бидэнд хэлж байна. Шинэхэн улаан бүч шиг. Шинэ жил гарлаа. Сурлага дүүрэн» үдэх г Зорилго бидэнд ирлээ! 2: 2! Э жэзээ, ЛБЭЛЭВ Хүүхдийн төлөө фондын төв комис- соос хүүхэд, залуучуудын хэвлэл, залуу техникчдийн ордны сургалт, хүмүүж- лийн ажилд зориулсан орчин үеийн техникийн сургалт, гэрэл зургийн ла- БОГаторийн иж бүрэн тоног төхөөрөм- жийг МХЗЭ-ийн Төв Хороо, «Пионе- рийн үнэн» сонин, залуу техинкчдийн ордонд бэлэглэв, Бэлэг хүлээн апахад зориулсан цуглаан дээр уг бэлгийг хүүхдийн төлөө фондын төв комиссын дарга А.И. Цэдэнбал-Филатова МХЗЭ- ийн "Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Л. Түдэвт гардууллаа. Л. Түдэв: хүүхэд залуучуудын сур- лага, хүмүүжилд онц чухал хэрэгцээ- тэй сургалт, лабораторийн орчин үенйн олон сайхан тоног төхөөрөмж бэлэглэсэн явдалд хүүхдийн тэлөө фопдын төв ко- мисст нийт залуучууд, өсвөр үеийнхний өвнвөс халууц талархал илэрхийлэв. СУРВАЛЖЛАГЧ С0ЦИАЛИОТ АЖ ТӨРӨХ ЁС, ХҮҮХЭД Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Тев Зөвлөл, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны түүх, арга зүйн төвтэй хамтарч «Со- цналнст аж төрөх ёе, хүүхдийн хүмүү- жилд иж бүрэн хандах асуудал» сэд- вээр онол-прантикийн бага хурал хийлгэв. “Аймаг, хотын | пионерийн ажилтнууд, сурган хүмүүжүүлэгчдийн оролцсон тус бага хурал соцналнст аж төрөх ёсыг пионер сурагчид, нийт өс» вер үеийихний амьдрал ахуйд лэхэд ач тустай олон чухал хэлэлцлээ, Бага хуралд МХЗЭ-ийн Төл Хороопы илтгэл нарийн бичгийн дарга Д. Дашдонвдон оролцож, онол-практикийн хурал ач холбогдолтой болсныг тэмдэглэж үг хэлэв. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ЭЖ ийг иргэнээр жигэ эгчиечгээээнчэ | Ц111121) | Хоёрдугаар сар. 2- Манай нам, төрийг үндэслэгч Д. Сүхбаатарын мэндэлсний 95 км. ЁЧ 8- Нэгдэлчдийн өдөр. -- Фашмамыг эсэргүүцэгч бяц- 12 баатруудын өдөр, 24-- (1848) К.Маркс, Ф, Энгелье |ёос «Коммунист мамыц тунхаг» | 5- Монголын багш нарын өдөр, хэвлэгдсэний 130 жилийн ой. Гуравдугаар сар. Ё -г-- мАХНаа 57 жилийн ой, 8- Олон өдөр. 283-- АМ. Горькийн (1868-1936) төрсний 110 жилийн ой, Дэрөвдүгээр сар, улсын эмэгтэйчүүдийн 12-- сансрын нисэгчдийн өдөр. Б. Н. Ленин (1870--1924) Э, мэндэ Ч Тавдугаар сар. «1-- Олон улсын хөдөлмөрчдийн эв санааны нэгдлийн өдөр. -- К. Марксын (1818-1883) мэн- дэлсний 160 жилийн ой, 8-- Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ- ын өдөр, (1963) | «Залгамжлагч) 1 ! « Ё « Ү Ё ! тов ч чуулсны 15 жилийн ой. ! гэ ! 1 Ї 2 Т : Е : Ялалтын баяр. Лениний лаэгджээ. -- Африкийн өдөр, нэрэмжит БХПБ Зургадугаар сар. Ё 1- Хүүхдийг хамгаалах олон «Залгамжлагч» Ш ны 5 жилийн ой, дийн өдөр. --29 (1958) ДАЗХ-ны дэргэдэх «Хүүхэд. өсвөр үеийнхний олон ул- сын хороо» (СИМРВА) байгуулагджээ, Арван хоёрдугаар сар. 10-- Хүний эрхийн өдөр. 1948 оны ХЇЇ сарын 10-нд НҮБ-ын Ерөнхий Ас лей хүний эрхийн Усан тувхгийг баталжээ, аниа. наллал үетнэ Үнөни (вл: (3388 үетэй) Олтуеар ой с 7 1978 онш тавдугаар сард МХЗЭ- ийн ХУП их хурал, зургадугаар сард Монголын пионерийн залгамж- дагч ЇУ чуулган болио. 77 ХАЙРТ дүү НАРТАА Хайрт дүү нар аа! Та цартаа шинэ. жилийн... МЭНДЧИЛГЭЭ... ДОП- шүүлж сурлагын ондор амжилт хүсье, Би 3 жилийн омно сурагчийн ширээнээс. МХӨЭ-ийн илгээлтээр хоньчин, болсон. юм... Ээ. хуга- цаанд аав ээжийн хамт 2 хавар хонь толлүүлж, 237: эхэлс 111) тол хүлээн анч, оос ноолуурын толоплогоог байнга. давуулж, ир- лээ, Миний: малчин бага зэрэг. амжилтыг МХЗЭ-ийн Төв Хороо, өндрөөр үнэлж сал- хан. ЗХУ-д явуулж коммуниамын орны гайхамшигт хорцил, зоп- лолтийн залуучуудын | хамтран сурч, хөдөлмөрлөж амьдарч бай- гаа сайхан үйлсийг үзүүллээ. Хайрт дүү цараа, мэргэжил бүхэн сайхан санагддаг. Хэн 0о- ловч сонгосон мэргэжилдээ сэт- гэл зүрхиээсээ дурлан ажиллавал амжилтанд хүрдэг. Тийм учраас пионер сурагч та бүхэнд мэргэж. лээ эртнээс зөв сонгож, сонгосон мэргэжилдээ жинхэпэ эзэн бол эх орондоо ихийг бүтээгчид боло- хыг ерөөе, Хэнтий аймгийн Жаргалтхаан сумын «Хөгжилт» нэгдлийн Баян-эрдэна. бригадын хоньчин Д. МӨНХБАЯР юслвзэлссэлэглтл(лсүжтт болсон. үеийн 5 БАЯРЫН ! ХӨЛЭЛГВ ан 110 САЙН САЙХНЫГ ХҮСЭН ЕРӨӨЕ Манай орны аажаргалтай дс, вор үегнийт пиопер сурагчид аа! Та нартаа ирж байгаа 1978 оны шинэ экилийн сүлд... модны заадмыг. тохиолдуулан. хамгийн сайн сайхныг хүсч, сурлага ХО- долмөрийн | Тллаласац.... амшилт олохыг ероао! Цомоороо эрүүл энх байл, их эрдэм пом сурч эх орой, иам їїлс- гийнхаа. үйл хөргийн толоо хэлээд бэлхэн иргэд болой өсч хүмүүжээ- рэй! БИМАЛУ-ын ходолторийн баа, тар улсын гапьиат багш Д. ДАГВА ЗУРАГ ДЭЭР: Залуу хоньчин «ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-77» УРАЛДААНД ХЭН ШАЛГАРАВ? Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ- ын "Төв Зөвлөл, «Пионерийн үнэн» сонины зөвлөл «Хөдөлмө- рийн улирал--77» уламжлалт уралдааныг дүгнэж, 1976-1977 оны хичээлийн жилийн зуны ам- ралтаар, үйлдвэр, хөдөө аж ахуйд ажиллаж, амжилт гаргасан доор дурдсан пнопер сурагчид, мөн уг ажлыг сурвалжилсан идэвхтэн бичигчдийг болзлын дагуу шалга- руулан шагнав. Үүнд Хэнтий айм- гийн Биндэр сумын 10 жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «Вэ» ан- гийн сурагч Л, Эрдэнэ-цогтыг Га- даадын пионерийн зусланд амруу- лах эрхийн бичиг, «Пионерийн үнэн» сонины дипломоор, Өмнө- Цогт-Овоо сумын йн дөрөвдүгээр ан- тСГ үүд МПБ-ын медаль, ны диплом сУмьй гийн сурагч Төв Зөвлөлийн ийн үг | С. Батнасан, Бая! туяа, Сүхбаатар аймгийн Эрдэн: цагаан сумын дунд сургуулийн 5- ын «Б» ангийн сурагч Д. Юра, Дундговь аймгийн Сайхан-овоо су- мын дунд сургуулийн 6-гийн «А» ангийн сурагч И. Өлзий.орших, Хэнтий аймгийн Биндэр сумын дунд сургуулийн 9-ийн «А» ан- гийн сурагч Ц. Долгор, Өмнөговь аймгийн Ханбогд сумын дунд сур- гүулийн 5 дугаар ангийн сурагч Ч, Галбадрах нарыг МПБ-ын Төв Зөвлөлийн хүрэл медаль, «Пиопе- рийн үнэн» сонины дипломоор тус тус шагнав, Мөн Төв аймгийн Батсүмбэр сум--САА-н дунд сургуулийн 8- ын «А» ангийн сурагч О. Лхагва. жав, Говь-алтай аймгийн Гуулин- гийн дунд сургуулийн 5-ын «Б» аигийн сурагч П, Батаа, Зархан аймгийн Эрдэцэхайрхан сумын дунд сургуулийн 7-гийн «Бэ» ан- гийн сурагч Ч. Батбаяр, нийслэ- лийн 53 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «А» ангийн сурагч Ц. Тун- галаг, Ховд аймгийн Мянгад су- мын дунд сургуулийн 8-ын «Б» ангийн сурагч М. Ганбаатар, Бул- ган аймгийн Баян-агт сумын дунд сургуулийн сурагч Г. Оюунчимэг нарын 10 гаруй сурагчийг «Пионерийн үнэнэ сонины тусгай шагналаар шагнав. рооны ажи тусгай шагналаар шагнав: Т-гийн «Б» ангийн Мөн «Хөдөлмөрийн улирал-77» ай «Хадланч хүүх- рхустын хөнвөнд», аа түүв» зарзг гэ- сурвалжлагаа нийт. Төв аймгийн ХЗЭ-ийн хо- р нарийн бичгийн Жанчив, «Саальчин пио- »,с«Гавш. хамгаа- мэдээ, 1ї үүлсэн идэвх » Гомбожав, « Булга- ”рагчдад» сэдвээр зөвлөлгөө | найз «А» ч МХЗЭ-ийн Төв Хо- тан Б. Батсүмбэрэлийг А. нугаралт Г. ДАЛАНТАЙН авсан гэрэл зураг. ШТҮҮГ Д. Мөнхбаяр С. БОДООШИЙН авсан график гэрэл зураг Уран нугарагч " оо Х3 тан жилийн дунд сургуулийн 4-ийн ангийн онц сурлагатан сурагч Гэрэл олон янзын уран ,ходөлгөөнт хийдэг авьяаслаг пионер юм. Эрдэлэт хотын 8 жилийн тулга, б-гийц «Б» аигийц сурагч Батцэпгэл, цэцэг иар шинэ жилийд омно «5 оццытэаэн» лээ, : 5 дунд сургуулийн 6 -гийн сура| 7-гийн Уү, Консыа болохоо) , ЯНЖА! 8У. Р 225 й зарммсхснв Уу ү Хөвсгөл аймгийн Цэцэрлэг сумын 5 жилийн дунд сургуулийн Анд- рей багштай 8-ын «А» ангийнхап «Пионерийн үнэн», сонин «Зал- гахицлагчь | сэтгүүлээ 100 хувь захиаллаа. Энэ апгийнхны 17 Хувь нь тазан онцын эзэн, 42,8 Дархан хотын арпан жилийн Ш дунд сургуулийн. 13 дугаар бүл гийн дарга, 9 онцын эзэн Д. 1 цэцэг «Залгамжлагчө угхаж хариуцсан рагчдын сурлагыг сайжруулах то» лопвлогоо зохион ажиллаж байна. лтан- ТУ чуулган бүлгийнхээ. су» Ч, ЛАМЖЛАПЫГ апсан горэл зураг, АЯН хувь нь «номын сайн нөхөр» үнэм- лэхтэн юм. Зураг дээр: Тус ангийн тэргүүний зарим сурагч Д. АЮУШЖАВЫН авсан гэрэл зураг. “77 хүүхэд, хүүхдийнхээ тухайү77777 ӨВ авитиих эхн өнчин - МАНАЙ ЦОГВАЯР Гопь-алтай аймгийн Тонхил су- мын 8 жилийн. дунд. сургуулийн Т гийн «Ї» апгийн... сурагч, бүлгэн мийн поплолийп. дарга. Б. Цогбал« рыг нөхөдтэйгээ өолдөг даруу харьцдаг, зарчимч тэргүүний су» рагч гээс хамт олон ив хүндотгэдэг, Цогбалр:4 жил дараалан бүл- гийн дарга хийгээд өнө жил пиопо» рийн бүлгомийн. зоплолийн дарга болсоп юм. Тор сургуулийн нийт бүлэгт содопт ажлын график гар» гам, Тимурчүүдийн отрид, коман- дын ажлыг. сайшруулахын тулд болаолт уралдаан зарлап МХЗЭ- ийн ХУП их хурал, МПБ-ын «Зал- гамжлагч» ТУ чуулган угтаж пийт сурагчдаар сурлагадаа ахиц гаргах толөглогоо гаргуулац ажиллаж бай- па. Б.Цогбаяр сургуулийн захиргаа олоп нийтийн байгууллагын зохио- сон ажилд идэвхтэй оролцдог. Тэр саяхан. БНМАУ-ын Сайд нарын Зовлолийн Мэдээлэл Радио Теле- визийн Улсын Хорооноос зарласан «ЗХУ-ыг хэнилүү сайн мэдэх вэ?» асуулт хариултын уралдаанд орол- цон нэгдүгээр байр эзэлж гадаа- дын пионерийн зусланд амрах-эр- хийн бичгээр шагнууллаа. Сурагч М. СОДНОМЖАУЧТ “Өө .сӨӨӨӨӨӨӨӨӨӨӨӨ/ӨӨӨӨӨӨӨ ӨД 8 ӨМ 665655 шив шинэхэн мэдээ ИХЭР ХОЁР ” Нийслэлийн 7 дугаар дунд яа, “Эрдэмцэцэг нар сурдаг. «Айлы БУБЫН МПОТИЛЦ 21:41 болгох шийдвэр гар шатны пионерүүд болох нэгдүгээр ангийнхныг «Монкадчууд» гэж нэрлэх болжээ. (Монкадчууд-гэ: дэг нь 1953 онд Фидель Кастро партизан нөхдийнхөө хамт дайрсан монкада хуарангийн нэрнээс га- ралтай юм) Өсвөрийн пионерүүд-монкад- чууд нь цагаан цамц, улаан өнгө- тэй дугуй малгай өсч цэйхэр бүч зүүнэ. Зүүн талын ханцуй ДдэЭэ- рээ улаан өлгийн гурвалжин дүр- сийн голд нь цагаан өнгийн одтой, гурвалжийигийн дээд хэсэгт «Мон- кадисты» гэж бичсэн ялгах тэмдэг- тэй байна. “Өсвөрийн пионерүүд нь «Бид хамтарч сурч, ажилла- на», «Миний эх орон», «Бид- Монкадчуудэ «Бид хамтарч “дуулж, зурж, тоглоно» гэсэн т р аялна. ТУоврдугаар шатны пиоперүүд сур- гуулийн 4-ийн «Бэ» ангид Эрдэмту Тэд ч эмээ», «Дээшээ дээшээ» зЭ- ӨВӨРХАНГАЙ. аймгийн Хархо- рин сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн пионер сурагчид 15 тонн яс, 14 тонн хаягдал цаас,87 кг бодын эвэр 53 кг техникийн. гос, 2146 3 зурамны арьс, 188 тарваганы арьс бэлтгэлд тушааж орлогыг бүх ний- ийг хамран сургах фонтод оруул- аа Багш Б. ОЧИРХУЯГ ДУНДГОВЬ аймгийн пионер сурагчид техникийн тос 315 кг, яс 8480 нг, ноос 192 нг, ангийн үс арьс шир, 370 гаруйг бэлтгэлд ту- шааж олон улсын хүүхэд залуучуу- иш! т л дын эв санааны нэгдлийн фондод 16,5 мянган төгрөгийн орлого орууллаа. ишиишишииишишииииншишШшиШиШиШИ нэ ажилд Дэрэн, Дэлгэрхангай, хорооны сургууль пионерини зааварлагч Д. ТӨМӨРДОРЖ Сайнцагаан сум, аймгийн төвийн 8 шилийн дунд. сургуулиуд сайн, З оролцов. Е Дундговь аймгийн ХЗЭ-ийн ХҮҮХЭД ХҮҮХЭДДЭЭ ЗОРИУЛЖ болзолт уралдаан зарлаж ажиллась ны дүнд 3000 гаруй шагай 110 хөлөгт тоглоом цуглуулан байрын зөвлөлд хүлээлгэн өглөө. Энэ: ажилд Золзаяа ахлагчтай 5-ын «В», Болормаа ахлагчтай 6-гийн «Б» ангиуд бусдаасаа идэвхтэй оролцлоо. Сурагч ОЮУНЧИМЭГ ПИОНЕР СУРАГЧДЫН чөлөөт цагийг зөв боловсон өнгөрүүлж, авьяас сонирхлыг нь хөгжүүлэх, зорилгоор Баянхонгор аймгийн пионерийн зөвлөлөөс, пионер су рагчдын «цуглуулгын үзэсгэлэн» гаргав. «Цуглуулгын үзэсгэлэнд» 28 иас шалгарсан 837 хүүх- йн 16 төрлийн 78 цуглуулга к пионер сурагчид, эцэг эх. төрчдө, а. н-овоо, Галуут, л, Бөмбөгө| н 8 жил ажлыг хУувьСГАЛЫН ӨДӨРТ- өнгийн д галын 8 дөлтэй, дээд » нь «Хосе-Марти» гэж бичсэн бай- на. Ахлах насны пионерүүд.«Эрд- мийн замаар», «Бид залуу ном- мунистууд болохыг эрмэлзэнэ». эруул” «Урлаг, үүд яла- зингүү- рүүдээр юм. ЗУРАГ ДЭЭР: Вардера дахь олон улсын пионерийн зуслангийн төв “талбай. Нийслэлийн 18 дугаар дунд сур- гуулийн пионерийн ахлах улнр- дагч Д. ЭРДЭНЭБААТАР е П 1978 өнд сомог 5 ӨДОН.ӨРНЫ 758... 224 /3ЭХ7н НАР ХИРТЭЛТ | Дөрөвдүгээр сарит 7-ны хиртэлт омпод Америкийн омшод хагас, Ат- лантиш далай, Амтаритидын барууц районд ТҮҮН пар шингэх үед омпод Афринт мэдэгдэнэ, Аравдугаар дрыц Ти хиртэлт Азийн хойт эрэгт болон дориод урт- рагийн 1060 градусын дагуу харагдах |а цар гарах үед, Балтийн. орчим, “9 өглөөгүүр зоплолтийп Ёвропин хэс- гийн хойд хагаст үдээр Сибирт, нар Я шингэх үед дориод уртрагийн 142 градусаас зүүн тийш ажиглагдах ба Москвад 8 цаг 09 минутад 0,1 фа- | зын хэмжээгээр харагдана, САР ХИРТЭЛТ 2 Гуравдугаар сарын 24-нд сар га- 0 рах үед зөвлөлтийн европын хэсгийн 5 өрнөд районд ажиглагдана, Хагас хиртэлтийн төгсгөл нь сар мөрний шингэхтэй давхцах ба Лена | алаг Якутаас зүүн тийш Амур мөр- ний адаг орчмоор ажиглагдана... рийн хаяанд гармагц хагас хиртэлт эхэлж Балтийн орчим, | Есдүгээр сарын, 16:нд сар тэнгэ- | Карпатын чанаддахь Унраины мужид хараг- дана. “Сар хөөрснөөс хойш бусад районд ажиглагдах юм. ГАРИГУУД 1 улирал Буд (Меркурий) нэгдүгээр сарын эхний хагаст өглөөгүүр бүх өргөр- гүүдэд, хоёрдугаар хагаст зөвлөл- тийн зөвхөн өмнөд хэсэгт харагда- на. Гуравдугаар сарын 1 Хагаст үдэш бүх өргөргүүдэд харж болно. Сугар (Венера) гариг гуравдугаар сард үдшийн цагаан гэгээнээр гарч » ирнэ. | “Твсүүн (Марс) гариг нэг ба хоёр- | дугаар сард шөнийн турш харагдана. Бархасбадь (1їОпитер) нэгдүгээр Ёс шөнийн турш гялалзан хараг- | на. Санчир (Сатурн) хоёр гуравдугаар | | сард шөнийн турш ажиглагдана, 11 улирал Буд дөрөвдүгээр сарын эхний хэд ! хоногт үдэш үзэгдэнэ, Сугарыг үдшийн цагаан гэгээнээр 1 | «рх болно. Ангаргийг үдшийн цагаар ажиг- лаж болно. Дөрөвдүгээр сарын 2-т | тэр Близнецов оддын ордоос Рака оддын орд тийш, таван сарын 21-нд лдын ордонд шулуун замаар ис очно, 4 асбадь (опитер) үдшээр гя- лалзан харагдана. Дөрөвдүгээр са- 11-нд тэр шулуун Замаар Бли- ов оддын ордонд шилжинэ, 1 Санчир, Үдшээр харагдана. Дөрөв. я эр сарын 25-нд тэр | ! тэрийн ван (уран)ыг Весы Д нь хоёр нуд- ах боломжтой. и “го Змвепосец ын ордны өмнөд эгт байхад нь хоёр нүдний дуран буюу телесгпо- поор харж болно. шаЭ НГ улирал долдугаар ” пЭӨ”Ч ЭЭ” үү сарын нэг ба цогт үдэш зөвлөл- тгН мнөд хэсэгт хараг- дана. Есдүгээр сарын хоногт рагдана | Сугарыг Зевлөлтийн нутгийн ом- үл ршиостой (хөн үглэх! (штокш1 (поггод л) (ШИШ) (нэт) д : ё эхний арав өглөөгүүр бүх өргөрөгт ха- Х.Би! 22248 му нөд хэсагт үдэш ажиглаж болно. Ангараг харагдахгүй. Учир нь ха- ранхуй болох түүний шїнгэх хоёр давхцах юм. Бархасбадь долдугаар, сарын | сүүлчээр үүрийн гэгээнээр харагда- на. Наймдугаар сард түүнийг Блнз- нецовын оддын ордонд, 22-наас Ракз | эдлэн ордонд байхад нь ажиглах болохпктой, ТҮ улирал Буд арван хоёрдугаар сарын хоёр- дугаар хагаст өглөөний туяанд сай-. 4 тар харагдана. - Сугар арган нэгдүгээр сарын дун. уур өглөөний туяанд харагдана. Тэр арван хоёрдугаар сарын 14-нд хамгийн тод харагдана. Ангараг харагдахгүй. Бархасбадь шөнө дунд хүртэл га- рах ба шөнө дундаас хойш Гака оддын ордонд гялалаан харагдана. 7 анчир Лев оддын ордонд шөнө дундаас хойш сайтар харагдана. «Земпя ин посодониал» сэтгүүлийн 6 дугаараас Л. ЦЭРЭНСАМБУУ Гїмдаэ: авав, 22 Ю ! шин 2 ОНЫ ЭЭЛЖИТ ШАГНАЛ--“- МХОдийн Төв Хороо,-Д, сонин, стгүүлийн. оны. шагийг.. голын уриу ПАРТАЛВГҮҮ7) Сүхблатарий парэмшиг МИ лиг ШУА-ийн бцологийн хүрдэг ШИШ Ш 047 Адалуучуудын ин Тор Цонлолийн хайлал «1 Циог лангийн. їахирйл,.. Опологийн 1, Сандагдорж, й Ї! 1 ! | ашилтан 8, Далхь терийн үнэн» сонй, «Одалгамтс ухааны дойгор О, Шагдарсүрэн, ний, «Пионерийн үнэн». волиши соо рийн Сүхбаатарчуудын сурлагй, ходолморийг сурталчилсан. Чи ир сайтай мэдөол, сурлаглж лага, лагч». сатгүүлийн. доплол өспо амин түүхийн топ... архилын ин, ашилтан- 01, Цорэнейтбуу, нийг лалийн дунд сургуулийн йгэн «11» ацгийн сурч Д,. Даший- гэрэл вуригчин б, Водоош нарт ОЛГОЛОО, сэ 2 өгүүлэл, дуу, гарларал пураг тай, «Үнэн» соц. шин ШГ2:21080117:0) Эр уа 202985 ам йсЦВн 1) Ташдорн, ИЛӨр окноу1 чигч, уншигч” ийртай.. «Ппоне- сурган. хүмүүжүүлэгч, сурагч Ї “ЛИ ИН 41:49) рийн үнэн» сонин, ЧД сотгүүлч, . Эрдэмтэн, Зохиол"). дор дунд сургуулийн хорцмийн... Лаг сэтгүүлийн ЯМН Ын зарт 1077 онм таргүүн бинл9н бдг Ю, Цогоо, «Тоншуул» бэт, 81484911, 201: МГЭГч 779 тийн зэлшит шагнал олгов, Үүнд: гүүлийн зураач Ц, Пайдм, Мон. Лор ат Ү -и--г---т-т-т-Эд үҮҮХЭД ШИНЭ ЖИЛ“ РУУ НАЙРАГ ЧИГ гүй. их далайн - Дапарад: пайрсаг Оломгү! ) ми 1| апгийнхан шиг Нууциг нээн сулла р Шинэ жил бал ХӨЧӨЖТӨН Аавийп хүүхдүүд тордог ын днхшин экаргаасай, Ард ДЦиГЛӨШ ГА1120707) Хүлэг ГУ төргэндээ шҮрНЭС: Хэнтий БИЧ Биндэр сумын й Хөгжилтэй. цасан охидоо дагуул- гуулийн сурагч 3 о Ч аар ал бУРГУул рН Р КАРГАЛ пБАМбАРУУШ (шог ШУлэг» Опвлийц өвгөн. зочлон ирлээ, Өлгий. нутагт минь айлчлан шЦЭ ТЭР МИНЬ Зүрх цагаан бамбарууш Зүггүйтнэ, дэггүйтнэ. Өнөө бидний жаргалант САЙХАН 10101 Зоп үг хөлэхлээр амьдралыг Зорүүдэлнэ, гөжүүдэлнэ. Өөр нэг онтой взолгуулахаар Малчин аавыгаа Согооны хүү зорголын Өвлийн өвгөн хүрэлцэн ирлээ. Малтай, хоттой нь Солбио эврийг мушгисан Өгөөмөр хишгээ хүртээхээр ирлээ, Уургатай, гэртэй нь Сортой шаргал үнэгний Саглагар ногоон гацуур модоо Устай, бэлчээртэй нь Соотон чихийг иясалсай Сайхан бүхний дээдээр чимээд Аятайхан зураад “Сагсгар сүүлт хэрэмнээс Саатаж ирсэн өвгөл аавынхаа Аавдаа үзүүлье Самрын боргоцой булаасап Сургаал ерөөлийг баясан сонсоод Аав минь баярлаг Санаа цагаан бүжийг Сурагч пионерүүд. золбоотойхон Ажилчин ээжийгээ Сандал мөргүүлж уйлуулсан Сурлагын амжилтаа илтгэж байна Алх, нийвийтэй нь Зүрх цагаан бамбарууший! Сурсан Дуу заалгасан бүжгээ Аварга техпинтэй нь Зүггүйтэх нь дэндүү. Сонирхуулж аавдаа үзүүлж байна Амьдрал, жаргалтай нь Зөв үг хэлэхлээр Эрдэм мэдлэгийн дээдийг Товойтол хатгаад Зөрүүдлэх нь хэцүү эзэмшээд, Гэртээ тавья Майга бор бамбарууш минь Өсвөрийн багачууд итгэлтэйхэн Х Хэрэгтэй. үгийг саналгүй Өвгөн аавдаа илтгэж байна. 5 ҮҮХДҮҮД Нэг НЭГИЙГ НЭМЭХЭД Баатар хот Москвагийн нэрэм- НС 5, эг дээр П : ду1) Эхийн зүүний учгийг Хэд байдгийг мэдэлгүй жит 883 дугаар дунд сургуу- Увсын Ї йЙ! лийн 8-ын «Вэ» ангийн сурагч Үйлийн уранд шингээхээр Нэмэх хасах үйлдлийг Б., ЭНХТУЯА Эцгийн дөрөөний сурыг Хийж огт суралгүй 4 Нүх ахиулан жийхээр Ингэж явсаар байгаад Миний хүслэн Аавын хүүхдүүд төрдөг юм. Муу гарч хохиров Доо. ? ү Ард түмэн нь түшдэг юм Ирэх жил улиран сууж Хотлоор өнөр Оосор бүчгүй огторгуйн Муухай юм болов доо. Хорвоо дэлхий минь Одыг тоолон шинжлэхээр Багш Б, ГОНГОР ЕУ??УРГРУРУУУРУЛБУРРРУРУУРУҮГРУРҮҮРУЛРҮГҮБҮРХҮРҮЛРҮҮРРҮРЛЖУУЛЛХУУУРУУХУЛЛУУЛРХЛУУХҮҮҮХҮХХҮҮ2 Манай орны шатрын спорт бол олон жилийн түүхтэй, түгээ- мэл спортын нэг юм. Багачууд пионер сурагчид та бүхэнд зо- рнулан уг спортод суралцах арга барил, онцлогийн тухай цув- рал хичээлийг энэ дугаараас нийтэлж эхэллээ. Энэ хичээл нь шатар эхлэн сонирхогчдод зориулагдаж бай- гаа бөгөөд хичээл бүрийг алдалгүй сайн ашиглаж, өгсөн даал- гаврыг алгасалгүй хийдэг сурагч-хүүхдүүд сайн шатарч болох замаа баттай олж: чадиа. УУРУУУУУУУУУУУУУУУУРУУУУУУУУУУУУУУУУУУУРУУУУУУРУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУРУЛУУУУУЛУУУЛУУРРУУУРУУУУУУЛА Хичээлийг за. уудын улсын аварга шатарчин Г. Бадамба- Ш 7 Р зар хөтөлж байна. аварга .болжээ. Тэр цагаас хойш хүмүүжил олно гэж санахын ч ДЭЛхийн аваргын хүндэт цолыг 12 ХИЧ ЭЭЛ Мө| хэрэггүй. хүн авснаас ЗХУ-ын 7 шатарчин ыг 248 Шатар тоглох явдал бол бага 27 жилийн турш дэлхийн аварга “ШАТАР СУРАХЫН АЧ сургуулийн амьдралд оюуны бо- цолыг хамгаалж: байна. Одоогийн КХОЛБОГДОЛ ловсролын нэг элемент болж нэвт- дэлхийн аварга бол ЗХУ-ын иргэн 1) ЧТр22 : 323 рэх ёстой» гэжээ. .26 настай Апатолий Карпов, эмэг- К атар бол хэлбэрээрээ тоглоом, Манай оронд шатрыг дээр үеэс тэйчүүдийн аварга нь мөн ЗХУ-ын Ц.агуулгаараа урлаг, бас судалж эхлэн тоглож ирсэн ба тэр нь ний- иргэн Нона Гаприндашвили юм. цашижлэх юм байдаг болохоороо тийн гэж нэрлэгдэх орчин үеийн Олон улсын нэрт шатарчид М.ООННДВХууХААН ОМ: Шатрын спор- шатраас бэрсний нүүдлээр ялгаг- ихэвчлэн 10--18 настайдаа сайн х тоор хичээллэх нь хүнийг оюуны даж байв. Манай улс 1948 оноос шатарчин болох нь тодорсон бай- с хувьд тэсвэр хатуужилтай НЯГТ эхлэн улсын чанартай тэмцээн иа, Гэвч шатар сурна гэдэг нь м нямбайн, ой сайтай, зарчимч болгон явуулж Дорнод аймгийн Д. Намс- нэрт шатарчин болоход гол нь биш | хүмүүжүүлдэг. рай гэдэг хүн түрүүлж анхны ул- ээ| Харин оюун ухаан, зан байд-. К В. И. Ленип «Шатар бол оюуны СЫн аварга. цол авчээ. Монголд лын сайн чанарыг эзэмших явдал гимнастик мөн» гэж ихэд эрхэм- Нийтийн шатрыг анхлан дэлгэ- юм шүү дээ. Тэгэхээр хүүхдүүд та їїлэн чөлөөт цагаараа шатар тогло- Рүүлэгч нь Санжаажамц гуай юм. бүхнийг энэ удаагийн хичээлээс 1 дог байжээ. Шатрын спортыг ба- Одоо манай оронд шатрын спор- эхлэн уг спортыг анхааралтай су- “та насны хүүхдэд зааж сургахын ТЫН олон улсын мастер 8, үндэс- далж хичээллэхийг хүсч байна. Шал холбогдлын талаар ЗХУ-ын ЛИН спортын мастер, дэд мастер .Хүүхдүүд ээ! Дараагийн хичээ- нэрт сурган хүмүүжүүлэгч В. Су- 20 гаруй байна. лийн үед хичээл тэмдэглэх тусгай Ю)хомлинский хэлэхдээ Шатар бол Дэлхий нийтэд шатрын спор- дэвтэр бэлтгэж, өөрийн гэсэн гээрэмбэ дараатай сэтгэхүйн сайн тоор аварга шалгаруулах тамцээ- шатартай болсон байгаарай. Та Ц.сургууль мон, Шатаргүйгээр оюу- нийг 1862 онд эхэлж францын нарын дундаас дэлхийн нэрт Длы чадвар, ой тогтоомжийн сайн Вилгельм Стейпиц түрүүлж анхны шатарчид төрж гарах нь мэдээж! Ю ”УУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУЛУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУЛУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУЛУУУЛЛЛУУУЛУЛУУУЛУЛЛУУЛЛУУУУУУЛУУУУУУЛУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУ? 772 ЭУУЛУУУУДУУУУХУЛУУУУЛЛУУРЛУУРУУУЛУЛАУУЛУУЛУУУЖУ. М К ПРУЭЛД 222727: мттгарлег» Юмсыг (тлдиаитллэ үшшлхгэшэ оииштысэ агтвиолїчэи Сотоєшсы єтєєсиєслтэ Ь 2125) СОНИНЫ ЗӨВЛӨЛ: Ц. Дашдондов (Харнуцлагатай эрх- Гэ лэгч) Л, Бямбажав, Н, Дариймаа, Ө, Жамсранжав, Д. Мөнхөө, 9 Д. Мягмар, С, Надмид (Хариуцлагатай нарийл бичгийн Ц. БАЙДЫ зурав Ё дарга), Ц. Няндаг, Д. Сандагдорж, ЭН. Хорлоо, 3 ї! 2 Ж ь2 2.3 “ФОРНЛд цол ! сшглалмэс) миктаахен ширэлллолай махисхилсн (ювсквоетА склежалгиа Ч (2УУУУЛРРТЫРХЕЛЕРСССХСЛЛСОТЛЛЛОСССАХЖ 7ӨЭВЭ Бал “Өд 67926 Д. Сүхбаахарын иорэтжит Улсын хөнлэлийн комбинатад хэвлэв, | Индсцс--14140- Ф мАР нЭэгДЭГТҮН/ МХЗЭ-ийн МХЗЭ-ийн Төв Хорооны: нарийн бичгийн дар- га нарын зөвлөлгөөнөөр МХЗЭ-ийн ХУП их хур- лыт мэрэмжит дурсгалын улаан туг хадгалах эрхийн төлөө социалист уралдааныг улам эр- мимжүүлж бүх шатны сургуулиудын ХЗЭ-ийн байгууллага, оюутан, сурагчдын сурлага хү- мүүжлийн ажилд чагарын өндөр амжилт гаргах 17 долоо хопогийн бүтээлч ажил зохиохоор Ул- сын багшийн дээд сургууль, Улаанбаатар хотын Худалдааны техїїйкум, техшис мэргэжлийн сур- туулнудын ХЗЭ-ийн байгууллага ,Увс аймгийн Хяргас сумын улсын тэргүүний дупд сургуулийн хамт олпоос мапай орны бүх шатны сургуулиу- дын ХЗЭ-ийн байгууллага ерөлхий боловсролын дунд сургуулиуд, оюутан сурагчдад хандаж гар- тгасан уриалгыг дэмжин сайшааж, уг ажлыг явуулах удирдамжийг баталса) тогтоол гарга- лааз. Тогтоолд:МАХН, МХЗЭ-ийн их хурлуудын матерналыг эвлэлийн гишүүд, оюутан сурагч- доар долоо долоо хоногоор судлуулах, социа- Төв Хороонд лист аж төрөх ёс,бисийн тамир спорт,социолиет зан үйлийн 17 долоо хоног явуулж нийтийн хүр- тээл болгохоор зохион байгуулахыг бүх шатны СУцууллудын ХЗЭ-ийн байгууллагад даалгасан айна. МХЗЭ-ийн ХУП их хурал угтсан 17 долоо хоногийн бүтээлч ажлын дүнг 1978 оны тавду- гаар сарын 5б-нд гаргаж тэргүүн байранд шал- гарсап сургууль, ХЗЭ-ийн байгууллагыг МХЗЭ- ийп Төв Хорооны алтан медаль, МХЗЭ-ийн ХУП их хурлын нэрэмжит гэрчилгээ, мөнгөн шагнал, онцгой амжилт гаргаж шалгарсан багш нар, оюутан, сурагчдыг «УТ таван жилийн 3За- луу гавшгайч» алт,мөнгө, хүрэл медаль, МХЗЭ- ийн зардлаар ЗХУ-д жуулчлуулах болон бусад шагналуудаар шагнах юм. Уншигчид аа! Уг уралдаант ажлын удирдамж «Залуучуудын үнэн» сонины энэ оны нэгдү- тээр сарын 4-ний өдрийн 4М22-т бүрэн эхээрээ нийтлэгдсэн тул түүнийг олж ашиглаарай. 17 ДОЛОО ХОНОГ МХЗЭ-ИЙН ХҮП ИХ ХУРАЛ УГТАЖ УВС АЙМГИНН ХЯРГАС СУМЫН 8 ЖИЛИЙН 17 ТОДОРХОЙ АЖИЛ УЛСЫН ТЭРГҮҮНИЙ СУРГУУЛИАС СУРГАЛТ ХҮМҮҮЖЛИЙН АЖЛЫН ЧАНАРЫГ САЙЖРУУЛАХААР МАНАЙ ОРНЫ ЕРӨНХИЙ БОЛОВСРОЛЫН БҮХ СУРГУУЛИЙГ “МАХН-ын ХУП их хурал, Монголын багш нарын ЇУ нх хурлын түүхт шийдвэрүүдийг амьдралд хэрэг- жүүлж МХЗЭ-нйн ХУП нх хурлыг угтан сургалт хүмүүжлийн ажилд чанарын ахиц гаргахаар дараа- хи үүрэг авч байна. 1. Сурлагын чанарын үзүүлэлтийг 88-40 хувьд хүргэж, сүүлийн 8 жилийн улирлуудын дунджаас 4--6 хувнар ахнулна. 23. МХЗЭ-ийн ХУЦ их хурал угтаж сурлага хү- мүүжлийн ажилд чанарын өөрчлөлт гаргахын төлөө өндөр бүтээлийн 17 долоо хоногийн бүтээлч ажил зохиож МАХН, МХЗЭ-ийн их хурлуудын матерна- лыг долоо, долоо хоногоор судлах, социалист аж терөх ёс, биеийн тамир спорт, социалист зан үйлийн 17 долоо хоног явуулж сурагчдад хэвшүүлэх тодор- ? хой 17 ажлыг зохионо, -048, Шугам зураг, дүрслэх урлагийн набинет ши- нээр байгуулж сургуулиараа кабинетийн системээр хичээллэн, үзүүлэн, тараах материалыг стандартч- аан ашиглалтыг сайжруулан бүх хичээлийн 7 хувьд үзүүлэн, тараах материал хэрэглэнэ, 5 4. Хичээлийн жилийн туршид сэдэвчилсэн шал- талт 311, ерөнхий хяналтын шалгалт 202 удаа авч анализ хєтлөн хоцрогчдыг илрүүлэн түүний мөрөөр тодорхой ажил зохиож сурлага хүмүүжлийн хоц- рогдол, доголдолгүй хамт олон болно. рилгоор заах аргын кабинет байгуулж, багш бүр хичээл баяжуулах материалын төрөлжсөн цуглуул- гыг сэдэвчлэн хийж ашиглана, 6. Бүх сурагч,багш нараар сурлагын чанарын тэм- дэгт ахиулах үүрэг амлалт, улирал бүр авахуулан дүгнэж ажилласнаар сургуулийн бүх тэмдэгтийн хувийг онц ба сайн болгож улирал тутам 800--800 тэмдэгтээр онц сайны тоог нэмнэ. ЭВЛЭЛ АХЫН ЗАМНАЛ 5. Эзлжит хичээлийн бэлтгэлийг сайжруулах 9э0-. УРИАЛЖ АВСАН АМЛАЛТ ҮҮРЭГ ушэшгэш-шйтилийгЦы ЗЭлэвЭй Л л2Ж сүрулраррүйү 7. ХЗЭ-ийн багш нарын хэсгийн ажлыг улам сайжруулж «Улсын тэргүүний ХЗЭ-ийн хэсэг шал- гаруулах» болзлыг биелүүлнэ. 8. МХЗЭ-ийн Төв Хорооноос гаргасан «Эвлэлийн гишүүн тэргүүний багш нарыг шалгаруулах болзол» - ыг биелүүлэх хөдөлгөөнийг залуу багш нарын луяд өрцүүлнэ. 9. Пионер сурагчдын хүмүүжилд иж бүрэн хан- даж, чөлөөт цагаар зохиох ажлыг сайжруулан, су- рагчдын техникийн сэтгэлгээ болон биеийн тамир спорт, урлаг уран сайхны авьяас билгийг хөгжүү- лэх талаар Нийтийг хамарсан үр дүнтэй ажлууд зохион байгуулж. дүгнэнэ. Манай сургуулийн хамт олноос МХЗЭ-ийн ХУП нх хурлыг угтан авч байгаа 17 долоо хоногийн бү- тээлч ажлын үүргийн дагууд тодорхой үүрэг амлалт авч монголын залуу үеийнхний их чуулга-МХЗЭ-ийн ХҮ их хурлыг сурлага, хүмүүжлийн их амжилтаар угтахыг ерөнхий боловсролын нийт сургуулиулад уриалж байна. Сургуулийн хамт олныг төлөөлж Сургуулийн захирал З3. ПҮРЭВЖАВ Хичээлийн эрхлэгч м, оонио Намын үүрийн нарийн бичгийн дарга, ардын Гэгээрлийн тэргүүний ажилтан Г, ШААПУУ Багш нарын ХЗЭ-ийн хэсгийн ахлагч, Улсын тэргүүний пнонерийн удирдагч Г. ПҮРВЭЭ ҮЭ-ийн хорооны дарга, заах аргын кабинетийн эрхлэгч Б. МӨНХӨӨ Эцэг эхийн хорооны дарга Б.ДАШЦЭРЭН Х. ЦЭРЭН Байрын хүмүүжүүлэгч Онц сурлагатан пионер Д. ЭРДЭНЭ-БАТ Сурлагын чанар дээшлүүлэх үүрэг амлалт авсан сурагчдыг төлөөлж сурагч Ц.БАТЦЭНД тү27 41) Л 9-4 (525114! | Э соич ээл » НИ 12» Ё7 р улайн Ян рэн ДЭЭШЭЭ 454 дэх жилдээ. 4 2(1498) Ф 1978 оны нэїдүюэр сарын 11 Ф.Лхаба:. Ф Үнэ 10 мө УРАЛДААНД ОРОЛЦООРОЙ. ХАМГИЙН САЙХАН ВЭ? ӨГӨХИЙН ТӨЛӨӨ Пионер сурагчид аа! Та нарыг сонирхолтой, өвөрмөц урал- даанд оролцохыг урьж байна. Эх орны нийслэл Улаанбаатараас холгүй, байгалийн үзэсгэлэнт сайхан газар олон улсын пионерийн шинэ зуслан байгуулаг- даж байна. Энэ зуслан нэг ээлжинд 500 хүүхэд амрах орчин үеийн барилга, бай- тууламж, тоног төхөөрөмжтэй, олон улсын болон үндэсний уран барилгын шинж төр- хийг хослуулсан томоохон барилга байгуу- ламж юм. Уншнгч хүүхдүүд ээ! Нам, засгаас хүүхдийн төлөө тавьдаг өндөр халамжийн билэг тэмдэг болсон энэхүү зуслан МХЗЭ- ийн ХУП их хурал,МПС-ын «Залгамжлагч» 1У чуулганы үеэр эхний ээлж нь ашиглал- тад орох тул нэр өгөх хариуцлагатай үүрэв та нарт ногдлоо. Зусландаа ямар нэр өгвөл зохих вэ97 «ээр найрамдал, нөхөрлөл, аз жар- гал,сайн сайхныг билэгдсэн утга агуулгаар гүнзгий, хэлэхэд гоё, товчхон, сонсоход сайхан, тогтооход хялбар байх хэрэгтэй. Олон улсын пионерийн зусланд оновч- той сайхан нэр өгөхийн тулд бодож,зөгнөх, уншиж судлах, аав, ээж, багш нартайгаа зөвлөх нь чухал! Нэг хүүхэд хэдэн ч нэр өгч болно. Өг- сен нэрнийхээ утга учрыг (Яагаад ингэж нэрлэх болсноо) товч тайлбарлах нь чухал. Уралдааны материалыг дөрөвдүгээр сарын 15-ны дотор «Пионерийн үншэн» сонины газарт гэсэн хаягаар хүлээн авна. Уралдааны дүнг МПБ-ын төрсөн өдөр 5 дугаар сарын 8-нд гаргана, Хамгийн сайхан нэр өгч шалгарсан нэг сурагчийг Олон улсын пионерийн энэ зуслангийн эх- ний зэлжээр амраах эрхийн үнэмяэхээр, идэвхтэй оролцсон сурагчдыг тусгай шат- налаар урамшуулан шагнана. Хүүхдүүд ээ! Олон улсын пионерийя зусланд хамгийн сайхан нэр өгөх урал- даанд оролцоцгоогтун! Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛ, ХҮҮХДИЙН ТӨЛӨӨ ФОНДЫН ТӨВ КОМИСС, «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ зөвлөл ХҮҮХДИЙН ТӨЛӨӨ - АНХААРАЛ, ХАЛАМЖ ЗХУКН-ын Төв Хороо, ЗСБНХУ-ын Сайд нарын Зөвлөл «Ерөнхий боловсро- лын сургуулнудын сурагчдад сурах бич- гийг үнэ төлбөргүй хэрэглүүлэх журамд шилжих тухай» тогтоол гаргав. ЗХУ-д одоо 50 сая сурагч суралцаж байгаа бөгөөд сурагчдад сурах бичгийг үнь төлбөргүй хэрэглүүлэх журамд шилжих з9- рилтыг 1978--1983 онд хэрэгжүүлэхээр Уг тогтоолд заажээ. Бо хэ элээ «“«“50/Е05:5555 ГУРВАН Апьпав: олон ипааар ло. дордог, Магадгүй. онд сдүүдийн ирээдүйн апьяас ч опоогоос тодорч болох ом Тухайлбал чийелэлийн 7 дугаар дунд сургуулийн Ч Н1) «Л» ШЇ АВЬЯАС пар болон гадаадын хөгц мийн алдарт, похиолчдын бүтлэлаас пшонер сурагч» дын элагийн лүйллэгийн цонцортОД гоцлон. тогло үлэгчдийн өндөр үнэлэлт апдаг. боллоо, 12 Харин ииопор. С.Оюун, тавь! шлли шинэ шалан нигил шил шиш" шил тнвен гевл үетэн тэлэн иилий пегжэ эмийн нян юлни 0 шинэ шан шинж нө юө! л тлвин на гийн сурагч Цопнолмай бүх УНЭ онц сурд: чимэг «Тимурчүүдийн» гийн дотроос хэл уран ад» хөдөлгөөнийг удирдаж, хиолын | хичоэлийг илүү !омын. санч, дүү инйрла сонирхож, п уншсан. аохио.. асран... халамулагч.. зорэг лыг утга сацааг. нохөддоо. ОЛОН. торлийн. салаа. 00. яруу. сайхилар. өгүүлэн хион байгуулж, харилцан ойлгуулдаг байна. туслалцах ходолгооц ор» Тийм ч учраас Цэвэл- Мүүлсийэр Ананд, Монх- маагийн: хүүрнэн. ярьсан, Соёл, Оюунчимэг зэрэг та- урнаар уншсан зохиолыг бан опцыгн эзэд төрүүлж, ноход нь заавал уншдаг ангиараа хогжимдоп болжээ. дуулж сургуулийн урла. Тэгвэл 18 дугаар дунд гийн аварга хамт олон бол- сургуулийн. 10: «Вь сон байна, ангийн. сурагч. Одгэрэл Ингэснээрээ С. Оюунчи- хөгжим, ялайгуяа хий- мэгаохион байгуулах уран лийн уянгат сайхан дуунд авьяастай пионер гэж онц дурлаж МПС-дын нийслэлийн 18 дугаар ордны хийл хөгжмийн дунд сургуулийн 7-гийн дугуйланд суралцаж, одоо «Вэ» ангийн хамт олон нь Б, Дамдинсүрэн, Чулуун хүндэтгэдэг юм. Г | | ! ! ! ! дэсийн шаасан 1ЭВЛЭЛ АХЫН! : ЗАМНАЛ | шилийг Ф Нэгдүгээр зураг дээр:-Уран уншигч А, Цэвэлмаа Ф Хоёрдугаар зураг дээр:Хөгжимчин-Одгэрэл Ф Гупллдугаар зураг дээр: Зохион байгуулагч С. Оюунчимэг С. БОДООШ таж манай сонин энэ дугаараас эхлэн МХЗЭ.ийн нх хурлууд, МХЗЭ-ийн шагналууд, МХЗЭ-ийн нэрэмжит газруудын тухай сур- талчлан нийтлэхээр «Эвлэл ахын замнал» (гэсэн шинэ булан нээж байна. Манай буланд нийтлэгдэх материалыг МХЗЭ-ийн ХҮП их хурал угтаж ОЛЖ 10О,.ХУВЬ СУРНА Налайхын 10 жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «А» ангийнхан МХЗЭ-ийн ХУПЇ их хурал, «Залгамжлатч» УГчуулган угтан 100 хувь сурч, сурлагын чанараа 42 хувьд хүргэхээр үүрэг аваад ажиллаж байна. Тус бүл- гийнхэн «Зөрчилгүй хамт олон», «Бид байгаль хам- ї МХЗЭ-ийн ХҮЦ их хурлыг уг- зохиох ажилдаа гэ СУ2 гаалагчид», «Цэцэгчид болцгооё» зэрэг сонирхолтой 1 МХЗ Э-1И ИН сэдэвт ажил олныг зохиож байна. Ё Багш Ш, НҮРЗЭД, 4 ЛНХДУГААР МАНАЙ АНГИЙНХАН «Сул дүн авахгүй», «Орос хэл сурч байна», «Ур- ИХ ХУРАЛ Усаг Өлтол оуХУМААДанУНИЛДЭЭТЭР СЭХЭЭН НИЙ УлБНАН жилийн дунд сургуулийн 6-гийн «В» ангийн хамт 1 дор манай 9-ийн «Б» ангийнхан сурлагын чанараа олон «Пнионер-эвлэлийн найдвартай халаа» урна- ахиулж байна. таар аялж, улсын тэргүүний пиноне: бүлэг бо- 1922-Х1-417-22 Бид хоёрдугаар улирлаар 100 хувь сурна. Шинэ хохХүүүтээ Тийн биелүүлж байна. РаХыН Ё Анхдугаар их хуралд Их хүрээ, жилдээ өргөсөн энэ амжилтаа улам батисуулж: МХЗЭ- шэнХЭ дээр: Таван онцын эзэн, бүлгийн дарга дөрвөн аймаг, шавь болон цэргийн ийн ХУЦ их хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулгандаа Ч. Алтанцэцэг, МПБ-ын Төв Зөвлөлийн алтан ше- анвтийн эвлэлийн 600-гаад гишүүн, сурлага, хөдөлмөрийн амжилтаар бэлэг болгон барина. дальт, таван Онцын өзэн, соёлч өхөрлөлийн ах- 30 шахам үүрийг төлөөлсөн тө- Нийслэлийн 47 дугаар дунд сургуулийн сурагч лагч Р. Буян-өлзнй нар. лөвлөгчид оролцжээ. Бя. ЭНХТУЯА. Т, АЛГААГИЙН авсан гэрэл зурат, Их хурал: Монголын залуучуу- р 17 дын со дүрэм, эвлэлийн Я 8 БҮРИЙН НАСНЫ БҮЛЭГ хэл ИЛ 2:2-8 Увс аймгийн су Шүан сумын (8 жилийн дунд сургуу- 8 гн т 5 лийн пионерийн бүлгэмээс сурагчдын чөлөөт цагийг зөв 3ш БИЕЭЭ ШХЭЛЭЭ. тийш БОКНХАДИЛЫ ЭНрүүлӨэн УЛ ХЦЭрИАНЙН аЛУЙД аЛЦаЛНоЛ аж төрөх 1 гулах асуудал, дэлхийн залуу- ёсыг хэвшүүлэн тогтоох зорилгоор янз бүрийн насны 8 18 сайн өдрийг өнгөрүүлэх бүлгийг 256 хүүхдийн бүрэлдэхүүнтэйгээр байгуулан эрэг асуудал хэлэлцжээ. ажиллаж байна. Тус их “ху ралд МАХН, ардын 1ө- ийг үндэслэн байгуулагч Д. Сүх- Янз бүрийн насны бүлгийнхэн хичээлээс гадуур зохног- 23 баатар оролцож үг хэлэхдээ: «Мон- дох хүмүүжлийн олон талт ажлыг хариуцан авч, чөлөөт голын залуучууд, түүний хувьс- цагийг зөв боловсон өнгөрүүлэхийн тулд хорооллоороо Ї галт үйл явдал, нүүж овооролдох явж концерт тоглох, хичээлээ давтах, сурлагаар хоцрогч- үүл адил өрнөн дэлгэрээд ардын дыг даан авч сурлага хүмүүжилд нь туслах, тэмдэглэлт 1 эрхт монгол улсын цааз, засгийн өдрүүдэд хорооллоор явнс концерт тоглох, яриа хийх, х0- 1 үндсэн тулгуур байгуулах нь гүнээ рооллуудын арпун цэвэр соёлжилтод үзлэг хийх зэрэг ажил 1 холбогдсон учир, одоогоор улам зохиож байгаа нь сурагчдын сурлага хүмүүжилд зохих үр улмаар эв найрамдалтай, эрдэм дүн өгч байна. Ё мдархах хотын 4 дүгээр бага сургуулийн 5-ын соёлдоо шаламгайлан боловсроод Янз бүрийн насны бүлгийнхэн энэ хичээлийн жил 5 сон ин 5 онцын эзэн Ц. Болормза, ИЙ. энх түвшин жаргалыг үүрд баримт- эхэлснээс хойш 20 удаа концерт тоглон, 2738 хүнд ухуул- нхтуул, 5 дсүрэн нар сурагч пнонерүүдийн лах эрдэм, залуучуудын сүр цог га яриа хийж, сул дүнтэй суралцаж байсан 17 сурагчийн дунд явуу. л оЛАМЖАНБИЙН аварга болов, жавхлан тунгалаг мандах нартай сурлагыг ахиуллаа.. ЧүЛаэ Мо 1-2 65-02 алил гялалзах болтугай» гэсэн юм. Б.СУрагцЛанХулННН удирдсан 2 дугаар хэсэг бусдаасаа оос : 21325155) марЭнэн дотоод Увс аймгийн ХЗЭ-ийн хорооны үзэл,суртлын хэлт- амьдрал, үйл ажиллагааны зарч- СН Эрхлэн Г. ЧИМЭД мын үндсийг боловсруулан МХЗ 52 к: 2 1 Э-ийг жинхэнэ ёсоор байгуулж, эв- : лэлийн программ, дүрмийг батлаад «НАЙРАМДАЛ» ОРДОНД МХЗЭ бол МАХН-ын үнэнч тус- Булган аймгийн «Найрамдал» пиоперийн ордны ой бэлтгэл хүнин мөн гэсэн бай- дэргэд 24 нэр төрлийн дугуйлан 340 гаруй пионер сурагчдыг хамран хичээллэж байна. Е 3 7 , 2 Дугуйлангуудыг мэргэжилдээ хамгийн чадварлаг 2227 5 41:14:9 инжеиер, мастер, соёл урлагийн ажилтнууд, багш на- БЯЯГХ Осор нарын дөрвөн хүн раар удирдуулдаг. Эдгээр дугуйлангийн дотроос сур- “Бүжчй Төв Хорооны даргад С. галт заах аргын мэргэжилтэн Пүрэвсүрэнгийн удирд- Буяннэмэхийг сонгожээ. сангшатар, уран. зохиолын багш Д, Мандахсангийн удирдсан «Уран од» «Дэвшилт» сопины мастер Баа- санжаргалын удирдсан «Залуу хэвлэгч», аймгийн ! соёлын ордиы бүжигчин Балдапцэрэнгийн удирдсан 7 бүжгийн дугуйлан болон. хөгжим, уран зураг, аман Эрдэнэт хотыц 8 жилийн дунд сургуулийц 4-ийй зохиолын дугуйлангууд бусдаасаа илүү үр бүтээлтэй «Аь ангийн сурагч Р, Рагчаа олон сайхан шүл- 1 гийг урац чадварлаг уншиж сургуулийн уран уншь хичээллэж байна, ! Сурагч С, ХҮРЭЛБААТАР, лагын аварга болжээ, т янНжЖАВЫН саасан иэгүй ээн Өизнтаглийн Даланзадгад талын төвийн 8 1 (1 й| ї 1 ын САЙН ХҮҮХДҮҮД МОЛХЯАРГАЛ Та нарын энэ хоёр шинэ тапил чинэ онгорсон. намар нэгдүгээр ацгид орсон юм, Мэрий нь Б. Монхжаргал, Б. Одгэрэл гэдэг, Монхжаргал, Одгэрэл хоёр ходоо- ний хүүхэд, Гэр нь сургуулиас ихээ хөл, Тийм учраас йамар хи- чээл эхлэх өдөр аав ээж пар онь Мөнхжаргал, Одгэрэл, хоёрыг сур» гуульд їь тэмээгээр хүргэж, ир- жээ. Одоо хоёул сур- гуулийнхаа дотуур байранд суу- даг. Тэмээ бол говь цутгийн хүүх. дийн хамгийн дуртай унаа юм. Тэд тэмээгээ ухаад хонь хургаа хариулдаг, Сургуульдаа "тэмээгээр очно. Говь нутгийн хүүхэд бүр багадаа, бараг цэцэрлэгийн цас. наас тэмээ. унаж сурдаг. Зарим хүүхдүүд Эмнэг тэмээг сургаж номхон болгоно. Хангал тэмээ дээ- шээ тэнгэрийн од тоолоц туйлж, доошоо газрын үндэс тоолон бух- дэг сэсэн малчин хүмүүсийн ярна бий. Молхжаргал Одгэрэл хоёр цайз чинь саяхан бас чиний адил үсэг. лэлийн баяраа хийжээ. Хоёул онц сурч байна. Мөнхжаргал «Ц» үсэг болж «Миний нэрийг «Ц» гэдэг Цэ- цэг гэдэг үгэнд ордог гэж хэлсэн байна. Та нар ч гэсэн дор бүрнээ нэг нэг үсэг болж шүлэг хэлслээ санаж байгаа биз дээ! Үсэглэлийн баяр бол уншиж сурсны баяр юм. Тийм учраас та нар үсэглэлийнхээ оронд «Унших бичиг» гэдэг шинэ ХИЧЭЭЛ Ме2 ШАТРЫН БИЧЛЭГ Э тэмдэглэл Шатар бол 64 буудалтай, хар цагаан тал гэж нэрлэгдсэн тус бүр- дээ ноён 1, бэрс1, тэмээ 2, морь 2, тэрэг 2, хүү 8 гэсэн бүрэлдэхүүн- тэй байдаг. Шатрыг тоглох үед тусгай тэмдэглэл хэрэглэдэг. Үүнд Хүү (Х) эсвэл үсэггүй байж болно Морь- (М) Ноён- (Н) Бэрс- (Б) Тэмээ- (Т) Тэрэг- (Т) оросоор хүү -пешка (п) Морь -Конь (КК) Ноён -Нороль (Нр) Тэрэг -Ладья (Л) Тэмээ -Слон (С) Бэрс -Ферзь (Ф) 1їлтрын буудлыг цагаанаар тоглогчийн зүүн гар талаас нь ба- руун тийш А (4) В(бэ) С (цэ) О (дэ) Е(еэ) Е(эф) Ө (жи) Н (гаш), (жижиг үсэг нь а,” сае їе) гэж тэмдэглэх ба босоо чиг- лэлд нь 1--8 хүртэл дугаарлана. Одоо 64 буудал бүр нэртэй болсон (зураг 2Ф1-ийг үз) шинллилллллшилигуллоллтин РГАЛ” ОДГЭРЭЛ ХОЁР дэл) помтой. болсон шүү дээ, Ном ун. ших сайхан, ӨөплөлтийнН ихо 00» холч Максим Горьций хамаг сайн сайхан болгоныг. номоос олж ан. Сан гэж хэлсэн байдаг, Хоёр цайвын шини малчин хүмүүс, Өдийд хөдөө цас» тай хүйтэн байгаа. Малчин хүмүүс малаа. зун мамар отор, хийн тар- талуулдаг, Төгөэд өвөл| малаа эцоэхгүйн тулд бас л сайн ха. риулж, малладаг, Одоо тун удах- Түй хонь мал толлох эхэлнэ, Энэ үеэр Монхжаргал, Олгорэл хоёрын амралт эхэлнэ. Амралт эхлэхэд хэр хоёрын аав ээж нь ирж авиа, Тэд бас л тэмээгээр: харина. Өвөл хариад төл бойжуулалцаж пай ээж гэр оримхоо ажилд тусалиа, Анхо гарсан хургыг аав ээж нь хүүхдүүддээ өмч болгож огох иь бий, Зуны амралтаар тэднийг гэр- тээ ирэхэд өвөл гарч байсан хур- Га нь томоо болчихсон байна. Зуп ТЭД хургаа хариулна. Сониц зу- рагтай ном уншина. Зуныхаа даал- гаврыг хийнэ. Говийн элдэв чулуу, ургамлын цуглуулга хийнэ, “Мөнхжаргал, Одгэрэл хоёрыг байрандаа ирээд хичээлээ хамтарч давтаж байхад нь бид зургий нь авсан юм. Тэр хоёрыг анх сур- гуульд орсон жил сургууль нь 170 хүүхдийн тохилог сайхан дотуур байртай болжээ. Тэр сайхан байр- ны нэг өрөөнд Мөнхжаргал, Од- гэрэл хоёр суудаг юм. Тэр хоёр- хийдэг, энэ үед хэрэглэдэг дэглэлээс дор бичив. тэм- | Н - ноён САР) ХҮЙ, бэгс (Ф) | 07743772721622) | їр» тэрэг (4) 7- тэжгээ (0) Х-Хиий “(я/ 1. -- зураас (нүүлээ гэсэн са- наа) 2. : хуваах (идлээ гэсэн тэмдэг) З. « нэмэх (шалаа) 4. 4-6 давхар нэмэх (давхар шалаа) 5. | анхаарлын нүүдэл) 6. 7 асуултын тэмдэг (муу нүү: тэмдэг (Сайн 7. анхаарах асуултын тэм- дэг (эргэлзээтэй нүүдэл) 8. х чагтлах тэмдэг (Мад бол- лоо Хожлоо.) а8Б -а-гийн 8-р шугам дээр Шатарчид тоглох үедээ бичлэг Ї той бас ахлах ангийн эгч пар пь цуг суудаг, Оюун, 7Каргал, Энхээ эгчдээ. тод их сайн, Иэг орооний өнө огч иар нь Монхширгал, Од» гэрэл хойрын хичээл цомоо давтах ХАД нь тусалж, хунцас хуларшы нь угааж .дЛ индүүдэж, үс гээгий нь самцаж өгдөг бИйНП. Монхжаргал, Одгэрэл хойр огч партад их хайртай. тул. диидаа үгэнд нь орж ор дороо. өглөө бол- готг огч нарынхаа айасиалр сайхан хурлан, одор өрөө тасалгалгай цэ. зорлэнэ,. Бас тогтмол: усанд орио, Ороон: дэх цэцгээр. арчилиа, Хор цайпад чинь харин анириум оДОО- хопдоо. олдохгүй байгаа. тул илгас үржүүлж чадахгүй байна. Анпа- риум байвал аагас олддог гэнэ, Чодний цутагт Орог, Адгийн ца» гаан гээд хоорхойн хөөрхөн йагас. тай нуур олон, Та иар хоёр най- зынхаа. ширээн. Дээр байгаа. биц- июна (хиа пи (я5ва үгэн Иечид үен шт узттт үлнвл үзвнэн гявнир үнмнэ | МАНАЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ | БАТСАЙХАН БИД ХОЁР «45 мипут» хэлэлцүүлгийн та- лаар олон сурагч, багш нар санал бодол, арга туршлагаа бичжээ. Энэ бүхнийг уншаад өөрөө 45 минутыг хэрхэн өнгөрүүлдгээ тунгаан бод- лоо. Би 4 дүгээр ангид ороод 2 улирал сайн дүнтэй суралцсан. Онц суралцья гэсэн бодол байвч чадаагүй нь 45 минутыг зөв ашиг- лаагүйгээс болжээ. Х Нэг ширээний найз Батсайхан минь ч дунд суралцсан. Бид хоёр 1 СУРЫН Анд нөхөд, дүү нар аа! 1 ! (377185. хан дарцгийг харж байна уу? Энэ бол тэдинй тасгийг шагнасан шаг. пал юм, Дарцгийп дээр «Тэргүү- ний сойлч тасаг» гэж бичсэн бай- гаа, Монхкаргал, Одгэрэл хоёр хө- дөө. байдаг аан ээж, уартаа өнө шагиалынхаа. тухай... аахидал би- чихээр. шийдсэн. байна... Намар сургуульд хүргэж ирээд аав ээж ийр цэ» «Миний охин ном их су- раарай, Гэрээ. санаж болохгүй шүү, Байрандаа. цэвэр. илмбай суул, байгаарай» гэж захисан, в, Монхипргал, 0, Одгэрэл хоёртой тайилилж,.. говь путгийн хүүхэдтэй тайв. болтий. гэвэл Ваян- хонгор аймаг, 7Кинет сумшын 8 жи- лийн дунд сургуулийн 1-ийн «В» апгийн,..». гай халгаар захидал бичээрэй: «Залуучуудин үнэй» сонины суриалшлагч В, БУЯНЦОГ “"Гэрех | эрс 1! хэлэлцүүлгээр нийтэлсэн зүйлүү- дийг зоон хичээлийн 45 мину» тад багшийн заасиыг сайн ёнхаа- ран, чөлөөт цагийг үр дүнтэй ашиг- ласнаар амжилтад хүрэхийг ойл- гож авлаа. Батсайхан бид хоёр сайн, онц сурна. Ховд аймгийн төвийн 10 жи- лийн дунд сургуулийн 4-ийн «А» ангийн сурагч АР Д. БАТБОЛД ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ ТУСАЛЖ БАЙНА Батдэлгэр 6 дугаар аигид байх» даа хичээл анхаардаггүй бас хааяа хичээл тасалдаг сурагч байсан. Одоо дутагдлаа бүрэн засч хичээ- лийн мөч бүрийг үр бүтээлтэй өн- гөрүүлэн, заасан сэдвийг цагт нь ойлгож авдаг боллоо. Тэр 7 дугаар ангиа сайнаас онц дүнтэй төгсгөх зорилт тавин сурал» цаж байна. Сурагчийн «45 ми- нут» хэлэлцүүлэг бидэнд ингэж тусалж байна. Завхан аймгийн Цагаанхайрхан сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн багш Ш. ТӨМӨРХУЯГ Хайрлаж шинээр нь байлгаарай Хөөрхөн дүү нартаа өгөөрэй! Дархан хотын нэгдүгээр дунд сургуулийн 9-ийн «Д» ангийн сурагч П.. ОЮУНЧИМЭГ Сурах бичгээ дүүдээ өгнө Би 4 дүгээр ангид сайн сурдаг. Миний дүү 8 дугаар ангид онц сурдаг. Би нэгдүгээр ангиасаа дүү- дээ сурах бичгээ шилжүүлж өгсөн Миний дүү ахынхаа сайн сурсан номыг аваад «би онц сурна» гэж 71, 3, ярьдаг юм. Дүүгийнхээ хэлсэндээ хүрдэгт нь би баярладаг. Дүү ан- гийнхан маань цэвэр сайхан эдэл» сэн номыг хүлээж авахаас биш, муухай, болхи эдэлсэн бол тоох- 5 гүй л дээ. Манай ангийнхан энэ Бид номын ачаар энэ ертөнцийн сонин сайхан бүхнийг мэдэж, шинжлэх ухаан техникийн болон хүн төрөлхтөний бүтээсэн бүх гай- хамшгийг мэддэг. Тэгэхлээр номыг хайрлаж хэрэглэх, түүгээр ч бба- рахгүй дүү нартаа шилжүүлэн өгөх тухай саналыг дэвшүүлсэн энэ хэлэлцүүлэг бидэнд чухал ач 5 дэглэл 4 Даалгавар 1, 1. Бод, хүүний болон буудлын | тэмдэглэлийг нэг бүрчлэн цээжил хүү очиж бэрс болов гэсэн тэм- 15 2. Бичлэгийн тэмдэглэлийг цээ- жил 3. Бод болон хүүг буудлын дур- тай хэсэг дээр тавьж нэрлэх дас- | хичээлийн жилд бүгдээрээ сурах бичгээ цэвэр сайхан хэрэглээд дүү нартаа шилжүүлж өгнө. Дундговь аймгийн Цагаан дэл- тэр сумын 8 жилийн дунд сур- гал хий! | олиг ОН 20 2 4 Буудлын үсэг тэмдэглэлийг тустай юм. Анд нөхөд, Дүү нар аа! Ї --1-- 2 Латин ТИГ) нь харьцуулан тог- Номоо битгий ураарай, 1 гуулийн 4-ийн «А» ангийн су- Мё 20 бо 24) бв) 94) б0) 9709 доо| | «Норовын намтрыг» санаарай рагч Ц. НАРАНСАЦРАЛТ өинчгвв-- үн гик линлөгнхүлнан ооо МмосцилА-ї00-0ОЛИМП Цураг дөөр байгаа хөгжилтэй онхрийхон оно бамдаруушийн нөр Миша, Миш дөнгөн сл хан «төрсөн». болонч. Өөплөл» тийд бараг бүх сонины хуудас наа бардамхан, алхалж, хилийн УОЙаДад ч олон арийн танилтай болжээ, Миша: Моснид: хотноо. 19110) онд болох Олимпийн их найд- мын билэг төмдог юм. 1х їїпид мын Зохион байгуулах. хороо сйлхан ийнхүү албан ёсоор аар, яасал байна. а«Комсомольснал ирдидал» со- пиг, телепипийн «Амьтны ёр, төнц» нэвтрүүлэгт ирсэн аахид- лын олонхи нь бамбарууш л бай- гууштай» гэсэї үгээр төгсөж бїйтээ, Хүмүүс өрсөлдөгчид г1 УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ) ЯРУУ НАЙРАГ-ХҮҮХЭД «АЛДАРШААГҮЙ | ШАЙРАГЧДЫН ! БҮТЭ9Л936 | НИНЫ РИТАНЕН 9 настай (фиинланд) Хавар ЭНигүүртэн шувуудаа Дїгуу!саар 7Каргалтай хавар ч айсуй яйны. Дөлгөөн хавартай золгох гэж яаран Дулаан хэмжигч рүү байн, байн Ч хариа ! Хүүхэд бүгд Баясан цэнгэж Хөөрөлдөн дуулна у Харав уу, найз аа! х Бидэнтэй хамт сайхан дуу маань Бүхий л ангиар цууриа хадаана Аргагүй шүү дээ, амгалан энх Алдарт Хельсинкэд маань ирсэн байна. Хүүхэд бүгд Баясан цэнгэж Хөөрөлдөн дуулна Харан уу, найз аа! ! ! ДЖОНСОН УИСНАИНГ, 14 настай, (Африк, Либери улс) Африк бүжиг Там, там бөмбөрийн аясаар Томчуул, хүүхэдгүй цөм бүжнэ Хэрвээ дуу нь намдасхийгээд Хөнгөн долгнон шиг болбол Бөмборийп аясаар бид Бүжгээ бас өөрчилнө Салхины амт Сурагч Г. Волдба гурав, : Сурагч ҮГ, Волдбаяр сурав, ССЭРЖЕ Ү “4: Ї Нийсл Аг--69501 Д, Сүхбаагарын нэрэмжит улсын ховлолийн «ПНОЙЕРИЙГН ҮПЭН». СОПИНЫ ПЭРЭМЖИТ ӨСПРӨРИП! АМАРГА.| ШАЛГАРУУЛАХ ТЭМЦЭЭН тын ЦАНЫН БАЛПЛАД БОЛНО. «МНША» - ОЛИМПИЙН БИЛЭГ ТЭМДЭГ лийн 10 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Гэ» ангийн сурагч С. Чулууибилаг, С, Эрдэнэбилэг иар зуран, цомбииатад хэвлэн, 2 цлАНАЧДЫН Улсын 1 ЭНЭ САРЫН 19:--22НЫ ӨДРҮУДЭД ХАНДГАЙ. но үлчилтинит ийг г-асн өвөссэхлсл эж лмжээаснаылагад попхон їр дөншүүлээд ногссол: гүй зургийг нь зурж (баримлын шипрайр” урлаж, модоор яр, арьс иэхийгаар, айсан а40үтд» лэп») илгээж бийшой, "тэн Олоцхийн.. саналаар Олимпийн билэг төмдөг. «хо!» бийх иь шийдэгдсанг байна. Түүг нийг хорхоц лмар байдалтайгаар дүрслэх нь аураачдын. жарэг ийн, Олоп: пуриич удаа! хугй цааны турш ихээхэн эрэл хай: гуул хийсэн. нь модоож, Харин Моснийгийп зураач. Винтор Чи» жишцонын өнө. дураг. шалгарчоа. В. Чишиноп: бол зоплолтий! хүүхэд айлуучуудын «Мурзил- на» «НБойруг спетп» «Веселио цартийциэ. эрэг сэтгүүлийн хуудаснаас бидний таних болсон зурлач юм, ИУУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУЛУУЛУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУЛУУУЛУХ Хүүхдүүд ээ! Та нар зөвлөлтийн хүүхдийн нэрт зохиолч Лениний шагналт Агиия Барто-г сайн мэднэ шүү дээ. Энэ нэрт зохиолч салхан иэгэн сонирхолтой ном хэвлэлд шилжүүл- жээ. Уг номоо «Алдаршаагүй найрагчид» гэж нэрлэсэн ив хүр- тэл сониц юм. Яагаад гэвэл, зохиолч маань олон жилийн турш газар, газрын хүүхдүүдийн шүлэг зохиолыг цуглуулж байсаар, эцэст нь ийнхүү ном болгосон байна, А. Барто бол дэлхийн маш олон оронд очиж үзсэн, тийн очсон орон бүхиээсээ «Алдаршаа- гүй найрагчдын» бүтээлийг олж цуглуулсан төдийгүй, зарим хүүхэд өөрт нь захидал бичиж шүлэг зохиолоо ч явуулсан бай- на, Иймээс, хүүхдүүд та нар гадаадын найз нөхдийнхөө жишээ- гээр алдарт зохиолч А. Барто-д шүлэг зохиолоосоо илгээвэл, дэлхий дахины «Алдаршаагүй найрагчдын» тэрхүү сонирхол- той номд бүтээлээ хэвлүүлж болох ажээ, Учир нь, зохиолч А. Барто «Алдаршаагүй найрагчид» гэдэг номынхоо дараагийн дэвтрийг бэлтгэх ажилдаа мөдхөн орох юм байна, Энэ удаа та иарт тапилцуулах зорилгоор уг номноос хэсэглэн орчуулж хэнлэлээ. 2УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ2 Мөнгөрдөг шүү дээ Родопын уулс минь 7У7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ,, У2УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛЛХ 27: Хэрвээ дуу нь ширүүсээд Хээрийн салхи шиг догширвол «Алив хурдан бүжээрэй!» гээд л Родопын уулс минь Аанайхан өврөө хэлэх шиг бол- Охидын чинь Өмсгөл во Угалзан хээтэйсэн Угалзан хээтэй Өмсгөл, юунд нь Шувуухай хууртах и. Сонихон байдагсан Родопын уулс минь Родопын уулс миль Энд ирсэн хэн ч гэлээ Эглнэгт чамайг мартахгүй. ГИНА ВОЙНОВИЧ, 13 иастай (1О0гослав) Намрын модод Ногоон иавчсаа Гүвж орхиод Там, там бөмбөрийн аясаар Томчуул, хүүхэдгүй цөм бүжлэ Хөгшин афрничууд бүжнэ Хөл дээрээ сэмхэн бүжиэ 1Царгалтай өдөр дууссан ч гэлээ Жавхаа бомбөр нь дуулдсаар л байна. СТАНИСЛАВА СТОЯНОВА, 10 настай, (Болгар) Родопын уулс Родопын уулс минь Родопын уулс мннь Энд ирсэн хэн ч гэлээ Эгцэгт чамайг мартахгүй Намрын модод Родоп уулсын БОЛВОВЄН даарна Орсил нь хүртэл Хүйтэн байна уу. Ой тайгаар Хөөрхий минь дээ, Битүү шүү дээ ЦОТ71 нь хараач Шуугих Марицын Чүцгэн гар шиг... усгал юунд їнс Орос хэлнээс Б, ДОРЖСҮРЭН Шувуудын жигүүр орчуулав /УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУУУУУ 777 222ТТТЛЛАЛЖИИИИ222-2222 2 ЗЭ? 12-НЫ ПҮРЭВ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 88.10 Хүүхдийн кино программ: «Ниночна охин» БНАГУ-ын уран сайхны кино, 14-НИЙ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 18.10 «Оноо, хурд, хурам» 20,830 «Боролдойн цаг» | Хүүхэх дэйн кино. Орбитын нэвтрүүлэг (П суваг) 15.20 «Гуталт муурын шинэ ая- лал»-хүүхдэд зориулсан кино про- грамм. Орбитын нэвтрүүлэг (1У суваг) 17,45 «Амьтдын ертөнцөд» 15-НЫ ПЯМ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 20.35 «Боролдойн цаг»: хүүхэл- дэйн кино, Орбитын нэвтрүүлэг (П суяаг) 11,930. Хүүхдэд зориулсан телевя- зийн уран сайхим кино. Чьасыла201салаго04 ёВОЕИЛЧСЬСЛТЖООБОИМИЛИЛН Эрхлэгчийг С, НАДМИД Индекс 4140 пинш| | 1 ї /мыг 1980. онд, Ховд, | барьж өгөх гэж байгаад НАЙРАМДАЛ... ДРУЖБА тэлжэж БАЯН-ӨЛГИЙ ХҮРТЭЛ МАХН-ын П их хурал хуралдсан, БНМАУ-ыг тун- хагласны 50 жилийн ойг тохиолдуулан манай орны | радно, телевиз, телефоц, телеграфийн хөгжлийг эр- чимжүүлэхийн тулд зөвлөлтийн ард түмнээс бэлэглэ- сэн 60 сая рублийн барилга байгууламжийн ажил эхэлж, анхны станцын суурийг саяхан тавилаа. Улаанбаатараас Говь-алтай хүртэл 1100 км шуга- Баян-өлгий хүртлэх 800 км шугамыг 1982 онд барьж дуусгах бөгөөд мөн энэ 5 жилд Булган, Эрдэнэтийн чиглэлд 200 км радно ре- лейннй шугам тавих юм. Энэ бүхний үр дүнд хөдөө- гийн хөдөлмөрчид сайн сонсголтой радно нэвтрүүлэг сонсон, төвийн телевизийн нэвтрүүлгийг шууд үзэх сайхан боломжтой болно. » Зөвлөлтийн ард түмэн өөрийнхөө хүч хөрөлгөөр хамгийн орчин үеийн автомат ажиллагаатай радио релейний шинэ шугамын “барилга байгууламжийг монголын өсвөр үс-улаан бүчтэнүүд, ялангуна баруун аймгийн пионер бага- чууд туйлаас баярлаж байна. ТАНКИЙН | ХОРОО Манай ард түмний хүч хөрөнгөөр бүтсэн «Хувьсгалт монгол» танкийн цувааг зөвлөлтийн баатарлаг улаан ар- мид шилжүүлэн өгсний 85 жилийн ой саяхан болов, | МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дар- га БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал гуай энэ ойг тохиолдуулан Сүхбаатарын нэрэмжит гвардийн «Хувьсгалт монгол» танкийн хорооны командлалд явуулсан баярын илгээлтдээ: «Хувьсгалт монгол» танкийн бригадын эрэлхэг зоригт дайчин танкчид гандан бууршгүй баатарлаг гавьяа бай- гуулацн, Москва орчмын нутгаас Берлин хүртэл яруу алдарт дайчин замыг туулж, дэлхийн хоёрдугаар дайны үед Зовлолт Холбоот Улсын баатарлаг Зэвсэгт хүчин аугаанх чолөолөх үүрэг гүйцэтгэхэд нэр төртэй хувь ИНЭ- мэр оруулсныг монголын хөдөлмөрчид, Монголын Ардын армийн дайчид ямагт гүнээ бахархац талархах сэтгэлээр | ухамсарлаж байсан, ухамсарласаар ч байна, Танай Ххо- роог хүндэтгэн Улаанбаатар хотын нэгэн талбайд хөшөө болгож: тавьсан паймалн одонт танкийн бригадын гївар- дийн тапцбол БНМАУ-ын хөдөлмөорчдөд пандин дурсгал болохын хамт манай өсвөрийн үеийнхнийг монгол зөвлөл- тийн эвдэршгүй уламжлалт пайрамдал, пролетарийн ин- тернационализмын үзэл санаанд үнэнч болгон хүмүүжүү- лэх ариун үйлсэд ч л ач холбогдолтой зүйл болж бай- эшшшээгшштэшэ», УЛААНБААТАРААС (||. «ВЬСИЛГ МОНОЛ» на» гэж онцлон тэмдэглэжээ, Ї Т-22652- БЭЛЭГ тэмцээн БАЙНА. ЖА иж БА /, 2 УС“у “МАРГААШ ӨСВӨРИЙН ЦАНАЧДЫН УЛСЫН ХАНДГАЙТЫН ӨСВӨРИЙН ЦАНАЧИД АА! МХЗЭ-ИЙН СПОРТЫН ХУ. ИХ ХУРАЛД ӨНДӨР АМЖИЛТААР БАРЬЯ «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ НЭРЭМЖИТ АВАРГА. ШАЛГАРУУЛАХ ЦАНЫН БААЗАД. ЭХЛЭХ ГЭЖ АРВАН НАЙМ ДАХЬ УДААГАА БОЛОХ ГЭЖ БАЙГАА ЭНЭ тэмцээнд төв, ОЛОН МЯНГАН ӨСВӨРИЙН ГААД ТАМИРЧИН ХӨВГҮҮД, ОХИД ОРОЛЦОЖ, 15--16, 17-- 18 НАСНЫ ЯЛГАВРААР АВАРГЫН ЛӨӨ 9 ЗАЙД УРАЛДАН ХУЧ ЧАДАЛ, ЗОРИГ .ТЭВЧЭЭР, .АВ- ХААЛЖ САМБААГАА СОРИНО. ТАМИРЧИН ХӨВГҮҮД, ОХИДДОО СПОРТЫН АМЖИЛТ ХҮСЭН ЕРӨӨЕ! ХӨДӨӨГИЙН 20 ГАРУЙ НИЙГЭМЛЭГИЙН ЦАНАЧДААС ШАЛГАРСАН,100- АЛТАН МЕДАЛИЙН ТӨ. ГЯЛАЛЗСАН сонины зөвлөл | Угийн эчиРд! ч (У2УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛУУУЛУУЛУЛУУУЛУУУЛУУУУУУЛУУЛУУУУР, ЭУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУУУУЛУУЛУЛУУУУУУУ САНСАР 1111) УУЛЗАЛТ Хөлгийн дарга, Дэд хурандаа Владимир 7Канибеков,. бүхээгийг инженер, ЗХУ-ын баатар, сансрын инсэгч Олег Макаров нарын жо» лоодсон сансрын «Союз-27» хөлөг тойрог замын «Салют-б» жолоод: логот «станцтай сансарт уулзав. Ингэснээр уг станц сансрын хоёр хөлөгтэй холбогджээ.«Салют 6» станцад «Союв:26», «Союз-27» хөлгийн хоёр баг хамтарсан судал” гаа, туршилтын ажил хийв. Сансрын инсэгч Владимир Яа» нибеков, Олег Макаров нар «Салют --б6» «Союз--26» хөлгөөс бүрд, сэн тойрог замын эрдэм шинжилгээ ний цогцолборт хийсэн шиинжиле гээ судалгаа, туршилтын ажлаа биелүүлээд нислэгийг программд заасан ёсоор эх дэлхийдээ буцаж ирлээ. Сансрын нисэгч Юрий. Ро” маненко, Георгий Гречко.нар, той» рог замын «Салют-б» станцад.аже “паа үргэлжлүүлж: байна. тэгэгэшсшшглугэжишжлєэчээхтатэлжэтгиолгээ НЕЙТРОНЫ БӨМБӨГ ҮЙЛДВЭР лэх явдлыг монголын ӨСВӨР ҮЕ” НЭГЭН ДУУГААР . ЖИГШИН. ЭСЭРГҮҮЦЭЖ БАЙНА. ХҮҮХЭД БИДНИЙ ШААРДЛАГА Би нейтроны бөмбөгийн хор: Хөг нөөлийн тухай сонин хэвлэлээс унш- лаа. Багш маань ч нейтроны -бом” богийн тухай. бидэнд тайлбарлан ярьж: өгөв. Амьд бүхнийг устгадаг үнэхээр аюултай зэвсэг байна. Ийм хөнөөлт бөмбөг үйлдвэрлэхийг вшөөрсөн АНУ-ын удирдах хүмүүст бид нар шиг үр хүүхэд байдаг байх гэж бодох юм. б . Миний болон монголын бяцхан-ир» гэдийн «үнэн сэтгэлээсээ кигШСсэнН эсэргүүцлийг хүлээн авч нейтроны божлбог үйлдвэрлэх. шийдвэрээ нэн Да» руй цуцлан. зогсоохыг Америкийн империалистууд, дайны хэнээтэн нарт эрс хатуу шаардаж байна. 2 Нийслэлийн 15 дугаар дунд сур- гуулийн 4-ийн «М» ангийн сурагч Г, ЖАНЧИВДОРЖ Хүн торөлхтон цөмийн нууцад нэв- тэрч, атомын энергийг энх тайвны үйлсэд: ашиглаж, байгаа. энэ сайхан пагт америкийн дайнчид хамгийн аюултай нейтроны зэвсэг үйлдвэрлэ. хээр хөөцөлдөж байгаа нь юутай гу? тамшигтай вэ? т Бид энх тайванд дуртай бүх хү- мүүс, үе тэнгийнхнийхээ нэгэн адил энэ аюултай зэвсгийг үйлдвэрлэ». хийн эсрэг тэмцэх болно. Нийслэлийн 12 дугаар дунд сур« гуулийн б-ын-«А» ангийн хамт олон, 1.22228- ү22н-г “байн хүүхдүүд | Нпоперийн сайн үйлс Б. Энхцэцэлийг цуглуулга Баянхонгор, хотын. 0 жилийн дунд сургуулийн 8-ын «Б» ангид » Энхцэцэг суралцдаг. Тэрээр 29 улирал дараалан онцсайн сурч байна, : Хэний цаг вэ? (Болсоп ппдал) Сурагч Ж, Хайдав хичээлдээ « пвж байтал яг урьд нь. лмар пэг Элхцэц ээ ё зотхон сурлагаараа юм. гллалаан харагдлаа, Сопнир» Онц төдийгүй. бас хөгжим, дуу, хон очин үзвэл: бугуйн гоёмсог бүжиг сонирхдог, Ангийн нөхөд цаг байт, Хичээлийн 45 минутад багш сурагчдын хамтын үйл ажилла- гаагаар шинэ зүйлийг сурч мэ- дэх, үзэж өнгөрспөө эргэж дав- тах, тэрийн даалгавраа шалгуу- лах, шинэ хичээлийг өмнөх хи» чээлтэйгээ холбож ойлгох,заатд- сан хичээлээ дүгнэж бататгах самбар, үзүүлэн тарааж өгөх материал, техиик хэрэгсэлтэй харьцах, дасгал ажиллах, ши- нээр гэрийн даалгавар авах зэ- рэг наад зах нь 8--11 янзын үйл ажиллагаа явагддаг юм. 6-7 Дугаар ангийн сурагч- дын хичээлд оролцож байгааг туршиж үзэхэд бүрэн анхаарсан сурагч 75 хувь, хагас дутуу анхаарсан сурагч 23 хувь, огт өөр зүйл оролдож 45 минут өн- гөрөөсөн сурагч 2 хувь орчим байв. Сурлагаар хоцордог нэг шалтгаан бол хичээлийн 45 ми- нутыг үр ашиггүй өнгөрөөснөөс болдгийг дээрх баримт харуулж байна. Ийм учраас сурагч бү- хэн хичээлийн 45 минутыг шн- нэ зүйл, эрдэм сурч авах хам- тийн үнэт хугацаа гэж үнэн сэт- гэлээсээ ойлгож биеэ дайчлан, хичээлд анхаарлаа төвлөрүүлэх хэрэгтэй. Хичээлийн 45 мину- тын үнэ цэнийг алдагдуулж багш сурагчдын анхаарал төвлөрсөн нь түүнийг марай тэргүүний су- рагч гэж хүндэтгэдэг, Энхцэцэг 13 УОЦЫ цуглуулгатай, Эдгээрээс «Лениний гах мдрал», «гадаад, до- тоодын пионерийн зуслан», «орос Хэл» «дурсамж үнэмлэх» зэрэг нь улам эз) сонирхолтой. Энхцэцэг эдгээр цуглуулгыг өөрийн хичээл сурлагадаа бүтээлчээр ашигладаг юм. Үлгэрийн цуглуулгаас бяцхай дүү мартаа ярьж өгөх уншуулах, тогтоолгож яриулах зэрэг ажил хийдэг. Энэ хүүд хүний. гээсэн цагийг сортоо авах сэтгэл төрсөнгүй. Тэр үнэнч шударга сэтгэлдээ хоөтлөг, дөп ангийн багшдаа учрыг хэлж занийг нь олохыг хүсч олсон цагаа өгчээ. Багш шавь хоёр зарлал бичлээ. Удсангүй цагийн эзнийг олов, Ма- шинмхаа засвар үйлчилгээг хийж байсан жолооч цагаа гэсэл байв. Жолооч цагаа эрээд эрээд олохгүй цөхрөнгөө барсан байжээ. Жолооч, шударга пниолпер хүүд баярласнаа илэрхийлэн хүүхэд бүхэн Хайдав шиг байгаарай гэж захижээ. | «Цуглуулга хийхэд учир бий. Нүдэнд тааралдсанаа цуглуулдаг. гүй. Ямар нэг үед онцгой хэрэг болно гэж чухалчилсан зүйлээ өөрийн эзэмших мэргэжил, сонирх- лын дагуу цуглуулах ёстой» гэж | ярьж байна. Багш М, ДОЛГОРСҮРЭН Б. БЯМБАЖАБ гээ шихлжиүхэл пулшШүтЭЛШ БҮШТШЗТ гоштошошалгїштхгшүшүллл ойд 30Я-1ГИЙН ЭЭЖЭЭС ЗАХИДАЛ АВАВ Ё ? ! | 5 ї ёо асёВтАй 2» Эс Е. ЕВ УУУУУУУУУУУУ Өмнөговь аймгийн Цогт-овоо сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн багш МХЗЭ-ИЙН ХОЁРДУГААР ИХ ХУРАЛ 1925.-Ү11.18--ҮПГ11 т0 шахам үүр, 2000 гаруй гишүүдийг төлөөлсөн төлөөлөг- чид нх хуралд оролцжээ. Их хурал Эвлэлийн Төв Хо- тооны тайлан, эв хамт залуу- чуудын интернацноналын гурав- дугаар их хуралд оролцсон тө- үйл ажиллагааг буснуулдаг ноц- той дутагдал бол сурагчид хн- чээлээс хожнмдох явдал бай- даг. «45 минут» хэлэлцүүлэгт хичээлээс хожимдох явдлыг ЗогГ- соох тухай, хөндөж ярих нь зүй- тэй юм. Говь-алтай аймгийн | Хөх- морьт сумын 8 жилийн дунд сургуулийн багш лөвлөгчдийн дүнгийн тухай, змэгтэйчүүдийн дунд явуулах ажнл, эвлэлийн байгууллагын тухай, залуучуудыг сурган бо- ловср: х асуудал, одоогийн улс төрийн байдлын тухай, эв- дэлийн удирдах байгууллагыг сонгох зэрэг асуудал хэлэлц- тээ. МАХН-ын өмнөөс эвлэлийг сергүүлэн тавих гэсэн баруунт- ны оролдлогыг няцаан эвлэ- лийн үзэл суртал, зохион бай- тл даргатай пионерий ЕЭ їосмодем : туулалтын ажлыг эрс сайжруу- БО Элсцынны лах, ядуу дорд хүмүүсээр эвлэ- ЙНЯЭ Саяхан тус бүлгийн пї Т. Космодемь- гд маш баяртай эг бэхжүүлэх, ялангу- эмэгтэйчүүдийг эвлэлд Сүүлэх, улс төрийн үйл хэрэгт идэвхтэй оролцуулах шийлвэр гаргажээ. Тус их хурлаас МХЗЭ-ийг коммунист залуучуудын интер- националд зөвлөх эрхтэй гн- үнээр багтаан авсанд баяр- лаж 6 агаа ни: рын цахилгаан я Хоёрдугаар их тийн Тєв Хорооны жинхэнэ ги- шүүн 12, орлогч гишүүн 5. бүгд 17 хүнийг сонгожээ. Их хурлаас Эвлэлийн Төв Хороо- ны даргаар С. Буяннэмэхийг сонгожээ. Залуучуудын комму- няст интернациона: Ж. ГОМБОСҮРЭНГИИН авсан гэрэл зураг. :хЭХх ФУ4/УАММЬУМЄ”УУУУУЛ(Дд(КС/ЛУ/РИРр6Г СА ХҮЧ ЧАДАЛ ЭР ЗОРИГ Саяхан болсонул. Ё соо сын аварга шалгаруу- : лах үндэсний, ёсвер бөхчүүдийн тэмцээнд нийгэмлэг, зөвлөл тус бүрээс шалгарсан 100 шахам хөвгүүд хүч чадал, зориг сам- баагаа йчлан ба. рилдав. 15--16 нас. ны багачуудаас 2 Манай сургуулийн сурагчид сүүлийн 3 жилд 18581 тєгреє- гийн 6761 сурах бичиг хэрэг- лэжээ. Гэтэл дээрх сурах бич- гийг ариг гамтай ашиглаад да- раа ангийнхандаа шилжүүлэн хэрэглэсэн бол сургуульдаа 5000 номтой номын сан бай- туулах буюу 6 магнитфон, ца- хнлгаан буюу үлээвэр иж бүрэн хөгжим авч болох байсан байна. Өөрөөр хэлбэл 430 төгрөгийн цалинтай 21 хүний 9 жилд авах цалинтай тэнцэх мөнгийг манай сургуулийн сурагчид 8 хан жя- лийн дотор зөвхөн сурах бич- тэнд зарцуулжээ Зураг чимэг- лэл бүхий шинэ сайхан сурах Ончгийг аав зэжийнхээ ажил хинж олсон цалингаас авчихаад хэдхэн сарын дараа ямар ч хэрэгцээгүй болгон хаях яв- дал мэр сэр байна. Үүнд (КИМ)-ий: төлөөлөгч Старков их хурлын ажиллагаанд оролцож үг хэлсэн сурагч Л.ХҮү. аатар 29 давж, 17-18 насны хөв түүдээс Увс аймгийн Баруунтурууны 10 жилийн дунд сургуу- лийн 10 дугаар ан- ТИЙН агч Б. Жам. ХҮҮХЛИЙН ТУ Архангай айм мын 8 жилийн дунд сур сурагчид яс 1600 нг, зэс 100 кг. эвэр-23 хосыг, НИЙСЛЭЛИЙН 62 дугаар дунд сургуулийн сурагчид яс 17158 нг- ы ї йн Чулуут су- гт, багш, эцэг эх, су у: - ХЭНТИЙ аймгийп Батноров су: | “балдо 80 давж, хаарч шсэд ХамгҮнчлээгэ 55 ын 8 ж нд сургуулийн | 19--22 насны залуу. лүүлэх хэвшлийг өсвөр яс 2855 кг технинийн | чуудаас улсын их үеийнхэнд тогтоох нь чухад нг-ыг бэлтгэлд тушааж ай сургуулийн оюутан юм. ы Р. Давааням 29 давж түрүүлэн тэмцээний алтан медалиар энгэ- рээ мялаалаа, мын төлөвлөгөөт зү эхэд их тус боллоо. гэж ! идэвхтэн бичигч Д,Бадам- сүрэн, Д. Ганчулуун нар мэдээлэв. ЗУРАГ ДЭЭР: 15 --16 насны хөвгүү- дийн барилдаанд эх- ний байр эзэлсэн Л. Хүрэлбаатар, Б. На. цагдорж, Эрдэнэчи. мэг нар, 2 Ө. ГИВААБАЛЖИР Сэлэнгэ аймгийн Орхонтуул сумын 8 жилийн хэсэн туулийн багш Л. ГАРМАА Хэрвээ тэр үед: та бидний хэм бүхний маань сайн мэддэг «БАМ» (Байкало-Амурская магистраль) Байгаль-Амарын гол зам гэдэг цэр одоогийн шиг чихэнд Ижил дасал болж мадсан байсан бол энэ мар, таан гараа ч үгүй байл болох їюм. Тэр пэсэц маргаан санамсаргүй гарч, ус маргааныг бидэнд том- чуул марийн тайлбарлаж өгоогүй бол Ол «магистраль гэдэг ороо үгийг ямар утгаар, яаж хэрэглэгд, дэг болохыг одоо болтол мэдэхгүй байх байсан, Очирбалтай хамт нэг ангид суг ралцдаг хоёр найз нь тэднийд ир михсэн ном сэтгүүл үзэж суулаа. -- «Магистральмая дорога» гэ- дэг чинь ямар зам) билээ? гэл нэг нь асуув, -- Төмөр замыг хэлдэг юм гэж Очирбал: хариуллаа. Наймдугаар ангийл онц сурлагатан эгч Цагаан яриаг сонсоод: -- «Магистраль» гэдэг чинь төвхөн төмөр зам биш! Гол зам, төв зам гэсэн утгатай үг гэж тайл" барлалаа, Цаад гурав гайхсан маягтай бие биенээ харж, тэрхүү тайлба- рыг анхааралтай сопнсоцгоонО. -- Манай эндхийн Бугантайгаас Дулаан-хан ордог мод тээвэрлэдэг «Шороон зам» чинь тэгвэл «ТӨ- мөр зам» болж байна уу? гэж Цагаан тэд нараас асуугаад, (06- реө тэр асуултандаа харну болгон -- Мэдээжийн биш шүү дээ тээд яриагаа үргэлжлүүлэв. Яг энэ ярнан дундуур гаднаас Пүрэвдорж гуай, инженер 2Камьян гуай хоёр орж ирлээ, -- Эгчээ! «магистраль»-ийг төв зам гэдгийг ойлголоо. Салаа 3а- мыг оросоор юу гэдэг юм бэ? гэж асуув. -- Аав аа! Замын салааг оро- соор юу гэдэг юм бэ гэж Цагаан уг асуултыг ааваасаа дамжуулан асуусанд: ! БҮХИИЙЙГ СОНИРХОГЧ БАГАЧУУДЫН КЛУБ 7У7УУ77УУ7/УУУУУУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУЛЛЛУУУУУЛУУЛУУЛУУУЛУУУЛА -- Манай мод тээвэрт бол гол замаа «магистраль», | «Магист- ральная дорога» гэдэг. Гол 34- маас салаалсан замыг «дороги- БҮХИЙГ СОПИГРХОГЧИЛГЛЧУУДЫН| ИЛУП /у/уУуУУ/УууУУУУУлуУуУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУЛ, потциї» тэдэг, Салаа. бам цаашаа ёалаалахиыг оросоор «дорөггуснэ. гэдэр гэн унженер: Эамыпн гуай аапааа. ин орссон юм. шиг хариуллаа, -- Салаа оам гэдэг юм уу! 10 мын салаа. тодор. юм уу! гэм Очирбалыг. асуусанд Зиннор амын туайй --| «Салаа оамын өхөон дээр Саран гартал хүлээлээ». гоэД/ ДУУ байдаг. бий дээ гор, -- Төв өам гэдэг чинь полхой хот дотор байдаг. памыр. хөлдөг, Тийм тээд Цэрэнбалыг асуухад, 3 ол бам гэдэг бол хот Дотор ч бий, ходоо ч бий, Хоёр тийшээ. сам салсан байлаа гэхэд аль. тод оамыг нь топ оам, оөцигойМЫГ нь салаа гэдэг. юм гэж аав. Ч» хүүдээ тайлбарлав, 2Камьлн гуайг -- Одоо хөдөөнийхэн бол айм- гийн зам, хотын зам, шуудангийн зам гэж ярьж байгаа нь үнэн хХэ- рэг дээрээ өнөө л төв замаа пэр- лэж байгаа хэрэг шүү дээ. -- Их хөлийн замыг урьд суман зам, өртөө зам гэдэг байсан юм гэнэ лээ. Салаа зам дахин салбал «Тахар зам» гэдэг байсан юм гэж аав нь сонирхуулав, -- «Усы»-г тахар гэдэг байсан юм бий! тэлж 2Камьян гуай хэлэв, -- Аав минь «Халхын хорь» гэдэг Мапжийн морин өртөөний албанд залуу насаа барсан хүн дээ, хөөрхий гээд хоолой зассанаа: -- Суман зам гэж бас сайхан нэрлэж байсан хэрэг шүү гэж Пү- ргвдорж гуай ярив. -П- Суман гэж ер нь юуг хэлж байв аа? Лав л өртөө хийхийгээ суман хийх тэдэг байсан санагдах юм гэж Жамьян гуай асуув. -- Суман зам, суман хийх гэдэг үг ч одоо мартагдаж байгаа үг гэж аав нь хариуллаа. -- 2Намьян ах аа! «Магистраль» 1111111111171111 111111 1 1111 11112 БАГ, САЛАА ГЭЖ ЮУ ВЭ? Монголчууд эрт дээр үеэс за- саг захиргааны нэгжид баг, аравт тэх мэт нэрсийг хэрэглэсээр ир- жээ. Тэр үед хэрэглэж байсан нэ- ийн зарим нь шинэ агуулгатай болж одоо ч гэсэн хэрэглэгдэж байна. 7УНишээ нь, 10--412 баатарчуу- дыг нэгэн аравт болгож, 8-4 аравт нь нэг баг болдог билээ. Өнгөрсөн жил Увс аймгийн Мал- чин, Хяргас сумдаар явахад Баян- мөнх аваргын бага насыг бахархан дурсах хүмүүс олон тааралдаж билэз. Малчин сумын (8 жилийн дунд сургуулийн хичээлийн эрх- лэгч Цэдэв: -- Би Баянмөнхтэй цуг 1961 онд Малчин сумын дунд сургуу- лийн 7 дугаар анги төгссөн. Баян- мөнх томоотой, нөхөддөө тусч, ажил- саг, онц сурдаг, олон талын авь- яастай ялангуяа барилдах гойд дуртай хүүхэд байсан. Биднийг ба: рилдья гэж их шалдагсан. Манай ангиас, одоо Наранбулагийн сур- лийн хичээлийн эрхлэгч Эрэпзаан л Баянмөнхийн бахыг ханатал 0а- рилддагсан. тандаа Овоо бөх тэгддэг, сургуулийн манаач: Бод- роотой апа мапа байдагсан. «Ба- рилдчихмаар залуучууд тааралд- вал надад хурдхан ирж хэлж бай- таарай, Би уятаж байсан ч босоод очиж барилдана шүү» гэж бидэнд «Баянаа» маань захидаг байв. Хиг ми биологийн багш Мягмар жүж- тий угуйлан байгуу. д Баян» нэг өвгөний дүрд тоглож би- Од, сар, дөл багийнхны Онцгой зорилго энэ байна гэж та нар дуулдаг. Баг гэдэг нь 100- ны хувьд 8--4 аравтаас бүрдэх бөгөөд, Хэлний үүднээс нэгэн Х9- сэг гэсэн утгатай том. Багц, баглаа гэхэд саланги бутархай юмсыг нэ- тэн бүхэл болгосноор ойлгогддог. Тэгэхлээр баг гэдэг нь эпэ үгийп явгуур бөгөөд, салапги хэсэг зүй- лүүдийг нэгтгэсэн утгыг агуул- жээ. БҮХНИЙГ СОНИРХОГЧ БАГАЧУУДЫН КЛУБч БҮХНИЙГ СОНИРХОГЧ БАГАЧУУДЫН КЛУБ ууууууууууУУУУУУУУУУ/ лээ. Баянмөнх сургуулийнхаа гар бөмбөгийн багийн ахлагч байсан. Идэр ёс тачигнасан хөхөө өвлийн цагаар багш Мягмар, Шїа- нартай цуг малчдад ухуулга їхээр Малчин сумаас Хяргас хүртэл цанаар аялалд гарахад нь би үдэж байсан юм. Баялмөнх ба- гадаа гартаа их тэнхээтэй хүүхэд байсан, Чулуу нүүлгэж уралдахад Эргэн дурсагдах бага нас ЯЛ эмн) ЛЕ) иЕТ БЕН БЖ ШИ Р Балимонхийг үгүйлдэг болж билээ. Ямар сайндаа л Баянмөнхийн өв» лийн амралт эхлэх өдрийг хуруу даран тоолж байгаад, эхэлмэгц нь Малчин сум руу хөтөлгөө морьтой ы | | БАЯННӨНХ 4ВАРГД БАГДДАА БББ Ш2оН (ШОЯН) (ЕЕВЕХ ЇОБУХ фрхшплл ша Манай шинэ булан Баянмөнхийн шидсэн чулуу хашаа даваад явчихна. Биднийх хашааны ёроолоос цаана унана. «Баянаа»» гийн гар хүчтэй болохоор хол чу- луудаж байна гэж бид шуугилд- даг байв. Баянмөнх багадаа зүүн, баруун аль ч ташаагаараа сүрхий ачиа. Баруун хөлөөрөө дотуур дэ» гээ сайн утгадаг байсан, Вас зү- гээр ч үгүй богинохоп мөртэй шү лэг зохиодог хүүхэд байлаа, р нь тал талын авьяастай хүүхэд бай- оргин» топхон төмөр ам биш идээ? гээс Цагаан: асуу, е- Цонхон төмөр пам гэдог ши» буруу «ол -пам, топйам, суман цам тоод Ойлголол. баа: Л. Дутуу оїїлголт болно, Хөдөө пи ахуйд йод «магетралынай ийнай» гасн їр бий, Энд «мпгистрпли», «мж Үнстралтшиний» тасаг үгдэр бол шуу огохдоо! -- 1 айна бухайр газар бухайр тариалан годгийг ямар утгатай үг болохиг өөрөө үйл дээ Гэв, -- Нээрээ бухайр төдгийг хуу» чин уйгаршин бингоэр, бараг «005 гаийр» гэг дуудахаар бичдэг. бай» аг юм байна. шүү гээд цомыг буг цал огой, Дуу, топ шуудуугаа прлодог ї0м, -- «Гухїйр», а0огар» гэдэг үг -- Манай баруун аймгууд том. (ол юу ч тосон манай! орог орт шуудуу! «Шух», «ух шуудуу» дээр үеэс тарийлан өрхолт бїйс» цг зотлох сорин Л үгийн цог Дэ ШИШ н- Тэгээд, «МайналогАмурсиая магистрйлЛы». гэдгийг. юу го Ор чуулдал доп болис. байна? гэм Олирбалиыг йсуусаинд: -- ПайгальеАмарил гол зам гэх її» поп, Томор айм тох иь буруу гэж 21 амынн гуайї хэллээ, -- ПийгаМг Амарын суман аам гэпол бүр зой. юм... биш үү? гэм Очирбал асууп, -з "Тогжс Норлахэд цог их буруу болохгүй байх, Аль мартагдсан үг шинэ утгаар дахиж хэрэглэгдэхийг тар гэх вэ? гэл аав Ир хэлэв, -- Дархан ортоо, Сайншанд өр» тӨО тэДЭГ нь «дайгилгаа» гэдгээсээ. илүү хэрэглэгдэж байгаа байх шүү. -- Ямар ч байсан салаа зам цаашаа салахыг «салбар зам» гэ- ҮДЭР ЮМ ТОМ П00-11» лайлбарлай, -- Ой тогдог юм уу! Тоїпол «маготралиный . ианай»-ыг «бул шуудуу» гэдэг лзом бий гон 2 амыг їїггах бүр ч. сопирхсон.. малгтай асуулаа. -»- Доор үед бух шуудуу!лаа лорхїг гаарыг усалж тариа тарьдаг байн, Бух шуудуу!йас доош орш дог, усалж болдоггүй тариа тарь. сан газрыг «бухаар» газар, «бу- хаар тариалан гэдэг байв даа гэж Пүрэвдорж гуай бидэнд сопин бол» гов, дэг л буруу. Суман зам гэж хэрэг- лэхгүй юмаа гэхэд. нөгөө «тахар зам» гэдэг үгийг шинэ утгаар сэр- гээн хэрэглэхэд буруу юм ер алга гэж инженер 7Намьян: гуай ярьж билээ, Миний найз Очирбал тэр мар- гаанаас хойш, зарим нэг үгийн ут- га санааг мэдэж авах гээд хорхой- тон явдаг болж билээ. Дунд сургуульд байхдаа л хэл- ний мэргэжилтэн хүн шиг янз бү- үрийн үг цуглуулаад, бидэнд үлгэр домог шиг сонин сайхан юм ярьж - ӨГДӨГСӨН. «Магистраль» гэдэг ганц үгийг юу гэж орчуулах вэ? гэсэн хүүхэд ахуй цагийн тэр нэгэн маргаан би- дэнд олон шинэ үг мэдүүлж өгсөн юм даг. Гэхдээ монголчууд олон зуун жилийн турш тариа тарьдаг байсан, эрт дээр үед ч гэсэн тариа- лангийн өндөр соёлтой орон байсан гэдэг ойлголт энэ маргаанаас хойш -- Усалдаггүй газрыг «бухаар газар» гэдэг юм бий! «Богар» «богарное земледелие» гэдэг чинь монгол үг сунжирч, анхныхаа утга дуудлагаараа одоо орос хэлэнд хэрэглэгдсээр байгаа ч байж мэднэ дээ! -- Тэгвэл усалгаагүй тариалан гэж бичдэг маань буруу байх нь ээ? -- Буруусаад байх юм бас үгүй! «Богарная земля», «богариое зем- леделие» гэдгийгээ орос хэлээр бас «не орошаемая земля», «не орошаемое земледелие» гэж ярьж, бичдэгийг шууд үгүйсгэж яаж 00- лох вэ! -- Гэлээ Ч гэсэн дээ? - Аль вэ? Тэр .Цэвэл гуайн тайлбар толь аваад өгөөч! гэж аав нь ЭЭҮТр Хүүгийт авч өгсөнно-. !ӨЛӨД үлдсэн юм/даа. мыг Жамьян гуайд дамжуулж Дэд эрдэмтэн Р.АВАРЗЭД ГУ11111711111111111111111711111111111111111111111111111111111111111 баг гэдэг үгээс ялгаатай. Энэ үг салбар, салах, саланги гэсэн үгстэй нэг язгууртай. Нэгэп үгээр хоёр өөр буюу түүнээс олон зүйлийг утгын талаар адилтгаж, нжлээр уншиж бичиж, чухам ї4- рийн утгыг пь хам нөхцөлөөс нь ялгаж болдог тийм үгс олон бай- даг, жишээ нь. Зөвхөн толгой гэдэг үгийг ажиглаад үзээ- рэй, Хичнээн утга гарч байгааг түвэггүй мэдэж болно. Иймэрхүү үгсийг хэлний шинж- лэлд ижил нэр гэдэг. Оюутан Я. БААТАР ХОГЧ БАГАЧУУДЫН КЛУБ ц БҮХНИЙГ СОНИРХОГЧ БАГАЧУУДЫН БЛУБ: НИЙГ СОНИР САЛАА Бид, салаа зам, салаа мод, с4- лаа утас гэх зэргээр ярилцаж тэр үгийнхээ утгыг сайн мэддэг. Бас пионерийн бүлгийн нэгжийг салаа гэдэг. Пионерийн салаа гэдэг ойл- голт манай оронд ардын хувэзсгал ялж, МАХН-ын хайр ивээлээр пниоперийн байгууллага үүссэнээс хойш бий болсон юм. Пиоперийн бүлгийн нэгэн салбар хэсгийг салаа гэдэг үгээр нэрлэ- жээ. Энэ үг нь нэг юмнаас иш үн- дэстэй хэд хэдэн зүйлийг зааж нэрлэсэн байдгаараа дээр дурдсан БҮХ сап гэж ярилаа. өргөчихдөг болсон. Тэгээд хоёулаа Баянмөнхийн хүргэн ах Цэвээн байраа сольдог болж билээ. Биенд гуайг нутгийнхан нь «Баянаа»- нь булчин, булчинд бяр нэмэгдэж гийн бөхийн анхны багш гэж магт- байгаа нь тодорхой харагддагсан. даг. Би Баянмөнхөд ямар унаган Тэгэхэд надад ажлын сайн хань мэх зааж сургасан бэ? гэн: Цэвээн болж байсан даа. Сүүлдээ би Баян- гуайгаас асуулаа. Тэгтэл Цэвээн мөнхийг дагуулж ууланд гарах гуай инээмсэглэн толгой сэгсэрч, дуртай, Баянмөнх ч намайг дагах -- Би «Баянаад» барилдаан дуртай болчихсон. юм, Ажлын ам- зааж байгаагүй. Хэдэн жил дараа- танд ороод тэр байлгүй дээ. Би хо- жим ганцаар ууланд гарахдаа давхиж байхав дээ! Баянмөнхөд лап өвөл, зуны амралтаар нь мод- миний заасан сургууль гэвэл ердөө ны ажилд дагуулсан. Баянмөнх ажил юм. Бяр хүч суухад нь мод- 14--16 настайдаа зуныхаа амрал- ны ажил хэрэгтэй болсон байх! Би тыг надтай цуг Билүүтийн хөвчид тэр үед ирээдүйн дархан аварга, өнгөрөөсөн. Дуулгавартай, ажлын дэлхийн аваргатай ,цуг ажиллаж эвийг амархан олдог, авхаалжтай байна гэж бодоогүй явжээ. хүү байсан юм, Эхлээд бвоороороо Би наймац хүүхэдтэй, 18 нас- 40 см, үзүүрээрээ 20 см бүдүүн. тай хүү маань нагацаа дууриаж тэй 4 м урт, пойтон, гуалин» бөх болж магадгүй гэж горьддог. гийн парийп үзүүрийг арай чамай. Баянмөпх маань бох болох хүү даадаг байснаа сүүлдээ амархан гэж шинждэг. Хүү өсч байна гэж зүгширч, ёзоор талыг нь түвэггүй ярив. И. ДЭНДЭВ 2 Ё. | 5 Пингийн шалан дээр өөхний бяцхан цөвдөл байхыг хараад гэ- рэлтэйд ил газар осолтой болохоор хулганууд авч нэг л зүрхлэхгүй шөнө болохыг хүлээцгээж байв. Гэтэл нэг гөлчгий: «Хэрэв шөнө ё болговол тэр сайхан амтат зуу- й їпийг бүгдээр тэгш хуваах боли Одоохон ганцаар очиж хүртсүгэй» тэвж хар муу санаандаа боджээ. Нөхөд нь хориглоход бас хирд нэг онгироо гайхал байсан тул: -- Энэ дэлхий дээр би юунаас ч айдаггүй тэж их бардам өгүүлж Тэгээд олзоо яг шүүрэн автал нуруун дээрээс нь нэг хүчтэй юм чанга базаад авчээ. Э г гуайд ий нэрэлхэх санаатай: : --. За байз уу, надтай ин их танимхайрдаг чинь хэн ба! билээ гээд эргэн хартал...” эж дагд лынх нь царай лээ. З3. ДЛАЛХЖЛН Зургийг Ё, ЭНХБАТ Ийм я нэг тг харагдсан гэнэ б (ҮЛГЭРЛЇАЙРАГЛАЛТ: дуурал хангайд палайх Буман сүрэгт довтолсон Булай ховдог чоныг Пуцашгүй болтол!» моргонс Хонь ямаан сүргээ Хомхой чононоос айарч | Хань эоїл нөхөддөө 1 Хосгүй тус хүргэсэн Эрэмгий аоригт сорхїий Эрэлхэг баатарлагийг бахдал Эрхэм сайхан ганьптагий її» Ойд тэндгүй. шагшилс гэна Самбаа поригоо. дайчилж Сайхан гавьца. байгуулан Сал иашаа нөхөддөө хайхам чанараа үзүүлсэн Сэлмэц эвэрт сорхний ї Сэтгэл ходолгом эишээгээр, Олон далар дуурссан Онцгой гавьда. байгуулахыг Хоорхон цэнхэр ишиг Хүсэн мөрөөдөх болж гэнэ. Хэрхэц яаж биелүүлэхээ ч Хэвтэн, босон тунгаан гэнэ Хороо байраасаа алслан Холын замыг гатлан Бэлчээр уснаасаа цаашлац Бэрх холыг туулан їїдэмхий. шунахай боохойг Эрж мөрдөн олоод : Эр чадлаа үзэлцэн Ч Эцэс болгон топилгоод Хотол олондоо тустай “Хосгүй гавьяа байгуулж Ацд пөхдийнхөө дунд Алдраа мандуулахаар шийдэв гэнэ Хань ижил сүргээсээ Харах бараагүй алслаж Харанхуй балар ойд Гав ганцаар очиж Балагт чопотой тэмцэлдэх нь Бас ч хялбаргүй гэдгийг Балчир жаахан Ишиг Багагүй тунгааж бодоод Хамгаас-итгэлт найз Хар цоохор ишгийг Хамт хоёул явья! гэж Халуун дотноор хүсэв гэнэ. Хар цоохор ишиг ч Хань ижилдээ хэрэгтэй Даамай том гавьяаг Даруй байгуулахыг бодсон тул Цэнхэр ишигпий хүсэлтийг Чин сэтгэлээс зөвшөөрч Цуурай түгэх ойд Цуг очихоор тохироод Сэлүүн хангайн бэлчээрт Тавтай идэшлэх сүргээсээ Сэмхэн хоёул тасарч Тэртээ тайгыг зүглэж гэнэ, Шогшижс явах замд нь Сонор чихт ту АЙ Хэрэн зогсож уул Хэрэг зоригийг нь а Идэмхий: шунахай боохойг Эрж мөрдөн олоод Эр чадлаа үзэлцэн Эцэс болгон тонилгож Хотол олондоо тустай Хосгүй гавьяа байгуулж Анд иөхдийнхөө дотроос Алдраа мандуулахаар шийдэж Аглаг тайгыг зорьсон Амин чухал-хэргээ Харваас ца , Хааж нуулгүй хэ? - Сайаа муут чоныг Үтэр түргэн тонилгож Саруул хорвоогийн амьтдыг Үүрд амгалан байлгах Зон олпоо тэсэн 2 Сүүн цагаац сэтгэлээр Зоригт хоёр дүүгийн Зорьж яваа нь бахархам ч иишинипгиипийниннцииннцийиншииниининиининининнииииинин 18--НЫ ЛХАГВА ГАРИГТ Орбитын нэвтрүүлэг (1 супаг) 5 «Ленинтэй уулаахаар Иремльд». -- телевизийн олон. иигит баримтат ки, ЇГ анги, А 18,10. Хүүх «Мустанг ПАТМГО) Үндэсний нэптпүүлэг ийг чин шограмм злалтийц телевизийн Шэн 1110) 19,50 «Боролдойй цагө: гХарэм» 00804 -Д Сүхбайтарын нөрэлшит Улсинхэвлэлийн комбинатад: хэвлэн, Нидекс--14140 ы Өцүүхог төдий ондлол Олоц чоно. ДОГШИрч Амь «йсанд чинь хүртэл Аюул тарийг мэдїїлэг Араатпыг хүү мөргөх Ойар туур чинь гүїїцоэгүй Ач тач тамцэлдэх 4 "Тонхоэ чадал чинь бүрдээгүй балчир бицхай дүү ийр минь башир чонотой тулахдаа Адганс хот яариал Алдаа эндолд хүрнэ, Моонгор хоёр өприйнхээ Ургаж гүїїцэхийн цагт Могдгор экаахан: биеийнхээ. Торииж өсөхийн үед Ховчийн дээрэмч чонон дээр, Хүрч очих хожимдохгүй эд. Хүлс дэлхийн олонд Хүчээ оргох оройтохгүй ээ Харанхуй болохоос өмнө Хашаа. хороондоо. очиж Хамгаас ээлтэй ээжийнхээ Халуун сүүг шим дээ гэл Өөдөс жаахан ишгийг Өөрийн бүжинлтэй зүйрлэсэн Өгөөмөр номхон туулай Үнэн мөнийг өчив гэнэ. Булт олондоо тустай Даамай үйл бүтээж Буман үед ч дуурсагдах Гавьяа байгуулж чадалгүй Зорчих замын эхнээс Эргэж буцна гэдэг Зоригт хоёр ишгэнд Ичмээр муухай санагдавч Өрөвчхөн сэтгэлт туулайн Аминчилжс хэлсэн үг Х Үгүйсгэж зөрөхийн аргагүй Аминд тустай болохоор Буцах замдаа хоёул Дургүй боловч орж Бут, хад дамжин Дуугүй хэсэг явж гэнээ. Хан тэнгэр шүргэмээр ан байц хясааны Халил хяпган элгэн дэх Хавтгай жаахан дэвсэг дээр Өршөөлт эхээсээ салсан Өнчин жаахан янзага Өлдөж туйлдан хэвтээг Өнөө ишигнүүд үзээд Чадаж ядахын хирээр туслахыг бодон ааш нааш шогшиж -БНСЧСУ-ын телевизийн хүүхэл- дэйн пуврал кино 1П хэсэг, : 20-НЫ БААСАН ГАРИГТ Орбитын нэвтрүүлэг (її суваг) 17.50 Хүүхдэд зориулсан нэйтрүү- лаг. 18,05 «Ленинтэй: уулзахаар Кремльд» -- телевизийн олон амгит баримтат кино, Ш анги, 2141ИЙ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 1810 «Бид Артецт очио» Ажилч- ны районы сургуулиудын багийн тэлм- цаг ),00 «Паролдоайн цага: «Харэм» --ГрИСЧСУан. толеойпийн хүүхэл- дон цулрал кино, 1У Эг Орбитын ноптрүүлэг (1 суйаг) 13,00. «Апдрейца» .-- хүүхдийн уран сайхны зо, шолын Опс, ус воолоо гэнэ... Арчилж тотговйий ачаар Олдсон япаага. тэпхэрч Лейр их удалгүй... Оороо їДашлэн эхлэхэд 2 Халамжит хоёр ишигний Хамаг хэрэг бүтэж Сайшиаг япнзагат ерөөгөөд Салш одох болтол Оиц энэрэнгүй сэтгэлтэй "Тусч хоёр ишгийг : Ойр хавийг амигаДд.. чиг Дуулж цом мэдээд "Гал бүрээсээ цугларч Талархал хүргэж эхлэв гэнэ. Дрмжил сайшаам үйлс нь Цээш дээшээ ДЭВШИГДЭЖ «Тусч амьтай» ГЭДЭГ Эидор шагналын медалийг Туулай даргын тушаалаар Буга авчирч зүүв гэнэ Хөвч дэлхийн амьтдын д 4 Хүндэт шагнал хүртээд Хөөрхөн хоёр ишгийг Хохүүн цэнгэлтэй явтал Хулганын бяцхан гөлчгийд Хувьгүй явдал тохиолдож Урсгал түргэн горхинд Унаад хөвж байв гэнэ Даанч бядгүй төрсөн Даяацч хулганы сүрэг Дагаж дэмий гүйлдэн Санд мэнд байтал Хөөрхөн цэнхэр ишиг Гөлчгийн хойноос орж Хар цоохор найз:нь ч Хамт зэрэгцэн сэлж, Амь тэмцэн хөвөх Арчаагүй бяцхан голчгийг Сэрвээн дээрээ суулгаад Сэлсээр эрэгт гарч гэнэ. Гэнэн гөлчгийн араас Гэнгэнэн уйлалдаж байсан Борхон хулганы сүрэг Босон, суун бөхөлзөлж Бага жаахан гөлчгийг Үхлийн гамшгаас аварсан Баатар хоёр ишгэнд Хайр талархал хүргэж гэнэт. Болсон энэ. явдал Тэрхэн дороо түгж Болзсоп юм шиг төдхөн Тэидэхийн амьтад цугларч Ачит хоёр ишгэнд Аливаа сайхныг ерөөгөөд «Үнэнч журамтан» гэдэг Үлэт шагналын медалийг- Өндөрт өргөн.барьж Үцэмлэхийн-хамт гардуулав. : гэнэ. Б”ЭЧРЭЛЭГТ” Л: Ховор тоотой олдох Хошой шагиал хүртсэг Хоёр анд ишиг . Хотол сүргээ-зүглэхдээ -- Алсад заавал аялж Айхавтар бэрхийг ч хайлгүйгээр Хэмжээ чадлын хирээр 242 Хэрэгтэй цагт бэлэн бол ва. Өргөн олондоо тустай Үйлийн дээдийг бүтээж " Газар сайгүй дуурсах Гавьяа байгуулж болдгийг Энэхэн: ойрын аялалдаа ч Биеэр үзэж мэдээд т 2 Ижил сүргийнхээ бэлчээрт “Баяр хөөртэй ирж гэнээ, 16.10 «Кибальчиш хүүгийн тухай” үлгэр»)-- хүүхэлдэйн кино. 22-НЫ НЯМ ГАРИГТ “Үндэсний нэвтрүүлэг : 18.10 «Тойрог аялал»: Ховд айм- гийн төв, зарим үзэсгэлэнт газраар (сурвалжлага), Финландын байгалийн байдал (тацилцуулга) 19.50 «Боролдойн цаг»: «Шилэй чүдэт алтан эвэрт ямаа» үлгэр, " Орбитын нэвтрүүлэг (ТУ суваг) 1810 «Леминхэй уулзахаар Дд» -- төлевцзийн олон ангиг ах кино: анги, интииигн нийц 1 Эрхлэгчийг С. НАДМИЛ. 454 дэх жилдээ Эх орны долоо хоног 2 Бух ард түмний уралдаан. МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл, МҮЭ-ийн Төв Зөвлөл, МХЗЭ-ийн Төв хороо «1978-1980 онд нөөц бололцоог дээд ХЭМ- жээгээр дайчлан УТ таван жилийн төлөвлөгөөг нэр төрөл, чанарын өндөр үзүүлэлтээр ханган бие- лүүлэхийн төлөө бүх ард түмний соцналнст урал- даан өрнүүлэх тухай» тог- тоол гаргав. Манай нийт пионер су- рагчид сурлагынхаа чана- рыг эрс дээшлүүлэх Ххө- дөлгөөн өрнүүлж бүх ард бар одоо Варшав, Праг, МАНАЙ түмний социалист урал- Будапешт, Гавана зэрэг СУРВАЛЖЛАГЧ даанд хувь нэмрээ оруу- хотуудад нээгдээд байгаа лах болно. ажээ. шиш ИШ ШИШ ав 104 (1500) ф 1978 оны 60 жилийн ой болно Энэ. оны хоёрдугаар сарын 23-нд зөвлөлтийн арми, “тэнгисийн цэргийн флотын 60 жилийн ой, тавдугаар сарын 28-нд зөвлөлтийн хязгаарын цэр- гийн 60 жилийн ой болно. МАХН-ын (Гөв Хороо эдгээр ойд бэлтгэх тэмдэг- лэн өнгөрүүлэх тухай сая- Хан тогтоол гарган Орос тэлний салбар нээгдэв А. С. Пушкиний нэрэм- жит орос хэлний институ- тийн салбар Улаанбаатар хотод нээгдэв. 1973 онд анх байгуу- лагдсан А. С. Пушкиний нэрэмжит орос хэлний энэхүү институтийн .сал- нэ1дүээ|) ҮР ХҮҮХДИЙН САЙН САЙХНЫ 10Л99 Сүхбаатарын районы иргэн, 65 пастай Ц. Пан- ДИ гуай хувиасаа 85000 төгрөгийг хүүхдийн төлөө фондод бэлэглэснээ сая- хан тус фондын төв КЮо- миссын дарга А.И. Цэ- дэнбал-Филатовад гардуу- лав. Ц. Панди гуай бол үр хүүхдийнхээ сайн сайхны төлөө байнга санаа тавьж байдаг манай ахмадуудын нэг бөгөөд улс эх орондоо 40 жил хөдөлмөрлөсөн ууган ажилтан юм. НОМ, НОМ УНШААРАЙ НОМЫН НӨХӨР : БОЛООРОЙ сарын 20 498 лхайа 9Ф үн 10 мото МАНАЙ УРАЛДАЛИНД ХЭН ХАМГИЙН САЙХАН НЭР ӨГӨХ. ВЭ? А 60 ХҮҮХДИЙН 1830 САНАЛ Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөл, Хүүхдийн төлөө фондын төв комисс, «Пионерийн үнэн» сони- ны газраас зарласан олон улсын “пионерийн зусланд «Хамгийн сайхан нэр өгөхийн төлөө» уралдаанд хот, хөдөөгийн сургуулиудын олон арван сурагч оролцож, манайд саналаа ирүүлсээр байна. Ё Хойшид уралдаанд оролцох хүүх- дүүдэд зорнулан (нэр давхардуулах- гүйн тулд) ирсэн зарим нэрээс энд дурдах нь зүйтэй гэж сонины зөвлөл үзлээ. Нөгөө талаар зусланд өгөх нэ- рийн талаар улам сайн бодох хэрэг- тэй нь ирсэн нэрүүдээс тодорхой бай- на, Манай уралдаанд хамгийн түрүүнд санал ирүүлсэн нийслэлийн 18 ду- гаар дунд сургуулийн 6-гийн «Бэ» ан- гийн сурагч Д. Пагмасүрэн олон ул- сын пионерийн зусланд «Сарнай» гэ- сэн- нэр өгчээ.Хэд хэдэн сурагч «Пио- нер» -«Залгамжлагч», «Улаан бүч», «Соёмбо», «Найрамдал», «Үерхэл», «Нөхөрлөл», «Солонго», «Нарлаг», «Сансар», «Аз жаргал», «СИМЕА» гэсэн нэр өгөх саналтайгаа бичсэн байна, Нийслэлийн 83 дугаар дунд сур- гуулийн сурагч Цацрал, Соёмбоны учир утгыг тайлбарлаад, ахмад хувьс- галчдынхаа мандуулж: явсан, одоо манай төрийн далбаан дээр байдаг алтан соёмбоор зуслангаа нэрлэвэл яасан юм бэ гэж тайлбартаа бичжээ. Нийслэлийн 48 дугаар дунд сургуу- лийн сурагч Бадрах «Октябрь» гэ- сэн үгийг орон бүхний хүүхдүүд сайн мэднэ, тэгээд ч Октябрийн их ойн дараахан ашиглалтад орох гэж бай- гаа болохоор олон улсын пионерийн зусланг «Октябрь» гэж нэрлэх нь зүйтэй юм тэж бичсэн байна. Зарим сурагч монголын шинэ үеийн утга зохиолыг үндэслэгч Д. Нацагдоржийг бид- мэднэ, Нацагдорж пионерийн төв товчооны анхны дарга байсан. Тийм болохОдор түүний гайхамшигт «Од» шүлгээр зусланг нэрлэвэл зөгнөл, мөрөөдөлтэй сайхан нэр болох тухай бичсэн ч байна. Нилээд сурагч манай эх орныг гадаадынхан «Нарлаг монгол» гэдэг. Жилийн ихэнх өдөр нартай байдаг. Наранд хүүхдүүд хайртай, Иймээс зуслангаа «Нарлаг» гэж нэрлэе гэ- сэн санал ирүүлжээ, Уралдаанд оролцогчид оо! Нэр (са: нал) давхардах нь мэдээж юм. Гэх- дээ уралдааны заавар ёсоор хамгийн түрүүнд тухайн саналыг ирүүлсэн хүүхэд л шалгарах учир аль боло- хоор хэн хүний санахгүй сонин, утга ” учиртай сайхан нэрийг бодож олох хэрэгтэй болж байна. Та бүхэнд амжилт хүсье! нэн шиш НОМ, НОМ УНШААРАЙ чил ном, ховор ном зохиогчийн гарын үсэгтэй шомын цуглуулга хийж зэсгэлэц гаргах номын баатруудын сайхныг мэ- “Үнэнч шударга, хүнлэг энэрэнгүй эх оролч алч хүн боло- ход вом хэмээх сайн нөхөр багачуу- дад тусахх «Хэнз хурга», «Алсыг зорьсон алтан загас» «Хопь- чвэд Найдан». «Цолмон», «Хүжийн тєл», «Хүрэн морь», «Ална Тогмид» «Алт мөнгө хоёр», «Хорвоотой та- вилцсан түүхэ, «Навсай дамба, түү- БҮЙ нєхєд» «Хөгжөөнтэй туужууд» зэрэг ном зохиол мавай олон үеийч хүүхэд багачуудын сэтгэлд сайн сайхны үрийг тарьж, зан төрхий нь төлєвпгүүлзхэд үлзмж үүрэг гүй- цотгэжээ. Найман настай балчираас наян нас- тай етгөс хэз ч байлаа тэр номтой . мх Й ШГ Шээс нь га 98 ЗЭ-И Н 2 вехөрл Ч нийг Я| ГУРАВДУГААР ИХ ХУРАЛ тай яэхурэгугөр АХА үлдсэн 26 1824-15-30 Зарыг 18 Өмнөговь аймгийн Номгон су- «А» НД үл де АҮБЯТУАТА| НОМЫН БААТРУУД “Мана: й уншнгч хүүхдүүд Ном- шолү хийлээ. ЗУРАГ ДЭЭР: Донхор баяны зарц Болормаа, Донхор баяны хүү Ерөелт, Лантуу баяны ахин, Ува гавж. Донхор баян, ядуу эм- тэн Өлстий ишрын дүрд тоглосон сурагчид. МХЗЭий кь дох. сэтгэх пь хүртэл муу байдаг. Бид ииїїслэлийл нэгэц номын дэл- түүрт ушшигчидтайгаа уулзаж бай- лаа. Нэг охип гапц огүүлбэр хэлэх гэж баахап будилав. Бас нэг хүүхэд цаас дэлгэвс арай ядан түгдчид унш- лаа. Хүүхдүүдийн хичээл хариулж буйг ажихад тэдний ярих чадвар, найруулга, үгийп нөөц баялаг нь тун ч ядмаг байдал мэр | сэр харагдаж байх юм. Энэ бүхэн цөм л ном бага уншиж байгаатай холбоотой. «Уншихад болипол сэтгэхээ боли- но» гэдэг эртиий үг байдаг. Ном их ушшдаг хүний зохиомж, бичлэг, най- руулга, сэтгэмж хэл яриа андашгүй. Хүүхдэд амьдралыг танин мэдүүлж хүмүүжил боловсролыг нь дээшлүү- лан, хэл яриад сэтгэхгүйг ньхөгжүү- лэхэд номтой зүйрлэх эрхэм ачтай үгүй. юм МХЗЭ., пионерийн байгууллагаас хүүхэд залуучуудыг хүмүүжүүлэх үйл хэрэгт дотио туслагч нь ном. Тиймч учраас саяхап МХЗЭ-ийн Төв Хороопы дэргэд хүүхэд, залуучууд номын хооропд тогтсон Багш Ж. ДУЛМААГИЙН авсан гэрэл зураг НОМЫН НӨХӨР БОЛООРОЙ улам бэхжүүлэх зорилгоор сайп ду- рын «номын ивхөр» пийгэмлэг бай- гуулагдлаа. Номын нөхөр пийгэмлэ- гийн тухайд гаргасан МХЗЭ-ийн Төв Хороопы товчооны хурлын тогтоолд: номын нөхөр нийгэмлэг, помтой по- хорлох, пом сурталчлах, түгээх, ио- мын соёлыг өндөржүүлэх, ном -тү- тээгч, хэвлэгч уншигч, зохиогчийт холбоог бэхлсүүлэх зэрэг соёл | хү- мүүжлийн асуудалдгол үйл ажилла- гаагаа чиглүүлэхийг онцлон тэмдэг. аэв. Хүүхдүүд та пар, пиоперийн бүл- тэмийп дэргэд номын нөхдийн илу- бийг долоогоос доошгүй гишүүнтэй байгуулан, чийгэмлдэгийн дүрэмд зааснаар «Ямар хүп иомын йөхөр болох вэ?» гэсэн... шаардлагыг ханга- сан хэнийг ч болов гишүүнд элсүүлж, болно. Нзгэпт номын мөхөр болсол лөг, үдэшлэг багт наадам хийх ын асуулт хариултын, тэмцээл нторина) ном борлуулах долоо ог зохиох, блцхан ном . бүтээх, “засч сэлбэх, хамгаалах хөдөл- иш өриүүлэх зэрэг олон “холтой ажилд зохиож болно. “7. Хүүхдийн номын баярыг зохиолч м, хэвлэгч, орчуулагчдын орол- цоотойгоор өргөн тэмдэглэж идэвхтэй ажилласан номын нөхрийг Д. Нацаг дорж медалиар шагваж байх зэрэг ыг уламжлал болгох иьзүйтэй юм. цн цөхөд олон сонир аачлац өргүүлэх сопир- Г.Хүүхдүүд, ээ! 7 Аливаа сурлагын Эх булаг болсон “Аляц замын “Анд пайз болсон Хүмүүжил боловсролы 1 Хүчит жигүүр болсон вагьт хангасан тухай хүүхэд нийгэмлэгийн дүрэмд заасан | ХАВЦАЛ ЭЭ зохиох ажлын үндсэн чиглэлийг хэ. |, Ном: зюм “уншаарай! тэгжүүлэхирц төлөө үнэнчээр зүтг2- .. Номын нөхөр болоорой! ЗКишээлбэ: , хүүхдийг хүмүүжүү- 1 «Номын нөхөр» инйгэмлэгийн лэхэд гавьяа байг: аи шилдэг но- 1 марийн бичгийн дарга, хүүх мын ой тэмд: ! дийн зохиолч Ж. ДАШДОНДОГ Р : Нийслэлийн 18 дугаар думд сургуулийн Нарантуяа багштай 8-ын 4Б» ангийн тэргүүний пом уншигч пиопёрүүд МХЗЭ-ийн шаг- налт хүүхдийн зохиолч Д. Сод- помдоржийн «Навсай Дамба, түү. ний нөхөд» зохиолын гол баат. руудын дүрийг дүрслэн театрчил- сац тоглолт хийлээ. ЗУРАГ ДЭЭР: «Навсай Дамба түүний ноход» зохиолын баатрууд зохиолчтойгоо хамт МАНАН СУРВАЛЖЛАГЧИйн ЁС? авсан гэрэл зураг цах: зовлолд бгио. батлах тэмдэг олголпо. ЯМАР ХҮН НОМЫН НӨХӨР БОЛОХ ВЭ Хэрэв номын нөхөр болж тус нийгэмлэгийн гишгүүлд Ёоонк хүсвэл наад захын доорхи шаардлагыг халгасал байвал зохино. үнд Номын нөхөр нийгэмлэгийн ажлын үндсэн зитлэлийг хүлээн зөвшөөрч түүнийг хэрхэп хэрэгжүүлэхээ илэрхийлэх. , -- Ном унших тухайд МХЗЭ-ийн Тов Хорооны товчооны 1976 опы 10 дугаар сарын 15-ны өдрийн 63 дугаар тогтоолд засал болз ллыг биелүүлсэн байх. хөтлөн төрөлжүүлсэц байх. -- Номьд хувийн тэмдэг СЕоУшЭЛЫг С2232 байх -- Номыц аль нэгэй төрлөөр цуглуулга йсэн. -- Номын сайд хуучин ном засч, сэлбэх, хамгаалахад тодор- хой хувь лэмэр оруулсан байх. -- Номыц худалдаанаас пом авч борлуулахад идэвтэй тусалдаг Сан Номын похөр нийгэмлэгийн гишүүн болохыг хүссэн хүн дээрх шаар, тайлан бичиж номын нөхдийн клубийн Клубийд зөвлөл шалган үзэж элсүүлэх асуудлыг шийдвэрлэн (чНомын нөхөр» нийгэмлэгийн дүрмээс) | БЯЦХАН УНШИГЧ Ганпүрэвийг багш нар, найз нө- хөд нь «Бяцхан уншигч» гэж (| өхөөрдөн вэрлэдэг. Октлбрийн социалист хувьсга- дыд 60 жилийл ой угтсан аймгийн нийтийн номын сангийн тэргүү- сай юм. Ганпүрэв өдөрт 125 хуудас ном уншдаг гэж. | вар нь ярьж байна. Ї Ганпүрэв утшсан номынхоо ту- хай тэмдэглэд хөтөлж гүх | бат ойлгож авдаг нь сурлагад сай не- лөөлдөг. Тэгээд энэ хүү. дачдаа | НОМЫН САНЧ АХ Ч НАРТАА л нэгдүгээр номын ном уншиж угэцагнд 200 гаруй мом уушин лж «Номын сайн но болсон. Би үүний. , Өнөржаргал зэрэг но эгч нзрынхаа 8ч тус гэж манай ангийнхай ном раа «Номин сайн , «Д, Нацагдорж» он юм. уншихаар очих бүрд Елчилж чолоөт Цаг өдөрдөт тогтмол до эрхлэгчтэй ын сангийн зэ илэр баярл 2) уэс төуж хлэрсэн гүйл хэмээн Нийслэлийн 47 дугаар сургуулийн үзээд одлоо яамтай (хүчилт 9-ийн «Б» шигийн сурагч Манай ппойер сурагчид помыг эх зэл дээрээ уншихаас гадна орос, анг- ли, гєрман зэрэг гадаадын олон хэл дээр уншдаг, ЗУРАГ ДЭЭР: Иийслэлий» 23 ду- гаар дуйд сургуулийн 6-гийп «В» ап- гийн сурагч Г. Оюунчимэг апгаи хэл онцсайн сурдаг байна. Энэ «Бяш- хац уншич» Баянхолгор хотын төвийн 8 жилийн дузд сургуу лийн 4-ийц «Б» ангид сурдаг. Багш ЦЭНД-АЮУШ Ц. Баярмадл бүлгийцхээ Тимурчүү- дийц сайц дурын номын сайчдыг || -- Хувийн помып сандаа 200--500 помтой. түүдд католог | ЭКСЛИБРИС Эзээцшлдийнхээ юм уу, хувийн ХАА рОМД тэмдэг тавгХ явдал дээр үед үүгсэ. Номын тэвдгайт «энслибрис» гэдж. Этслибрисийг газ. хэс. мөд, ту Зуун бар, туш зоргуэр хийж болло Орчин үенйа соётлтой хүмүүс бү ХЭН өөрсдийн ахглсндоо («Эзслибф рис»-т2й болсон бөгөөд «Номын тэмдэг» цуглуулдаг судалж, ОМ- тэтгэдэг хүнүүсч слшиүтоэ. Манай сронд гомын тэмдэг сүү- тэмдгийг модоа дэтр өөрээ тийсэн гэдог. Уб: БЭГТГЭД БЭГЭН С2Е23, ЕИЙТИЙИ ХҮг Нийслэлийц 10 экилийн 18 чээр үнэт зорилтоо бүтээжээ: ?? удирддаг. Саяхан номын сан бай- |! дуг тийн аж ахуйд илгээлтээр, ажиллаж БЯ. ЭИХТУЯА ф дээр уншиж байгаа нь. Явдал бэлхкзэ Дайсан шарин хэр | гуулсан тухайгаа Марала майздаа сэн энэ номууд болио» гэж залуузуу- бичсэнд: «Марлаг Артекийн тэё- "Ч ЭГ 1 й алархал иг 1 тэр дор» гэдэг сонирхолтой ном С гуули 8-ын «Бэ, 5- байгаа ах огч нартаа бэлэг болгоход ДаА толоолоц талархал илэрхи р р таар дунд сургуул ДТ ангийн сураг | «Залуучууд» сангийн (аж ахуйн ЗУРАГ ДЭЭР: «Залуучууд» бэглэжээ. зэр 1 к чид ном цуглуулах хуучин ном сэл« ерөлхїй шикенер З. Цагаан Бэр ЭХ ХАЙЛТЧ Д. Сараа: АЛЬ сургуулийн 5-ын «Г» хас мАХН АН ЭГ дэрээ бэц засах сапаачилга гаргай сургуу” «Манай залуучууд чөлөөт Цас оцд ч 7 сурлагч «Номын | 2 рд гий 5 й ЭН Л Л цацрал номоо хүлээлгэн өгч байгаа ангийн өнд сурлагатай ю) хэдРоӨ6: эрэлд ЗуэРЧ, тунан япплуЛЭЛЭОЭДЫн Май2231 ЗЭН ХОЛ дУГЧ гаараа ном хэйлэлтэй нөхөрлөх шинэ. уь Ч л: сайн шөхөр» үнэмлэхтэн, Ц.. Балр- Нишиэн хэ бидний залуучууд эл Бо 3 БОГОЛЦУУЛАХ Буриад УУ УГЛУУЛ" НОМЫН сангийн анхим пь алтан фонд Манай сурвалжаагч маа. хурлын тогтоолыг (биелүүлэхэд сан помоо атрыц «Залуучууд» сан їшонер сурагчид та нарын бэлэгдэ- хүчин хавсарч намын удирдлагаар туйад хүрвэл зохино» гэж МХЗ2- ийн ЇП их хурал заажээ. МХ23-ийн 1 их хуралд БИМ АУ-ыр засгийн газрын |єрөнхий сайд Цэрэндорж оролцож, нам засгаас ввч явуулсан улс 0, ГИВААБАЛЖИР Гэрэл зургийг Ж, ГОМБОСҮРЭН дийг цэвэр шижир алтаар хийжээ "Гүнд хэлээс. Гупгаа-осар тэрг гүүтэй. молголын. ордэмтдийн 17 им Чүлтэм, Шар тэргүүтэй дархчуул 20 с тийг суудал 18 нм урт 3 МАНАЙ ХАМГИЙН БЯЦХАН Г Г оргон ио, Бас Бор, төр, ном ДУ: , 4 (дїїмап. мян Д. Сүхбаатарын зэрэмэит хэв- ! 5, 18 дугаар зууны үед , орчуулсаа мл ЕРӨӨЛ тай номыг лэлийц номбилахын хамт ӨМ | НОМУУД гашнуур дайшуурыг 1721--1732: ҮАДЬ Ө02й цээр үсгийг... ухан хэвлэх үйлдвэр байгуулагдсаны Гүн хэлү энлүйгэ үгээ 2 вид түүш Шилөгийн далай, ДУлыг Чїйлэн бүтээсэн. байдаг, Энэ бүг- 65 жилийн ойн тайнлцуулгыг | НИЙ тухай илтгээд ардын . өзсаг Манай улсад алт, монго, оюу, чойдар, гүүш /Дагва, Билэгт, Чой тар үзэхэд манай өвөг. дээдэс 3х3.5 см-ийц хэмжээтэй, Ч. Ло 1! зийоөэлс Зяөрнл Мэнэн номны, зэсийн майрлагаар бичсэн . доригшар модон бар хийн 88 Лои хэйлэл, сойлын он сайг чий ны “р ы Могол засан | хамжлагат Т уэй р, шгвый ту д20- 2140 2-002844 лүүлшээ, Энэ. Ганшуур нь. 108 үнэнээсээ сайхан бүтээх том... ур дүчгүйн х 3 5 58 Конн эь 1 эээ лах 2 хүлгийн БЖорм “їсан ЦЭН Го ботн бөгөөд 4108 ширхэг хуудас, | оюун билгээ. дайчилж бай ЭХ0 сммйц хэмжээгх « ! мж 012222 0 -48 Буг АР 30: хүлэр вуулы Ч шэмэн тай, оть бүр 12 иг шизэ,. Хөрэй 87:41: 5011 хүүхэд бид өвөг хэвлэй гаргчлад на манай хамгайл 1 -33 Зу гД/ 3 х сын ЯХ хурал нэм Үг дїр манҮн түүнийг сунган тавиййд 01 ММ! даэдсийХлЭ эйэ Уламшлалыг ой. бяцхан ном юм. 2уш-2 балтүй ж байгааг сонсгосол БЄВй дээр. үсгийг товойлгой, |УРт10 нм оргон залгааял!!) лоц КУМДОНА дурлан, номыг ЗА ЗХҮЛТ ДЭЭ, Ч, Лаамина байна. МХЗЭ-ийн 1! их хурал, цохиж шйтаар шарж хийхдээ өх Данжуур нь 226 боть бөгөөд лай, ЖӨМШИЖ сурах нв хамгийн | заг сот Төв Хороо 16 гишүүн: В хүүнд, хэзээ 9 момтой Хамт, НИЙ ба тогсголийц хэсгийн үсгүү! | 100700 ширхэг хуудастай. Уү? | ЗУХАЛ ЮМ. Б.ООСгх 5 77771111 рүгээээнрө ин шишиишииишииШиишшии! бая «Солонго» өгүүллэгийн ном "771777 0 5.1 шини и11111101000110111000111111111111111111101111101110100011111111011111011010100100100104400111241000011101011011111010101001137 -”-г/- зөнинииэлийн зөржэилиижий Чинэлиээииий чинээжжилилэл Өинэллижииний заниииниин БИРЖИИЖНЭ Өижииииилий шинжээчивины Өижиээиилинг Өинииинишижэй бинининийний шиинэниний биншинжийшиэиинй (иинииииииилний 1221 | ЭР ЗОРИГ, АВХААЛЖ САМБАА ОПИОНЕРИЙН ҮНЭН», СОНИНЫ НЭРЭМЖИТ ОСвоРИЙН ЦАНАЧДЫН УЛСЫН. АПАРГА ШАЛГАРУУЛАХ ТЭМЦЭЭН 14 МХЗЭ-ийн Тдв Хороо, Д, Сүхбаатарын пөрэм, хит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн, хэвлэл. «Инйопорийн үнэн». сонины мэрэмжит оспорийн цаначдын. улсын аварга. шалгаруулах, МУШГ тэмцээн, нөгдүгдэр, са» рьц 19--22-ны өдрүүдэд Хандгайтын | цаначдын хотхонд болж өнгөрлөө, “Тэмцээнд төв хөдөөгийн 19 нийгэмлэг, аопдох лийн 5000 шахам осрорийн цаначдаас шалгарсан ТА цаначлн хөвгүүд, охид оролцсоны дотор ца» цын споргын улсын нэгдүгээр зэрэгтэй 4, хоёр» дугаар зэрэгтэй 26, гуравдугаар зэрэгтэй (0 хөвгүүд, охидын зэрэгтэй 13 тамирчин байн, Он- гөрсон оны улсын аваргын алт, мөнгө, хүрэл мо- дальтай, туршлагатай тамирчид уг тэмцээнд | 0а- раг бүгдээрээ шалгарац иржээ, Тэмцээн уламжлал ёсоор 15-16, 17-18 цас- ны ялгаараар 9 зайд болов. Үүнд: 15-16 насны охидын 2 км, 3 км-ийн зайд 18 тамирчин уралд- санаас «Алдар» нийгэмлэгийн тамирчин, нийслэ. лийн 10 жилийн 14 дүгээр дунд сургуулийн найм- дугаар ангийн сурагч Ц, Энхжаргал (2 їмт 7 минут 87 сек, 3 км-т 12 минут 40 сек-ээр хоёр алтан медаль, «Завхан» пийгэмлэгийн тамирчин Баянтэс сумын 8 жилийн дунд сургуулийн найм- нут 45 сек, (3 км-т 13 минут 13 сег-ээр 2 мөн- төн медаль, «Хөвсгөл» нийгэмлэгийн тамирчин, Цэцэрлэг сумын 8 экилийн дунд сургуулийн зур- гадугаар ангийн сурагч Х, Амаржаргал 2 м-т 8 минут 839 сек, «Хэнтий» нийгэмлэгийн тамирчин Биндэрийн 10 жилийн дунд сургуулийн наймду- гаар ангийн сурагч Ш.Уранчимэг 3 км-т 13 минут 42 сек хурдалж хүрэл медаль хүртлээ.Энэ насны »хөв- гүүдийн 3 км, 5 км-ийн зайд 18 тамирчин уралд- санаас «Замчин» нийгэмлэгийн тамирчин, нийс- лэлийн 65 дугаар сургуулийн наймдугаар ангийн сурагч Н. Гантулга 3 км-т 11 мин 25 сек-ээр тэргүүн байр, 5 км-т 20 мин 44 сек-ээр хоёрду- гаар байр, «Алдар» нийгэмлэгийн тамирчин, нийслэлийн 14 дүгээр дунд сургуулийн есдүгээр ангийн сурагч Л. Лувсандаш 5 км-т 20 мин 28 сек-ээр тэргүүн байр, 3 кмт 11 мин 25 сек-ээр хоёрдугаар байр, «Завхан» нийгэмлэгийн тамир- чин, Тосонцэнгэл хотын 10 жилийн дунд сургуу- лийн долдуг2йар ангийн сурагч Д. Батцэнгэл 38 кс-т 11 чин 50 сек, 5 км-т 21 мин 07 сек-ээр гуравдугаар байр эзэлж алт, мөнгө, хүрэл ме- даль авлаа. 17--18 насны охидын 8 км, б км-ийн зайд 19 тамирчин оролцсоноос «Хүч» нийгэмлэгийн тамир- чин Г. Бадамдарь 8 км-т 18 мин 06 сек-ээр алтан медаль, 5 км-т 24 мин 23 сек-ээр хүрэл медаль, «Алдар» нийгэмлэгийн тамирчин Төрхурхын 8 жилийн дунд сургуулийн -наймдугаар ангийн су- рагч Х. Самалхаан 5 хм-т 23 мин 58 сек-ээр алтан медаль, 8 км-т (18 мин 09 сек-ээр хүрэл медаль, «Завхан» нийгэмлэгийн тамирчин, Тосон- цэнгэл хотын 10 жилийн дунд сургуулийн есдү- гээр ангийн сурагч Г.Эрдэнэцэцэг 3 км-т 18 мин 17 сек-ээр хүрэл медаль, |Өвөрхангай нийгэмлэ- гийн тамирчин, төвийн 10 жилийн дунд сургуу- лийн аравдугаар ангийн сурагч Ц,. Туяацэцэг 5 нм-т 24 мин 10 сек хурдалж хүрэл медаль авлаа. 17--18 насны хөвгүүдийн 10 км, 15 км-ийн зайд 19 тамирчин уралдсанаас «Завхан» нийгэм- лэгийн тамирчин, Тосонцэнгэл хотын 10 жилийн дунд сургуулийн есдүгээр ангийн сурагч Т, Рэн- цэндэндэв 10 км-т 89 мин 54 сек- эхний байр, 5 58 мин 37 сек-ээр хоёрдугаар байр, зрхангай» нийгэмлэгийн тамирчин (Б, Ганцү- рэв 15 км-т 57 мин 52 сек-ээр эхний байр, 10 нм-т 40 мин 52 сек-ээр хоёрдугаар байр, «Алдар» тлэгийн тамирчин Төр. с 10 км-т 11 мин 53 сек, 15 км-т ШАНКАРЫН НЭРЭМЖИТ УРАЛДААНЫ ШАГНАЛ Энэтхэгт болдог Шанкарын нэ- рэмжит олон улсын хүүхдийн зур- гийн уралдаанд дэлхийн 75 орны хүүхдүүд оролцож 744 хүүхэд мөнгөн медаль авснаас ЗСБНХУ 22, БНБАУ 7, БНКУ 5, БНСЧСУ 14, БНАГУ 25, БНУАУ 22, БН АСАУ 16, БНСРУ 4, БНСВУ 4, ХБНСЮУ 15, БНПАУ 87 медаль хүртжээ. Энэ уралдаанд манай улсаас 15 хүүхдийн 40 бүтээл оролцож нийслэлийн 58 дугаар дунд сургуулийн 4 дүгээр ангийн сурагч С. БАТСАЙХАН, 11 Дү. гээр дунд сургуулийн 8 дугаар ан- гийн сурагч Д. ЯРУУЖИН, 18 дубаар дунд сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч Б. МӨНХСОЁЛ нар мөнгөн медаль авлаа, Л, ВАТСҮХ -!----Ы----- ----- т-----т- тг ттггт- ттэст-ттл ягнн-н З-т-итн--н кест--ттэишы өшсиөнил00 013 хонииивлиташжха хавтсаа лэлиелиииииииэлиетлиж овиик өлжигэатииж эиэиилэилииилиий имиэилтиннжили Өиниилилтиилилии өэвээииэжэииээжиээ тивтэээээээээ, А--69507, дугаар ангийн сурагч Д, Баяртогтох 2 км-т 7 мн-. хурхын 8 жилийн дунд лийн наймдугаар ангийн сурагч Ж, Гантөмөр 1 цаг 04 сек- Цагийн дөрвөн улирлаас Цастай өвөл цэнгэлтэй. Мөсний толин өнгөнөө Салхитай уралдах урамтай Сайн сурсан болохоор ээж Сайхан амар гэсэн. Онц сурсан Урамтай амар гэсэн. Өвлөөр гоёхон амраад Өмнөх дүнгээ алдахгүй Хүйтэн жавар сөрж Хогжин тоглосиоо мартахгүй ээр туралдугаар, байр оллон алт, мий, хүрэл мө далийн болаол хангал, Уралдаанд хамгийг солирхолтой. пай. 054: им ий холимог. буухиа уралдаанд 01, Луплсандиш ахлагч» тай (06. Гантөмөр, Х, Самилхїйн, Ц,. Онхаргил) «Алдар», иийгаэмлэг шин баг таргуун, байр, Т, Рон цөндэндөн ахлагчтай. (Р, Эрдэнэцэцэг, Д, Палртог тох, Д, Затлангол) «Цййхан» пийгэмДагийН. бїг хоёрдугаар, байр, , Цэцогмйй. ахЛагчайй. (Ц, Ор» дэнабилэг, Х, Амарцаргал, Ч, Пимдорш) «Хос, гол» энїїгэмлэг їг ../ баг гуралдугаар байр. өаалэ улсын апаргын болоц. «Швионерийн: үнд». сонииы ,1, 1 пэргийн диплом, алт, мөнгө, хүрэл мө» даль хүртэв, | Баг тамирчдаа. өртїїйзд эрчимтэй бэлтсожс амшилт гаргасан Г, Батмөнх дасгалшуу. лагчтай. «Алдар», пийгамлэгийн баг 47,0 оноогоор эхний. байр эдэлсэн учир «Пионерийн үнэн» С0- пины. шилжин япах цомыг анх удаагаа. аплаа, Д. Халтархүү дасгалжуулагчтай «ӨОйпхан» НИЙГЭМЛЭГ 49,5 опоогоор удаах байр, ЛА, Даваадорж дасгал- жуулагчтай. «Хопсгол нийгэмлэгийн баг 85 оноо- гоор гуравдугаар байр эзэлж, дасгалжуулагчид нь алт, монго, хүрэл медалиар шагинагдан, 1978 онд МХЗЭ-ийн ХУ их хурал хуралдаж, монголын пионер: сурагчдын «Залгамжлагч», 1У чуулган чуулж манай орны өсвөр үеийнхний амьд- ралд түүхэн үйл явдал болох богоод сонины ре- дакциас дээрх номерын мандат апсан тамирчдад «Пионерийн үнэн» сонины 30 жилийн ойн медаль баярын бичиг олгов, Тэмцээний амжилтыг өнгөрсөн оны амжилттай харьцуулахад Алдар, Дорнод, Ургац, Хөвсгөл Хөдөлмөр зэрэг 9 нийгэмлэг 1977 онд байгуул- лагын дүнгээр эзэлсэн байраа 1-410 байраар урагш ахиулжээ, Үүнд 15-416 насны охидын 2 км, ахлах насны охидын 8 км-ийн зайн амжилт 15 сек-ээс 1 мин 14 сек-ээр ахиж, цанын спор- тын нэгдсэн ангиллын улсын нэгдүгээр зэргийг «Алдар» нийгэмлэгийн тамирчин |Ц. Энхжаргал мөн 8 нийгэмлэгийн 12 цаначин хоёрдугаар зэр- гийн нормыг шинээр биелүүллээ, Энэ онд бүх ца- начдын 22: хувь нь медаль авсны дээр «Замчин», «Хэнтий» нийгэмлэгийн тамирчид шинээр медаль авлаа, Улсын аварга шалгаруулах уралдаанд оролцогч- дын 82 хувь нь ерөнхий боловсролын сургуулийн сурагч байгаа явдал өсөх ирээдүйтэй шилдэг ца- начид тодрон гарах уурхай энд байгааг харуулж байна, «Пионерийн үнэн» сонины нэрэмжит өсвөрийн цаначдын уламжлалт энэ тэмцээн манай залуу үеийг цанын спортод дур сонирхолтой болгох, ах- мад тамирчдын валуу халааг төрүүлэн гаргахад өмнөх тэмцээнүүдийн адил үр дүнтэй боллоо, Арван наймдахь тэмцээний ажиллагаанд МБТ СЭ-ийн Төв Зөвлөлийн дарга Ш, Магван, МПБ- ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч. Цэрэндулам нарын зэрэг хүмүүс оролцлоо, 3НМАУ-ын цаначдын Холбооны на- зийп бичгийн дарга Ч. БУДЛАН Буухна уралдааны замд АМРАЛТААРАА болохоор аав сайхны кино Багш Т, АЛТАНЦЭЦЭГ лэ 26-НЫ ПҮРЭВ ГАРИГТ Үндэсний иэвтрүүлэг 18,10. Хүүхдийн «Унага хүү хоёр»--аөвлөлтийн уран Орбитын нэвтрүүлэг ЇУ суваг 17,45 Хүүхдэд зориулсан пнэвтрүү- г МЛАНЛИ ТЭМЦЭЭНИЙ МЕДАЛЬТНУУД ГоӨн, 80 024021228002222 ь.. Ц, Энхжаргал, Д. Баяртогтох, Х. Атмаржагал 22722 | Г. Гантулга, Л. Лувсандаш, Б. Батцэнгэл, Г. Бадамдарь, Х. Самалхаан, Г. Эрдэнэцэцэг. Ц. Туяацэцэг, Ш. Уранчимэг, Ц. Эрдэнэбилэг. С. БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг. 28-НЫ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 19.50 Боролдойн цаг: «Хэрэм»-- БНСЧСУ-ын телевизийн хүүхэлдэйн цуврал кино. УГ хэсэг Орбитын нэвтрүүлэг П суваг 12.50 Хүүхдэд зориулсан уран сайхны кино 15.20 «Амьтдын ертөнцөд». 29-НИЙ НЯМ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 18.10 «Авьяас» теле клуб. Нийе лэлийн 57, 68 дугаар цэцэрлэгийн хүүхдийн концертыг давт зүүлнэ. (өнгөт) Б дадсан ҮЗҮҮ 17.50 Боролдойн цаг: «Хэрэм»-- БНСЧСУ-ын телевизийн ХУШХУсэс шүлад кино. ҮЦ хэсэг ронтын нэвтрүүлэг ГУ суваг 17.40 Хүүхэлдэйн кино їииининииниийишинишииин Эрхлэгчийг С, НАДМИД кнно программ: хэсэх хөнжэиигидилхиххэммээээиииимиүлииииллалиллчинчлөчнлслнта-лнгчсснилиииаласллинилиииииилиннөггсннхесиисииссльс, Д. Сүхбаатарын: нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэн, Нидекс--14140 54 дэх жилдээ ҮНДЭСНИЙ ХОРОО БАЙГУУЛАВ МАХН-ын Тев Хорооны Улс төрийн Товчоо, НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн 1976 оны ХХХ|чуул- ганаар 19Т9 “оныг олон улсын хүүхдийн жил болгон тэмдэглэ. хээр тунхагласны дагуу манай оронд олон улсын дийн жилд зохиох ажлыг эрхлэх Үндэс- ний хороо байгуулав. Үндэсний хорооны даргаар БН МАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга, профессор, Д. Цэ- вэгмнд, орлогч даргаар монголын эмэгтэйчүүдийн хорооны дарга С. Удвал, БНМАУ-ын Ардын хянан шалгах хорооны дарга Л. Дамдин- жав, хүүхдийн төлөө фондын төв комиссын дарга А. И. Цэдэнбал- Филатова, нарийн бичгийн дар- таар монголын эмэгтэйчүүдийн хорооны орлогч дарга Б. Хэнмэ- эцэх нарыг баталжээ. П. БАДАРЧ СҮХБААТАР МӨНХ Улсын минь сайхан нийслэл Улаанбаатарын саруул талбайд Ухаа хонгор морьтой жанжин Ургах нарыг угтан байдаг аа! Өргөсөн гарын нь алган дээрээс Өглөөн наран асарлан дээшилж Өргөн уудам эх орноон Өнөд мөнх-гийгүүлж байдаг аа Сүхбаатарын зогсож байгаа , Сүрлэг байцын элгэн хананд Ачтай сургаалын нь мэргэн үгс Алтан үсгээр тодрон байдаг аа! Өлмийлдөж жийсэн ган дөрөөнд нь Өглөөний хяруу гялалзан байх нь Түмэн ард нь Сүх хүүгийнхээ Дөрөөг мялаасан сүү шиг байдаг аа Дайзалж бүсэлсэн олон сум нь Дайсныг хөөсөн шуурга болсон юм Ташаандаа зүүсэн ирт сэлэм.нь Өстнийг дарахад аянга болсон юм Уулын сүрлэг байц дээр Ухаа хонгортойгоо мөнхөрсөн шигээ Ард түмнийхээ сэтгэл зүрхэнд Ачит Сүхбаатар мөнхөрсөн юм. 1978 он Жин л Манж ла 15 (1501) нэгдэгтүн/ МАХН-ын «ил, хэргийн Т 1909 оны Д СҮХБААТАРЫН МЭНДЭЛСНИЙ 85 НАСНЫ ОЛД ШИН инин шинж Пин ПиииН Жит (ши (шинж Пинин ИХ ЖАНЖНЫ ДУРСГАЛД : МАХН, Монголын ардын төрийг үндэслэн байгуулагч, аймшиггүй чин зоршт -Д., Сүхбаатарын байгуудсан хо)дулаа| гавьяа мөнхоос монх болохоор эх ор-- ны маань дөрвөн. зүг, найман зон» түүний гэгээн дурсгалыг мөнхжүүл- сэн хошөө дурсгал, а үйлдвэрийн газар, кино, ном зохиол, яруу найраг, зураг урлал өдий төдий бий, Энэчлэн Д. Сүхбаатарын амьдрал- : тай холбоотой газар нэрээр нь нэр- лэгдсэн байгууллага сургууль, гадаад орнуудад ч олон байдаг. ӨЗөвлөлт Социалист Бүгд Найрам- дах Автономит Бурнад Улсын Хиагт хотыг Зөвлөлт Бурнад улсын 50 жи- лийн ойгоор 1973 онд БНМАУ-ын Ар- дын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийл зар- лигаар Д. Сүхбаатарын одонгоор " шагнажээ, Энэ хотод Д. Сүхбаатар 1920--1921 онд удаа дараалан ирж, 1918 онд манай алтлы уурхайд ажиллаж байх үед нь дотно танилц- сан Цэрэнгийн Лувсангийнд байрлан ажиллаж, амьдарч, хувьсгалт ажлаа хийж байсан богоод тэр байшинд Д. Сүхбаатарын музейг (1958 онд бай- гуулсан юм. Музей Д. Сүхбаатарыг үйл амьдрал хөдөлмөрийг харуулсан баян үзмэртэй. О Зөвлөлт Холбоот Улсын Эрхүү хотын төв хэсгийн хамгийн үзэсгэлэнт талбай, албан, | байгууллага олон! арав байдаг богоод бахархалт дүрийг нь бахдам сайхал дүрсэлсэн жүжиг, , » сарын 1 цэгэн гудамжийг Д, Сүхбайтарыл иэ- рэмжит болгожээ, Үйэсгэлэнт Ангар мөрний эргээс эхэлдэг Д. Сүхбайтал- рын гудамж Эрхүү хотын Киропши иа- ! рамжит төп талбайд хотлон хүргэдэг. Энэ гудамжны нөгөө талд байгаа багшийн дээд сургуулийн хичээлийн байрны хананд Д. Сүхбаатарын дү- рийг товойлгон сийлсэн дурсгалын хүндэт хүрэл самбар тодоос тод гя- лалааж байдаг, Гүть3 . ОВ. И., Ленинтэй уулзахаар 1921 оны арван нэгдүгээр сард Москвад очсон Д. Сүхбаатар тэргүүтэй төлөө- лоөгчид 3СБНХОУ, монголын хооронд найрамдалт харилцаа тогтоох хэлэл- цээрт гарын үсэг зурахаасаа омнө одоогийн «Метрополь» | зочид бууд- лын байшинд уг хэлэлцээрийн тухай зөвлөлдөн ярилцаж байжээ, В, И.Ле- инн, Д. Сүхбаатар зарын ууласан тэр түүхт өдрийг тохиолдуулан 1971 оны арван нэгдүгээр сарын 5-нд тус 30- чид буудлын халанд «1921 оны арван нэгдүгээр сард энэ. байшинд ЗСБН ХОУ, Монгол улсын хооронд найрам- далт харилцаа тогтоох тухай хийсэн хэлэлцээлд МАХН, Монголын ардын торийг үндэслэн байгуулсан Д. Сүх- баатар оролцсон билээ» гэсэн бичиг- тэй дурсгалын хүндэт самбар хаджээ. ОМөн Москва хотын Ворошиловын районы 161 дүгээр дунд сургууль Д. хэлээ ЛтЛтэлдЭлдРтхлВэла 225 НЭРЭМЖИТ ТЭМЦЭЭН Д. Сүхбаатарын нэрэмжит спортын гиминастикийч олон улсын тэмцээн.-МБТС-ын төв ордонд боллоо. Тэмцээнд монголын тамирчин 11 настай спортын мастер Д. Оюунтуяа, ЗХУ-ын шигшээ багийн тамирчин олон улсын мастер, ЗХУ-ын залуучуудын үнэмлэхүй аварга, 14 настай Глебова Тоня, БНБАУ-ын спортын мастер Анка Тосява, БНСЧСУ-ын нэгдүгээр зэргийн тамирчин Рудольф Бабек, БНСРУ-ын нэгдүгээр зэргийн тамирчин Өфелия Мосуб зэрэг өсвөрийн нэртэй тамирчид оролцож, хүч зориг, тэсвэр хатуужил,.спортын гимпастикийн уран чадвараа сорилоо. Олон улсын энэ тэмцээнээр 10 хэрэглэлийн аварга шалгаруулж, ЗХУ-ын “Алексей, Михаил, Сафанова, Глебова, Чехословакийн Ани- та, Румыны Леонард нар аваргын алтан медаль хүртлээ. Хэрэглэлүүдийн нийлбэр дүнгээр ЗХУ-ын Сафанова,: Глебова, Михаил, Алексей, Сергей, монголын О. Үрлээхүү:нар тэргүүн бай- ранд шалгарч, ЗХУ-ын гимнастикчид, 9 алт, 5 .мөнгө, 1 хүрэл, Монголын гимнастикчид 9 мөнгө, 4 хүрэл, Чехословакийн гимнас- тикчид 1 алт, 5 мөнгө, 3 хүрэл, Болгарын гимнастикчид 1 алт, 2 хүрэл, Румыны гимнастикчид 1 алт, 4.хүрэл медаль авав. Манай тусгай сурвалжлагч С, БОДООШ ӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН ВАЙГТУН / үнэ 10 моно лха1ба Сүхбаатарын нэрэмжит юм, 1800 ша. хам сурагчидта энэ сургууль сургуулиудын хооронд зарласан со- циалист уралдаанд гурпан жил дараа- лан тэргүүн байр эзэлж ЗХУ-ын Ар- дын Боловсролын Яамим шилжин яв- даг хүндэт тугийг үүрд хадгалсан тэргүүний хамт олон богөөд анги, тан” хим бүртээ Д. Сүхбаатарын хөргийг хүндэтгэлтэйгээр байрлуулсан байдаг. О БНАГУ-д байгаа «Хувьсгалт мопгол» гэдэг танкийн хороонд 1967 оны арван нэгдүгээр сарыц 8-нд Октябрийн хувьсгалын 50 жилийн ойгоор. Д. Сүхбаатарын дурсгалын хөшөө нээжээ. |. ОБНАГУ-ын нийслэл Берлин.хо- тын 29 дүгээр дунд сургуулийг Мон- голын ардын армийн 50 жилийн ой- гоор 1971.-оны гуравдугаар сарын 18-нд Д. Сүхбаатарын нэрэмжит. бол- гожээ. : 1 ОБНБАУ-ын Пнирдопын хөдөө аж ахуй-үйлдвэрийн цогцолборыг 1976 оны дөрөвдүгээр сард Д. Сүхбаата- рын нэрэмжит болгожээ. Ийнхүү чин зоригт, жанжин Сүх- баатарын гэгээн. дурсгалыг гадаадын олон орон мөнхжүүлсээр байна, Би Д. Сүхбаатарын нэрэмжит олон улсын спортын гимнастикийн тэмцээнд анх удаа.орж үе чацуу- стан нөхөдтэйгээ спортын гимнас- тикийн уран сорилцлоо. Энэ бол миний олон улсын тэм- цээнд:оролцсон анхны гараа болох учраас маш их баяртай байна. Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 4-ийн «Е» ангийн Сурагч БНМАУ-ын спортын мастер Д. ОЮУНТУЯА 4 Шиний хийл 21-11" чадвар, хүч чадлаа д | 23 ил тус жгэс-т бэст Ц.Длахбайннанэй Хөнмиллийнлинэлжтий! “УЯХ ! Ч цуУЛА ЭГ “УРАЛДЛАНД ОРОЛЦООРОЙ: 1ЭРЭЛ ЗУРГИЙГ | УРАЛДАА 1 ҮЭВЛЭЛ,О(9 АХЫН ЗАМНАЛ УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ» МХЗЭ-ИЙН ДӨРӨВДҮГЭЭР ИХ ХУРАЛ (1925-Х-1т7-22) | Их хуралд 4000 шахам гишүү- дийг төлөөлсөн 1328 төлөөлөгч оролцсоны 13 нь эмэгтэйчүүд бай- жээ. Их хурал Эвлэлийн Төв Хороо- ны, тайлан илт эвлэлийн МӨ- рийн хөтөлбөр а дүрмийн, ту- хай, зохион байг: с хэргийг хэрхэн явуулах тух суртлын хэргийг хэрхэн явуулах ,улс төр олон нийтийн хэрэгт эвлэлийн үү- рүүд хэрхэн оролцвол зохих ту- хай пионер багачуудын холбоопы тухай асуудал хэлэлцжээ. Монгол орныг хөгжлийн капита- лист биш замаар хөгжүүлэх зэл- жит зорилт тулгарах үед хуралд- сан МХЗЭ-ийн ТУ их хурал нь улс орныхоо аж ахуй, эдийн засгийг хөгжүүлэхэд эвлэлийн байгуулла- туудын гүйцэтгэх үүргийг Ш- лүүлэх, эвлэлийг зохион байгуу- лалт. үзэл суртлын хувьд бэхжүү- дэх, ялангуяа орон нутаг дахь эвлэлийн байгууллагын ажлыг сайжруулахад гол анхаарлаа чиг- лүүлсэн байна. Тус их хурал дагаж мөрдөж ирсэн мөрийн хөтөлбөр ба дүр- мийн тухай асуудлыг хэлэлцээд түүнийг түр баталж, дахин хянан боловсруулж эвлэлийн У их хур- лаар бүрмөсөн батлуулахыг |Эв- лэлийн Төв Хороонд даалгажээ. Мөн хурлаас пионер багачуудын холбооны тухай тогтоол гаргаж үйл ажиллагааных нь зарчмыг баталсан юм. 27777777УУУУУ7УУУУУУУЛ: 177 2 777 /77УУУУУУУУУУУУУУУУУУУ М-ын Топ Өонлол, «Шин: риїн үнэнээ сонины поплолоос. МХ Члийн ХҮТГ-их хурал, монголыг Үноперийн | «БОалгамшлагч» 1У чуулганыг угтан їшонер сурагч» Дин дунд гэрэл зургийн уралдаа сарлаг байна, Уралдаанд, мапай” ийм, айсгаас үр хүүхдийнхээ. толоо. анч байгаа оло талт арга. хомшноо, социллиот ох орны. бүтоэн байгуулалт, бай» талийн үйасгэлэн, | оспор үеийиХ- нийгаа жаргалтай амьдрал, тэдний сурлага, ходолмор, ах дүү соций- лист орны їшопер сурагчдын үер, 1т долоо хопог МХЗЭ-ийн ХУИ--их хурал угтаж Уис аймгийн Хяргас сумын 8 жи. лийн дунд сургуулиас сургалт хү- мүүллийн ажлын чанарыг сайжруу- лахаар ерөнхий болопсролын сургуу» лиудыг уриалсан урналгыг хүлээн авч сургалт хүмүүжлийн ажлын чанараа дээшлүүлэхээр манай олон сургуулиуд үүрэг амлалт апан ажил- лаж, байна. БАЯН-ӨЛГИЙ аймгийн 10 шилийн нэгдүгээр дунд лийн. пиоперийн бүлгэм сурлагын чанарын хувьд хүргэж сүүлийн 2 жилийн улирлуудын дунджаас 4--6 хувь ахиулж: 100 хуль сурлагатай бүлэг 4, баг 2, дундгүй салаа аравт 18-- 20:ыг, муугүй салаа 20--28-ыг ши- р төрүүлэхээр үүрэг аваад ажил-, лаа байна. БАЯНХОНГОР аймгийн Бааца- гаан сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийц пионерийн бүлгэм нийт сурагЧ- дын сурлагыг 2,1 хувь, чанарыг 1,2 хувиар ахиулж 100 хувь сурлагатан хамт олоп болох ходолгооц орпүү- лэн бүлэг 2, салаа 4, баг 2, аравт 8- ыг шилээр торүүлэхээр үүрэг аваад ажиллаж байла. Моп социалист аж төвийн сургуу- сурагчдын үзүүлэлтийг 88 111041: 11511157) хэл цохөрлөл, эрэг өргөн сөдилор оролцохыг урын байн, 5 Урилдаанд. ирэх бүтээлийг 1071! ом хордугаар сарын нэг, їээс. дориидүгэлр сарын 10) хүр, тол «Шионерийн үнэ» сонины ай» хїїдал харилцааны. тасагт гэсэн хилгаар ирүүлэх хэрэгтай, Шилгарсйн бүтээлд өлгөх шаг, пал Ипгдүгэлр: байр--1, глдилдын уиоцорийн зусланд амруулий, Хоёрдугайр байр--2, монголын инонорийн. «Өалгамжлагч» 1У чуулганд урилгаар оролцуулиа, ИХ ХУРАЛ УГТАЖ... торох (ыг сургууль дын амьдралд өргөн лын амжилтаар МХАӨ!: хурал, «Залгамилагч» даа болог барих юм. Унс аймгийн Хяргас сумын Улсын тэргүүний сургуулийн хамт олиоос МХЗЭ-ийн ХУЦ их хурал угтай манай. ориы ерөнхий фолопсролын сургуулиудад хандаж гаргасан уриалгыг хүлээл ач манай Зуу!- мод хотын 8 жилийн дунд сургуу: лийн пиопер сурагчид сурлагын ам- жилтыг 5--6 хувь, чанарыг 10--12 хувиар ахиулан, сурлагаар хоцорч яваа сурагчидтай тусгай толовлогөо- гөөр ажиллахаар үүрэг авлаа, Энэ хугацаанд багш сурагчид МАХН, МХЗЭ-ийн их хурлуудын материалыг системчлэн судлах, 17 долоо Хо10- гийн аохистой ажил явуулан, нийт апги бүлгүүдийн хооронд сэдэвт аж- лын уралдаан зохиол, Зуунмод хо- тын АДХ-ын гүйцэтгэх захиргааны даргын нэрэмжит шалгалтыг бүх хи чээл дээр явуулж кнабипетуудыг бү- рэц тохижуулац анги кабинетийн системд шилжинэ. Багш С. ДАРЬМАА багш, сурагч- шүүлсэн. аж ийн ХУЙ -их 1У чуулга, шан (550 (2ЕЕЯ) ЇЕ) (25) 155: (17) | 222 | (ҮЗИЖ) | ШНЫН| ПЕЫН! ПЕта|Й(2Л «ЛЕНИНЭЭС СУ В, И. Лепиний мэндэлсний 108 жилийн ОД угтаж МХЗО-ийн ги- шүүд пионер сурагчдын дунд «/Лс- нинээс сурч хүмүүжье» сэдэвт гур- ван сарын аяпы ажлыг Улааибаатар хот дахь В. НИ. Лениний музеї Улаанбаатар хотын ХЭ-ийн хороо- цоос хамтрац зохиол, байна. Гурвап сарын алслаар. Лепиний намтар, үйл ажиллагаанаас оргөц сурталчилисц, Лепипий ажлын арга барил, нор хичээпгүй хөдөлмөрч, ажилсаг зан чанар, үлгэртэй сахил- га бат, соёлч эрхэм иапдин чанараас нийслэлийн ХЗЭ-ийл гишүүд, пионер сурагчдад сонирхолтой яриа лекц хийх юм. Гурван сарын ажлыг нээх цуглаан дээр нийслэлийн 30 дугаар дунд сур- туулийн пионер сурагчдын «Най- ЧАНАРЫН АРАВТ Баянхонгор аймгийн Бөмбөгөр сумын 8 жилийн дунд сургууль ТАВТ РЧ ХҮМҮҮЖЬЕ. рамдлын цуурай» чуулгылхан ёорс- дийн бэлтг | нонцертоо сонирхуу- лав, Тэд В. И. Ленипий музей үзэж, 1017 онд их багш Ленинээс зовлөлт зовлолтийп улаан армийн ту- эн үгийг соронзон хальснаас Лепипий “музейл тайлбар- с музейд суут Лениний нам- шиллагаанаас харуулсан 2000 гаруй эр байгааг пионер су- рагчдад тайлбарлаад удахгүй шинэ барилгад шилжин ороход уг музей улам баяжин өргөжинө. Одоо дэл- хий дээр В. И. Ленипий 86 мянган зохиол бүтээл олдоод байгаагийн зөвхөн 10 мянгыг хэвлэн иийтэлсний дотор 9000 зохиол нь В. И. Ленипий сүүлийн 55 боть иомд орсон. Энэ бо- тиуд тус музейд бүрэп эхээр бий гэж ярилаа. Г, БААТАРЧУЛУУН МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «Зал- гамжлагч» ТУ чуулган угтаж сул сурсан 14 сурагчийг “дундад, дунд сурсан 33 сурагчийг сайн ба онц сурлагатан болгож чанарыг 0,7 хувнар ахиулахаар сурлагын чанарын тавт, аравтын хэсгүүд байгуулан ажиллаад 7, 10 хоно- гоор дүгнэж байна. Багш Б. ДОРЖ үзөэ ээж ер ут-агтэлтү үгтэгтэглэлтилссл үзлэлгэттэлслагаан | үттээгтэтжигээтатаү Исэглээлилт - Брчиилллиийлнх | 15 йр--2,. 71):148::(0::8:11:52:27:2277 исрийн зусланд амруулиа , Доропдүгээр байр--б, МП-ын "Топ. боплол, «Пионерийн: үнэн» соц... Диплом, тусгай. шагиал, олгон, Уралдаанд ирсэн шилдэг бүтээ» лоор, үзэсгэлэн. таргайа, Уралдал» їїй бүтээл инь 1-0 хүртэл содоор, бийн болохын гадиа зураг тус бү. рийг 18х24-ийн хэмжээгдэр буул» гїц хальси. хамт, өөрийн ор, опог, хийгий тодорхой бичиж ирүү- лэх хэрэгтэй, 1711171111 298 1:):2:517:12219 “ аПИОНЕРИЙН УПЭН» сонины зөвлөл Идэвхтэй: ционер Паянхонгор хотиц 8. Экилийц ЛУИД сургуулийн: 10. дугаар бүлгийн дар гийр Осор хүү ажилладаг, Энд хүү 4 жил дараалац бургуу- лийн. бүлгомийн “зорлолийн ИДЭрХТ- тээр ажиллаж иайа нөхдийнхөө дунд манлайллаа. сайн биелүүлж байгаа сурагч, Ур МХЗЭ-ийн ХУЙ их хурал, пио- нер сурагчдын «Залгамжлагч» 1У чуулган угтаж, ангийнхаа сурагч иог бүрээр үүрэг амлалт авахуулж то- дорхой ажил зохиосны үр дүнд дуйд- гүй салаа төрүүллээ? Осор 5 жил дараалан сурсан, Хичээлээс гадуур зохиогдож: онцсайн байгаа “урлаг спортын ажилд сайн оролцдог, Тэргүүний идэвхтэн, «45 онцын өзэн» сурагч юм. Багш ЦЭНД-АЮУШ Говь-алтай аймгийн Чандмань сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 6-гийн «Б» ангийн онц сурлага- тан, пионерийн бүлгэмийн зөвлө- лийн дарга Ш, Нэнжбадгар, Шар- га сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн 8-ын «А» ангийн сурагч Н, Бямбадулам нар «пионер-эв- лэлийн найдвартай халаа» уриа- гаар аялан, чөлөөт цагаа амжилт- тай сайн суралцахад ашиглаж байна. 34. ГОМБЫН авсан гэрэл зураг | | | | | | | | | | | | | па авна шиштшшинэ шаишшшилвээшлп ёшшшшпаллвжэитыт! охлгшагиєп шэххлжтэшгжил шушешоопттшлжгэд, тевлшлзүлшлэ) Фшивжжжижэшээе ээхшшлєгслш) уршслгагалввӨэи) ПклолтЫлы22л) хүгтлижиилэл ЫягочттллжҮү 27УУУУУУУУУЛУЛУУУУЛУУУУУУУЛИУЛИЛЛУЛУУЛУУУУУЛУУУУ) 27 СИМЕА (Олон улсын хүүхэд идэрчүүдийн байгууллагуудын х0- роо) 1958 оид Дэлхийн Ардчил- сан Залуучуудын Холбоопы дэр- тэд байгуулагдсанаас хойш 20 жил болох гэж байна. СИМЕА дэлхийн тив бүрийн олон сая хүүхэд багачуудын энх амгалан аз жаргалтай амьдралыг хамгаалан бэхжүүлэхийн төлөө СИМЕА--20 жЖжИиЛ бүх үйл ажиллагаагаа чиглүүлж байна. СИМЕА энх амгалан ертөнц, аз жаргалтай амьдрал, эрдэм мэдлэгийн төлөө арьс өнгөөр ял- гаварлахгүй эв найрамдлыг эр- хэмлэх үзэл санааг дэлгэрүүлэн дэлхийн тив, улс орон бүрийн хүүхэд багачуудын болон тэдний байгууллагын харилцаа холбоо, хамтын ажиллагааг бүх талаар дэмжин хөгжүүлэх үүрэг гүйцэт- гэж байгаа юм. Энэ байгууллагад ЗХУ-ын Лєс- ииний нэрэмжит бүх холбоотын пионерийн байгууллага, Д,. Сүх- баатарын нэрэмжит мопголын пионерийн байгууллага болон ах дүү социалист бусад ороп, Айл, 777УУУУУУУУУУУУУУУУУУУ7УУ7У777УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ) Африк, Латин Америк, Ёвролын 40 гаруй орны хүүхдийн ардчил- сан байгууллага гишүүнээр нэг- дэп хамтын үйл ажиллагаагаа явуулдаг. СИМБЕА-гийн тэргүүлэгч ги- шүүдийн бүрэлдэхүүнд ЗХУ, Монгол, Унгар, Польш, Вьетнам, Куба, Фрапц, Судап, Кипр, Фин- ланд, Колумб зэрэг 11 орон багт- даг. - СИМЕА дөрвөн жилд нэг удаа чуулганаа хийж, гүйцэтгэсэн аж- лаа дүгнэн цаашид явуулах үйл ажиллагааны программаа батал- даг юм. МПБ-ын 1970 СИМРА-гийн нээр сонгогдон опо0с хойш таргүүлэгч гишүү- ажиллаж, байгаа К77722222222227000072УУУУУУУУУУУЛУУУУЛУУЛЛУУЛУУЛУУУУЛУУУЛУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛЛУУЛЛУЛЛУЛЛУУЛЛУЛУУЛУУУУУУУЛУУУУЛУУЛУУГУУУУУУУУЛУУУЛУЛУУУУУЛУУХ нь Монголын пионерийн байгуул- лагын олон улсын нэр хүнд өсөн бэхжиж байгааг харуулж байна. Энэ оны хоёрдугаар сарын 23--26-нд БНАГУ-ый нийслэл Берлин хотноо СИМБА-гийн У чуулган (ассамблей) болох үед 20 жилийп ойгоо тэмдэглэх гэж бай- на. р : 2 Пионерүүд ээ! СИМЕА-гийн 20 жилийн ойг угтаж, СИМЕА-гийн гишүүн ЗХУ болоп ах дүү ориуудын анд найз нөхдийнхөө амьдрал үйл ажилла- гаатай улам бүр ойр дотио танил- цах, иптериацнонал клубүүдэд сэ- дэвт ажил зохиох, захидлаар ха- рилцах, марк, тэмдэг, ил захи- дал цуглуулах, альбом, бяцхан ном хийх, уулзалт, үдэшлэг, багт наадам зохиох баатарчуудад тус- лах ажлуудыг өргөн зохиоцгооё, Ч, ЦЭРЭНДУЛАМ ” 777 /УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ) 277 ) ДАР БАГШ НАРТА 5 ангиа. ” рүүд 03 ёс ЇЧ хувь сурч онц сайны 8 оын «| даваагаар анг АРТА, АЯР ХҮРГЭҮл л « ММ БАГШ НАРТАА БАЯР ХҮРГЭЕ| | к 2 - « Э ДЭаӨ08Молголын, “Ардын хүүхдийг сургах үйлст оюун. ухаан, хүч чадлаа. зориулж байгаа багшийн... иэг нь нийслэ. лийн. 534 дугаар дунд сургуулийн... Заан «А» ангийн багш АА. Батилм- сүрэн юм. Тэрээр: 16 дээ багшилж, 5 удаа ба- са айсиїн сурагчдыг даац 100 хувийн сурла. гатай. төгсгөж, (6 Дахь опоо жил Даан лаж байна. А. Бат- рэнгийн: даасан 8- ХА» авгийн эмоно» жил дараалан П дахь жил» чанарыг 90 гэж монгол олимпиг хувьд хүр, хэлний ул- ын. анхны араа район- доо шалгарсан | амжил- таар багш нарын балрыг угтлаа. Зураг дээр: Ардын гэ- гээрлийн. тэргүүний ажил- тан А. Батилмсүрэнбүл- гийн даргатаа өгсөнд гаврыг шалгаж байгаа!» С, БОДООШ БМ7Ш 477744. 207Ш9.26 Багш нарын баярт зо- риулж Өвөрхангай “айм- ла» «Родпой край» сэд- уралдав. АСТ-ийг ЗХУ- гийн Хархорины 8 жи- үүдээр ярилцан,хэн нь аас тус сургуульд уриг- лийн дунд сургуулийн | хурдан хариулах Вэ? үд ЧАН ЭД пЬ ба т 5 8-ын «Б» «Г» ангийн ЗХУчын тухай) Хэн сайн дан ирж ажиллаж байгаа сурагчид санаачлан орос мэдэх вэ» шог гараа, ур- мэргэжилтэн багш В. А. хэлний хичээлээр АСТ лагийн тоглолт «багийн Кириллов удирдлаа. зохиолоо. ахлагчдын тэмцээн» 89- Багш Б, ЯНСАНЖАВ ГЭРЭЛТЭЙ ЦОНХ Хөдөө, сумын сууринд Ганцхан чийдэн уитраагүй байна Хүүхдүүд хамгийн хайртай Буурал багшийнх унтаагүй байна Томоогүй гэнэхэн сурагчийг Тооны нь дэвтрийг засаж С Тоолоод баршгүй шавь нараа "Толгой дараалан бодож сууна Хожмын өдөр эмч болох Эрххэн сурагчаа хайр: Хорин жилийн емнөх Эрдэмтэн шавиа дурсан сууна, Хөдөө, сумын сууринд Ганцхан чийдэн унтраагүй байна. Хүүхдүүд хамгийн хайртай Буурал багшийнх л унтаагүй байна. Багш Д. ТҮМЭН ХЭЗЭЭЧ МАРТАХГҮ «А» зүсэг анх заасан Ачит багшаа хэзээ ч мартахгүй Алтан босгы нь анх гишгэсэн Анги танхимаа эгнэгт мартахгүй Эрдэм ном заан сургасан Элбэрэлт багшаа хэзээ ч мартахгүй Энд тэндээс хуран ирсэн Энхрий найзаа эгнэгт мартахгүй Үнэн зөвийг заан таниулсан Үлэмжийн ачит багшаа мартахгүй “Үндэс нэгтэй модны мөчир шиг Уеийн нөхдөө бид мартахгүй Дундговь аймгийн Өлзийт сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 5-ын «А» ангийн сурагч аж сууна 0. ГАНБАТ трихичлгиулыэтлэтүгэагиыолшрутын Тэмдэглэлийн чинь дэвтэрт 8. ТООНЫ ХЭЛЭЭР » Ардын хувьсгал ялсны дараахан 1921 оны 11 дүгээр сарын 2д Улаанбаатар хотод 40 сурагчтай 2 багштай аихшы сургууль байгуулагд- жээ. 5 Одоо сронхий боловсролын 5783 сургуульд 8336 мянга гаруй хопгүүд охид эрдэм номд шамдан суралцаж йна. 9 Улсын хэмжээгээр одоо 14000 гаруй багш сурган хүмүүжүүлэгчид ажиллаж байна. 5 Манай багш арын эгнээнд БИМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар багш 2, гавьяат багш 50 гаруй, «Ар- дын гэгээрлийн тэргууний ажилтай» багш 400 гаруй байна, с1 2 Б о АГШ НАРЫН ӨДӨРТ Сурагчид «Наша шко- ЛЫН БАГШ НАРЫН ӨДӨРТ .ХХМ зрузлй 36. 299/| , рэг сонирхолтой сэдвээр СОЦИАЛИСТ АЖ ТӨРӨХ ЁС, СУРАГЧ ВАТШИЙГ ХҮНДЭТГЭХ ЁС Хүн төрөлхтөний эрхэмлэн хүндэлдэг гэн мэргэжил, их ачтан нь багш байд Иймээс багшийг хүндлэх ёсыг хүн 0 дээдлэн сахиж заншжээ, Ингэхлээр сурагч та нар ч гэсэн энэ ёсыг сайтар эзэмшиж сурах хэрэгтэй 10м, нэ- Та бүхэнд багштайгаа харилцах ёсыг энд өгүүлье. 1Оуны өмнө та нар алипаа ахмад хун, анд “ нөхөд ялангуяа багштайгаа ямагт эвлэг сайхан мэндэлж байгтун, Багш нар чннь та нарт хичээл заахаар орж ирэхдээ заавал мэндэл- дэг, та наргч хариу мэндэлдэг заншилтай, Энэ бол бг гш шавь хоёрын харилцааны Эр- хэм сайн ё ї , Та бүхэн багштайгаа сургу танхимд у аа. хөвгүүд алга хавср хийж, Охид өвдөг нугасхийн ёсолдог. Энэ чинь та нараас багшийгаа хүндэтгэж, өөрөө ёс төртэйгөө үзүүлж байгаа эрхэм үйл. Иймд энэхүү мэндийн ёсыг та иар чин сэтгэлээсээ ёсчлон гүйцэтгэхийг хичээгтүн. Тэрчлэн гадаа гудамжинд явах, хичээлийн бус цагаар багштайгаа уулзахад нийтийн заншлаар энгүүн мэндлэх хэрэгтэй. Тэгэхдээ ямагт түрүүлэн багшийнхаа амрыг чармайгтун, Түүнээс гадна багшийг тух хүндэтгэх тусгай үе 0г Энэ нь с лийп нээлтийн баяр, нарын бг багшдаа талархал хүргэх онцгой ёсыг ёслох үйл-1юм, айлан угуу- Ингэхэд та бүхэн багш нартаа баяр талар- хал хүргэж, бэлэг дурсгал барих нь хэрэг. Тэгэхдээ заавал их үнэтэй эд барих гэх явдалгүй. Гагцхүү багшаа хүндэт- гэсэн сэтгэлээ илэр: лсэн дурсгалын зүйл байхад болно, їїишээлбэл: багшийнхаа хүн- дэлдэг зохиолч, эрдэмтэн, уран бүтээлчдийн ном бүтээл болон нийтийн бэлэг дурсгалд хэ- рэглэдэг соёлын зүйлс, цэцэг, билэгдлийн эд, урлагийн бүтээл болон утга төгөлдөр зураг чимэгтэй ил захидалд »балр хүндэтгэлийн сайхан үг бичиж болох їом. Мөн хамт олны- хоо нэрийн өмнөөс нийт дундын бэлэг дурс- гал, баяр талархал хүргэн: болно. Ингэж баяр талархал дэвшүүлэхдээ ёс тодий хандах, эн- гийн зүйл солилцох мэтээр үйлдэж болох- гүй, Үүний учир нь бэлэг дурсгалын өндөр үнэтэй, их багад гол нь бус чухамхүү чин сэтгэлээр хүндэтгэснээ илтгэсэн зүйлийг гүн хүйдэтгэлтэйгээр багшдаа барих л эрхэм юм. Хүүхэд та бүхний хайрт хүн багш нарын чинь баяр болох гэж байна. Энэ балраар та нар энэхүү хүндэт хүлээ дээдлэн хүндлэх сайхан ёсыг хийгээрэй, Х. НЛМБУУ ЇЧЄЛалх анүч Үү дун ШӨЖчн ЖЭ Ї4Яв4аАХ 4Нуч Уухаүун Шу ХхХ“““фЬРулУ їЯЄ1аАХ 4НУуЯ УухаүуН ПДУЯ ММ цталан нининилин шинжининн рижилинын ниниинн шинжээ | ши эю0166 23 “рАШДАРХАМ, ДУУРИАХ, АХМАД, ХҮН МЭРГЭНИЛ БҮХЭН САЙХАН "Га бага. ийлуу насныхаа тухай, хээ. онцлогийн тухай лрьж өгнө үү? -- Одоогоос гучаад илийн мапай. уншигч мэргэжлийн» хүүхдүүлэд ЯВЬЖ, омно. Ломпосотын їїорэмжит Мосипагийн улсийн их сургуульд суралцах болсондоо. байр хөөр болис гэртээ. Ирээд ярихад аав маань «Миний хүү сөп иамаа олжээ, шамдан суралцаж, багш паринхаа заасиыг Эрдэм номд Зөвхөн шалгалт өгөхийн тул тогтоон чээжлэх бус бас түү- нийг ойлгоц. ухаарч хонмын эрдэм номдоо тулгуур болгох хэрэгтэй юм шүү» гэж билээ. Их сургуулийн оюутан болсон тэр иймар Зовлол- тийн нарт эрдэмтэй Архциховсний гэдэг хүнээр ар- хеологийн айхны хичээл заалгах болор, Орос хэлээр муухан учир хэлсэн ярьсап болгойыг бүрэн чадахгүй. байсан боловч багшийн ааасан хичээлийг маш сонирхож «Олон мянган жилийн сөн үйл явдлыг эрэл хайгуулаар сэргээж хачин юм даа» гэж гайхаж байсансан. Хожим биеэр эрэл хайгуул явуулан малтах, өмнө өнгөр» болдог шинж- лэх ажил хийж эхлэхдээ багшийн ярьж байсан ёс- той үнэн болохыг ойлгосон хэрэг! Зуун мянга, арван мянга, таван өмнө монгол нутагт ямар соёлтой, ямар гарал үүслийн хүмүүс байсан, тэдпий мянган жилийн зан заншилтай, нийгэм яаж мэдэх вэ? гэсэн асуултууд тулгарна. Одоогоос хол, тийм эртний үед ном зохиол үсэг ч гараагүй байсан шүү дээ. Гэвч олон жилийн өмпө болж өнгөрсөн түүхэн үйл гон таинхад тусалж, нүдэнд харагдаж, буум гаргаж өгөх эд өлгийн өдий байтугай. бичиг мянган явдлыг сэтгэлд эдийн засгийн хир хэмжээ ямар байсан бэ? Түүнийг төдий. дурсгал газрын хөрсөн дээр ч, газрын гүнд ч, үлдэж хоцор- сон байдаг юм аа! Тэдгээр-дурсгалыг эрэн хайж, малтан илрүүлж судлах ухааныг археологи гэдэг. Археологийн мэр- гэжил эзэмшсэн хүн бичиг үсэг гараагүй сүг зураг булш, хэрэгсүүр, нуранхг үлдэц, лээд төдий хунартай, зэвсэг багг маг энд нутаглаж ба эх орныхоо өнгөрсөн тү н хуудсыг нэмж "Тэгэхээр археологич хүний ажил, хөдөлмөр гайхамшигтай сайхан. байсан лын үеэс үлдсэн хөшөө дурсгал, хад чулуунд хот суурины ай зэргийг эрэн хайж, малтан шинжС- лийн өмнө, тийм гэр оронтой, жтай. зан заншилтай овог ай- гэдгийг тогтоон ард түмэн. хувцас байдаг. үнэхээр Түүхч хүн өрөө тасалгаанд сууж бичиг данс, ном зохиолд тулгуурлан түүхийг судалдаг бол археологч хүн маар олж илрүүлсэн зүйлсдээ тулгуурлан бүтээлцдэг юм. Энэ ч учраас археологич морь машинаар уул тал хэрэн хэсэн явж ул- түүхийг хүнийг урц барьсан түүхч гэж зарим ном зохиолд нэрлэсэн байдаг. Монгол нутагт маань хүн анх хэдийд суух бол- соп, тэр үеийн хүний галбир төрх, хэрэглэж байсан зэвсэг багаж, орон сууц ямар. байсан асуудал таавар төдий л байлаа. Анх Орхон голын эргээс 40 000 жилийн тэнд нутаглан сууж байсан хүний хийсэн зэрэг олон тэртээд чулуун зэвсэг багажийг олж илрүүлсэн бол сүүлийн үеийн судалгаагаар монгол. нутгийн төв жилийн өмнөх зэвсэг багажийн зүйлийг олж хэсгээс 800,000 илрүүл- лээ. Одоо бид Монголд 300,000 жилийн өмнөөс хүн иргэншин сууж хөдөлмөрийн зэвсэг багажаа улам сайжруулан түүхийн өлон үе шатыг дамжин дэгжих замаар явж ирснийг мэдэх боллоо. Археологийн мэргэжил бол түүх, геологи, газар- зүй, зураг судлал зэрэг өргөн мэдлэг шаарддаг, бас зориг самбаа, эр чадал, байгалийн болон хэцүү бэрх нөхцөл байдалд хамт яваа аливаа нөхдийнхөө төлөө гэсэн хүнлэг чанарыг заавал ч үгүй шаарддаг мэргэжил юм шүү дээ! Би 30-аад жил археологийн шинжилгээний ажил тайлбарлагдаагүй «нууцэ-ын мөр хөөж, халуунд халж, хүйтэнд хөрч, ер бусын үйл явдалтай олонтаа тулгарч байсан бо- эзэмшсэндээ сэтгэл ихэд хангалуун явдаг бөгөөд ард түмэн, эх орны эртний түүхийг судлахад өчүүхэн боловч хувь хийхдээ урьд Өмнө мэдэгдэж ловч үнэхээр сонирхолтой мэргэжил нэмрээ оруулахын төлөө хичээн зүтгэсээр Бидний халаа болох хайрт Дүү байна. түшиг ойлгож | нарыгаа эрдэм номын амт авахын төлөө багаасаа үнэн сэтгэл тавьж эх орпыхоо социалист бүтээн байгуулалтад өөрсдийн хүч мэдлэгээ зориулан, үнэнч шударга, хэний ч өмнө нүүр улайхгүй байж чадах эрдэм номтой иргэд болпо гэдэгт итгэж байна. Доктор Н. СЭР-ОДЖАВ Ч Хүрлэлт, байгаа. бүх бодно, юм сийг "ууцыг илрүүлэх, опйгалийг эрхэндаа” оруулах, хүслэн хүн лїн лэхтоний өлөц мин элий прмалаал байлаа, Одоогоос 01100) лт өмнө эртий гүн ухаантан Домонрит: бодно аїомоөс ЛӨРтОХ тухай” ойлголтыг дэвшүүлж, гууг Галилой 000 өрчим шилийн өмнө ОД мичдийн зүг тапгарийн Дур апайгаа эигл үлсийлд ШИНИ лонт өртөнцийн түмэн бодисын Пууцыг илрүүлэх талаар их ам эилт олтол | Гайч манай” эрийг. сүүлийн 10:-40:00Д экил ШИГ ГаЙйХАМШИГТ үїїл ипдал, їйлтэйр, биллаг түүг хиїїг тийм үе шат урьд өмнө байг сангүй.. Чухамхүү сүүлийн хэдэн ариг жилд атом,.. Чөмийн гүнд үэптрэн орж цөмийн орчим хүчийг хүний сайй сайхны толоо пориулт хэдэг зууг ларбум олоцтроц олг пиергитэй цамийн агал бопмсийг гарган, шигчиддаг боллоо, Хүн ох долхийнхээ татах хүчийг ялиг сан» сар хориоогийн уудамд цойлон гар» лаа, Яп бүрийн зориулалттай цоо. Шинэ бодисыг харагцааний хирээр хиймлээр гарган ач хорлодог болон, Үйлдвэр айподын гар ажил» ЛИгааг аптомат системоэр солыж эм 9, Энэ бүгдийг орэгцүүлэн үлэхэд «Бид яиаан сайхан цагүсд чис торис байгаа. хүмүүс: вэ» гол бахархах сэтгол алидаа. торио, Гэ» тэл шилэх ухааны. ололт ам жиглтыг бүрэлгэн сүйтгэх шоултай хир зэпсог болгой ашиглахыг улай» риг хооцолдсон хүмүүс Оо гарч Даанч. харамсалтай. үйл явдлыг үїїлдож, байгаа. її». тун ч зопвүүцэл- то. Үүний ГИНЖИН СҮЛЖЭЭ » 1, Д, Сүхбаатарын хүсэлтээр 191 оны тайдугаар сараас өхлон Спйирийн “алдарт партиаанаар толгойлуулсан от» рїїд монголд ирс эн, Тарэжанийна ил», рийг бичиэа: үү? 9, Д, Сүхбаатар, Рюгдын хүрээг ой лэн аваад түүнийг юу. гэж зрласан ба? Ч, Дэлхийн хувьсгалын их багш 4.Д, Сүхбаатарын удирдсан зарти дан цэрэг Ероо голын зулаага, Хараа голын Манхтай араг галар хүрээїлэс гарсан. хураидаагийн томоохон отрл дыг бут цохисон түүхтэй, Пут цохигд» сон отрядын хурандаагийн норийг бог лө? 5, 1921 оны долдугаар сард баруун Замын тусгай. ангийн цараг,, Цонлол тийн улаан армитай хамт өзлэц айсан цэгэн” хүрээний нэр, 6,Д.Сүхблатарын дэнс Хандын аап, 1. Д. Сүхбаатар: 1020 оны цаймду» (гайр сарын 2-ны шоно Зопллөлт, Орос Улсыг зорин мордохдоо өөрийгөө хой гож нууц парэар пэрлэсэн бэ? Барон: Унгерийй. харгис доэрэм- їчидтэй. хамт монголд цомрон орш ир їсэн хаант оросын геперал 9, Д, Сүхбаатарын удирдсан Ардын журамт цэргийн дорпоц хороо 1 хэсэг болой хуваагдах үед хоёрдугаар хо роопы байрлаж байсан газрын ир, 10, Сүхбаатар тэргүүтэй. толоолог- чид 1920 оны наймдугаар сарын 19) ид Гапон таргүүтай ЗСВИХОУ-ын ас» гийн. гаарын төлоологчидтой уулааж, Уг асуудлыг Сибирийн илэг. томоохон хотод шийдирлүүллхээр тусгай толоо» логч ляпуулах болдог. Тор хотын иэ- рийг бичиэ 11, Ардын: хупьсгалын Дарал мон- тол оронд бий болсон иогон урлаг, 12, Сүхбаатар тэргүүтэй хуй їЇЛЧ- лад аних удаа лмар хүн тусалсан ба? 13,Манай. Ардингхупьсгалын удир, дДагчийн пэр 14, Д, Сүхбаатарын дүү охицыг 1098 онд өргөж апсан. Дапаагийн гар» гийн ир, 15, Д. Сүхбаатарын үүсгэн бийгуул- сан ардын журамт цэрэг «Эх оримхоо толоо» гэсэн юу оргодог по? 10: Д. Сүхбаатарын эцэг Дамдин нийслэл х эид ирээд сайн похор Да- паагийн тусламжаар Сэцэн хац айм гийн суурий жасад ямар ажилд ордог вэ? ог». цөмийн энергийг (Өгүүллэг) «,.Сайй” амралтаараа... Мосивад, мапайд ирнэ биз, Би түүнд цэг бэг лог болдсон,.. Лан сПИПЙНД Ий ТОХИ- рох бї », Ольга. Артдмовиа. вахидлыг у!г шихаа. больж, ширээн... дээр тавиад Сапляд хандан -- Сайя чи очоорой, Төр дөмий томанд урихгүй их сүрхий хүн шүү. 24 онд мухлаг тэрэгтэй явдаг бай: сан ом гэж ярин, Оун мухлаг тэрэг вэ? -- Яах во! Тор үед машин хү: рэлцэхгүй болохоор хариуцлагатнуу- дад тийм тарэг огдог байсан, Зээрд зүсмийн гүү холлосон тэрэг байс билээ, Бис хоточ и5,., Сүйх төрэг үү? -- Үгүй ээ, Сүйхийг бодпол оор! Манай түргэї тусламжинд ч явдаг байсансан, Бас хариуцлагатнуудад! Хариуцла атпууд чипь унаатай байх шаардлагатай. шүү дээ, -- -Өмэв. түргэн тусламжинд ажилла байсан гэж үү? "Тийм ээ, (9 17, В. И. Лепнии, Д, Сүхбаатар ил- -- Тогоочоор уу? рын байгуулсан найрамдлын ачаар -- Төгээд яагаав, Дайны үед би монголд пи цахилгаан гарал, луу «Улаан аагал- 18, Сү байгууллага, 19: Д. Сүхбаатарын шадар туслагч Г, Бумцэндийн удирдсан хороо ца. гааитны үлдэгдлийг Дорнод аймгийн ямар сумын иутагт бут цохисон бэ? 20.Д, Сүхбаатар тэргүүтэй толоо- логчид Зойлолт Орос Улсад тусламис гуйхаар очсон нэгэн хот 21: Энэтхэг улсын үйлдвэрийн том хот 22.Д. Сүхбаатарын Ардын журамт партизан цэрэг элсүүлис байсан хи- лийн харуул, 29, Д.Сүхбаатар тэрГүүтэй манай хувьсгалчид Хиагтаас анх хэнийг хоо 2 асан бэ? 24. Д.Сүхбаатар тэргүү! толоолот- ЧИД айх зовлолт орос улсад ярахдаа замд шалгагчдад юуишл ажлаар япш байна тэсэн бэ? 25, Д.Сүхбиатар: иар анх Зоплолт Орос Улслас тусламж, гуйхаар япах» лай нууц түлхүүр хэрэглэн япсан, Энэ үел Лбсолыг хэн гэ нэрлэдэг.бай сан бэ? ярын үүсгэц байгуулсан чинь хэрэгтэй газар иь л хүр- гэдэгсэн дээ! За чи чинь юу болоод шал- аж гарав, ШЮОмаа бэлд, Мипий цүн» ав, 1Ом хийхэд овоо том шүү! Сайл Мооцвагаас: холгүй Серпу» холвт суудаг богоод хааяа Мосипа орио, Тэгээд л Мосипа орохдоо эмээд хиам Шюрад ардаа оёдолгүй дедероп оймс, Ипаповыпханд 836 раз- ХУУХДУУД 24 (25115 2-4114 ПҮРЭП ГЛРИГТ Ундэйпний зэлтрүүлэг Хүүхдийн нино программ! «Үнэн» сонита ажилтай Ц.ДАШДОРЖ зохион, Бин нэн А4--09519 10,10 ЛД. Сүхбаатарын иорэтшит Улсын | хол МОНГОЛЫН ӨСПОР үй, 101111 пэнсгийг 11111114 0111124111:117101101 070010 0007) ШИНЖЛЭХ УХААНЫ НЭЭЛТ БҮТЭЭЛ. ХҮНИЙ. САЙН. СЛИХАНД ЗОРИУЛАГДАХ ї0М, цөмийн пэйсаг” балгоод, од00 пеїїтрой. биомбиг. хараглах гэ Пиїїгаа хорт чуулга їм, Амын Помог гч үйлхэлрийн . тутам, ШИНИЙ Ар Хирог сїїн туршеаиййг хойш. олон йг лийг дараа. Он пүдэлр үйлэнд, хорс соЛ ШИГШИЛ төрицс билаа, МидД ог косолиоц ургамалтай уулсын дунд байрласан үйлмтшит Хирагим Хог ти дундуур эцширэлатг урсах, Гог лиг ага гүүр доор погсон байх. дийг їл. хотын. пс. торж, бүтээ! босго, їмьдрихыг хүссэн 100) мишган энгийн. иргэдийг. цамийн пэпсїпэр хамгийн. хүндээр тарчг лийг устгафыг хариад стгал хаг царай, 0! гутансдаан ч ингэх гээн ийх уу дай гэсэн. бодол торсон ом, Цамийн бөмбөг Дэлбарэхэд олон сал градусын температуртай галт бомболог, цацраг идовхит хорт бо Ди үүсч дайралдсан. бүх зүйлийг устгадаг, Харин пейтропы бөмбөг "нь шатаах, дэлбэрэх учрал. бий болголгүй. цопоггүй нейтрошлг голчлон үүсгдх богоод тор ий» дай» рилдепи бүхпийг попторч цацрагийн идэнхээр хордуулж устгах аюултай! юм. Энд иь амьд бүгдийг устгана гэсэн үг, Дайпы симд туршсан хонээтїүүд. одоо Хирог, бомбогїоос оло! зуу!!ї сал дахин Их. хомжоэний цд- мийн бомбогийн нооцийг хуримт-! луулшоэ, Үүгээрээ ов дэв инь ханал- гүй бас онц аюултай нейтроны бом- бог хийхээр аапдаж байгаа явдал даанч тэнэг мангуу хэрэг моон, Хорвоо ортонцийн дунд эргэлдэн мерын бэлтгэлийн. хувцас авчириа, Бүгдоэрээ л Мосцпагаас ямар нэг ом авчруулах гэнэ, Заримдаа Сапяд бүх л Мосива асар том дэлгүүр шиг ч санагдана, Тэр гэрээсээ явахдаа авчрах юмпуудынхаа хэмжээ, олгө гсийг цаасан дээр тэмдэглэж аваад аасандаа лав гэгч нь хийнэ, Хү- ний мөнгийг гээчих бий гэж болгоом- жилж дахин дахин тоолно, Мосивад очихоор иэг л идээших- гүй бушуухан буцаад Серпухов руу эмээгийндээ очихын мөн болно. Эмээ- гийн байшин нь гадиаа яг л хус шиг том гэгчийн интоорын мод тарь- 1 Ц . . Ы ЁСТОЙ | | ишийг гдо үйлсгэдэнт манаї гаригийн имьдрал, хүмүүсийг ингэж устган "сүйтгэх гон бийгайг гэмшиж бурууг 2 шилхгүй орүүй ухаатан хүн хаана Ч байхгүй, Иймд тейтроны бөмбөг гийг бүх нийтийн хүчээр аогсдох ин» Ламшиггүй, “үнд хүүхдүүд тагийг эиг хурь їлмэр ч оролцох болой, |. Үүхлүүд таг ийр шилэх ухаанд ший їдэлт бүтээл гаргахын зэрэг» її» түүїдэ хүн төрөлхтөний. сайн сиїїхий тулд. хамгаалах. үүрэгтэй хүмүүс шүү! УЛ-ийн суриалжлагч гишүүн П, ЧАДРАА ИРИТРОПНЫ БӨМБӨГ СӨНӨТҮГЭЙ! шиш 111 Ш Ц 2 201011011011015111004 сан богоод бас үүдэндээ тавцантай, Тэр иптоорын модыг 2 жил өижоод л иавчилдаг болохоор нь яагаад Ч юм Ольга Артёмовиа «Сул цалин- тан» гэж цэрлэдэг. Ёр нь эмээ ямар- раа юманд нэр өгөх их дуртай, 7КиИ- шээлэхэд үүднийхээ. шатанд «Ховч эмгэн», краитиы усанд «ширүүн гор- хи» гэсэн нэр өгчээ, Тэрээр залуу” даа дуу зохиодог байсан гэл: ярих богоөд Санягийн юм бичих авьяас- гүйд нь харамсан: 3 -- За яах вэ? “Цаашдаа л авь яас чинь тодрох бив гэдэг байлаа, Саня цахилгаан галт тэргэнд даарч холдохөо шахсан тул нагац ахындаа орж ирэнгүүт л цпальтогоо тайлж, хаяад дулаацахаар паар луу ухас- хийв, Сүрлээр сүлжсэн бяцхан холог онгоц чийдэнгийн бүрхүүлийн дор ганхаж байв, Харин тасалгаанд хивс байсангүй, Яагаад ч юм бэ, Саня ахыихыгаа эргэн тойрон хивстэй байх гэж боддог байжээ, Эмээ түүнийг их-. цалин авдаг гэж ярьдаг шүү дээ. Гэ- тэл хивс байсангүй. Харин ханан”. дээр нь (яг нүцгэн ханан дээр нь) зурагдсан погоон гацуур байв. Түү» нийг сайн ажиглавал шинэ жилийн баяр дуусахаар арччихаж болохоор ажээ. Ах нь Саняд хандан: -- Чиний юмнууд хаана байна вэ? -- Ямар юм?-- -- Өлгүүрийн тэнд хоосон цүн- хээ тавьчихсан, Сергей. Васильевич Сангийн бэлтгэлийн хувцас руу нэг, цаг руугаа нэг харснаа: Алив дэлгүүр лүү явья гэв. |. (Үргэлжлэл бий) с 2 «Болд хэрхэн хатаагдсан. нв» аоплол- тийн: телепипийн уран. сайхны кино Т апги, --19,/10 «Хүүхдүүдээ: сайн байцгаа- на уу?» Д. Сүхбаатарын алдраар (сурвалжлага) 21,10. «Дамдипы Сүхбаатар» -- монгол цийо үйлдвэрийн баримтат ШИЛ 4-1ИЙ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний иэртрүүлэг 18,096. «Волд хархэц хатаагдсан їл» --аоплолЛТИЙН. Телепипийн уран сайхїїм нино 1 анги, 10,40 «Поролдойн цаг»: «Сүрлэн плолийн комбиййтад хэвлэв, | бухандай» үлгэр, (давтан үзүүлнэ) Орбитын нэвтрүүлэг (ЇЇ суваг) 14.10 Хүүхдэд зориулсан телепи- зийн уран сайхны кино. | анги, 5-НЫ НЯМ ГАРИГТ Үидасний нэвтрүүлэг 19,50 «Боролдойн цаг»: (Бяцхан хулгана) үлгар 5 Ч 5 21,20 «Болд хэрхэн хатаагдсан Нь» зөвлөлтийн төленизийн уран сайхны кино Шан, х Орбитын нэвтрүүлэг (ЇЇ суваг) 15,50 Хүүхэлдэйн кино, Эрхлэгчийг С, НАДМИД 57 7, Индекс--14140 ” нийл 11: 1157 “ТЭ” банн сашина шанил шинц шини шииь шашл шажэн пишкн НШНЫ ШИВ, НЭГДЭЛЧДИЙН БАЯРЫН ӨДРИЙГ | | тохиолдуулАн ӨсвөРИЙН СҮХБААТАРЧУУД| | мАЛЧИН АХЭГЧНАРТАА ПИОНЕР ЁСНЫ | ЦОГТОЙ ХАЛУУН БАЯР ХҮРГЭЖ БАЙНА МАЛЧИН АХ, ЭГЧ НЕЕИСТР”ЭГЭС ДЭ 0Л0Н УЛСЫН ПИОНЕРИЙН ЗУСЛАНГИЙН ЭМБЛЕМ ЗОХИОХ УРАЛДААНЫ БОЛЗОЛ МХЗЭ-ийн Төв Хороо, БНМАУ- ын Хүүхдийн төлөө фондын төв КО- мнссоос хамтран Улаанбаатар хотын орчимд байгуулагдал: байгаа Олон улсын пнонерийн шинэ зуслангийн эмблем зохиох уралдаан зарлаж байна. Олон улсын пионерийн зуслан- гийн эмблем иь хэлбэр дүрс, агуул- гаараа соцналист орпуудын болон дэлхийн хүүхэд багачуудын интер- цацноналч найрамдал, нөхөрлөл, эв нэгдэл, монголын үндэсний урлагийн уламжлалын хэв шинжийг тод том- руун тусгасан байна, Эмблем нь тус зуслангийн барил- та байгууламжийн хүндэтгэлийн хэ- сэгто Файрлагдахын гадна тэнд амарч байгаа пионер сурагчдын ДХҮ- рэмт хувцасны ялгах тэмдэг болон хэрэглэгдэнэ. Эмблемийц нэг хэсэгт Олон ул- сын пионерийн зуслангийц нэрийг бичих зай гарган 80х40 см-ийн хэм- жээтэй цаасан дээр 12 см талтай хавтгай дөрвөлжинд багтаан өнгөөр ялгац зурж бас 8,0 см талтай хавт- гай дөрвөлжинд багтаан хар, цагаац онгоор жижнгрүүлэн зурсан байна, Зохиогч эмблемнйнц хажуу буланд тусгай тайнх тэмдэг зурж, оорийн нэр, хангийг дугтуйнд битүүмжилж Уул дугтуйны буланд эмблемийн ха- жуу буланд Зурсан тусгай таних тэмдгэз зурсан байна, Эмблемийг нэр халгаа битүүм- жилсэц Дугтуйц хамт 1978 оны гуравдугаар сарын нэгний дотор «МХЗЭ-нйц Төв Хороо, Олон улсын пнонерийй зуслангийн эмблемийг шалгаруулах “уралдааны комисст» гэсэн хаягаар ирүүлнэ, Уралдаанд тэргүүн байр эзлэх зургийг шалгаруулсны дараа уг Эмб- лемийн хавсралт Оитүүмжилсэн нэртэй дугтуйг садлан зохногчийн нэр, хаягийг тодруулиа. Уралдаанд мэргэжлийц зураач, урчууд, архитекторууд, УБДХ-нИН уран зургийн ангийн оюутан, дүрс- лэх урлагийн дунд сургуулийн су- рагчнд манай улсад ажиллаж буй ЗХУ, ах дүү соцналист орны арин- текторчид зураачдыг өргөнөөр орол- цохыг уриалж байна, Уралдааныг гуравдугаар сарын 15-ны Дотор дүгнэж доорхи шагнал олгоно. Нэгдүгээр байр нэг--600 төгрөг Хоёрдугаар байр нэг--8300 төгрөг Гуравдугаар ба хоёр--100 тог- рөг УРАЛДААНЫГ ЗОХИОН БАЙГУУЛАХ КОМИСС Нийслэлийн 62 дугаар дунд сургуулийн пионер сурагчид өө- рийн шефр Борнуурын сангийн аж ахуйн малчин ах эгч нартаа үхрийн нэмнээ 800. гаруй, гэрийн эмийн сан, бээлий 80 шахмыг бэлэглэлээ. Багш Ж. БАДАМСҮРЭН Хэнтий аймгийн Баян-овоо су- мын 8 жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчид «Төлөөр мал өснө» цуваа гарган 235 элгэвч, 805 нэмнээ, 58 уут. 9478 пайз, 29 хүрз, 58 хос бээлий шеф суу- рийн малчин ах эгч нартаа өгч тусаллаа. Х, б Багш Ж. БААТАР хүүхдийн аясгалан Мамд улс энэ. жил 9 сая төл хү- | Хөвсгөл аймгийн Алаг-эрдэнэ лээн авиа, Ерөнхий боловсролын Төлийн дуу сумын 8 жилийн дунд сургуулийн сургуулийн сурагчид уламжлалт пнонер сурагчид шеф суурь,малч- ёсоор малчин ах, эгч нартаа ту- чиддаа 490 элгэвч, 585 эврийн салж байна. уут, 48 хурганы уут, 574 тын С. Бодоош, Т. Алгаа, Г. Цэцэгмаа той лаа, 72 хайс, 10 тэжээлийн нарын авсан «анхны төл» сэдэвт онгоц бэлэглэлээ. гэрэл зураг. П х Малчин ахэгч нарынхаа бая- рыг тохиолдуулан Дундговь айм- гийн.төвийн 8 жилийн дунд сур- гууль, нийслэлийн 10 жилийн дунд сургууль Төв аймгийн 8Заа- мар сумын 8 жилийн “дунд сур- гууль, Увс аймгийн Завхан сумын 8 жилийн дунд сургуулийн пио- нер сурагчид өөрсдийн шеф суурь малчдадаа зориулж элгэвч 1760, нэмнэз 1048, тэжээлийн онгоц 65, хурганы уут 858, бээлий 94, шилбэний уут 504, эмийн сан 185 төлийн хайс 105, эврийн уут 587, лаа 1616, шүдэнз 1814-ийг бэлэг- лэлээ, идэвхтний мэдээнээс 4 ! ЖУРЛЛ 222/2////1/1 12 рссог Сон АОХЭЭ2 суха СОЛАДВУАЧТАД ЄЗХЄЄ1ҮЄЄ, | ЭВЛЭЛ | АХЫН МХЗЭ-ИНН ТАВДУГААР ИХ ХУРАЛ Нх хуралд 5010 гишүүдийг тө- шдөвдсєн 159 төлөөлөгч оролцсоны 31 нь эмэгтэйчүүд байв. Их хурал Эзлэлийн Төв Хороо- вы тайлан, эдийн засгийн тухай эвлэлийн (зохион байгу яш байгаа тухай айцаах эдийн оролцвь: хэлалцжэ. арга тийн ряал үзүүлэ ийн тияшүүдэд үүрэг үлгэр дуу- мандайлахыг эзвлэ- болгосон тыг идэвхжүүлэн, ргүүний галуу гишүүд, залуу- эгтэйчүүдийг гэ- глах. бичиг үл нзн даруй устгах, », харилцаа холбоо, тээв- лийн :и- уудын оролцоог эрс шийдвэр гаргаж, их Төв Хороог 3 орлогчтой сонго- лалтын асуудал, эвлэлийн суртлын хэрэг, гивснєр, багачуудын хэрэг хэрхэн » эвдэлийн хєтелбөр ба дүрмийн ту- 5 домиссын ын звлзлийн хо- засгийн ого, үүнд тус эвлэлээс л зохих тухай, эв- гллагуудыг гль болохоор эхлэхэд Хоннпей--78 АГХг15)| Сэлэнгэ аймгийн Баруун хараа- гийн сангийн аж ахуйн төвд сор- 13, ам өвлийн жаврын сү- рийг дарж дуу шуу, хөгжөөн наа» дам болсон нэгэн талбар иэмэгдэв, Энэ нь хүүхэд салууЧууд бөрт дийн санаачилга, хүчээр байгуул: сан хокиейн талбай юм. Саяхан сургуулийн хоккейн вварга шалгаруулах тэмцээнийг Төв аймгийн Бализүрх сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 5-ын «А» апгийн сурагч Б. Нямсүрэн тавац окил дараалан онц о сайн сурч байна. Сурагч Б. Нямсүрэн багшийн заасан хичээлийг өдөрт нь бататган уншиж гэрийн даал- тавраа чанартай хийдгээс онцсайн сурдаг юм. Б. ЛХАГВААГИЙН авсан гэрэл зураг БАЯРЛАЛАА САЙХАН САНААЧИЛГА Ардын хувьсгалын их ллалтын тулаанд оролцож явсан манай пар- тизан, хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүтгэлтнүүд маапь энх төрийнхөө гэгзэп үйлс болгонд хүчин чар- майж явдгийг ппопер сурагчид сайн мэддэг, Саяхан БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдийн дэргэдэх хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүт- тэлтний хороо БНМАУ-ын Ардын Боловсролын Яам, МПБ-ын Төв Зөвлөлийн хамтарсан санаачил- гаар нийслэлийн 21 сургуулийг хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүт- гэлтнүүд хариуцан авч сурагчдын сурлага хүмүүжлийг улам сай руулах шинэ ажлаа эхлэв. Сур- туулиуд хариуцан авч байгаа хувьсгалт тэмцлийн ахмад зүт- гэлтиүүдэд БНМАУ-ын баатар 7К, Нэхийт, БНМАУ-ын гавьяат багш Б. Цэвэгжав, БНМАУ-ын гавьяат хуу!н С. Батсүх, геологийн шинжг- лэх ухааны доктор Ж. Дүгэрсүрэн нарын алдар цуутнууд оржээ. Энэ ажлын нээлтийн цуглаанд Ардын Боловсролын Яамны нэгдүгээр орлогч сайд Л. Шагдарсүрэн МПБ- ын Төв Зовлолийн дарга Ч. рэидулам нар оролцлоо. Р” 1ЦАЛЯ52 сонирхохоор олош хүй цугларчээ. Энэ тэмцээнд 8-4н «А» ангийн сурагч Дүүрэнжаргал ахлагчтай баг сургуулийн хонкейн аварга баг боллоо. Манай хүүхдүүд хокК- иейд тун сонирхолтой тул богино хугацаанд сайц сурч байна. Ж,, ЛХАГВАСҮРЭН үлуоүүҮЛӨЄХҮЛТЭ АДУУ Адуу бол зоологийн алгиллаар би- түү туурайтны баг, адууц төролтний язгуурт багтдаг. Энэ язгуур нь дот- роо адуу, илжиг, марал їг, эрээн: тахь гэсэн 4 форолд хуплагддаг. Алууг аж ахуйд ашигдах длаар, пь хурдиы гэлдэргээний гэл ангил- урдан үүлдрийг дотор-нь унал- ОцгоН холлогооЛий гэйс | ай- гилж болио. Молгол адуу бол процевалиенийн адууны шууд үр удам гэл тооцогд- богоод тал гайрын путгийш пи- оэд хэдэн үүлдэр бий болоход үндэс нь болсон байна. Биеэр дийг бо- лорч байгаль цаг уурын эрс тэс уур амьсгалд онцгой сайп зохицсон адуу бол мопгол адуу юм. Монгол хүн адууг сүргийн манлай. гэдэг. Манай төрийг сүлдэнд тус ор- ны үндсэн баялаг мал сүргийг мо- риор толоолүүлсний дээр ходоо амс ахуйн нэгдаййн тэмдгийг тэмүүлэн лпаа шувууд саарал мориор дүрсэл» сэн билээ. АДУУН СҮРЭГ Адуун сүрэг мапай улсын бүх ма- лын 10 шахам хувийг эзэлдэг, мал аж ахуйн нийт бүтээгдэхүүний 7 ор- чим хувийг адуун сүргээс айч үйлд- вэрлэд: Дэлхийн 30 адуу бүрийн цэг пь манай улсад байдаг богоод ма- цай нэг хүнд 1,6 адуу ногддог. Адуу- наас сүү, хоовор, хялгас, мах шир зэрэг олон торлийл бү хүүн авдгийн зэрэгцээ адууг уналга өлгээ спорт чиглэлээр оргон ашиглаж, байна СҮҮ АЙРАГ Гүүний сүүнд хүний. бие махбо- ид амархан шингэдэг уураг, “ис хэрлэг, эрдас бодис, тє бүрийн гүүний сүүнд витамин «С» их хэмжээгээр агуулагддаг, тухайлбад үнээний сүүнээс 10 дахип илүү. витомип Гүүний сүүгээр исгэсэн айраг эм чилгээ сувиллын их ам холбогдол той. Ай сүрьеэ, ! мэдрэлийн лдаргаа болон цус багадах, ходоод зүрх, судасны лон тордийп овч- нийг анагаах чанарта! Дундговь, Өвөрх Булган, Архангай, Баян , Тов” айв. тууд дээр үеэс амт чанар сайтай их соэний айрас хий амьдрал ахуйдаа. оргой. дэлгэр хэрэглэн ирсэн сайхан уламжлалтай. АДУУНЫ МАХ Адууны мах химийн найрлагын хувьд уураг, витаминаар баялаг бо- гоөд хүний биед шишгэц сайтай, илчлэг чанар ихтэй б цусны судасны ханыг ,хатууруулж түүний улц хатан байдлыг алдаг- дуулдаг бодис болох холестриныг уусгах чанар, адууны маханд бай- даг учраас дэлхий дээр зүрх су. дасны өвчин нїїлээд Иуэсч байгаа одоо үед адууны махыг цусны суд- эвийн байлгахад нолоолдог уулагч» мах гэйс) үнэл байна. Франц улсад шил бүр оорийн хэрэгцээнд 100 мянган тойи адууны ма бэлтгэМ гадаадаас " 100,8 мянга шахам адууг илшинд / худалдан анч байна. Бельги улсад адууны махыг идшинД хэрэглэх їь хонины махнаас 6--7-Дахий илүү байна. Япоп улсад хорэглэж байгаа махны 15-10 хупийг адууны мах эзэлдэг. УНАЛГА ЭДЭЛГЭЭ / Адууг торол бүрийн мал адуулж маллах болон тэрэг, чарганд сур- гаж ходоо нутагт ойрын ачаа 13э- гэрлэхэд оргой ашиглэж байна. Иймд адууг уналга эдэлгээнд сур- гах нь улс орим эдийд засгийн их ач холбогдолтой юм. Адууг унага байхаас нь барын, дааганаас пь унаж, сургах хэрэгтэй. Унага байхдаа ба- /с байсан адуу ном» хдаа амархай байдаг. Ер хамгийн хожуу сургалаа гэхэд хя- хомжэНИЙ тухай» ТОГТООЛ гаргасны дагуу аймгуудад морин ссортын товчоо, сумдад секц бейгуул тусгай толовлогоотэй ажиллах ёс той юм. Мон эйэ .тбттоолд Боягхса гор, Гоюьалтай, Дундгсвь, Өгтөрхац- тай аймгийн туршлагаа хичээлийн ЖИЛИЙН йзэлүййН үеэр сурагчид пиоперүүдийц амралтаараа сургасан дааганы уралдаан ясуулж байхыг заасан. ЛДУУН СУУРЬ Болчоэрийн ма. нэг азарганд 15-20 гүү мааладаг богоод үүнийг шэг асарга СҮРГИЙН НАНЛАЙ-- АДҮ! Манай сонин «Таван эрдэнэ мал сүргээ таньж, |маллаж, сурцгаая» гэсэн цуврал нүүрийг өспөрийн малчид, | илгээлтийн эздэд зориулан.нийтлэхээр бэлт- гээд байна. Энэ цувралаа «Сүр- гийп манлай-адуу»-гаар эхэллээ Уншигч хүүхдүүд ээ! Манай цупрал нүүр ямар санагдсан, хойшид тавап эрдэнэ мал сүр- тийн тухай юу мэдэхийг хүсч байгаагаа соннны газар бичил: ирүүлээрэй! заалай наслаас нь хэтрүүлэхгүй байвал сайн. Түүнээс дээш паспы эмнэг адууг сургахад их хүч, хо- мөр ордог. Адуу хэвийн | байд- ар зүтгэхдээ амидын жиигийнхээ. 119:тэй. тэнцэх хүч гаргадаг юм. МОРИН СПОГТ Манай ард түмэн хөззэнзэс адууг спортын чиглэлзэр өргөй ашиглаж иржээ, хидаат эрийн гурван наадмын гол төрөл иь мөрии чдаан, Түүнчлэн морь уурга- бугуйлдах морин дсэрээс мум сум харь юм. шүү- зэрэг спортын олоп төрөл ма- найд бий! Мориш спорт иь ялангула үеийг авхаалж, самбаатай, эрүүл чийрэг, зориг хатуушилтай болгон хүмүүжүүлэхэд онцгой ач холбогдолтой, Манай улсад морин спортын тоө- рол бүрийп дугуйлан секц оо олоп биш байгаа боловч Улаанбаатар хо- тод мориц тойруулгын дэргэд мо- рий спортын секц ажи. торол бүрийн тоглолт лву па. Говь-алтай. аймгийг Эрдэнэ су- д МХЗЭ-ийн Төв Хорооны «Тэр- гүүний малчиц уу» алтан 0мєё- от адуучин за. Шамгайп | са- наачилгаар морип спортын илээд оц торлийн үзүүлэх тоглолт хийх лолцоо бүхий секц байдаг. ц Булган, Дориод сэрэг аймагт морин спорг сонирхогчдын тоо ол- ширч байна. 1975 онд МХЭЗЭлйн Төв Хороо, БИМА: Хөдөө. Аж Яам, | 112 Холбооны лсыг Батлац Хамгаа. лахад туслах нийгэмлэгийн лолоос хамтран «Эмпаг ханга зэг уналга эдэлгээнд морин спорт хөгжүүлэх зарим арга дууны шагтоалаас: --Зэа "Годгойлш пидаг аваргатай "Горсхийн лпдаг. морьдтой "Гойгочис индаг даагатай "Тоглонс лидаг. унагатай "Гогтуун номхон гүүтэй Услидаа. цуутай. экордотой: Улсдаа. цуутай хурдтай Арай нарлах: шүдтэй Хорь нарлах зүстэй Эр хүний бахда їзэн айлын хийморь Эрдэнэт адуун сүрэг билээ. Зээ ГПайлдаан тулаанд унахад Нөхөр болсон түүхгэй Паяц наадамд унахад Гоёл болсон. сүртэй. Эрсхан хол зориход Ортай сайн гэдэг адуу гэдэг. Манай оронд нэгдэлжих хөдөлгөөн ялж нийгмийн мал сүрэг хамтын том ахуйд нэгдсэнзэр ход хэдэн азарга здууг нэгтгэн адууй суурийг зохиоп байгуулж мөн хэд хэдэц малчид хамтарч уг суурийн адууг хариулж мадладаг болсон юм. Нэг суурьт байх.адууны тоо ньма най, байгаль цаг уурын бүсүүдэд ха- рилцап адилгүй. Тэр их МАХ ын Тєв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын лийн тогтоолын дагуу) сохион с байна. ГҮҮНИЙ ХЭӨЛ, уНАГА амай оронд гүү хээл авах ху- гацаа 6 дугаар сараас 9 дугаарсар юм. Гүү 11 сар га бузюу 30 хо- вог хээлээ тээдэг бөгөөд Омэ хуга цаанд арчилгаа, маллагааг нь сиц- гой сайн байлгахгүй бол хээл хаах, дорой, ончтай, муу ундгагарсах яаг дал тохнолдддог. Түү голдуу 4, 5, 6 дугаар сард унагалдаг. Гүү хэзийн байдалд 30-40 минутанд уйагалдаг. Эхээс гарсан унага бусад малын төлийг бодоол түрсэн хугацаанд хөл дээрээ тэнцэж эхзэ хөхөж чаддаг. АДУУНЫ ШҮД, НАС Нас гүйцсэн азарга, морь эрүүндээ 40 шүдтэй байна. Хүү. 12 нь үүдэн шүд, 4 нь соёо, 24 нь ароабайдаг. Харин мас гүйцсэн гүү 36 шүдтэй байдаг учир нь гүүнд соёо бараг бай- даггүй, байнч ажигаагддаггүй. Нас гүйцсэн азарга, морины агаа, соёо хоёрын дунд, гүүний арга, 1 Ч дэн шүд хоёрын дунд хоосон зай бай- на. Адууны эрүү тус бүр 6 үүлэн шүдтэй, үүний хамгийй дуад байгаа хоёрыг гол 2 үүдэл шүд. түүний хас жуугийц 2-ыг хажуугийн, хамгийн захад буюу хоёр талс байгааг Шьэд- хмм үүдэн шүд газ нэрлэдэг, Эзгүй газар аялахад Эллтэй” сайн гэдэг Эрхэм ачтай морин хүлэг Энэ сүргийн манлай юм. аа. Хэсэг: суурийнхаа: нийлээд Хэмжээлшгүй баяй нь гэзэл Хэдэн солынхон ний: Багцаалшгүй олон мь гэвэл Дөт нэгэц, бэлчихэд: нь Дөрөв хоног цуглуулмалр Гарцуу шэгэй болчихэд 8» “Сан хойос. цуслуулмалр “Туйм төдий. харгал Арав хоног. бүрхсэмээр гаас 2.5 нэс хүртэл бүрэн ургана. 10-- тээр арга буюу ургана. 10 сартайгаас 1.5 шисэйд: настайд цалхын гол хоёр ба сїжуусайдүү дэн шүдний гэгц элэгдожэ. Нэс хис 8 сартайгаас 2 Бас хүртэл 3 дугсар арах буюу хоёрдахь байшгын ургана. 2-42.5 настайд пасхын үүдэй шүд, мөн нялхын архальыэх- БИЙ 2 нь элэгсэц гуйашСбайятынгол Үүдэн шүд ургана. 2-5 яосаа:6 үүдэн шүд унөх байжыл шү солягдсно. 4 нассид б4игын тлжут гийн үүдэн шүдний ссх хшэодоїж 4.5 БостайД Ахын сахын тайд байнгын с урд тал нь З.Эзс гєл 2 үүлсж шү Үүнийг зарим хүмүүс гос хоёгоо элэг2 байх узар шүдтэй» гээ ярих ч бай Ч--9 насанд дєод- эрүүний - гЦИИЙ мөр туйлын шх болно. Цөсцлний мөрний урд таздхараатар өнгөтэй зураас байна. Дээд эрүү вий тол хоёр үүдэн шүд цөгцоөбар- ва. Дээд эрүүний сал 2 үүдгашүд хэтэрсэй. Ч байж бса! Бэл О настайд дээд ЭРүүт үх ҮҮ? дон ШҮДЭНД цөсцгүй болзо. Эва мс- тээр шес ахх тутам (шүдний хэс- бэр хэмжээ өөрчлөглдөр. "Нэрчаа хувьд гэвэл: 5 1 шастайс -- даага |“ 3 настайг -- шүдлэн / 3 настайг -- хяхзалад 9 1 мастайс -- Соёолон 6 5 застайг -- хавчиг (Хуучнаа) - -- нас гүйцсэн ЭАдуунд, гтэлдэргээ (шегшео. х8- чарва, жофоо, цогбо, хар хурд гсэа үйдсэд явдлууд байна. Я, ХҮДЭРЧУЛУУН Тєслж нарийн харгал Хэрь хоног бүртгэмээр Тамгыг нь үзэхгүй бм “Тэлихыц аргагүй Тавь шараар дутахад Хүүйдэхийн аргагүй Ийм А баян сүрэс юм зх Эхэ Хөєогөр дэл нь алтны үг Хөөсөрсєд айраг 8ь рашаллы шимлэл Энэ л олой адуун сүүсээ Леон: болсой хогдэлчид маавь Унагай цасанд нь улх (77719737 Цэвэр цусны үүлдэр --эгстєслө- ная тєрх Хагарч зөрь Цогих --иядти схачзкамн Шогина -слат»ь тахо2 рмсью мастєр сосрта эс зовиому сверсу хаадсбиую зшесээ саакулу Би адуу заслах дургай - са жашадына Уяхаа дөлгөөц зая суүсадаг Даасай шасаад шь давтаж, Даамай сайа эдэлгээ сургадаг Шүдлэг. насанд нь шүтэж Сүрэг тэмэлд сүрог болгодог Моогод Хүсий бахдад Морац сайхаа эрдэвэл Умасч шосцээл ахв нь улж, Хахаалтай соргэмлыа хүү зэ үзхж Баяр заадамд хурды нь Бүагад изсдлэьйлхээ алдрыг хЭЭЧВСХНДЭлэг | 1 | | тэтүээ Шинийн й туэттүлаээ) рттлруллр (жигтнэн нөтиртүүүэ ХҮҮХЭД УРАН ЗОХИОЛ МАНАЙ. ПУШИНН Хүүхдүүд та пар үлэмж, сайтай сопин, гоё зурлгтай чимэг ШИЛ дуртай, Та нарын уншдаг «ионо- рийп үнэл» сопин, «Залгамж лагч» сэтгүүлийн дугаар бүхий зураг чимэг, бас хүүхдийн урац зохиолын олон цомын зургийг ма най Пушиин урлан бүтээдэг юм. «Пионерийн: үнэн» уран. сайхны. редактор, Дуламжанын Пупкипий сонины зураач уран бү тээлийн. үзэсгэлэн: салхан. МХЭО ийн. Төв. Хорооны соёл, хүмүүн лийн. тов тапхимд цаэгдлээ, Уран бүтээлч хүний үзэсгэлэн тавь, жаран насны нь ойгоор її тэд дэлгэж. үзүүлдэг с бий, Гэ тэл МХЗЭ-ийн, Топ. Хороо, Д. Пушкиний. бүтоэлийн үлэсгэлэгц 34 настайд иь олны сопирхолд то лилуулав, Энэ бол мапай Пуш | кИнД тохиолдож байгаа. сайхан үйл явдал төдийгүй сонины а тан бидний ялангуяа ушшигч хүүх дүүд та нарын бас цэг баяр їюм, Манай Пушкин хөдөөгийн сур гуулийн. сурагч байхдаа (1961 онд) бяцхан шог зураг зурж «Пио перийн үчэн» сонинд хэвлүүлжээ Хэвлэлд нийтлүүлсэн хамгийн анхны нь бүтээл тэр байлаа, Түүнээс хойш мапай Пушиинн олон зураг зурсан. Пушкиний бүтээлд хувьсгалын өмнөх үсийн тав үст дэнхэр толгойтой жсаалаас эдүгээ цагийн улаан бүчтэй багачууд хүртэл, өчүүхэн жижиг зөгийнээс араат ны х арслан, заан, хүртэл, го вийн элсний ширхэг тэмээчин охиноос ховч тайгын цаатны урц, цаатан хүү хүртэл, их зохиолч Д Нацагдоржоос нэрт коммунист Лунс Корвалан хүртэл, “арвин баян сэдэв. багтсан бий. Шилдэг бүтээл нь. Улаанбаатар, Москва, Лейпциг, Братислав, Берлин. Со Фи хотын үзэсгэлэнгийн танхимд тавигдаж «Новость Монголин», «. «Новос время», |«Литературиая газета», «Советсиая культура», «Стершел», «Палант», «Септоеиб рийче» зэрэг сонин, сэтгүүлд хэв лэгджээ. Манай Пушниний зургийн сэдэв нь цэл залуу нас, агуулга їь. хүү. хэд. залуусын аз жаргалтай амьд- рал байдаг юм. |Зураач Пушкин- | дээ уншигч-үзэгч мянга, мянган пионер багачуудынхаа хамт билэг авьяас нь байнга өсч бийр будаг нь үргэлж нийлэмжтэй хурц сай хан байгвасай гэж хүсэн ерөө байна. С, НАДМИД А--69517 | олавь 1 Чээжэ яв ашсжлллж ОвсХЛҮЛэ (Түрүүч иь Л5-л) Санд ер татгаласангүй, Хан санаа алдав, Худалдагч эмэг- ТЭЙ. түүрд ахынх ойр авч огсой костюомыг боож огоход: -- Хараггүй ээ. Ах аа, Би цоо “їомтай шүү дээ гэвэл: -- Тор ч ийх по? Сапя минь! 207 Учир байна. Чи ойлгоно, гай» гүй... Аяар- Дараад нь ширлэгаа ухас цаг Таан опготой, парийхан дугтуй гар» ГАйД Санигийн аүг сарнайн Май! Брлаг-гай, Дуглуй ин бүр пимгохан хоосон гамаар ажаа... Монгол” бололтой лээ үйлэл Их театрт орох хойр билет одїїлай, Гол суудал, Хойрдугаар ог чаанийх шүү, Ар талыг 1» унш, “Хуйг цуур гон байгаа бий Ла 11 тохиолдол ДОО, 1311 гппйар- дэл» хийн мухарт, хөлдүү, хүйтэн. Ай» таритидад инас байхдаа ч Моснцийд эргэн ирээд Их тойтрт очихыг мо роодол лист ОМ, Ямар, пог опцгой юм. болсон ШИГ-Л. цагац ах иь догдолчихсон байлаа, Харин Санл дуугарсангүй, Урьд иь түүнд. дандаа хувцас бо- лэглэдэг. байжээ, ЛИах по? явья л даа гэж өол Дэгхэн хэлэв, Дэлгүүрт очерт аог- солс өгцо гээс. хоршүүддээ амлах- Даагл цар ингэж. Холдог. байлаа, Япльл гэж, Саняг.. Давтан хэ лахэд: би чадахгүй ээ, Сапя «найд минь! Ажилын газар дуудаж байна. Яаралтай гэнээ. Манай хорш, чи- її үеийн цэг охин бий. Наташа гаюм. Чи түүнтэй яв. Тэгэх Тэгнэ ээ, Заа ашгүй. Ах нь пальтоныхоо өрөөсөн ханцуйг углангаа Чийдэцгийн дор өлгөгдсөн нөгөө сүрлэл. хөлөг ширүүн давалгаан дунд яваа їом шиг ганхана. Ах нь шатны тэнд хэн пэг хүнд: -- За юу! гэж хашгирав. Саняд нэг л халуун юм шиг тохи- гүй. санагдаж, явахад бэлтгэв. Хамгийп түрүүнд гурван аалгуу- рыг салган гутлаа цэвэрлэлээ. Энэ үеэр хаалг ты хонх дуугаран хэн нэг-нь аяархан. дуугаар: -- Би Наташа байна аа. Явах УУ? гэх сонсогдов. Өлгүүрийн ха? толинд өөрийгөө шинэ. костюмаа хаалгаар гарав. ууд байгаа том хараад Саня, сая өмсөхөө мартса наа анзаарлаа. Цэцэг ороон сийл- сэп алтан хүрээтэй толинд түүний өмссөн цанын погоон. өмд нь их Л гоё харагдаж байв. Үүнийг хараад Саня ер өвгүйцсэнгүй. Харин ч аятайхан санагдав. Тэгээд энэ. ту- хайгаа Наташад хэлбэл тэр инээв. Энэ ипээд нь ер гомдмоор биш байлаа. Тэр хоёр үзвэрийн танхимд ороод суудлаа олохоор тайз тийш явлаа, «Суудалд маань хүн суу- зихсан байх. Тэгэхлээр хананы дэргэд зогсож үзэ» гэж Саняд бодогдоод байлаа. С хүн бүгд л.түүн рүү хараад байх шиг санагдана. Зүүн талын хоёрдугаар эгнээнд хоёр хилэн бүрээстэй сандал яг л билетэнд зааснаар сул харагдав. Зэрэгцээ суусан янз бүрийн хүу- мүүс хоорондоо ярилцана. Тэдний дотор нэг буржгар үстэй нисэгч бараг шал шүргэм урт ороолт тох- сон нИидиан хүүхэн нүцгэн мө- рөн дээрээ том арьсан зах нөмөр- сөн туранхай эмэгтэй, богинохон тайрсан буурал үстэй эмгэн бай- лаа, Саня тэр эмгэнтэй зэрэгцэж суув. Эмгэн Саняг ажиглан. харж байснаа гэнэт: байх даа» Ё ЇЇ 1104) й (1 9-НИЙ ПҮРЭВ ГАРИГТ Уидэсний нэвтрүүлэг 18,10 Хүүхдийн | кино программ «Болд хэрхэн хатаагдсан нь» совлол- тийн аигит кино, телевиаийн уран сайхны олон 1У апии. 19,020. «ПБоролдойн цаг», «Потер» БИСЧСУ-ын теленизийн хүүхэлдэйн 2 О8инно . » Ш. хэсэг, " байлаа. Сания хөгжим ду -- Залуу минь тасшүжгийн тайлбар, программ. үзөлч-гэпэл Сад- ин учрыг иь ойлгосопгүй, гайхан хариал, Цаташа гараа супган өм- гэний гараас. Дэвтэр шиг пимгон намыг шийи,. -- Хүний юмыг аваад лах юм бэ? гэж, Сапя: Маташад .. шивиэв. Эмээ: ць дандаа. торж хэлдэг бай- лоа, Харин Шаташа: ипоэмсоглэн: Үйчихээд буцаагаад ог! гай, Санл ч бас зопшоорон толгой» ШИР Сапл толгойгоо олийлгон өөДоо харлаа, «Аа, ямар ондор їом ба? Цйг давхар, дахиад л цог, Таван данхар, тайй тийш хөвж инаа лаг ШИН СЛЛ? -- Дайхарлагууд гэж Маташа Сиплгийн амипдай.. тоол. буйг тїйсаг ЮМ ШИГ хэлэ Өгор, Пүгддэйрээ л доошоо. харцгааж байв, Хүмүүсийн ихэнх иь хоорон- доо ярилцан инээлдэж, ирогримм шиажигнуулан өргүүлиэ, Тэгтэл гэрэл алгуурхан унтарч, танхимд харанхуй чимээгүй болов, Зовхөн хөшигний доохон талд на- рийн зурвас, хурц гэрэл тусч гармагц яг л өөрийнхөө өмнө байгаа удир- даачийг түүний нүүр, урт хуруу- тай гарыг нь харав. Удирдаачийн нүүр, мөн-гарынх нь алгыг дороос нь яг түүдгийн гэрэл шиг зөөлөн гэрэл гийгүүлж байв. Санягийн өмнө бүр ойрхон, гар нь яг л үл- гэрийн юм шиг хөөрөх ажээ. Гар нь чичигнэн, хөгжмийн сайхан аяыг дуудан даллах бөгөөд элэг- сэг, алгуур огцом хөдөлгөөнөөрөө ямар нэг шидэт утсаар юм нэхэн байх шиг.Тэр утас нь барихад тун хэцүү. бөгөөд, удирдаач, өө- рийн гар бүхэл бне, уруулынхаа хөдөлгөөнтэй хамтран, бөхийж, эр- гэн байж барих мэт. Саня хөгжим гэдгийг нүдээрээ үзэх шиг болов. Наташа гийг тухтай сандлынхаа түшлэ- налан сууснаа ямар нэг юм асуухаар нь Саня түүн тийш толгойуоо эргүүлбэл ер бу- сын сайхан үнэр хан хийв. «Үнэр- тэй ус байна» гэж бодов. Гэнэт тайз нээгдэхэд харанхуйн дундах дугуй гэрлийн дотор «гоо бүсгүй- хун» орж ирэв. Өвдгөө нугалан бөхийгөөд далавч-гараа хойш нь болгосон байдалтай энэ гайхалтай сайхан гантиг баримлыг харан Сайя бүр биширч орхив. Тэр туй- лын өрөвдмөөр, цав цагаахан, гоо сайхан харагдана. Саня гэнэт аль хэдийн багад нь зэжийнхээ хэлдэг байсан үгийг 10-НЫ БААСАН ГАРИГТ Орбитын нэвтрүүлэг 17,485 Хүүхэлдэйн кино 11-НИЙ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг ё 18.05 «Оноо, хурд, хурам» |Дар- хан хотын 1, Ш дунд сургуулийн сурагчдын сагсан бөмбөгийн тэмцээн 18.45 «Хүүхдийн төлөө» Зуслан- гийн хотхон (сурвалжлага) ". Өвөө- тийн бэлэг (сурвалжлага) 20.80 «Боролдойн цаг»: «Петер»- БИСЧСУ-ын телевизийн хүүхэлдэйн цуврал кино ГУ, У хасэг. 21.10 «Болд хэрхэн хатаагдсан иь». зөвлөлтийн теловизийн уран сайхны олон ангит кино. Ү апги, Орбитын нэвтрүүлэг 14,15 Хүүхдэд зориулсан теолеви- сийн уран сайхцы кино П анги. Д, Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, эргэн саналаа, Ээж нь туүлнийг усанд: оруулж байхдаа. «Ишгээд угаачихлаар яг л хуп шиг цагаац болчихио» гэйс хэлдэгсэн. Ягл зүүдэлж байх шиг тэр үг сонсог- ДонО. ) «Гоо бүсгүй-хун» далавчтай юм шиг алгуурхан, ялдамхан, жигд зоолоп. ходлов. Ханхүү түүнтай үүрд хамт байх болно. Харин энэ явдал бол. эндүүрэл гэдгийг мэ- дэхгүй гарынхаа доогуур Ханхүү рүү гомдолтой хариа. Тэр гантиг биш амьд ажээ. Саня. цагаахан хунг өрөвдөв. бапсарлагаар Наташа түүнийг дээд давхрын. амрах тайхимд да- гуулж ороод хуучин цагийн урла- гийн сүлд болоп цагаан төгөлдөр хуурын дүрстэй жижигхэн борон- зоц хайс бүхий. цонхны тавиурыг үзүүлэн, Гялалзсан. шалан дээр юмны дүрс яг л толинд харагдаж байгаа юм шиг тусиа, г,Одоо Саня «Гоо бүсгүй-хун» хэ- зэр гарч ирэхийг тэсч ядан хү- лээж байлаа, Ханхүү үгэндээ хүр- сэнгүй, ЦагааханОдетта найз иар- таа гомдлоо илэрхийлэх шиг хогж- мийп ая гэнэт удаан болов, Яг л дуу шиг, Удирдаач лухшихаа хөл-- сийг арчихыг Саня харав. Төр нэг инээмсэглэж. (Иэг Хөмсгөө занги. дах бөгөөд дууны сайхан аяыг алгаараа илж байгаа мэт. Бүх юм азтай, сайн сайхан дуусах сүү. лийн. мөчид, үүрийн ягаан туяа цагаан хун дээр тусав. Одетта гар луугаа гайхан харна. Хорон са- паатны ид шид дуусчээ. Тэр одоо хун биш... Театрт Зүг бүрээс юу болох нь энэ вэ? л тайз руу цэцгийн баглаанууд нисэв. “Хамгийн дээд давхраас бяцхан улаан шүхэр бууж ирэв. Ханхүү цэцэгнүүдийг явуут дунд инь барьж аваад бүжиг- чин эмэгтэйд инээмсэглэн өгч байв, -- Таны аз дайрч, залуу минь! Өнөөдөр та нар гайхамшгийг үз- лээ дээ гэж программ өгсөн эмгэн хэлэв. Гурван өдрийн дараа Саня Сер- пухов руу явах болов. Тэр урь- дын адил. Курскийн буудлаас суу- сангүй, ахынхаа хажууд байдаг жижигхэн станц дээр иржээ. Тэр станцыг «Моснва, Бараны хоёр- дугаар» гэж нэрлэдэг. Тавцан дээр хүнгүй, явган. шуурга шуу- ран, хөлийн тэрүүгээр бяцхан хуй эргэлдэнэ. Том цагны дор цахил- гаан галт тэрэгний хуваарьтай ши- лэн самбар байлаа. Галт тэрэгний ду таар бүрийн ард тоотой шил хийснийг “Саня ажиглан хараад «Хэрэв галт тэрэгний хуваарийг өөрчлөх болбол, тоотой шилийг нь сугалж аваад шинийг хийж болох юм байна» гэж бодов. Тэгтэл хүч- тэй салхи үлээн хуваарь бичсэн шилнүүд яг л хоорондоо ярьж бай- гаа юм шиг яруухан, жингэнэн дуугарч, нэгэн хэмээр харшив. Гэ-. нэт энэ жингэнэсэн - дуу туүний. толгойд хунт нуурын. нөгөө сай- хан дуу шиг уран аяыг санагдуу- лахыг Саия- мэдэрлээ. Нимгэн шилнүүд харшилдан дуугаралдана .Саня, том цахил- гаан галт тэрэгний өөдөөс алхлан- гаа «Ахыг томилолтоос ирэхлээр нь Наташатай гурвуулаа театрт очьё» гэж бодов. Галт тэрэгний тэрэл цасан ширхэг шиг гялалзан асна. «Пионерская правда» сониноос Эрхүү хотын улсын их сургуу- лийн орос хэлний ангийн оюутан С, ХӨВСГӨЛ орчуулав. 12-НЫ НЯМ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 18,10 «Шинжлэх ухаан, байгаль» орчин Тооцоолон бодох электрон ма» шин амьдралд (сурвалжлага) Ус хамгаалах ажлыг төлөвлөх тухай (яриа) Тарьсан мод зүлгээ хам- гаалья (зөвлөлгөө), 20.80 «Поролдойн цаг» « БИСЧСУ-ын тЄДЄВНЗИЙН МЛВУ ны олон ангит кино У1, УГ анги, Орбитын нэвтрүүлэг 13.50 «Циркийн хүүхдүүд» визийн баримтат шинэ кино 15.30 Хүүхэлдэйн кино теле» Эрхлэгчийг С. надмид Нидекс-14140 Жэ. » АМХЭЭ-ийн Төв Хороо: “Д.ОмхвААТАРЫН НЭРЭМмжит МПБлын Төв Зөвлө, Ф 354 дэх жилдээ. ФМ7(1503 Ф (1978 оны хоёрдушар сарын 15 Ф.Лха!ба Ф үнэ 10 монго, . УРАЛДААНД ОРОЛЦООРОЙ! СИМЕА-Г Анхаараарай, анхаараарай! МХЭ9-ийн Төв Хород, Ардын Боловсролын Яаманд УРАЛДААНД зохооролын “Нины. өвлийн анигэн АВШИ) . ОРОЛЦОГЧДОД. хвоперийн «Залгамжлагч» ЇҮ чуулганыг 1978 оны зургадугаар сарын нэгэн, хоёрны өдрүүдэд Улаанбаатар хотод явуулах тухай тогтоол гаргав. Баянголд баригдаж бай-| Үүнтэй холбогдуулан, уг Уг тогтоолд «Залгамжлагч» ЇҮ чуулган угтаж зохиох гаа олон улсын пионерийн | уралдаанд санал хүлээж ажлын нэгдсэн төлөвлөгөө гаргаж: аймаг хотын пионе- зусланд «Хамгийн сайхан | 488х хугацааг энэ хоёрду- рийн зэлжит чуулганыг үзэл суртал зохион байгуулалтын гаар сарын 20-ноор тасал- өндөр хэмжээнд явуулан, пионер сурагчдын сурлага хү- нэр өгөх» уралдаанд ма- бар болгохоор шийдвэр- мүүжлийг дээшлүүлэх оновчтой, тодорхой зорилт дэв- най орны пионер, сураг- б мэ- чпүүлэн ажиллахыг аймаг, хотын ХЗЭ-ийн хороо, Ардын чид маш идэвхтэй орол-|Л9СНийг та бүхэнд боловсролын хэлтэст даалгажээ. 2 5 о-| дөгдье. Уралдааны дүнг Мөн хурлаас «Залгамжлагч» ГУ чуулганыг зохион цож, богино хугацааны д гуравдугаар сарын нэгний байгуулах комиссын бүрэлдэхүүн (Дарга нь МХЗЭ-ийн тор сонин сайхан нэр бү- дотор гаргана. "Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Д. Дашдовдон), мөн "хий олон зуун санал ирүүл- чуулганд бэлтгэх ажлын нэгдсэн төлөвлөгөөг батлав. лээ. УРАЛДААНЫ КОМИСС Дэлхийн Ардчилсан За дын Холбооны” дэргэдэх хүүхэд, өсвөр үеийихний хөдөлгөөний олон улсын хороо «СИМГА»-гийн У Чуулган (ассамблей) 1978 оны | хоёрдугаар сарын 28--26-нд БНАГУ-ын нийслэл Берлин хот- ноо хуралдаж байгуулагдсаны нь 7 20 жилийн ойг тэмдэглэх юм. Энэ | тэмдэглэлт үйл явдлыг угтаж 2 ерөнхий боловсролын сургуулиудын пионер сурагчдын дунд «СИМВА-г хэн сайн мэдэх вэ» асуулт, ха- риултын уралдааныг гуравдугаар ч сарын 8 хүртэл зарлаж байна. | Уралдаанд 16 хүртэлх насны | пионер сурагчид дараахи асуул- 1 танд бичгээр хариулан оролцоно. ДУНДГОВИЙН .ПИОНЕРҮҮД 7 я Аймгийн өсвөрийн шатарчдын аварга, сурагч Г. Оюунчимэг чөлөө цагаараа шатрын спортоор байнга хнчээллэдэг, х Төвийп 10 жилийн дунд сургуулийн 4-ийн «Б» ангийн сурагч Д. Цэвэгдорж, 5-ын «Б» ангийн сурагч Ч, Батцэнгэл нар «Залгамж- лагч» ГУ чуулган угтаж, улнрал дараалан онцсайн суралцаж байна. Д, НАЯНТАЙН авсан гэрэл зураг. 1, «СИМКБЁА» байгуулагдсан түүх, үйл ажиллагааны тухай би- | чих,, 8 2, «СИМЕА»-гийн тэргүүлэгч | гишүүн пионерийн байгууллагуу» дыг орон бүрээр нэрлэх. 3 3, «СИМЕА»-гийн гишүүн со- цналист аль орны пионерийн бай- гууллагын ямар арга туршлагыг танай бүлэг, салаа ажилдаа нэвт- рүүлэн ажиллаж байна вэ? 4. ДЗО-ны анхдугаар их наадам 2| хэзээ, хаана болсон бэ? Одоо хэд- "| дүгээр их наадам хаана болох вэ? ДАЗХ-ны тухай товч хариулах 5. Д. Сүхбаатарын нэрэмжит м МПБ-ын гадаад харилцааны тухай ! Уралдаанд оролцогчдын мате- риалыг 8 дугаар сарын 20-ны до- Ч тор дүгнэх комисс нэгбүрчлэн 0) үзэж шалгаруулан дараахи байр д эзлүүлнэ, Үүнд: шигшиииицшии 1 1 1111 111111111111111171 8, Е ХҮҮХДИЙН ТУС Манай идэвхтэн сурвалжлагч Т. АЛГААГИЙН ухсаар өгсөн з | Нэгдүгээр байр 1. Диплом. 1978 Б мэдээ. Е | онд гадаадад амрах эрхийн бичиг 5 9 1 | Хоёрдугаар байр 2. Диплом Е : Ё ї шинээр байгуулагдаж байгаа до- Е Өмнөговь аймгийн пионерийн зөвлөлөөс төв, хөдөөгийн сургуу- 8 ! Буллын ЁроЭйД улсын пионерийн Ё ажстшишжх лиудын пионер, сурагчдын дунд “Төддүлнйй Мэн нүнлэ 22 ВЁ || зусланд амрах урилга, БЕ иогийн аян зохиож дүгнэлээ. Энэ аянаар тус аймги с: : й Е яа?" рагчид төлийн уут 1640 ширхэг, төлийн нэмнээ 2420 ширхэг, тө- 8 Е Гуравдугаар байр 6. Диплом Е лийн хайс 210 ширхэг, хошуувч 12000 ширхгийг хийж, лаа 080 8 /Д.Дурсгалын зүйлээр тус тус урам- Ё | ү МДПЛ толгой, чүдэнз 5420 толгойг тус тус хуримтлуулан цӨГДЭДЧДӨЙН Е Н| шуулан шагнана, -45: Н ө, йг тохиол, лан малчин ах эгч партаа гардуулж өгөв. г М: 2 Ё Ё ЧАНД төвийн 10 “Ерииг бага сургууль, Цогт-цэций Мандал-овоо, Е 1 бы Дэр ИРЛУУ цан сарын Е 2 Номгол сумдын дунд сургуулиудын пионер сурагчид идэвхтэй оролцо гс э.олины нэвтрүүлгийн редакцид Ё лоо. Мөн хөдөөгийн сургуулиудын сурагчдын «Сүрэг хамгаалах нө- 8 (0 гэсэц хаягаар ирүүлнэ Е е хөрлөл» нэг настай малын 17 суурийг шефлэн аваад ажиллаж бай- 2 (| С р ирүүлнэ, Ё Ка 5 УРАЛДААНЫГ ЗОХИОН ЁЕ ш шинийн ШИНИ БАЙГУУЛАХ КОМИСС. цицициишинииНцИН! Р”. ВА ЖРЦШШИР ТЛЦИВНЭЭБ. Ч онц тивлиэ:| Пягсолхас | Гэтэл энгү Гээгтттат Гүтечтах) Пэлтитчил тэтэлавх| їягтткээтат | нгилтүян| тллнгт | тэг ХҮ 5382-0610 лЛЧСУМтҮОХЧ “УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУС х МХЗЭ-ИЙН ЗУРГАДУГААР ИХ ХУРАЛ 1927-Х-46-13 Их хуралд 6507 гишүүдийг төвлсөц 114 төлөөлөгч оролц э Их хурал Төв Хорооны тайлан илтгэл (Шалган Бай- цаах комиссын илтгэл, л зохион байгуулах гийн тухай, пионер багачуу холбооны төв товчооны илтгэл, аймаг, хотын эвлэлийн хороо- дын илтгэл, аж ахуйн бодлогын тухай. Эвлэлийн Төв Хороо, Шал- ган Байцаах Төв Комиссыг сон- гох асуудал хэлэлцжээ. 19 оны эт 21 9-10 дугаар сард хуралдсан намын У! их хурлын шийдвэрийг ёсчлон биелүүлэхэд бүх хүчин чадлаа дайчлан оролцо- хыг МХЗЭ-йн “УУ! нх хурлаас эвлэлийн нийт байгууллагад үү- рэг болгожээ. Бүх дэлхийн эв хамт залуучуу- дын интернационалтай бичгээр болон биеэр харилцах харилцааг улам бэхжүүлэх, ЗХУ-ын эв хамт залуучуудын эвлэлийн ажилтай танилцаж, холбоо харилцаагаа гүнзгийрүүлэн бэхжүүлэхийг их хурлаас онцлон заасан байна. Үүний урьд батлагдсан лийн түр мөрийн хөтөлбөр, мийг ёсоор дагаж явуулахын 8э- рэгцээ орон нутгийн эвлэлийн үүр, хороодын хурлаар хэлэл- цүүлж, тэдний санал хүсэлт ава- хиг их хурлаас МХЗЭ-ийн Төв Хороонд даалгасан байна. Их ху- л Эвлэлийн Төв Хороог 85ги- шүүн, 5 орлогч, 1Шалган Байцаах комиссыг 5 гишүүн, 1 орлогчтой- гоор сонгожээ. эвлэ- дүр- ! : 777 | АЧ, 31Ч Ч Ах дүү зовлолтийн ах эгч ий- Ч рмихаа Өгөөмөр халуун туслам. “ жид шионер сурагчид бид цаг Цоо Лмат баярлаж явдаг, Санхан шша- най Байнхоцгор аймгийн Байдра- тийн сангийн 8ж ахуйд 80 хүүх Мо Амйидогтуур байр, биеийн тамирын танхим, зиниэ сайхан тоноглол бү, 2 «ЗїС0 206, НЭЭ” |оэвлэл | х 3) | АХЫН | 3) | ЗАМНАЛ | ХУРЬ чанараа. ТО хувьд хүргэж 100: хунь сүриллцай, Тус. бүлэгт ходоо. ЮМ ахуйд туслагчид, | П Шинийг санаачлагчид, .. Залхуутад томцогчид, ухуулагч порэг ЧАНЛР-720 Тьсгалтай. аймгийн Миг гор сумын Өэжилийн дунд сургууль МХЭО-ийн: ХҮН их хурал, «ОЗалгалцлагче 1ү/ чуулгай. угтал, шин бүлгүүдийн хооронд улсын тэргүүний. бүлэг. болох хог тимурчүүлийн цоОМПиД долгоонийг эрчимтэй. орг ажиллан, байна, зүүлж апсан үүрэг амлал Арьласлаг їшоперүүд: дээ. түшиглэн хүүхолдойн Дугуйлангаар сүүдэр, драм хүүхэлдэйн 14 шүшиг болтгон өөрийн сум боло Чандмань зэрэг. сумдаар сурталчлах тоглолт хийж чээлийн жилийн. хоёрдуг үзэгчдийн талархал... хүс гаар улирлаар сурлагын лэов, 0, БАТСҮУМБЭРЭЛ ГО 1 1 1 1111 1 1 1 0 10111 11111101101010:ШЫНЭГ 110 ГЭ ! . : “утүэхблэр таа амжилттай. Оополүүлж байла, Саперын анхны инсогч ЇО,. Гасарины. порэмжит баланс «И» ангийн Б, Энхээ ахлагчтай. бүлэг. өнө хи эж» 5 хана Завхан аймгийн Түдэвтэй сумын 8 жилийн дунд сур- гуулийн дотуур байрны идэвхтнүүд сурагчдын дунд соёл хүмүүжлийн ажлыг олон “хэлбэрээр зохиож байрны хүүхдийн тохилог байдалд ихээхэн тусалдаг, ЗУРАГ ДЭЭР: Идэлхтэн 4, Баасаижан, сайхан, Х, Х. Эрдэнэ- Алтанцэцэг иар ажлаа зоплож байгаа нь, Зургийг Т, БАДАМРАГЧАА Говь-алтай аймгийн Хохморьт сумын дунд сургуулийн пионерүүд «Хөдөө аж ахуй», «Ходолмор», «Орос хэл» зэрэг 6 танхим байгуулж, цэцэрлэгийн дүү нартаа төрөл бүрийн тоглоом хийж тусалж байна, ЗУРАГ ДЭЭР: 1, Цэцэрлэгийн хүүхдэд зориулсан ура сайхиы тоглолтоос 2. Онц сурлагатан М, Байгальмаа, А, Бадамханд пар, Я ,САНЖАЛЖАВЫН апсан горол зураг, 14 БЛРЇЇЛГАЧЙ АРГАА хий кабинеттай хичээлийн байрыг ашиглалтад өглөө. Хүүхэд бидний эрдэм ном сурч, жаргалтай сай. хан амьдрахад байнга тусал байдаг зөвлөлтийн барилгачин ах өгч нартйй хамт олшихоо өмнөөс байр талархлыг илэрхийлье, Сурагч ЭМГ, ТУЛА /УУУҮУУУУУУУУл би жЛ0 лтТ2т р 7 БЯЦХАН БААТРУУДЫН ӨДӨРТ - 10012: опы 2 дугаар сарын Вгнд Алшир дахь да иг йогсООХ, АШНаМЫГ рч А01122 АДАМ: шгсаал, Паринад болж байсан үеэр рапцад дугаар аууны үеийн Гайрош цомсомолын гишүүн Даниоль 5 иог эццлийн дарай, яг энэ өдө гууллагын ШҮҮН! цоммупистын хүү, Ф, мин шаронд тамлан аопоон, алсаш 10М, Эх ший АС Олцхан баатрууд тэр үед ариан тавхан На й Н ор, Эдний тогоон дурсгалыг хүндэтгэн жил цэнн хоёрдугаар, сарын Өгий... өдрийг шүчиүл тус с74 тогтол, өрх чолооний төлөө тоМцэгЧиИД шиг 1 шипмыг өсоргүүцэгч бицхан. баатруудын өдөр | 38 гоп томдэглэдог. Мосипа. хотын. пионер алан ордны. интериационал илубийн туршлагаар : ДЫН ордимг «интериационал» тапхим 976 01006 ХвүҮ ажлын холбэрэор: одорлог явуулдаг болсон 10М, 7 Нийслэлийн 22 дугаар дунд сургуулийн Л ан буг сурагчид «Дайн, Аа АН ӨОдДОЛОТХ МПСдын зад орнуудын бяцхан баатрууды ОДОЖ ЗУХЄрнєтӨЗн9 танхимынхантай.. хамтарч тэмдэглэн. Өдєрлөгөөр бяцхан баатруудын гэгээ! БАВХЫГ гориулсан хүндэтгэлийн шугам жагсаал Хї ва, Эр лїшон» дууг дуулан, «Амь үрэгдэгсдийн ЭЧе07 Үр галыг хүндэтгэцгээе!» гэсэн самбарыг тусга ТУХ: тавьж, ЗХУ-ын хамгийн залуу баатар Валя Ээ , тагиуулч пиопер Володя Дубинин, цагаарганй тӨрл амь үрэгдсэн 9 пастай Моля 1енан: Эрэн ваа гүүд охид болоп францын Даниэль Фери, Зээрынт Ф. Джамаль, Болгарын Митка Палаузова, мин Фрапка: Чентара, Френио Чевеино, цуусиЛцЫг со Допга, Ле Ван Там, Югославын Бошко улаа : лонгосын Зол нарын овог пэр бүхий хуудсыг сам Ан хүндэтгэлтэй байрлуулав, Цуглаанд оролцогшин омпоөс Баатар хот Мооид янаг ЭХ, 22: гийн дарга онц сурлагатан Сүхээ у ура У) дан ЗОООЛД гардууллаа. Багш Х, ХУАНГАН Фери: алагджээ... Мон Иранийн пууц бай» МАНАЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ. М М| лэндс | М дэндэв шиг 44 Ї БОЛОХГҮЙ 4 4-ийн «Б» бүлгийн сурагч «О» нэг, хоёрдугаар анги- даа сайн сурдагбайв. Харин гуравдугаар ангиасаа суО- лага нь буурсаар дөрөвдүгээр ангид ороод муу, сурлаа. Сурагч О-той ярилцахад өөрийнхөө муу. сурсан шалт- гааныг мэдэхгүй байв, | Би О-г монгол хэлний номноосоо Д. Содпомдоржийн «Дэвтрийн ар дахь Дэндэв» шүлгийг 4--5 удаа уншаад утгыг нь хоёр өгүүлбэрээр бич гэлээ, 2 Сурагч «О» шүлгийг 4--5 удаа уншихад 8 минут зар- цууллаа, Шүлгийн утгыг, «Хичээлээ давтахгүй, нөхдийн- хөө үгийг авахгүй, цаг үргэлж тоглоод байвал Дэндэв шис хүүхэд ОИЛЭ юм байна» гэж бичжээ. 17. үгтэй энэ” хоёр өгүүлбэрийг нилээд хичээ йлэ 0 минут Эл үүлбэ Дд ээнгүйлэн бичихдээ 5 Энэ шүлгээсээ өөртөө сургамжтай санаг, 3 гийг тогтоо гэхэд сурагч «О» уг шүлгийд 6) ЯрРлынд бадгийг 10 минутад цээжлэв, Дараа нь «1001 бодлого» ханд шон ӨгЭЧД 15 минутад хичнээн тоо бодохыг чинь ! эхс 5 минута 8 Г кишэ: юыг шон х, утад өгүүлбэртэй бодлого, 1, л 5) минутад ямар нэгэн зураг зуруулаха ас чихлаа. Би сурагч О-д чи 45 Эра сҮЛЛыЙН даан ХАРАВ АНД, ХАОС Муу сурч байгаа шалтгаанаа ойлгов Уу хє агч маань й Э ээснэ - ЧИалг зув шоны: толгойгоо илэц инээснээ ойл -- Тэгвэл одоо хичээлийнхээ 45 минут, бүрийг заавал үр ашигтай өнгөрүүлж бай, чи 1, 2 дугаар ангид сайн ( сурна шүү дээ гэв, О маань, Багш аа! би «Ппоперийн үнэн» хэлэлцүүлгээр гарч байгаа зүйлийг гөлдэ -- Хэлэлцүүлгийн сургамж санааг сайн биелүүлбэл «Дэндэв» шиг сурагч болооы ЖЭЛ. -- Үнэхээр ойлголоо. Би «Дэндэв» шиг бай хгүй гэсэн, Одоо сурагч О--маань хичээлдээ. сайлсгирч байна. Багш Г, ЧУЛУУНБААТАР, ер нь минут Ингэж чадвал сурдаг байсан шигээ сайн сонины «45 минут» бүгдий нь уншина ЭР гоц нэрлэгдэнс байсан. ЭХ ХЭЛ - ЭРДМИЙН ТҮЛХҮҮР 4 ,? 79915455:5:5:97 УёлАЖС, (ь2! | 8 5 д Алигаа үг бусад үгтэйгээ Холбоо харьцаанд ороогүй байхдаа ямар утга тай нь тодорхойгүй байдаг, Гагцхүү хэлний зүйн хурилаар хурилж | үгийн Холбоо буюу өгүүлбэрт орохоороо сал Утга санаа нь ил болдог. Үүнийг оор зүйлээр жишин ойлгох болио. Голын ус Урсаж байхдаа, хайрга чулуу. хє байхдаа, ми мод ургаа байхдаа юунд хэрэг болох нь тодорхойгүй байдаг шүү дээ. Усыг авчраад тогоонд хийж Хоол цай болговол ус хүнсэнд хэрэглэгдэн: байгаа нь тодорхой болно. Гэтэл усаар цемент зуурмаг зуурч барилгын. хана хийвэл ус барилга барихад чухал зүйл болох нь мэдэгдэнэ, й Энэчилэн «барь» гэсэн үг дангаараа байхдаа юу барих гэсэн үг болсх нь тодорхойгүй байсан бол «гэр барих», «байшин барих» гэвэл гэр байшин бос- гож сууц бэлтгэх, «Гар барих» гэвэл мэндлэх зарим үед батлах, үг хэл- тохирох, «сүүл барих» гэвэл «хоцрох» гэсэн утга илэрхийлж байна. Үүнээс цааш өөр олон холбоонд орвол бас төч- нөөн утга гарна. «Цаг барих» гэвэл тогтсон цаг хугацаанд” багтааж, хийж гүйцэтгэх) «үүдээ | барина» «хаалгаа барнлаа» гэвэл хүн оруулахгүй болсон гэсэн утгатай болно. «Т: барина» гэ- вэл талхыг барьж үзэх гэснээс гадна «талх хийнэ, үйлдвэрлэнэ» гэсэн үг болно. «Амаа барих» гэвэл гэмшсэн, харамссан, «гүү барнх» гэвэл унагаа Уяж, гүү сааж айраг хийх, «Морно ба- рих гэвэл морийг унаж эдлэхээр барьж уях «мэдээ барих» гэвэл хэл мэдээ авал- цах, «дээж барих» гэвэл идээ ундааны дээжийг хүндэлбэл зохих хүндээ өгөх: «Мөнгө барих»гэвэл | монгө төгрөгөө эрхлэн зарцуулах: «тогоо барих» гэвэл тэрийн ажил хийх, хоол цай хийх гэх мэт утгатай болно. Барих гэдэг үгийн утга үүгээр хяз- ҮГИЙН ОЛОН УТГЫГ МЭЛВЭЛ... гаарлагдахгүй, «Машин барихе | гопол машин жолоодох Фуух блчиг барил», гарал шуух бичиг өгөх, ехөгжим барих» гэвэл хөгжим тоглох, эг барих» їл» рэл бусдыг үл тоон дээрэнгүй аан гар» гах, «бариа барих» гэрэл оро төл» борийн. оронд од юм хүчдэн ппах, бариадах: «эх барих» гэрэл хүүхдийг гарахад авах, «нар барих», «сар барих» гэвэл иар, сар хиртэх гэсэн утгатай бол- но. Үүнээс гадиа урдаа барих» гэвэл хамгийн сайнд тооцох, «блеэ ИХ» гэ- вэл ямар изг ажил үйл хийхэд бол- гоомжлон сандарч тэвдэх юм уу эв дүй- гүй болох, «зайгаа барих» гэпэл хоороц- дын зайг алдахгүй явна гэсэн үг болио, Монголчууд бас гэмтсэн үс мөч, ху- гарсан яс зэргийг барьж үзээд эрд нь оруулж чиг барин боохыг «бэртэнг ба- рих» гэдэг.Бас хоёр хүн сайн нөхөд 00- лохыг «анд барих» ах дүү болох ёс хийхийг «хүж барих» гэж, хэлдэг. «Хү- ний гараар могой барих» гэсэн хэл- лэг нь муу үйлийг дам хүнээр хийлгэх гэсэн утгатай. «Тагнуул барих», «Хул- гайч барих» гэвэл олдохгүй, баригдах- дахгүй байсан тагнуул, хулгайчийг ил- чилж авчрах гэсэн үг болдог. Зарим үг энэ мэт олон утгатай, барих гэдэг үг ч бидний дурдсанаас цааш олон утга илэрхийлнэ. Үгийн энэ мэт олон утгыг сайн мэд- вэл олон үг мэдэх, үгийн утгыг сайн ялгаж сурах ач тустай. Нэг үгийн олон утгыг мэдэж, бичиж найруулж байгаа зүйлдээ оруулбал нэг үгийгудавтан:бич- сэн” гэж гүздэггүй, харин ч сонирхол- той, үгийн баялаг сайтай болсон гэж үнэлдэг. 2 нд ганцхан утгатай үг бараг байхгүй. Голдуу нэр томьёо, тодорхой юм үзэгдэл заасан үг л тогтвортой ганц хоёр утгатай. Олонхи нь хоёр 0 нээс дээш өдий төдий утгатай 0: Иймээс үгийн олон утгыг м хэлээ сайн эзэмших гол нөхцөл бо 5 Дэд эрдэмтэн Д. ОТГОНСҮРЭН типпинншилпинпиинииаанаишиииниилпииининиппий шини ХИЧЭЭЛ Мо 3 БОД, ХҮҮНИЙ НҮҮДЭЛ ХОЖИЛ 2ОНоён (Н) 8 зовхист: буудал алгасахгүй нүүж, мөн 8 зовхист буудал алгасахгүй идэж болно. Харин эсрэг талын ямар нэг бод буюу хүү- ний нүүдэл таарсан буудалд бууж болохгүй. 5 Бэрс (Б) 8 зовхист хол, ойр чө- лөөтэй нүүнэ. Гэхдээ бод, хүүг давж «нүүхгүй. Харин идэж болно Иднэ гэ- дэг нь эсрэг талын бод хүүг авч түүний байранд хөл нь таарсан бод хүүг (хүү бол ташуу иднэ) сольж тавихыг хэлнэ. 2.Тэрэг (Тр) хөндлөн буюу босоо шугамд хол ойр янз бүрээр нүүж болно. 4 Тэмээ (Т) нь цагаан ба хар хө- лийн гэж байна. Цагааны тэмээ хар буудалд, харын тэмээ цагаан буудалд уухгүй. Тэмээнүүд тус тусынхаа өнгөний адил буудлаа дагаж диагна- лаар хол ойр нүүж болох ба идэж болно. ё Морь (М) өрөөлдөж хар буудлаас цагаанд, цагаанаас хар буудалд буух ба тухайн буудал дээрх бод, хүүг идэж болно. Хүү эхний байрнаасаа хөдлөөгүй (31/ТЭРЭГ НИЙ 16)-ХЛР ХӨЛИЙН Тэмээний, “ЦАГААН ТЭМЭЭНИЙ, О-улорРИНЫ, | -жхмунийл БУУХ муудлийг тэмдэглэ. 7 саж нүүх нь алба биш. ү урагш нэг нүд ахиж нүүх ба 2 тийш хошуулдан иддэг. 7Кишээ нь ё2: уЗ хүү е2-оос 7 3-д ндлээ гэсэн дэлгэрэнгүй тэмдэглэл товчоор е Уу гэнэ. Одоо хожил яаж хийх ша- лах (дулах, цодлох) тэнцэх гэж юу болох тухай авч үзье! ШШалагдах гэдэг нь эсрэг талын бод хүүний хөлд ноён өртөж нүүх буюу хамгаалахыг шаардсан үеийг хэлнэ. 2Кишээ нь цагаан --Не Ї үед ха- рын морь М 43 гэж нүүвэл ноён мо- рины хөлд өртөж шалагдав. Хүүгээр шалахыг цодлох, тэмээгээр шалахыг дулах, бэрс, тэрэг, мориор бол ша- лах гэж өөр өөр нэрлэнэ. Ерөнхийд нь шалах гэж нэг нэрээр нэрлэсэн ч болно. Хожих буюу мадлах. Ноён шалаг- дах үедээ, шалсан бод хүүний хөлийг өөрийн бод хүүгээр хаах буюу идэх эсвэл өөрөө ямар нэг буудалд зугтах нөхцөлгүй үеийг мадлагдах гэнэ. Эс- рэг талыг нь хожлоо гэнэ. Дараах бичлэгийг өрж үз. Цагаан На! хүү а2: в?... Тр, е? Хар -- На 8 хүү с7, в7 Тра5 үед хар нь түр тра45--тра1- гэж нүүвэл цагаан ноён нүүх газаргүй, хаах юмгүй, тэргийг идэх боломж- гүй учраас мадлагдав (хожигдов) гэ- нэ. ..-Їрдб -- Траї 4 Х гэж бичнэ, Хэн хэнээ хожих боломжгүй. болсон үед тэнцэв. гэж хожлыг хувааж 1722: 172 гэж тэмдэглэнэ, Даалгавар, 1, Бод хүүг янз. бүрийн байрла- лаас нүүн бичих дасгал хий. 2, Шалах, шалаанаас: хамгаалах, мадлах гэл юуг сайтар ойлго, Хүүхдүүд ээ! Та пар орчиц тойрноо харцгаа! Өргөгч цамхаг, энскапаТор, бусад янз бүрийн машин, мехапизмын галбир төрх,. тэдгээрийн ажиллах хэсгийн хөдөлгөөн ямарваа амьтны бие. хол гарын ходөлгоөц зарэгтэй адилхан юм уу, тосооөтэй санагдаж магадгүй. Тэгэх нь ч ар гагүй. Ч Дээр үеийн хүмүүсийт нууцыг нь тайлах тэж, сонирхож байсан зүйлийн нэг нв нисдэг амьтад байв. Жигүүртнүүд яагаад газар дээр тулах тулгуургүй атлаа агаарын хоосонд хоө- рон нисдэг юм бол гэж эрэгцүүлэн бодохдоо шувууны нисэх хөдөлгөөнийг судлаад зогсоо- гүй, түүн шиг нисэж чаддаг болохсон гэж хүс- дэг байлаа. 9 3 ХЇХ зууны эцэс, ХХ зууны эхэн үеэс эрдэм- тэд шувууны биеийн бүтэц, хэлбэр дүрсийг сайтар судлах болсон бөгөөд шувууны бие хий гээр дүүргэгдсэн хөнгөн өд сөдөөр хучигдса- ны дээр чөмөг ясан дотроо ч чөмөггүй хоосон агаараар дүүргэгдсэнийг, мөн далавч нь биеийн талбайг нх болгохын зэрэгцээ агаарыг хялбар- хан зүсэж биеэ урагш татахаас гадна дэлгээд нисэж байх-үед доод талдаа агаар нягтруулаа тулах байдалд здхилдсоныг тайлжээ. Инг х нисэж яваа шувуу шиг хоёр далавчтай хо: ! урагшаа шувтан бөөрөнхий бие газрын гадарг.. дээгүүр хурдан хөдлөхөд далавчны доод талын агаар нягтран уул Саёийг өргөх хүч болдгийг шинжлэх ухаан нээсэн билээ, Шувууны нислэ- гийн энэхүү зүй тогтлыг үндэслэн анхны нисэх онгоцуудыг хийсэн юм. 5 Үүнчилэн загас, зарим шувуу усанд сайн хөвж шумбаж чаддагийг хүмүүс ажиглаж, бас л усны амьтад шиг хол ойрын аялал жуулчлал хийхийг мөрөөддөг байжээ. Ус нь мөн агаар шиг дотроо байгаа биетийг өргөх хүчтэй бө- гөөд тэр нь уул биетийн тодорхой хэлбэр дүрс биеийн Жингээс хамаардгийг судалжээ. Чин- гээд алив биетийн усанд сайн хөвөх, усанд торохгүй сайн зүсэж явж чадах хэлбэр бол зз- тасны биеийн хэлбэр болохыг: шинжлэх ухаа- таар нотолсон байна. Энэ нээлтээс эхлэн уса онгоц, усны бусад хэрэгслийн хэлбэр дүрс ихэнхдээ загас буюу шувууны хэлбэртэй хийг- дэх болжээ. Ялангуяа их эрдэмтэн Архимэд усанд хийгдсэн биет Өөрийнхөө оронд тү гаргасан усны жинтэй тэнцүү жингээр хөнг дөг болохыг нээсэн нь усанд хөвдөг багаж х9- 2 рэгсэл хийхэд их тусалжээ. Саргүй харанхуй шөнө нуурын эрэг, тэрч- лэн гэр байшингийн ойр хавьцаа сарьсан баг- ваахай эргэлдэн нисэх нь олонтоо байдаг. Эпэ бол сарьсан багваахай, агаарт Нисэж байгаа шавьж, цохыг шүүрэн барьж идэж байгаа нь юм. Гэтэл сарьсан багваахай тэдгээр нисдэг шавьжийг шөнийн харанхуйд чухам яаж хард- гийг хүмүүс сонирхон, түүний гэгээ гэрэлгүйд юм хардаг учрыг эрж хайх болжээ. Сүүлийн үед шинжлэх ухаан тэдгээр нисдэг цохыг сарь- сан багваахай нүдээрээ хардаггүй зөвхөн өө- рийн биеэс гаргадаг богино долгионт дуугаар онож цуурай үүсгэн чимээгээр нь барьдаг бо- лохыг нээлээ. Ингэж янз бүрийн урттай дуу- ны сонсдох, үл сонсдох авиаг биеэсээ үүсгэч түүний цуурайгаар гэрэлгүй зүйлсийг мэдрэх чадвар сарьсан багваахайн чи- хэнд байдгийг мэджээ. Хэрэв ийм дуу үүсгэн хүний чихэнд үл сонсдох авиа чимээг сонсо. хүлээж авдаг аппарат хийвэл усан дотор байгал хадан уул, харанхуйн дунд байгаа хад чулуу, саад боомтыг урьдчилан мэдэрч хөлөг онгоц. нисэх онгоцнууд түүнийг мөргөх сүйрэх аюу- лаас авран хамгаалж болно гасэн санааг олжээ. Тэгээд ч ийм мэдрэх аппарат хэрэгсэл орчин үед олон гарлаа. Ер нь амьд байгалийн түүхэн хөгжлий" явцад амьтны амьдралд олон сонин зүй тогт- лууд үүссэн юм, “Тэдгээрийг шинжлэх ухаач нээж тэдгээртэй төсөөтэй техник хэрэгслийг хүмүүс хөдөлмөрөөрөө хийж бүтээн аж амьд- ралдаа улам өргөн хэрэглэх боллоо. Амьдралын сонирхолтой үзэгдлийн зүй тогтлыг нээн техник хэрэгсэл: үйлдвэрлэхэд ашиглах арга замыг боловсруулдаг биологийн ухааны салбарыг бионик гэж нэрлэдэг. Шинжлэх ухаан, техинкийн хувьсгалын эрин үед сурч амьдарч байгаа хүүхдүүд та нар их ажигламтгай байх хэрэгтэй, Байгальд байгаа маш олон зүйлийн амьтад, хорхой шавьж, тэр ч байтугай ургамлын амьдралын зүй тогтол, хэлбэр хөдөлгөөн та царт шинэ санаа төрүүлж, ирээдүйн шинэ нээлт бүтээл гаргах, зохион бүс тээгч болоход чинь туслах болио. “2 Бйологийн ухааны ХЭЭ 44 0, ШАГДАРСҮРЭН орчинд байгаа. СЭТГЭЛД УНАТАН ЭХ НУТАГ Аав намайг Алсын нислэгт Аваад явлаа, Ашгүй! Ашгүй! Хөлөг онгоц Хөх тэнгэрт Хөөрөөд гарлаа Гялай! Гялай! Буянт ухас Буудал Хан уул Хатан Туул Улсын нийслэл Улаанбаатар Ард үлдлээ. Алсад үлдлээ. Номин тал Ногоороод Цэнгэг гол Цэнхэртээд Өндөр уул Хүрэнтээд Өнгө өнгөөр Ялгараад Дээрээсээ Дэлгээтэй Дэлхийн зураг шиг! Газрыг аав Гайхам мэддэг Газар зүйн багш шиг! Уудам тариан тэнгэсийг Угтаал цайдам гэнэ. Угалз татсан голыг Уяхан Орхон гэнэ Унтарч сөнөсөн галт уулыг Уран тогоо гэнэ. Гучин Гурт Гурван Хайлантай Лор байна гэнэ. Илдрийн гол Эрчимийн нурух Тэр байна гэнэ. Холын цэнхэр уулсыг Хорьдол сарьдаг гэнэ. Тодрох хөх хөвчийг Тосон цэнгэл гэнэ Дөргөн нуур Дөрөө хангинуур Дөхөж байна гэнэ Хар ус нуур Чоно харайхын гол - уХарагдаж байна гэнэ, Хөлөг онгоц Хүржигнэнэ. Хөх тэнгэр Хөвхөлгөнө. Хөрст газар Хөврөлдөнө Ахуй нутгаа Аав андахгүй Алдар нзр нь Тоолж баршгүй, Алган дээрх шигээ | | | | | | | ї Хоёр Тамир Хоргой. хүрэм Хануй, Хүнүй Хан Хөхүү Опгийн гол Орог цагаан пуур, "сийн. гол эрх цагаан. нуур Хан: Тайшир Хасагт, Хайрхан Улаан цутгалан хүрхрээ Улсын Түргэн, Хархираа, Заамарын шар тал ахуй. Зарамын голь Заан: Тэрэлжийн хад Захгүй цэнхэр, Хөвсгөл “Алтан: Богдын шил Бадам ишийн тал Тахийн шар пуруу Говийн гурван сайхан... Найраг шүлгийн мөр ШТ Нандни сайхан путаг, Сайн: тапилын нэршнг Санаанд дотно нутаг, Гүнгалуутай Ар Хустай Яруу Чигэстэй Өвөр Тарвагатай Онон, Хэрлэн гол Оцол сансар уул Сулин хээрийн тал Далан түрүүний говь. Дарь овоо Ганга нууг Зотолхан Дарханхан Молцог элс Эрдэнэ цагаан Төвшинширээ Булан дэрс Адаг дулаан Бага газрын чулуу Их нуурын хотгор Хангайн найман нуур Халхын мэлмий-Буйр,. Яруу найргийн мөр шит Яасан сайхан нутаг вэ? Сайн танилын нэр шиг Санаанд юутай дотно вэ?, Сутай Булнай Сэврэй уул Хараа Бороо Ерөө гол Тамчийн Эгийн Өлийн даваа Галбын Шаргын Хүйсийн говь Алтай ханы Азай буурал тэргүүн Мөнгөн дуулгат Мөнх хайрхан Хангай ханы Хаш цагаан оргил Орой нь сүмбэр Отгон тэнгэр Хантий ханы Хэц өндөр зулай Алсаас тодхон Асралт хайрхан... Мөнх цэлмэг тэнгэрт Мөнгөн цагаан хөлөгт Аав бидэн хоёр ярилцана. Асуух хариулах зэрэгцэнэ -- ОоИГОП Яяагаал Эгц дээшээ. яваад Алга боллоггүй їом бэ, а? | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | ! й Ё Унатай болохоороо бид "Гасар ч оддоггүй їюм лаа, Хүү мины -- Урсан ойгорох гапар Урагшлан” дүүлэх онгоц 1дугаар улатай. юм бо, Аап--аа? -- х ориоо госпи Эрхэм иайдий сотголэар Эгпэгт: улатай юм аа, Хүү мины Хорпоод байхгүй бох Хосгүй тийм улагаар Холбогдох айлатай. юм Хүү мины минин ТУСЛАГЧИНН БААТАРЛАГ ЯНДАЛ Балруул Балруул Балласаар Балласаар Байдаг бие пь Багассаар - Багассаар дааг минь Арилгасаар Арилгасаар Зөрүүг минь Зөвтгөсөөр Зөвтгөсөөр Бүтэн биеэ Дуусгалаа. Бүхнээ наддаа зориуллаа. Байнга сурахад тусаллаа Баатарлаг чамдаа баярлалаа, Харандаа Харандаа Хорогдсоор Хорогдсоор Хамаг бие нь Барагдсаар Барагдсаар Б-г Холбосоор Бичсээр Арав, тавыг Хассаар Нэмсээр Бүтэн биеэ дуусгалаа Бүхнээ наддаа зориуллаа. Эрдэм сурахад тусаллаа. Эрэлхэг чамдаа баярлалаа. Саван Саван Хөөсөрсөөр Хөөсөрсөөр Хөөрхий бие нь. Элэгдсээр Элэгдсээр Алив хирийг Савандсаар Савандсаар Ариун цэврийг Сахиулсаар Сахиулсаар Бүтэн биеэ дуусгалаа, Бүхнээ наддаа зориуллаа. Цэвэрч явахад тусаллаа. Чин сэтгэлээс баярлалаа, БУДАА ИДСЭН НЬ -- Хангайн бугыг Мэддэг биз эз Харин юу Иддэг билээ? гэж аа, | | | | | | | | | | | | | | | | | “-Апги дүүрэн УРАН Эргэлааа: билээ, Ширээ ширээ 1Ширтээ:. билээ, 1Шилээ. майжиц "өндө. билээ. Өпөр, ширэаа -- уул! гасйн үр Өрийн» чихээ. Өртөө: билэй, -- Буга Пуул, иддэг. гэтод Мин дүүрэн Ийплэд шуугиан! Амарсайханы Нүүр улаац --0 108 Дэйр долоог Нэмөэрэй!! Хэд болохыг Хэлээрэй!. гэж Ангийн багш Асуугаа билээ ЛАмарсайхац Эргэлаэа билээ. ирээ ширээ Ширтээ билээ, Шилээ маажин Тэвдээ билээ. Арын ширээний Өндөр жаал Арван хуруугаа Өргөө- билээ. Нөэг долоо НУУДЛа Нийлээд арав: гэтэд Инээд, шуугнан| Амарсайхан | Нүүр улаан! --,Үүл гэдэг Ямар гүг вэ? Үйл үг үү? Нэр үг үү? гэж Ангийн багш Асуугаа билээ, Амарсайхан Эргэлзээ билээ. Ширээ ширээ Ширтээ билээ. Шилээ маажин Тэвдээ билээ. Дупд ширээнээс -- "Үйл үг! гэх нь Дуулдах төдий Сонсдоо билээ, -- Үүл гэдэг Үйл үг! гэтэл Анги дүүрэн Инээд шуугиан! Амарсайханы Нүүр улаан! БЭЛЭГ Алтан амсартай Алаг цэцэгтэй Аяга манайд Байсан юмсан. Аав авчирч Өгсөн юмсан. Ээж түүнийг Цагаан сараар Ирсэн айлчинд Бэлэг болгов. Айлчин түүнийг Ариунаа гэдэг Авга эгчдээ, Авга эгч нь Хандмаа гэдэг Хадам эхдээ, Хадам эх нь Эгиймаа гэдэг Эмээ ээждээ, Эмээ ээл нь Зэлэм гэдэг ЗОХИОЛ, ХҮҮХЭД .» | Нагац ахдаа, Нагац ах нь Бат гэдэг баа: дүүдээ, Бааз дүү нь Үрлээ гэдэг. Үйол ахдаа, Үсэл ах иь Хадад гэдэг Хаяал хүүдээ, Халал хүү нь Өлзий гэдэг Опоо аавдаа, Өнөө айв иь Хүрлээ гэдэг Хүргэн хүүдээ, Хүргэн хүү нь Билгээ. гэдэг Бэргэн эгчдээ, Бэргэн эгч нь Хулг гэдэг х Худ эцэгтээ, Худ эцэг нь Хүүхээ гэдэг Хүр дүүдээ. Хүр дүү нь Бүтэд гэдэг Бүл гөгчдээ. Цааш цааш нь Бие биедээ Бэлэг болгон. Алтан амсартай. Алаг цэцэгтэй Аяга маань Аялсаар | Хот хөдөө Дайрсаар Хол ойр " Тойрсоор Ураг төрөл Дамжсаар Урт зам - Туулсаар Эргээд бэлгэнд Ирэх нь тэр ээ! - Ээжийн гарт Орох нь тэр ээ! энэтхэгээс РСЭН ЗАХИДАЛ нд монгол найз аа Амархан сайн байна Эрхэм монгол найз аа Энэтхэгээс бичиж : сууна аа! Танай тэнд Танан цас Ордог гэлцэнэ, Үнэн үү? Цасан дээл Ё Өмсдөг гэлцэнэ. Үнэн үү? Цалин цагаан Цасан сумаар? идэлцдэг гэлцэнэ, Тийм гүү? Цасан дээгүүр Цанан хөлгөөр Гулгадаг гэлцэнэ. Тийм үү? Хаа сайгүй Хашийн цасан Дардаг юм бол, Найз аа! Энд тэндгүй , Элбэг дэлбэг Байдаг юм бол, Найз аа! Хариу захидалд Цасан ширхэг Хийж явуулаач За юу? Халуун орны Найз нартаа Нээж үзүүлье, За юу? Чин сэтгэлээс ёслов. Д. Сүхбийтарын чарээнийт улсын хэплэлийн цомбицпагад хийплай, | Таньж мэддэг гэнэ Аав а Айгийн багш Зээ хүүдээ, 1 Арван ҮҮЛН шигээ -- Уудам нутгаасаа Асуугаа билээ. Зээ ын нь Чиний. Энэтхэг найз! 1 лгаж чаддаг гэнэ бил Амарсайхан Напаг гэдэг фидаллэссоєолнидуулчхылсэлөндаөү Эрхлэгч УРАН ЗОХИОЛ, ХҮҮХЭД УРЛОГЛАРАРОРЛОЛРОЛВАРБАРБӨРТОРРАВД309202989223ОРЛЭР22288020528 Ц. ДАШДОНДОВ - 3-8 “ҮҮг-ггнэ Өмвитилэлэээээээмэиирэммииниимтииинииөчиннигжижэиж.. ханнчнхал иллах А - 69519 Индекс--14140 22255. х Зөрлчардэллэг эйэйэнагарлыад1 ЁЧ чин аж. тээн сэвүллч- булаан П сай Ч ЭС БУҮүҮЭ-Н сеслэ төүарлмил-ар зинлилмнн . 4 ) у: “Өтөн вуКмий ТРОЛФТАРИ НАР нЭэгдэгтүн/ МАХН-ын МИЛ, ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭэд ВэЛХэН ВАЙГТУН / | АГ-ын элїл, хэрт өө Хэзээд вэлхэн вАЙГТУН | 54 дэх жилдээ. МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Д.СххзлААТАРЫН НЭРЭМЖИТ БУЛЭГЭРЭЭТСЭЭРЭЛҮЛЭЛЭХЭЛАРЛ ЗИГЛҮЛЖ” Тлгэнтү М23(1504) Ф 1978оны хоёдушар сарын 22 ф гоф000Ч 1 гр Я | 0 гн Ши, ИРННЭЙИЙН 1 МПБ-ын Төв Зөвлөлийн сонин 2 ХЛРТВҮРУМЛЛНИЙГ 00 2АЙНТЭЭ Л ЛЭ Иа 2.УиеагА лха!а 69. үнэ 10 мото “ИМОНЕР СУРАГЧИД АД! ТӨЛ БОЙНУУЛАХ ҮЕЭР МАЛЧИН ЛТ. 2/ Ч ШРТИЙ ТУСАЛЬЯ! МАНАЙ УЛС 1978 ОНД авах бэлтгэл “ Төл хүлээн ажилд туслах хэрэгтэй: Манай орны ерөнхий боловсро- лын сургуулийн пионер, сурагч бүр нэг, нэг элгэвч хийе гэж бо- доход улсын хэмжээгээр 300 мянга гаруй төлд хүрэлцэх элгэвч бэлэн болно тэсэн үг. Хүүхдүүд та нарын тус зөвхөн үүнээс». харсан ч маш их байна. Та нар төлийн уут, нэмнээ, угж пайз, зулайвч, хошуувч олныг бэлтгэж малчин ах, эгч нартаа туслаарай! » Хүүхдүүд та нар төллөх дөх- сөн Блэг 4-8 эцэж, ядарч до- ройтсон малыг тэжээж чадна. Мал тэжээхэд анхаарах зүйл их бий Хужры нь тусгай бэлтгэсэн саванд хийж өгөөрэй, Тэгэхдээ аль болохоор ариг гамтай, зөөх- дөө цувуулж асгахгүй байхыг хи- чээх Ёстой. Учир нь нэг боодол тедийгүй ганц атга өвс ч одоо асар их үнэ цэнэтэй байна. Хэрэв нэг тэвэр өвс газарт орхилоо гэхэд нилээд хэдэн ДЭВТЭр эсвэл нэгэн сайхан ном хаягдаж байгаатай ХҮҮХ ДҮҮД ТӨЛ ХЭРХЭН адил юм. “ Өвөлжөө бууцныхаа хажууд байгаа өвс хужрын цөлсөн хэвтэр бууцны хашлага ямар байгааг сайн шалгаж эвдэрч муудсан байвал засах, хашаа, хо- рооны онгорхой цоорхойг чигжиж дулаалах нь зүйтэй, Төл гэдэс хэвлийнээсээ амар хан даарч өвчилдгийг санаж: хэвт- рий нь хуурай байлгахад анхаа- раарай. Төлийн байр пүнзний до» тор талын салхи жавар ормоор, жиндүүлэн хайрч мэдэхээр хэсгийг өвс, сүрэл, эсгий, даавуугаар чиг- жин дулаалж өдөр бүр хуурай бууц сүрлээр хэвтрийг сольж байх нь чухал, 5 Эхээ олохгүй иялх төл майлж нэгээс нөгөө рүү гүйх нь өрөвдөлтэй байдаг. Тэгэхээр мал төллөхөд эх, төлийг маш. сайн ТУСЛАХ хашаа, нөө- | БОЙЖУУЛАХАД ВЭ? ажиглан нүдэлж, дараа тавьж хө- хүүлэхдээ будлихгүй байхын тулд номерлох, пайзлахад та нар их тус хүргэж, чадна, : " Төллөсөн малыг сайн усалбал тэнхрэхдээ түргэн байдаг. Ялан- гуяа өвлийн цагт малд бүлээн ус өгөхийг даарсан хүнд дах нөм- рөгсөнтэй адилтгаж болно, Өвөлжөөний хажууханд байгаа төмөр торхонд ус, мөс хийж хонь хотлохоос нилээд өмнө дор нь тал түлж бүлээсгээд байвал их тус хүргэж байгаа нь тэр шүү дээ! " Ядарч доройтсоны улмаас төлөө цатгахгүй болсон малыг жилбэгүй мал гэдэг. Ийм малыг арчлан тордож сүү оруулахад, зун намрын улиралд аав өэжийн чинь, магадгүй хүүхдүүд та нарын бэлтгэсэц таана хүмүүлийн сорс дӨрлөлтийн ЗЭӨсэгт нучиий -а, (50) 5. « онилийль 3233 “ГОЛ Лтүүуа ай НАнва01-2--алл аан сөннөсалиаарулэлт 7775 зоодой, цайны шаар, адууны хал» тар хомоол, адуу тарваганы өөх, халгай, малын элэг, дэлүү, шар ус, өвсний ханд зэрэг гар тэжээл тун их ашигтай, Ж, “ Аавээж, ах эгч нарынхаа нд ажилтай байх үеэр аргал түлээ түүж нөөцлөх, хашаа хороо цэвэр- лэх, хүйдэс, ховхолсон хөрзөнг Ё хашаанаас зөөж гаргах, өвс занги- даж уях, гэр орноо дулаан байл- гаж дүү нараа асрах, халуун унд цайтай байлгах зэрэг ч гэсэн төлч- дөд их тус болно, “ Мөн аав, ээждээ шинэ сонн- ны тоймоос ярьж өгөх, радно сон- сож цаг уурын мэдээг хэлж өгөх зэрэг ч ашигтай болно доо. МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, ТУ чуулганы жил--1978 онд су- рагч пионер, та бүхэн эрдэнэт баян сүргийнхээ төлийг зуу зуун мянгаар бойжуулахад тусалсан сайхан амжилт гаргана гэдэгт итгэж байна. МХЗЭ-ийн “Төв Хорооны хэлт” сийн эрхлэгч Ц. ВАСИЛЬ Ул201-1-7:3 БИИР ЭГЭЭ О1О0УНаа ЭД халци : ОМ 1 МХЗЭ-ИЙН ХҮП ИХ ХУРАЛ, «ЗАЛГАМЖЛАГЧ», Тү ЧУУЛГАН УГТАЖ НИЙСЛЭЛИЙН ТИМУРЧҮҮД, Нийслэлийн. «Тимурчүүдийн» 11 чуулган. МҮӨ- ийн соёлын ордонд. боллоо. Чуулганд МХОО-ийн ХҮ -их хурал, ппопорийн «Оалгамжлагч» 1У чуулж гапыт угтан, тимүрчүүдийл бүлэг, номандаас хийсэн ажлын амшилтаараа. шалгарсан. олоц. дуун їшонср оролцлоо, Чуулганд Улаанбаатар хот дахь поплолтийн 14 ДҮ» гээр дунд сургуулийн АА, Гайдарын.| пурлмжиг тиг мурчуудийн їсомандын їйонерүүд оролцож оорсдийн ( 1) АГ Е ҮН Ш СО Х ХУР ”Ухо | | | 4 | | | | Ё | “С-А сай МҮХК ЭС НҮАТАУА В7АҮБИҮАТ1 ССООТСОССОО УУУУЛУУ, УУУУУУУУУЛУУУЛЛУУУУУУУЛУУ « ЭВЛЭЛ | АХЫН ЗАМНАЛ ХУууУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУУУЛУУЛУУУУУ) МХЗЭ-ийн долдугаар их хурал 1928--ХП-14-11929-1-5 7уУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛА г УЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛС ) Их хуралд 7564 гишүүнийг төлөөл- | бичигдсэн зүйлийг тайлбарлаж сурталчлах ажил сен 150 төлөөлөгч оролцж: зохиодог, Их хурал Төв Хорооны төрийн 18 дугаар дунд сургуулийн Тимурчүүдийн ерөнхий илтгэл, эвлэлзэс улс төр, эдийн засгийн тухай чухал эрмэлзэн гүйцэтгэх зорилго, КИМ-ын У их хур- лын тухай, МАХН-ын долдугаар нх хурлын тухай, МХЗЭ-ийн шинжилгээ, КИМ үгээ харилцах нь, Ардын хувьсгалт нам ба чөлөөтэй шүүмжлэл явуулах тухай, эв хамтын ба хувьс- талт залуучуудын зэвлэлүүдтэй хол- боогоо бататгах, зохнол, суртал, пио- нео багачуудын тухай, Шалган бай- цаахын илтгэл эрэг асуудал хэлэлц- эвээ. МХЗЭ-ийн ҮП их хурал, намып ХП нх хурлын шийдвэрийг МХЗЭ са- нал нэгтэй дэмжиж байгаагаа батлап илзрхийлээд, эвлэлийн удирдлагад тпургалсан баруунтныг зайлуулж, 5 дэлийг ангийн бус этгээдүүдээс цэ лэж, ядуу дунд ардын тэргүүн тээр” звлэлийн эгнээг бэхжүүлэх эрхэм зорилго болгож, эвлэлийн хоёр- дугаар цэвэрлэгээ явуулах шийдвэр туршлагаар үзүүлэх тоглолт хийлэл, Чуулганд оролцсон. тимурчүүлтэй лагыг дор ииїїглэн Улс төрийн дууны цлуд рагчдад улс торийн. дуу өлалс, дад тайлдарлалаа, АТ дугаар дунд сургуулийн титурч 1 БАДАМХАНД Манай бүлгийнхэн хууль зүйн булаг байгуулж Үгчдын дунд хуулийн тухай. байнга. тайл» хапын сонин. уралдааныг дын ахлагч Ш, пиопер: су барлан, сурталчилгааны бүлгүүдийн хооронд зохиол байна. Ингэснээрээ: хэвэжурмин болж, сургууль орчиоо болопсон тусалж байна, 48 дугаар дунд сургуулийн тимурчүүдийн мандынг өспорийн сэргийлэх бүлгийн дарга ! --Бид засан сэлбэх товч0о байгуулж өлгүүр, товчгүй хүүхдэд товчийг пь хадаж туслахын хамт апгийн эд хогшлийг аасрарлах 7 хоногийн ажил эд хогшлын эвдрэлгүй хамт зохиож сургуулиараа олон боллоо. 14 дүгээр дунд сургуулийн тимурчүүдийн : Л. АЛТАННАВЧ -- Манай «номын санч »бүлгийн сурах бичиг сэлбэж засах, сурагчдын захиалсан хэв- ашиглалтад хяналт тавьж «Залгамжлагч» «этгүүлд рядын дарга лэлийг түгээх, түүний «Пиоперийн үйэн» сопин, командын «номын санч» бүлгийн дарга Ж. АЛТАНТУЯА Тэмдэглэсэн С. БОДООШ йайгүулжг, пионер сү царим дууллыг гарал үүслийг эрэн сурпалжилж, 700 гаруй пионер сург зорчилгүй тохилог болгоход хийсэн. ирилц» Сур (отан- сургууль Циэ ГАНБААТАР хувцасны ОТ- пионерүүд, б2УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУЛУУУУУУЛУУЛУУУУЛУУЛУУЛЛУУУУУУУЛУУЛУУУЛУУУУУУУУУЛУУУ22 ХҮҮХДИЙН ТУС ШЕФДЭЭ ТУСЛАВ Ховд аймгийн Дарвн сумын 8 жилийн дунд сургуулийн хамт олон өөрийн сургуулийн шеф хоёр- дугаар бригадад өвөлжөө, хавар- аа тус бүр гурвыг засаж “тохи- жуулан саравчтай хашаа нэг, чу- луун хороо гурвыг барьж өглөө. МАХН-ын Төв Хорооны 111 бүгд сАЙН ХҮҮХДҮҮД Ц. Булганхишниг бол «Таван он- цын эзэн», Тимурчүүдийн хөдөл- гөөнийг сургуульдаа анх санаачил- сан, үндэсний хөгжмийн сургуу- лийн аварга, хөнгөн атлетикийн шигшээ багийн тамирчин, сайн ша- тарчин, олон нийтийн сонгуультан сурагч том. Сайн, сайхныг орчин- доо түгээж, хамт олондоо үлгэр дууриал үзүүлэх нь энэ сурагчийн ДУУРИАЛТАЙ ПЇИОНЕР сайн, сайнаас онцын барианд урал- даж байна. -- Амжилттай сурахын төлөө бид бүхэн чөлөөт цагийнхаа ихэн- хийг хичээл давтахад зориулдаг. Давтлагадаа хамгийн хүнд хичээ- лийг голлон анхаардаг. Одоо манай ангийн сурагчдын сурлага жигд- сайжирч байна. Хичээлээс гадуур чээж бичиг бичих, харилцан ярил- гаргажээ. хурлын шийдвэрийг хэрэгисүүлж гол чанар цах бодлого бодо Ё нх 2 эвлэлийн зохион |, ач З Ї НүЛЕл » д : 5 2 Дд ДОХ, сэдэвт З аг зу. гэв элглан эвхолийн төвлөн | Саяхан «Төл түмний “үйлсэ сэдэвт Булганхишиг МХЗЭ-ийн ХУП « рах, уншлага хийх, олон нийтийн Бин шашсын Ы зарчим, гишүүдийн | 2ЯН ЗОхиож нэмнээ 58, хурганы их хурал, «Залгамжлагч» ГУ чуул- ажилд “оролцох зэргийг бид бие сахилга батыг сайжруулах, шүүмж- лэл, өврийн шүүмжлэлийг өрнүүлэх, эвлзлийн гишүүдийн онол, улс төрийн ловсролыг дээшлүүлэх, эмэгтэй- зүүд, пионер сурагчдын дунд зохиох соёЛ, хүмүүжлийн ажлыг хүчтэй, үр болгох, намын удирдлагаар увьсгалыг явуулах хэрэгт Я оролцох тухай тодорхой аргаж, МХЗЭ-ийн Төв Хороог 48 хүний бүрэлдэхүүнтэй сонгожээ. МХЗЭ-ийн наймдугаар их хурал 1930--УШ сар МХЗЭ-ийн УШиих хуралд 19525 ги- рц ядуучуудын дунд Ч тухай, улаан цэргийн тооны тухай,иноиер яам ба я: өөрийн ХЭД ЭРЛЭ- ирдлагыг ийн засгийг хөгж жлыг уралдааи- талтан, хөрөлгө идтай шийдвэр- рц ядуусын дунд хүчтэй болгох, залуу уут З30,тэжээл 180 иг, элгэвч 1983, бээлий 30 хосыг бэлтгэж шеф брни- тадын малчин ах эгч нартаа тус- лав. : Энэ ажилд багш Лхаасүрэн, Бямбацэрэн нарын . даасан 4-ийн «Б», 8-ын «А» ангийн пионер су- рагчид сайн оролцлоо. Ё.ДАМДИНДОРЖ «СҮРЭГ ХАМГААЛАХ НӨХӨРЛӨЛ ТӨЛ ТЭЖЭЭХ Нялх төлийг тэжээхэд юуны өмнө эхийн уураг сүүнд цатгахыг чухал- чилна, Уураг сүү бол хялбар “шии- гэж боловсрох уураг, витамип нүүрс усаар баялаг бөгөөд толийн гэдэс дотрыг хар зунгагаас цэвэрлэх, эл- дэв өвчиоос урьдчилап сэргийлэх ач холбогдолтой байдаг. Толийг гарс- наас иь хойш цаг, цаг хагасын дараа өхэДд иь амлуулахдаа. малып дэлэи хөхийг чийгтэй, цэвэр даапуугаар арчиж эхний хэдэн дуслыг савж бог- лөөг таргаад хөхүүлиэ, /7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ2 ган угтаж ангийнхаа хамт олныг улсын тэргүүний бүлэг болоход үл- гэрлэн сайхан амжилт гаргажээ. Түүний суралцдаг анги 100 хувь, бүх хүүхдийн 60 хувь нь онц, сайн сурчээ. Ангийн нь Н. Бат-орших дунд сурлагатан болоод одоо сайн сурах гэл байна. Бас Х. Отгонжар- , тал, Б. Дарьсүрэн нар дундаас төллөж, сүү дутагдалтай байгаа нөх- цөлд хиймэл уураг, хууран ба өтгө- өдөрт гурав, дөрвөн удаа угжина. Долоо хоноспоос хойш төлийг нав- чирхаг погоон өвс идүүлж сургах ба эрдсийн зоодой, жамц давсыг байн- га байлгаж долоолгопно, Төлийн бай- ранд”түмпэн саванд цэвэр ус үргэлж байлган уулгаж сургах -хэрэгтай. бө- гөөд усанд бага давс нэмбэл амтар- хап уул суриа, Хоёр долоо хоногийн настайгаас нь эхлэн төлд хивэг, ня» цалсан будаа багсармал тэжээл зэр- гийг сайн дэвтээл: данс, хуцраар амтлаг” опгоц, түмпэн саванд хийж даан хийдэг. Манай ангийнхны ам- жилт энэ бүгдээсл “шалтгаалдаг | гэж Булганхишиг ярьсан юм, Хүүхдүүд ээ! Булганхишиг Увс 1 аймгийн Бөхмөрөн сумын 8 шхи- лийн дунд сургуулийн 5-ын «А» ангид суралцдаг юм шүү! Ш. ЖАМИИЙХАА »-ИЙН ГИШҮҮН СУРАГЧДАД єлиинхєлиххллилслэилилэштэнт-аниихиилилгикллна на хөмлийн зоодой, дарш агь, шаваг, бударганы сорс, гийн тохиромжтой. Бог малын төл 100--150, бодынход грамм хүчит багсармал ногдохоо бодож өгнө. ногоон өвс зэргээр шгүүнийг төлсөдсөн төлөөлөгч оролц- рүүлсэн сүү,үү орлох тэжээл, ханд бэлтгэн өдөрт 1-2 лгана ал Намын УШ их хурлын Е сүүнд агшаасан хүүхдийн будаа, " Хөрөвжсөн" ЭЛИЙ зааг Ургас йн Төв Хорооны ерөн-| Төлийп тэжээлийг нялх, хөрөв, сэн- шар будаа зэргийг дээр өгүүлсэн мал цэвэрлэх үед хадаж бэлтгэсэн таваг жилийн төлөвлөгөө сэрсэн төлийн гэж гурав хуваана. аргып дагуу найруулан бэлтгэл: витаминт өвсөөр төл тэжээх нь хам- Дд 200--300 р Сэнсэрсэн төлийг тэжээх. Сэнсэг- сэц төлд уураг, тэжээл «өгч хурдан. витамипаар баялаг тэнхрүүлэх шаардлагатай байдаг. Ийм тэжээлд гурилын хивэг, -аарцны ханд болон таана, хом. шар будаа, вандуй, дарш зоодой сорс зэргийг хандалж одорт нэг, хоёр удаа өгөхөөс гадна хүчит багсармал тэжээлийн зутан : ї нарын дотор явуулах улс тор, |. Эхээс тусгаарлан бойжуулш бай. идүүлж сургахдаа эхлээд цэг Хур. хийн. өгвө, ! с ЭНХэ түмний ажлыг өрчимжүүлж, тэд-| гаа. бол гурав дорвон удаа уураг ганд 80--50 грамм орчмоор өгч л төл амархац тэнхэрнэ. болгох, өвлөлийн тишүүдийн | сүүнд нь цадтал хөхүүлж байх нь пдэж сурмагц 100 грамм хүртэл иэ- Ходоо юж ахуйн ухааны доктор 2 бичиг үсгийн боловсролыг дээшлүүлэх талаар чухал шийдвэр гаргасан юм. зүйтэй, Олон мал зэрэг жмилбэгүй мөгдүүлпэ, Мон энэ үсэс эхлэн таа. профессор Р, ЦЭРЭНДУЛАМ | хүүхдийг цуглуулж хувьс- 1Шура сургуулийн бүх талын дуунуудаас зааж, юу сонсож мэдсэнээ нө- хөддөө ярьж өгдөг. байв. Тэр нэг удаа «Шинэ хууль тарсан. Түүнд шашны сургуульд явах нь алба биш» гэв заасан гэж ярь- жээ. Үнзхээр хэдэн өд- рийн дараа шашныг тө- рөөс тусгаарласан тухай хуулийг сургуулийн захни- рал уншиж билээ. Манай ТПура хожим нь батачуудын отрид зохион байгуулахаар шийдсэн юм, Шура хүзүүндээ хоёр нүдний дуран, арьсан дээл дээрээ тоглоомын гар буу зүүж явдагсан. Хавар бо- лоход түүний «арми» бүр тавиад хүнтэй болжээ.Тэд жагсан, дандаа л гудам- скаар явж байдаг болохоор хүмүүс «Хүүхдийн |дай- Чан отряд» гэж нэрлэдэг байв. “Хотын гүйцэтгэх захир- таа Баннын «гудамжин дахь нэг байрыг өгөхөд тэд хэдэн өдрийн турш ТЭНД сургууль хийсэн. Байрны оройд улаан туг намирч байдагсан, Бүх хүүхдийн дотор 1Пура л хамгийн ахмад нь байсан болохоор түүнийг хүүх- дүүд дарга гэцгээнэ. Хэд хоногийн хот дайсны дараа гарт ШУРА. БАБИКОВ орчихно гэдгийг тэр үед хэн мэдэх билээ, Нама-д хувьсгалын эсэргүүчүүд бослого дэгдээлээ. Бага- чуудын отрядоос олоп хүүхэд улаан гвардийн- хантай хамт явцгаав. Ба- биковынхан ч хоцорсонгүй. Харин Шура өвчтэй бай. сан учир гэртээ үлдсэн билээ. Дайснууд хот руу цөмрөн орж ирмэгц тэд- НИЙХийг нэгжиж |Шура-г аавтай нь хамт баривчлаад шоронд хорьжээ. Мөн тэр өдрүүдэд миний аав ч ба- ригдсан. Түүнд хоол, ду- лаан хувцас өгөхөөр би ээжтэйгээ хамт явж бай- лаа. Гэтэл аав мипь цус НӨЖТЭЙГӨӨ | холилдчихсонН байв. Ээж түүнийг үзээд: -- Хараач! Хараач... гэ- лээ. Аавын хойноос хар- галзагч МНЇурагийн ар цу- руу Руу жадаар хатган тууж явсан. Намбарниад Зөвлөлт засаг сэргэн манд- саныг, манай аугаа их эх иж. хөгжсөнийг 1Шура -үзэж, мэдэж чадаа- гүй юм. Шура пионер болоогүй байсан. Гэвч пионерийн ариун улаан зангиаг аих- лан зүүх хүндэт хүүх- дийн нэг мадаггүй мөн гэж би үздэг юмаа. М. БАЯНЗУЛ Товчлон орчуулав, 4: Цоотл, ТОрл хоро таг- хуул хийж мөлхөх. үедээ мөлхөн гүйх газар гүй» саэр хотын тов рүү. орж ирэв, Оргоцн тойронд хүн амьтангүй, их-л ийм гүм ацоэ,.. Гэпэтхон «Мөгө| Гараа өргө» гэж. хахир, ган дуугаар тушлах. боно» Дон, МЦостл йог тусаад орь гаж харвал” СС-ийн дарга, хоёр цэрэгтай порсөж бий. лаа, ТОрдгиг хїйэл. руу гүйгаэд орчихбол учир ор гурлан.. цорог аптомптйар лпуут дундаа буудан ирааа нь” харийлгай,.. Їооглгийн хажууд гүйлс ирсэн цор, гүүд түүнийг буушихаа морлогчоор түлхэй урдаа оруулж: туул, «Намайг дүүжлүүрийн гавар тийш апаачилс явна уу даа» гэж залуу тагнуулч бодио, Шатсан номын сан, юу ч үгүй болтлоо эндэрсэн пэг байшишгийн хажуугаар өн- горлоо, «Цэргүүд. Костяг ухсан пүхпний хажууд авч-- рав, , -- Би хотод байдаг гэж Костяг хэлэхэд СС- ийн нөгөө этгээд ээ” 7772”, с9МР, Ж жилийн ойд ““ФЕЮКТИСТОВ. БИГЛДАЙ | “вїїзайп штабын... даргаас -- Битгий худлаа хө» лгэд бай гээд гар буун 5 хад тойЧИйГ | залхуурсан байдалтай. мулталт, бууг гай тарган ирээд гохиг нь “ дарахад Цостлгийн. нүүр хорсон. чинэрээд ичлай,,, 10рий. Панлоп: зугатан борсдийндаө. пргож, ирээд пехрийгөө, Цишистуулад буулуулспыг холжээ, | Буу- НЫ “дуу гарахыг ч сонсо. по илтгэн, Өорлгт 112 пуулч үрэгдсэн тухай мө» Доа доод гайар хүрлээ. Гойч. Ностл | Феоптистоп үхээгүй байсан том, Торгор “иүхэнд: унахдаа гараа. дог роо хийсэн. тул поолойч болсон. аш, Мигээд иүх- нээс мөлхөй гарч шоп Доп хүрэх хэрэгтэй гэж бодсон. байна, 0 ( Хагас цаг молхоод хүрнэ гаж! тооцсон. боловч. үүр пайх үед л допгон данган Допы эрэг хүрч соогт пууг- Дан хэвтжээ... 1942 ошл. наймдугаар сарын 18-ны өглөө үүрээр тагнуулын тов. группийн штабт, улаан тугийн. одонт буудлагын зургадугаар ди- “УУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ?: “Тэмдэглэлийн чинь дэвтэрт г 8ХУ-ЫН ОЛОН БНМАУ-ЫН БААТРУУД 1. И.В, Сталин -3ХУ -ын 2 | удаагийн баатар. 1949-12--17-нд БНМА “У-ын баатар болсон. 2. К. Ё, Ворошилов-- ЗХУ-ын 8 удаагийн баатар 1957--5--29-нд БНМАУ -ын баатар болсон.. З. Г. К. Жуков--ЗХУ- ын (4 удаагийн баатар, 1969-8--12-нд БНМА У-ын баатар болсон. 4. В. А. Судец--ЗХУ- баатар. 1971--5--7-нд БНМАУ-ын баатар болсон. 5. И.А. Плиев -ЗХУ- ын 23 удаагийн баатар. 1971--5--7-нд БНМАУ- ын баатар болсон. 6. Г. С. Титов--ЗХУ- ын баатар. 1961--42- 12-нд БНМАУ-ын баатар болсон. Т7. АГ. Николаев--3Х У-ын 2 удаагийн баатар. 1961--5--31-нд БНМАУ -ын баатар болсон. 8. П.И. Беляев- ЗХУ -ын 2 удаагийн баатар. 1967--8--18-нд БНМАУ -ын баатар болсон. 9. В. В. Горбатко--3Х ОРОСООР ДУУЛЖ СУРЦГААЯ Слова М, ИСАНОВСКОГО Музына М. БЛАНТЕРА КАТЮША Расцветали яблони н груши, Поплылн туманы над рекой. Выходила на берег Катюша, Выходила » зесню заводила Про степного сизого орла, Про того, которого шобила, От Катюши передай привет. Поплыли туманы над рекой. Выходила на берег Катюша, На высокий берег, иа крутой. На высокий берег, на крутой. Про того, чьи. письма берегла. Ой ты, песня песенка девичья, Ты летн за ясным солнцем велед И бойцу на дальнем пограничье Пусть он вспомнит девушку просту!о, Пусть услышит, как она поет, Пусть он землю бережет родную, А любовь Катюша сбережет. Расцветали яблони ин груши, ЁУй 4 «Танай. тагпуулч вэ | Феонтистой шархтай эргээ үр. ирлээ» гэсэн... мэдээ. Ирүү- лэй, Тэр даруй тэрэг - ипуулис тагцуулчийг ойр» хой бийсап цэргийн эмиэ» лэгт. хүргэлээ. Костяг үзсэн эмч, хүүг удаан хэвтүүлж, эмчлэх шаард- Лигатїй.. гэсэн боловч хүү хоёрхой долоо Х0- 1Ө0Д билгээ. оргон дай» ЧИН нөхөд рүүгээ. явчих- нээ, Ирээдүйн сансрын їїсгэгч. Монстантин:... ет- ропич Феогистов:. мїїїхүү арвай. ходлэн . насандаа иємцийн (/йшистын булаан эзлэгчдийН эсрэг .хийсэн томполд эр зоригийн. тай- яамшигт үлгэр жишээ үзүүлж гавьяа. байгуулс- пм. учир ОССБНХУ-ын Дээд Зовлолийн Тэргүү- лэгчдийн аарлигаар «Эх орпы их дай!ї»-ы нэгдүгээр зэргийн олопгоор шагпаг- даж байсан иь Зовлолтийн хүүхдүүдийн баатарлаг үйлсийн нэг жишээ юм. Н, ЛХАГВА У-ын 2 удаагийн баатар. 1971--7--1-нд БИМАУ- ын баатар болсон. 10.Н. Н.Рукавишников --ЗХУ-ын баатар, 1972 -10-10-нд БНМАУ-ын “баатар болсон. 11. И.“С. Конев--3Х У-ын 2 удаагийн баатар 1971--5--7-нд БНМАУ- ын баатар болсон. 12. И. И. Федюнинский -4ЗХУ-ын 2 удаагийн баатар 1975--7--16-нд “БНМАУ-ын баатар болсон 13. Л.И. Брежиев-- ЗХУ-ын 2 удаагийн баа- тар. 1976-412--15-нд БНМАУ-ын баатар болсон эд хурандаа Я иг С.БАТЦЭРЭН БААТАР ПИОНЕРҮҮДИЙГ СУРТАЛЧЛАВ Нийслэлийн 10 жи- лийн 88 дугаар дунд сур- гуулийн анги бүлгүүд ЗХ У-ын зэвсэгт хүчний 60 жилийн ой угтан «Зөвлөл- тийн баатар пионерүүд» сэдэвт ажил зохиож, баа- тар пионерүүдийн үйл амьдралыг мэдээлэх багш сурагчдын групп ажил- луулан «Гавьяат үйлстэн» гэсэн цуврал булан нээж нийт. пиопер сурагчдад Г. МАРУСЯ сурталчлав. 1 4Юттотү үвтсэлалд үэт-гүлээжү үтээг СУРАГЧИЙН БИЙРЭЭР 398 Бэг тэ) шулэвыэ ЭвстЭ турмна зихитнл өвс: євнвЄЫ тижэнэ єэнбж тэвчиж зєоллиэ шогэл эт, Мехутн үэжтэр нил ёгтолыүл єл | » ВОЛДВБАЯР зурав, й Ё / Нийслэлийн 20 дугаар дунд сур- | й “Жүр 7-гийн «Б» ангийн сурагч УРАҮ СЮРГЕЙ. МИХАЛКОВ, (Со циллист ходолморийн баатар, Ло» їїний шагналт авхиолч) ) Олгорсон ОНД Зопхон зоплолтийЙН ард түмний. оюуп санааны амьд» ралд төдийгүй,олог улсын соёлын том ач холбогдол, бүхий үйл лидал | болж, оросын суут похиолч авплөл тийн. утга сохиолыг 10141010) "со Алецсо! Мансимопнич Горьнийн " мороодол хэрэгжин «Дэлхийн утга зохиолын номын сан» цупралын 200 ботийг хэвлэн гаргалаа. Дэлхийн: цом хэвлэлийн пран- гоо тикт урьдньийм порих ажлыг хийж байсан улаа үгүй бөгөөд ийм : цар хүрээтэй зорилтыг өмнөө Ш тавьж ч байгаагүй їом. ї Эрдэмтэд, зохиолчид зураачид, ажилтнууд, хэвлэх 5 « үйлдвэрийнхэн хамтын хүчээрээ Бо дэлхийн зохиолчдын цуврал пом 2 хэвлэх практикт шинэ алхам бол- амжилттай гүйцэт- хэвлэлийн сон ажлыг ( “тэжээ. Хоёр зуул ботийн нэг бүрийд пь өмпөх | үг, тайлбар, лав- Ёо лагааны хэсэг, зураг чимэглэл зэр- гийг зөвлөлтийн болоп гадаадын эрдэмтэд. утга зохиол судлагчид, ном хэвлэлийн зураачид хийжээ. «Дэлхийн утга зохиолын номын сан» дэлхийн 80 гаруй орны 3285 зохиогчдын 26000 бүтээлийг баг- таасан, өвөрмөц малгийн түүвэр СУРАГЧИЙН ҮЗГЭЭР СҮХБААТАРЫН Баатар жанжин Сүхбаатарын заасан замаар Багачууд бид дуугаа аялаад алхалнам Улаан бүчээ салхины аясаар намируулж Ургах нарны туяаг угтан зорином., Бүх дэлхийн хүүхэдтэй гар МИНИЙ Цан хүүрэг татуулсан Цагаан нөмрөгт өвлийн Өөгүй цагаан талбар дээр Өдөржин, хүүхдүүд тоглоно Хүйтнээс айсан мипий найз л Хаашаа ч гарахгүй сууна. «Халуун зун болоосой Хайлдаггүй цас ороосой СУРАГЧИЙН ОЮУНААР Ф Зурагт заасан зугаатай тоглоо- мыг өөрсдөө хнй! Дараа нь уяаг тайлалгүйгээр хоёр . үүлийг нэг байранд шилжүүлэх буюу буцааж байранд нь оруулан уралдаж тог- лоцгоо. Нийслэлийн 47 дугаар дунд сургуулийн 9-ийн «Б» ангийн сурагч Бя, ЭНХТУЯА Ф ХУУХДУУДЛ УЛРЧ ЭЭ НАР 28-НЫ ПҮРЭН ГАРИГТ Үндэсний пэптрүүлэг - бас ЗААСАН зохиол. боллоо. Энэ бүх тохиол нийтдээ. 00) сал. ширхгээр хэнлэг, їпи. Өпэ «Цомын саїг». бүрдүүлж буй гурцан цуврал ив эртний утга цохиолын гайхамшигт бүтээл, дэл» хийн сонгодог бүтээлийн өр, мапай үсийн уран зохиолын сор сайн Дээшсийг багтаана Үүнийг аахиалагч тэр их паэжар- галт хүй бол помын таниураас хүс» соц ботио. аваад Пушииний: пайр- гийн. мөрүүдийн үхэшгүй мөнхийн дуугаар сэтгэлийн баясал эдэлж, «Дай ба энхийн» баатруудтай цуг 1812 оны. эх орны дайны замыг туулж, Достоевскийн гүн бодол, сэтгэлийн. эмзэглэлийн умбаж, Гомерийн Одессейтой ухаан сапаа эзэмдсэн аялал хийж цаашилбал Руставель, Шенс- пирийп цэцэн цэлмэг найргийг бишрэн шагшиж магад тэгээд хүү- гээ ч юм. уу, охиноо. ч юм уу Д. Дефо эсвэл Д. Свифт, Ч. Диккенс, эсвэл М. Твений нээлттэй “ботид урьж улмаар М. Горький, М. Шо- лохов, А. Фадеев, В. Маяковскийн бүтээлийн хуудаснаа шимтэн бө- хийж манай үеийн үйл явдлын ха- луун мөрөөр явж түүнийг биеэр амсан мэдрэх болно. То ОЦИЛИЭО21011110111011141101011111411 11444 ЗАМААР гараасаа атгалцан Бүрээ бөмбөрийн дуугаа нижигнүүлэн явнам Жанжин Сүхбаатарын үйлс ажлыг мөнхлөх 1Каргалын дээдээр чээж тэнэгэр алхалнам. НАЙЗ Тэр цагт би гулгахсан Тэнгөрийн хүйтнээс айхгүйсэн» гэж Гэнэн найз маань бодно Гэрээсээ гарахгүй сууна Нийслэлийн 48 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «А» ангийн сурагч Д. БОЛДБААТАР УРЛАЖ ХИЯ,УРАЛДАЖ ТОГЛО бан” 4 хүүхэлдэйн кино рбитын нэвтрүүлэг (1У суваг) 15.80 Зоплолтийн арми, тэнгисийн флотын 60 жилийн ойд ао- концертыг Кремлийг-их хурлын ордноос шууд цэргийп риулсап балрын хурал, дамжуула, 25-НЫ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний иэптрүүлэг 19.10 «ВБИСЧСУ-ын баримтат кино. Орбитын пэвтрүүлэг (11 суваг) ! Д. Сүхбаатарын чэрэмжит Улсын хэйлэлийн комбинатад хэвлэв, ертөинцод , " Но. СЭТГЭЛГЭЭНИЙ НЭВТЭРХИЙ ТОЛЬ: онд эй». номын. сангийн хүүхдийн утга 40- сан» гарч эхэлс» бахархалтай 1976 дүү «Дэлхийн холын номын чийг тэмдэглэхэд Ч байна... Энэрэнгүй. үзэл, амьд бү- хэнд хайртай, ариун цагдан хал- дах үзэл, хөдөлмөрч, хамтын үз- лийг хүүхдэд хүргэж, залуу ун шигчдын өмнө зан суртахууны цэ» тор тунгалаг хийгээд эр зориг, ариу!ї сайхийг нээсэн. Уг «Номын Өїлгийнэ тавай ботийг одоо 400 гаруй аахиалагч аваад байна. «Дэлхийн утга зохиолын номын сангийн». 200 ботийг буран дараа «Дэлхийн хүүхдийн утга 20- хиолын номын сангийн» 50 ботийг ийнхүү хэвлэж эхэлсэн нь зөвлөл” тийн хүмүүсийг дэлхийн бүх ард түмний соёлын . баялагтай танил» цуулах Зөвлөлт Холбоот Улсын Коммупист Намын Лепинч бодлог год бүрэн нийцэж байгаа юм. Энэ бүхэн ард түмний хамгийн өргөн давхаргыг үвтэгш боловсрол уран сайхан-гоо зүйн хүмүүжилтэй болгох гэсэн манай нам, социЛН 3 7 төрийн гүн анхаарал халамжи: бас дахин харуулж байна. С.ЛОЧИН товчлон авав, гд ОЛИМПИЙН ХОРОӨОНЫ (95057 юу мэдэх. зэ? Манай эрин үеийн хамгийн том наадам болох олимпийн тоглол- тыг олон улсын хороо удирдан явуулдаг. (Олон улсын олимпийн хороог Францын Олон нийтийн зүтгэлтэн дэвшилт үзэлтэй Пиер Де Кувертен 1894 оны зургаду- гаар сарын 28-нд байгуулжээ. 1894 оноос 1978 он хүртэл Олон улсын олимпийн хорооны даргаар аль улсын хэн, хэн сон- гогдож байсныг сонирхоцгооё. 1894-1896 онуудад Грекийн Демитриус Викелас, ! 1896--1916, 1919-1925 онуудад Францын Пиер де Кувер- ТтеН(23 1916-1919 онуудад Швейца- рийн Годефру де Влонаи, 1925-1942 опуудад Бель- гийн Хенри де Ваи-Латур, 1946-1952 онуудад Шве- дийн Сигфрид Ёдстром, 1952-1972 опуудад АНУ-ын Авери Врундаж. . 1972 оноос одоо хүртэл Ир- ландын Лорд Киланин- Олимпийн тоглолтод олон ул- сын олимпийн хорооны гишүүнээр элссэн орнуудын тамирчид орол- цох эрхтэй байдаг. Одоо олон ул- сын олимпийн хороонд 183 ул- сын үндэсний олимпийн Хороод гишүүнээр элссэн байна. Манай улс 1962 онд олон ул- сын олимпийн хороонд гишүүнээр элсээд 1964 оноос эхлэн өвөл, зуны олимпийн тоглолтод тогтмол оролцож байна. : “и, дэндэв 7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУДУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУРУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ2. 18.10 «Гал дөлтэй жилүүдийн дуу» 12,55 Хүүхдэд зориулсан уран сайхны кино 1424 «Амьтдын Ман л1-3 ) рбитын нэвтрүүлэг аг 17.45 Хүүхэлдэйн кино 344 26-НЫ НЯМ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 20.30 «Боролдойн цаг», «Ишиг, то- рой хоёр» БНСЧСУ-ын телевизийн хүүхэлдэйн цуврал кино Ү хэсэг, Ц. ДАШДОНДОВ " Эрхлэгч Индекс-14140 2 хэс : ) зувн . - 2 2 УЕний пРОЛЄТАРИ НАР ЫН МИЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН ВАЙГ"ГУН/ мн ат-эт ш-- эдээ тг эт ту уугггуу7уулссс----есппоииикненнгэиилиииижи ) 5) 54 дэх жилдээ. 89 1129(1505)6! 1978 оны тураддулаар сарын 1.99 Ахаа. 6. үнэ 10: моно МАХН-ЫН 57 ЖИЛИЙН ОНД Ь72 м ТА НАРЫН СУРЧ ХӨДӨЛМӨРЛӨХ, МАНАЙ ЗАЛГАМЖ ХОЙЧ ҮЕИЙНХНИЙГ БҮХ ТАЛААР | НИЙЦТЭЙ ТЭГШ ХӨГЖҮҮЛЭХЭД ШААРДАГ- : ДАХ БҮХ НӨХЦӨЛИЙГ НАМ, ЗАСАГ ХОЙШИД Ч БҮРДҮҮЛЖ ӨГНӨ. 572 : Ю. ЦЭДЭНБАЛ (МПБ-ын 50 жилийн ойн ТАА ХМШр ХАЛМХЖД баярын чуулган дээр хэлсэн үгнээс) Энхрий хайрт МАХН-аас улс орны баясгалант ирээ- спартакнад лвуулах тухай» ДҮй-оспор үеинйнхпий сайн сайхны толоо эцэг бсиы хайр тогтоол гаргажээ. халамж цаг үргэлж тапьж чухал, чухад шийдвэр гаргаж “ БНМАУ-ын Сайд ицарын зүйл зүйлийн арга хэмжээ авсаар ирсэн бөгөөд тэдгээ- Зорлөл 19783 оны. долдугаар рийн заримаас дор танилцуулья. сарын б-ид «Спортын сургал- - тыг сайжруулж, амжилтыг ” МАХН-ын 1У их хурлын 1952 оны наймдугаар “сарын дээшлүүлэх зарнм арга хэт- (1925 -- 1Х.28) тогтоолоос: 8-нд «Ардын гэгээрлийн аж- хээний тухай» тогтоол гарга- 8.Анхо удаа үүсгэсэн пионер лыг сайжруулах арга хэмжээ- жээ, хэмээх багачуудын холбоог ний тухай» тогтоол гаргажээ. 5: 7 хэрхэн байгуулсан ба явуулан 5 МАХН-ын Төв Хороо, БН Улс шалан ууцыг эг цооны бүхнї хэргийн туршлагаас няг- МАУ.ын Сайд нарын Зөвлөл ЗАВАН ТЭГЖ тээр сарак НД талж, үүнээс хойш шннэ пио- 1963 оны есдүгээр сарын 21-нд Баян, СУЫН алан НИЛ ээг нерийг элсэх ба пнопер хэмээх «Ерөнхий болопсролын дунд лан байгуулах АЗЧГС 2 ЗЭЙР багачуудын , дотор тэдгээрийг сургуулийн сурагчдын үйлдвэр- гаргахц боловсруулан хүмүүжүүлэх лэлийн сургалтыг зохион явуу- Л хэргийг сайжгрруулах япдалд За. Лах нөхцөлийг. хацгах тухай» “ МАХН-ын Тов Хорооны луучуудын Төв Хороонд тус- тогтоол гаргажээ. 1 Улс төрийн Товчоо 1974 оны лалцан байвал зохино» гэжээ. " МАХН-ын Төв Хороо, БН тавдугаар сарын 25-нд «Д. 5 МАХН-ын УЦ их хурлын МАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ- (1928) тогтоолд «ХЗЭ.ийн 1962 оны арван хоёрдугаар ын ажлын талаар авах зарны хойчийг залгамжлагч пионер сард «Сургууль амьдралын арга хэмжээний тухай» тог- багачуудын холбооны хэрэг үү. холбоог бэхжүүлж, ардын бо- тоол гаргажээ. : сэц гарсаар энэ завсар хогжих, ловсролын системийг цаашнд “ БНМАУ-ын Сайд нарын батдах төлөвтэй бөгөөд сурт- Хөгжүүлэх тухай» сэдэв гарга- Зөвлөл 1974 оны арван хоёр- лын талаар сайжруулан бололвс- ээ, дугаар сарын 25-нд «Хөдөлмөр руулах буюу энгийн багачуу- ” МАХН-ын Төв Хорооны амралтын зуслангийн | талаар дыг татан элсүүлэх ялдалд тус Улс төрийн Товчоо 1963 оны авах зарим арга хэмжээний ту- намаас ХЗЭ-ээр уламжлан ту- 4Рван нэгдүгээр сарын (12-нд хай» тогтоол гаргажээ. салж сургац хүмүүжүүлэх явд- “Залуучуудын дунд зохиож " БНМАУ-ын Сайд нарын лыг өргөнөөр гүйцэтгэвэл зохи- байгаа үзэл суртал хүмүүж- Зөвлөл 1975 оны зургадугаар но» гэжээ. лийн ажлыг сайжруулах ту. сарын 25-нд «Өсвөр үеийнхний “ МАХН-ын Тов Хорсэны хай» тогтоол гаргажээ. техинкийн боловсролыг дээ: тэргүүлэгчдийн 1987 оны до- " МАХН-ын Төв Хороо 1964 лүүлэх зарим арга хэмжээний рөвдүгээр сарын 24.ид хуралд- О8Д хүүхдийн хүмүүжил-бүх тухай» тогтоол гаргажээ, сан 49 дүгээр хурлын тоггоолд "НИЙТИЙН үйлс сэдвээр «Нам, “ БНМАУ-ын Сайд нарын 42) 3 / гү “Л цаг: : алуучуудын УЛС, олон нийт, аж ахуй, соё- Зөвлөл, 1975 оны арван нэг- МАХН ЫН ҮЙЛ ХЭР ИЙН Яилиу НуЦалгон УУВӨД ЛЫН байгууллагын ажилтан, дүгээр сарын 14-нд «Ерөнхий 5 : ажилчнд, эцэг эх, багш нарт боловсролын сургуульд одөр 3 оновчтойгоор зохиохын хамт “ ЁР р с ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭ БЭЛ Х 8! Н залуучуудын аалгашжлагч бо. ХАНДСан захидал» гаргажээ. онжүүлэх бүлэг байгуулж 4 Бинэ лох пионерийн ажлыг сайж МАХН-ын Төв Хорооны ажиллуулах тухай» тогтоол гар- ОрдАр, Улс төрийн Товчоо 1968 оны гажээ. ХУЛ лрэарнын 20 гуравдугаар сарын 27-нд «Д,. " МАХН-ын Төв Хороо, БН Р ХН-ын Төв 5Хорооны Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ- МАУ-ын Сайд нарын зөплөл 1348 сБзан сарын Бүгдэ хур, ын шинэ дүрэм, тэмдгийн төс- 1ВүБ оны долдугаар сарын 28- 23 й тогтоолд єв. ер лийг зөвшөөрч, түүнийг батла- нд «Ерөнхий боловсролын к ЇМХЗЭ--ийн Төв Хороонд байгууллагуудад хүүхэд бага- хыг МХЗЭ-нйй Төл Хороонд УУЛЧИН сурагчдын ХЭВОРНГ - ЕС чуудыг өргөнөөр оролцуулах даалгасан» шийдвэр гаргажээ. лоэөт цагийг зөв зохистой өнгө- 1978 оны зургадугаар сарын нэгэн, хоёрны өд- нохцөл бололцоог олж, зөвхөн " МАХН-ын Төв Хороо, БН рүүлэх нөхцөлийг сайжруулах рүүдэд болох Монголын пионерийн «Залгамжлагч» | сургуулиудын дэргэд бус, ха. МАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл зарим арга хэмжээний тухай» | ЇТУ чуулганы зохион байгуулах комиссын анхдугаар | рин бү ймаг, сумын төв, ал- 1969 оны долдугаар сарын тогтоол гаргажээ, Ї хурал МХЗЭ-ийн Төв Хороонд саяхан болов. бай ба. лдпэрн йн газрын дэр- 9-нд «Монголын пнолерийн “ БНМАУ-ын Сайд нарын Бонассын хурал дээр, МХВЭ-ийн Тов Хорооны нв-| ЭЛ, Өнуулэх яураар шанг, байгууллагыг бижүүлэх/аяркиг Зөвлөл ХӨГӨ хондо яХөдоли рийн бичгийн дарга, чуулганыг зохион байгуулах ко- ҮУУЭВОН Пагтусуллын эвлэ- гаргажээ. й Эр тухай» тогтоол тарганвай миссын дарга Д. Дашдовдон манай орны освөр | дээс хүүхдийг сурган хүмүү- МАХН-ын Төв Хороо, БН 5 БНМАУ-ын улс ардын аж үеийнхнээс МАХН-ын үйл хэргийн ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД бэЭл-| жүүлэх ажлыг хүчтэй болгосу- МАУ-ын Сайд нарын “Зөвлөл ахуй, соёлыг 1976-1980 о: хэн байхаа илтгэн харуулж, МХЗЭ-ийн их хурлын | гай» гэжээ. 1971 оны долдугаар сарын 81- хөгжүүлэх үндсэн чиглэлд «Та- шийдвэрийг хүлээн авч хэрэгжүүлэх, түүнчилэн 1979 " МАХН-ын Төв Хорооны нд «Ерөнхий боловсролын сур- Ван жилийн эцэст малчдыг онд болох олон улсын хүүхдийн жилийг угтаж зо-| Улс төрийн Товчоо2Е1838 ОНЫ гуулийн системийг цаашнд хөг хүүхдийн 60 хувийг сургуу хиох томоохон арга хэмжээний нэг болох «Залгамж- | тавдугаар сарын 25-нд «Сур- жүүлэн, сургалтын чанарыг ЛИЙН дотуур байраар хангах туулийн сурлага, хүмүүжлийн сайжруулах арга хэмжээний үүний тулд 80 мянгаас доош. лагч» ЇУ чуулганд бэлтгэж, түүнийг зохион байгуу- ажил байдал ба түүнийг сайж- тухай» тогтоол гаргажээ. гүй ор бүхий дотуур бай! лах тухай тодорхой ярив. руулах арга хэмжээний тухай» “ МАХН-ын Төв Хороо, БН барьж ашиглалтад оруулж, сур Зохион байгуулах комиссын хурлаар чуулганд | тогтоол гаргажээ. МАУ-ын Сайд парын Зөвлөл гуулийн дотуур байрны мате- зориулсан тэмдэг, диплом, урилга, хөтөлбөрийг хэ- 5 МАХН-ын Төл Хороо, БНМ 1971 оны есдүгээр сарын 24- рналлаг хангамжийг сайжруул лэлцэж баталлаа. АУ-ын Сайд нарын Зөвлөл нд «Пнионер сурагчдын |ШЇ на» гэж заажээ, ШРЛҮСБДҮ: тлошоаншоиилсшлаглєгтотшосєтлтша ийг ЭРГҮҮ МЛҮВЛЕүүЁЭЦхв7 " Ф0090980, д6), 09773612 073 80000) “БОЛГЛРЫГ ТУРКИЙН ДАРЛАЛАЛС ЧӨЛӨӨЛСНИЙ 100 жилийн ойд ӨРДӨГ СӨГДӨН ЁСЛООРОЙ Софи хотын гудамж талбайгаар, явахад эдүгээгийн та нар шиг ино- пер сүрагчид рлэг сайхан хөшөө дурсгалын дэргэд хүндэт харуулд зогсож байх иь олонтаа тааралддаг. Болгарын ард түмний үе үеийнхэн ли тэмээ гао эдэлгсэйд сургах шклыг ботго байгал тарга хүч, ажлын чадвар, давхарласан маягтай ургасал хурц "ТэмээнИЙ өвөг Одоогоос 70 гагуй байх ос нь эхолнэ, 1Оуны өмнө эрүүл мэндэд нь муугаар нолоолш, ирмэгтэй (байна, Ийм үсийг билгэ « ча насий 70 гаруй улж хөтөлж сургадаг, 2, 5-3 настайд ОГМСЭгЭЭт гэнэ, аитэд Үздэг ТОЖ Үүссэн гэж ор. Мь буйлгсна.. Буйлны шарх эдӨэрс- тоног, ХЭРЭ Хоёр хүртэлх настайд сүүн үүдэн бякт 6 Ү 1213) Резван ан өл ма уналгайд сургана, “Гохош-Гэмээго унах үсд хэрэглэх Шүдний ирмаг бага зэрэг алагдаж бал өунХ хааЛгад ЦОалгайд үМди оо Тавиас дамшо шасад нь холын (бд үүнийг толов эсгий ширж хийнэ, (гол ШҮЛНИЙХ Ийлээд нх) хоорондоо 8мьдарч сайна. Мон өмнө, гн йТ-н тү 2яц жинд исах буюу хүйд ачай ачих Мөн госмы нь бодож хишсээр, бөхий Оахаараа. нягт шүрээлцсэн байна, амьдардаг лам тэдэ Севил ин ЦАС эрэглэдэг. Холын «нїд Яв. ац фон булгиараар хийдэг, Тохой Ийм үсд нь тором гэнэ, буюу тэмээн төр рсийг тэмээний тэ. мо тэмээг уяж сойх хэрэгтэй. адид хэмшээний хоёр хэсгээс бүрдэе Гурав хүртаах настайд сүүн шүд- ролд хамгаруулд ? йг їэ нь зэмасний тарга хүч төгтоөх, цэ, Ург ив 05 см, Дээд талын өргөн элэгдэж, хооронд иь гу үэө ЦАА? 5 ул тавхайг бэхжүүлэх, өл да 40 см, доод талин... өргөц 30: см. ор, їшо, Энэ үеийг буйлт ёр бохт тэмээний уугуул тутаг холоогдолтой. Їзг тэмээнд аЧИ- цум байна. нь төв Дэй, “Үүний зэрлэг дунджаар 200 кг, тэргэнд хөл- Боол, тавтай» хэмээ зэрлэг т йХд 300 нг йчааг Ачим, болбх бес | Тохомдохмыг тэмээний | НУРУУ до мүднүуд” миш” сэр“ Элэгдэж орны говь мутагт | дар д Хоногт 25-30 юм. Ямбад тохи. ХӨЛгогдохоос хамглалж аевллөх (90- Сурын хүрглээ. молийн зай ны Дөрөв: хүртэлх настайд сүүн үү- 5 эрх чөлөө, тусгаар. тогтнолын төс тай амь, байна, Хоёр бохү э- ромжтой. рил! р эсд зулаац эсгийгээр “ 2У//77УУ7УУУУУУУУУУУУУЛУУУЛУУУУ) 300 ОРАХАГ” зовШТОН ЧулАадлүй мангаад жилийн тэр." Говийн аймгуудад, тэмээний урал. ХИЙНЭ.” Тохамны өргөц тохошноос ХОЛДСОН байна. Энэ үсийг 2, масий амь иас. эрсэдсэн мийга мипгай тэйгэлвэр, болгожээ, ОДОО дааш зохиодог, Энэ Нь тэмээг унал: Млүү гөрїхгүй байх хэрэгтэй, Н баатрынхад ариуц.. гогаай дурсгаг дээр 10 сей шахам. тэмээ. үд эдэлгээнд сургах, хүч чадлыг нь өллөгөө -- Хөлбөр, бахаа! оронд нь йгаагийн 00 шахам хувь пь. Аф- сорихоос. гадна. малчин... хүүхэд ааг. Маас бүрдэнэ, Энз ин тамоаг тэргэнд гана, Хажуугийн ба захын сүүн лыг эрхэмлэн хүндэтгэж ирсэн оно эртний сайхан уламжлалтай, 40 хувь Ланд, үлдэх хувь луучуудын анхаалж самбааг с хөллөхийн тулд тэмээний! урд бохонд шүюн, Австралц Амецшин тинд 0ИЙ соц сайхан Санаачилга юм. Олон ам- угладаг эсгийг ширж хийсэн гэр. бү. өвУХ даланд. Үй-ээд” хувь Нэг нэг сургасан хүнд БИМАУ-ын снор: хий гоногой дугараг хэлбэртэй зүйл шад шахам хувь хоёр Обхт ү?. мастер гэдэг хүндэт цал. олго». юм, Хөлбөрийн дал руу уншсан ха» 19 ын мээ юм. Цэг бокр тлмлэгээр, Африн 2 Ь сэгт тэрэг бэхлэх суран төг. Үдм брлиодно ЗҮҮЛЭЭ йн Судан, Сомалн улс, хоёр ХАРИУЛГА, МАЛЛАГАА өө бүхий. цагираг байна. лаг, туна “Гана: . бокт үлмээгээр” манай уйс хамгийн | Тэмээн сүргийг эр сувай, хээлтэй. Хом-ороолт, бай шаг мод, . : баян, төрөмтой ингэ. гэж ялган ны тушал, эргаас: бүрдэ Мэнай улсын бүх малын 3 шахам Овюөд хаврын улиралд нам. Ороолт-Хоёр хэсэг. байх. би соүд улам) | мөлийж элэгдсэн | Тэмээн сүрэг -- вєрблюжиыс стадо Үүнийг 4 мастай тайлаг, гунж | Тэжээчий -- вєрблилкий растух, вєр- Цургаа хүргэлх настайд ха- блюжатнин Буур -- верблюд промлведитель Ат-- шастрированыый вєрблнл Ингэ--зєрблюдица Болгар ард түмэн, үр хүүхдийн өнөөгийн экаргалайт сайхан амь Ш энэ орон Фашиамын дарлалаас өюөлөгдсөн 1044. оны есдүгээр, сарын Өгий өдрөөс эхэлсэн боловч 1870 опы гурандугаар сарын гур- вяп бол тус ард түмний бас нэг их баярын өдөр билээ, Өлөөгөөс 100 жилийн өмнө болгарын ард түмэн оросимн ах дүү ард түмний тус- аамжтайгаар туркийн 500 жилийн АХЫН 1 ЗАМНАЛ тэ уу Долоо хүртэлх настайд бүх сүүн хоёр Үүдэн шүд. байнгынхаар солигдсон боловч захын үүдэн шүд жишиг цар, ингэ гэнэ, Ботго --вєрблюжонон Тором--годовалый верблюжонел, Тайлаг (дорвчи настай)--трёхлетный тєрблюд, Гунж--Трёхлетиля зєрблюдица четырехгодовжлад зєрблюдида Тайлаг (таван мастай)--чєтырбхлєт- ный вєрблюд Нэг бөхт тэмээ --одшогорбый вєр- 2У7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛ ч эвмхилох байна. Үүнийг ат! юм. Өмнөговь: аймаг тэч» ” Э Шанн 1йтан, риэ, Ү? ээ тө | ас. Ї байр эл. Ч гдарч 2 бас Боол. л бан дай ЭЛ6ЭН ГОВИЙН Манай сонин уншигч сДУТ ХЫН АЛ Настайд үүлэ шүд ур» й 4 дийнхаэ. хүсэлтээр, АВАН ХО- ган тогширна. Үүнийг цэл залуу ат, ам АЛД ШУУ МАЛЫН ТУХАЙ» цуврал Ариан | хоёроос араан мяга го! 7 айд голын г үдэн шүд унаж | унь 0) ами Булхан шүд ур |ТОЛЬХҮУ ТЭМЭЭЧНИЙ СУУРЬТ | Л72Т2222 МХЗЭ-ийн ссдүгээр ноёрхлыг эцос болгож, улс орноо их х ал Харин ШИН лчдын БУрАлыан Ч Махламаа зеван хошуу) малын материал: нийтэлж байгаа билээ. гурван ст / А хажуугийн | блюд, їдромедар) х хур Балин арг уавноа үүр 5 доуүчих: 0нсэр хамгийн том нь бе- Үүний өмнө Адууны тухай (266 :д) үүлэн шүд өлэгдэш Үүнийг) Хоёр бөхс тэмээ--двухгорбый ер6- рх чөлөө, тусгаар тогтиол лын эжиц ив дунджаар 400- ийтэлсїи үзнэ үү? голоо ширэвсэн ат, нигэ гона, Арвай ба: ч 1935 өаы 1 сар тойгоо аолгосон юм. р» - нийтэл гү ҮҮ УНТАЖ ястай! бүх | ЗЮд (бактриан) Илдаг махны лөрпоос ар п й 8 ЭХ | Тэмээн жин -- вєрблюжий параван гарц амьдын хагас үүлэн. шүд ийнө. Үү- идүү хувьтай тэмцэнэ, Тэмээ нх ИХ- өмэиииэиэсих-ээмжииллмиииниилин нийг тагш шир гэ гэнэ. тай байдаг. Бех хомны өөх нь римтлалын гол хасгүүд болно, бохийг урд хойцоос иь хайчилаг ороо» ХАРЬЦАХ АВИА хөд хүрэлцэхүйцээр бодом | аөөлөН | тэмээг дуудахдаа) «АУУРАУУр», Шиниа данаа! Энэ пэрийг дэлхий. нийтээр: түүний дотор манай монголчууд хогшин хоноогүй сайн мэднэ. Хүүхдүүд та нар «Шина ийн УгӨ0 гншүү- 5 төлөөлөгч оролц, 1їх хуралд эвг аМиг төлөөлсөн 1 Хов --тпотнин, войлох Тохош -- нєрбаюжье седло Буйл -- канп Буравтаг -- шовод | Хөлдөгөө --упражь ЇХ нх хурал монгол мээний мах шим тэжээл сайта ти шиш хэшэ оын шиоп шинэ иииц Шивлыв шШишол2 22МШ1 (2022) (12-05: (25:31 улсын тадаад дөтөөд байдал| болон 3 3 2 авааны байтрууДд» гэдэг кипог МХЗЭ-ийн. зориатын тухай, Эндэ. : х Дд тэц илчит чанараараа бусад маг эсгийгээр хийнэ, 6 ухай, Н3 : 2 түү а бусад " тоор тоор», номхтгохдоо «ДУУр-дуур», | Олож, жирэм --подируга лийц Төв Хорооны тайлан илтгэл, үзсэн, Тэр кипонд аймшигт ширүүн махнаас дутуугүй, божмог, агь л Бамбай -- Эсгийгээр хийж гадна та. «хайхаас, тогтоохдоо «Алах ТӨР | Тэмээний мвос“вєрбокжьа шєрсть тулалдаан болж, тэсгэм өвлийн сон байвад сайн. Цасархаг нутагт амг таар буюу хуучин цэхмэлээр ий. тор», хэвтүүлэхлй Зогдор --грига ши тай. Сүү-Ингэлий сүү үнээ ц Лев шалган байцаах ком той, эвлэлийн дүрэм топ байгуулла хүйтэн цасан хунгар дундуур тур- нутгийн хүмүүсийн | сүү, Сод улаан бударгана, харгайа, ша. төлж болио. бамбайны урт 1 МогохдоО зхомзхөөгө, туухдаа | «хөөг,| Тэмээний, мах--терблисныего шлса гуудиг сонгох асуудлууд хэл: Ё юийн цэрэг. дороос нь мацан Да- мдээний год хэрэгцээг хан кс Хагоог ургамалтай байс буюу урд тол нь далны мөгөөрсийос. цүү» гэйз, Нутаг бүрт ийм. ашиа| Тэмээний сүү--верблюжьые золоко МХЗЭ-ийн ЇХ-их хурал эвлэлийн нааны орой дээр орос болгар цэрэг. цо сүүшїй жишиж зүзвэл шөн! өвч тулсм урагш, хойд тал иь ташаан толгой. өөр бойж болио. Бөх-горд аюслын алдаа, нугалаануудыг шүүмж. дайсны эсрэг оцсийн сумаа дуус амттай багаан өнгөтэй, иас амрын” удирдлд алсын ЭРЭЭ ОРЧЛОН дол ИЛ ЛЭЛБЭН Е- 45101558 -- 805 сын тн хэлэлцэж, түүнийг бөрчлєш зас БИЛГЭ 21 су ВВС 7 НЭЭ ОУТоМ с нөгөөд юүлэхэд ихээхэн хөө. ҮУН бинГигын Хангаад 84СМН САЛХИ: см, зузайн нь 8-7 см орчим байвал Хор бөх босоо бод туг ширээ, | гасан” урт. хаагасай” үс)--Грэва. тэгтөөсон эвлэлийн 1Ү бүгд хурлаас ЗЧ1 . : 83, г, шим л сайтай сүү юм. - " зохино, урд бох цугархай хойд бох босоо | длиннал шерсть на шєс. чулуу, торхтой галыг хуртэл чу Ын оц бэлчээнэ. элчээр ив хужи 5 : асан тогтоолууд болон намын ЇХ , ! ) 5,5 хуль орчим Шат: хийдэг. (1,5--1,7 м бол урд мугархай, урд бөх босоо, х хэ ЭХ Гг луудан зориг баатарлагаар тулалд Э М ба хүмүүл, хийг, морин агь, бор бут л Ч ї У их хурлаас МХЗЭ-ийн өмнө тависан зө- БОЭРҮРЛЫН ЇН эд ЄзалИЙН ХУГЗ. бударгана, баггдуур, зайн шочир , бс бсм зумаан дотор тал бох рилтуудыг хэлбэрэлтгүй биелүүлэх, даг: АШИЛа даваад зухамгагтша шар моз, хонины агь ангир, тэс ШОН нугархай бол | Зогдорлох (Тэмээний с : 7 м лан атах|--сиймать гриву | болсон. Шина да- рх молооний толоо идор зөв бу 10 см, хондлойчийй урт 30 см бүр ий Шат: мод бамбайг тэ- тийш солбиж || ругарсан тал руугаа сүрт тулалда ын аж ахуй, соёлыг хөгжүү» ваа тийнхүү элийн гишүүд, залуучуудыг зэрэг гашуун, шүүслэг ургамал эл- бэгтэй байх нь тохиромжтой. шерсть (с шєн верблюда) | лиг, хоёр бөх хоёр рсан бол солбин гэх | Тэмээ. буйллах--Продевать каяц 8 холцуулах, аєлэлийн зохион эмцэл, золгар-Зойлолтийн май- м| рл" зүгээ) ЗЕЛЛТЫСҮр ИН ӨӨ МӨН ДӨДӨгай 1 Нь зүүд ход үхОглӨб гэрт бэлчээ мэзниїї нуруу, их биед хашчин Дарж, зөвисад ин иугар хавхалинаны удилдлагын арга чадварыг эрс са дас болж алдаршсан. юм. Шипка дээрээ зогсож мод холийнхоо оёдог дурс ёстой, Намрын таргац тэ ӨЧӨАНЫ тэйжээ, холбоо дээс тэмээний 5 Буйлах (тэмээ буйлах, ботго буй пуу тухай Эвлэлийн Төв Хороо, даваанд орос болгарын б100 хүн- дээр хувин бүхий барууц холоо моїс ширүүн хоом ЗУУХ, ТӨЙЛЭХҮ "уруунд хүрч холгохоос хамгаална. 11, НАСАНЖАРГАЛ ! лах)--оєвоть, иричать, зилэлийн бүх байгууллагад даалгажээ, анд орос болгары ташан саадаг уналга їд хэрэглэх, сөд хоол- огт, буйл, бурайтаг. 1) Эвлэлийн дүрмийн ТУХАЙ их хурал тэй баг туркийн 40 млпган цэрэг- Ипгэвий сүүг “дангаар нь уух Ю улШ тун болохгүй Аль аас нь ногтолис сурган хэлэлцээ, ийш ардч эвлэ- тэй армийн оодоос тулалдсан бо- тадид цагаа, хоормог, хурууд зэргийг болохоор тогтоож, хойьчилж хариу ЭРҮҮНИЙ гогцооцоос эхэлж зангидах дийн анхан шатны үүр хороо, Эвлэ. гоод бүтэн хоёр хагас одрийн ши- 118 хҮЛЭЭГУЕ Л, Зах хэрэгтэй, ба хамар яиг1:518 см, шилэвч 11 дийн Төв Хорооны Гэргүүлэгчдийн дааны эцэст дайсанд улыг 3 зуюу Я см, шанаа см, гогцооны урт Т е ї25 1 ЭЛ лын ко орхой о5 й 041 алд оржээ. ширүүн (зогдор, шил, овдог, бохний ”.. НИЙЛҮҮЛЭГ, БОТГО см байвал ямарч ботгонд тохирио. -- Зээ ӨЛЭсг я Ааглаж их хүчтэй хэргээ үүрэг хариуцлагыг нарийн тодорхо аюултай байдалд ноос) эм буюу зоолон (их биеийн) Хавар ногоо гарсай үед ийгэ бот- Буйлыг буйлас. бург хус, хар, Уудам талыг ухаартай бүрхдэг. Амгалан дөлгөөн сайтай Холын говийг хопгортой дүүрдэг Асар том бистэй хирээ Элсэн говийц дундаа. Арганд орохдоо амархай Хөлөг гэж! нэрлүүлсэн Сог гэж дуугарахад Эх Монгол цутагтаа Сөхөрч дорсо хэвтдэг Заан гэж дээдлүү "Тоор гэж дуудахад болгох зэрэг нэмэлт оруулж дараа. тийц. бүгд хурлаар | багдуулах МХЗЭ-ийн Төв Хороонд даалгас: байна. Их хур. влэлийн Төв Хо- Тийнхүү уг давааны хориглолт ахалж хахир хүйтэн өвлийн хэдэн сар хоол хүнсээр дутмаг орос бол- гар цэргийн байр байдал маш хүнд ноос, торомпы аюос гэж айгилиа голж байхаар пийлүүлгийг лвуул- гана зэргээр хийнэ, Буйлны урт гол мээНий ноос шэхмэл сүлжмэлийн даг, Нэг бууранд дуйджаар 20-30 хэсэгтээ тавай хуруу орчим байн ЛЖ өө сэвгүй ойх (хоёр ху- үйлдвэрийн чухал түүхий эдийш Мэг. дїгэ оногдуулна. Буурыг цамар буюу Буйлыг маш сайн шу. Малай у сад тэмээний Поос боЛОйс- хээлтүүлэгт орохын омно улж сойх хийж, цэг үз ТЭМЭЭНИЙ МАГТААЛААС | шиш шоштчашшош шошд гт тштшсц 212 с роог 51 гишүүд, орлогч шалгац бай. 5 я цэрэг руулах үйлдвэр байгуулш Сайна. хэрэгтэй, Ингэ хээлээ 13 сар буюу руу урт) нөгөө үзүүрн х л цаах момиссыг 5 гишүүнтэйгээр сой бэрх ари эц өг аД Заатар ЭБЭ Тэмээний ноослы дулаап бөх бат ч4- 307-119 хоног тээдэг. п14 ЫН р Э11-13 АУүрүХ6 Эртэй сайхан тэмээн сүрэг нь Тосоод наашаа ирдэг гожээ. осгож, оло үлт Ш 7 аад нарыг ашиглан мосёц далайд аллаг- Ингэ голдуу хаврын улиралд тол- үзүүртэй) говх хийнэ. Товхыг шир, Сүр ихт бууртай Эзон хүндээ дасах нь хялбар 2 , жээ. Гэлээ ч гэсэн Шилка дав! чид, туйлыш ШИНЖИЛГЭЭНИЙ СТАНЦӨД дөдөг учир арчилгаа их шаарда- Хонь ямааны туурайн гахайгаар | СҮҮ Мхт ниготэй Ийм а шинжийн мад билсо. МХЗЭ-ийн аравдугаар найдвартай хамгаалж. улмаар тур- шашлладаг хүмүүсийн хувцас, хэрэг. ид, Ботго эхээс гармагц хол доэрээ хийв болно. Бурийтийг “ас мовс| СҮМбэр уул шиг ахтай -- Зээ нийн хааны гучин мяпгай хүнтэй лэл хийдэг, Нэг бохт тэмээ 2-4 МГ тайцод чаддаггүй заавал хүний тус томж хийх ба урт мь 1. метр бай. | СҮҮЛДЭЖ явдаг ботготой Уяа сойлго нь таараад ирэхээр Р норпусыг бут ниргэжээ. зэ 5-10 далц шаар, Эхээс гарсны Аа- рад зохино. О Буурайнд гаргасай гушитай Улрахгүй ган шиг чийрэг болдог их хурал 2 иг дээд тал нь 20 иг хүртэл їїдос 0г- раа тун хурда угацаанд амлуулж 2 Буйланд дасгасан торомтой Уртын алинд дасаад ирохзэр Одоо Шипна: давааны урд хор- но, уураг-сүүг нь хөхүүлиэ, илс, ШҮД Хазайх аргагүй бөхтэй. Улам, хөвгөрч шуурхай болдог мойд алтан. гашжирт сайхан сүм Малай говьд арвин нх ноос огдог Салхи шуургатай үед ботгонд мэм- Халцрах аргагүй тавагтай Тэргэнд хөллөхөд тэйхээтэй Ү. 299 төлөөлөгч байгаа! Сүмд орвол туркийн эсрэг «Галбын говийн улаан», «Ханын хэ- цээ, зулавч хийх хэрэгтэй. Тэмээ бүгд 34 шүдтэй, Үүний 6| Шилэндээ шигүү ноостой Хэгнэж ачихад түшигтэй ЗАС Нинүжа үрс срөиөргэдч 28) Е цийн хүрэн» зэрэг нутгийн шилмэл ТЭМЭЭ БА УС нь үүдэн шүд, 24 ий араа, 4 нь| Өвдсөндөо отгон моостой ЗКар хоногийн өл даадаг Брэхимээ.УНХ зууван МХЗЭ йи тулалдаанд амь нас эрсэдсэн орос омгийн тэмээ үржүүлж байна. Тэмээ- "Тэмээ цангахыг удаан тэсвэрлэж Соёо. Хивэгч мал учраас дээд эрүүн-| Газрын мамд идээшдэг Зуу хошогийц аян даадаг Хорооны тайлан илтгэл, бээ) болгар цэргүүдийн нэрсийг жаг- ний эр ноосыг хавар гуравдугаар с8- уддаг. Эпэ нь тэїдэл боловсруулах дээ үүдэн шүд байхгүй. Тэмээний | Гашуун овсонд дурладаг ЛАажуу тайван алхаатай ч гэсэн. дийнгэх ай билзаах омжснж улайлин саан сийлсэн гантиг чулуун 84 рын 1-20, эм ноосыг дөрөвдүгээр 4- будчирхайн ажиллагаатай Холбоо. насыг шүдээр тодорхойлохдоо үүдэн | Хэд нугарч хэйгдэг Арчилж хайрлаж эдэлбэл Дэээ ман шин орогунны нов дүр хавтан бий. Нийтдээ 18491 хүний Рыц нэгнээс зургадугаар сарын эх зор, Мон халуун хуурай уур амьс- шүдний ургалт, Өзлэгдлийг голлон | Хэвтэх газраа цэшэрлэдэг Алгуур алгуур ахисаар мийд тухай, МХЗЭ-ийн удирдах яснаас цуглуулж ахан дүүсийл хүртэд хугацаанд авдаг, галтай говь цол утагт угайсад ШУ- баримтална. Үүдэн зургаан шүдний | Тормонд нь сургахгүй бол АЛС холыг туулдаг тУҮЛЛагтуудыг ан ох өгҮУлыл хагэж бунхан болгон. оршуулжээ. ээ таглаж зохицсон явдал нолоолио, толын хоёрыг гол, түүний хажуу- | Тохигүйхэн зантай болдог 1(ид өйжиж толлох ч гэсэн ну? їн 1 дайн дэгдэж олон ул Ианахэт балтар монх нойрссон унллгА, ЭДЭЛГ: Намар өвлийн улиралд тэмээ 48 гийнхыг хажуугийн, хэлнь талынхыг ДулсЭтэ ны здаахгүй бол шисэн Сон оссннсл злхийн 1 дайн Я : ) хоног хүртэл усгүй байхад биеийн захын үүдэн шүд гэдэг, Нөг хүртэлх игүйхэн биетэй болдог туу зугу 3 сын байдал онц хурцалсаныг их зу. шарилын өмнө тив тивээс эрсэн (2: 3аРЭХҮ Бусоүлаласү САН” эрүүл змЬ нь хэвээр байдаг. Тэмээ шастайд сүүн үүдэн шүд (өхэж гарс-| Ноцож дайрч баривал Зэгсэн олса хэл УЛИРЛСНР рал тэмдэглээд тус ориыг дайнд та хүн болгон тэргүүн гудайлган хү! ачаанд 1 олын алинд тэсвэртэй, ММэг удаа (40 л орчим ус ууна. Гэвч ны дараа ургаж цаашдаа байнгын Нойтон сэвсээр булдаг. Ийм д сайхан тэмээг сүр тан ормулахад үл хүргэх, Зовлолт дэтгэл үйлддэг. Түүнээс дээшилж хээ чадалтай, ХОЛ ир ердийн хосогт тэмээ цайгахдад бага, тэсвэртой амь- буюу ясан шүдээр солигдох шү.! Хєтуу ширүүн хандвал ВСАНДЭЛЭГ явдал зоолонтй УЗИр тан гэш удаан хугацаагаар услахгүй дайг сүүш шүд гэдэг) дь хооройдоо Халбагар тавсаар дэвсдэг Дд, ЛУВСАНД Холбоот Улстай байгуулсан холбоо найрамдлыг улам бэхжүүлэх, улс орныг батлан хамгаалах хүчнийг цу» цалтгүй бэхжүүлэх, МАХН-ынхаа удирдлагаар эйлэлийн байгууллагуу- даас хийж гүйцэтгэх үүрэг зорилтыг тодорхойлоп ааасан байна. Үүнээс гадиа МХЗЭ-ийн Х их ху» рал зэйлэлийн дотоод ажлыг эрс сайжруулах талаар маш чухалчлан хэл: эц зохих шийдвэр гаргасны дээр МХЗЭ-ийн шииэ программ, дүр- мийг баталсан юм. Их хурлаас МХЗЭ-ийн Тов Хороог 41 гишүүд, 10 орлогч, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны шалган байцаах номиссыг 5. түшүүц: яой сонгожэд. даваашы хяр дээр гарав уу, Үгүй їїцэтгэнэ, Тэмээг унал- юу сүрлэг сайхан хөшөө сүндэрлэл харагддаг. зиглта лууултлтэстүлтотэттэХ «Болгар хүн чиний хувьд эр- Н Ч йн : хэмлэд хайрлах ёстой газар энэ : юм шүү. Малгайгаа анч өрдөг сог- Дөн ёслогтун!» гэсэн үг үсэгтэй дурсгалын тэр самбарын омно дүү мар та цар минь очиж гэмээж нь монгол түмнээ төлоолж өвдөг сөгдөн ёслоорой! чухал үүрэг гү НӨ Ш. ДОРЖГОТОВ. шинжиииллииилиллиллиллын Гана шинн шини шинж шин хүр" үгмгэга ! СПОРТЫН АМЖИЛТАА ИХ ХУРААЛД Зураг дээр: дын тамнирчнид. САСАКИ ОХИНЫГ САНАГТУН! “эг 4 Одоогоос 33 жилийн өмнө аме- рикийн дайнчид Японы Хиросима «сот дээр атомын бөмбөг хаяж олон зуун хүнийг алж , устган, мянга мянган хүн цацраг идэвхт боди- соор хордон эрэмдэг зэрэмдэг бол- сон билээ. Тэдний нэг нь гуравхан настай Сасаки Садако охин байлаа. Са- саки Садако ертөнцийн бүх хүү- хэд, багачуудын адил өсөж тор- нин, хөгжилдөн баясаж, нарт ер- төнцөд амьдран, сургууль номд суралцах хувь зохиолтой төрсөн нь мэдээж. Тэгтэл цацраг идэвхт бодисоор хордож үхлийн аюулд хүрэхээ охин мэдээгүй ээ! Хөөрхий охин эмнэлэгт хэвтлээ. Арван жил эмчлүүлсэн боловч амжилт олсонгүй. Харин ухаан суух тутмаа сэтгэл санаагаар гут- ран орноосоо ч босож чадалгүй үргэлж хэвтэрт байж, зөвхөн өвч- нийхөө тухай «би эдгэрдэггүй юм болов уу?» «эсвэл үхнэ гээч бо- лох нь уу?» гэсэн аймшигт 0о- долд автана. Тэгээд нэгэн шөнө. дуг нойрон дундаа сайхан зүүд зүүдэлжээ. Юу вэ? гэвэл, хөөрхий охин, цаа- саар мянган тогоруухай хийж сал- ХИНД ТАВИАД ӨВЧНӨӨСӨӨ Салж ЭД- эрлээ гэж зүүдэлсэн байна. Тэр “нь бас учиртай юм. Япончууд то: горуу шувууг аз жаргалын билэг тэмдэг гэж үздэг билээ, " “Сасани охин хэвтэрт байгаа боловч цаасаар олон тогоруухай хийлээ, Яавал олон тогоруухай хийх вэ? гэж их яариа. Энэ тухай японы хүүхэд, багачууд сонсоод бяпхан охинд туслахаар өдий тө. дий цаасан тогоруухай хийж ирүүлжээ. Цаасан тогоруухайны тоо аль Тэргүүн байранд шалгарсан багуу- хэдийнээ 240 мянгад Монголын їшонер буг рагчдын ординг їрэмшит олголцо бомбогийн апарга блг шалгаруулах уламиг лалт томцоон.. болов, МХ лийн ХУ! их, хур, Монголын ионерийн «йг гамиглагче 1М... чуулган угтаж спортын ур чадвар, хүч самбай. сорих томоо» хон үйлаг болсон. вїо Том- цээнд. їшйелолийн 8,10 ишлийн 40 гаруй сургуу лийн 550. гаруй. (өмнөх шилийнхэлс. пог дахий) тамирчдын. 70 баг орол- цоп, Тоөмцооний дүнгээс үлэ» хэд 8 жилийн... дунд сур- туулиудаас Б, Онхжаргал Т. Болдбаатар, Б, Батсай- хац ахлагчтай 45, 30, 51 дүгээр сургуулийн хоп- гүүд, Ч, Сараптулд, А. Эрдэнэцэцэг, Д. Оюунаа ахлагчтай 48, 4, 45 ду- гаар сургуулийн охид, 10 жилийн. дунд сургуу- лнудаас Б. Батжил, Болд- баатар, Д, Нэргүй ахлагч тай хөвгүүд, М., Цэцэгмаа Г. Бурмаа Д. Бадам ах- лагчтай охидын баг тэр- гүүн 3 байранд шалгарав Нийлбэр дүнгээрээ 10 жилийн 5, найман жилийн 45 дугаар дунд сургуу- лиуд түрүүлж тэмцээний шилжин явах цом авлаа, С, БОДООШ "ООЕЕТ хүрсэн бо- ЭРн хэлбэрийн ГАРАА Гараа нь зорилгоосоо хамаарч хувьд битүү, задгай, ХҮҮХДИЙН УРЛЛГИЙН ДОЛОО. ХОНОГ. БОЛНО Хүүхдийн урлагийн улатжлалт долоо хоногийн шил ТУ идутаар сарми. 2-ноос 8-шиг БиНЫЫ Шон дайпр йохиогдох гэж байна, Долоо хоноги! х ана Улсын дуурь бутгийн.. тейтрт 2-ны өдөр «Испа бүтгийн цоморлиг»-оор эхэлнэ, : Л 0лөо. ХОНогИЙЛ хугшайинд танай топ, НЛНИЙНН пионер, сурагчид бүх тейтр, соёлын ордон, клу 247 гадаадын болон. өөрийн орий урлагийн шилдэг Үг лтоэлгжүжмиг, кино, концертыг хойголттой үнээр үдэн, гуриидугаар улирлын амралтаа цэнгэлтэй сайхан ой» горүүлэх болно, титан түүд5 тэртгтдурт Нийслэлийн 48 дугаар дунд сургуулийн уран” сийлбэрчин хүү 8-ын «Б» ангийн сурагч Н, Баяраа. МХЗЭ-ийн ХУЙ их хурал угтаж олон сайхан сийл- бэр хийж байна, / ГО” 4... (шивлиал 025 ХАМГИЙН ТҮРҮҮНД «Пионерийн үнэн» сонины 1978 оны тавдугаарт НИЙТЛЭГДСЭН “ЁГНЬЯНН сүлжээг» Сэлэнгэ аймгийн Сүхбаатар хотын" 10 жилийн дунд сургуулийн 4-ийн «А» ангийн сурагч С. Туяа, нийслэлийн 28 дугаар тусгай дунд сургуулийн 6-гийн «Г» ангийн сурагч М. Амантай нар хамгийн түрүүнд Зөв олж таасан хариу ирүүллээ. Мо 4 ловч хөөрхий охинд тус нэмэр бол- сонгүй, Ингээд 18 насандаа Са- саки охин нас барав. Сасаки Садаког нас бармагц японы хүүхэд, багачууд атомын бөмбөгний аюул, хор хөнөөлд нэрвэгдсэн хүүхдүүдийн дурсгалд зориулан хөшөө байгуулахаар шийдэж хөрөнгө мөнгө хуримт- луулах хөдөлгөөн өрнүүлсэнд эцэг эх, ах эгч нар нь нэгэн адил оролцжээ. Хуримтлагдсан мөнгөөр ироснма хотын төв хэсэгт орших Сасаки охины булшин дээр того- руухай барьсан хүүхэд дээр нь! зогсож байгаа бөмбөгний хэлбэрт хөшөө байгуулжээ. Тэр хөшөөг байгуулснаас хойш | японы өнцөг булан бүрээс хүүхэд хөгшид Хиросимад ирж өөрсдий хөө авчирсан цаасан тогоруухай- нуудаа хөшөөний дэргэд тавиад, оронд нь дурсгал болгон тэндээс хүссэн тоогоороо тогоруухайнууд / авдаг байна. Ингэхдээ хөөрхий Са- | саки охиныг хүн бүхэн сапан дурсаж, атомын аюул дахин бүү гараасай гэж шимшрэн бодоцгоо- но, Хиросимын аймшигт явдлыг | дэлхий дахин мартаагүй, мартах, Ч үгүй. «Хиросимын аймшигт яв- дал давтагдах ёсгүй» гэж манай ертөнцийн үндэстэн, ястан бүхэн өөр, өөрийн хэлээр ярьж байна. Өнөөдөр манай дэлхий дээрх атом, устөрөгчийн зэвсгийн нөөц дэлхийн нэг хүнд Дөрвөн тонн оногдохуйцаар нөөцлөгджээ гэж грдэмтэд тооцоолсон, Үүний дээр Нейтроны бөмбөгийг шинээр үйлд- вэрлэж халуун цөмийн зэвсгийн нөөцийг нэмэгдүүлэн, дайны аюул заналыг улам гааруулахыг амв- рикийн цэргийн эрх баригчид са- наархах боллоо, Америнийн дайпчид, баячуудын нейтроны бөмбөг үйлдвэрлэх гэ- сэн санаархлыг манай ертөнцийн энхийг эрхэмлэгч бүх хүчин эрс хилэгнэн өсэргүүцэш, «атом, ус» төрөгч, нейтроны бөмбөг сонотү: гэй» Сасани охиныг санагтуй! гэсэн дуу хоолойгоо улам хүч тэй цуурайтуулш бийна, к С, ЧУЛУУИЦЭРЭН - Шиний бэхөлилнн Хэн цЗцЖислийн Д, Сүхбаатарын нэрэшшит улсын. ховдолийц комбиийтод ховлэв хагас задгай гэж гурав ангилагд даг, Хэлбэр нь ямар ч байсан гї рааны зорилго адилхан. Үүнд: 1. Өөрийн бод хүүг зохистой газар байрлуулж бүрэн хөллүүл- сэн байх, 2. Хөлгийн төвийг урьдчилан эзэлж авах буюу өөрийн хянал- тад байлгах, З.Тоглолтын төлөвлөгөө зохиох аятай нөхцөл үүсгэж ноёны байр- лалаа бататгах, Эдгээр үндсэн 30- рилгыг хадгална. Хөлгийн дундаас е4, 44, е5, 45 гэсэн хэсгийг хөл- гийн төв гэнэ, Хөлгийн төвд бай- гаа боднууд хамгийн ашигтай олон буудлыг хяналтдаа авдаг учир их ач холбогдолтой, Үүнийг та нар хөлөг дээр боднуудыг тавьж тоолж шалгаж үзээрэй, Ийм учраас тө- вийг эзлэх санаачилга нь хоёр тог- логчийн эхний нүүдлээс эхлэн бэлтгэгддэг. Чухам энэ чанараа- раа гараа нь маш олон янз бай- даг юм шүү! 1. е2-е4-еТе5 гэж нүүвэл, үү- нийг задгай гараа гэнэ. Энэ га: рааны онцлог нь төвийн хэсгийг хоёр талаас, зэрэг хяналтдаа ава- хын төлөө тэмцэл зэрэг эхлэхэд оршдог. Энэ гарааны төрөлд «Ис- пани, Итали, Орос гараа», «Хоёр морины хамгаалалт» зэрэг олон хувилбар багтана. -1 64 буюу 1. 44 гэж хүү нүүхэд хар талаас 46 буюу 66 гэх мэтээр төвийг шууд эзлэхийг эрмэлзэхгүй ноён.ба бэрсний жи- гүүрээр эсрэг тоглоом үүсгэх зо- рилготой эхлэх гарааг хагас зад- гай гараа гэнэ, Энэ гарааны тө- рөлд «Франц хамгаалалт», «Каро- Канн хамгаалалт», «Сицил хам- гаалалт» зэрэг хэлбэр багтана. -- Хоёр талаас төвийг эзлэхийн төлөө хүчтэй тэмцэл үүсгэж байгаа гарааг битүү гараа гэнэ. Энэ га- раанд «Бэрсний хишиг хүртээлт», «Славян хамгаалалт», «Англи эх- лэлт», «Эртний энэтхэг хамгаа- лалт» “зэрэг хувилбар багтана. Жишээ Бэрсний хишиг хүртээлт. 1. 44--45. 2, с4--4с 3. М13-- М:6 4.-68--е6. гэх мэтээр үргэл» жилнэ. Дараачийн хичээлээр задгай гарааны нэг -- Испани гарааг үзэх тул та нар гарааны зорилго, ангиллыг сайтар мэдэж "тогтоосон байгаарай! Г. БАДАМБАЗАР Эрхлэгч Ц.ДАШДОНДОВ шишийн Г11::5017332:8 2-1Ы ПҮРЭВ ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг »10,00 Хүүхдийн урлагийг уламж- лалт долоо хоногийн. нээлтийн ажил» лаган, тоглолтыг УДВТ-аас шууд дам» жшуулиа, (Запсарлагаар иь. баримтат 111110) 18,10 Хүүхдийн урлагийн долоо хоногт зорнулсан «Хөх цоцгийн бух цэрэг» зөвлөлтийн уран сайхны кино. 4-НИЙ БЯМБА ГАРИГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 19.50 «Боролдойнц цаг»: Ишиг, то- рой хоёр-БНСЧСУ-ын хүүхэлдэйн цуврал кино, УШЦ хэсэг, Орбитын нэвтрүүлэг (ЇЇ суваг) 13,50 Хүүхдэд зориулсан телеви вийн урап сайхны кино. 5-НЫ ПИЯМ ГАРНГТ Үндэсний нэвтрүүлэг 20.80 «Боролдойн цаг»: туулай хоёр (үлгэр) Орбитын нэвтрүүлэг (1У суваг) 10.55 Хүүхэлдэйн кино 17,45 «Эамын ходолгооний аюул» гүйн дүрмийг сахын» Ийдөкс--14140 Зараа иино. программ,» "Ч Отон муК ний пРолетлги нАР нэгдэгтүн 6554 дэх жилдээ М010(1506) 1978 оны турабдушаар, сарын 8.49... Лхада УРАЛДААНД 131 ШАЛГАРАВ АЛХ Цул Уан эхийн тухай дуу дуулах Эхчүүдийн эрхэм дээд нэмрээ оруулсаар байна. түүний дотор манай орны өсч, маань шинжаэ судлах, бие: рай! Улаанбаатар хотын ойролцоо байгуулагдаж, удахгүй ашиглал- тад орох гэж байгаа олон улсын пнонерийп зусланд «Хамгийн сай- хан нэр өгөх» уралдаанд эх орны бараг бүх сургуулийн олон зуу! їшонер сурагчид оролцлоо. Уралдааны комисс ирсэн санал, тайлбар нэг бүртэй парийвчлан танилцаж олон улсын пноперийн шинэ зусланд «Найрамдал» гэсэн изр өгөхөөр тогтлоо, Найрамдал!! Энэ үг бол най- рамдалд дуртай мапай ард түмэн түүний дотор өсвөр үеийнхний эр хэмлэп хүндэтгэдэг хамгийн сай хан үг юм. Манай пионер сурагчдын дий лэнх олонхи нь зусландаа «Най- рамдал»ь «Нөхөрлөл» гэсэн эр өгөхийг хүссэний дотор Баянхон- гор аймгийн төвийн 10 иаглийн дунд сургуулийн 4-ийн «Б» ан- гийн сурагч Б, Ичинхорлоо «Най- рамдал» гэдэг үгийн утгыг зов оновчтой тайлбарласнаар нэгдү- гээр байр эзэлж, шилэ сайхан Хүүхдүүд ээ! Та нар ээждээ. хамгийн их хайртай хүмүүс! Та Эхийн тухай шүлэг бичиж, аураг | Наймпы өдөр хайгуулч хүү би 1 хын төлөө ажил, эрдэмд. шамд- даг, Үүнд чинь эхчүүд бид голт. зүрхиййсээ. баярлан, үр хүүхдийн» хээ сайн сайхны. толоо санаж сариайх бүхнээ дуртай, зурцгаадаг, Эхийнхээ. ачий Манай: сайхан эх долхийн бомбог тэсрэхгүй болбол үндэстэн бүрийн үр өсч өөдлөх юм. Гэтэл өнөөдөр тийм. биш, дайны аюул саналхийл- сээр хоройготон орны охид, хөвгүүд өлсөж, өлборсоөр л богоод тэ- дэнд сурах сургууль, хийх ажил ч олдохгүй байна, бидний элгийг эмтэлж байгаа баг урч хүмүүжиж байна ухаан, тех гүй хүртэж, чадал ухаанс лист нийгмийг бүрэн. тогс байгуулах золбоо төгс өндийж байна, Эпйэ бол эхчүүд бидний баяр бахдал юм, Хайрт дүү. иар минь ээ! шамдан, хэвлэл номтой байнга нөхөрлөж, Эрүүл энх, аз. жаргалтай болон сурч хүмүүжиж эхийнхээ БИДНИЙ БАЯР Олон улсын эмэгтэйчүүдийн өдөр-Мартын Фны| баярыг. тохиол» | Наймны өдөр сурагч хүү би дуулан хайрт дүү үа нартаа нийг. эхчүүдийн өмнөөс. байр хүргэж, | Цлїїман онцтой харилаа даа, хамгийн сайн сайхныг хүсэн ерөө! ха зүйл юм, Гэтэл социа. гуд та иар хичнээн их дэнш Та нар хичээл: сурлагадаа цаг үргэлж чөлөөт цаг бүхнээ сурч чийрэгжүүлэхэд зориулж яваарай! Энх тайлныг хамгаалах монголын хорооны орлогч дарга профессор Ч, ДОЛГОР зусланд үнэ төлбөргүй амрах эрх олж, Д., Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дипломоор шагнагдлаа. Олон улсын пиоперийн зусланд ороп, орны хүүхдүүдийн амрах овормөц сонин хотхонууд бий. Т: гээрт бас л иэр хэрэгтэй. байлас Ирсэп: захидлуудаас. шалгару уг хотхоныг бас шцэрлэв, Үүнд « Нарлаг», «Сансар» «Оч», «Со- лопго», «Одод» гэсэн пэрүүдийг шалгаруулан зөв сайн тайлбар бичсэн Хөвсгөл аймгийн Рэнчин- лхүмбэ сумын 8 жилийн дунд сур- гуулийн 4-ийн «Б» ангийн сурагч айхан нийслэлийн 14 дү- лэлийн 10 жилийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 6-гийн «Б» ангийн сурагч О. Чулуунцэцэг, Говь-алтай аймгийн Тонхил сумын сургуулийн 8-ын «Бэ ангийн сурагч Ш. Сод-: номжамц, Хөвсгөл аймгийн Баян- зүрх сумын сургуулийн 5-ын-«А» ангийн сурагч Б, Байгалмаа, Төв нар зориулж байдаг юм. хүслэн бол энх тайван! Эхчүүд буу! сонсож, үр хүүхдээ. дайн дажинд ппуулахыг хэдээ ч хүсэхгүй, Өнөөдөр манай эх, эмэгтэйчүүд дэлхийн шударга түмний хамт ши- юэ дайн гарах аюулын эсрэг тэмцэж, энх дуу тайвны үйл хэрэгт хунь хаана ч гэсон буун. дуу сонсдохгүй, хүүхэд амар жимэр Энэ бол эхчүүд “ст орнууд, у жаргалтай ? Өнөөгийн улаан бүчтэн хүүхдүүд хогжлийн үр шимээс алдал- аад зогсохгүй, эх орондоо социа- иргэд болон өсөж эрдэм боловсролтой, хөдөлмөрч иргэд ачийг, эх оримхоо тусыг хариулаа- 217) 10 мото Ж, ДАШДОНДОГ МАРТЫН НАЙМНЫ БЭЛЭГ Найман онц мипь ээжид барих Ипндин бэлэг болог доо. Найман олатой буцлаа даа. Найман олз минь ээжид барих Нандин: бэлэг. болог доо. Наймны өдөр үхэрчин хүү би Найман тугач авлаа даа. Найман тугал минь ээжид барих Нандин бэлэг болог доо. Наймны өдөр шаварчин хүү би Найман өрөө шапвлаа даа, Найман өрөө минь ээжид барих Нандин бэлэг болог доо. Наймны өдөр хөгжимчин хуу би Найман симфони тоглолоо доо. Найман симфопи минь ээгїйд барих Нандин бэлэг болог доо: : Наймны өдөр инженер хүү би Найман төсөл хийлээ дээ Найман төсол минь ээжид барих Нандин бэлэг болог доо. Наймпь” өдөр нисгэгч хүү би Найман хотод буулаа даа. ын Найман инслэг минь ээжид барих Нандин бэлэг болог доо. Наймим өдөр шүлэгч хүү би Найман бадаг холболоо доо Найман бадаг минь ээжид барих Нандин бэлэг болог доо. шиш шиггшиии аймгийн төвийн 8 жилийн сургуу- лийн 3-ын «А» ангийн сурагч Д. Түвшинхишиг нарыг хүүхдийн төлөө фондын төв комиссын дил- лом үнэ бүхий зүйлээр шагиах шийдвэр гаргав. Уралдаанд идэвхтэй оролцсон Сэлэнгэ аймгийн төвийн 8 жилийп сургуулийн 4-ийн «А» алгийн су- рагч Б. Ундармаа, Хэнтий аймгийн төвийн 8 жилийн сургуулийн ТС, гийн «Б» ангийн сурагч Г. Зоригт нийслэлийн 88 дугаар дунд сур- гуулийп 4-ийн «А» апгийн сурагч Г. Буянжаргал, Дархан хотын 10 жилийн хоёрдугаар дунд сургуу- лийн 8-ын «Б» ангийн сурагч Т. Энхцэцэг нарын 10-аад сурагчийг МПБ-ын Төв Зөвлөл, «Пионерийн үнэн» сонины дипломоор шагиах шийдвэр гаргалаа. Уралдаанд оролцсон бүх хүүх- дэд уралдааны комисс баяр хүр- гэж, сургууль төгсөх, анги дэвших шалгалтандаа амжилт . гаргахыг хүсэн ерөөж байна. иш ла л 4 544: р: 5 220 идэх 117510172187:15417А101 є«аЗХЄСєЄё ёо, 4 “УУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУЛ, ЭВЛЭЛ | АХЫН ЗАМНАЛ 7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ: /77УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ? ЭУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ МХЗЭ-ийн арваннэг- дүгээр их хурал 1э484ү-27-30 МХЗЭ-ийн ХЇ их хуралд эвлэлийн З 2 гишүүдийг төлөөлсөн 898 хө- дөөлөгч оролцжээ. Их хурал Эвлэлийн Төв Хорооны тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн Төв шал- ган байцаах комиссын тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн дүрэмд нэмэлт өөрчлөлт лах тухай, МХЗЭ-ийн төв бай- лагуудыг сонгох зэрэг асуудал элцжээ. МХЗЭ-ийн ХЇ их хурал Х их хур- лаас дэвшүүлс зорилтуудаа ам- жилттай биелүү ирснийг дү МАХН-ын ХГих хурлын шийдвэр, улс ардын аж ахуй, соёлыг хөгжүү- х анхдугаар таван жилийн төлөв- елү Э-ийн нийт уучуудаас тодорхойлон дын дайчин анхдугаар таван жилийн биелүүлэх явдалд хам- хувьсгалч хөдөлгөөн ийн хүнд с ! «ардын анг ахуй, соёлын эгнээнд явахад оршино» «Монголын бол мх3З дугаар их 195244У-10: СЗЭ-ийн Хн: 45000 толоолсоц 543 төлөөлөгч -ийн арванхоёр- хурал МХЗЭ-ийн Төв гэл МХЗЭ-ийн 1 миссын илтгэл, МХЗ: т, нэмэлт оруулах ту- Хороопы ган хи өөрчли пионерийн байгуул- урал тайлан- ийп байг 1- залуучуудаас социалист бүтээн бай- к оруулсан хувь нэмэр, МХЗЭ-ийн байгууллагуудын үзэл сур- тсл зохион байгу улалтын ажилд олсон ололт, амжилтыг нэгтгэн дүгиэж, эх орондоо социализмыг цогцлой бай- гуулахад М ийн байгууллага, ги” шүүд, за дын хийж гүйцэтгэх ажлын цаашдын зорилтыг тодорхойл- жээ Их хурлаас, социалист үйлдвэрлэ. лиш харилцааг бүрэн ялуулахын тө- лөө тэмцэлд залуучуудын хүчийг дайчлан оруулах талаар чухал шийд» вэр гаргаж, шинэ байдал нөхцөлд зохицуулан МХЗЭ-ийн дүрмийн 848. рим зүйлийг оөрчлөн баталжээ, лага, түүний гишүү, эх орнихоод гуулалтад ЗЭХ : хаах ( , ! ч , “ай ї | узгвгэгт євтээвэхэл (үслээтэээ үртулгшстү, (лэсжэгтэй үтэтлэтрэЭ | ототеттей бетэтгожэ бэттэтстї) ттглгтэээ тэээээгиэ стистээээр (ртттгтэвл (гтэвтжэлж (у0ЭнЭ сэЖЭВТҮҮН ПИОНЕР, СУРАГЧИД МХЗЭ-ИЙН , тул ху!! их ХУРАЛ, «ЗАЛГАМЖЛАГЧ», |ЇУ ЧУУЛГАНАА, СУРЛАГА ХӨДӨЛМӨРИЙН АМЖИЛТААР ПАЯНХОНГОГ аймгийн Май Оллоо сумын Оэнилийн дунд сург туулийн їшолсрүүд: «Төл: түмний үйлс» алтан хайрцаг. нээх 7. хо» зогийн ажил дохион,.. хурга уут б0, Элгэнч 180, помпаа 100, лаа 130 толгой, чүдэнл 140 тол гой. хагийн. дэгээ. 200, углс Їл, тэжээлийн онгоц 2. моп, торгүү Чий малчдын арга туршлага, МА ХЇ-мн Төв: Хорооны 111, МХОО ийн Төв Хорооны УН, аймгийн намын хорооны 1У бүгд хурлуу дын материалаар, хийсэн... гарын авлага-блцхац. цом 40... шоф Оригаддаа. хүлээлгэн, өглөө. Ц.ЭРДЭПЭ-ОЧИГР ДОРПОГОВЬ аймгийн... Хопс- сумын 8 жилийн дунд сур. тийн тиопер: сурагчид өврийн шоф Готов ахлагчтай. хэсгийн малчдад ногт 35, чагт 39, эргүү- лэг 560, бээлий 82-ыгГ огч тусал- лаа. Багш ЧОНБААТАР СЭЛЭНГЭ аймгийн. Сүхбаатар хотын Бумцэндийн. цэрэмжит 10 милийн дунд сургуулийн пио» пер сурагчид толийн уут 90, пам- цээ 450, элгэвч 517, чүдэгз 319 “ Мөрөн хотын 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч (зүүн гараас) аймгийн эвлэлийн ХУГ бага хур- лын төлөөлөгч, онц сурлаг Ж. Отгонням, 9-гийн «Б» анг онц сурлагатан одон бөмбөгийн аймгийн аварга Д. Оюундэлэг иар бол үлгэр жишээч, тэргүүний су- рагчид юм. ХАСБАЗАРЫН зураг. апсат гэрэл с9 УГТАЖ БАЙНА толгой, бамли 110: хов, па 10000 лаа 2112 толгойг шО! малчиддаа. хүлпалган өгөн Сурагч Д. ОЮУИТУЯЛА УЦС аймгийн Өндөрхангай буг мын їнийн дунд сургуулийн сурагчид элгөнч 000, өрдөй. таг ээл 0008, онгоц 01, хурган уут 10. пэмпэа. 10, толийн ур» пал 2001 хийн «Шинэ: айм» ТӨЛИЙН ДУУ-- ХҮҮХДИЙН БАЯСГАЛАН пэгдлийн. толийн. штайт гэг оглоо. Тус сургуулийн 1--УШ ангийн 480--аад сурагч Ш улирлан ам- ралтаар шеф цогдлийнхээ. тол хү- лээн авах ажилд 20 гаруй хопог ажиллаж... Ө(малчиц, аап, зэм , ах, эгч иартаа туслах гэж байна, Багш. Ш, ТУВААН ГОВЬ-АЛТАЙ аймгийн. Тонхил сумын 8 жилийн. дунд сургууль «Тол түмний үйлс» цуваа гаргаж хүлаэл- төлийн уут 24, элгэнч 204, том. цээ. 10), угн 8, бээлий 04 хов, лал, чүдэна, 19 толгойг. болтгож ши «Млтайн оргил» бригадын поплолд. хүлээлгэй.. өглөө... Тос лийн бэлтгэлийн ажлыг. МАХИ- ил Топ Хороонд 1. бүгд, хурлын шийдилрийг.. сурталчлах, тиилтай хослоц.. Япуулстн. и» үр дүнтэй 001409: сурдаг, СОДНОМЖЛИЦ, ОПОРХАИГЛИ аймгийн... Хар- хорийы. 8 эжилийн дунд... сургуу- лийн ииопор сурагчид, МАХИ-ын "Топ Хорооны ЇЇ бүгд хурал, айм- гийн намын хорооны У бүгд хур- лыг шийдвэрийг. баяртай хүлээ! пич тол бүрийг мал болгон. бой- жууллхад туслахаар «Толийн дУу- бидний баясгалан» сэдэйт аиил зохиож толийн уут, 40. нэмнээ 498, үгж 79, лаа 188 чүдэнз: 130 толгойг шеф суурь, сангийн... аж ахуйд хүлээлгэн оглоо, Энэ ажилд багш 2 Камьяпсүрэн, Цэрэндолгор, Сапиидмаа, шоНГЦЭИЙ шан сан 7--гийн «А», -гийн УЛ УАБНЫГ «ХА», 4-ийн «Б» ан- цов. й! УВСАН ЖАМБА гиуд хошуучлан Багш Д. БҮГДЭЭРЭЭ ХЭЛЭЛЦЭЖ БАЙНА «Пионерийн үнэн» сонинд нийтэлсэн «45 минут» хэлэлцүүл- гийг төв ходоогийн сургуулийн пионер сурагчид оргон хэлэлцэж, МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «Зал- гамжлагч» 1У чуулганаа угтан сурлага хөдөлмөрийн их амжилт гаргахаар шамдан ажиллаж бай- на. Дориоговь аймгийн Хатанбулаг сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн пионер сурагчид «45 ми. нут» хэлэлцүүлгийг анги бүл- гийн цуглаанаар хэлэлцэн, хн- чээлийн 45 имнутыг үр ашигтай өнгөрүүлэх, айги хамт олонд энэ талаар ямар дутагдал байгааг илрүүлэх зорилгоор сурагчдын санал авч ярилцлага хийспийг дор нийтэллээ, Тийн. «Б» Отгонцэцэг: »-» Хичээлийн вов зохистой өнгөрүүлэх її» су» рагч бидиээв ик шалтгаалиа, Хи ангийн сурагч 45 минутыг чээлийн 45 маргах, эргэж, багшийц ярьсныг горөхөөр барахгүй бусад нөх- дийнхоо. анхаарлыг . саринулж тэдний хичээл ойлгоход муугаар нөлөөлдөг, минутад хоорондоо харах зэрэг нь ойлгохгүй өн- 8-ын «Б» ангийн сурагч Уран- цэцэг: -- Хичээлийн 45 минутыг үр ашигтай өнгөрүүлж, бүх анхаар- лаа хичээлд төвлөрүүлэн дайч- лах ёстой гэж би санадаг. Хичээлд хайнга ёс төдий хайдаж байсан явдал л бидний. сурлагад муу: гаар нөлөөлж байжээ, 6.гийн. «А» Л. Лхамдандар: -- Хичээлийн 45 минутыг би үр ашиггүй. өнгөрөөспөөс болж 4 дүгээр ацгиас дунд дүнтэй су- ралцдаг боллоо. Эпэ бол 45 ми. нутад өөр зүйл анхаарч өнгө- рөоспоос болжээ гэж уг хэлэл- цүүлгээс ойлгов. Анхааралгүй өнгөрөөсөн мипут бүр намайг их зүйлээр хохироосон байна. Т7-гийн. «А» ангийн С, Энхцэцэг: -- Сурлагаар хоцорч байгаа зарим сурагчийц шалтгаан нь хичээлийн 45 минутыг үр ашиг. гүй онгорөөсноөс болдог байна, Тогвэл 46 минут бүрийг үр ашигтай опгораосиоос. сурла- гын. чайар шалтгаалах болж байна, Манай апгийнхан хичээ! лийп 49 мипутыг бүрэг ашигла. хын тулд бүлэг салаагаараа энэ ангийн сурагч сурагч хэлэлцүүлгийг хэлэлцэж байгаа нь ашиг тустай болцо, 6- гийн «А» ангийн сурагч Ч. Батцэрэн, -- Бид 45 минутыг үр ашиг- тай өнгөрүүлэхийн тулд багшийн заасан хичээлийг сайн анхаарч авдаг. Ийм учраас муу дүн ав- Даггүй салаа болсоц юм, 5-ын «А» ангийн сурагч Д. Чинзориг: -- Энэ хичээлийн жилд би 6 цагийн хичээлээс хожимдсон. «Пиоперийн үпэн» сониныхоо хэлэлцүүлгийг уншаад их зүйл мэдэх хугацаа алдсанаа ойлголоо. Хойшид би хичээлийн 45 минутыг үр ашигтай өнгөрүүлж байна. 5-ын «А» ангийн сурагч Ч. Чалхаасүрэн Бидэнд хичээлээс хожимдох яв- дал байдаг. Үүнээс хойш бид хи- чээлээсээ. хожимдохгүй, Хичээ- лийн 45 минутыг үр ашигтай өц- төрүүлэх нь бидний гол. зорилго байх ёстойг сайн ойлголоо. 4-ийн «А» ангийн сурагч 4 С. Монхбаяр 445 минут» хэлэлцүүлгээр “хи- чээлийн “үр дүнг. дээшлүүлж су- рагч бидний сурлагад нөлөөлөх олоц чухал асуудал холдон ярил- цаж байгаад баярлаж байна. Су- рагч бүр цагийг нарийн барим- халж, хичээл тус, бүрийн даалган- рыг тухайн цагт нь хийж байх, маргаашийн хичээлийн бүх бэлт- гэлийг урьд өдөр нь заавал хан- гажс байх зэрэг олон зүйл эпэ хэлэлцүүлэгт хамрагдан. яригдвал маш сайн! мРЧИРРЭРРАР”ЭЭ-РГГ” 2) - ЮУ Ү398, ЮУ Б0ДОВ? (Үзэсгэлэнгийн танхимаас хийсэц палжлага Хоббийн үзэсгэлэнд тавигдсан, УМЭр Төвд ог боловч үзэгчдийн сонирхлыг их татан, байлаа, Үзэсгэлэнд төрол бүрийн бичил (блцхан) цом, марк, захидлын дугтуй, тэмдэг, хїлиа, аохиолч, сураачдын цомын тэмдэг (экслибрис) зохиолчийн гарын үсэгтэй цом, дарцаг, ухаан задлах тоглоо- мууд, эрдэс чулуулаг зорэг яца бүрийн цуглуул- са тавнгдсан байв, Хамгийн бяцхан пом, бас хам- сийц том пом цуглуулдаг хүмүүс байдаг, Олон жи- жигхэн| (бичил) помыг харахад маш сонип юм. Үзэсгэлэнд К.Маркс, Ф.Энгельс нарын «Эв хамт цамын тунхаг» БВ.И.Лсепиний «Залуучуудын эплэ- лийн зорилт», «Намын байгууллага, намч утга 20- хиол», Гете-гийн «Фауст», А.С, Пушкипий «Уян- гын шүлгүүд», Ч, Лодойдамбын «Солонго» зэрэг зохиолоор хийсэн бяцхан цомууд байв. Аль ч улс ороц оорийн болоц дэлхийн цэрд гар- сан хүмүүсийн хамгийн шилдэг бүтээлээр ийм бяц- хац ном бүтээж, хэвлэлийнхээ “чадлыг сорьдог уламжлалтай учир бичил ном цуглуул уншиж судлах нь олоц талын ач тустай, Нам торийн зүт- гэлтэй зохиолч, зураачид, нэрт эрдэмтдийн номын тэмдэг бас д сопин. Үзэсгэлэнд Ю. Цэдэнбал гуайн номын тэмдгийг тавьжээ. Соёлтой хүн бүхэн, хувь- даа олоп цом цуглуулсай хүн бүр цомын тэмдэг тэй байдаг ажээ. Нэг сонирхолтой зүйл гэвэл хү- мүүсээс найз нөхөддөө дурсгасан номд бичсэн ггэлийн сайхан үг, гарын үсэг байлаа. Зөвлөл- тийн, хүүхдийн нэрт зохиолч А.Барто нэг мон- гол нөхөртөө дурсгасан өөрийн номон дээр «Бол- гарт учран золгосны дурсгал болгов» гэжээ. Ма- най авьяаслаг яруу найрагч Д.Нямаа «Тэмээний нутаг» номон дээрээ «Тэмээний нутгийн хүү чамд олон тэмээтэй болохын ерөөл дэвшүүлье» гожс би- чээд нэг найздаа дурсгажээ. Зовхон энэ хоёроос үзэхэд бие, биедээ ном дурсгахад нх л учир ут- гатай сайхан үг бичих, зохиолчдоор номонд нь үг бичүүлж, гарын үсэг зуруулис авах зэрэг мь хожим хойно ч үнэ цэнэтэй, ач холбогдолтой юм. Бид марк цуглуулагч Сүхбаатар: гуайтай уул- заж, түүний үзэсгэлэнд тавьсан маркийг сонирх- лоо, Жүжигчний мэргэжилтэй энэ хүн Октябрийн 60 жилийн ойд зориулсан марцийцн олон улсын үзэсгэлэнд «Ленин, Октябрь дүрслэх урлагт» гэ- сэн сэдвээр оролцож, хүрэл медаль, мон БНАГУ-д болсон үзэсгэлэнд «Дэлхийн урлаг» сэдвээр орол- цож диплом хүртжээ. -- 1959 оноос цуглуулга хийл эхэлсэн. Одоо би 5000 гаруй марктай, 10,000 ил захидалтай, 400 гаруй урилгатай. 500 орчим концертын тайлбар- тай, 800 гаруй захидлын дугтуйтай, 200 таруй тэмдэгтэй болоод байна гэж Сүхбаатар гуай ярн- лаа. Энэ хүн уйгагүй эрж, гадаад, дотоодын хү- мүүстэй захидлаар харилцсаны үр дүнд зөвхөн «Ле нин, Октябрь» сэдэвтэй 200 гаруй марк цуглуулс- ны дотор маш ховор марк ч байна. Бас энэ хүнд дэлхийн ихэнх орны урлагийг багтаасан 80 хуудас 800 марк байна. Энэ бүхон маш сонин түүх өгүүлж байгаа юм. -- Би дуучин хүн. Цаг зав бага. Цуглуулгынхаа ажлыг голдуу хоёр дахь өдрийн амралтаараа хий- дэг. Ер нь цуглуулга хийхэд зориг тэвчээр, уйга- гүй оролдлого, нягт нямбай ажиллагаа, бас мэдлэг боловсрол их хэрэгтэй юм шүү гэж ярилаа, Хоббийн анхны үзэсгэлэн бидэнд их зүйл бо- догдуулав. Бид бүхэн, ялангуяа манай хүүхдүүд маш сонин зүйлс Цуглуулж: болох байна. Дээр өгүүлсэн зүйлсээс гадна сопины хамгийн сопирхол- той булан, дархан цаазтай газар, амьтны зураг, модны сонин хэлбэртэй ур, үндэс, чүдэнвний нүүр, бэхийн сав, янз бүрийн орны хүүхдийн галстук, монгол ардын үйдэсний тоглоом, хуучны зоос, б, ховор дурсгалт зүйлс зэргийг одооноос цу тус бүрдээ ямар нэг хо битой болбол хожим бүхэ! бүтэн үзэсгэлэн ч нээж болох юм. Хамгийн тоод нь цуглуулга сонирхох нь чөлөөт цагийг зөв болов- сон, ач тустай өнгөрөөхөд тустайг: С, дадНа 2 : дурсгал, эрдэм БУДЛаЛД ч ҮН цэнэтэй үйл бүтээх атай аж: олох юм шүү тавьяатай ажил 195:480) ҮҮ С.НАДМИД 8 211111ИИИЛИЛИЛЛИЛ2777777222177:217:2272222222222772220722У-ТТЛЭМУЛТХ 2/УУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУЛУУЛУУУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУ ФУ77 ҮЗЭСГЭЛЭН. ҮЗЭЭД -- Би тэмдэг цуглуулдаг. Өнгөрсөн жил БН ПАУ-ын пионерийн зусланд амрахдаа олон тэмдэг- тэй болсон Цуглуулга хийхэд анхаарах зүйл их байдаг юм байна. Би энэ. үзэсгэлэнгээс нилээд зүйл мэдэж авлаа, Сонин сайнаа. ч оллоо. Ийм үзэсгэлэнг жил бүр гаргаж, цуглуулга с0- нирхогчдод зориулсан товчхон семинар-зөвлөлгөө огч баймаар юм, 2 ПУСОЭЖЛГ: Нийслэлийн 5 дугаар дунд сургуу 9- «ЛА» ангийн сурагч Ж, ЦЭЦЭГЖАРГАЛ -- Би ил захидлын хуудас цуглуулдаг. Одоо 200 гаруй ил захидалтай болоод байна. Би зөсв- лөлтийн Эрхүү, БИАГУ-ын Ниск хотын хоёр су- рагчтай захидлаар харилцдаг, Хүүхэдтэй зЗахид- лаар харилцах иь цуглуулгад ашигтай юм. Ви хуулийн мэргэжилтэй болохыг их мөроод- дөг, Тэгээд ч энэ талын ном олныг цуглуулсан, Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 7- гийн «Л» ангийн сурагч Г, ГЭРЛЭЭ СУРАГЧИЙН ЧӨЛӨӨТ ЦАГ, ЦУГЛУУЛГА “СУРАГЧИЙН ЧӨЛӨӨТ ЦАГ, ЦУГЛУУЛГА 4422212221122222222222772772222222 222 2 Өнөөдөр танай хүүхэд залуус бие, биетэйгээ уулзаад «Чиний Хобби юу нэ?» гол асуух буюу эсвэл «Миний хобби.» гэж ярилцах Ї нь олонтаа сонсдох боллоо, «Хобби» гэдэг нь ятар иэгэн зоманд шохоорхон дурлах гэсэн утгатай пигли гаралтай үг богоод хүн бүхэнд өөрийн нь «хобби» , : байдаг, Байх ч ёстой юм. 2 МХЗЭ-ийн Тов Хорооны үзэл суртлын хэлтсээс эрхлэн МХЗЭ- ийн Тов Хорооны соёл хүмүүжлийн төв ордонд «Хоббийн үзэсгэлэн» гаргаж сонирхууллаа, 5 " " 13 ЧИНИЙ ЧӨЛӨӨТ ЦАГ Хүүхдүүд та пар 10 жил сургуульд суралцах- даа попхоН хоёр шилийг л сургуулийн танхимд суунс хичээл заалган: онгороодог. Бусад 8 жил нь хичээлээс. гадуур. өнгөрүүлсэн хугацаа байдаг. Чу- тонхижо.ас хамдаа. энэ нь та нарын чөлөөт цаг том. Энэ чо- лоот цагийг зоп болойсоп, ашигтай өйгөрүүлэхийн тулд сургууль багш ийр үдэшлэг, уулаалт, зохиох, эплэл пноперийн ажил япуулах, аидал хийлгэх, пионерийн болой ходолморийн амралтын зусланд амруулах," уралдлан тэмцээи! зохиохбүлгэм дугуй- лаид суралцуулах зэргээр олон яйлын ажилд оролцуулдаг. “Фдзэсгэлэнгийн Тооцоолж гүзвэл одорт та нарт сул чөлөөтэй 2-- 4 цаг ногдож, байна. Чөлөөт цагаараа хүүхдүүд юу хийж болох вэ? Шишкилэх ухаан текпик, урал зохиолын ном, одор тутмын хэвлэл унших, нинэ жүжиг, үзэсгэлэн, мувей үзэх, биеийн тамир спор- , тын тэмцээн үзэх, үдэшлэг, уулзалтад оролцох хөгжим соцсох, тоглох, радно сонсох, телевиз үзэх, цэвэр агаарт явах сэргээр ажил амьдралын мэдлэг дадлагатай болох, мэдлэгээ гүйзгийрүүлэх чиглэл бүхий олон ажил байж болио. //7/7УУУУУУУУУУУУУУЛУУУ) | Ү1ЦААЙААН ЧУЙ 1ӨӨГӨБ НИНЬ1ү4хО- 222 2ЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛСЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛАС, Мөн өөрөө биеийн тамир спортын тодорхой нэг төрлөөр хичээллэх, яна бүрийн цуглуулга хийх, зураг, сийлбэр, хатгамал хийх, хөгжим тог- лох загвар зохиох зэргээр өөртөө ашигтай авьяас билгээ хөгжүүлэхэд чиглэс 1 зүйлийг чөлөөт Ц8- гаараа хийж бүтээлч өнгөрүүлэх иь зүйтэй Зарим хүүхэд хэт удаан тоглох, ямар ч порилго, ашиг- гүй гудамж талбайгаар сэлгүүцэх олой цагаар Марк дуглуулагч Ч. Сүхбаатар пнонер су- телевизийн нэвтрүүлэг харах зэргээр үр ашиг луулгы муутай өнгөрүүлдэг. Хэт удаан тоглох эрүүл мэн- рагчдад өөрийн цуг. Н тухай ярьж, тэ- ДЭД муу. Өөртөө ногдож шалгаан алаан цагаа т идэвхтэй, эрүүл мэнддээ ашигтай өнгөрүүлэх, Бал Жүн илөнгирланн цагааны. өөрийнхөө дур сонирхолтой ажлыг оролдож, хийнс түүнд дадлагажиж сурах нь чухал, Уран зохиолын буюу шинжлэх ухааны хялбар- чилсан номыг ганцаараа унших, хамтарч унших, уншсан ном, цуглуулсан зүйлийнхээ тухай санал солилцох, хамтарч загас, зөгий үржүүлэх, үзсэн киноныхоО тухай ярилцах нь ухаан санаа тэлж, хэл яирна баяжин хөгжихөд их ач тустай. Хамгийн гол нь цагийн хуваарь баримталис сур- вад чөлөөт цагаа үр ашигтай өнгөрүүлис чаддаг болно. Зөвхөн чөлөөт цагаараа оролдож хичээллэсээр гадаад хэл сурсан, мэргэжил эзэмшсэн, арвиц баян цуглуулгатай болсон сайн тамирчин, Ххөг- жимчин болсон, зураг авч сурсан, хувцас хунар хийж сурсан хүүхдүүд та нарын дотор олон бий. Тийм хичээнгүй ажилсаг хүүхдүүдэээс суралцах 1 Ардын боловсролын Яамны ажилтан С, БАТМАГНАЙ 5) 4 БД: элгээ цэ йг 01111110111111111111111111 ) МАРК СОНИРХОГЧДОД ЗӨВЛӨХ НЬ! 5 «Пиоперийн үнэн» сонины газар марк цуглуу- “ЭТР лагч хүүхдүүдэд зөвлөлгөө өгнө үү гэлс хүсчээ! Үзэсгэлэнд тавигдсан захидлын дугтуйнаас 2 Хүүхдүүд зэ! Марк цуглуулахад хамгийн гол 2 5 с нь: ямар ашигтай, ямар аргаар яаж цуглуулах вэ? гэсэн асуулт зайлшгүй гардаг 2 улахад юу анхаарах вэ гэвэл тамга- марк аль нь ч гэсэп цэвэр сайхан рэгтэй. Үүнд: нэг шүд гэмтвэл хэрэггүй болдгийг санаарай! Маркийг альбомд хийж цуг- луулахыг хичээх нь зүй! Маркийг сэдэвчилж цуг- лах шаардлагатай байдаг, Сэдэвчлэхдээ хүү- хэд ба эхчүүд, эпх тайван, ан амьтан, ургамал, сансар судлал, түүх баялаг, суут хүмүүс, соёл урлаг гэхчилэн ангиля: болно. Сэдвийг өөрийнхөө сонирхлын дагуу сонгох нь чухал| Захидлын дугтуйнаас маркийг салгахдаа цаас- тай нь хамт шүднээс нь холуур тойруулан хай- чилж, сэвжүүлэлгүй авдаг. Түүнээ бүлээн ус бү- ий цэвэр шаазан буюу паалантай тавганд хийж 4-5 минут байлгаад дугтуйны цааснаас ховхор» могц авч зузаац номын завсар хавчуулан усыг : уулгана. Ингээд уг маркаа бага чийгтэй байхад бүлээн индүүгээр индүүдэж цэвэрлээд альбомдоо хийж хадгалдаг юм, Цуглуулагч хүүхдүүд та нар маркны тухай сайн мэдьеэ гэвэл. юун түрүүн марк сопирхогчдын ? холбооны дүрэмтэй тапилцаж, марк сонирхогчдын 25-21) нийгэмлэгтэй холбоотой байх хэрэгтэй, Захидлаар харилцах буюу биеэр зөвлөлгөө авч ч болох юм. Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 7- Улаанбаатар хотын марк сонирхогчдын ний- гэмлэгийн нарийн бичгийн дарга гийн «А» ангийн сурагч Г. Гэрлээ, Ч, СҮХБААТАР Захндлаар харилцахыг хүсвэл Улаанбаата| 7 С.БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг Төв шуудан Хайрцаг М 433гээрэн! Р 2УУУУУУУ/ Л Л УуУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛУУУУУУУУЛУУг 277УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУууууу, СУРАГЧИЙН ЧӨЛӨӨТ ЦАГ, ЦУГЛУУЛГА Дэлгүүр шиш | (нээрээ туүллэрнтэртэг лд, А--69533 Д.ПУШКИН зура | | | (Өгүүллэг) Ээж, хуралтай, ирнэ. гасон. учир би дүүгээ лслиас. нь апахаар яплий, Гэр, лсли. хоёрын хооронд антобусаар лидаг учир дүү- гээ. даарахаайс. болгоомжил, оройтож тэнд аан огсон, байн, Ай тобус ирэхгүй пилээд удлаа, Гэтэл: Тогтох дүү маань, уй хан хүрэм гарганс дүүд омс- тий го». Дүү луугүй. болох бай. шоолно шүү! байпа уу? тэсэнд, Даарч ээ 4 Аав, ээлс өглөө эрт босно Ах, эгч дараахап пь босно Амгалан нойронд дүүтэйгээ би Андахгүй цөмийг мэдэрч хэвтэнэ, «Ээждээ. би оглоог авчрах» гэж Эртхэн хэдий уптах боловч Эргээд мөнөө л паран гарчихсап Стасик хүү сургуулиасаа ирж цайгаа хам хум уусан болоод зөоө- лөн диван дээр сууж, уишиж дуусаагүй байсан. сонирхолтой номоо бариад г а. Хэдэп хуу- дас ч уишиж амжаагүй байтал үүдний хонх дуугарав. Ст 0 хүү дуртай дургүй босч үүд зүг- лэнгээ, -- Бас хэн хүрээд ирэв дээ... гэис амандаа бүвтнэжээ. Гэтэл үүдэн р дүү охин Ян- на нь зогсон б ! -- Би гадаа тоглож байгаад таны ирэхийг мэдсэпгүй. Би тайл СУРГАМЖТАЙ нэг чухал юм хэлэх ёстой.. ах нь, -- Товчхон, товчхон! Чамд юу хэрэгтэй юм бө? гэж яаруулав, -- Надад юу ч хэрэггүй. Би танд ингэж хэлье гэж бодож бай- сан юм л даа... тэж гоморхсон Ян- на хэлэв. -- Чамтай цэцэрхэж байх зав алга| Би хичээл давтаж бай- на! Орвол ороод, гарвал гараад аль! Гараад элсээ ухвал бүр сайн... Яниа: охин гэртээ орж ирэв. ласикн хүү ч өрөөндөө ороод хаалгаа түгжчихэв, Зохиолын баатрууд түүний сэт- гэлийг дахиад л эзэмдлээ. -- Ах аа, та миний хэлэхийг сонсооч, Би их чухал юм. хэлэх гэж байна шүү дээ!... гэж үглэ- сээр байв, -- Чи дуугүй байх уу, юу?7 Чи надал саад хий» гэхэд | |2 ! | | | | | : | -- үгүй байна ноосон. ороолтыг анч толгой дээр Голэв ч уйлсаар, байна, Аап бүр сандарл| !» Їласан. ИХ ом билээ дээ. хэмээн үглэж хїїрдээ. сайн. дулаалаад анч. байтал сэнс ирж лийп хїл. гарсан зюм,..| ҮигээДд/Ө 2нтөг рагдан,, Пи оэцийНХОЭ... 0м. бусйл буудал дээр иртэл” цөс тосол очоод, у!їлаад байн, цӨнДӨөӨ 0М лагиаж эхлэн, ЇЗй. түүнийг сүүлсэй йн л даарахгүй тайтгаруулах гэж цай байх гон, Оолг аапын дэргэд пааш пнлээд холхисон. 00: ирснол. гэнэт Дуу ОЛДИ, лонч уйлагиахаа болисон Хүүсэ пацаа!. Миний гүй... Чингатал аав. хүүдий». муу хүүг гйры ий. холдоог илэс, үлэгэн дотортой. буц чих шахсан байна. Влэлий- 007 гээд гары иї» бары үлай, тугай. улам. уйллаа. Аан Хариал їїзэрээ. Тогтохын түүпийг надаас анч товрэй маань гар уй улаа бол- дээр оргож, чихсон. байлаа... Аап” бид -- Миний хүү, битгий уй. хоёр. Тогтохыг дулаалах «Дэ» ангийн сурагч Ж, ЖАРГАЛСАЙХАН . Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, Тийм| тэн, Би өөрийн иь дапхарлан... боон, Одоо. япиаа|,Аптобус хүлээлгэдэг "їл юунд удав аа! Дүү Ми бид хойр данхарлалг ом» нь хийхгүй... ласан ЮМ лаарай, Одоо гурвуулаа ха- гойс хичлээн санасан 00. рипа! гэхэд улам ч Чанга. лопз ооис шиг бодож ЧаДааг улан. Би С гүй байшээ, “-- Мир яагаад чарлаад Нийслэлийн18.. дугаар байгаа юм бэ? Энэ хүмүүс дунд сургуулийн. 10-ын Ээж биднийг энхрийлэн сэрээнэд. Ээж мипь хүүхэд бүхэнд ингэж Энх жаргалын эх болж Өдрийг бэлэглэх өглөөг авч ирнэ Үрс бидпээ пар шиг ивээнэ “Өнөөдөр би эрт бослоо Өр зүрхэндээ баярлан бослоо Хувьтай сайхан жаргал түгсэн Г: урван сарын найман шүү дээ! Манант буурал уулсын цаанааг Мапдах улаахан парыг харлаа Ээжийгээ би амархан дуудаж Ээждээ би өглөөг авч ирлээ, Жам. Би завгүй, зав-гүй ойлгов уу? гэж хаалганы цаапаас хашгирчээ. Нэг эг Янна охины уйлах, Ста- сик хүүгийн номын хуудас байн байн эргүүлэхээс өөр юу ч дуул- дахгүй нам гүм боллоо. Гэтэл Стасинийн ном унших сопирхол буурч «Япка юу хэлэх гээ юм бол7» гэж түүнд бодогдоод ир- ээ, «Хүүхэлдэйнхээ тэргэнцрийг лах гээ биз. Засч өгөөч гэж зад сар болж байгаа юм. Чу- хал гэнэ шүү! Аль өөр чухал юм- ны тухай хэлэх гэсэн юм болов УУ?»... тишшеттшпэтша Сшшптошсоолл) Стєїтгштэшсү єєкгооллиин Оввжилшллэ үтжвшлэ 1: 82 1 11 Л ВЛАЛ ал» тїнтүв еОҮТБЭ фоллэа сєпсзлд) дүддн (па5Л3 ивлсил Фицлаүүнэ гта БШиЫ Хаалгаа онгойлгвод л асуучих- вал болох байсан боловч «Ийм амархан бууж өгч яах болох вэ?» гэж бодоод тэсээд л сууж. Тэгээд тэсвэр нь барагдаад үүдээ онгойл- гож--За, миний дүү ахдаа юу хэлэх гэсэн юм бэ? Хэл, хэл гэж их л найрсаг асуужээ. -- Ээж өглөө танд киноны би- лет авч орхнод явсан, |Намайг танд хэлээрэй гэсэн юм гэхэд нь Стасик хүү баярласандаа золтой л дэвхэрсэнгүй. -- Билет хаана байна вэ? -- Шуүүгээн дээр байгаа. Хо- жимдуузай, «ЮМипо гурван цагт гарна» гэж ээж хэлсэн шүү гэж дүү охин Япнка нь сануулав, Ста- сик хүү гүйж очин цагаа хєраад, -- Өө, гурвен цаг хагас болж байна шүү дээ! гэж дуу алджээ, «Пионерская правда» сониноос Ж.ХОРЛОО орчуулав. ОЮУНЦЭЦЭГ ээжтэйгээ УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУЛУУЛУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУл С.БОДООШИЙН авсая сулалбар зураг (2777ЁЁ22Д3 7222 ээофс УЭЭ” Ээжгүй бол бид -байхгү! Энэ ДӨНЦӨХ амьдрал ч Ч байхгүй Ээжтэй цагт бид айхгүй Энэ ертөнцөд дайн ч гарахгүй Эх ориыхоо ачаар Эрдэмт багшийн хүчээр Сайхан бүхнээ ээждээ зориултя Сайнаас сайн хүмүүс болцгоооё. Нийслэлийн дугаар суртуу- лийн. 5-ын «Г» БЛНул їн НУУЯА УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУЛУУУУУЛУУУУУУ, Манай идэвхтэн, зураач, сурагч Г. БОЛДБАЯР зурав сглүпаантамтатаимөөлнүрнрнүчарчлгэхл: Эрхлэгчийг С. НАДМИД Индекс-14140 -эу--э 54 дэх жилдээ. 0 М11(1507) (1978 оны зурафдумар сарын 10 9 ЛХАГВА ёр. Үнэ 10 моно САНСАР, СУДЛАЛЫН ШИНЭ нэгдэгтүн/ . ГАРАМГАЙ... АМЖИЛТАД Фтөн БУКМЫН ПРОЛСТАРИ НАР НЭГДЭГТҮЙ/ монголын ОСВОР ҮЕ БАЯР ХҮРГЭЖ БАЙНА гоог ИлиллШлҮЖЭн ЇО.. Сагарины нэрэмжит сансрын инсэгчдийг бэлтгэх хөвийн дарга Сеоргий Бероговой мэдээлэхдээ санс- рын нисэгчдийг бэлтгэх төвд 00 гаруй гарлаа. Багийн бүрэлдэхүүнд хийх бэлтгэл сургуулиа дуусгаад байгаа Полыши, БНАГУ-ын сансрын инсэгчид энэ онд сансарт инсно, Ойрын үед хоёр. дахь сансрын нисэгч бэлтгэснээс 44 инсээд мисэгчдийн социалист орнуудын эхний хэсэг иргэд огсон байна. Эндээс сансрын бэлтгэл сургууль хийсэн 19ТТ оны 12. дугаар сарын 10-нд «Союэ-26» хөлгөөр сансарт нисч дэл- хийн тойрог замын «Са- лют-б» стайц дээр ажил. лаж байгаа ЗХУ-ын баатар, сансрын инсэгч Г, М. Греч- ко, сансрын нисэгч Ю...В. Ромапенко иар сансарт бүрдсэн. «Союэ-2 6», «Союэ-27», «Салют-Ө» гэ- сэн сансрын цогцолбор бий болгоц «Союа-27» холгийн багийнхантай хамт «Салют -б6» станц дээр тай. хоно. гийн турш олон талт. С0- рилт туршилт, судалгаа явуулсан юм. Мон сансрын нисэгчгүй автомат хөлөг «Прогресс-1»-ийг «Салот- шисар САНСАР ДАХЬ РЕКОРД АМЖИЛТ станцын. хоёрдугаар төхөөрөмжид -зал- , түүний аваачсан ма- териал,сэлбэг хэрэгсэл зэр- гийг «Салют-0» станцад зөөж байрлуулан ашиглах онц ицарийн түвэгтэй аж- лыг амжилттай гүйцэт- гэсэн билээ.Тэд иарсанс- рын уудмыг Өнх.. тайвны зоонлгоор судлан ашиглах урт удаан хугацаагаар 6» ажиллах талаар рекордам- 3 жилт тогтоолоо. гах «Союз-26» хөлгийн ба- гийнхан зөвхөн сансарт ажиллах ацааны талаар рекорд амжилт гаргасан төдийгүй «Салют-б» стан- цын хоёрдугаар залгах тө- хөөрөмжид «Союз-27» хөлгийг залгансанх удаа хоёр хөлөг ба станцаас я Булган аймгийн Баян--Агт сумын "АРДЫН 8 йн дунд сургуулийн 14 дү- гээр бүлгэмийн, 3 дугаар бүлгийнхэн АРМИЙН «Ардын армийг сурталчлах» сарын БАЯРТ ажил зохиож, БИМАУ-ын ба Дандарын жит болохоор авсан үүргээ амжилттай биелүүлээд, «Ул- сын тэргүүний пионерийн бүлэг» бо- МАУ оронч 0 Баян--Агт лийн ээлжийн сонсогчид буюу Болгар, Уи- гар, Куба Монгол, Румыны иргэдийг хүлээн авиа гэв, ах дүү социалист орны хам тын ажиллагааны «Митер- осмос» хотолборийн Да» гуу ЗХУ-ын «Сооа-28» холгоор инссэн социалист орицуудын (ЗХУ, БНСЧСУ) сансрын иисэгчдийн апхиы багийн бүрэлдэхүүнийг (А, Губарев, 8, Ремек нарыг) «Салоют-б» станц дээр хү- лээн авлаа, «Союа-28» холгоор ниссэн сансрын нисэгч, баатар А, Губарев, Чехос- ловацийн иргэн, сансрын инсэгч В. Ремен хоёр сан- сарт Ю, Романепко, Г. Гречко нарт шуудан хүр- гэж долоо хоногийн. турш эрдэм шинжилгээний ажил хамтрац хийж хөтөлбөрөө амжилттай биелүүлээд гу рапдугаар сарын 10-ид дэлхийдээ буцаж ир/ Ийнхүү сансар су Л, сансрын ийслэг, социалист орнуудын хамтын ажилла гааны түүхэнд бас нэгэг амшигт шинэ хуудас нээгдлээ. Одоо Ю. Романеико, Г. Гречко нарын нислэг үр- гэлжилжс байна. Сансар судлалын шинэ гарамгай амжилтад монголын өсвөр үе баяр хүргэж байна. Дэд эрдэмтэн Д. БААСАНЖАВ латарлаг үйл ан нь амжилттай болов, сумын дунд «ЛА» ангийн Т-гийн уиши ЧДЫНХАЛА АНХААРАЛД «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ РАДИО НҮҮР Манай сонины захиа. лагчдын тоо жил бүр осо- хийн хирээр хүлээн авдаг “ оахидал мэдээний тоо ч “байнга нэмэгдсээр байна, Сонины гавар ирж. байгаа “захидлын ихэнх нь. хүүх- дүүдийн сонирхсон асуулт, эрэлт хүсэлт байдаг їюм. 7 Сонины зөвлөл саяхан (МРТУХ-ны сургууль, "| хүүхдийн нэвтрүүлгийн | редакцтай хамтран («Пио. “ иерийн үнэн» сонины "| радно-асуулт, хариулт» | гөсэн тусгай пүүрийг сар тутам зохион . байгуулж, “| сонсогч, уншигч хүүхдүү- 1! дийнхээ. сонорт хүргэж ї! байхаар тохиролцлоо. лох үүрэг авлаа, Энэ бүлгийнхэн БН ын баатар Л. Дандарын амьдралаас сурцгаая сэдэвт ажлаа нийтэд сонир- гар Л, ху эх сургуу- пионер С. МӨНХТУЯА. Манай энд өвөрмөц ши- нэ сонин нүүр сонины га- зарт ирсэн бяцхан иргэ- дийн элт хүсэлтэд хариу өгөх бололцоог улам өргөжүүлж байгаа учир тэдний хүсэл сонирхол, эрэлт хэрэгцэөэнд нийцэх нь гарцаагүй. 2 Уншигч хүүхдүүд | ээ! Та бүхэн энэ гуравдугаар сарын 20-ны өдрийн «Зал- гамжлагч» радио стапцын «Пионер» радно шуудан булангаар сонины «Асуулт хариулт» нүүртэй танил- цаарай. Эхний радио нүү- рээр бид ЗХУ-ын орчин үсийн “нэрт дуучдын бү- тээлтэй танилцаж, улмаар СМ хлгхлчийН дуглАРт МС” ТГТГиХлЭрЧРЛЛиИЛЛИН тэдний хаягийг мэдэхийг хүссэн, нийслэлийн 18 дуг гаар сургуулийн . 7-гийн «БВ» айгийн сурагч Х. Гүлбац, БНБАУ-ын теле- визийн олон айгит «Кило- метр бүрт» нинопы гол баатар Сергейн дүрд тог- лосон жүжигчний хаягийг олж, | захидал бичихийг хүссэн, нийслэлийн 14 дүгээр сургуулийн 7-гийн «Д» ангийн сурагч ВБая« раа, Гомбо иар, мөн “8о- хиолч сэтгүүлчийн мэргэ« жил эзэмшихэд юу анхаа» рах талаар зөвлөлгөө авах хүүхдийн нэг зохиолчтой холбоо тогтоохыг хүссэн Дархан хотын 8 жилийн “сургуулийн 7-гийн «Гэ» ан» гийн” сурагч Алтаннавч, нийслэлийн 6 дугаар дунд сургуулийн 10-ын «Г». ангийн сурагч Батзориг, Эрдэнэт хотын 10 жилийн сургуулийн 6-гийн «А» ангийн сурагч Нарангэ- рэл нарын зэрэг хот, хөдөөгийн олон арван сурагчийн асуулт-хүсэлтэд сопины зөвлөлөөс өгөх хариултыг сонсгох болпо. Манай радио нүур ямар санагдсан, хойшид ямар асуултад хариу авахыг, хүсч байгаагаа «Пионе- рийн үнэн» сониныхоо га- зар урьдын адил бичицгээ- гээрэй! Уишнгчдын хүсэлтээр ЗХУ-ын. спортын гавьяат мастер, нэрт хоккейчин Валерий Харламов, өөрийн- хөө «Пионерийн тухай өгүүлсэн сонирхолтой материал, мөн матикийн уламжлалт уралдааны сэдэв нийтлэгдэнэ. иэ--н--ииниииина “шэжэиээжэлэнших олиээжииижиитлнь Үэвэиииииииэээээж үнэн» сонины нэрэмжит физик-мате- сєсс пин ишлэл шикиэс) гввлнаы Гарлрах Гввдттулс тхгтеугтт гєжгэтт үотээлтээр1 (зоогт (явуул (таар) ягтаттт (РТТ Пионер, сурагчид МХЗЭ-ийн ХУ!! ЇУ чуулганаа сурлага хөдөлмөрий | МХЗЭ-ИЙН АРБАНГУРАВДУГААР НХ ХУРАЛ 1958-3ХП--26-831 МХЗЭ-ийн Х-ОГ-их хуралд 61485 тишүүдийг төлөөлсөн 442 төлөөлөгч оролцож, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны урилгаар ах дүү социалист 6 орны эвлэл, ДАЗХ төлөөлөгчдөө нрүүл- жээ. Ё Их хурал МХЗЭ-ийн Төв Хорооны тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн шалган байцаах комиссын илтгэл, МХЗЭ-ийн төв байгууллагыг сонгох “асуудал хэ- лэлцжээ. МХЗЭ-ийн ХПЇ их хурал Н МАХН-ын ХЦ, МХЗЭ-ийн ХЇ их хурлаас хөдөө аж ахуйг хөгжүүлэх талаар дэвшүүлсэн зорилтуудыг бие- “дүүлзх үйлсэд эвлэлийн тишүүд, за- дуучуудын хийж бүтээсэн зүйл, гүй- цэтгэсэн үүргийг дүгнэв. МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр. нарийн бичгийн дарга, Ю. Цэдэнбал, ЗМХЗЭ-ийн ХИНЇ нх хурал дээр хэлсэн үгэндээ: «Бид үргэлж сурах-хэрэг- тэй. Эрдэм мэдлэггүй бол социа- лизм байгуулж чадахгүй. Эрдэм мэд- лэггүй бол бид урагшаа ахихгүй гэд- тийг ХЗЭ-ийн гишүүн бүр санаж, ! мэд боловсролоо үргэлж дээш- гүлж, гүнзгийрүүлж байх ёстой. -- Үүннй тул бид бүгдээрээ эр- дэм мэдлэгийн барагдашгүй ундраа болсон бидиий найз нөхөр болох ном- той нєхєрлөх хэрэгтэй» гэсэн юм. МХЗЭ.ИЙН АРВАН ДӨРӨВДҮГЭЭР ИХ ХУРАЛ 196 11 -- 13,16 2 3 ЗЭ-ийн ХТУ их хуралд 70571 т телөөлсөн 467 төлөвлөгч дээр МХЗЭ-ийн Төв Хо- БНАВУ, БН- лага, ДА- ага, францын н эвлэлийн ЗХ, ОУОХ-ны байгуу коммунист залуучуудын эвлэл, фин- ляндын ардчилсан залуучуудын хол- бооны телөвлөгчид оролцжээ. Их хурал М йн Төв Хорооны тайлан илтгэл,МХЗЭ.ийн Төв Хороо- ны шалган ба х комиссын тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн ХГУ их хурлын мандатын комиссын илтгэл, МХЗЭ- | ийн “Төв байгууллагыг сонгох асуу- дал хэлэлцэв. Их хурал «МХЗЭ-ийн гишүүд 3а- дуу үеийг нам, эх орон ард түмэн- дээ хязгааргүй хайртай, цовоо сэргэ- лэн, авхаалжтай, нягт нямбай, НӨ- хөрсөг хамтач үзэл, нөхрөө халамж- лан хайрладаг хувьсгалч зан чанар, социализм коммунизмыг бүтээн бай- гуулах, үйл хэргийн төлөө млтарш- гүй хөдөлмөрлөгч, социалист хүмүү- жил, социалист ёс суртахуунтай, улс түмний найрамдал, иролетарийн ин- үнэнч тернационализмын зарчимд болгон хүмүүжүүлэхэд мх үзэл суртал, хүмүүжлийн үндсэн агуулга оршиж байна» гэж 1 МХЗЭ-ийн ЭМ их хурал дээр нө- хөр"Ю. /Цэдэнбал тэлсэн гүгэндээсСМ Л ХИ-ын 2ЦУ «нх хурлаар 1961--1965 онд 3ИМАУ-ыг хөгжүүлэх шинэта,. ван аииаийн төлөрлөгөөг баталж улс ардин аж өхуй, соёлыг цаашиджхөг- жүүлэх: лут их аарилтыг манай орил өмнө дэвшүүдэн тавьсшаг та МӨөхөд цөм мэднэ... "Таван жилийн дотор үйлдвэрийн «алан арван гавар бай- уйлдвэрийн тазар барьж амлыг шєфлэн аних гэсэн өх оронч санаачилтаг “Мамшн Төв Хороо/Сийд нарын Зөвлөл халууиайр талархан сайшваш байна...» тэсэн билээ, ! гуулагдана. Иймд /МХЗЭ»эвс томтом 1 ЭИШ, СУРАГЧИД. МАЛЧДЫН СУУРИАР Төв аймгийн. Бүрэн сумын. 8 жилийн дунд сургуулийн. багш, пионерийн удирдагч С, Нямдаваа ахлагчтай пиопер сурагчдын сурт- лын бригадынхан. хөдөөгийн нэг- дэлч малчдад МАХН-ын Төв Хорооны 11 бүгд хурлын матс- риалыг сурталчилж | МХЗЭ-ийн 17 дугаар их хурал, Монголын пноперийн Залгамжлагч гу чуулганыг “угтаж орон нутагт 30- хиох ажлын талаар малчдад яриа таниулга хийж өөрсдийн бэлтгэсэн копцерт, шог гарааг тоглож сонирхуулав. Пионер су- рагч Э. Батаа, Т. Цэвэлмаа на- рын дуулсан дууг малчид хөдөл- мөрчид нхэд сонирхож олон дДа- хни дуулуулав. ТУСЛАВ Налайхын районы 10 жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчид МАХН-ын Төв Хорооны їН бүгд МАЛЧДАД АЛГАМЖЛАГЧ ЧУУЛГА Тэд «Тол бүрийг мал болгой», «Төл түмний үйлс» гэсэн сонир- холтой лриаг тус сумын 21 суу- рийн 200 гаруй малчдад хийв. Одоо энэ сурталчлах. бригадын- хан төллөх. малын бүх сууриар явж ухуулга суртал нэвтрүүлгийн- хээ ажлыг үргэлжлүүлэй зохиож байна. Сурталчлах бригадын ахлагч С. Нямдаваа ярихдаа: Таван эр- дэнэ болсон мал сүргийнхээ бог малын нялх шинэ төлийг 99,9 хувь бойжуулж байгаа тус сумын хөдөлмөрчдийнхөө урам зоригийг хөгжөөхийн тулд цаашид хэрэгтэй бүхцийг хийж, мал сүргийг онд бүрэн мэнд оруулахын тулд бүх хүч мэдлэгээ дайчлан ажиллаж, багш сурагчид бүхэн тодорхой хувь нэмрээ оруулах болно гэж ярьж байна. Р. ЦОГ-ЭРДЭНЭ (Манай идэвхтэн сурвалжлагч) хурлын шийдвэрийг хэрэгжүүлж, МХЗЭ-ийн ХУП их хурлыг угтаж «төл-түмний үйлс» цувааг зохион ЗУРАГ ДЭЭР: Завхан аймгийн Баянхайрхан сумын 8 жилийн дунд сургуулийн бүлгэмийн 8ЗөвВ- лөлийн дарга 8-ын «Б» ангийн онц сурлагатан Р, Алтанцэцэг, 7- тийн «А» ангийн онц сурлагатап Я. Батчулуун, 5-ын «А» ангийн Л. Батбаяр, 5-ын «Б» М. Эрдэнэ- чимэг, 7-гийн «Б» Б. Тумбаа, 4- ийн «Б»-Д. Золзаяа, 5--ын «А» М. Батсүх нартай МХЗЭ-ийн ХУИ их хурал угтсан 17 долоо хоно- тийн ажлыг дүгнэн ярилцаж бай- на. С. ДАМБИЙН авсан гэрэл зураг. 7УУУУУУУУУЛЛЛУУУЛУУУУУУУУУУЛУЛУУУУУЛУУЛУУУУУЛУУУУУЛУУУУЛУУУУУЛУУЛУУУУУУЛЛУУУУЛУУУУУУЛУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУЛ, Төв аймгийн Бүрэн сумын 8 жилийн дунд сургуулийн УШ ан- улирлын а хээ төл бой: тусаллаа. өшшшгш ошшшша оєсштшш21 тшполэ етшшшшш шош осшжШШТс шшиалыэз байгуулж 1800 гаруй пионер сурагчид оролцов. «А» ангийн Сүнжидмаа, 3-ын Ё лд 2-ын Энэ” ажилд 4-ийн «Г» ангийн Бат-эрдэ. «Бэ» ангийн Батбаатар, нэ, 5-ын «Бэ» ангийн Оюунбилэг, 6 ! Наранхорлоо нарын олон сурагч идэвхтэй оролцлоо. байгуулах ТОСОНЦЭНГЭЛИЙН СУРГУУЛЬД МХЗЭ-ийн ХУП их ху: рал, Д. Сүхбаатарын нэ- рэмжит МПБ-ын Зал- гамжлагч 1У чуулганыг сурлага хөдөлмөрийп өн- дөр амжилтаар угтах хө», дөлгөөн Завхан аймгийн Тосонцэнгэл хотын 10 жи- лийн дунд сургуулийн пионер сурагчдын дунд эрчимтэй өрнөж . байна. Тус сургуулийн дэргэдэх пионерийн 6 дугаар бүл- гийп хамт олон БНМАУ- ын баатар Т. Борын нэ- рэмжит, тэргүүний бүлэг болохоор нэг жилийн ху- гацаатай үүрэг авч ажил- лаад үүргийнхээ 80 ху- вийг амжилттай Сбиелүү- лээд байгаа ажээ, Бүл- гийн дарга Т. Батбаяр- тай уулзахад: --Өнгөрсөн хугацаанд улирал бүрээр 100 хувийн амжилт гаргаж зуны даалгаврын биелэлтийг үзүүлэлт бүрээр нь хан- гаяс улсад 1000 иг бай- галийн хадлан, 236 кг хаягдал яс цуглуулан ту: шааж ном, сурах бичиг, хичээлийн хэрэглэлийг бү- рэн нгалаа, Түүнчилэн сургууль дээр зохиогддог сурлага хүмүүжлийн олон талт ажилд анви нийтээ- рээ хамрагдан ажиллас- наар тус хичээлийн жилд нийтийн кросс.уралдаанд 1 байр эзэлж, хэвлэл 34- хиалгаар сургуулийн аварга анги, ангиудын хоорондох социалист урал- даанд тэргүүн байр эзэл- жээ. 1977-1978 оны хи- чээлийн жилд пионер Да- ваадорж, Алтанхуяг, Бат- баяр нар «таван онцын эзэн» Пүрэвням, |Амга- лан нарын 27 пионер но- мын сайн нөхөр болов. Манай бүлэг саяхан их хурал, «Залгамжлагч» | н амжилтаар угтаж байна 2 4 Ё мралтаар аав ээжийн- жуулах ажилд сайн Р. ЦОГ-ЭРДЭНИЙН | авсан гэрэл зураг. сурагч | Ш. Сүхбаатар ЮЇ | -гийн «А» ангийн Багш Ш. НҮРЗЭД | болсон төлчин эмэгтэйчүү- дийн чуулга уулзалтаар шеф Их-уул сумын төлч- дөд хурганы уут 4, бо- дын нэмнээ б, элгэвч 80, р лаа, чүдэнз зэргийг бэлэг- лэв гэж. ярьж байна. Тус бүлгийнхэн МХЗЭ-ийн ХҮП их хурлыг угтсан 17 долоо хоногийн нэрэмжит 45 минутын ажлыг салаа- дын уралдаантай ажил- : луулж 7 хоногоор дүг- нэж, өсвөрийн сэргийлэгч- дийн бүлгийг зохион бай- гуулан ажиллаж байна. Завхан аймгийн Тосон- цэнгэл хотын 10 жи- лийн дунд сургуулийн багш Дд. ГАЛБААТАР «УЛААН БҮЧ» ХАМТЛАГ Хөвсгөл гаймгийн бэ сумын 8 жилийн гууль, пионер сурагчдын бүч» цахилгаан лаг байгуулан ажиллаж морчдод дуламын удирдсан тус тийн сурагчид оорсдоо цахилгаан гитар лом бор, цай хийшээ, “Сппхии тус суманд МХЗЭ-ийн иврвэриит тур ХУЙ их хурлын Рэичиилхүм- дунд «Улаан хогшмийн хамт» урлагаар үйлчилж бай. на. Дуу хөгжтийн багш Япиин», хамтла» санаачлан ишиг боом, сур- хөдөл- аплап ирэхэд, “Улаан бүч» хамт- 3 лаг саїїхан тоглолт “УЛЬЧ ни -1--:--3: ЗУРАГ ДЭЭР: «Улаап бүч» багш Ц, ТӨМӨРИЙН авсан гэрэл зураг хининийнийлэийлийлэий нийн Л ЭЛ””Л””Т”эүээтэтэүттэн ) энсин шин манж! шанаа шинж Эх орныхоо эрх чөлөө, тус- гаар тогтнолын төлөө баатар- лаг гавьяа байгуулсан эрэлхэг дайчин ах нарын нэг БНМАУ- ын баатар Л. ДАНДАР гуай манай сурвалжлагчийн асуул- тад хариулсныг энэ дугаартаа нийтлэв. Ф » Халх голын дайны үед Хай- лаастайн гол, Номон хаан, Бүрд овооны орчим удаа дараа ширүүн тулалдаан болжээ. Түүнээс хам- тийн алдартай нь 1939 оны тав- дугаар сарын 28-ны өдрийн шн- рүүн тулалдаан билээ. Энэ тулал- даанд дэслэгч -Л. Дандарын ко- сшгс-шгштсшшшшшш2ШЭВшиишлилЬЛЭЛМ ЙГ ҮГ Тал ЭБЭБашад хэн УНЭ ө Монголын ардын армийн ху- рандаа Даржаагийн Бямбаа туай дайн дажны хүнд хэцүү | жилүүдэд эр дэр- тийн тангаргаа сүнэичээр бис- лүүлж явсан шиг энх цагийн бүтээн байгуулах үйлсэд насан буурал болтол хүчин зүтгэж яваа гавьяат ахмадуудын нэгэн. Д. Бямбаа гуан одоо Улаан- баатарын ойролцоо Баянголд баригдаж байгаа олон улсын пионерийн «Найрамдал» зус- лангийн барилга, байгуулам- жийг хариуцан ажиллаж, хуга- цаанд нь ашиглалтад өгөхийн төлөө чармайн ажиллаж байна. Ардын. армийн 57 жилийн ойгоор нийт дайчид, түүний до- тор баясгалант өсвөр үеийнх- ний амралтын том төв --тохи- лог сайхан хүүхдийн хотхоныг барьж байгуулж байгаа барил- гачин дайчид, ялангуяа БНМА У-ын гавьяат барилгачин, ху- рандаа Бямбаа гуайдаа улаан бүчтэн нийт пионер сурагчид баяр хүргэж байна. Энэ дугаарт Д. Бямбаа гуайтай манай сурвалжлагч С. Над- мидын хийсэн ярилцлагыг ний- тэллээ. ё СУРВАЛЖЛАГЧ: --Та 1936 онд ардын армид анх алба хааж эхэлжээ. Түүнээс хойш 42 жил болсон байна. “Өнгөрсөн Ххуга- цааид эр зориг, тэвчээр хатуу- жил, эрдэм мэдлэг сорьсон олон сонин үйл явдалтай тохнолдож явсан байх! Нэгнээс нь манай уншигч хүүхдүүдэд ярьж огохгүй юу? ХУРАНДАА--Хүуүхэд бүхэн ер нь хүн бүхэн бг залуугаасаа эрүүл саруул биетэй, эр зоригтой. төсвэр хатуужилтай болохыг хусч мөрөөддөг, "Тийм хүнийг ардын гвэс ТЭВЭР”? 12! , ї АЛАГ мандалсан 17 дугаар морьт хороод баатарлагаар тулалджэй, 5 Халх голын байлдааны түү- хэнд Байнцагааны тулалдаан гэж алдаршсан. байлдаан... 19009) оны долдугаар, сарын эхээр болсон юм, Эна тулалдаанд, монгол поп- лолтийн зоригт шонхруудын хамт хурандаа Л, Дандарын командал- сан. монголын зургадугаар морьт дивиз тэргүүн эгнээнд дайсны эс- рэг тулалдаанд орж байтарлаг ялалт байгуулжээ, 5 ОЛ, Дандар гуайг хорин дДө- рөвхөн настай байхад нь жанжин штабаас дуудаж зургадугаар морьт дивизийг командлах үүрэг өгснийг иэр төртэй биелүүлж тулалдааны талбарт БНМАУ-ын баатар цолоор шагнагджээ, СУРВАЛЖЛАГЧ -- Та ард түмнийхээ дунд алаг морьтой баа- тар гэж алдаршсан хүн. Манай уншигчид ч таны алаг морийг бас их сонирхдог юм. Таныг би мо- ринд хорхойтой хүн гэж дуулсан, Үнэн үү? Л. ДАНДАР. Таван наслаасаа хурдан морь унасан хүн яаж мо- рипд хорхойгүй байх вэ? Сайн морь эрийн чимэг гэдэг үнэн шүү. Дайны үед бол сайн морь аминд ордог юм. Миний алаг морь Сүх- баатар аймгийн Эрдэнэцагааны унага байсан. Хөөрхий минь гур- ван удаа шархадсан. Хүчтэй, хөн- гөн хөлтэй, номхон морь байсан юм, Хэдхэн хоног уяад л отря- дын баярт уралдуулахад айргийн тавын дотор ирдэгсэн. Мөндөр мэт шуугих суман дундуур эр 830- ринг хийморийг минь бадрааж яв- сан эмээлт хөлгөө одоо ч би дур- МАНАЙ арми л төрүүлдэг гэж би Би одоо 63 настай. Өдий өвгөн буурал болтлоо улс эх орондоо ажиллаж, энх тунх амьдарч ява4- гаа нам. засгийн ивээл, армийн ач гавьяа гэж санаж, армиараа бахархдаг. Зориг, тэвчээр шалга- сан үйл явдал тохиолдож байс- ныг яаж хэлж барах вэ? боддог. 1944 оны бараг дүл өвлийн цаг- сан. Эх орны хил хязгаар түг- шүүртэй байлаа. Баруун урд хяз- гаарт османы дээрэмчид хилийн будлиан гаргаж байсан үе. Хил хязгаараа хамгаалах . даалгавар Ардын армийн ЯРИЛЦЛАГА ПППГ21221112:17 57 жилийн ойд МОРЬТОЙ сан хайрласаар, Зургийг ин байн байн хардаг, харих бүрийд нүдний пулимс оорийн эрхгүй гардаг юм, 1 үг: Ин эйэ1-18- малаа хайрлан чад» пад мал иь өацээ ойлгодог юм шүү ДОО, СУРВАЛШЖЛАГЧ-Амь... орссон ширүүн: тулалдааны тэр өдрүү- Дээс сэтгэл зүрхэнд чинь өдөө бол- тол хоногшин байгаа онцгой гүй- лийнхээ тухай ярина уу? Л. ДАНДАР, Дайны эхний ил- гэн одор байлдааны ямар ч дад- лагагүйгээс. болж дайсны цэргийн бооп хүчин даэр дориүүлхиїлэ Ор- чихсон юм, Хүч тэнцүүргүй ши- рүүн тулалдаап болж хоёр нөхөр маань хүнд шархдаж, (Күгдэр- намжил бид хоёр хорин зургаан дайсантай. нүүр тулан байлдаж буулгаж авсан юм. Тэр үед хүнд шархадсан. 2Камбалсанжид маань «Бидний өшөөг аваарай. Дахнад 3 э ч битгий ингэж энэдээрэй» гэж захисан. Дайчин нөхрийнхөө үгийг одоо болтол алхам бүртээ санаж явдаг. СУРВАЛЖЛАГЧ. Та зөвлөл- тийн болон өөрийнхөө ямар нэрт баатруудтай мөр зэрэгцэн байл- даж байсан вэ? Л. ДАНДАР--Зовох цагт нөх- рийп чанар танигддаг гэдэг, Ма- най эх орны өнөөдрийн сайн сайх- ны төлөө, хойч үе хүүхэд багачуу- дын төлөө монгол зөвлөлтийн олон арван эрэлхэг хөвгүүд эр 80- ригийн баатарлаг жишээг үзүүл- сэн юм, Тухайлбал Г. Н. Жуков, М. П. Яковлев, И. М. Ремнизов," И. И. Федюнинский, манайхаас бүх цэргийн жаншип маршал Х. мид алба хаасан. хүн бүхнийг на- сан турш нь тэжээж, тэтгэж явдаг юм шүү! СУРВАЛЖЛАГЧ: -- Та хэ- дийнээс эхлэн цэргийн барилгад ажилласан бэ? Энэ хооронд ямар, ямар барилга барнулав? ХУРАНДАА: 1958 оноос эхэл- сэн. 25 жил барилга барилцлаа, Энх тайван цагт манай цэргүүд эх орныхоо хил хязгаарыг бат сайн манахаас гадна. энд тэндгүй орд харш босгож, гавьяат үйлс бү- газрын тээж байна. Би засгийн ХУРАНДАА, ХҮҮХЭД ХОЁР тлшшшдтшшшлиїглооош3ашшиуштшштшиш-шшхшшхєшшшєшшштохшгттшосшгшышилшлшшпштттогштлшлишотгтЫ авсан бидний цэрэг эрс тэр өвөл Хэлтий аймгийн нутгаас алс ба- руун хязгаарын Ховдын Үенч хүртэл олон мянган км мориор аялж билээ. Хаа сайгүй. зуд тур- хантай, битүү цастай, бэрх хүйтэн байсныг хэлэх үү, унаа морьд өвс тэжээлгүй, цэргүүд хунд хоолгүй шахам Явсалсан, “Араас дагаж явсан тэмээн хөсөг гэнэт их цас дарснаас зам боогдон саа- таж, хүнс хоолгүй улам ч бэрхтэй боллоо. Гэвч цэргүүд өөрсдийнхөө идэх талх, ботопг мориндоо өгсөөр Т аяныг үнэхээр зориг туулсан зом, Очсон хойпоо ч гэсэн х усаа ширэн туламд хийж тэр- Ё олоосС тэмээ. мориор зөөдөг байсан, Далаад им холоос бургас татаж, оромж байраа барьис япж билээ. Эх оршил төлөө гэж бодоход эр цэрэг бүхэнд эгиийшгүй. хатан тэвчээр, хүч чадал бий болдог їом билээ, Тар тэвчээр, хүч чадал ар- ордон, хөдөө аж ахуйн дээд сур- гууль, Улаанбаатарын сүүний комбинат, орон сууцны 40 мянга- тын хороолол, мах консеровын комбинат, Дархан хотын үйлдвэ- рийн бааз, Шарын голын их уур- хайн орон сууц, Дархан-Шарын голын өндөр хүчдэлийн шугам зэ- рэг томоохон барилга байгуулам- жийг хариуцан бариулсан. Энэ бүхэн, тухайлбал үйлдвэр, орон сууцны энэ бүх барилга бол энх цагийн цэрэг бидний үлдээсэн мөр том, Ямар ч орпы хөвгүүд явсан газар болгондоо эвдэн сүйтгэх биш, шгэж хот сууринг сүндэр- лүуүшис бийгаасай гэв зүсна. СУРВАЛЖЛАГЧ: хамгийн их юу вэ? ХУРАНДАА -- Миний эрхэм- лэл явдаг хамгийн чухал зүйл гэ- пэл бат бох, цэвэр сайхан барилга! Барилга. бол цог үеийнхэн өлөг- чад зогсохгүй, тэдгаарийн ач гуч иар ч: өвомших бетой| Ингэж бо» “Таны эрхэмлэж явдаг зүйл БААТАР 71101:1/1711271 АХ 117) Чоїїбалсан, 1О.Цодэнбал, 2К.Лхаг- ипсүрэн цариг олон хүн бий. СУРВАЛЖЛАГЧ -- Та ушиийгчдад юуг. эрхэмлэн по? Л. ДАНДАР --ЭОх ориы маань ирээдүй болсон эрхэм Дүү нартаа орэлхэг дайчид, овгой буурлуу- ДЫНХай. Омпоос ходой зүйлийг захыл, 1ОЮуны омпо хүйдэг ариун сэтгэлийг эрхэмлэн хүндэтгэж яв! манай захих Ном эрдмээ шамдан. сурахын зэрэгцээ эрүүл чийрэг бие бялдраа биеийн тамираар байнга чийрэг» жүүлж, хөдөлмөр батлан хамгаа» лахад хэзээд бэлхэн байх хэрэг- тэй. Хүрз бариад жаахан шороо хаяхад гар чинь цэврүүтэж бай- вал өөрийгөө чамла, Аливаа юмыг дууриахдаа учрыг иь олж сайныг тусгаж ав! Сайныг дагавал сарны гэрэл, мууг дагавал могойн хор- тэж байдгийг ухааран бод, Өнөө- гийн хүүхэд та нар төрсөн өдрөө- сөө эхлээд нам эх орныхоо ивээл хайраар сурч хүмүүжиж аз жар- галтай амьдарч байна. Үүний уч- рыг сайн тунгааж бод! Янз бү- рийн авир гаргаж байгаа хүүх- дийг харахаар зүрх өвддөг! Тогло- сон ч аятайхан зөв тоглож сураа- рай гэж хэлмээр байна, Хүүхэд бүхэнд аминчлан захихад хүн өсч бойжсон эх нутгийнхаа сайн сайх- ны төлөө сурч хөдөлмөрлөж, хэ- рэгцээ тохиолдвол эх нутгийнхаа атгахан шорооны төлөө амиа 80- риулж чадах эх оронч үзлээр өөрийгөө хүмүүжүүл, Хүнд эх ор- ноос үнэтэй юм хаана ч байхгүй гэдгийг эрхэмлэж захья. Ярилцлага авсан дож бид бөх бат, үзэмжтэй барил- га барихыг хичээдэг. Гэтэл зарим хүн, тухайлбал зарим хүүхэд ши- нэ сайхан барилгын хана, шал, хаалга, цонхыг |гэмтээдэг, хагал- даг байна. Та сониноороо дамжуулж тэ- ДЭНД «болохгүй» гэж заавал хэлээ- рэй! Барилгачид баярлана шүү! СУРВАЛЖЛАГЧ,-- Таны ха- риуцан бариулж байгаа зуслан. мөдхөн ашиглалтад орно. Олон орны хүүхдүүдийн хөгжилтэй дуу, бүрээ бөмбөрийн нижигнээн энд удахгүй хангинан дуурсана. Үүнийг хүүхдүүд хүлээж байна, Та энэ зусланд ирж амрах хөв- гүүд, охидод юу захиж хэлмээр байна вэ? ХУРАНДАА:-- Би нам зас- - гийнхаа ач ивээлээр “хайр шагнал бишгүй хүртэж олон удаа баяр- ласан. Баяр баярын дотроос ирээ- дүй хойчдоо зориулсан ийм сай- хан зуслан байгуулалцах болсон маапь өвгөн надад дээдийн дээд баяр юм. Олон улсын зуслангийн өвөрмөц хөөрхөн хотхоноороо би, мөн манай барилгачид цөмөөрөө насан турш бахархаж явах нь мэдээж! Эндэхийн нар, агаар, |байга- лийн үзэмж бүгд сайхан, байшин барилга нь гоё, тохилог. Эх ор- ныхоо нар, агаар, байгаль, энэ гоё зуслангаа эгнэгт хамгаалж яваарай, улам тансаг сайхан бол- гоорой гэж хүүхдүүдэд захья!. Энх тайван цагт эрүүл саруул өсч оодөлж яваа түм бумалп хөв- гүүд, охид минь бүг- дээрээ эх орон, ард түмэндээ хэ- рогтай сайн. хүмүүс болоосой гэж хүслэ, - ШИНЭ НОМЫН тУхлИ түг түмэн багачуул мөн иог зуулсан түрүүн туршлагаа гэл, тухай зоплолтийн Анд «ҮНЭНЧ НӨХӨД»-ИЙН УУЛЗАЛТ ӨлӨгбӨг дотно, Хїї. ХӨМДЇЭ 2! тэй... Ойлгомжтой бийдаг. биг 1 Монголгаорлолтийн ... сохиолч« шинэ зочиг болц айлчлах. хамь Л ХОТ Өүлэн био, биедээ дын. байгууллага тус хоёр орим.. тын. өнө цомд 50:11 талаас Х.ЭТИДДОЙНГ лай хүүхдийн... зохиолчдын. ЗЧайнлдэг (1 Нацагдорж, 1. Дамдилсүрай, совын ХОЛЛИЛӨГ Ол ї! ЯН, бүтээлээр нэгэн боть пом. хамжин 1. р П) Т/ үдэн, Л,» РУУД, монгол” пайїй ШИН Л, Ч . гаргахаар, шийдвэрлэж, | түүнд, дарч, имид, Д. Содиомдорт | анин ухаалаг, ГАЙ” й Юй «Үйэнч нөхөд» («4 Морныо Х Гармаа царын 20. похполт, НИЙГ ЭНааХаИ бїйт Ши Шин друзья») гэж нэрлэжээ, зоплолтийн талаас А, Гайдар, Л, ГҮ РЭЭТҮГН Ш арУУЛ ! «Үйэнч цөхөд»о Улаанбаатар їантолоон, Цосон, Л, Цав 6 Х8:88 1 шил оцгорсон Ч хотод монгол хэлээр, «Периме силь, С, баруйдин, 1, Порман, ЦөнЬ аан рийп, | өнөөгийн друзья» Моокпа. хотод оров хэс. 10, Нагибин, 1, Драгупений, 8, ҮҮ улалгиЖ ЧУХЛГЭН лээр энэ онд нөгөц өэрэг хөвлөг | Модиодон парын мон 20 похиол» үры хор Ха УНаг ил ЦУЛаЛ тбу? дэн, түүнийг монгол-аойлолтийнН | чийн шилдэг бүтээл байна, Ом, ТӨВХҮЛӨЭ, ори Ч, зохИолЧДЫН ї 09- зох оршил үгийг МХОО-ийн Топ сурталчлахдай.. гол їь рэг хүлээн айч амтархай ушших Хорооны эгдүгээр нарийн бич» : : ёстой юм. гийг. дарга, ЮНМАУлын төрийн үү Хүннр Чи био биед Манай: хүүхдийл. утга. похио» | шагналт охиолч Л, Түдэв, Поп» ЦУҮД ШҮР улам бүр ан лын түүхэнд шинэ төмдөглөлТт ололт Социалист Бүгд Найрамдах уули, ойртуулах ач туста явдал, хүүхдийн номын сайд Холбоот Орос Улсын зохиолчдын 10! ГЭР хорооны дарга. социалист хөдөл- : ЭМ мөрийн. баатар, Лопипий шаг Нушүмл Ла мал НД, ОҮй иалт зохцолч С, Михалкоп: цар . тлАРРАЗУСМЫ манжан АМТ б р , ном. гогч идээ будаагаар оөлбэг хамтрац. бичээ, (2 Ич: уг ор» ӨЛбэл “ВСВИТОЙ ил. үгийг энэ дугаарт нийтлэв) | ДОЛО9Г, уулаах гасантэй уул: Ч! 0) Дугар) бол ИН суулт) өгдөг, үзэх таснийг иь «Үйнч ноход» пом бол үнэ. ї10 ХЭЭ нд хээр. үнэнч нохдийн тухай, хэв: үзүүлж огдог, болсох гсЦИЙГ нь тэхдээ үнойч похдүүдийг “уул. | 0! СГОЖ |огдог, бум бужигнак, цво шинэ. опормогц сай- хай. бүтээл юм, Энэ помоор юун хоёр орпы хүүхдийн 020- хиолчид уулзаж, ярилцах номоор бас хоёр орны хүүхдүүд уулзаж, бие биепийхээ бодол сэт- амьдрал, хогжилдон ярилцах болио, чидтой ууладах : сар «Верные зьЯ» | Номыг Энэ номоор мөн монгол хүүхдүүд ЗЭЭ ХУВЬ 00000 хувь, 20 12 ЇИ! ЗОХЛОЛЧИДТОЙ, ЗОВЛӨЛ- хөрлөлийн хуудастайгаар гарга- тийп хүүхдүүд мопголын зохиол- жээ, Улаанбаатар ч «Үнэнч нө- том, ход» удахгүй хэвлэгдэн гарна. нохдийн ямагт зугаатай, ач тустай байдаг Илапгула ах” дүүгийн... барилдлаг гатай. монгол-понлолтийн.. хүмүүс ЦНШЧ үр хүүхдийн уулаалт юу та биш, оөспөр үеийнхний бодол сот- Номыг хөпий ч омно үүдээ чө» түм түжигїсэн томоос том оргоо мопоосоо мөөн! «Үнэнч нөхөд» ном чухам тийм огоөмор сайхай айлын ёсоор үүдээ инээж, бяцхан уишигчдаа ийнхүү урих гэж бай- на. Үүнд манай хүүхдүүд баяр- тай байна. Саяхан. Москва дахь «хүүх- дийн утга зохиол» хэвлэлийн га- уран бүтээлийн болпо, Энэ хүсэл мороодлийн уулзалт бүхэн С. НАДМИД «ҮНЭНЧ НӨХӨД» НОМЫН ОРШИЛ Эта кинига--первоё совместнос сопетско- монгольское издание для детей, В ией собраны рассказы писателей Монгольской Народной Республики и писателей РСФСР, самой боль. шой, республики Сопетского Союза, Выйїдет эта книга в Москве--ина русском языне, а ин Улан- Баторе, столице,-- на монгольском, Монгольскне ребята прочтут рассказы Л10- бимых писателей сонетских ребят, Гайдара и Касснля, Мустал Карима ин Баруздинд, Пиия- сова н Яковлева, Драгунского и Гуртуева, -- всего 26 сопетских писателей, а совстсекий чн- татель познакомится с рассказами Нацагдор- жа, Уламбаяра, Хорлоо, Гармаа, Чимнида и ХАЙРТ Энэ ном бол Монгол-Зөвлөлт хоёр улсын хүүхдийн хэвлэлийн газруудын хамтран гар- гаж байгаа анхны ном юм. Монголын зохиол- чид болон Зөвлөлт Холбоот Улсын хамгийн том бүгд найрамдах улс болох ЗСБНХОУ-ын зохиолчдын өгүүллэгүүдийг эмхтгэн оруулсан юм. Энэ ном Москвад орос хэл дээр, Улаан- баатарт монгол хэл дээр гарч байна. Энэхүү нхэр номноос монгол багачууд Зөв- лөлтийн багачуудын хайртай зохиолч, Гайдар, Кассиль, Мустай Карим, Баруздин, Пинясов, Япцовлев Драгунский, Гуртусв нарын нийт 26 зохиолчийн өгүүллэгийг, зөвлөлтийн багачууд Нацагдорж, Уламбаяр, Хорлоо, Гармаа, Чни- мид нарын олон иэрт зохиолчийн огүүллэгийг амтархан унших болио. ЛОДОНГИЙН ТҮДЭВ Монголын Хупьсгалт Амралтаа аятай тавтай өингд, рөөсон нийслэлийн пионер сураг- чид дөрөвдүгээр улирлийлхаа хи- чээлд орлоо. Тэдний амралтын сонии!! тун их, Ялангуяа. МУЭ-ийн өдөрт өссөөр байна ДОРОГИЁ. РЕБЯТА! миогих известных ив Монголии писателей. Дружба Монгольской Народной Республики и Советекого Союза имеет давнне традицин. Она родилась в борьбе наших народов 848 счастье, за лучшую долю, У ее истоков стоялн В. И, Ленин и Сухэ.Батор. Эта Дружба скреп- на кровью славных сынпов советского н мон- ского народов нв битвах за свободу и нє- ирикосповенность границ МНР н СССР. Монголия н. СССР--верные друзья. Мы вместе строим в иашнх странах счастливушд жизнь, в этом стронтельстве участвуют все--ин рабочие, н крестьяне, и инженеры, и ученые, и писателн, и вы, ребята. БАГАЧУУД. АА! Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улс, Зөвлөлт Холбоот Улс хоёрын нөхөрлөл эртний уламж- лалтай билээ. Энэ нөхөрлөл манай хоёр ард түмний эрх чөлөө, аз жаргалынхаа төлөө хий- сэн тэмцлийн дөл дунд үүссэн түүхтэй. Энэ нохөрлөлийн эхийг В. И, Ленин, Д. Сүхбаатар нар биечлэн тавьсан юм. Энэ нөхөрлөл БНМ АУ болон ЗСБНХУ-ын эрх чөлөө, дархан хн- лийг хамгаалсан их тулалдаанд зөвлөлт, мон- голын баатар хөвгүүдийн асгаруулсан ариун цусаар гагнагдсан билээ. БНМАУ, СССР хоёр бол үй зайгүй үнэнч но- хөд мөн билээ, Бид өөр өөрсдийн оронд жар- талант сайхан амьдралаа зохиож байна: Үүнд ажилчид, малчид, инженерүүд, эрдэмтэд, 30- АИОЛЗИД бас хүүхэд та нар ч оролцож байгаа илээ СЕРГЕЙ МИХАЛКОВ Залуучуудын Эвлэлийн Төв Хорооны нэгдүгээр ЗСБНХОУ-ын зохиолчдын хорооны иарийн бичгийн дарга, торийн Дарга, социалист хөдөлмөрийн шагиалт зохиолч, баатар, Лениний шагналт зохиолч. олон, үеийн багачуудын таларх- лыг хүлээж байна. Улсын цир», юкийн жүжигчин Л, Хишигтийн удирдсан энэ бяцхан циркчид чө- Нийслэлийн лөөт цагаа циркийн урлагаас су- соёлын ордны дэргэдэх Өсвөрийн 51 дүгээр сургуулийн 6-тийн «А» ралцахад зориулис. МХЗЭ-ийн циричдийн «Хүслийн жигүүр» аигийп пиопер Д. Энхтайван, арг ХУЙ их хурал, «Залгамжлагч хамтлагийн тоглолтїиг шагшин ван жилийн хоёрдугаар сургуу. ТУ чуулганыг урлаг спорт сурла« магтана, Энэ хамтлаг байгуулаг. лийн сурагч Ч,Алтанцэцэг, пэгдү- гын өндөр амжилтаар угтахаар даад хоёрхон жил болж байгаа боловч одоо тоглолтиин бүрэн хэм" жээний хөтөлбөртэй, бяцхан Жү: жигчдийнх и» ур чадвар ч одроос 222) А--89541 гээр сургуулийн 8 дугаар аигийн сурагч С, Сэлэнгэ, гучин есдүгээр ”уулийн 7-гийн «Г» ангийн су, рагч Туяа парын тоглолт мөрийн хичээллэж байна. үзэгч МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Д, Сүхбаатарын нэрэмжит улсын хэвлэлийн комбинатад ховдэц ! | | | | | | | | | 15 | | | | | | | | | 2422 -232018 ву. ТЛИЛБАРЛАЛТГҮЙ СҮсШоН Г, БОЛДБАЯР зурав | ? Цэ Эрхлэгч Ц, ДАШДОНДОВ Пидекс--14140 4994 дэх жилдээ ёо, 212(1508) 11 1 0 туттан | | Дэлхийн Ардчилсан За- луучуудын Холбооны дэргэ- дэх олон улсын хүүхэд өс- вар үеийнхний байгуулла- туудын хороо (СИМЕА) гийнУ чуулган (ассамблей) БНАГУ-ын нийслэл Бер- лин хотноо 1978 оны хоёр дугаар сарын 23-- 26-ны өдрүүдэд боллоо. Энэ чуулганд дэлхийн орны тпнонерийн 48 лага, олон улсын лагуудын 80 гаруй тцлоо. Чуул- р “СИМЕА-гийн 1У анаас хойшхн хуга- хийсэн ажил «Энх е зохиохүйл ажил- программ, Бу- слэл Гавана хот- Дэлхийн За- шааж 1978-1981 СИМЕА-гаас зохиох ү програм- тэй батал- онд САЙН САЙХНЫ ТӨЛӨӨ итгээгүй иийлринпинлинИНцн ам ЕРТӨНШИЙН ХҮҮХДИЙН Е В Е Е з Е Ё Е ойрын зорилтуудыг тодор- Д. Сүхбаатарын нэ-8 хойллоо. рэмжит Монголын пионе- 8 Е Е Дэлхийн залуучууд рийн байгууллага гурав - оюутны Хї их наадам, Я2ХЬ удаагаа тэргүүлэгч 58 олон улсын хүүхдийн ГИШҮҮНЭЭр сонгогдож бай- 8 жилийг угтаж СИМБА-!8а НЬ манай пионерийн 8 гаас зохиох олон төрлийн байгууллагын олон ул- Ё, арга хэмжээг энэ прог- С9ЇН нэр хүнд улам өсөн раммд тусгав. тэн Эс гоавге ха- СИМБА-д Иракийн за- РУУЛЖ байна. луучуудын бүх нийтийн Тавдугаар холбооны пионерийн бай- үеэр СИМЕА-гийн 20 гууллага, “Сан-Томе ба жилийн ойг ёслол төгөл- Принсипи-ийн байгуулла: ДӨр тэмдэглэв. СИМЕА нь ДАЗХ удирдлага га гишүүнээр элсэв. Тэргүүлэгч В. И. Лениний ? Холбооты гишүүнээр Унгарын лага, БН ИНИЙ НЭ- байгуу Д. Сүхбаатарын нэ- Монголын тионе- рийн байгу: Бүгд Найрамлах улсь үндэсний рийн хө- дөлгөөн церуудын Мартийн бын пионе лага, Киприйн чилса пионерий: : СВУ-ын Хо Ши ?! рэмжит пионер! лага пи ерү ерийн бай- бай- Эдгээрээс е 21::1:31312511 113) 28: , империализмьг нэрэмжит та, дэд ерөнхү гс ЧЄНиНи8. с чоно Рэг тэмцэлд бүх й ЛЖ, 6 олроотын ЛОРД нэгтгэн нягтруулах- ач давх айгууллага, уда! холбоглолтой боллоо. инландийн ба лага, ерөнхий на- бичгийн даргаар Унгарын пионерийн бай- гууллага тус тус сонгог- дов. Д. Сүхбаатарын нэрэм- жит МПБ-ын Төв Зөвлө- лийн-дарга Ч, ЦЭРЭНДУЛАМ 2111111111111111111111111111111111111111111111111111101111101000101000000000000000010000 000 0 п01100000 СИМГА.г НА «/ЦЭдЭ2 бэ?» ЭР өн, 77Э”СЕ”Э 4 71 8» 1978 оны зурабдушар- сарын 22 АЛ тун/ Өө. ЛХАГВА Ф. Үнэ 10 мөнө ХУҮХДИЙН ТӨЛӨӨ ХАЙР ХАЯАМЖ | БАЯРЛАЛАА БНМАУ-ын Хөнгөн хүнсний үйлдвэрийн Яам- наас: мах-консеровын комбинатын ажилчдын хүүх- дэд зориулж 150 ортой хүүхдийн цэцэрлэг ийй тд- хилог сайхан барилга барьж саяхан ашиглалтад хү» лээлгэн өглөө. Цэцэрлэгийн барилгыг хүлээлгэн өгөхөд Хүүх- дийн төлөө фондын төв комиссын дарга А. И. Цэ- дэнбал-Филатова, Хөнгөн хүнсний үйлдвэрийн Яам- ны сайд П. Дамдин, Улаанбаатар хотын Октябрийн райзны намын хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Г. Хаянхярваа нар оролцлоо. Хөнгөн хүнс- ний гүйлдвэрийн Яамнаас үйлдвэрийн ажилчдын хүүхдэд зориулж өөрийн хүч. хөрөнгөөр барья ашиглалтад өгсөн гурав дахь барилга нь энэ юм. Зураг дээр: Хүүхдийн төлөө фондын төв комиссын дарга А. И. Цэдэнбал-Филатова тус цэцэрлэгийн. хүүхдэд зориулж иж бүрэн тоглоом хүлээлгэн өгч. 5 С. БОДООШ Сансрын нисэгч Юрий Рома- ненко, Георгий Гречко нар той- рог замын эрдэм шинжилгээний «Салют--бэ станцын | бүхээгт шинжлэх ухаантехникийн шин- жилгээ, туршилтын программыг биелүүлж дуусгаад гуравдугаар сарын 16-ны өдөр эх дэлхийдээ буцаж ирлээ ЗХУ-ын сансрын энэ Хоёр ни- сэгч сансар судлалын түүхэнд хамгийн удаан үргэлжилсэн 96 хоногийн жолоодлогот нислэг хийв. Сансар судлалын энэ шинэ гарамгай амжилтад монголын Өс- вөр үе баяр хүргэж байна. САНСАРТ 96 ХОНОГ л ЭгХГЭЧЭЛАГ ШД 726751 БИД! ЭХ: ССд ФЕё:0, нэхмэлчин, Ба хийлчин ийслэлийн пиошер сурагчид МХЗЭ-ийн ХҮ нх хурах «Зал- хамжлагч» ТҮ чуулгандаа сурла- гын гарамгай амжилтаа илтгэ- хээс гадна олон талын авьяасаа- | раа бэлэг барих гэж байна. ргтуугчихрРтэрэлд 225 ласхгтлигчиитлллнсалиинсиииггллсл-алв Ї р Ё Ёс ЗУРАГ ДЭЭР: сургуулийн 8-ын рагч Б..Наран, 7Т-гийн «Г» ан- тийн сурагч Л. Чимгээ нар их хурал, чуулганы үзэсгэлэнд 30- | риулж ноосон утсаар платье, | цамц, цүнх зэрэг олон зүйл нэх- жээ. 10 жилийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 8-ын «А» ангийн су- | рагч Г. Сарантуяа хийл хөгж- мийн яруухан эгшгээр хамт олноо баясгадаг авьяаслаг сурагчийн нэг. 52 дугаар дунд «А» ангийн су- С. БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг Завхан аймгийн Түдэвтэй | мын 9 жилийн сургуулийн захир- гаа, инонерийн бүлгэтээс жил бүр цана, тэшүүр, шатар, даам, одон бөмбөгийн төрлөөр тэмцээн явуулж оны аварга шалгаруулдаг уламжлалтай, Зураг дээр: Хоёр жил дараалан аваргаа хамгаалсан өсөх ирээдүй- тэй шатарчин Д, Энхжаргал Багш БАДАМРАГЧААГИЙН авсан гэрэл зураг. СУ. , . 1) ПҮ 1011! (10161: АВЬЯАС... БИЛГЭ ЯГ 1 (Ч 18115461: 10140511810 чУУ С. МАРШАКИЙН жүлтиг пайруулан, МХЗ 23 Зураг дээр: дүгээр з-- Профессорт 11 «Б» дунд сургуулийн 7-гийн апгийн сурагч Б, Гансүх, 23 ЗОХИОЛООР МИС-дын ордны жүжиг хүүхдлдийн. дугуйлангийн сурагчид С, Маршанийн цохиол хиолоор гамжлагч» ТУ чуулгандаа болог барихаар болтгож, байна, «Арийн хоёр сар» үлгэрийн сэдэйт по» ийп ХУПГ--их хурал, «Элл» НХ ХУРАЛ, ЧУУЛГА ПИОПЕР, СУРАГЧИД АВЬЯАС БИЛЭГ, УРАН ЧАЛДВАРЛА МХОО-ИЙН ХУТГИХ. ХУРАЛ, «САЛГАМЖЛЛГЧ» 1У : ЛГАНД, ЗОРИУЛЖ БАНИЛ, П 22 -- Ядуу охинд 5 дугаар сур- гуулийн 7-гийн «А» ангийн су- рагч Ц. Лхан-аасүрэн нар тог- лож байна. Сайн хүүхдүүд ПИОНЕР НЯМХҮҮ Пиопер Л..Нямхүү Налайхын 10 жилийн. дунд сургуулийн 6- гийн «Гэ ангид суралцдаг. Сурла- га, хүмүүлслээрээ онцсайн, ажил, авьяасаараа тэргүүний охин Ням- хүү хичээл давтах, даалгавар хийх, сурагчдад туслах, ном ун- ших, бүлгэм дугуйланд оролцох, гэрийнхээ. ажилд тусалж дүү на- раа асрах, эрүүл агаарт явах, үз- вэр үзэх зэрэг. цагийн нарийн ху- ваарьтай ажилладаг сурагч. 22 улирал дараалан онцсайн суралц- сан энэ охин өөрийн орны. болоп гадаад орны 300. шахам дууг эЭвВ- лэгхэн дуулж, ёочин, шударга хогжим тоглодог авьяаслаг пиопер юм, Нямхүү сүүлийн 3 жилд 8312 ном уншжээ. Бас уншсан номоо анги хамт олондоо болон дүү нар- таа ярьж тусалдаг тус ч сайхан заншилтай сурагч юм. Зураг дээр: Сурагч Л. Нямхүү Манай ндэвхтэн сурвалжлагч Багш Ш. НҮРЗЭД Нийслэлийн 4 дүгээр дунд сур- гуулийн 8-ын «В» ангийн сурагч Б. Батцэцэгийн зохиосон «Атраас ирсэн урилга» гэдэг дуу, МХЗЭ- ийн Төв Хорооноос зарласан улс төрийн дууны уралдаанд шагналт байранд оржээ. Зураг дээр: пионер Б. БАТЦЭ- цэг Ч С. Бодоошийн авсан гэрэл зураг «СИМЕА-Г ХЭН САЙН МЭДЭХ ВЭ?» 77440, 99474744 «СИМГА-гийн 20 жил,У чуул- ганыг угтаж зарласан «СИМЕА-г хэн сайн мэдэх вэ?» асуулт ха- риултын уралдаанд манай орны хот, хөдөөгийн пиопер сурагчид идэвхтэй оролцож богино хуга- цаанд сонирхолтой олон сайхан хариулт ирүүллээ. Уралдаанд 500 гаруй пионер сурагчид оролцсоны дотроос доорх сураг- чид шалгарав, Нэгдүгээр байр (Гадаадын пио- нерийп зусланд амрах өрхийн бичгээр) Дундговь аймгийн Дэл- тэрцогт сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 6-гийн. «А» апгийн сурагч Ц, Бат-эрдэнэ, цас, ! ми мн 1 Улаанбаатар хот дахь зөвлөл- тийн 1 дунд сургуулийн 5-ын «Б» ацгийн сурагч Н. Түмэн- баяр Хоёрдугаар байр (Дотоодын олоп улсын инонерийп зусланд амрах урилгаар) Улаанбаатар хо- тын 52 дугаар дунд Сургуулийн Т-гийн «Б» ацгийн сурагч Я. Амаржаргал, Төв аймгийн төвийн 10 жилийц сургуулийн. 7-гийн «ЛА» айпгийн сурагч Д. Төрмөнх, Дархан хотын гуравдугаар сур- гуулийн 6-гийн. «Гэ ангийн су- рагч 9. Ариунцэцэг, Улааибаа- тар хотын 14 дүгээр сургуулийн 8-ын «Вэ» ангийн сурагч С, Оюун- цэцэг Гуравдугаар байр дурсгалын зүйлээр) Завхан айм- гийн. Шилүүстэй. сумын. 8 шци- лийн сургуулийн. 7-гийн «Бэ ан- гийн. сурагч. Б, Насанжаргал, Улаанбаатар хотын тавдугаар сур- туулийн 8-ын «Вэ» апгийн сурагч (Диплом, Б. Туяа, Хэнтий аймгийн Баян- хутаг сумын 8 жилийн сургуу- лийн 6-гийн «А» ангийн сурагч Л. Доржоохүү, Улаанбаатар хо- тын 17 дугаар сургуулийн 7-гийн «Д» ангийн сурагч Ц. Оюунцэ- цэг, Улаанбаатар хотын 20 ду- гаар сургуулийн 7-гийн «Бэ» ан- гийн сурагч Г. Болдбаяр, Зүүн- хараа хотын нэгдүгээр сургуу- лийн 8-ын «Дэ» ангийн сурагч У. Мөнхжаргал, Улаанбаатар хо- тын 23 дугаар сургуулийн 6-гийн «А» ангийй сурагч Н. Ариунаа, Улаанбаатар хотын дөрөвдүгээр ДУНД сургуулийн 7-гийн «А» ан- Тийн сурагч -Н.. Байгальмаа, Улаанбаатар хотын 20 дугаар сургуулийп 8-ын «А» ангийн су- рагч 1. Энхбаяр, Улаанбаатар хот дахь зөвлөлтийн нэгдүгээр ДУНД сургуулийн 7-гийн «Бэ» ан- гийн сурагч Н, Хуягтамир, үүнээс гадиа.. уралдаанд амжилттай оролцсон. 20 сурагчийг диплом, дурсгалын зүйлээр шагнахаар Уралдааныг Дүгнэх комисс шийдД- вэрлэлээ, Ухэл Өуллжала (1 1 Биниилиилийнээ 7377” Цан! “4! «Инонерийн үнэн» сонин, Монголын поиер сурагчдын ордны ,зайх аргын там" ЫГ ЗӨМЛЛ энэ УГЛАуаасан юиЛ инонерийн идопвхтэн сонгуультанд пориулж «Иїдэвхтний эчиээ семинар» гэсэн. шинэ ! “| тг өргөнөөр ЦоЛӨ ““Өнөөдрийн, очир! “Пиоларийн Ює бхтиүүд: |а 1 » Хүсэлт сетинарыг 4 дүгээр сарын нэгнээс таван сарын илгэн хүртэл явагддаг интериацо- ажлавалжлтахшсэшолашшосхохоксшкалтилгешстолсэлолллИТтҮҮТХЛЖо2ПЫГЛЕСЖ-ЭБЖЛҮЛЧҮЖШтШ2ОШШЛШҮЖЛТ(ГШЛиШсӨгШайшш2илшшллсушллл:шшлүсШШшШЭНТтэЭЛсПЛЭЛЕЭНЭЫЭ шихэээг---э. МАНАЙ УЛАМЖЛАЛТ УРАЛДААНД «ЇЇЙОЦЕРИЙН ҮНЭН» онд гаргасан «Залуучуудын кийн сэтгэлгээ, «ИНТЕРНАЦИОН Эпэ жилийн нитерпациопал са» рын ажил нь Лениний комсомо- лын 60 жилийн ой, Леппний ком- сомолын 18 дугаар їйх хурал, Дэл- хийн залуучууд оюутны ХЇ их цаа- дам, МХЗЭ-ийн ХҮП их хурал Залгамжлагч 1У чуулганд зориу- лагдама. Иптернационал: сарын ажлаар сургууль, эвлэл, пионерийн бай- тууллагаас олон хэлбэрийн ажил зохиох ёстой. Үүнд: -- Ах дүү социалист орпуу- дын үйлдвэр, соёл шинжлэх ухаан, пнонерийн байгууллагын үйл ажил- лагааг харуулсан үзэсгэлэн, булан, ханын сонин, мэдээлэх самбар гар- гаж, радио мэвтрүү? эг, лекц яриа хийнэ. Ч --Бүлгэм, бүлгүүдийн хооронд «найрамдал-нөхөрлөл» «ДЗО-ны ХЇ-их наадам», «Пиопер-МХЗЭ- хийн найдвартай халаа» сэдэвт гар зураг, зохион бичлэг, асуулт хїа- рпултын уралдаан явуулж, бүлгэ- МХЗЭ-ийн Төв Хорооноос 1976 техин- зохион бүтээх авь- яасыг хөгжүүлэх тухай» тогтоолыг хэрэгжүүлэх, өсвөр зик математикийн чадварыг дээшлүүлэх, анги үеийнхний фи- сэтгэлгээний ур дэвших ба тегсөх шалгалт, их, дээд сургуу- лийн элсэлтэд бэлтгэх болон физик математнкт авьяастай сурагчдыг тодруулан дэмжих зорилгоор ШУА- ийн Физик хүрээлэнгүүд, МХЗЭ-ийн Төв математикийн Хо- техник, рооны хүүхдийн хэвлэлийн нэгдсэн редакцнас үнэн» сонины тематнкийн 10 дугаар ангийн эрхлэн «Пионерийн нэрэмжит физик ма- эчнээ олимпиадыг 6.7, сурагчдын дунд жил бүр уламжлал болгон явуулдаг билээ. Олимпиадын бодлогыг бодож ирүүлэх сурагч бүр Физик матема- тикийн бодлогуудыг тус тусад нь мийн цуглаанаар дүгнэнэ. --АХх дүү социалист орим хүүх- дийг ашоны 9, 7. хопогийг... сойл урлагийг байгууллагатай. хамтран чзуулж, анд пөхдийнхөө дуу, бү, жиг, хогшоонт тоглоомоос сурч, концерт тоглоно, -- Бүлэг, салаадын хооронд Мопгол, Зовлолтийн болон ах дүү социалист орим. хувьсгалын Дуу, шүлэг сурах ходолгоол орпүүлэх, Эрист "Тельманы нэрэмжит Герма- нь ппоперийн байгууллагын турш- лагаар мапай. зарим сургуульд «Улс торийн дууны» илуб байгуу- лагдал, байгаа богоод, интериа, ционал сарын ажлыг угтаж нийт бүлэг, бүлгэм эпд клубийг 20--27 хүүхдийн бүрэлдэхүүнтэйгээр бай- туулж, В.Бологогийн хогжим «Ор- лбпок» А.ГПахмутовын хөгжим «Гайдар шагаст впереди», |Вар- шепяпка, А.Нолмоповскийн хөг- жим «Албша», Чилийн «Бид ял- на» Италийн хувьсгалчдын дууг булан. изэж байна, Үүнтэй АЛь САРААР ЮУ ХИЙХ ВЭ? холбогдуулж сурах, -- ОХУ, ах дүү социалист ор- ил тусламшаар: барьсан. үйлдвэр, ходоо анг ахуйн... талраар,. аялал хийн, бицхан пом гиргихаас гадил гадаадын моргожилтой,.. Ёионер сурагчид, гадаадад сургууль. төгс» соп хүмүүстэй уулзалт похпох, Га» даадын эшонерүүдтой... соахидлаар харилцах, «Залгамж үс» айны пайрамдал-цохорлол жигүүрээр хэрхэн. аялспаа. тайлагиана. -- МХО9, МПБ-ын гадаад ха- рилцаа болоц, В, И. Лепипий цом- сомолын түүхэн аамиал гэсэн сэд» тээр лекц яриа хийж, эчиээ аялал зохионо, -- Хүнийг үй олноор нь Хө- тоогч бүх торлийн зэвсэг, атом, устөрөгч, нейтроны бомбог үйлд- вэрлэх, хэрэглэхийг эсэргүүцсэн бүлгэмийн цуглаан хийх. Ах дүү соцналист орны сур- гууль, пиоперийн байгууллагын туршлагаас бүлэг салаалыхаа ФИЗИК, МАТЕМАТИКИЙН 3ЧЭЭ хөн математицийн бодлогыг Ч 0б0- дож оролцож болно), физикийн бодлогыг «ШУА-ийн физик-техин- кийн хүрээлэнд», математикийн бодлогыг «ШУА-ийн математикийн хүрээлэнд» гэсэн хаягаар тавду- гаар сарын 1-ий дотор ирүүлнэ, (Харилцах утас ММ 52898, М 53153) Олимпиадад: амжилттай оролцож хамгийн олон оноо авсан сурагчдыг анги тус бүрээр нэг, хоёр, гуравдугаар байр эзлүүлэн, тэргүүн байр эзлэгсдэд диплом, үнэ бүхий. зүйлээр шагнахаас гадна өвөрмөц уран сэтгэмжээр бодсон сурагчдад тусгай шагнал олгоно. Эчнээ олимпиадад өгсөн бодлого бүрийг нарийн дэс дараатай бодож, холбогдох томьёоны гаргалгааг бү” рэн хийхийн зэрэгцээгээр зохих ЗУ- раг, графикийг тод зурж бүрэн тайлбартайгаар, өөрөө бие дааж бодсон байх шаардлагатай. Олим- пиадад оролцогчид өөрийн тодорхой хаягаас гадна дараах асуултад үнэй зөв хариу бичияс ирүүлнэ. 1. Ямар дугуйлан, секцнид су- ралцдаг вэ? 2. Урлаг спортын авьяастай вэ? З. Орос хэл хир зэрэг мэдэх вэ? ямар төрөлд иал сарын ажилд зориуллаа, ажилд пэвтрүүлиэ, Иптерициопал: сарын пэрэмжит «цоммунист» субботийнийн гурван хопог япуулж, орчиоо тохижуулах шил хийнэ, р, ИМ. Лепипий мэндэлсний 109 шилийн Ой, Хосс Мартын нэрэм- ит ШЦубин їшонерийн: Холбоо» 17 жилийн ой, Афринийн ард түм пИЙ өрх чолооний одор, Сансрын иисэгчдийн одор... зэргийг. ёслон тэмдэглэж, 0, И.Лспиний: иар иит Бүх. Холбоотый пионерийн “байгууллагын 50 жилийн ой, яль-л- тын 33 жилийн ойд зориулсан ло лоо хоногийн. ажил зохиох . Марк, тэмдэг, ил захидал цуг» луулах, уралдаан үзэсгэлэнд идэвхтэй. оролцож сургуулийнхаа интериационал танхим, булайг ши- лэчлэн тохижуулиа. МПС-дын ордны интериациопал танхимын эрхлэгч С.ЛХАГВАЖЛВ ОЛИМЛИЛД 4. Ямар дүнтэй суралцдаг вэ? Эчлээ олимпиадын дүнг ОРОЛЦООРОЙ «-г--г,-э--- -ф“ СОЛИНЫ НЭРЭМЖИТ тавдут гаар сарын 15-ны дотор гаргаж хэв" лэл, радногоор мэдээлэх ба шалгарч сан сурагчдын шагналыг тус тусын сургуулийн захиргаагаар лан олгоно. дамжуус 4 Пиопер сурагчид аа! Манай эчнээ олимпиадад идэвхтэй оролцоорой. «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ РЕДАКЦИ. ШУА-ИЙН ФИЗИН-ТЕХНИК МАТЕМАТИКИЙН ХҮРЭЭЛЭНГҮҮДИЙН ЗАХИРГАА вБєн оронтой тооны эхний ба эцсийн хоёр циф- бодож (зөвхөн Физик ба эсвэл зөв тишттслтжєшлв шгшшшшгтшгшоттү шошхуоолшишлТО | МАТЕМАТИКИЙН БОДЛОГО УГ анги 1. 1978 гэсэн тоо ямар хоёр тооны квадра- туудын ялгавар болохыг ол. (6 оноо) 2. а2--3(05--05-а ------а)- --3(4)--4)5-- шуу -рад)-41 илэрхийлэлийн утгыг а-2 байх үед бодож ол (5 оноо). 83. Багтаасан дөрвөн өнцөгтийн эсрэг талуу- дын нийлбэр тэнцүү байхад тойрогт багтсан тэгш өнцөгт трапецийн талбай суурнудынхаа үржвэртэй тэнцүү болохыг батал, (8 оноо). 4. Ямар нэг тооны гүйцэд квадрат байх дөр- рүүд нь ижил бол уг тоог ол (7 оноо) 5. АВСД гэсэн гүдгэр дөрвөн өнцөгтөөс ВМСД параллелограмм байгуулбал АВСДдөр- вон өнцөгтийн талбай АМС гурвалжны тал- байтай тэнцүү байдгийг батал. (10 оноо). ҮИ анги 1, 64х4--120х3 7052 -15х 41-40 тэгшитгэлийг бод. (9 оиоо). 29:3 . 2. Диаметрийн дурын цэгт оройтой, түүнтэй параллєль хөвч дээр суурилсан гурдалжиуудаас хамгийн их талбайтайг нь ол (8 000) 3. 251-д хуваахад 201 үлдэх, 252-д хуваа- хад 194 үлдэх дөрвөн оронтой тоог ол. (6 оноо). 4. а1, бу, би, 42: 02» бс гэсэн эерэг тоо- вууд 4«--51-г0) 4014 01-к)р нөхиө лийг хангадаг бол 4ц.4240:(:02-20,0) болохыг батал. (6 оноо) 5. Хэрэв /(/””»8) ба 10р--1 анхны тоо- уд бол 5р-|1 нь 0-д хуваагдахыг батал, ни 12223 Х анги. 1. Ий эзэлхүүнтэй цилиндр, Иг эзэлхүүн- тэй конус хоёрын дотор бөмбөрцөг багтжээ. Хэрэв Иү--1 байвал И,-ын хамгийн бага ут- га ямар байх вэ? (9 оноо) 2. тетраэдрийн хувьд Ус йг ЁС байд- гийг батал. Үүний Ф-тетраэдрийг багтаасан бөмбөрцгийн радиус У-тетраэдрийн эзэлхүүн 84/3- болло. Ямар тохиолдолд Ү-- 72-16 тэнцэт- гэл биелэгдэх вэ? (10 опоо) 3. х5-ех--10 тэгшитгэлийн эерэг язгуур иррациональ тоо болохыг батал. (7 оноо) 4. Цифрүүдийнх нь үржвэр а2--128--10-тай тэнцдэг бүх эерэг бүхэл а тоонуудыг ол. (4 оноо) 5. хо1, ур, гр31, бөгөөд л-натураль тоо байхад 1 1 1 Яе--үг--2Бт-үтэгт--2 323 108 2У ювсуг тэйцэтгэл бишийг батал, Ямар тохиолдолд тэнцэтгэл болох вэ? (5 оноо) ФИЗИКИЙН БОДЛОГО ҮГ анги юр уух 1, Хүнд ачаатай чаргыг хөдөлгөхөд их хүч орох мортлөө хөдөлсөн. хойно нь чирч явахад бага хүч ордог учир юунд байна. (10 оноо) 2. Голын усны урсгалын хурд, хүний сэлэх хурд хоёр таицүү нөхцөлд хүн голын нөгөө эр- гэнд яг харалдаа газар гарахын тулд ямар чиг- лэлээр сэлэх ёстой вэ? 8. Усан цахилгаан стайцын далангийн он- дор 100 м, иэг сенундэд 5500 топп ус унаж байна, Усны опергийн 80 хувийг цахилгаан бол- гон хувиргадаг бол станцын чадлыг ол, (8 опоо) " 4. Өөртөө байгаа буюу амархан олдож 00- | лох материал хэрэглэн барометр манометр, ареометр хийх арга санаачлан, байгуулалтын схемийг зурж үзүүл. (10 оноо) ҮУЦ анги 1. Хоёр яг ижил савхан төмөр байна. Нэг нь соронзонтой, нөгөө-нь соронзонгүй, Өөриэ- мэлт багаж хэрэглэлгүй аль нь соронзонтойг яаж мэдэх вэ? (8 опоо) 3 2. Хөнхөр толины фокусын зайг сантимет- рийн хуваарьтай шугамаас үйлийн метр, ру- летка зэрэг өөр багаж хэрэглэлгүй тодорхойл. Яаж: тодорхойлсноо тодорхой бич (10 оноо) З, 500 вт чадалтай 110 В хүчдэлд тохи- руулсан халаагч хэрэгслийг 220 В хүчдэлтэй шугамаас бүх чадлаар нь ажиллуулахын тулд ямар арга хэмжээ авах ёстой вэ. (8 оноо) 4. ЖКингүйдэх нөхцөлд (сансрын хөлгийн бүхээгт) биеийн жипйг хэмжих хэрэгцээ гарчээ. Оюорос ямар арга хэрэглэвэл зохих вэ. (10 оноо Х анги 1, Цагираг боовыг (шүүшиг ч гэж нэрлэдэг) алган дээрээ тавьж атгахад ойролцоо тэнцүү дөрвөн хэсэг болж, хуваагддаг. Ийм цагираг биеийн деформацийн тайлбар бичигтүн. (10 оноо) | тухай 2. Нарны диаметр 1,4-109 м Ё В » нарнаас балаар их сониих 0,1 м фокустай хоож сан нарны сий - рийг сл. (8 оноо) ЭЗэ Банн 2. мкф багтаамжтай копд спсаторыг 100 Б хүртэл, 0,5 мкф багтаамжтай копденсаторыг 50 В хүчдэл хүртэл цэнэглээд ижил туйлуу- даар пгь холбожээ, Ингэж холбосны 97 ялгарах дулааны хэмжээг їр: дүнд ол. (8 опоо) 25 4, Ижил хоёр цэлэг ямар цохцөлд таталцах "Тодорхой. богоод тэй, (10 опод) сг гн эиииийнииийншииллииллинлилй ши р пЧчтэүгэхил шинжин огч тооцоотой хариулах хэрэгч | « “эливиаинэшиИишхокєй хүүхэд ВАЛЕРИЙ ХАРЛАМОВ -- ЗХУ-ын спортын гавьяат мастер ӨӨРИЙН ТУХАЙ ӨГҮҮЛЭХ НЬ 5оттоглуур Нэгэн удаа би: Шекспирийн бич- сэн «Бид бүгдээрээ цэцэрлэг юм, цэцэрлэгч маань бидний зориг юм» гэсэн зүйлийг уншиж бил Хүн өөрөө өөрийгөө сургах рэгтэй. Бид цөм хүн нийгмийн дунд амьдарч бие биеийнхээ тус дэмжлэгт байдаг ч гэсэл оороо өөрийгөө сургаж байх ёстой. Би зусланд байхдаа ирэх өв- лийг бодож, шалавхан л. мөсөн дээр гарах юмсан гэж тэсэж ядан хүлээж байлаа Тэгсээр дасгалын цаг ирж, зүдэргээтэй бэрх сур- гуульдаа ормогцоо болих хугацаа минь болсон юм Сиш биз гэж бод- лоо. Гэвч чи мөдхөн хуучип ян- зандаа орж, их ачааллыг даагаад эхэлнэ дээ-гэж өөрийгөө тайвш. рууллаа.. Өнгөрсөн. үеийн турш- лага, -ердийн дассан сурсан минь саад болох гэсэн-Ч тус болно.доо гэж-өөрөө өөртөө хэллээ. Ингээд л цаймдугаар сарын сүүлч. гэхэд саад-халх-дээгүүр амархаан гар- чихдаг болов. Гэтэл долдугаар са- рын дундуур. ингэж сургуулилж эхлэх үес би энэ хөгийн.саад, хал- хыг ч, өөрийнхөө дасгалжуулаг. чийг ч битүүхэн зүхэн харж, энэ золнгийн юмыг газрын хаанаас олов оо, би ямар хоккейн тэ цээний үед ийм өндөр дээгүүр харайх хэрэг гарах юм биш дээ гэж бодож ч үзлээ. Гэлээ ч гэсэн спорт надад их юм сургажээ. Биеэ албадах хэрэгтэй, тэгэхгүй л бол болохгүй гэж мэднэ. Би эм- нэлгийн газар таяг тулаад явж эхлэхдээ өнөөдөр тэр цэцгийн мандал хүртэл зуун метр газар яваад эргээд ирдэг юм бол мар- тааш хорь гучин метр илүү явж чадах л ёстой, тийнхүү зуун гу- чин метр явчихвал хоёр зуун метр газрыг туулахаа л туулна, тэг- сзэр сүүлдээ ердөө зуухан метр газар явах нь тийм хэцүү байсан юм байхдаа тэж бодогдоно доо гэж бүр урьдаас мэдэж байсан юм. Спорт бол хүнийг хувийн амжил- таа үнэлж чаддаг болгодог. тер хүн ямаршуу юм хийснээ, ямар гүнээр-ялалт байгуулснаа, ахиулсан секунд, ахиулсан метр нь ямар үнэ цэнээр олдсоныг “МЭД: дэг юм Нэгэнт хөлс асгаруулан хөдөлмөрлөж байж олж -авсан ам- жилтаа алдахгүй барьж, шилдэг амжилт гаргасан тэр төвшиндөө байнга байх хүслэн төрөх нь мэЭ- дээж. Би мөсөн дээр тарахдаа ЭС: рэг тоглогчдод -Ч, үзэгчдэд ч ХЭ- нээс ч дутуугүй гэдгээ батлахыг хүсдэг юм. “Өрсөлдөгч минь. На. даас залуу, намайг барьж тоглож буй тэр хүн бяр хүчээр, хор ша- раар, санаачилга идэвхээр илүү байлаач тэсэн би төгс эзэмшсэн эрдмээрээ, биеийн дээд зэргийн бэлтгэлээрээ өөрийн дутууг нөхөх ёстой. Одоо олон багийн тамир- чид чадварын хувьд мундагчууд- тай бараг алилхан болжээ | Нэг довтлогч.бараг л таван хүнийг өнгөрөөд явчихдаг байсан арав, адилгүй йн Анд ттВДилгИглччч уу хорин жилийн өмнөхтэй боллоо. Одоо хамгийн шиллаг илуб юм уу тоглогчдын лавуу А - 69547 Мас»” тал нь хэд хэдэц «ллимгүй» юм. ныг тийлбэраэр л тодорч... байна. Бид гулсаж пад шайбыг бараг л адилхан эзамшил, цохихдоо ч го» сой бас-л адилхан шахам. байна, барим цэг маань хүчтэй юмуу гэг нэт цохидог ч гэсэн. хурдын хупьд ялгарах юмаар, бага. болтоо, Гох» Дээл ураг чадварын хуньд илгаа бий, Наг долтлогч сайндаа л ганц | орсолдогчийг аргалаад. Өлгорч дөнгөдөг. байхад нөгөө цор нь хой. рыг хуураад гарах чадиартай байх жишээтэй, Төгс. чадаарын алгаа нь ялацгула дайралтын сүүлчийн эгшинд “МЭДЭГДДЭГ Мог нь. ГООЛ хийхэд, нөгөө нь, ялимгүй зомиаас болоод хийж чадалгүй салиа, Чу» хамхүү ийм «ялимгүй» даавууг Л байнга. эзэмшиж, байнга. олж байх хэрэгтэй шүү дээ, Мастер хү! | вийн. байдалдаа. орохын хэмжээ. ї гээр тоглох иь амархан. бүтэм хийг. эрмөлцэж эхлолд, цилээдД шай да. оруулж. сайп. сэтгэлийн топциор, минь, тогтож, ирж байгаа том. байна. гэж бодох. боллоо, у- ны царай. орсон ашим.. халуул одор, хамаг амьтйн сүүдор спрүү- цийг бараадан байхад цангэлДэХ хүрээлэнд тойрон гүйн, шт өрг гож, зогсоо чөлөөгүй сургуулилїїд гэдэг амаргүйгэар барахгүй аарим- даа. бүр Дургүй хүрч, ир хийсэн їомаа млпга түм давтан байхаас ой гутал, эхигшмэйр санагдах явдал ч байдаг юм, апай армийн баг ч тор, улаын, шигшээ. бїг ч тор ээ удаа шинэ башитай боллоо, Їнэ дасгалжуулагч "Тихопоп маань "срт мастер Бальдерис, Мапустин, Ги» бипоп царыг багтаа. урьж, авчир» лааг Та царын урьдын бүх гавьяа түүх болсон, одоо та иар цом адилхан “гэсэн үг, мундагчуудаас олон юм. шаардахгүй, ганцхан их өнгөрүүлэхийн чухлыг онцлон үе үе нийтэлж байх болно, тухай уншина уу. ЗӨВЛӨЛТИЙН ТАМИРЧИН АХ ЭГЧ НАРААС СУРАЛЦАЦГААЯ МХЗЭ-ийн Төв Хорооны 14 дүгээр албан даалгаварт хүүхэд залуучуудын чөлөөт цагийг зөв зохистой ашиглаж үр бүтээлтэй зааж чөлөөт цагаараа хийх зүй- лийн жагсаалтыг гаргасан билээ. Үүнтэй холбогдуулан манай сонин пнонер сурагчдын дур 00- нирхолтой хобби, спорт тоглоомын тухай сонирхолтой материал Энэ дугаараас ЗХУ-ын гавьяат мастер Валерий Харламовын Тийм тэй болж “ирдэг гэлцдэг падад байж болох л юм, Гэхдээ тэгж: бодогддоггүй, Харип ч ровын гурвалд улам л хэцүү бо. байна. “Бидний нэр хүнд их байхад памайг ч, миний нөхдийг ч сайн судалж, тоглох арга мая- гийг маань мэддэг болж | байгаа учир бид тогтмол ажиллаж, өнөө байнга “ялимгүй давуу талыгаа ) хадгалж! байх шаардлагатай бай- на. Энэ нь амар юм бишээ, Хаал- гачингууд миний цохих аргыг төгс мэдчихсэн болохоор хуурамч цо- хилт хийхэд ашиггүй боллоо. Одоо би заль гаргаж, урьдынх шигээ оновчтой, тэгэхдээ маш хүчтэй цохих хэрэгтэй боллоо. Үүний тул бас л пэмэгдэл ачаа- лал, нэмэгдэл сургууль хэрэгтэй нь мэдээж. биз ээ. Харламовын гол давуутай тал НЬ: Эсрэг тоглогчдыг хууран өнгө- рөх явдал мөн гэж манай багш нар хэлдэг байлаа. Тарасов багш маань «Номд заагаагүйгээр хуу- ран өнгөрдөг хүн» гэж хэлсэн Ч удаа. бий. Гэтэл би бэртэснээсээ “хойш өөртөө итгэл муутай болж, 1 хуураад өнгөрч чадахаап байсан юм. Вена хотноо болсон аварга шалгаруулалтын дараа сэтгүүл- чид, урьд Харламов хоёр байту- гай гурван өрсөлдөгчийг хуураад өнгөрдөг байсан бол одоо анхных дээрээ л, гацдаг:болжээ “гэж би- чицгээлээ. Энэ үнэн. Үнэхээр л тийм байсан юм. Хуураад өнгөр- дөг аргаа сэргээе гэвэл юуны ӨМ- нө эсрэг. тоглогчдын бөөн дун- Дуур зоригтой орох, ёФвруулах, цохиулах, гэмтэл авахыг эс хар- галзан намайг барьж тоглохоор оногдсон хоёр хүний эсрэг тоглох хэрэгтэй болно. Би үүнийг ойлгож байсан хирнээ хамгийн сүүлчийн, хамгийн шийдвэрлэх Өгшинд.820- риг гаргахаа больчихоод дамжуу- лахыг эрмэлздэг болчихсон байв. 1976 оны зун осолд орсноосоо хойш хуучин барилаа дахин сэр- гээж, аль болох олон хүнийг хуу- ран өнгөрөх, боон дуид руу зүсэлт орж нополлон тэмцэлдэж, эсрэг тоглогч нартаа сэтгэгдэл төрүүлэ- | | | | | | | | | | | | | | | , ажиллахыг шаардана гэж тэр хэ- лэв. Ийнхүү улсын маань хоёр гол баг болох армийн баг, шиг- шээ баг хоёрт тогтож байя гэвэл доороос тэмүүлэн. зүтгэгч нараас хавьгүй илүү сайн байх шаардла- га тулгарав. Тэгээд ч бид халуун наранд төөнүүлэн, тэнгэр хангайг ч, хокнейг ч, өөрснийгөө ч, дасгал- жуулагчийгаа ч зүхэн байж хи- чээн сургуулилж гарлаа. Олон жил хамт ажилласан хуучин багш хүн шинэ багшаас илүүгээр хашир тамирчдад итгэдэг, хашир тамир- чид нь ч хэрэгцээтэй цаг тулаад ирэхэд байдгаа “шавхаад найдва- рыг биелүүлэн гардаг удаа зөндөө байдаг. Гэтэл бид Катовицад ч, Ве- над ч найдвар биелүүлсэнгүй. Хү- сэл маань их байсан ч ганцхан хү: сэл дээр тулгуурладаггүй, үнэн зов тактик байх хэрэгтэй ажээ.Ма- най баг дэндүү нэг янзаар тогло- лоо. Бид одоо Виктор Васильевич Тихоновын удирдлаганд сургуу- лилж эхэллээ. Энэ ер нь ямар- шуу хүн бод? гэсэн байдалтайгаар шинэ багшдаа хандсан нь мэдээж. Спорт сонирхдог бүх хүн, ер нь ажилчин, оюутан, сурагчид цөм бидэн шиг байдалд орж. үзсэн байх. Ажилчин хүн шинэ мастер юмуу шинэ даргатай, сурагч хүн шинэ багш юмуу шинэ хичээлийн эрхлэгчтэй учирсан даруйдаа нэг л биш, болгоомжилсон байдалтай байдгийг бид мэднэ. Долдугаар сард Тихонов багш маань бидэнд нэг сургуулилтын үед, чухмыг хэл- | бэл сургуулилж дуусдаг дээрээ хүн бүхэн дөрвөн зуун метрт арван удаа гүйгтүн, тэгэхдээ заавал да: лан секундэд багтаагтун гэж хэлэ- ХЭД бид яаж дэмийрч байгаа нь энэ вэ тэж бодож билээ, Гэсэн ч багшийнхаа заавраар гүйж, одоо ч гүйсээр байна. Бид түүнээс бо- лоод сүйд болсон юм ер алга. Би- дэнд дэлхийн аварга болох хүслэн байгаа. учраас л ингэж харайж " байна, өргөж ч байна, гүйж ч бай- на, Би цаг үргэлж дээд зэргийн бэлтгэлтэй байх Ёстой гэдгийг өө- рийнхоо туршлагаас мэднэ. Урьд хүчээ бүрэн шавхахгүй байж, хэ- рэгтэй паг тулаад ирэхэд биеэ дайчлаад даваад гарчихна гэж Д, Сүхбаатарын иэрэмжит Улсын Хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, хоккүя - Кхүхэл ИНИИИЛИЛЛИЛИИИИ хокнєй - Күч хэл ТИИИЛИИД гээс яаж шаардах боддог «байлаа, Тор бодсондоо хүрдэг ч. байлаа, Готол сүүлийн хоёр гурван экилд, тэндээ: хүрсэн» гүй, Шигшэй багийн муу тоглосны хамаг буруутай Иь хашир мастог рууд гэж хэлэх гоогүй байна. Гэх» Д99-л голлох хүмүүс маань чадах түхийрн. гаргаж, чадсангүй, сүү лийн гурай. Дорионг эр хилд армийн битийн хурал. ямаршуу болдог болспыг хөлье, Хэрэв бид хожиг- Дох л юм бол ахлах дасгалжуу- лигч Лонтеп маш эсвэл... Петро» пынг силай тогох зомыг “тэгсэнгүй, эсвол муу сургуулилж, сэтгэл: санаагаар бэлэн. болсонгүй, эснал Харламопв хэтэрхий дураараа байна гэх мэтээр буруутгаж гардаг бол- лоо, Бид цэгэн удаа: -- опстайнтий Борисович аа, (4 ингэж яаж болох юм бэ? Ялагдах | болгонд л нэгдүгээр: тавт буруу- 2 3 с : 3 " 2 тай байдаг юм гэж үү дээ? гэж хэлсэнд хариу хэлэлгүй булзаа- руулсхийн опгорч билээ, Тэгсэн байтлаа гуравдугаар тав- тыг ердөө л зэмлэхгүй өнгөрлөө, Тэд шайба оруулсангүйг дуугүй өнгөрөхдөө Петровын салаа томуу Вицулов оруулаагүй юм чинь эдД- вэ, олимпий! аварга, гавьяатангууд, нэртэйчүүд чадаагүй юмыг эднүүс яаж чадах вэ гэсэн байртай байх нь тэр, Гэ- тэл бид хожсон үедээ цөм л адил- хап сайнд тооцогдож, цөм л адил- хап улсын аваргын медаль авцгаа- даг. Петров, “Михайлов хоёр ч Б аварга болдог. Блохин Глазов хоёр 23 ч аварга болдог. “Багийн амжил- 2: тад эдний оруулсан хувь нэмэр 2 адилгүй, тоглолтын чанараар ч ялгаатай, сургуулилах ба ялах | тэмцэлдээ өөр өөр байсан нь мэ- дээж. Манай багт залуучуудын анхпы алхмаа хийхэд үлгэр дуу- рнал болох ахмадууд Борис Ми- хайлов, Владимир Викулов нар байж байна. Энэ өвөл Викулов ши- нэ хүмүүстэй иэг салаа болон, онц- гой сайн тоглож, хүч зоригийг үзүүлж байна. Михайлов, Вику- лов хоёрт тэвчээр оролдлого их бий. Сургууль хийсний дараа 8а- луучууд ядарчихсан шүршүүрт орох гэж яарч байхад энэ хоёр шайба цохин цохисоор байдаг юм. Миний болоход ийм хүмүүс багт маш хэрэгтэй шиг санагддаг. Ах- н Х Ё: ЄХА мад тамирчид залуучууддаа нө- лоөлж, бие биедээ болон хувь заяан- даа итгэх итгэлийг нь улам -бат- жуулж өгдөг юм. Ийм ахмад та- мирчдын тоглох нь Шекспирийн бид бүгдээрээ цэцэрлэг “юм, .Ццэ- цэрлэгч маань бидний зориг, бид- ний тавьёай Зорилгодоо хүрэх хүс- лэн юм гэж хэлсэн баталгаа болж байна. үгийн амьд: «Смена» сэтгүүлээс Г. АМАР орчуулав эд л СҮҮ эз 8 . э Ж. ЁЗ зэ м ун 2 ї8- Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ Индекс -- 14140 (4 ( ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН ВАЙТ » ! ху МХЗӨ-ийн Төв Хоёоо, Д.СухвлАтлРЫН нэРЭмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн сонин| 84 дэх жилдээ ф 00 15(1509) ёр 1978 оны МХЗЭ-ИЙН ХҮ ИХ ХУРАЛ, «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» 1У ЧУУ ЛГАНЫГ УГТАЖ, ТӨЛИЙН Манай орны ерөнхий боловсролын сургуу» лийн пнонер сурагчид малын төл хүлээн. авч хорогдолгүй бойжуулахад малчин аав, ээж, ах эгч нартаа шамдан тусалж, МХЗЭ-ийн ХУП нх хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулганаа хөдөл- мерийн хэвссохнад угтаж байна. 3 Хү хХДдиЙН ТУС ӨВӨРХАНГАЙ аймгийн Тарагт, Хархорин, Бакнгол, Уянга, Баян-өн дөр сумдын пионер шИсЧыЙН «Төл түмний үйлс» цуваа гаргаж нийтдээ угж 15 уут 500, элгэвч 500, нэмнээ 190, цагаан өвс. 7) дай, малтуур 50, онгоц 10, толийн журнал 30, ар тэжээд 1100 нг, эрдэс тэжээл 3500 лпирхгийг өөрсдн йн шеф суурь, ма: лчиддаа тусаллаа. ”, М, ЖАДАМБАА СҮХБААТАР аймгийн Мөнххаан сумын 8 жи- тийн дунд су ргуулийн пнонер сурагчид «Төлийн дуу- бидинї й баясгалан» 7 хоногийн аян зохиож нэмнээ 12 хурганы уут 38, угж 95, элгэвч 54, эмийн сав, таа, чүдэнз олон арвыг малчин ах эгч нартаа бэлэг- лэв. Багш Ч. ТУНГАЛАГ НИЙСЛЭЛИЙН 10 жилийн 17 ду гаар дунд сур- гуулийн пионер сурагчид «Төл болгопыг мал болго- сод» цуваа гаргаж нэмнээ 124, уут 118, бээлий 329 хос, элгэвч 889, угж 92-ыг өөрийн шефдээ тусаллаа. Сурагч Хө, ЛХАГВАСҮРЭН «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН--78» МАНАЙ СОНИНЫ ГЭРЭЛ ЗУРГИЙН УРАЛДААНД Өвөрхангай аймгийн нийт шно- нер сурагчид гуравдугаар улирлын амралтаар малчин аав ээждээ тус- лалцаж олон мянган төл хүлээн гБч байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Зүйл сумын 8 жилийн дунд сургуулийн хоёрду- гаар ангинн сурагч Энхбаяр, Энх- жаргал нар. Өвөрхангай аймгийн төвийн 10 жилийн сургуулийн 2-ын «Б» ангийн сурагч Л. ГАНТУЛГЫН авсан гэрэл зураг БИД ЬЕТНАМЫГ дэмжиж БАЙНА түмэн рэмгийлэгчдийл тэм- тэмцэж байсан Вьетис Кампучи тогт- хоёр орны хооронд ийн мөргөл- дөөн гарч хурцадмал байдал бий бол- сонд монголын өсвөр үе сэтгэл түгши СВУ-ын хилд байна. БНСБВУ-аас БНМАУ-д суу 5 Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин с Нгуен Суап Хоё саяхан х ийн л хийлгэж Бүгд Найрамдал эсрэг мөр зэрэгцэн гард найрсаг хөр- харийн тү- бага ху “МУЗЭ-н ДУУ- ХҮҮХДИЙН БАЯСГА ЛАН сургуулийн ТУ ангийн сурагч Ж, улирлын амралтаараа хонь хариулах, хурга, ишиг усалж тэжээх зэргээр аав ээждээ тусал гурабдулаар сайн 29. Лха! Ф Үнэ 10 мон тэв эг ИХ НААДМЫН ҮЗЭСГЭЛЭНД | ОРОЛЦОХЫГ УРЬЖ БЛЯНИЛ вэ ӨӨД НА | НӨХӨД Дэлхийн залуучууд оюутны Х! нх наадам америк тивийн апхны Социа- лист орон--БНКУ-ын нийслэл Гара» на хотпоо энэ оны долоо, хаЛмЛУлаан сард болно. Ороп бүрийн залуус, түүций дотор соцналист ориы хөвгүүд, охид их наадамд эртнээс бэлтгэн ажил, сур- лага, авьяас билгийнхээ дээжээр бэ- лэг барих гэж байна, х наадмын өдрүүдэд сонирхолтой Адьяа гуравдугаар залт, тэмцээн болж, үзэсгэ- лэн нээгдэнэ, Түүний нэг х «Бид найз нөхөд» нэртэй хүүхдийн бүтээ- байна. лийн үзэсгэлэн юм. Энх тайван, най- эгдэл гэсэн уриан дор болох лэнд 16-гаас доош насны хүүхдийн 10 бүтээлээр манай улс оролцох бөгөөд бүтээлийн сэдэв нь Ш. БАТСҮХИЙН авсан гэрэл зураг манай гаригийн өсвөр үеийнхний эв мөрөөдөл, социа- лист монгол орны хүүхэд багачуудын найрамдал, хүсэл баясгалант амьдрал, эрмэлзэл, тэмүү- лэл, эх ориы байгалийн давтагдашгүй ардын ажил” амьдралыг уран сайхнаар тусгасан өвөрмөц байдал, хүн байх шаардлагатай. Уралдаанд ирүүлэх бүтээл 40х60 см-ээс томгүй байна, Зургийн ард уг бүтээлийн нэр, зураачийн овог, нэр, улсын нэр, аль хотын хэддүгээр сур- (цэцэрлэгийн) хэддүгээр ан- ги болохыг албай ёсны (орос, англи, испаии, Франц) хэлээр бичсэн байна. лийг дөрөндүгээр сарын 15-ны дотор «МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Их наадамд бэлтгэх Монголын үндэсний хороонд» гэсэн хаягаар хүлээн явна. Шалгар- сан бүтээлийг мөн сарып 80-ны дотор их наадмын төв Гавана хотод илгээх болно, Хүүхдүүд ээ! Та нарын уран бүтээ- | Социалист Вьетнам Улсын засгийн Вьетнам Кампучийн хилийн мөр- опийг нэн даруй зогсоох, хилийн удлыг хэлэг замаар шийд- варлэ. алыг дараа дэвшүүлж байгаа тухай мэдэгд- сэн юм. БИСВУ-ын засгийн газраас дэв- шүүлсэн шударга саналыг монголын освор үе ард түмнийхээ хамтаар бу- рэн цэмжьж байна. Дэлхийн их наадмын үзэсгэлэнд бүтээлээ тавихын тулд авьяас билгээ! дайчлан уралдацгаана уу! ИХ, НААДАМД БЭЛТГЭХ МОНГОЛЫН ҮНДЭСНИЙ тараг | , Ч л БН Ц2177777”-”1(7(7 -02717717-7100010 200101111011212 2202 Е фхт !. Ё : их ХУРЛЫН О 1 ТӨЛӨӨЛӨГЧ ї Гопь-алтай. аймгийн топийн 10 жилийн 11 дунд. сургуулийн... Үлийн «А» ангийн. сурагч онц сурлага тан, аймгийн. ппонерийн шин гишүүн 11, Саранчимэг ажил 13 соэрээ. ЦЭВЭЛ Мхао-ийн Хуй их хуралд төлөөлөгчөөр сонгог Б хт--гт-тдмат--- дон. Зүүн гараас: Тус сургуулийн цуу ҮЛ ангийн сурагч, Юн : үүрийн дарга. Д. Алтангарэл, 1 7 СО 020 гэ» ОК -ообра ИЭЛМЭЛ ЄЭЗХ5280, Саранчимаг: нар, Манай: идэнхтон сурлалжлагч Ж, ГОМПАЫНГ апсан горэл зураг, ИДЭЙХТЭН ПИОНЕРҮУД Баянхонгор: хотын... 8. жилийн дунд сургуулийн баян «А» ан- гийн сурагч, шннЦИЧИЛЛЫЛ РНМДН ЕП тай тэмцэгч» Од лыг 8” ийлагй: В-ийн «Б» (ан- гийн сурагч бүлгэмийн зовлолийн гишүүн Б. Энхцэцэг, баян «Д» ан- гийн сурагч “Байгаль хамгаалагч» тимурчүүдийн омандын ахлагч В. Лхамжан иар бол олон нийтийн ажилд идэвхтэй оролцдог пиоио- м. ШИГЭЭ дээр: (Зүүн гараас) Л. Баттогтох, Б. Энхцэцэг, Б, Лхам- жав нар. Л.ДАГИЙРАЛЗЫН АХЫН ЗАМНАЛ ши ШИ шиш єгш өег өгггГ өт ттт өт ээж МХЗЭЛШН АРВАН ТАВДУГААР л ИХ ХУРА: 1966-4Х1--22-26 МХЗЭ-ийн ХУ их хуралд 80000 ги ОУОХ-ны төлөөлөгчид оролцжээ. Их хурал МХЗЭ-ийн Төв Хорооны тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн Төв Шал ган Байцаах Комиссын хайлан, МХЗЭ-ийн дүрэмд орох нэмэлт өөрч- МХЗЭ-ийн дүрэмд нэмэлт өөрчлөлт Төв Хороог 106 гишүүн 61 орлогч МХЗЭ-ийн ХУП их хурал угтаж шанай сонин «Эвлэл ахын замнал» шинийн шиш ишииииииининииШИИ Жишээлэхэд хүмүүс бол орчин үеийнхээ түүхийг бичигчид юм. Яуухай зүйлийг үгийн хурцаар илч- лэн уудалж, арилгадаг пэг ёсны сай- 1114: мөн, Ирээдүйн рэй! Голдуу л пионер багачуул та нарын амьдрал, сурлагын тухай зүйл нө сэдвээ зөв сонгох, цаг үеийг олох энэ хоёр талыг нь анхаарч үзэх апсан гэрэл зураг Ү111111111111111111122112112121111111121011 авланниимигииминнланилаииинин ни 6 шүүнийг төлөөлсөн 585 толоологч 2 оролцсоны дээр М! ийн Топ Хо- Ж Р Бах л зангаар соцваласт ОРДХАС В Х77777777777777У777У7УУ77УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУуууууууллсомын чинь зөвлөж вайнл залуучуудын 8 байгууллага, ДАЗХ, то чийн хөдөлмөр гэж ЭР вэ? Зохиол 5 ц ар- сайн сэтгүүлч, зохиолч болохын тулд бЕЧНХЭД юунаас эхэлбэд ашигтай оруулах тухай, МХЗЭ-ийн Төв бай- ван хэдэн давхар юун Түрүүн юмыг сайн бичижс кЛНН вэ? Энэ талаар зөнлөлгөө огнө үү? тууллагуудыг сонгох асуудал хэлэлц- сайхан орд хар» руулж: сурахаас ажлаад эхлэх ёстой. Улаанбаатар, Сурагч жээ. - 3 шинг. сүндэрлүү- Бичиж найруулис сурахдаа чухам юу- Нөхөр Ю. Цэдэнбал МХЗЭ-ийн лэн босгоё гэхэд наас ЕУр06 Энэ. анар ХЭН Лус ВЗЗОНЫН ХУ! их хурал дээр хэлсэн үгэндээ түүний “суурийг лийг алдаагүй зөв, мадаггүй лруу ЗО Х И ОЛЧ --Социалист байгуулалтын их 20- хэдий “бөх сайн цайруулж бичихээс эхлэх ёстой. Нэ рилтыг биелүүлэх шууны манан хийвэл уг байшин ган зүйлийн мэдээ бичлээ гэхэд түүн яруу алдарт хөвгүүд, охид чанартай сайхан, дотор бичсэн өгүүлбэ г П Є жилийн төлөвлөгөөний шийдвэрлэх : үзэмжтэй гоё бо- БАЛрУулснын өөр Т ороВДорлЛ уялдааг БОЛТ-Е ГЭВЭЛ барилга байгууламж, түүний дотор лох нь мэдээж шүү дээ| Үүнтэй нэ: холбоотой байвал зохино, Сонин сэт- м Эрдэнэтийн овооны иж бүрэн барил- гэн адил эхнээс нь эрэмбэ дараатай гүүлд юм бичих идэвхтэн хүүхэд бүр МҮЭ-ийн шагналт хүүхдийн та байгуулалт дээр ажиллаж бас хичээллэж анхнаас нь шургуу нямбай мэдээ бичихээс ажлаа эхлэх ёстой, ЗООНХ Д. ГАРМАА Халк голын хязгаар нутгийг эзэмши- үзэхгүй бол эрдмийн ихийг сурч, мэр- Мэдээ бол сонин сэтгүүлийн бичлэ- Олон хэд идэвхтэй оролцоно гэдэгт Намын гэжил эзэмшинэ гэж санашгүй. Энд гийн гол хэлбэр, «Пионерийн үнэн» зохиолчийн хө- Төв Хороо итгэж... байна» гэсэн юм. би сэтгүүлчийн мэргэжлийн тухай сониныхоо хуудсыг эргүүлээд үзээ- “дөлмөрийг со» МХЗЭ-ийн ХУ! их хурал МХЗЭ-ийн цохож хэлье! Сэтгүүлч инрхдог, Та мар- таа би юу гэж гишүүн, МХЗЭ-ийн Төв шалган бай- Сэтгүүлч гэдэг маань тэргүүний сайн дайралдана. хариулах билээ? цаах жлйнсыг 21 гишүүний бүрэлдэ- шүдэн, гярхай нүдээр охж харж, Мэдээ бичихэд зайлшгүй мэдэх Энэ тухай ярик хүүнтэй сонгожээ. ичээд, олны хүртээл, болгодог, муу э» анхаарах од 2 болго. цэсэн ҮҮ УИШИГЧИД АА! үрт Д УУ эхлэн анхаарах зүйл бий, Юуны өм ид “бяцкай дуртсал надад санагддаг. лөлт, МХЗЭлйн Төв ба ууллагыг 2 сонгох асуудал хэлэлцж: МХЗЭ-ийн ХҮ их ху өнгөрсөн " хугацаанд МХЗЭ-ийн хийн: ирсэн : олон талт ажлыг бодитойгоор дүгнэ! 0 : үзээд, садрмл программын зорилт, 2 | намын ХҮ нх хурлын шийдвэрийг хэрэгжүүлэхийн Зи55 МХЗЭ-ээс энэ сонин чинь зӨРлөӨжЖ БАЙНА Ч 1 гүйцэтгэвэл зохих зэлиснт зорилтуу 1 дыг заан тодорхойлов. ! МХЗЭ-ийн ХҮ их хурал дээр нөхөр Манай сонинд уншигч хүүхдүүдээс өдөр ту- вэ?» гэсэн нүүрээрээ дамжуулан 1977 онд хэв. 1, Ю. Цэдэнбал хэлсэн үгэндээ: «Улс там олоц тооны мэдээ захидал, гар, гэрэл зу- лэгдээгүй тэдээ, гар, гэрэл зураг, шүлэг з0- | ардын аж ахуйн бүх салбарт хөдөл- раг, шүлэг зохиол ирдэг. Тэдгээрээс хэвлэлийн хниолд хариу өгч, хойшид бичих, бүтээх ажил- : шөр шушнын байгуулалтыг байнга шаардлага хангасан нь нийтлэгддэг, ямар нэг даа санамж аваарай гэж мэргэжлийн ах, эгч на- сон ЗУ агуажлны Бугэхоцэшалыс талаар дутуу дулим болсон пь нийтлэгддэггүй. рын чинь бичсэн зөвлөлгөөг нийтэлж байна. Бин ХООЛ ЛУЛНЫЭ бүтээмжийг Сонипы зөвлөл энэ удаа «Юунаас эхлэх сонины зөвлөл дээшлүүлэхийн төлөө тэмцэлд хувьс- Би есдүгээр айгид суралцдаг Сэт- лийн юм үзэж, түм түмэн бичихдээ нэг удаа бичээд бэх нь олиг- ! талт залуучуудын эвлэлийн байгуул- гүүлч болох хүсэлтэй. Сонин хэвлэ. р нүүр учирч явна гэдэг той хатаагүй байхад аль нэг хэвлэ Ч хуурллаллныра ЫН ЦэЭӨгүэс 5 лийн газар хэд хэдэн мэдээ өгсөн бо- юутай сайхан билээ. лийн газар руу яаран барьж гүйнс ( МХЗЭ-ийн ХУ нх хурал МХЗС мин ловч нийтлэгдсэнгүй. Сонинд огсон Ийгэйс явахдаа. уншигч олондоо болохгүй, Эхлэн бичиж байгаа хүн Төв Хороог 85 гишүүн, 47, ЭШОХНС материал яагаад нийтлэгддэггүй вэ? хамгийн шинэ сонин, хамгийн чухал нэг зүйл бичихдээ хэд дахин хуул, шүүний бүрэлдэхүүнтэй сонгожээ, Сурагч бидний бичсэн зүйлд ямар Сүйлийг тухай тухайд иь хүргэн сон дахин дахин хяцанс цайруулбал тук 9 / утагдал байдаг вэ? Сэтгүүлч болох гох хүндтэй үүргийг хүлээнэ. Сэт- ашигтай, Ингэвэл найруулга яруу, мхзэ-ийн ЗУШимүнЭХЛОН9 б1Д3-Банн гархйг юунаас шог вэ? гүүлчид хүний сонсоогүйг урьдчилан утга төгөлдөр зүйл гарч ирнэ ШҮҮ 1 1972--УҮ1--7-410 Дорнод, сурагч О. НАРАНТУЯА дуулж, үзээгүйг урьдчилан харах 20- х шориралжэн МХЗЭ-ийн ХҮ! их хуралд 106039 гэгрү Р рилгохан 5 АЛЧНЭЭН СОоНИЦАЧСИ Манай анги, сургуульд шүлэг, гишүүдийг төлөөлсөн 662 төлөөлөгч СЭТГҮҮЛЧ тулан он чамшыг үзээд түүнийхээ -өгүүллэг бичдэг хүүхэд олон бий. оролцсон. ЗХУ, Вьетнам, Болгар, БОрсухынс СУВНСЭН шотУуУ ОНЫ Аятайхан боллоо гэж: үзсэнээ со- Нуба, Польш, Румын, Солонгос, Че- БОЛТ Ё ГЭВЭ П Нэгэнт ийм болохоор сэтгүүлч боло... ЧИНЬ тазар явуулдаг. Гэвч хэвлэг- хословак, Унгар, Югослав сэрэг со- 218») ЭБФУ1... хын учир юм бичиж цайруулжс сурах ДЭХгүй нь одонтаа! Энэ ч аргагүй шертло оэллсурдллн рэн БНМАУ-ын Соёлын гавьлат ажид. "!,ХАМГаас эрхэм зүйл билээ. байх. Яагаад гэвэл бичсэн шүлгээ / Ру : 2 , аан Ц У-ын лын ьлат ажил- Ма: өсвөрийн үеийнхний хам- с х босно! Заал зэЧгиИЛЫ эвлэлийн төлөө- тан сэтгүүлч Зл ЧОИЖИЛЖАН. гийн нэр хүндтэй шОҮЁЧ, «Пионерийн хэтрээгүй салганан ЗБЛУЧЛЭН твЭЭ. - Аливаа їомыг зөв” үнэн» социц, «Зал мижлагч» сэ 1 9, Их хурал МХЗЭ-ийн Төв Хорооны сайн эхлэх, ээх : Э Бишоргэн дирүүнээ Убвцсаа зохион бичихэд, өр нө зоХиОЛЫ 9 тайлан илтгэл, МХЗЭ-ийн Төв Шалган суурийг баттай хтэн бичигч та нар бол манай б9ЛОХОД юу анхаарах вэ? Зохиол- Ч байцаах комиссын тайлан. илтгэл тавих нь чухал. ирээдүйн сэтгүүлчид Ё ныг түгээгч, саарыг арилгагч дайчин нь чухал, Хүүхдийн сонин, сэтгүү- Бага сургуу» будангаараа эвлэлийн арван зургаан байлдагчид гэсэн үг эд, лийн газар ирж байгаа ЗАүнгаай лийн . гурааду- ик хурлын тухай товч материалыг Сутгүүлч мэргэжил эзэмшчихээд алдлан үзэж байхад цаг үеий нь гаар ангид бай- нийтэллээ. агий, цыг өвөрлөн, гэрэл 3 1 " ха ї элууйа хайчлан авч ан- үзгийц хурц р. р: ур- олоогүй, сэдвээ олигтой сонгоогүйгээс хад минь багш ! гийнхаа буланд хадаж шионер бүр уншиж танилцахаас тадна бүлэг са- даашикаа сэдэвт ажилд ашиглаарай, 47277277 /УУХЛЛУУУУЛУУУУУЛУУЛУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ» АВ"ЬН АС, АЖИЛ, МЭРГЭЖИЛ “УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ: тийн аппарат, дуу хураагчийн сайныг үүрч эх орим дөрвөй үг, найман зовхист очиж, цаашилбал дэлхий ер- төнц тойрч, олон улс гүрэнд хүрч, сонинд нийтлэх боломжгүй зүйл ни- лээд ирж байна. Ийм захидал мэдээ хэвлэгддэггүй, Үүнийг засах хэрэг- той, Эцэст ць хэлэхэд мэдээ. материал нэгэн удаа унага ны зураг самбар дээр хадаад -- За хүүхдүүд ээ, үүнийг харж 7УУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУГУҮУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУхсУцЦАЦ ЧИНЬ зөвлөж БАЙНА «ЗУРААЧ пБОЛОХСОН» “Сүүлийн үед” «Инопорийн үнэн». соц сурагч Г Полдоалрын аурсан гар зураг нийтлагдах полешаг манай уцшигчид мэдэн байгаа, ( ї 0 зиїїд Дэпаэигийн 1їшцэрэн , Нийслэлийн 20 дугаар сургуулийн Үлийн 4!» ашид Л ШҮ ЖОНН | сурдаг ана хүү 0.нартайгаасай эхлэн аураг пурдаг болц ! Ї й и ф , Эхлээд түүний аураг цэцэрлэгийн хүүхдийн бүтээлийг ла сарын Айгиы өдөр 00 шь раа иь ангийн, хожим нь сургуулийг самбарт гардаг бїї садаа пуурдаар ив... бїг лаа, Өнгөрсөн эл 1, Нолдбайр «Хүүхдийн ертөнц», зур рий, : Мн уралдаанд оролцон, бүтээл ив. үйлсгэлэнд тавигдсан ЛД. Ишцэрэн 1047» богоод байр өзэлн, монгон. медалиар, өїгөрэр. малпанэ 1014, 1001-1000 онд Өнө: нь өсч ахиж л байгаагийн томдөг, МУИС-д. багц, ахлах чХураач болохсон!» 0 Ээ! Энэ. бол Полдбалрын ганц хүслэн, багш, танхимийн ЦШєнс Ч, Зураг зурах: түүннїЇ чөлөөт цагаарай. хийдэг гол... шин деци, хичлэл апгийн өрх» Хүсэл ТООЛОЛ !, сО110Х001 ШИНИ бна гэдэг маш лөгчээр, ашиллан байгаад сайхан, Уйгагүй оролдож аньийс мэдлэгээ. улам иййгг 1009) оноос. БВИМЛАУ-ын дүүлж, ордом цомд шамдан, хичээлдээ. амжилтай... сайн Ардын Полонсролын Яам- суралцаж, чадвал мапай. Долдбайр хожим цэртай сайн цуг їл сайдаар, томилогдон раач болохыг хан үгүй гэх па! : аэциллашн байй, хЭСАЛДАА Д, Ишцорты, ийм. ард түмнийхээ үйл. хэрэгт үнэнч, ажилч. хичээнгүй, манай ардын боловсролын | ахмад ажилтийй нэг. бай». ШИН - МАХИын її 5 Чураг дээр: Г, БОЛДБАЯРЫН дурсан «Үхэрчин хүү» Тон Хороо: зураг ныг орлогч гишүүн, БИМА Д, Ишцэрэцгийн гэгээн Угин Ардын Их Хурлын. дурсгал. инопер: сурагч» депутат, БИМАУ-ын | Ар- дын зүрх сотголд. орших дын Боловсролын Яам!ы болио, сургуулийн. апарга. цол анч, аймгийн... тарт, шатар иь цомд, уншсан 0» Х, КӨКЕН о1р үвнїїнхїйй 1978 оны шатрын МУУ нь Урлаг, спортод татаж, эц9 Балц-олгий аймгийн төвийц.| хоёр-.. барга болоод 18. аймаг, хотуудаас | бүгд ив 40 онцын өлөн» болгожээ, шалгарсан. шилдэг шатарчидтай тог- лохоор Улаацбаатар хот ийлх гэл байхад нь би ууласан том, НКецсн «5 онцын өлөн», «Д, Иацагдорж» тэм» дэгтэн», «Номын сайн нөхөр» үцэм- лэхтэн 10м, Тэр цагийн нарийн. дог» лэм баримтлан уйгагүй ходолморлод- гоороо л ийм сайн сурагч болжээ, Түүний тоонд сонирхдог хүсэл иь Ахын сургаал алт г дэг. үнэн үг байдаг, Х, Цокон дүүгээ халамшлан (хичээл. цомыг нь. давтуулж, тогтмол зоплолгоо. өгдөг заншилтай, Х, Мо- иений дүү Заврс: 2-ын «А» ангид онц сурдаг. Бас л 1978 оны сургуулийн олимпиадын 8. дугаар апгиудын ацар- га юм. дугаар арвац жилийн сургуулийн 8- гийц «Д» ангийн сурагч Х, ГЦоконийг Баянхуур, гитар, доомбор хогжим чадварлаг тоглохыг хүүхдүүд та иар харвал энэ їаад яасац авьяастай юм бэ? гэнс лав магтана байх. Х,., Но кенд та нарын дууриадал зохих олон сайхан зүйд бий, Көкои 6 жил Да» раалан математицийн олимпиадын О, ГИВАЛБАЛЖИР шүлэг сохиоцгоо, Хэнийх нь сайн ны мэргэжил болон гэрэл зураг хиолддог. Түүнийг гагцхүү уйгагүй гуульд ороогүй байхад эгч нар мам!» болно, түүниг сургуулийн ханын со- нинд тавина!.. гэлээ. Тэгэхэд хөгжлийн хнчээл» ордог байв. Нэгэн ангийн гучаад хүүхэд бүгд л шүлэг бичсэн юмдаг. Харин яагаад ч бэ, минийх түрүүлж, ханын гарчээ. Чухам энэ үйл явдал д миний урам зоригийг сэргээж, хожмоо уран бүтээлийн түвэгтэй-боловч жаргалтай ажилд Онгэ зорнулахад тусалсан хэ- рэг! Үүнийг юунд дурдаж байна гэвэл: бичсэн шүлэг, зохиолоо заавал тө- вийн соннн, сэтгүүлд явуулах биш, сургуулийнхаа ханын сонинд хэк- тлүүлэх ч нх азтай тохнолдол болис, уран бүтээлийн эхлэл болох юм сонинд учир байдагт тэр юм. Бас ном их уншиж, түүний амтанд орохыг урьдал болгох ёстой. Миний багш Хандаа сүрхий хүн байсан тул үргэлж надад ном зүс. авахад юу анхаарах талаар зовлол- гөө өгөхийг хүсч байна. Говь-алтай. сурагч Г, ЦЭЦЭГМАА ГЭРЭЛ ЗУРАГЧИН БОЛТЬЁ ГЭВЭЛ... «Үнэн» соннны гэрэл пзургийн сурвалжлагч, олон улсын сэт- гүүлчдийн холбооны гишүүн М, ЦЭРЭНЖАМЦ Яаж зураг рах гэрэл сайхан авч | су- зургийн сотгүүлч болох вэ? гэж: олоп хүүхэд асуудаг. Ахмадуудынхаа хойчийг залга вэ? Яарвал" оролдлогоор дапиа, Хичиээн их,орол- дож, хичээн их авсан зураг амжилт олио. Хүүхдүүд ээ! Гэрэл зургийн урлаг бол амьдралын үнэний урлаг байдаг юм. Гэрэл зургийн нөгөө цэг онцлог нь байгаа зүйлийг зөвхөн бодитой- гоор, лг байгаа тэр хэлээр нь хуулан харуулах биш тэр бодит үнэнийг уран сайхны аргаар дүрслэн ха- руулдаг явдал юм, Энэ иь та нарын апсан гэрэл зураг, хүний сэтгэлийг ходолгон татах чадалтай байх ёстой гэсэц үг, Бичсэн сурвалжлага, мэдээ материалыг бичиг үсэг мэдэхгүй хүн ойлгож чаддаггүй. Бас тэр улсын хэлийг мэдэхгүй хүн ойлгож Гүй. Харин гэрэл зургийг хэн ч бай- сан шууд хараад л ойлгодог шүү дээ. Чухам үүнд л гэрэл зургийнур- лагийн зураг авах тутам төдийчинээ. сайжирч чадах- түгээмэл, шинж, Чанар, гойд уншуулан, номын хорхойтой болгож: жилж, хүсэл, |чадвар, онцгой ач холбогдол ньорш- билээ. Би ер нь бага сургуульд байх- авьяас билэг, дог, Ийм учраас ч гэрэл зургийн даа олон ном уншсан. «Алтан загасны мэдлэг чадвараа сэтгүүлчийн мэргэжил та бүхэнд со- үлгэрийг» бараг цээжээр мэддэг зорнулсац ДУР- инрхолтой санагддаг бизээ! Энэ байж... «Цэргийн хүү», «Дугтуйтай тай мэргэжлийг сайхан мэргэжлийг ззэмшихэд ав- бичиг» зэрэг олон сайхан ном одоо нь өвлөц авч, гэрэл зургийц сэт- хаалж самбаа, ондор мэдлэг боловс- хүртэл миний санаанд үлджээ. Би зөвхөн уншдаг төдийгүй, хүүхэд бол- тоны зангаар, үйл явдлыг нь бахдан ярих юм уу, эсхүл тоглож үзүүлэх дуртай байлаа. Тэгэхээр сайхан 30- хиолыг чээжилж, түүнийг уран сайх- наар дүрслэн ярьж сурах ч чухал шүү! . Номын ертөнц гэдэг миний багын мөрөөдөл, ариун дээд хүсэл бүхнийг оргилуулсан өөр нэтэн ертөнц бай- сан. Харин хүсэх гэдэг нэг хэрэг, хүс- лээ биелүүлнэ гэдэг өөр хэрэг боло- - коор анхны шүлэг ханын сонинд хэв- лүүлснээс хойш 15 жилийн дараа л сая зохиолчийн замд орсон гэхэд хилсдэхгүй юм. Түүнээс хойш дунд сургууль, сан- хүү эдийн засгийн техникум төгсөж хөдөө ажиллаж, хүмүүсийн зан ааш, амьдралын нарийн учрыг таньяс байж сая анхныхаа уран бүтээл «Морьтой ч болоосой» киногоо зохиож билээ, Уран бүтээл гэдэг түвэгтэй, урт замд бэрхшээл туулж байж сая эзэм- шиж авах зүйл юм шүү. Гэлээ ч гэсэн миний анхны тэр шүлэг, эхний гал болж сэтгэлд ассан гэдгийг би март- даггүй. Хөдөөгийн бага сургууль, хүүхэд насны бие биеэ дэмжин хоөг- жөөсөн тэр сайхан өдрүүд л намайг төрүүлсэн юм гэж санадаг. Дүү нар минь, уран бүтээлийнхээ анхиы галыг өөрсдийн уйгагүй оролд- логоор асаахыг ямагт хичээн явагтуш Би гэрэл зурагчин болохыг хүс- дэг. Өнгөрсөн онд «НИараи үүрд маи- даг» сэдэвт (тэрэл зургийн урал- даанд оролцож байр эзэлсэндээ их урамтай байна, Одоо бас М15-ын Төв ЧЗөвдөд «Цноиерийн үйэн» сони- ноос зарласан гэрэл зургийн урал- Даанд оролцохоор бэлтгэж байна Сонииыкоо газраас гэрэл зурагч- гүүлч болохыг хүсдэг хүүхдүүд ийм олон байдагт маш их баярлаж ягв- даг. Хүүхдүүд дээ! Та иар сайхан гэ- рэл зураг сурахын тулд гэрэл зургийн дугуйланд орж суралцах хэрэгтэй. Сайхан гэрэл зураг авч сурахын нэг гол зүйл пь та царын өөрсдийн уйгагүй оролдлого юм. Уйгагүй оролдож, нарийн дэс да- раатай, цягт иямбай ажиллавал гэ- рэл зураг авах ажиллагаанд хурдан сурдаг. Гэрэл зураг авч сурахын тулд зур- гийн аппаратын ажиллагааг сайн мэдэж, зургийн плёицны (хальсны) гэрэл мэдрэх чадлыг харгалзсан зу- раг авч байгаа орчиыхоо гэрлийг зөв тохируулах иь чухал, Дараа нь нэгэйт айсан зургийнхаа плбик (хальс)-ийг зөв угааж, тодруулж су- рах хэрэгтэй, Үүний тулд гэрэл зургийц хальсыг тодруулж бэхжүүл- дэг уусмалуудын найрлага, үйлчил- гээг мэдэж авах ёстой, Дараа нь зургийн | хальсиаасаа гэрэл зураг буулгах ажиллагааг хийж чаддаг 0бо- лох нь чухал, Өөрөөр хэлбэл зураг авч сурахдаа доорхи дарааллыг баримтлан ажил- лаарай, Үүнд: 1, Зургийн аппаратын ажиллагааг сайц мэдэх, 2, Зураг авах плбикїм онцлог, гэрэл мэдрэх чадвар болон зураг авах гэрлийн харьцааг тохируулж сурах, 3, Гэрэл зураг лагаанд сурах. 4. Авсан зургийнхаа хальсыг угаан сурах, 5. Угаасан хальсийасаа зураг буулгаж сурах гэсэн дарааллыг ба» римтлан ажиллах ёстой, Энэ бүхнийг эзэмшихэд багагүй бэрхшээл то» апах арга ажил. рол их чухд та нар хам Үүний тулд хүүхдүүд с түрүүнд хичээлдээ онцсайн суралцах нь юу юунаас чу- хал юм, Тэгвэл та иар хүсэж со- нирхсоц сэтгүүлчийн мэргэжлээ сон- гс авах зам чинь чөлөөтэй цээгдэх болно. Би иом, сонииоос зураг чимгийг нь эхлээд хардаг. Уран зураач болохыг хүсч мөрөөдөж явдаг болоод ч тэр үү, элдэн зураг үзэж, бас дуурналгайн зурж, яавал энэ сайхан мэргэжлийг эзэмших билээ гэж санадаг. Алдар- тай сайн зураач иарын нэрийг мэ- дэх боловч цэгий нь ч зүсийг тэдэх- гүй. . Сонины ах эгч иар аа- Та бүхэл нэг зураачийн нэр, бүтээлтэй иамайг танилцуулж өгнө үү? Дорпод. Сурагч И, БОРХҮҮ ЗУРААЧ БОЛЬЁ ГЭВЭЛ... Ардын Боловсролын Яамны хэвлэ- лийн хэлтсийн урац сайхны редактор, луллач Д. БАТСУУРЬ Хүүхэд бүхэн Олгаасаа. зурлг зурах дуртай бай- даг, Гэвч хожим хойно жинхэнэ зураач болох эсэх нь. тор хүүхдийн идэвх оролдло- гоос л голлон шалтгаалдаг, Пи багадаа. бусад хүүхдийн... адил тай, байсан. Сур- зураг зурах дур»! богино. харандаа, цаас авчирч өгдөг Бага цасаа. мал доэр өнгө- рөосон болохоор голдуу мал зурах дуртай байсан. Сургуульд орж су- ралцсанаар зураг зурах хүсэл минь» улам нэмэгдэж сурах бичгийнхээ до» торхи зураг болон бусад номын зур» гийг харж хуулбарлан зурна, байлаа, Дөрөпдүгээр ангид байхдаа. тэр үед манай иутгийнханд ийлээд дэлгэрсэн «Үүчүүр» гэдэг тоглоомыг өөрөө зурж хүүхдүүдтэй нийлж тоглодог байлаа Энэ тоглоом нь дай амьтны дүрсээс бүтдэг юм Миций зураач б0- лох эхлэл маань 10 дугаар ангиа төгсгөөд УБДС-ийн зураг-ходолмо- рийн ангид орж суралцсантай холбоо- той. Дээд сургуульд орж суралцса- наар зураг зурах сонирхол маань улам нэмэгдсэний дээр эрдэмтэй багш нараас их зүйлийг сурсан юм. Ялангуяа зураач Б, Балдан, Б. Чог- сом нарын зэрэг багш цар миний авьяасыг хөгжүүлэхэд их ач тус бол- сон. соннн чинь зөвлөж БАННА Баг ЗурАач болоход юуны омно их ажигламтгай байхаас гадна хаа ли- сан газраа судалбар, таталбар хийл байх хэрэгтэй. Мон байнга зурис байх явдад маш чухал! Зураач хүй. ямар нэг онцлог сонирхсон зүйлийг ха». раад сэтгэлдээ тогтоом: чадах чадвар- тай байдаг. Зөвхөн тогтоогоод ч зог- сохгүй, түүпээ.санаагаараа цаасан дээр чадмаг буулгадаг чадвартай байх нь зураач хүний хамгийн эрхэм онц- лог юм. Би 1966 оноос эхлэц ном, сурах бичгийн зураг дагиан оролдож байна. Сайхан ном зураачийн хөдөлмөрөөс голлоц шалтгаалдаг учир цом, сурах бичгийн зураг чимэглэлийг сайжруу- лахад их анхаарах ёстой юм. Өнгөрсөн хугацаанд хүүхдэд зориулж, Д. Сод- номдоржийн зохиол «Түм буман хүү- хэд», С. Надмидын «Марны охид», Р, Ядмаагийн «Дорөон дээр» Д. Даш- доржийц «Алтац мөнгөн бомбүүлэй» нэртэй монгол ардын үлгэрийн Эмхт- гэл, Д, Мягмарын «Харааны шилтэй морь» ЭК.Дашдондогийц «Таван хөөр- хоц» зэрэг цомын зураг чимэглэлийг хїїїсэн, Үүнийг юунд дурданс байна гэвэл хүүхдүүд та цар үзэж, уг ао- хиОлын утга о санаатай харьцуулан ажиглаарай. гэсэндээ юм. Цомын зу- раач хүц тухайн зохиолын утга са цаас зохиолчоос нь индүүгээр мэдэнс зурсан зургаараа уншигчдад бас л шинэ. зүйл хэлж өгөх үүрэгтэй бай» даг. Зураач болохыг хүссэн хайрт “ХҮҮ та марын дотроос ирээдүйн олон алдар цуутай. зураач гэдэгт итгэн, байна. урчууд төрнө сонин чинь зөвлөж БАЙНА БОсЛЛ0020104и-со. 2200” | : тш. ГогькИЙН ТӨРСНИЙ 110 ЖИЛИЙН опл Горькнй хүү Макснн ешковдоо 01Чсэн сайп хүн болоосой гэж хүснэ,Ха- захидлаас х. Хүү минь ясан ч чиний харьсан. цэцэг. сайхан. ургал, байна, Түүнийг харах. бү, рийд хүү минь Майри аралд ирснийг Хами тарьжээ гэж мамаараа бахар, хөх юм. Үнсэж, л хэзээ ч тор хүмүүст хүнлэг. ариун сатгол, сайхан дурсгал ү рал чинь болно. хэрэгтэй хү хэр цагт сэтгэл чинь: үргэлц балин байх болно, Сайн сай- хай бүхиийг суухын. оронд шиг сайхац эцаргал: байхгүй гэдгийг ойлгоорой, Горький хүүгэасээ. алс хол эцгийгээ юуны төлөө хөдөл- мөрлөж цаг хугацаатай өр- ул мөрийг үлддэн сайхан цэцгийг хайна. ч апбан, цэцэг, пайэх он байвал амьд, «Миний ла жаргалтай байх Оорийгөө. хүмүүст гэдгээ. ойлгосон бусдаас. харж бусдад” өгөх раг, но, УРАЛЛААНЛ оРОЛЦООРОН 5 1 «ХҮҮХДИЙН МХОО-ийн ХУЙ -их хурал индперийн а«Йалгамжлагчо 1У чуулган. 00: лон, Хүүхдийг хамгаалах олон улсын Өд рийг угтан, ПНМАУ-ын Ардын МНолоно- ролын Яам, МХПО-ийн 1 дийн төлөө фондын Төв ҮОомноо, Монго» лыг Урчуудын Энлолийн Хороо, Д, Сүх- Уралдаанд дал», «Энх тайван», «Ма. орон», «Синепр», пап ээж», «Маг "ай хото, «Манай ийгдэлэ зэрэг энх амьдрал, бүтээн байгуулалтын үйл явдлыг харуулсан болой. уран аогцолийн сэдвээр уран зу- бар зургийн бүтээ- лийг хүлээн” аниа, Зураг нь 20х80 см-ээс Хссин олоон настай | б8Йсан ч хүүгийнхээ толоо 40х60 см-ийн хамжааний байхдаа эцгийнхээ анхны за- байнга. санаа тавьж түүний цаас картоп,, аотоц дал- хядлыг авчээ 52 авьяас билэг хэрхэн хөгжил зуун дээр тос, усан бу- ч? гуо, 5 байгаад | ихээхон амхаарч даг, гуаш, темперд зэрэг “Уананар ХахДаӨӨд шэн байжээ. материалаар гүйцэтгэсэн баярлалаа. “Чи энэ номын хусан Мал ми байж. болохын хамт зу. тавиурыг маш сайн хнї- 4) үл СОО раасай зургийн бүтээлийг жоэ. Уншиак Ожил- ХШҮ 18у лав 1 АВ хийнэ. томор, мод, хулдаасан бар, К сур! Ажил хийж чад. Эрийн | цээнд хүрч шинэ өлгийн ба балан харандаа, ЭЭ МА өн ХӨ чулэн Хүй | амьдрал байгуулах | цагтаа тушээр хийсэн байж бол- Уралдаанд 1962 оноос Монголын өн Хороо, Хүүх- ЗУРГИЙН «11 рам “р П 25 ЕРТӨГг|Ц--79» баатарын нэрэхтит рийн байгууллагын Төв, Поплолоос хамт«.00-6 рїиг энэ онд. улатшлал ёсоор 16 дахь ! улаа. зохион. їпуулах гэжж байгаа. «Хүүх- дийн ертөнцө гийн уралдаан зарлаж байна. УРАЛДААНЫ БОЛЗОЛ Монголын: Пионпе- үллсгэлэнд| зориулан зург топ НомНссын мөнгөн. ме даль, майай улсын пноне» рийн зусланд амрах ар, хийн бичиг. Гуравдугаар байр -- гуран, үүхдийн. төлөө фондын Топ Комиссын хүс рэл медаль, дурсгалын зүйлээр тус тус шагий.- хий хамт уралдаанд ам- жилттай.. сайн... оролцсон хүүхдүүдийг Ардын Бос ХНООЛЫГ ам, Монго. лын. Пноперийн: Байгуул- лагын Төв Зөвлөл, Хүүх- дийн төлөө фондын Төв . Комисс, Монголын Урчуу» дын. Эвлэлийн Хорооны 1Т,2,3 дугаар зэргийн дийг» ломоор шагиана« Үзэсгэлэнд | тавигдсай бүтээлүүдээс Олон улсын Т1АГҮЙ дүрсгү 3 ! Хүүхдийп төлөө фондын зургийн уралдаанд оруул- маа Ч эж бол , Яах Ь шиХцүл 5 3 тур АагАмч Хн ХОЧүН сөлдөх байсныг “мь. ойлгох хойш төрсөн хүүхдийн бү? Төв Комиссын Алтан ме- даг уламжлалтай. Урал» бай у болно, Би чамайг зохиол тээлийг авах бөгөөд нэг даль бэлэг. дурсгалын даанд оролцогсод нь өөрс- оролдож байгаад. чинь туй- хүүхдээс 1--5 бүтээл БҮЙЛ ийн. бүтээлийн ар талд 1906 онд Горький эх, ор- лаас баяртай байна, Би чи- оруулна Үү дун Р д КА: өц он, сар ноосоо хол Швейцарт байх» ний пасан дээр мөн л 80: “Уралдаанд ирүүлэх “Хоёрдугаар байр--хоЁр овог, нэр, төрсөц.он, дэс даа хүүдээ бичсэн захидлаас . Хиолч болохсон гэж тэмүүлж 5 Ба? й47 АД Хүүхдийн төлөө фондый өдөр, тодорхой хаяг, бү -!нвн хүүгээ үзэхсэн гэж л цаас сүйтгэж эхэлсэн зургийг. аймаг, хосын 3 Төв 4миссын Мөнгөн тээлийн пэрийг бичиж хичнээн их хүснэ ЗЭ Ха- Ь мэлЫ “АРДЫН Бэмэн медаль, дурсгалын зүйл. ирүүлнэ. , рамсалтай нь даанч боломж Хамгийн чухал нь их мэд- ын, халин Эл - - ї - вдга. Чи минь даанч балчир лэгийн төлөө шамд. Байгаа Хороо, аймгийн Хүүх- Гуравдугаар байр--гу- ЗАнхааруулаха лайн учраас «Эх орныхоо өмнө үү-.. бүх боломжоо ашиглан хөг- дийп төлөө фондын ко- рав. Хүүхдийн төлөө.фон- ураг-Н Хүүд ХнИбай рзг хүлээнэ» гэдэг юу 00- эким, уран зураг, зохиол, тө- мисс, Урчуудын эвлэ- дын Төв Комиссын хүрэл сэтгэмжээр ня ха УРХАС лохыг ойлгохгүй. байгаа. рел: бүрийн шинжлэх ухаан лийн салбараас тэгдсэн медаль, дурсгалын зүй- өнгө дүрсийн царн Ї ЯН, ав нь юу хийдэг, яагаад ча- ср нь амьдралыг чимлс амьд- журмаар 1978 оны 5 Ду. лээр, лолоор зохион зу рагдс маас хол байгааг ээжээсээ ралыг тэтгэж байгаа бүхнийг гаар сарын. 15 хүртэлх СУРГУУЛИЙН НАС байх богөөд ном сэтгүүл, асуугаарай. Тэгвэл аав нь сурч мэдэхийг хичээ. шүл гу с «Улаапбаята 55 4 сурах бичгээс хуулбарла- хүүгээ үзэн |чадахгүй бай- | Хүн хичнээн их зүйлийгсурч дАГацаагд Чэ ЛААДОЛЕ 833 “Нэгдүгээр байр--нэг. сан буюу бусдын тус- гаагийн учрыг ойлгоно. мэднэ тэр чанараараа хү- Монголын . Урчуудын ФВ- Хүүхдийн төлөө фондын ламжтайгаар зурагдсан Дараа нь Горький Италид мүүст үнэлэгдэж | амьдрал лэлийп Хорооны үзэсгэ Төв Комиссын Алтан ме- бүтээлийг уралдаанд Капрн аралд очжээ. Энд улам сонирхолтой сайхан лэнгийнНн танхимд» гэсэн даль, гадаадын пионе- Үү “ЛаХгГҮй Макснж ээжийнхээ | хамт | болдог юм. Дахин захьл гар хаягаар хүлээн авиа. рийн зусланд амрах эр- оруудахгүй. вавтайгаа, уулзахаар ирсэн хумхилгүй ажиллаж суралц, їПилдэг уран зурагт ол- хийн бичиг УРАЛДААНЫГ зохион боловч удаан байх боломж Товчлон. орчуулсан гох шагнал. : Ч байсангүй. Н, ДАРМЙМАА. ЦЭЦЭРЛЭГИЙН НАС. Хоёрдугаар байр--хоёр. БАЙГУУЛАХ 2 Нэгдүгээр байр--Нэг Хүүхдийш төлөө фондын комисс : «СЕРГЕЙ» Манай сонины газарт БНБАУ- ын телевпзийн олон ангит «Кило- баатар Ч Сергейн дүрд тоглосон жүжигчний тухай материал нийтлүүлэх, мөн хаягийг олж өгө- хийг хүссэн олон захидал хүсэлт ирсэн юм. Энэ дугаарт «Километр метр бүрт» киноны гол уг жүжигчний 9 : НАМАНГ ХҮҮХЭД ЗАХИСАН ЮМ. АНГИТ КИНО лов ШҮҮ ДЭЭ. РАХ ӨРӨӨНД СТЕФАН НАРТ СОНИРХУУЛТЬЯ. -- «Километр бүрт», кино юсонгол телевизээр гарснаас хойш манай хүүхдүүд таны дотны танил болсон. Хүүхдүүдийнхээ захиа даалгавраар тантай ярилцах гэж ирлээ. -- Би «Сергей» болсиоосоо хойш дэлхийн олон. арван орны хүүхХ- дээс олон мянган захидал авсан, Сүүлийн үед монголын хүүхдүү- лээс хэд хэдэн захидал авч бүр ч болртай байна. Тэдний, зарим нь «Софи. Мино жүжигчин Сергейд» 18688! хаягтай байсныг санаж бай- ма Дүн! ходбооцыхолн:сайн боло- хоор нймай минь авчраад өгдөг юм. 2. ЯВАХАД «СЕРГЕН» АХТАЙ УУЛЗААД ИРЭЭРЭЙ ГЭЖ ОЛОН «СЕРГЕЙ» ДЭГ НЬ БОЛГАРЫН ТЕЛЕВИЗИЙН ОЛОН “«КИЛОМЕТР БҮРТь-ИЙН ТОЛ ДҮРД ТОГЛОСОН СТЕФАН ДАНАН- СОФИ ХОТЫН АРДЫН ЦЭРГИЙН ТЕАТРЫН ЖҮЖИГЧДИЙН АМ- ДАНАИЛОВТОН ИЙНХҮҮ ЯРИЛЦСАНАА ХҮҮХДҮҮД ТА Г/ гэж мЭлээд! Захиагйй | | АХ ЧИНЬ бүрт» кинонд тоглож үзэгч багачуудын хайрыг татсан жүжигчин Стефан |Дапанловтай сэтгүүлч Ц. Санжжавын хийсэн ярилцлага, мөн. Стефан Данаило- вын мэндчилгээ, гэрэл зургийг нийтэллээ. телевиз сонины зөвлөл гэ- Э, 5 С 5 5 2 Суафал уананлд -- Эхлээд та манай хүүхдүүдэд ипамтраа товч танилцуулахгүй юу. --01942 опд Софид төрсөн, 1969--1967 онд театрын дээд сургууль төгсгосоп, Сургуулийн дээр Зов- босго алхахын даваан лолт, Болгарын. хамтарсай «Анх- ц элч» ницоны бүтэлгүй залуу Ипап Загубайнспийн дүрд аих тог- лосол, Эхнийгдүр: маань: бүтолгүй хүн бо!шйн/ цн лмьдралын: маань сам бүтэлгүй болсонгүй, Сургууль МЭНДЧИЛЖ БАЙНА төгсгөснөөс хойш ципопд тоглох л албатай байлаа. 19783 оноос хойш ардын эргийн театрт жүжигч- нээр ажи эк байна. Эцэг эсээ хоёулхнаа, Эгч Росица Данаилова Софи хотын ар- дын театрт исүжигчин, эгч дүү хо- ёулаа улсын гавьяат жүжигчин болсныг бодоход удмын авьяас бий байх гэж хүмүүс асуудаг юм. Ээж аав залуудаа сайн дурын уран сайханч байсан гэхээс өөр хариулт олж чадалгүй явна. -- Сергейн дүрийг бүтээсэн тухайгаа... - Би амьдралдаа 61 кинонд тоглосны 50 орчим нь гол .дүр байв, Тэр дотроос «Сергей» л илүү олон танилтай болголоо. Их ч бэрхшээлийг шүд зууж давсан. Зөвхөн жудо барилдаанд сурал- цахад гурван сар зориулж байсан. Хавдартай нүүртэй харих өдөр лон байв. Өдөр нь зургаа авахуу- лаад шөнө Австрали, Баруун Гер- ман, Франц хүртэл хэдэн зуун ки- лометр аялах тохиолдол олон байв. Гадаадын гаалийнхан «Энэ хүн яагаад ийм олоп гарч байна». гэж сэжиглээд олонтаа жиж байлаа, «Километр бүрт» тоглон эхлэхэд би байсан, Хорин зургаа дахь бүл- гийп зургийг авахуулж дуусахад гуч хүрчихсэн байв,Эпэ хугацаанд юипо урлагийн таван жилийн сур- нүцгэлж, нэг- кинонд анх хорин тавтай ф,7-69568 гууль төгсгөсцөө хожим нь мэдсэн. Сергейн дүр намайг Георгий Ди- митровын шагналд хүргэлээ. 2 . -- Хамтран тоглогчдынхоо ту- хай цухас боловч ярина уу? -- Димитровын шагиалт, ардын жүжигчин Григорий Вачдов (Бом- ба) бол Софи хотын хошин теат- рын жүжигчин, Тэр үзэгчдийг ипээлгэх гэж эхээс төрсөн юм шиг хүн. Димитровын: шагналт Георгий Черкэлов (Белинский) Софи хотын ардын театрын жүжигчин, Түүний жүжиглэх авьяасыг би хэмжиж хэлж барахгүй байна. 5 --Монголын хүүхэд багачуудад ганц боловч өгүүлбэр бичиж гарын үсэгтэйгээ цуг явуулбал болох уу. -- Энэ надад ч бас том зав- шаан... гээд Стефан Дананлов үзэг цаас авлаа. Болгария Т София Театр На-- | родной армин Стефану Данан- лову Монгол анд нөхөддөө ажлын нх -8мжилт, аз жаргал хүсэн ерөөс! С9 овсессал 922 -Сьу/ас Эрхлэгч Ц1111:11112111ШШ Л ШЦЦ ШШ ШЦЦШШ 2 7” ! г Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэплэлийн комбинатад хэвлэв. Ц.ДАШДОНДОБ Нидекс--14140 П 1 шид 2 МХЗЭ-ийн Төв Хороо. Д.СухвААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ын Төв Зөвлөлийн 99-дахь. жилдээ 1014 (1510), 1978оны доф060үгээр саймн 9... 6). Лхада: ёр үнд 10 мото Удахгүй ашиглалтад орох гэж: байгаа олон ул- сын пионерийн зуслангийн эмблем шалгаруулах урал- дааны дүн гарлаа, Урал- даанд зураач, урчуудын 80 шахам бүтээл ирсиээс БН МАУ-ын Ардын зураач Д. Амгалангийн бүтээл нэгдү- гээр байр эзэлж, олон ул- сын пионерийн «Найрамдал» то охин: стэвлэ жин ахалсан стстгла) 2пгоола Үгшлшар шшсоиид Шшлтєссли бсєвти рс «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН-- ЗУСЛАНГИЙН ЭМБЛЕМ зуслангийн эмблемээр бат- лагдав. гийг энд нийтэллээ). Хоёр, гуравдугаар ранд эрдэм шинжилгээний ажилтан М. Даш, оюутан О. Нацагдорж, Зөвлөлтийн мэр- гэжилтэн В. И. Назаропна- рын бүтээл шалгарчээ. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ 78» МАНАЙ ГЭРЭЛ ЗУРГИЙН УРАЛДААНД 1ТАРИПН й сумын дунд сургуу- ТУ ! сурагч С. Түдэвтэй хо БОД, ОРОЛД, БҮТЭЭ даас гадна аймаг, хот бүрээс шалгарсан нэг баг (ахлагч, 12-16 насны 8 тамирчин) оролцуулна. Тэмцээн олон улсын тэм- МПБ-ын Төв Зөвлөл, За- луу тєхникчдийн ордонтой хамтран пуужингийн загвар зохиогчдын уламжлалт ХЇЇ ийг МХЗЭ-ийн ХУП тэмцээ их хурал, Монголын Пионе цээний шаардлагын дагуу рийн «Залгамжлагч» үү Онол, дадлага, үзүүлэх тог- чуулганы нэрэмжит болгон ЛОЛТ ГЭСЭН гурван хэсгээр энэ дөрөвдүгээр сарын 8-- явагдаж эдгээрийн нийлбэр үнэлэлтээр нь хувийн ба ба- гийн дүнг гаргана, Онолын шалгалтаар сансар судлалын түүх, ололт ам- 98-нд Улаанбаатар явуулах гэж байна. Тэмцээнд нийслэлийн ерөн- хий боловсролын сургуулиу- хотноо ПУУЖИН ЗАГВАРЫН ТЭМЦЭЭН БОЛНО жилт, пуужингийн загварын нислэгийн онол, загварын бү- тэц зохион байгуулалт, төрөл анги, хийцийн технологитой холбогдсон асуултууд бүхчї карт бөглөх, дадлагын аж- лаар бэлэн багаж материал ашиглан нэг шатны туузат пуужингийн загвар хийх, үзүүлэх хэсэгт нэг шатны туузат, шүхэрт пуужин, шн- нээр зохион бүтээсэн туршил- тын загвар хөөргөх юм. а”?ь х(а”7ьажо!ж | жо)-3(4Ч. Ж2227277-1 ХОХХ жилийн оид, 2277/272277222223 272 7122222-722 олоо, (Эмблетийн эх зур, бай-, Олон улсын пионерийн зусланд «Хамгийн сайхан нэр өгөх» уралдааны дүй гарч сонинд нийтлэгдсэ- изэс хойш («Пионерийн үнэн» 1 10-т үз) бараг бүтэн сар өнгөрлөө. Гэвч өнгөрсөн хугацаанд сони- ны газар хот, хөдөөгийн олон арван сурагчийн хэ- дэн зуун санал, баяр та- лархал бүхий захидал ирэв, Гадаад орнуудад сууж бай- гаа манай улсын Элчин сайдын Яамдын ажилтны хүүхдүүд ч олон улсын ! нэр өгөх тухай саналаа ирүүлжээ. 7їишээ нь Их британи улсад суугаа БНМАУ-ын ин сайдын Яамны ажилтан Цэрэндондовын хүү Бат-Эрдэнэ манайд ирүүлсэн захидалдаа «Би Лондон хотод байдаг зөв- тийн сургуулийн дол- дугаар ангид суралцдаг. Би «Пионерийн үнэн» с0- Їзшноо захиалсан. Тогтмол ) хүлээн авч, уншиж: байна» д олон улсын пионерийн їзнд «Оч» гэсэн нэр өгч їг хүсчээ, Тэгээд «Оч» гэсэн үгийн утга уч- рыг Октябрийн хувьсгал, мөн ардын хувьсгал В. И. Ленин, Д,. Сүхбаатар на- рын ач гавьяа, пионерийн хүсэл эрмэлзэлтэй холбон тайлбарласан байна. Энэ- чилэн БНХАУ-д суугаа манай улсын Элчин сай- дын Яамны ажилтан Сү- хээгийн хүү Магсаржав захидалдаа: «Би «Пионе- рийн үнэн» сониндоо хайр- тай, амтархан унших дур- тай» гэж дурдаад олон ул- сын пионерийн зусланд «Мөнх найрамдал» гэсэн нэр өгөхийг хүсч, бас л оновчтой сайн тайлбар бичсэн байна. Манай сониныг захиалж байнга уншдаг, гадаад ор- ноос уралдаанд оролцсон Бат-Эрдэнэ, Магсаржав нарт сонины зөвлөл их онцлон илэр- ! Ч баярласнаа хийлж байна. Нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 5-ын «В» пионерийн зусланд ямар. ЦЇл "1 УНШИГЧДЫН АНХААРАЛД УРАЛДААН ДҮГНЭСНИЙ ДАРАА. ангийн сурагч Оюунзул «Олон улсын пионерийн зусланд «Хамгийн сайхан нэр өгөх уралдаанд «Най- рамдал» гэсэн утга төгөл- дөр сайхан нэр өгч түрүүл- сэн Баянхонгор аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 4-ийн «Б» ан- гийн сурагч Б. Ичинхор- лоод «Пионерийн үнэн» сониноороо дамжуулан баяр хүргэж, сурлагад нь амжилт хүсчээ. Найрамдал! Энэ нэр одоо манай орон дахь олон улсын пионерийн зуслан- гийн нэр боллоо. Энэ нэр найрамдалд хайртай манай орны багачуудад төдийгүй гадаад орнуудын пионе- рүүдэд юунаас ч эрхэм дотно дуурсаж байх бол- но. Нам засагтаа үнэнч монголын ард түмэн. Найрамдал, нөхөрлө- лийн өгеөмөр их ачаар Бүхэл бүтэн үеийн хоц- рогдлыг таягдан хаяж Бүтээн байгуулах ирээ- дүй рүүгээ итгэлтэй замнаж байна гэж төгсийн, тайлбар шүлэг «Найрамдал» гэсэн үгийн утгыг улам ч өргөж байна. Энэ уралдаан, манай өс- вөр үеийнхэн юунд,хайр- тай, юуг эрхэмлэн дээдэлж явдгийг. тодорхой харуул- лаа. Манай хүүхэд бага- чууд монгол-зөвлөлтийн найрамдал, социалист бу- сад оронтой тогтоосон най- рамдалд нүдний цөцгий мэт хайртай, нам засгийн- хаа ач гавьяа, ээж, аавын- хаа энэрэл, эх орныхоо байгальд туйлаас хайртай юм. Манай хүүхэд бага- чууд орон орны үр хүүх- дийн үерхэл нөхөрлөлд хайртай, ирээдүйдээ хяз- гааргүй тэмүүлэлтэй юм. Уралдаанд оролцсон бүх хүүхэд, үр хүүхэд, шавь нартаа чусалсан нийт эцэг эх, багш нарт урал- дааны комисс, сонины зөв- лєл дахин баяр хүргэж байна. 1» бичсэн сурагч Г. Бат- | -. СОЛХААРЧЛ єтЗХ 3 єЄёє, ХУЖИР, ШҮҮ БЭЛТГЭВ хурлын їшийдвэрийг амьдралд хэ- рэгжүүлж МХЗЭ-ийн ХҮП их ху рал «Залгамжлагч» УУ! чуулгайаа Айраг угтан Дорноговь аймгийн сумын 8 жилийн дунд сургуулийн пиопер сурагчид малчин аав, ээж, ах, эгч нартаа төл бойжуулах, ха- зпаа хороо засах, мал тэжээх, ямаа самнах, адуу үхэр хөөвөрлөх зэ- рэг ажилд сайн. тусалж байна. 6- гийн «Б», 8-ын «Б» ангийн пио- нер сурагчид сумынхаа «Нүдэн», «Нард» бригадуудад очиж, малын хужир, шүүн тэжээл бэлтгэх аж лыг сайн хийлээ. Энэ апгийн су- рагчид 3 бригад болон уралдаан- тай ажиллаж 30 тонн хужир шуү бэлтгэн нэгдэлд тушаажээ. Энэ ажилд 6-гийн «Б» ангийн сурагч Саранцэцэг, С.Мягмарсүрэн,Тун- талаг, 8-ын «Бэ» ангийн сурагч Ганболд, Ганбаяр, Энхбат, Оюун, нар бусдыгаа хо- Дүвжир, Цэцгээ шуучлав. Багш Б. СЭЛЭНГЭЭ Дархан хотын 10 дугаар бага сур- туулийн 8-ын «В» ангийн сурагч онц сурлагатан шионер Л. Батду- дам улирал бүр онц сурч тус хо- тын сургуулийн бага ангиудын дунд явагдсан тооны олнмпиадад түрүүлж аварга болсон амжил- таар МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «залгамжлагч» ТУ чуулганаа уг- таж байна. Ч. ЛАМЖАВЫН авсан гэрэл зураг. КУБЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН ОЙД МИНИЙ БЯЦХАН НАЙЗ Хүүхэд багачууд нь эрдэм ухаанд лэж, тамгийн эрт с ны нэг бол нуба юм. Кубили хүүх- дүүд таван дасиаасаа эхлэн сургу лийн бэлтгэл аигид ороод Тай баатарчууд дуид хаалгаар орж но гэдэг тэдний амьдралд ДОХ томоохон баярын нэг юм. Сант Яго мужийн дунд лийн шионерийн бүлгэмийн зөрлө- ЛИЙй дарга иь Хесела ЮНастия юм. Долдугаар авгид сурдаг арван хоёр дээр нь очиход их наадам ажлын тон угтлаа,.«Муба оройд болох дэл- хийн залуучууд оюутны Х1 их наад- мыг угтаж манай сургуулийн шио- иєр сурагчдын сурлагын чанар эрс Дээшиллээ. Б| МАХН-ын Төв Хорооны ИГ бүгд Бу дугаар | рагчИ, Буянхишиг, И. Сарангэ- харЦулыг бойжуулах ажилд ту- улирлын амралтаараа төл бойжуу- 8, гаа нь, “лах ажилд биечлэн тусалж олон | РЗ” 2 дугаар ангийн сурагч На- уралцаж эхэлдэг ор- нишингийн талбайд ажилладаг. Аж- 0 лын хөлсийг их наадмын оруулж байна, Бид зуныхаа амрал- долду- таар : таар анги төгсгөж сая бага сургуу: гоор их иаадмын сан хөрөнгийг ар» лийн боловсрол олдог. Хөх зангиа- вижуулсан» сургуулийн рапортдаа Ё ирсиий дараа пиоис- намар сургуулий нь нээлтэд Фидель рийн улаан бүч зүүдэг. Пионер бол- Кастро ирэхэд Настил охиц, бас ра- ТОХИОЛ- порт өгч, хамт авахуулсан СУРГУУ- дийн гэлтэйгээр байрлуулсап байлаа. сургуулийн хананд Фидель 1 БРрогӨ лиониер ястай өнз охий биднийг сургууль ширээний ЖИХО Е Удам угтсан дож байгаа зураг олон байв. Өор- амжилтынхаа рапортыг. өр» содтой удирдагчаа хайрлан хүндэтгэдог амоэ. “ИД -ҮДдэс ФМнө ХичдэЛ» тий дандаа онц сурдаг, яриа. хөөрөө» х-.. Манай орны їшонеф, сурагчид М «Замамжла ТҮ чууманаа сурлага, ходолморшїт онцгой амжилтаар угтаж байна АЛТАН МЕДАЛИЙН ЭЗЭД || | Энэ” хоёр пноперийг Байгалмаа, йлмбазган гэДОн Нийслэлийн 09 дугаар сургуулийн Тагийн «Гэ ан гид сурдаг. Сурлага хүмүүлслээрээ. онцслй , торийн даалгапраа. хамтран. хийл, дүү нараа асарч, мэддэг шүлэг дуугаа. дүү, партааг паа оГгдог сайхан пай» шилтай,. Бямбанан бүлгийн дарга. Байгалмаа. бүл» гэмийн аовлолийн гипүүнэлр: сонгогдож, чөлөөт ца» гаа ашиглан шатар тоглох, ном ушших, эрүүл агаа9т лпах, үзпэр үйэх, хоорондоо. їомын маргаан явуу. лах зэргээр, модлэгээ. бай! дээшлүүлдэг. таргүү- ний. сурагч учир Д. Сүх арии нэрэмжит Мон- солын. ицонерийн байгууллагын. Тон. Зоплолийн алтан медалиар шагнагдсан юм, Бямбажав, Байгалмаа. нар МХӨ9-ийн ХҮ” их хурал «Залгамжлагч» їү чуулганаа сурлагын амжилтаар угтаж, байна. 52 дугаар сургуулийн рагч Д. АРСЛАН ЗААТАР, Т-гийн «Гэ» аигийн су- ИХ ХУРЛЫН ТӨЛӨӨЛӨГЧ ” ИЛГЭЭЛТИЙН ЭЗЭН Хэнтий аймгийн Өмнөдэлгэр: сумын «Шинэ өр- нөлт» шэгдлийП «саальчин Н. Мөнхтуяа гуравхан жилийн өмнө дунд сургууль төгсөөд, МХЗЭ-ийн ил- гээлтээр саальчин болсон юм. Эна хугацаанд жил дараалал үлээ бүрээс дунджаар мяпгаас дээш литр сүү сааж хоёр удаа сумын аварга саальчин боллоо, Сумын саалийн аварга Н. Мөнхтуяаг МХЗЭ-ийн ХУП их хурлын төлөөлөгчөөр сонгожээ. «Үнэн» сонины сурвалжлагч Ж. ЦЭРЭНПУН- ЦАГИЙН авсан гэрэл зураг. 20000 Цас Баянхопгор хотын 10 жилийн той учир сурагч бүр өдөрт 5-аас дунд сургуулийн 8-ын «Гэ» ангийн "доошгүй бодлого боддог. Одоо 8- сурагчид математикийн гүнзгий- ын «Г» ангийнхан хорин мянган рүүлсэн сургалтын ангид сурдаг. бодлого бодсон амжилтаар МХЗЭ- Энэ ангийнхан тун хичээнгүй хам- ийн ХУП их хурал, «Залгамж- тач хүүхдүүд. Тэд бодлогыг хам- дагч» ТУ чуулгандаа бэлэг барих гийн зөв түргэн хялбар аргаар бо- гэж байна. БОДЛОГО | ЦӨВоВӨХ Ё БОДНО. олны шалыг ЭбӨМЫ 02200000 ТӨЛИЙН ДУУ- ХҮҮХДИЙН БАЯСГАЛАН ГИВЯ иар" Сэлэпгэ ловсролын аймгийн ерөнхий 6бо- дунд сургуулиудын пионер сурагчид Зураг дээр: Хонгор сумын дунд Д. Өлзийхишиг, 3 дугаар ангийн сургуулийн 8 дугаар ангийн су- сурагч Д. Буянхишиг нар ашмрал- Ж. БУЯНХИШИГИИН авсан гэрэл зураг, мянган төл гардан бойжуулж: бай- рантуяа, Баянгол сумын дунд сур- на. гуулийн 4 дүгээр ангийн сурагч үдээс хойш үйлдвэр юм уу фондод нишинг хурааж түмэн лесо- гэж тэр охин уншсан өгүүлсэн юм, “Өнгөрсөн хайрт . удирдагчтайгаа зургий нь хичээ- байрын хананд их л хүндэт- Энэ сурагчидтай ярин байгаа, бомбог, гар бомбог тог» йй байдаг тэй их цойо0 цолгиИй оОхиц. ИХЭД -- Чи сургуулиа төгсөөд дээд сургуульд орох уу) ашиллах уу гэж би Настилгаас асуусан юм, Йгээ энгүүн. дотио лүүхэп өгүүлж билээ. Хувьсгалын Кубин хүүхдүүд чаранд экаргалтай хувь зала нь гө рэлтсэц Цубын түм түмэн хүүхдийг "Тлгэхи, Мэр ) Миний бяцхан найз Хесела Мас- | «Хувьсгал хаана дуудна био. төнд 885047 БАСАХАр ДАЛЭМай цоргийн ёсоор болон» гэш их д хэр го внгүүлч Ц, САНЖЖЛЬ өкчєкий Эвад чөчөөн “ Ї - ЦЕГ УсАГЧИЙН гол хөдөлмөр апгамшилттай. тогссоп. сурагч бүрт, Я 1 ї Ь л ” бүрэн. дунд. болопсролын. шүйэмлэх ШАЛГАЛТЫН ЗААВАР 00РЧЛӨОЛ Ї 0РЛ00 олгох богоод ЇХ: апгид, үзэн хаагд« ! сан хичээл, Х.ангид үйсэн хичээ, , АЛЬ АНГИД ЯМА лийн дүнг Мир 1 : ХЭ ын сэн зүйлээ, 0 дугаар ангийн уранад. чу өдолморлиийгам. хангамжийн... Хориоо онцгой. апьядстай.. сурагч ї ШАЛГАЛТ АВАХ ВЭ? ИОДЫН хичээлийн йн ШАЛАНД У ХрЛЭН ШИИШҮҮЛҮ їйлийн ерөн. 0лЛь.. ийг аигийн ирограммыг био. Анги дэвших, сургууль төгсгөх Ү, Ү! ангид үзсэнээ ) ҮЙ ангийн хий дүнгээр бигд ангид, 0, дунд ай. Даан элэмшэлд” анги алгасан” сурал» шалгалт хоног хоногоор ойртож бай- амьтан судлалын шалгалтад У!, Уй ҮД ) 04. түүнээ дээш хїээлд муу. Мйхыг хүсвэл ОхиХ.. Шалгалтыг авч на. Хүүхэд бүр шалгалтын тухай бо. апгид үзсэн. зүйлээү давтан уншин дүнтэй суралцсан сурагчийг шалгалг Шийрдлига хайгайал апииг алгасли Суг дож, бэлтгэж байгаа нь лавтай, Сая- амжилттай. болтгоцгоо! ТЙНД, оруулахгүй шууд. улируулий,..ПФалцуулис болио, хан Ардын боловсролын Яам анги 3, ЯМАР СУРАГЧ, ШАЛГАЛТАНД ш) ЖСЭГЖ Анги допших... сургууль. тогсгох дэвших, сургууль төгсгөх шалгал ОРОХ ЭРХТЭЙ нэ! 0, ЯМАР. ТОХИОЛДОЛД шалгалтын. билет, болтгох сэдой ма» хын зааварт зарны. өөрчлөлторуу Бүх хичээлдээ. амжилттай. суралц ДАХИН ШАЛГАЛТ ОГЧ тєрийл удахгүй. таг эшрын гар. доар дав, Энэхүү зааврыг | баримтлан сан сурагчдыг анг дэвших, сургууль 11171(1):48:52) очио, Үүнийг хүлээлгүй. үзсэн бүх 1977--19Т8 оны хичээлийн юм. төгсгөх шалгалтанд оруулна. Ш1--Х Зййлийн ерөнхий дүшээр бүх хїїг хичээлээ. одооноос. шамдан. унш, лийн анга дэвших, сургууль төгс ангийн сурагч жилийн ерөнхий дүн. чоэлдөэ дундаас доош дүнтэй буг? холбогдох ном зохиолын тэмдэглэл, гох шалгалтыг явуулна. Энэ заав. гээр шалгалт өгөх (2000 илүү хїї. ралцоан сурагч, анги дошиих бур, топчлол хийн бэлтгэл сайтай байх раар 5 дугаар ангид монгол хэлби- чээлд муу дүнтэй байвал уг сурш- гууль төгсгөх шалгалтанд 1 2 хїїг ив зүйтай, чи, 5 дугаар амгнд уран зохиолын чийг тухайн хичээлийн шалгалтанд чөолд муу дүн йибал хашар буюу Суригчид аа! уншлага, 1 дугаар ангид амьтан оруулахгүй. Харин сахилга батын мар дахин шалгалт өгөх ирхтой, Шалгалтад болтгоход туслах ?їйг судлал, 8 дугаар ангид төр эрх, 10 жилийн ерөнхий дүнгээр муу гарс | УШ оангийг амжилтай төгссой торийлууд «Пнонерийн үнэн» соий« дугаар ангид | БНМАУ-ын түүхийн сан ҮЇШ, Х ангийн сурагчийг төгс- сурагч бүрт бүрэн бус дунд болойс- им ойрын дугааруудад нийтлэгдэнэ, 4 хичээлээр ам шалгалт авах боллоо. гох шалгалтанд оруулахгүй. богоод ролып гэрчилгээ олгох богоод уг гар» Ардын Волопнсролын Яамша ., , Зїйм учраас хүүхдүүд та мар хэл. УЇШЦ, Х ангид суралцаж, байса! гэ. чилгээнд 1--УШ ангид, үзэж хаагд- ажилтан бичгийн шалгалтад 1У--У алгид үз- сон магадлах бичиг олгож аймагхо. сан бүх хичоолийн дүнг тайшд, Х С, БАТМАГНАЙ ?2 Е. ттнинанна тинвижиана кОПНОПНЕРИЙН ҮНЭН» СОНИНЫ АНХНЫ ДУГААР ХЭВЛЭГДСЭН ӨДӨРТ: Бан шаниэн шини ны Г-үстуут7 СОНИН ХҮҮХЭД ХОЁР РЕДАКЦИД БОЛСОН УУЛЗАЛТ Хүүхдүүд зэ! Та нарын со- нин, сэтгүүлд ажилладаг, тэдгээ- рийг хэвлэн гаргадаг, хуваарилан түгээдэг сурталчилдаг сэтгүүлч, инженер тєхникчид, холбооны ажилтан, зохиолч, зураачид сая- хан «Пионерийн үнэн» сонипы редакцид уулзаж, хүүхдийн хэв- нэлийн чанар, өнгө үзэмжийг улам сайжруулах талаар санал солилцлоо. Уулзалтад оролцогсод уншигч хүүхдүүдийнхээ эрэлт хэрэгцээг эрхэмлэж, сонин, сэтгүүлд нийт- дэгдэх материалыг сонирхолтой болгох. гар, гэрэл зургийн чана- рыг сайжруулах, ялангуяа сонин- ныг 3--4 өнгөөр тогтмол гаргаж байх түрэг амлалт авцгаалаа. БИДНИЙ ХАМГИЙН МҮЭ-ийн соёлын төв ордны хүүхдийн лын хзлтэс «Пионе- рийн үнэн» сонины анхны дугаар хэвлэгдсэн едөрт зориулж «Бид- ний хамгийн хайртай хэвлэл» сэдэвт ергөн уулзалт зохиолоо. Соёлын тев ордны их танхимд болсон энэ уулзалтад тус ордны ажилтнууд, сонины зөвлөлийн зарим типгүүд, уншигч, идэвхтэн бичигчдийн төлөөлөгчид, хүүх- дийн зохиолч нар оролцов. Уулзалтад оролцогсод 1944 оны дөрөвдүгээр сарын 4-нд хэв- ЗУРАГ ДЭЭР: Уулзалтад оролцогсод Арын эгнээнд (Зүүн гараас) сопины үйлдвэрийн мас- тер М. Бэхочир ээлжийн мастер Д. Шарав зохиолч їН. Шагдар, улсын хэвлэлийн комбинатын ин- женер Ж,. Оюунхүү, зураач Д. Сандагдорж радпогийн сургууль- хүүхдийн нэвтрүүлгийн редактор Ц. Авирмэд, (Өвөр эгнээнд), хэвлэх үйлдвэрийн техник редак- тор Д. Мөнхжаргал, зохиолч Ч. Лувсандэндэв, Холбооны Яамны шуудан тасгийн эрхлэгч Ж. Цө- рэндулам, сонины зөвлөлийн ги- шүүн Д. Мөнхөө, сонины үйлд- вэрийн дарга Ө. Жамсранжав нар. 5 МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ХАЙРТАЙ ХЭВЛЭЛ лэгдсэн «Пионерийн үнэн» соин- ны анхны дугаар, түүнд нийт- лэгдсэн материал болон тус со- нины түүхэн замналтай танил- цаж, хүүхдийн хэвлэлээр алдарш- сан пиопер, сурагчдын сэт- гэгдлийг сонсон, урлагийн тог- лолт сонирхлоо. Зураг дээр: цогсод «Пионерийн ны анхны дугаартай байгаа нь. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Уулзалтад орол- үнэн» сони- танилцаж сонины ои тэмдэглэв Сүхбаатар аймгийн төвийн нэгдүгээр 8 жилийн дунд сургуу- лийн хамт олон «Пионерийн үнэн» сонины 34 жилийн ой тэм- дэглэх цуглаан хийв. Цуглаанд 4-ийн «А» ангийн «Эрэн сур- валжлагч» пионерүүд «Пионе- рийн үнэн» сонины анхны Ду- гаарыг олсноо сургуулийнхаа хамт олонд үзүүлж, хойшнд тус сонинд бичигдсэн хүмүүс одоо хаана юу хийж байгааг эрэн сурвалжлах үүрэг авав. Мөн 5- «А» ангийн сурагч Б. Шу- рэнцэцэг «Пионерийн үнэн» С0- нин ашигладаг салааныхаа хамт олны туршлагыг ярилаа, БАНЗРАГЧ ын 7УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУЛ, СОНИН, ПИОНЕРИЙН АЖИЛТАН, УНШИГЧДЫН АНХААРАЛД «Пионерийн үнэн» сонин, «Зал- тамжлагч» сэтг үүлээ анги бүлэг, сургуулиараа 100 хувь тогтмол захиалан ашиглаж, лага хүмүү: жилдээ өндөр амжилт гаргаж бай- гаагаа илэрхийлсэн захидал ма. Май сопинд олон арваараа ирдэг, Сонин сэтгүүлд нийтлэгдсэн булан, хэлэлцүүлгийг уншиж түүнд идэвх” тэй оролцон санал бодлоо солилц- Дог пионер сурагч, багш сурган хүмүүжүүлэгч, эцэг эхэд бид их баярладаг, Гэвч манай сонины га” зарт ирж байгаа зарим мэдээ, мэ- алга. ”тТ: С9ТГҮҮЛ99 ЗАХИАЛААРАЙ дээллээс «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүлийн эхний хагас жилийн захиалгаас хоцорсон анги бүлэг байдаг байна, Хэйлэл захиалаагүй зарим хүү- хэд өөрт нь их ашигтай буюу из сонирхолтой зүйлийг олж. уншиж чадахгүй бусдаас сонийгоо гуйж сураглаж байх явдал ч байиа, Манай сопин, сэтгүүлийн энэ оны сүүлийн хагас жилийп захиал- га 1978 оны дөрөвдүгээр сарын 15:наас эхлэх учир хүүхдүүд та иар сургууль, анги бүлгээрээ «Пїино- нерийн үйэнэ» сонин, «Залгамж: лагч» сэтгүүлээ захиалаарай, сонины зөвлөл 551 “угт буу? 2,2 Элса лайнг са аТЫЙ: : ЗУРАГ ДЭЭР: Я. Супданчимэг шини шиш МИНИЙ талын СОНИН Анд нөхдийнхөө. амшилтыг Сопипоосоа: бид мэддэг СОНИН. НАДАД ТУСАЛСАН Нийслэлийн 15 дугаар 1 сургуулийн 8-ын «Д» ангийн су- рагч «5 онцын» эзэн, «Номын сайн нөхөр» үнэмлэхтэн Я. Сув- данчимэг МХЗЭ-ийн ХУЦ их ху- рал, «Залгамжлагч» ГУ чуулган- даа сурлага хөдөлмөрийн өндөр амжилтаар бэлэг барихаар шам-- даж байна. Сувданчимэг «Пионерийн үпэй» сопийг 8 жил захиалан ашиглаж байгаа сурагч. : «Пионерийн үнэн» сопин л «5 опцын эзэн» болоход минь тусал- сан гэж Сувданчимэг ярьдаг. Эд- ний бүлгийнхэн «Пионерийн үнэн» сопиныхоо 34 жилийн ойд зориулж «Дотны туслагч», «Сойийн маань зоплөж байна» зэрэг бүлгийн сэ- дэвт ажил зохиожээ, Ө. ГИВААБАЛЖИР ши 01001011 Ал дууны дээжийг Сониноосоо бид амталдаг Эрдэм ухааны шимийг Сопипоосоо бид хүртдэг Эолжит дугаар ирэх бүр Сопиндоо бид баярладаг Ээжээ: харсан. хүүхэд шиг Сонипоо бид угтдаг. Сурагч Д.БОЛДБААТАР ! Р. х. МОСКВАГИЙН ОЛИМПОД ХЭН ӨСВӨРИЙН Спортын гимиасти- 4-1 га шалгаруулах хот хөдөөгийн мир спортын 21 лэгийн. 100 юм оролцов. Өмнөговь аймгийн. тө. б-ын тийн 10 жилийн гуулийн. 7-гийн. «Г»ь ан элгэрээ гийн. сурагч А., Шахсайхан, 10 жилийн дунд лийн Эгийн: «Б» ангийн су- рагч Ч. Алханболд, Сэлэн- гэ аймгийн сургуулийн 5амн гийн. сурагч Б. хүнд «їй» ай. хан, Байгаль, Дархан: хотын. ПГ дунд сур, туулийн суулийн 4-ийн «Гэ» ангийн гийц сурагч Д. Энх--амар парын үзэгчид бахархав, “Спортын гимнпастикийн нэгдүгээр зэргийн ормоор орсон (ӨГҮҮЛЛЭГ) Хотын... дугаар дунд сургуу- лийн хашаан дотор том хаалганы ойролцоо нэгэн сонин мод бай- даг ажээ. Тэр нь хоёр гурван жил ургасан боловч өсөлт муу- тай. мөчир салаа нь тал бүр тий- шээ сарвайж ямар нэгийг гуйж алгаа тоссон мэт харагдана. Сур- туулийн хашаанд цөөвтөр модтой авч үүн шиг дорой ургасан нь үгүй. Энэ модыг тавдугаар ангийн су- рагч 7Камьян анх суулгасан байж Тарьсан мод нь ургалт өсөлт муутайд урамгүйхэн | санагдана. Сайн мэдэх найз нь «манай 7Намьянгийн мойног» гэж шоолж байсан ч удаатай. 2Камьян хүүд бол энэ мод Должин ажаагийнх нь мойног хуруутай гар шиг нэг л дотно хирнээ өрөвдмөөр болой. Навчилсан үедээ ажаа нь хэдэн чихэр алган дээрээ тавиад «май» гэж байх шиг. Намар өвлийн цагт «Ажаадаа ир» гэж алгаа тосоод байна уу гэмээр! Хүрээд очиход «Надад...» гээд нэг тус хүсээд байх шиг санагддаг байлаа. Энэ модыг сургуулийн бараг бүх хүү- хэд мэддэг хирнээ төдий л ан- заардаггүй байжээ. Харин Жамь- ян сонирхон харж, хянуурхан ажиглах буюу энд тэнд нь гарч тоолж ,хэмжин нэгэн зүйлийг бо- долхийлэн явдаг болсон гэдэг. Тэр ч бүү хэл энэ мод яагаад муу А-- 69558 «її» айгийн пийслэлийн 48 дугаар ду лийн Дорноговь: аймгийн. товийн буруулан ҮН Р спортын: мастер 0, Үрлэр, СУрГУУ» гийн. сурагч Л, Мандахбалр, ХҮҮ, нийслэлийн 2 лугаар аймгийн топийн сургуулийн сурагч А, Болд» Т-гийн, маа, ииїололийн. 24 дүгаэр сургуулийн сурагч Дундгоньы аймгийн. тог тула иар алт, тийн 10 милийн дунд сур. медаль авлаа, Спортын гимпастик: манай орны хот ходоогийн пнопер оргон сопирхдог. спортыл торол болон хөгжин байгаа хөтолбөрөөр її» өнз тэмцээнээс харагдав, С. БОДООШ Омпогонь төвийн ДУНД «Гангийн сурагч А.Натсай- сурагч Ч, Алтанболд нар алт, тоглолтын уран чадварыг даль авлаа. Спортын мастерийн тамирчдаас. Дархан. ОРОЛЦсоцН тамирчдаас нийс- хотын 1 дунд сургуулийн лэлийн 6 дугаар дунд сур- Д. Сүхбаатарын нэрэмжит ОРОЛЦОХ ВЭ? «Г» айгийн мялаав, Хопгүүдээс лолийн сургуулийн Өлийн «Б». ан монго, хүрэл мё- сурагчдыг ЦОГ гимпастинийн өвөөгөөс дуулж мэджээ, Хаврын нэгэн дулаахан өдөр сургуулийн Хашаанд гэв гэнэт нэгэн тоншуул ороод ирчихсэн өнөөх модыг тас тас хийтэл тон- шин өтийг амтархнаар валгиж чирр! чарр гэж хашгиран байхыг хүүхдүүд үзэцгээж бөөн шуугиан болов. -- Уулын ойгоос тоншуул хот руу орж ирдэг юм! гэж нэгэн гозгор шар хүү мэдэмхийрэхэд, -- Ээ, мэдэхгүй Би л үзээгүй Би ч бас үзээгүй...! гэцгээж бай- лаа. Өнөөх шар хүүгийн нүд сөр- вөлзөж -- Та нар үнэхээр үзээгүй бо- лоод тэгж байна. Хотод тоншуул орж ирэхийг би өөрийн биеэр үзсэн. Энэ тоншуулыг ч гэсэн ой- гоос ирээгүй гэх юмуу? Энэ чинь миний яриа үнэн зөвийг баталж байгаа хэрэг биш үү! гэж бардам хэлэв. Хэд хэдэн хүүхэд хотод тоншуул орж ирээд мод тоншиж байсныг үзсэнээ ярыж өнөөх хүүг бас хамгаалав. - Үгүй мөн гоёо| Муусайн өтийг сайхан түүж байна шүү! -- Чимээгүй| Үргээд явчихна. -- Манай сургуулийн тарьсан модонд тоншуул ирж өт хорхойг сурагч, гуулийн. сурдгч..Х.. Саран, хийн 1978 оны улсын апар» спортын гимпастинийн 1077 хула, нийслэлийн 18 дугаар тэмцээнд оныг охидын аварга. Д, Энх- сургуулийн сурагч Л, Алтан» биеийн та. амар алтан модаль, Өсгийн цэцөог,, нийслэлийн 48 дуг цийгам- «Ї» ангийн сурагч Ж, Чин, гаар шахам тамир» гээ. мопгой./ медаль, Сүхбаа- тар хотын дунд сургуулийн хүрэл медаль хүртэн, ! сурагч Олон” улсын лунд сур. Б. Байгаль хүрэл медалиар оролцсон тамирчдаас” нийс- 0 дугаар сурагч, сургуулийн Д.Ариунаа: пар алт, монго, ургаж байгаагийн учрыг манаач, иь түүж тусалдаг сайн хэрэг бай- : на даа. Тоншуул өрөвтөл шиг урт хо- шуугаараа модыг ихэд адтай топ- шил, залтас үртэс шидлэн чарр! чарр! дуугарна, Олон тазар тон-! шин өт хорхойг авч идээд, мод: ны мөчир салааг. дамжин гүйн: далапчаа хэд дэрпагнүүлснаа н9- гэц бахим махип мөчирт гүйн хүрч улалгүй урт гэгчийн от су: э-----и-и--. ГИМНАСТИКЧИД УЛСЫН АВАРГЫН ТЭМ сурагч хотолбороор) сургуу» пИМЛУ-ын Ц. Энх- монго, хүрэл хамарч талан залгив, -- Мөн ч их өттэй дээ, Олныг авлаа шүү. -- Даанч их давжаа хатангир мод байгаа юм. -- Одоо ч сайхан ургана даа! -- Ингэж олон газар нүхлүүл- сэн мод ургах уу даа? -- Ургалгүй яахав. Хорт шавь- жийг нь аваад устгачихаж бай- хад заавал ургана! гэж хүүх- дүүд ярилцтал хэн нэгний нь шидсэн чулуу яах ийхийн завдал- гүй ийсэн хүрч мөнөөхөн тон- мод байж ЛЯЗЧЇЇЙ ТОЛШУУЛ. !) шуулыг нам цохин унагав. -- Ямар балай хэрэг вэ? Хэн тоншуулыг алав! -- Хэн бэ? Бариарай, түүнийг! Яг энэ сацуу голдуу охид нө- гөө мэдэмхий шар хүүг барьчих- сан, -- Энэ алчихлаа! Энэ! Энэ мууг багшид хүргэе! гэж ихэд жиг- шин байв. Хортон шавьж устга- даг ойн сэргийлэгч хориотой шувууг алсандаа гэмшиж, нүүр нь Хувхай цайсан жаал, хүүхдүүдийн гараас мултрах гэж оролдовч яах ч аргагүй. Тэгээд хөөрхий хор- логдсон тоншуулыг үзэхээр хүүх- дүүд бөөнөөр шаван очтол тТон- шуул үхээгүйгээр барахгүй са- пнаанд оромгүй сонин юм болох нь тар ээ! Хашааны том хаалганы цаа- яаас сурагч 2Камьян, зохион бү- тээх товчооны инженер ахынхаа хамт урт нарийхан, утас зпхэц тарч ирэв. Мэл гайхсан хүүхдүү- Лэд пиженер ах хайдаг. тошиуу- лыг алгай дээрээ тарьц --0За хүүхдүүдээ. 2 амьяп пайз чинь надаар туслуулж цаг ийм юм хийлээ, Энэ модиоос хїч Х. Сарантуяа, А. Алтанцэ цэг Д, Ариунаа, 4 нээн өт авч вэ үзье! тоншуулын өвчүүн дээрх товчийг дарахад тор хийн онгойж баахан өт унав. 7Камьян түүнийг тоолис -- Том жижиг нийлсэн хорин долоон өт байна! гэв, гээд төмөр -- За тэгэхээр яах аргагүй хорт шавьжууд л энэ модны ур- галтыг муутгасан байж! Яваан- даа модыг үхүүлэх байжээ, Энэ тоншуул өт хорхой хэдий хир гүнд, хаахна байгааг хошууныхаа үзүүрээр мэдрэн алдалгүй олж чадна. Нэг ийм тоншуул өдөрт хэдэн зуун модны өт хорхойг цэ- вэрлэж чадна. Хошуугаа бас тэр хэмжээгээр урт богино болгодог юм, Харин тийм тоншуулыг 0бо- ловч чулуудаж болохгүй! гэжээ. Энэ сонин тоншуулын тухай өө. Дугаар сургуулийнхан шагшин шуугилдсан ажээ. Тэр жил өнөөх мод өнгө зүс орж мөчир салаа нь бүдүүрэн, цавчсаа дэлгэрүүлэн сайхан ургажээ, 5 Хүүхдүүд ээ! Хотын хаа цэг цэцэрлэг дотор тоншуул тааралд- вал гайхах хэрэггүйг зэрэгцээ битгий үргээгээрэй! Байгалиас заяагдсан амьд тоншуул ч юм уу хүний оюун ухаанаар | бүтсэн хөөрхөн топшуулын алин ч байж болох юм. (1551143171:511117 ДАШДОРЖ Эрхлэгч Ц.ДАШДОНДОВ : яалаа дилайршэилнэээсесланг 2221-1129 Л2 2227 улсийн хоплолийн комбинатад хэйлэй, Индекс -- 14140 ТЕ Е -. -55 дахь | | үсүле МУЧ | | Ї | | | Ї. «хэсгээс шалиил шонших (иньйнл тллалс ртиииш үшиишик птэишем үпелий жилдээ БАЙГАЛЬ ХАМГААЛАХ «БЯЦХАН ДАЛАЙН 233Д» УРАЛ4АА1 Плмнр сурагчэд, “їа! мх х. ХУ -их ху. «Залгамжлагчь їү “Чуулганыг Угтаж пнонер с рагчид ангы бүлгүүдийн дунд өсвөрийн аквариумч- дыг шалгаруулах «Бяцхан далайн эзэд» уралдаац зар- лаж байна. Уралдааны зорилго нь за- гасны үржил хөгжил амьд- ралын онцлогийг мэдсэнээр ыУмлл өсгөн үржүү 1мгаалах, пионер бага дад хөдөлмөр, соо зүйн хү- мүүжил олгож амьтац суд- лалын сөд ог мэдлэгийг лам гах, анги тг 1853 тэр орноо зэмжтэй байлгахад оршино. Энэ уралдааныг мапай ул- сын ерөнхий боловсролын сургуулиудын пиопер сураг- хөх, анги бүлгүүдийн дунд угаар сарын 15 хүртэл асанд зарлаж байна. Уу РАЛДААНЫ БОЛЗОЛ ЭЕ” Пиопер сурагчид . Аквардум нь зөвхөн У тов аанд зориулагдсан биш байнгын хэвшил болсон ажил аатай байх, Ацвариумд гурваас доошг үй төрлийн загас тэ- жээж амьдралын онцлог ял- гааг ажиглаж мэдсэн байх, 8. Загасанд ажиглалт тур- шилт я : хоолонд норм тогтоох: тэжээх хугацааг то- дорхойлох ажил хийсэн байх: 4, Загасны үржил хөгж- лийг ажиглаж хөгжлийн зу- раглал гаргах, амьд зулзд- та төрүүлдэг махчин загас- ны үржих үед тусгаарлах ажил хийж чаддаг байх 6. Аквариум цэвэрлэх, ус солих, гэрэлтүүлэг, Ха- луун хүйтнийг зөв тохи- руули чаддаг байх: 7. Нутгийн гол нуурын усны загасыг аквариумд тэ- туршилт ажиглалт лтгүй хийж, тэр нь үр дүнд хүрсэн байх. 8. Загас ба аквариумын холбогдолтой зураг, ил 34- хидал, маркийн цуглуулга (альбом) хийж түүнийгээ тайлбарлаж чаддаг болох: 9. Аквариумд байж болох дунгууд, усны жижиг амь- тад үржүүлж ажиглалт хийж ач холбогдлыг мэдсэн байх: Ажиглалт тогтмол тэмдэглэл хөтөлсөн ХОЁР, Анги бүлэг Анги бүлгийг шалгаруу- 8 йн анги бүлэг а таваас дээш манвариумд: ё. М15(1611) САРД мө зининц үлэ үний торлийн. оагастай. болж бүх сурагчид бололын дагуу ажиглалт туршилт хийж тэмдэог тогтмол хотолдог цуглуулга, альбом хамтрай хийг сурагч бүхэн тайл- барлаж чаддаг, | хичээлдэй ашигладаг, сонирхсон зүй- лээ. дүгэц, хэлэлцэж, бичиж тэмдэглэдэг. болсон. байх, ШАГНАЛ Пїионер, сурагч иэг бүрээр Нэгдүгээр байр 1, --Г14- даадын їнонерийн зусланд амрах эрхийн бичиг, Хоёрдугаар байр 8 - до тоодын пионерийн сланд амрах эрхийн бичиг, Гуравдугаар байр б. дип» лом аквариумын | хэрэглэ. лээр тус тус шагиайа, Айги/ бүлгээр Нэгдүгээр байр 1, --Дин- лом ацрарлумын хэрэглэл, Хоёрдугаар байр 2, --Дий лом, дурсгалын зүйл, Гурандугаар байр 8, -- Баярын бичиг дурсгалын зүйлээр тус тус шагиана, Шалгаруулах журам Уг урллдаанд шалгаруу лахдаа гураан шаттайгаар лвуулиа. 1. Анги бүлэг, инонер су- рагч нэг бүрийг сургууль, бүлгэмийн дэргэдэх комисс шалгана, 2, Сургууль бүлгэмүүдээс шалгарсан анги, бүлэг, ипно- нер сурагч нэг бүрийг ай- маг хот, районы комисс шалгаруулна, 8. Аймаг, хотоос шалгар- сан анги, бүлэг, пионер су- рагчдын тодорхойлолт, ма- териалыг тавдугаар сарын 15-ны дотор МПБ-ын Төв Зөвлөл хүлээж авла, Уралдаанд шалгарсан бү- тээлээр «Өсвөрийн аипд- риумчууд» үзэсгэлэнг аймат, хотын хэмжээнд байгуулна, Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМШИТ МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН төв зөвлөл МПС-ДЫН ОРДОН ЗАЛУУ БАЙГАЛЬЧДЫН ТӨВ СТАНЦ Утас: 28814, 27348 Манай сонин уралдааны хугацаанд «Өсвөрийн аква- рнумчид» булап нээж, урал- даанд оролцогчдод зовлол- гөө өгөхөөс гадна, хот х0- доогийн аквариумчдын ту. хай мэдээ, тэрэл зургийг өргөнөөр нийтлэх юм. Идэвхтэн бичигчдийнхэз мэдээ, материалыг сонин чинь хүлээж байна, сонины зөвлөл Ншшэриж ший Ы--2---- 1978 оны дор о0үээ) сарын 17:-Ф хаб Үнэ 10 мото Гиннай! лжьлгүүн гввстарлга үөмарилтал клэежллА хансамжорэса рарэчилмланалидэцалиэилитолтилжэмииииилэилий лэлэлөжир” МХОО-ИЙН ТОП ХОРООНД ХЭВЛЭЛИЙН БАГА ХУРАЛ МХӨӨ-ийн ХУП--их ху. ралд зориулан хийсэн хэр» лэлийн бага хурал. дээр МХОӨ-ийн. Топ Хорооны хоёрдугаар. парийн бич. гийн. дарга. Д, Цолмон хийсэн. мэдэгдэлдээ, --Ходолмор сурлагын онц- гой амжилтаар их хурлаа угтах ходолгоон мапай трон далар орпож байна, хурлын цэрэмжит дурсгалын улаан туг хад- галах, У! таван. жилийн гавшгайчаар, шалгарахын толоо, уралдаанд залуу хот, үеийнхэн туйлын идэвхтэй «ПИОНЕРИЙГН ҮПЭН тв» Манай гэрэл зургийн уралдаанд ходооний олон арван пионер сурагчид сопирхолтой гэрэл зураг ирүүлсээр байна. иймгийн төвийн 8 жилийн дунд сургуулийн 4-ийн «В» ангийн су- рагч Р, Мөнхжаргалын ирүүлсэн зургийг нийтлэв, Төл хүүхэд хоёр Ном, хүүхэд хоёр ТӨЛИЙН ДУУ ҮҮХДИЙН БАЯСГАЛАН МАЛЧДАД ТУСЛАВ Завхан аймгийн Тосон- цэнгэл сумын 10 жилийн (77) 9өб,сөөй ГЭМАЙНА 19 Энэ дугаарт Төв 271777) (88) оролцож хөдөлмөр, сурла- га, урлаг, спорт, олон ний» тийн ажлын. бахдам сай- хан амжилт гаргаж байна, ӨЭплэлийн 05 мянгай гишүүдээс ажил ходолмор сурлагын гарамгай амжил» таараа их хуралд" шалга- ран оролцогчдын 7,9 хувь нь оюутан сурагчид байна, Манай залуу үеийнхний дээд чуулга--МХЗЭ-ийн их хурал угтаж зохиосон ажил, олсон амжилтаа 38- луучууд их. хурлын өдөр МАХН-даа МХЗЭ-ийн их хурлын бэлт- дунд сургууль, Өмнөговь аймгийн Ханхонгор сумын бага сургуулийн пионер “сурагчид «Төлийн дуу-бид ний баясгалан» аяны ,аж- лаараа өөрсдийн шеф суурь малчдадаа төлийн нэмнээ, элгэвч, уут, угж зэрэг зүйлийг өгч тусалсан ту- Бүрэн сумын 8 экилийн дунд сур- хай, Төв аймгийн рапорталиа, МАНАЙ ГЭРЭЛ ЗУРГИЙН гэл ажил їймтилттай Яваг- даж байна гэлээ, МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ноос их хурлынхаа бэлт- гэл ажлын залаад мэдээл- сон тус хэвлэлийн . бага хуралд товийн хэвлэл мэ- дээлэл, радио телевизийн сурвалжлагч, мөн ах дүү социалист орнуудаас ма- най оронд суугаа хэзлэл мэдээллийн газрын сур- валжлагчид оролцов, МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ЭРЧ УРАЛДААНД гууль, Ховд аймгийн Дуут сумын 8 жилийн дунд сур- гуулийн пионер сурагчид малчин аав ээж ах эгч нартаа төл хүлээж авах ажилд нь идэвхтэй тусалж байгаа тухай П. Батбаатар Т. Түмэнжаргал, Д. Ган- сүрэн, Ж. Биндэрьяа нар мэдээллээ. ёйДд зуд» ДЭЭ Э-сосрс 17АТЛУАХБҮАТБ21УДҮ ЭХ 30, Г.Орхонтуяа ЗУРАГ ДЭЭР: С. Байман- ханд онц сурлагатан Б. Тулад- тай ярилцаж байгаа нь СУРЛАГА--СУРАГЧИЙН ГОЛ ХӨДӨЛМӨР БИД ИНГЭЖ АЖИЛЛАЖ БАЙНА Хичээлийн 45 мипутад шинэ зүй. лийг мэдэж, өнгөрсөн хичээлтэй- гээ холбон мэдлэгээ гүнзгийрүүлэх нь чухал, Манай сургуульд хичээ- лийн 45 минутыг үр ашиггүй өн- гөрөөдөг сурагч байлаа, Би «45 минут» хэлэлцүүлгээс санаа авч тэдний хичээл нэг бүрийн дүн, сурлагын нь байдлыг үзэв, Тэгээд «Цаг хугацаа биднийг хүлээхгүй» «Минут бүрт ашигтай зүйл бүтээв» «45 минут-чухал хугацаа» зэрэг бүлгийн сэдэвт ажил зохиолоо, ЛФ2У22Р” ХУУУУИЛУЛУЛУУУУУУУУЛУУУУУУЛУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУЛ/ гф Р МХЗЭ-ИЙН ТЭРГҮҮНИЙ ХУ! ИХ ХУРАЛД ШИЛДЭГ ОЛОН СУРАГЧ ТӨЛӨӨЛӨГЧООР СОНГОГДЛОО Нийслэлийн ерөнхий. болонс- ролын 70 гаруй дунд сургуу. апас сурлага, ходолмор, авьяасаараа. шалгарч МХЗО- ийн. ХУ1Г-их хуралд төолоолог- моор сонгогдсон. суригчдын гэ- рэл зургийн тапилцуулгыглдор пийїтлэн, т, Баатар хот. Москпагийт цэрэмжит 10. жилийн 83 ду- гаар дунд сургуулийн 10-ын «Б» апгийн дэргэдэх ХЗЭ-ийн үүрийн парийн бичгийп дарга Г. Орхон туяа 10 жил дараа- лац онц сурч байна. Сурагч Г, Орхон туяа 11-УИШ ангидаа бүлгийп. даргаар сонгогдож, анх удаа «Тимурчүүдийн от- ряд» зохион байгуулж, өөрийн удирдсан пионерийн бүлгээ ул- сын тэргүүний бүлэг болгоход идэвх санаачилгатай ажилла- сан юм. Наймаас аравдугаар апги- даа ХЗЭ-ийн парийн бичгийн даргаар ажиллаж үүрийнхээ гишүүн сурагчдын сурлагын чанарыг 41 хувьд хүргэхэд Энэ сурагчийн оруулсан хувь нэмэр ч бий. 577 «9 Налайхын районы 10 ми- лийн иэгдүгээр дунд сургуу лийп 10-ын «А» апгийн су- рагч С. Байманханд сүүлийн 3 жил дараалан пионерийн бүл- гэмийн зойлолийн даргаар ажиллаж пионер сурагчдын хавар, памрын хөдөлмөрийн үеэр бүх пиопер сурагчдаа хө- жэл... ссүсүр МАНАЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ Манай сургуулийн нийт анги бүлэг «45 минут» хэлэлцүүлгийг хэлэлцэн хичээлийн үр дүнг дээш- лүүлэх олон хэлбэрийн ажил 80- хиож байна. Баянхонгор аймгийн төвийн 8 жилийн сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч Ж. АЛТАНТАРИА. БИ 45 МИНУТАД «Пионерийн үнэн» сопипы «45 мянут» хэлэлцүүлгийг уншаад би өөрийгөө шалгаж үзэв. Одоо би 45 мипутад физикийн 5--6 бод- лого боддог боллоо, «45 мипут» хэлэлцүүлэг нийтэлснээс хойш би физикийн 245 бодлого бодов. Цаг хугацааг бага гэхгүйгээр нарийн тооцоолон өөртөө хэрэгцээтэй зүйлд зориулбал их зүйл мэдэж сурч бо. лохыг би сайн мэдлээ, Төв аймгийн Жаргалантын сан- гийн аж ахуйн 10 жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «Нь сурагч ангийн А, ОЮУИЧИМЭГ, долморт сайн зохион байгуулж ходолморийн улирлын. урал» даанд, хоёр эншл.|/ дараалан тү- рүүлжээ, С, Пайманханд ходолморийн сайп сайхим. тухай ийоиср су- рагчдад . байнга. тайлбарлаж огдгийн ачаар бүлгийн хооронд зохиосон. уралдаанд, сурагчид идэвхтэй. оролцол, саалийн бо- лоп эмпэг. сургагчдын.. олон дпаргуудыг төрүүлжээ, О, Үрлээхүү нийслэлийн 6 дугаар дунд сургуулийн 9-ийн «ДА» апгид сурдаг, БИМАУ-ын спортын мастер, О. Үрлээхүү спортын. гимпастикийн:. олон улсын хөтөлбөрөөр хичээллэж зөвлөлтийн болоц японы гим- пастикчдийн дэлхийд алдартай элементүүдийг хийж 1978 оны спортын гимпастикийп улсын аварга боллоо. Сурагч О. Үрлээхүү 1980 онд Мосинад болох олимпид оролцох зорилт тавьж дэлхийд алдаршсан. хүпд элемеитээр тогтмол хичээллэж, байна. Ял Чу дөрөвдүгээр дунд сургуулийн пионерийн бүлгэмийн. зөрлөлийн . дарга Гантуяа пиопер сурагчдын сурлага хүмүүжил, чөлөөт цаг- тай холбогдсон зохион байгуу- лалтыг сайн хийдэг, ингэснээр Нийслэлийн хэв журмын зөрчилгүй пинонё- рийн. бүлгэм болсон юм. С. БОДООШ ес “ог, УлссСЄЛЕПОБДЭНДӨТ2 00000 2п22п0210007 СОЦИАЛИСТ АЖ ТӨРӨХ ЁС, СУРАГЧ ТИМУРЧҮҮДИЙН ҮЙЛЧЛЭХ 108100 Нийслэлийн 10 жилийн 14 ДҮү- гээр дунд сургууль МХЗЭ-ийн ХУЦ ях хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулган угтаж тимурчүүдийн үйлчлэх товчоог анги бүлгүүдэд байгуулан ажиллаж байна. Үйлч- лэх товчоо нь төрөл бүрийн утас, зүү, захны даавуу, үсний. машин, гутлын тос сойз индүүтэй, Үйлчлэх товчооны сурагчид захниы даавуугүй, товч шилбэ нь ханзарсан буюу байхгүй, гутлаа тослоогүй, үс нь ургасан сурагч- дад үйлчилдэг юм, Үйлчлэх товчоо үйлчлүүлсэн су- рагчийн эх, эцэгт иь мэдэгдэх хуу- дас илгээдэг, Тэр хуудсанд: Таны хүү, охины... гутлаа тослоогүй, пальто нь өлгөх гогцоогүй байсан учир үйлчлэн туслав Таны хүү, охиныг аөв боловсон хувцаслах шаардлагыг бүрэн биелүүлж ирдэг болио гэдэгт бид итгэж байна. Тимурчүүдийн үйлчлэх товчооны дарга,,, гэсэн байдаг, Энэ ашлыг зохнооны үр дүнд сурагчдын хувцаслах сойл сайжирч байна, Багш Ц, ШАРХҮҮ, Гантуяа ХИЧЭЭЛИЙН ДАРАА Хичээлийн дараа ёслолын хувцас өмссөц хүүхдүүд хөөр баяр болон гүйлдэх нь ямар нэг үйл явдал болох гэж: байгааг гэрчилнэ. Нийслэлийн 8 жилийн 13 дугаар дунд сургуулийн пионер сурагчид «Залгамж үе» аяны 7 жигүүрээр 8 жил аялаад өөрсдийн дотны туслагч «Пионерийн Үнэл» сониныхоо 84 жилийн ойг тохиолдуу- лан дүгцэхээр цугларсан нь энэ бай- жээ. Удсан ч үгүй цуглаапыг нээж аяны хугацаанд хийсэн ажлыг жи- гүүр тус бүрээр дүгнэв. Сурлага, авьяасаараа шалгарсан тэргүүний сурагчид шагпал авч анги хамт олон нь балрлалаа. Тэгтэл өсвөрийн циркч- дын тоглолт эхэлж инээд баяр нэ- мэв, Тэд бүгд л эдний үе тэпгийн су- рагчид юм. Инээдэмт номерууд дууг саагүй байтал улсын драмын теат- рын хэсэг эүжигчин, хүүхдэд зориул- сан тоглолтоо эхэллээ, Ийнхүү энэ сургуулийн нэгэн өд- рийн хичээлийн дараах сурагчдын амралт хөгжилтэй өнгөрөв, Аяны ху- гацаанд тус сургуулийн пионер су. рагчид 800 шахам цэцэг тарьж, нийг» мийн тустай хөдөлмөрөөр 7000 гаруй төгрөгийн ажил хийн спортын зэрэг- тэй. тамирчин 32 төрсөн. амжилтаар МХЗЭ-ийн ХУП -их хурал, «Залгамж- аар 1ү чуулгандаа бэлэг барьж на, МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ус ЗХЭдрт6ФУ6УУР.ВМїЄСС"СУ с 22 НЬ ЗӨВЛӨЖ БАЙНАЧ “З-эээчиеэж | вэ? Энэ талаар зөвлөс| 1.4 1 2 ( 11111111112111022202072202720777221777777222727 сонин ЧИНь зөвлөж плА хүрвэл холбогдох дүрмийг сурах бичиг болон дэвтрээсээ. дахи у! шиж учрыг ойлгоод тухайн бод логоо бодоход. хллбархан бодог дох болно. Хэрэв аарим нэг бод логыг оролдоод оролдоод ший дДЭЖ | чадахгүй бол байш иар бо лон цохдоосоо. асуун учир шалт эрэр бүрэг ойлгох її. чухал Та б йг алгалта/ АТЛЫ МАТЕМАТИКИЙН ход 1077 онд хэвлэгдэй( анд хэнлэг 1с91| «Мй- тематикийн хичээлийн сургалтын материал» гэдэг "омийх тус бол по, Энэ: номоос оор шїїнхоо. апгид зориулсан... бод/ » бүрийг бие даан бодох хэ эй ТУ аш сурагчид үйлдлийн аалалу бравтын бутархайн ху Р»! їйн гишүүдийг хамаа- ралуф ашиглан тэгшитгэл бодох рэг дүрмүүдийг онцгой анхаа- раарай. ШАЛГАЛТАД ХЭРХЭН БЭЛТГЭХ ВЭ? Ардын боловсролын Яамнаас батлан гаргасан. шалгалтын вар ёсоор ГУ, Ү, Уй УШ,аь дад математекийн хичагЛийг бич- гээр шалгах..-06:08. Эдгээр ан- гийн сутгагчид математикийн шал- төзтад хэрхэн бэлтгэвэл зохих лг Ци Ү ангийн сурагчид сөрөг тооны болон. энгийн бутархайн үйлд- лүүд, тооны бутархайн хэсгийг олох, бутархайн хэсгээр тоог олох дүрмүүдийг сайн үзээрэй, У!ї ангийн сурагчид үржигдэ- хүүн болгон задлах аргууд ялан- гуяа хураангуй үржү адилт- гал томтбог сайн мэдэж таньдаг байх, аливаа тэгшитгэл бодох функцийг судлахдаа тодорхойлог- дох мужид нь авч үзэхийг мар- таж болохгүй. Тоон олонлогийн нэгдэл, огтлолыг зөв олж сурах, түүнчилэн арифметик квадрат язгуур, квадрат тэгшитгэл бод- дог томьёопууд тэдгээрийг ямар үед хэрэглэх нь ашгаар илүү зэр- гийг сайп мэдээрэй. ҮШ ангийн сурагчид сург төгсөх шалгалт өгөх уч ТУ-ҮШ ангид үзсэн бүх онолыг бүрэн эзэмшсэн байх ёстой. Ийм Юуны өмнө энэ) хичээлийн жилд математикийн хичээлээр судалсан дүрэм, теоремуудаа эр- гэн үзэх онь зүйтэй. Тэдгээр онолын мэдлэг иь өмнөх ангиудад судалсан математикийн ямар дүр- » мүүд дээр үндэслэснийг тогтоож улмаар тэр суурь мэдлэгийг өө- рее аль зэрэг ззэмшсэнээ эрэг- цүүлэн бодох хэрэгтэй. Дараа нь тухайн дүрэм, теоремыг ашиглан ямар төрлийн бодлого дасгалууд бодсон байна гэдгийг хичээлийн дэвтрээсээ үз. Эцэст нь сурэх бичгийн бүлэг бүрийн төгсгөлд байдаг давтахад зорнулсан нэ- мэлт дасгалуудыг бие даан дэс дараалан бодоорой. Зарим- бод- лого дасгалыг бодож чадахгүйд 213 лөөт уналтын хурдатгалыг "авиишишиншининшинийншшлишишииншиншийи учраас дээр дурдсан анхаарвал ававдчглае ФИЗИКИЙН ШАЛГАЛТАД ангийнхАНД Т2 а1277 11) а16:572 тү зовнуллв | ХЭРХЭН БЭЛТГЭХ ВЭ? 1. Физикийн бодлого бодохдоо эхлээд бодлогын өгүүлбэрийг ан- хааралтай уншиж юуг олохоо сайтар мэдэх ёстой. 2. Бодлогод нарийн анализ хийж тухайн нохцолд физикийн ямар зүй тогтол, хууль, дүрэм, томьёо хэрэглэгдэхийг бодож боловсруу дах хэрэгтэй. З. Бодлогыг эхлээд ерөнхий дүрсээр бодоод дараа нь тоон хол богдлуудыг орлуулан тооцоолох нь чухал. Мөн бодлогыг хэмжигдэ- хүүнүүдийн тоон холбогдлоор бодоход нэгжийн системийг зөв сонгож авах нь чухал байдаг. Хэрэв бодлогод өгөгдсөн хэмжигдэхүүнүүд өөр өөр нэгжийн системд байвал бүгдийг нэг системд (СИ-д) оруулахыг хтичээгээрэй.Бодлого бодоход тавигдах дээрх шаардлагыг хэрэгжүүл- сэв байдлыг нэг бодлогоор жишээ болгож үзүүлье. (0 12-ыг үз). Физикийн шалгалтын билетийн 8 дугаар асуулт болох бодлогуу- дын агуулгыг үзүүлэх зорилгоор 17 бодлогоор жишээ авлаа. Хүүх- дүүд та нар! Физикийн шалгалтад бэлтгэх явцдаа эдгээр бодлогуудыг мэргэжлийн багш нараасаа зөвлөлгөө авч улам гүнзгийрүүлэн бодоо- той. 7їишээ авсан 17 бодлогоос 12 дугаар бодлогыг үлгэрлэн бодож үзүүлэв. (Дараах бодлогуудыг ийм дугаарын билетэд иймэрхүү агуул- татай бодлого байх нь ээ гэж ойлгож болно) Бодсон бодлогоо өөрсдөө шалгахад чинь туслах зорилгоор хариуг нь бичив. с Б ХА 12. Фото элементийн цези бүрхүүлтэй катодаас гэрлийн түйлчлэлээр тасран гарсан электроны хурд 4000 нм/с байв. Хэрэв цезийн гарцын ажил 1,9 эв бол туссал гэрлийн долгионы уртыг ол. Тїланкийн тогтмол Ш--6,6.10/9 Дж.сек, гэрлийн хурд 8.103 м/с, 1эв--1,6-10-35 Дж. СИ-д ду-А- тү? 4-105 м/с 5 2 У--4000 км|с 1,9-1,6-10-319 Дж у-- сү тул А--1,9 эв. 6,6-10-3 Дж.с у--с-Нс 3--6,6-10-35 Дж. с |3-108 м/с ту? с--3:108 м/с 9,1-10-91 кг шагэрХ 2аг-9.1-10 27 ху 112:25:8:10:56,8:10:5) 5: 2-2 кВ--1-1,6-10:39 4-9,1-10731-16-1013 220,26-1071 м Хариу: ).л:0,26-107 м. 26: 5. 10.С температуртай 100 г усыг буцалгаад 10 г-ыг ууршуу- аахад нийт хичнээн дулаан шаардагдах вэ? (игэл Эмэө ҮДШӨ 5с 26 7. 150 см ай дүүжин 8300 сек-д 5 удаа Ё Ь лэ тодорхойл (хариу 2-9,89 м/с) БМ8,Е-128 Хэрэв гүйдэл үүсгэгчийн дотоод эсэргүүцэл өчүүхэн бага бөгөөд вольтметрийн эсэргүүцэл 200 Ом бол вольтметр ямар хэмжээний (зураг үз) хүчдэл заах вэ) (хариу 3 В) Су ) 2 10 шипинииинипинн шаншиллиилцнашипнинтигсонин Чинь зөвлөж БАЛНА Буцаан авнаа ццицВсүнд МХЗЭ-ИЙН ХУП ИХ ХУРАЛ, «ЗАЛГАМЖЛАГЧ», 1У. ЧУУЛГАНДАА..|. СУРЛАГЫН ОНЦГОЙ АМЖИЛТААР БЭЛЭГ. БАРЫН сохих гол зүйлээс гадил логарифм илтгэгч. фушшийн. чаш сайп. мөддөг. түүнийг илтг логаршфм тагшитгэл, .| лоэцэтгэл биш. бодоход. хэрэглэн чадлаг дадлагатай”. байх... шаардлагатай. Сурагч таг бүхнийг өөрсдийн мод лэүэа. сориход: авриулан. ашиг тус бүрд гуриат бөллого. өглөө, ца 1. 1(4,00 «0,0058-4-0,10448035 :(0,7084:2,47 4. 0,0004:8)| :00, 030279180-2,48) илэрхийллийн ут» ыг а МїГ-ати 2-4. ШИ Ц 0 Б2НГ44 7 д9-287 ""! у ! 4 4 3.20) ( Зи-3 7 ээж)! (112 -4:202)-1 илэрхийллийн үт- гй Хувьсагч 0-1 ай болох ут- гайс хамаарахгүйг батал, 2. (2дх-1)219 тэшшэтгэл би- шийг графикаар: бод, Алгебриын аргаар, шалга шины хуппар тоймол, ШАЛ ГЛЦИХ, ё бС 2 туу- 2. Тэгш өнцөгт хэлбэртэй. ха- 3, Жуулчин Ї8 Ш.2УДЛИНБА/ саг гаарын урт ин өргөнөөс 2 Да» , Г ИЙ -22-ыг машинаар, хий-их бөгөөд периметр иь 240 м аахдаа түүний 8 р болно. Эпахүү талбайн 80 хульд үлдсэн. замыг моторт завиар сонгино. тарюн үлдсэн хэсэгт нь сармис тарив, Хэдэн ив-м талбайд сармис тарьсан ба? явав, Эанвийн хурд машины хур- даас 20 им цагаар бага, Хэрэв ма- шинаар явахад зарцуулсан хуга- цаа нь завиар явсан хугапалнаас 15 мин-аар илүү байсан гэвэл ма- шин, завь тус бүрийн хурдыг ол. ХМїШ анги. 1. Арифметик прогрессийн да-, раалсан гурван гишүүн болох гур- ван тооны нийлбэр 21: болио. Хэ- рэв ЇЇ тоогЇ-ээр хорогдуулж тоог 1-ээр нэмэгдүүлбэл элгээр тоонууд геометр прогрессийн ла-. раалсан гурван гишүү! болио. Эдгээр тоог ол. 2. Тэгшитгэл бод. х3-41:Х--0,1 3. у-1в(х--1) -ух--9 функцийн тодорхойлогдох жийг ол. Ийм дасгал бодлогыг бие даан сайн бодож анги дэвших сургууль төгсгөх шалгалтандаа амжилт гар- гахыг хүүхдүүд та нараас хүсье. БНМАУ-ын гавьяат багш С. ЦАГААН 8. Хамар өнцгүүдийн нэг пь нөгөөгөөс 3 дахин ба бас 20гра- дусаар их бол эдгээр өнцгүүдийн хэмжээг бодож ол. Трапспортир хэрэглэн байгуул! Ү анги 1. Барааны үнэ эхлээд 40 ху- риар, дараа нь 25 хувнар хям- дарсны эцэст 90 төгрөг болов. Бараа анх ямар үнэтэй байсан бэ? 2. (АВ)--5 см: (ВС)--6 см: л АВС -- 40" бол АВС гурвалжинг байгуул. С-оройг дайруулан АВ шулуунтай параллель Ёшулууны хувьд АВС гурвалжиптай тэгш хэмтэй гурвалжин байгуул. мэл 1,022 :7,3--3,7. 2 5 илэрхийллийн утга ямар хоёр бү- хэл тооны хооронд орших вэ? ХУ 13. Гүдгэр линан аайрласан биеийн сын 2 с 15 см (гарлийн ерөнхий тэнхлэг дээр) зайд ! түрс 30 см зайд гарсан бол линзийн оптик хүч ба їїг тодорхойл. Биеийн өндөр 2 см байсан гэяс узээд” түу- 1 дүрсийн өндрийг ол. (Хариу 10 дптр, 10 см, 4 см) 3 ХУ 14, 1,2-1095 Н/м2 даралтаид байгаа 27"С температуртай, ШОО» завахцицан хүчилтөрөгчийн массыг тодорхойл. Хариу: ш-0,246 кг х масс ба радиустай гариг дээр сансрын р хурд ямар бай Ээ? (харну: 8 км/с) ». 20 кг масстай бие 6 сек-ийн турш чөлөөтэй унав. хүчний гүйцэтгэх ажлыг ол, (Хариу: 5235 кДж) х 17. 2 м өндрөөс хэвтээ чигт шидсэн бөмбөг 7 м зайд унажээ.Бөм- богпий эхний ба эцсийн хурдыг тодорхойл (хариу:2-11 мїс, 18 м/с) Хь 20, 4000 т масстай галт тэрэг буудлаас гарч 1,5 мипутын турш 0,2 м/с? хурдатгалтай хөдөлжээ. Хэрэв эсэргүүцлийн коеффициент 0,05 бол галт тэрэгний толгойн гүйцэтгэх ажлыг ол. (Хариу: Хүндийн г-2200 МДж) 36:21. 200 м/с хурдтай нисч байсан тугалган сум байнд тусчээ. Сум- ны температур хичнээн хэмжээгээр нэмэгдсэн бэ? (Зөвхөн сум мин л Дж мгох -- 2 5ольы хиж байгаа гэж үз!) с--0,13-105 Звсград: (Хариу: аг 154“с) Мь 22.50 кг масстай цаначин замын 20 м радиустай хотгор ба гүдгэр хэсэг дээр 20 м/с хурдтай явсан бол хотгор ба гүдгэрийн голд цанач- яы жин ямар байх вэ? (Харву: 1,5 КН, 0,5 кН) Ё 16:23.52 см урт хөшүүргийн хоёр үзүүрт 2,5 Н ба 4 Н ачааг дүү- жилж тэнцүүлэв. Эдгээр хүчний мөрийг тодорхойл, Хөшүүргийн ту- лах цэг дээрх даралтын хүчийг ол. Ї5рау 32 см, 20 см, 6,5 Н) 28:24. Хэрэв галт тэрэгний масс 2500 т, эсэргүүцлийн коэффипнент 0,025 бол локомотивын зүтгэх хүчийг тодорхойл. м/с Галт тэрэгний хөдөлгөөний шинж байдлыг (зураг үз) тодорхойл. (Хариу: жигд удааширч хөдөлнө, а--0,2 м/с42 2:20,11 МГН 16: 25.Цахилгаан орны нэгэн цэгт байгаа 5.10-9К цэнэг дээр 3.1075-Н хүч үйлчилж байгаа бол энэ цэг зэр цахилгаан орны хүчлэг ямар байх вэ? Хэрэв энэ цэг цахилгаан 0 орныг үүсгэгч цэнэгээс 10 см зайд байгаа бол цахилгаан орныг үүсгэгч цэнэгийн хэмжээг ол. (Хариу: 6-10! Н/к, аг б,7-10-5 К/ 36:27, 10 Ом ба 4 Ом эсэргүүцэлтэй 2 дамжуулагчийг цуваа холбож 100 В хүчдэлд залгахад дамжуулагч тус бүр дээр 1 с-д хичнээн ДУ- лаан ялгарах: вэ? Хэрээ дамжуулагчийг зэрэгцээ холбосон бол дам- жуулагч тус дээр 1 с-д ялгарах дулааныг ол. (Хариу: 2490 Дж, яг 210 Дж 1 КДжц аг 0,44 куж) СХУХ-гийн эрдэм шинжилгээний ажилтан Г. ДАГВА (сек) шишиш СОНИН ЧИНЬ зөвлөж БАЙНА: аншииигининишиининиинициши ШИНИ ҮННҮЧ МГӨГЧӨс ЧННЬ НИНОЭ шишийн цийшис шил НДУЯ ЖӨГНӨЄ ЧНИВ нНинод ашигийн «Би цагаа харж байлна. Моокйд, тухай зүрхэнд гийнхаар 9 цаг 7 минут боллоо. Нс- байна, тэрэх чимээ гарч, хүнгэнэсэн дуу лоргин, гарааны төхөөрөмжөөс аа» жим, маш амжим | тасрах нв надад мэдэгдэж байв», ховон хөөрсөн тухай өгүүллээ їйгэж эхэлдэг, Бид бүхэн хязгааргүй цэ- хийх хөх тэнгэр, гүн шөнөөр аций- дол, хүсэл тэмүүллээ гүүлчид Москвад очсон хэн бүхний эмэгтэйн намуухан яриа, үзэгчдийн тээж буй бид бүхний, монгол түмний завдав. Гэтэл дээрх яр ны сансрын нислэг, сансрын анхны багшийн мааны ч сс хөлөг, сансрын нисэгчийн анхны хэв- бүгдээрээ энэ нис лэлийн бага хур: энд анхны гэх сар огторгуйн ту юм тун олон. Энд байгаа бүх юм Гагарины тухай, эгэл жирийн мөртлөө хосгүй үйлсийн бүтэн цаг "Л ИЛ ШИНЭ ПИИШИТ 1МЖИЙТ 5 Ї Ч 1С0Ю3- шинэ АЛ Ч 10317 .40. КОРНЫШЕВЫН зурсан плакат. ШАТАР БЭШЭ нь би 1... ес5 гэж нүү- 2. и3-есб:14 2 сад гараанаас илүү ашигтай хичээл х 5 3. 3:14--БИ4--х гээд би 3 нүүд- 4, 0--0, (0--0) гэдэг нь сэлгээ Испани гараа лийн дараа хожлоо, Дүү хэсэг бодол- хийхийг тэмдэглэсэн хэрэг богоод Шатар тоглоход онолын олон та» | хийлспээ ийм амархан юуны өмнө гар мыг сайн » эддэг байх шаардлагатай, зөрчлөө шүү дээ! гээд нэг Жишээ нь 2--3 гараа тухайлбал ца- | эхний цүүдлийг тайлбарлан, 1, 4 Энэ нүүдлээр цагаан топийн 45 цүүдлийг хяцалтандаа авахын ао- рэгцээ бэрс, шэг тамээний чээж, нүүхэд болэн болго гаан, 1е4 гэж нүүхэд хар 1...-6б гэж нүүх буюу цагаан 144 гэхэд хар 1...45 цагаан 144 гэх: ар: 45 бу- юу 40) гэж эхлэх гардаг 1Й! Орчин үеийн томоохон тэмц энүүдэд ихэнх шатарчид ийгэж эхэлдэг бо- гөӨД энэ нь гарааны | аардлага хан- тахад илүү тохиромжтой байдаг юм. Рэвч зөвхөн энэ гараагаар дорий» Үүний өсрөг хар 1,,, 6б адилхан зорилго тавин, й э| | Меб гэж пүүлээ, логийг судалт, тоглож үзэх хэрэгтэй шүү дээ! Одоо дүүтэйгээ шүүсэн иөг гарааг | харын товийг өллөх сонирхуулын, Дүү маань цагаанаар | цааж вб-ийн хүүг сул цац гары сонгодог хувилбарын | Манннммоннтанннаннллалинимниннаанан 2212 | тавихад: хар Ө..-М10: гөэц адилхан | пап юм, (Пураг үл), Эрхлэгч Ц, ДАШДОНДОВ. ли тн АА ВА, ВА Уаннаманд .. Агл-69563 Л. Сүхбаатарын: цэрэмшилт Улсиихойлолийн цомдиийгад ховлой, Ийдөцс 14140 225 Сансрынийес9 ч дийн өдө рт шигатэл” хөлс лпрькс 1001: оны арт хоёрдугаар ойрд саног Цлушино тоогондоо. арай. Чууг амыг улам хүчхэй болох Мв сонсогдож, | Өнөөдөр хошууч 10, Гагарин анх угтан апахаар агаад эй ололийн тагийн ойролцоо /оберецийн-өадодад оларга том. пуужин. бүхэл Оисэрээ. удаа. сансарт инч дэлхийг орлоо», сургуулиудын сурагчид өөрөдийн бага. гайгийн. үйлдвэрийн. цутгагчийн. туб» 7 ч ШИЛ ммсрын алтай хараацай 10рий бургийн. иисохийн.. ДУНД. бургуу, Ц гагарка «Оаксиж хүрэх ми гөлэг 0 Д Д 5| 1 Х 0 Т Х 0 | Д суралцаад умардад плбий хайсан бай: номдоо хүн анх удаа оддын далайд А? С бу “мг ( гЛ00! цасны түсэл төмүүлэлдээ. хөт» байна Аугаа их 10м./ огол энирийн чин гялалзах бум түмэн оддыг 0- Ийм ходэн үг биш тэмдөглооон балчир : : мирхон: биширч, түүх рүү ухаан бо- ЧАН ЇЙ хуудсыг Шапаторил хог логдон. түүнийг”. хүрээлэн. ич лм байдаг тосон мөргөн үг бий билээ, Оилчэн тэр тооо А. |, Смирпов оно мупейд суур салтахад хүргэж, байн билээ, 10, Гагарии, Зоплолт, Холбоот Ул- зүс нисэл одож, үзэж мэдэхсэц гэ ирүүлжээ, Бас 10, Гагарицы цандиг- Өнө бүхэн бол манай нуу үеийнхэн. см руыд гэдаг өнө их алдар. хүн. бодож байдаг билээ. Хүний хэр их пац хадгалж, явсан өгцөэїээсээ АН Ла, Ои їн ҮН 87723401) ча бүх л амьдралыйхаа турш сүсэг Л сэрэгж Уцелж, 2 гац 1 гутцыг төрүүлсэн /1» 9) шини : !! , 4 али охол хэрэгжин биелж зовлодг маа ар аРАММЛНЫ 0) тоот сан бий өө, түүнийг пэр төртэй Ян лах гэм “го “гоц тай, 9 , Хүн сансарт ицолээ 10. Гагарины гайхамшигт ймьдрал, хичээдэг гон хэлсэн билээ, хийн нэг 10, Гагарин «Босгок» хол батлах энд байна, Хүн сансар тэр үйлсийг нүдээр үзэн ошахад Дээрх Хүн БАЗа сайн сайхны Ш Ч н : 2 ӨТ орхгү Ї лог дөмбэрэл, болж, энэ хорпоогийн хойш арван долоон жил онгорчээ, одор тий дэлхийн хүн бүхний сотголд явдал эрхгүй салаад оров, ! Өнгөрөгч орол монголын хэсэг сэт- ХҮ хүрч бахдан бишрүүлэх их ц.лцхан хүү Гагарий. оорийн хүн попы хайр хүндэтгэлийг хүлээ: хүчээр эзэмдэн айсан билээ, үзэхсэн, харахсай гэж хүсэн тэмүүл- 1961 оны. хайрын тэр цэгэн дэг газрын нэг-Оддын хотхонд ошок цийслэлийн 8 дугаар дунд орны цог золбоог, Зористо хөвгүү! ийций комсомолын 02950544 төөр анх удаа | сансарт ниссэнээС гэдэг энэ үг 17 жилийн тэртээх одор саальчий Аниа” Тимофоопиа ийрын болох Юрий Гаглрин Ч 17. ОЛОН ЯЛИГ гү» үгэнд ШОН сургуу- Хамт эх орим дайны тар бэрх өдрүү- оронч үгдидээ, Ш 1 10. Гагарлны. бог цохон насандаа бү. лийн 9 дүгээр ангийн «А» бүлгийн ДОД фашистуудад оалогдсэн торолх эйджээ, Сэтгүүлч Л. ЧУЛУУНБАТ мэ-16 Шинэс 1 Д : Бү СлнСРЫН НИСЭГЧДИЙН ӨДӨРТ иер сурагчид, аогиолт аохиолЧИїД” тээсэн гайхамшигт их үйлсийн. тухай сурагчид бид энэ сониц сайхан үнэт баримт, дурсгалт зүйлсийг нү- дээг сонсож боон шуугиан бс ЮУ үзэх завшаан тохиолдсон юм. галь ертөнцийн талаархи м й оролцлоо О. “Сагарины тасалгаа, тайлбарлагч гаа дор бүрнээ шавхан дайчилж энэ т гээж МХЗЭ-ийн Төв Хорооны аалуу тех- үйлсийн учир утгыг тайлбарлах ) амьсгаа дарсан их анхаарал, энэ бү- ам орсон шуугиж байтал түүхийн хэн сансрын зоригт шонхорт хүр- багш орж ирээд хичээлээ эхлэ ээр | дын. хорооны урай 1 Тан | дыг «Маргааш» цэгдлээс хайр хүндэтгэл шиг санагдана. Анх- намдаж өгсөнгүй, дурсгалт үйл явдал сэгчдийн одорт зорпу элийг ходолгож | хиолчдын уулаалт хийп ийй. тухай, сан- у гайхамшигт хүн | порийн. зохион плолт орпы тухай | сагварын улсын тэмцэг рьж өнгөрсөн билээ. Бас |ирсэн хот, хо/ хожигдлоо дын мэдлэг хэрэгтэй байдаг боловч | гэж үү гэж эргэлзэр, Тэгэхэд нь би аны хэдэн гол зарч- тэгэлгүй яахав чи гарааны аарчмыг гарааны холоо байна. мон 2, М19 цагаан морио холлохийн зэрэгцээ товд байрласан ха Ё - идэх гэхэд хар хүүгдд2 хамгаалах гоо хязгаарлаж болохгүй. Сайн сур- бодоо холлүүлох Ч идэн ) син! хойноо янз бүрийн гарааш онц- рын хүүг. 8, 8 Тиб-гоэд: харын морийг идэж, армэлалийг ил» руулах порилго / ! 1 1энатсит-.. Дог тий хайр дахь иоэгч,.. Гоман “Шито» дарч байгаад, дараа. шь 7 йн ЯМЙД ород ИХТ түүнийг лоон эцилийн сургуульд сурч, Мови лах” болшио, Төгөөд, Саритопыйн хүнд үїїлдиарийн тєхийнумд сурч, улмаар їїнсэх илубт оршөэ, Дараа ив Орон» ил, Тогөэд өїїй алдарт оддин хотхонд ирс гатиат үйлс бүтээшээ, Өнө цоог хон мөрөнд багтах. Даруухан, илмт», рын цаана. гайхамшигт үйлсийн өсөн И.өхөэс төрөхдөө хүртсэн. юм, оцог, мужаан Алеисей 1Шийпович, өх, сон. Зоплолтийн хүмүүсийн нэгэн Уулаалтаар похион бүтээгч болоход ураг зогпол зайлшгүй хэрэгтэй болох тухай мон аогиолт аохиолч болоход похион бүтээгч. иарын бүтээлтэй тї- цилцахын. ач... холбогдлын тухай ярилцсан нь сопирхолтой. боллоо, Уулаалтад оролцогсод, тус ордны ”улаалтад тус ордны багш иар, өс- дугуйлангийн сурагчдаас сансрын ин» бүтээгчид, пуушин сэгчдийн өдөрт зориулсан гар зураг, ид оролцохоор шинэ. бүтээлийн үзэсгэлэнг үзэн, ин- | но сопи| Ї зичдийн ордон, Монголын зохиолч» согиолт зохиолч» сансрын ии- уцшигч, ао- , Ш. ДУЛМААГИЙН шүлэг Г. ДАРАМЗАГДЫН ал САНСАР ДУУДАЖ БАЙНА Газар дэлхийнхээ тавиуц чоэжин дээр 227522 Галып дэргэд төрсөн хүй би Гайхамшигт эринийхээ ї оюун ухаапаар 4 Гариг эрхэст дүүлэн явнаа 2 Хангал хорвоогийн захгүй уудамд Монгол хүний морийг ! гаргах Алдар гавьяа бидэнд заяажээ, Аугаа найрамдал сансарт дууджээ Манант талын уудамд цайрах Малчны гэрт төрсөн хүн би Эрин зуулыхаа аварга хөлгөөр Энгүй орчлонд дүүлж явцаа Дахилт Опгон талынхаа уциарт хөндийд Одонд тэмүүлэн өссөн хүн би Орчлон дэлхийгээ тольдоцн Шүтэн Е-Н-ү-ЭүЭ эх ЭЭээс харсаар Омог бардам дүүлж явнаа ау-ёаа най-рам-Өхл сак-сарт дууд жэс Дахилт : о4:ийн хүүг идэх гэж нүүлээ. Энэ|”" гарааг Испани гараа гэх богоод бу- сэлгээ хийх гэдэг иь байрнаасаа ход- лоогүй поёи тарэг хоёрыг, цойцыг нэг буудал алгаслуулан байры. нь солын тавихыг «эл, 5.1е7, 44-гэх мөтэөр нүүдэл бү- рийг гарааны үндсэн зарчмыг хэрэг- мүүлөх зорилготой үргэлжлүүлэх ом шүү дөо!| Тухайлбал иг гараа эхний 3 баг4 ДОХ пүүдлөрсээ оорчлогдож хупирах тохиолдол бий! Гахдор лаж ч оорч- логдсог гарааны үндсэн аарчмыг. хэ» вөр 1 ЧУРШЛЭСЭЛд Эїишээр иь й ф » 04:00, 3, МГ0-Мс0: 0, 7нб) гэхэд Хүүхдүүд ээ! та цар э ї хар тал М(0-гохийн оронд 2... -а0: гээж орж ПЭЛО8- 20 ЗЭЯВЧАГ, Холын ЫН ЦҮүШ оло, 44 НЭГ Ын ЫН Од, хойлж, тогтоогоод, цааш нь үргэлж Тор) -М1 04, 0, 44:06, 7,Г89:5418, | лүүлэн тог э зал хийг: Ч БАЛ "ЯМ гү 05-С0: уул її! тоглох айссад хийгээ, ! лолт. үргэлшилис. болно, Ойл бол 3 БАДАМ ЛЭАР 4 455 дахь жилдээ ФО2016 (1512) В. ва, авнинигэЭНДэлсНҮ Ү08 хглНИН 4, БҮХЭНИЙТИН кОММУННСТ “Г.СУВБОТНИКИЙНЭДОРТ. Н. ЖУКОВЫН зурсан зураг, БХЛКЗЭ-ИЙН ХУШ ИХ ХУРАЛД ЛЕНИНИЙ БХЛБЗЭ-ийн ХҮПЇ нх хурал энэ дөрөвдүгээр сарын 25-нд нээгдэх гэж байна. Үүнтэй холбогдуулан комсо- шолын үйл амьдралтай холбогдсон тарнм тоо баримтыг танилцуулья! ”БХЛНЗЭ одоо 86 сая охид хөв- түүдийг эгнээндээ нэгтгэж байна. " Комсомол Байгал-Амарын төмөр сам барих, Холбоот Орос улсын хар хөрст бус бүсийн хөрсийг сайжруу- лах ажил, баруун Сибирийн нефть, хийн орд газрыг эзэмших ажлыг даан авч, тэнд жил бүр илгээлтээр 10 мянган сайн дурынхан, оюутны ба- рилгын отрядын 20 мянган оюутан илгээж байна. - Ё ” Улс ардын аж ахуйн 140 чухал барилга байгууламжийг Бүх Холбоо- тын комсомолын гавшгай барилга байгууламж хэмээн “зарлаж эдгээрт зөвхөн энэ жил 110 мянга орчим за- КОМСОМОХ луус сайн дураараа илгээлтээр очин ажиллаж байна. 5 Өнгөрсөн жил комсомолчид 146 барилга обьектийг ашиглалтад оруул- жээ. “ Комсомол, залуучуудын 200 мян- га гаруй хамт олон аравдугаар та- ван жилийн төлөвлөгөөний эхний хоёр жилийн “төлөвлөгөөг Октябрийн 60 жилийн ойн өмнө биелүүлжээ. “ Лениний комсомол 180 орны за- луучуудын байгууллагатай хамтран ажиллаж, байна. “ Зөвлөлт орны өсвөр үе БХЛКЗЭ ийн их хурлыг сурлага, хөдөлмөрийн амжилтаар угтаж байгаагийн дотор Ульяновск хотын В. И. Лениний нэ- рэмжит дунд сургуулийн пионерийн бүлгэмийнхэн өөрийн шеф «Контак- тор» заводын ажилчин | залуустай уралдаантай ажиллаж сайхан ам- жилт гаргажээ. Ф 1978 оны 00р08дүээр сарын19 “ХҮҮХЭД БҮХЭН “ СУББОТНИКТ | ОРОЛЦЬЁ Одоогоос 59 жилийн өмнө Мосива- Казанийн төмөр замын ажилчид сайн дураараа амралтынхаа өдөр хө- |! долмөрийн хөлс авалгүйгээр гурван галт тэрэг засч, ашиглалтад оруул- жээ, Анхны энэ коммунист субоботни- нийг В.И, Ленин «Их санаачилга» гэж нэрлэсэн билээ, В, И.Леиин 1920 оны тав дугаар сарын нэгэнд Кремльд, болсон коммунист субботникт биеч- лэц оролцсон юм. : Манай ард түмэн уламжлал ёсоор! өнөө жил В. И. Лениний мэндэлсний! 108 жилийн ойн өдөр буюу энэ дө- ровдүгээр сарын 22- орон даяар коммунист субботиик хийж хөдөлмөр бүтээлийнхээ хөлсийг Хүүхдийн тө- лөө фондод шилжүүлэх гэж байна. Энэ субботникоор пионер сурагчид: юу хийх вэ? ї Сургууль, шеф байгууллагын орч- ны болон мөн сургууль бүлгэмийн дотоод тохижилтод тусална. -- Цаас, яс, түүхий эд зэрэг зүйл цуглуулж тушаана. -- «Төл -- түмний үйлс» аянаар! төл хүлээн авах, малын өвөлжөө, хашаа байрыг тохижуулах, тариалалтын бэлтгэл ажилд тусална, Хүүхдүүд ээ! Аав, ээж, ах, эгч чаг рынхаа нэгэн адил коммунист суббот. никт бүгдээрээ оролцьё! ЭМЭ “шө МХЗЭ-ийн Төв . Хорооны «Но- мын нөхөр» нийгэмлэгийн дэргэд хүүхдийн номын олон улсын бай- гууллага--БИБ (Бьенале Илност- рации Братислава)-ын салбар «Хүүхдийн номын зураач» нэгдэл (Даргань МУЭХ-ны нарийн биче гийн дарга Д. Сандагдорж) бай. гуулагдав, Нэгдэлд манай улсын хүүх- лийн номын нэртэй зураачид ор- жээ, Хамгийн бяцхан уншигч- хүүхдүүдийн нөмын зургийн ча- нар үзэмжийг сайжруулахад нө- хөрлөлийн үйл ажиллагаа чиглэг- дэх юм. . МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Ф) Лхаа хаврын: 9 вэлхэн ВАЙТГ ТУН // Ф) үнэ10мото УРАЛДААНД ОРОЛЦООРОЙ, ДУУНЫ | УРАЛДААН. “ЗАРЛАЖ БАЙНА. Баянгол дахь пионерийн «Най-| рамдал» зуслан ашиглалтад орох гэж байгаатай холбогдуулан зуслан- гийн сэдэвтэй шинэ дуу бий болгох, мөн пионер сурагчдын дууны үзэл суртал, хүмүүжүүлэх үүргийг дээш- лүүлэх, пнонерийн байгууллагын үйл ажиллагаа, төрөл бүрийн арга хэм- жээг зохион явуулах урын санг ар- вижуулах зорилгоор МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Хүүхдийн: төлөө фондын Төв комисс, -Д. Сүхбаатарын нэрэмжит СМПБ-ын Төв Зөвлөл пионер, сурагч- “дын дууны уралдаан хамтран зарлалс байна. з Уралдаанд орох дуунууд нь пио- “нер сурагчдын нам, эх орноо хайр» лан хүндэтгэх эрхэм дээд үзэл, со- циалист интернационалч үзэл санааг 2 сэдэвтэй байх ба өсвөр! илтгэсэн үеийнхний гэрэлт ирээдүйдээ тэмүүл-/9 "сэн хүсэл эрмэлзэл, үерхэл өхөр-( байгууллагын! тусгасан (лол болон пионерийн амьдрал үйл ажиллагааг байна. 4 Зохиосон дууг 1978 оны тавдугаар сарын 20-ны дотор Монголын Пио- нерийн Байгууллагын: Төв Зөвлөлд үг, нотын хамт ирүүлнэ. й. Уралдаанд ирсэн дууны үг, аяыг ї мэргэжлийн хүмүүсийн бүрэлдэхүүн- тэй комисс шалгаруулж, 1978 оны! зургадугаар сарын 1-нд.дүнг гаргана. Уралдаанд шалгарсан бүтээлүүдийг дараахь 8 байр эзлүүлж, шагиана. Нэгдүгээр байр 1. Диплом 800 төг. Хоёрдугаар байр 2, Диплом тус бүр 600 төг | Гуравдугаар байр 2. Диплом тус | бүр 400 төг, Шагналт байранд ороогүй боловч | уралдааны болзлын дагуу үзэл сур- тал уран сайхны шаардлага хангасан » ДУУ зохиосон хүмүүсийг комиссын | шийдвэрээр Хүүхдийн төлөө фондын стөв комисс, Д. Сүхбаатарын нэрэм- жит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дипло моор шагнана. х 5 МХЗЭ-ийн Төв Хороо, : БНМАУ-ын Хүүхдийн төлөө | “фондын Төв комисс, Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөл | П.ХОУГЭХ 17ДАУЛ БТАТБЭТУАТЫ1 ЄЭХ6є ад, ТЭМЭ9ЧИН БААТРЫН ХҮҮ Бид загийн төгөл ДУНДУУР тахи- ролдсан замаар сүлжин » гокь аймгийн Өлзийт сумын тэмээ- чан, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баа- тар Д. Цэндийнд ирлээ, «Төл мэнд, хан с рын Хөв тэлэн байг чиза намирах нь Цэнд баат- г асуултгүй хариулж байв. Л ТЭМЭЭ о00- гайн отгон хүү Хавын хий- Бөх бат бэхэлгэ л амар юм бай- ь ярилаа. Ц 9 гарпүү, зрандаа байсан нь Батсуу ний ноосыг жинлэж, х» 1Т л ИЙ «Нүсэр кг, «Хотон г ,5 нг зогдор өгчээ. р хурдан шалмаг ажиллаж гаа хүүгээ бахархан хараад бидэнд » нэртэй Миний хүү тэмээчин болно зандаг юм. Сурлага сайтай шүү. аж мастерын болзол хан- готой. Хоёр жилд 10 тэмээ алдаа. Энэ амралтаараа 5 Ургаад байна. Манай хүү зэнд үнэхээр зөөлөн хүндээ. Ер нь тэмээ их аргадуулдаг мал юм түү. Ширүүн харьцвал улам л дог- широод байна. Тийм ч учраас тэмээ- ЧЕн хүний сэтгэл уян, гар нь зөөлөн байх хэрэгт: Манай энэ жилийн ч ирсэн өдөр гарсан, болоод байна. Бат- Суурь чинь ботго бойжуулалцдаг пино- нєр шүү дээ гэв. Т тэмээчин пионер юм. -- Би 8 дугаар ангиа төгсгөөд тэ- мэзчин болно гэж Батсуурь ярьж байна. Тэмзэчин баатрын хүү Батсуурь улсын артай тэмээчин болж аав їшигээ баатрын алтан соёмбоор энгэ- рзз мялаалгахыг хэн байг гэх вэ, Өнөөдрийн пионерүүдээс ирээдүйн баатрууд терөх нь лавтай. БАЙГАЛЬ ХАМГААЛАХ САРД Ахмадын үлгэр дуурнал Дорнод аймгийн рооныхон танина. Нас сүүдэр ная Галдан гуайг рутаг хүндэтгэн хайрлахын. учир гэвэл түүний ажилсаг сайхан чанарт юм. Ц. Галдан гуай ач үрсээ ас- рахын зэрэгцээ «мод бут асардаг» хүн, Тэр монос алимны бут, үх- рийн нүдний сөөг 20 гаруйг үрээр нь зарьж туршиж байна. Энэ жил жимс, жимсгэний мМоД- БООСоо олон иг ургац авчээ, Ц, Галдан гуайн дөрөө дар- халж барьсан, зоорьтой сууцны тохилог модон байшингийн өмнө улиас, бургас, гацуур жодоо зэ- рэг үрээр нь буюу мөчрөөр нь тарьсан олон сайхан мод ургаж Эрээний хо- Ц. Галдан гуайг цом шахсан Ц,. усныхан нь байна. Ц. Галдан гуай 6 ачийнхаа хамт энэ мод, ногоо жимсийг саар Дунд-/ мал бүрэн» гэсэн улазн дїрцэг УРь-Ї нтэй ногоон цамц өмссөн сэр-/ ам- | тэмээ-| тэмээ ноосло- | тээ! Батсуурь бол үнэхээр сайн | СУРАГЧ, СУРАГЧИПНХАА Нуруунд нь хэрийн салхинаас оор юм хүрээгүй. Эмпэг хангалыг сургана гэдэг эр хүний бахархал, 1Їймээс Он Хамт олондоо. «ампор хангалын-эаан» гэгдсэн. хоёр су» рагчийн тухай бичлээ. Тэдний на» зийг Дашдаваа, | ЇБат-олзий гэдэг, Хоёулаа. Говь-алтай аймгийн Тон- хил сумын 8 жилийн дунд. сур, туулийн 8 дугаар ангид. суралц. даг, Энэ” хоёр өнгөрсөн жил 30 Ховд аймгийн. Дуут сумын 8 эунлийн дунд сургуулийн Б5аан «АЛ» ангийн сурагч Б. Энхцэцэг 8 ямаа хариуцан авч төллүүлсэн нь бүгд ! ихэрлэнс 10 ижилхэн. бор. ишиг мөн ангийн Х, Энхцэцэгийн хайр- тай харлаг хонь 4 ихэр хурга ТУХЛАН “АДУУЧИН БОЛНО ИХЭР 16 БОР. ээммээлэээээээээиэээниэээонин Баянцагаан. су- мын 8 жилийн дунд сургуулийн 200 гаруй сурагч гурандугаар улирлын амралтаараа толчин аан ээж, ах эгч иартаа тусалж, 800. гаруй төл бойжуулсан амжилтаар 4Аалталэдагч ТУ чуулганаа угт- лаа, Топ аймгийн омпэг сургалс, сумын ходолмор н ийн аварга болсон зом, Тод-адууг тай аль болохоор адолон харьцал аргамжлах, зом. гацаагалах порэг тал бүрийн өдөлгоонд. сургидаг ажээ, Энэ ки онгорсон эжилийн» хээ амжилтыг бататган. 00 омпэг сургажс улмаар 8 дугаар ангиа төгсөөд адуучин. болох хүсэлтэй гэнс ярьяс байна. Сурагч Ш, СОДНОМЖАМЦ гаргав, Энхцэцэг, Оюунцэцэг хоёр ийнхүү 9 эхээс 20 төл хүлээн авчээ, Энхцэцэг, Оюунцэцэг иа- рын хү и авсан 16 бор шииг, 4 харлаг хурга эрүүл энх торийж байна. Сурагч Д. ГАНСҮРЭН | гарчээ, Бас нэг сонин зүйл гэвэл ! ! | И. УЛАМБАЯР ЇЇ ЭРЭЭНИЙ «МИЧУРИН» тарьж ургуулахын тулд хонины бууцаар бордож, голын ус зөөж усалдаг, бас яаж ургаж байгааг ажиглаж: тэмдэглэл хөтөлдөг. Ц. Галдан гуай мойлсны ясыг чулуугүй, зөололн хөрстэй газар хүйт унах үеэр булж сайн усал- даг, Хөлдсөн мойлны яс хагарч үр ирэх хавар собёолпо, Ингэж тарьсан монос (8 дахь жилдээ жимс өгдөг гэж ярьсан. Одоо Галдан гуай 8 жилийн дунд сур- туулийн пионер сурагчдын валуу байгальчдын нийгэмлэгт зовлогч багшаар уригдан арга туршлагаа хүүхэд багачуудад эзэмшүүлэ- хээр шамдан ажиллаж байна, Галдан гуайг үр ач иар иь бахар» хан манай «Мичурий» дав гэЦ” гээдэг, Манай идэвхтэй сурвалшлагч Ц, ТУВШИНТӨГС СУРАГЧИЙН БИЙРЭЭР т Завхан аймгийн Түдэвтэй сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн дөрөвдүгээр ан- гийн сурагч Улам- мандах төл бойжуу- лах ажилд сайн ту- салж байгаагийл дээр 60 ямаа харну- цан, гарсан төлийг нь хорогдолгүй бой- жуулан «Тэргүүний төлчин пнонер» дар- цаг хүлээж авлаа. Ш. СОДНОМ- ЦЭРЭНГИЙН авсан гэрэл зураг Дундговь аймгийн Өлзийт сумын «НИ таван жил» нэгдлийн тэмээчин, БНМАУ- ын спортын мастер Дагвын хүү, ботго, | тором номхруулж | эцэгтээ байнга ту- т СЭЛРЫГ ! ЗУРАГ ДЭЭР: Гуравдугаар ангийн сурагч Т. Энхбат, Т. Энх- | санхан нар амралтын хугацаанд 1 200 шахам төл бойжуулж зэждээ туслав. «Үнэн» сонины сурвалжлагч О. СУМЬЯАГИЙН авсан гэрэл зураг, Б. СЭМБЭЭЖАВЫН авсан гэрэл зураг Урин хаврыг авчирсан ууч олон шувуухай! рлаж бидний хийсэн Дулаан үүрэнд байгаа- рай, Сурагч г, БОЛДВАЯР зуран, СОНИН ЧИНЬ ЗӨВЛӨЖ БАЙНА Ь Т ч я МОНГОЛ, ХЭЛ БИЧГИЙН ь! 3 ШАЛГАЛТАД г24 ? Р д2 зүз” ? ХЭРХЭН БЭЛТГЭХ ВЭ? Энэ: халрын шалгалтаар, монгол хэлбичгийг 4,6,8, 10 дугаар ангид бичгээр, 5,6, 7,9 дүгээр ангид амаар авла. ДӨРӨВДҮГЭЭР АНГИД Цээж бичиг бичүүлж шалга- на, Сэдвийг үргэлжилсэн үгээр бичсэн өгүүлэл, түүлэр өгүүлбэр, шүлгээр бичсэн зохиолоор хийсэн байна, бу. рагч ус бичлэгийг цэвэр сайхан. бичсэн: байх шаардлага» тай тул хичээнгүй үсгийн ондор нам, налуу, үг ба үсгийн хол ойрыг тохируулах, нь чухал, Зөв бичсэн байхын тул элсмент хэсгийг зөг н, хоёр элементийг зөв холбосон тэр үгийн дотор 6 их бүх үсгийг ёсоор байрлуул- сан байх, Ангиар буюу хэсгээрээ цээж бичиг бичиж, эх- тэй нь тулгаж засах, 50--60 үгтэй бицхан зохиомж хийж байгаарай, Зөв сонсож сур, Яг багшийг хэлдгээр бичих биш,тэр үгийн зөв бичдэг журмаар бичнэ. Багш очий, бахш, ажал гэж хэлж гэхэд сурагч очьё, багш, ажил гэж бичнэ. Багшийг хэлж байхад цэг таслалыг сайн анхаарч, зэрэгцсэн гишүүд байна, дундаа таслалтай бичнэ. Анхаа- руулж хэлсэн өгүүлбэр байна, эцэстээ анхаарлын тэм» дэгтэй гэж мэдэж яв. Цээж бичиг бичих дадлагаа сайн болгоорой. ТАВДУГААР АНГИЙН СУРАГЧИД энэ жил анх удаа- таа амаар шалгалт өгөх гэл: байна. Билет бүр 3 асуулт- тай, 36 билетэд 4,5 дугаар ангид үзсэн авназүй, зөв би- чих дүрэм, -үгийн бүтэц ба үг бүтэх ёс, үгсийн зарим айм- таар шалгана. Билетийг зохиохдоо: ерөнхий зүйл ба түү" ний нэг хэсгийг ярнулахаар: төлөөний үг гэж юу вэ? асуух төлөөний үгийг хэл гэх мэт Ерөнхий зүйлгүй, харин хэд хэдэн дэд хэсгийг ярнулахаар: заах ба тодорхойгүй тө- лөөннй үгийг хэл, дахин ба дэс тооны нэрийг хэл гэх мэт, Хувнрлыг нх оруулжээ. Тэмдэг нэр жинхэнэ нэрийн үүр- тэзр хэрэглэгдэх тухай, эсвэл жинхэнэ нэр, тэмдэг нэрийп үүргээр хэрэглэгдэх тухай гэх мэт. ж, харьцуулж «сайн сур, Тэмдэг ба тооны нэ- рийн төстэй шинж, жинхэнэ нэр ба үйл үгийн ялгаатай шинж тэх мэт. Бүрэлдэхүүн хэсгийг сайн тогтоож, учрыг тайл. Үйлт нэр 5 хэлбэртэй, тэмдэг нэрэнд 3 зэрэг байна тээд нэгчлэн ярьж сур. Аливаа тодорхойлолтыг олон жи- тшээгээр эсвэл олон, жишээний дүрэм тодорхойлолтыг таргацгаз. Явж, явсан, явавч, яваа, явахаар, яван явдаг тэсэн олон хишээ байхад үйл үгийн үйлт нэр ба нөхцол зүйлд байгаа үгс тээд тэр хоёр үйл үгийг тайлбарлах жи- їпээтэй том, Билетийн нэг асуулт нь заавал задлан ялгал байна. Авиа зөв бичих дүрэм, үгзүйгээр задлан ялга- хыт шаардана. . Ї1їншээ болгож Булан гэдэг үгийг авна зүйгээр 88- , дуутай гийгүүлэгч. трхи, уруулын богино эгшнг. урдуурхи, сул, дуутай гийгүүлэгч. лын бус, богино эгшиг, Н--Хэлний хойгуурхи. сул дуутай гийгүүлэгч тэх мэт. ЗУРГАДУГААР АНГИД цээж бичиг бичүүлнэ. Ха- рилцан ярианы аргаар бичсэн сэдэв хэд бий тул яриа бү- тийг шинэ мөрнөөс, зураас татаж эхэлдгээ мэдэж, дадла.- єё сайн хийгээрэй, Догол мөрийг сайн ойлгох хэрэгтэй. Ном зохиолыг нээж догол мөр гаргасан байдлыг ажигла. Нэг сурагч зу- нБихаа амралтаар хөдөө яваад, авга ахындаа очиж, мал хариулж сураад, намар баяртай буцаж ирснийг өгүүлэ- хэд дөрвөн догол мөр гаргах жишээтэй 10м. Хоёр заар бичдэг үгийн толь хийж сур, Буруу нь зов нь тӨРШИН түвшин элээ тэлээд хуниар хупалрь өгүүлэхүүн , огүүлхүү!н тох мот, Энэ аз ШИЛ Хоорондоо харилцан цээж бичиг-их бичицгээ. лмїгүр дүнд адармаатай. үгийг поп. бичих, хамт гад бичих үгсийг мэдэх, чагнан сурїїх болио, Зөв, цэвэр сайхан, хурдан. бичих шаардлага. улам парийсаж ирнэ, Багшаасаа. байнга. аөплолгоон йи бийгаа- ! Р УРГАДУГААР ЛИГИД урин. похиолын ам шалгалт тэмэгдсэн болохыг үүний өмнө зарласан билээ, ДОЛДУГААР АНГИД уламжлал ёсоор хол бичгийн алүалтыг амаар їний, Ч Бузал О8Д080 ЕЭ болгож, даптацгаа, Толөопий үгийн дотроос. попхон биесийн толооний үгийг цэг асуулт болгон хариул, ЭЦинхона нэрийн дотроо тийн. ялгал гэсэн. хө» гийг хариулах эиишээтай том, Үүнийг тийн ллгалаар. ял- уйлахад өогц эр тӨгссон, дай данхар гийгүүлэгчээр 1-ээр тогссон. аэраг. үгсийг пллгалах журмыг үзүүлж сурах хо- рэгтэй, Хоёр сэдвийг янз бүрээр харьцуулж өсрэг ба тосоотой байдлыг гаргацгаай, Үйл үг ба нэр үгийн ялгал, Нэр үг 1Омыг: нэрлэн Үйл үг. 1, Үйл ходлол буюу байд- 1, лыг заана, 2, Үйлийн папиа, хувиллаар ху. 2, НИэрийи хувиллаар ху- вилиа. пилна, З, 10у. хийж байна, Яаж 8, Хэл, юу гэсэн асуултад бойна гэсэн асуултад хариу хариулагдана. лагдана. Тэмдэг ба тооны нэрийн Тооны иэр 1, Нэр ба үйлийн хамжин орно. » Гурван хүн, гурав ирэв. 2. Үл хувирна. Хүрэн морийг, хүрэн мо- Гурван морийг, гурван мо- ринор, риор. 8. Нэрийн хувиллаар ху- 3, Нэрийн хувиллаар ху- вилбал жинхэнэ нэрийн ут-вилбал жинхэнэ нэрийн утга- тосоо Тэмдэг нэр 1, Нэр ба. үйлийн хамжин орно. Өндөр хүн, хурдан явав, 2, Үл хувирна. омпө (221111:) гатай болно. тай болно. Улаан бөмбөг авав- улаа- Гурван бөмбөг авав-гур- ныг авав. выг авав. Сурах бичгийг сайн боловсруулж, тал бүрээс нь ярил- цаарай. Өгүүлбэр зүйн задлан ялгалыг маш олон төрөл зүйлийн өгүүлбэрээр хийнэ. Гол нь нэг бяцхан өгүүл- лийн бүх үгийг үг ба өгүүлбэр зүйгээр задалж дасгал хийгээрэй, НАЙМДУГААР АНГИД найруулан бичүүлж шалгалт- авна. Бүхэл, бүтэн сэдэвунших буюу ярьж өгөөд арай хураангуй бичүүлнэ. Уншиж байх үед сайн сонсож сур. Уг үйл явдал яаж эхлээд цаашаа үргэлжлэв, Ямар ямар хүнбуюу амьтан, үйлвлявдал гарч, юу болов гэдгийг мэдэж, авна, Бичих зүйлээ мэдсэний дараа боловсруулалт хийнэ. Ямар ямар нэр ус, үйл явдлыг хэвээр хадгалах, түүнийг ямар үг хэллэгээр гаргах гэдгийг сайн бод! Гурван чи- гээр (яаж эхлэх, яаж орнүүлэх яаж төгсгөхөө) бодож төлөвлөгөө хий. Гарах баатар, үйл явдал гэсэн хоёр эг- цээ ноорог гаргаж, түүнд ямар үг хэллэг хэрэглэхээ бо- дож, дэргэд нь бичиж авна. : Бичихдээ цэвэр сайхан, зөв ойлгомжтой бичээрэй. Хамгийн эрхэм шаардлага энэ болно, Та нарын шалгалтад зориулж 1. Ардын Боловсролын Яам, Сурган хүмүүжүүлэх ухааны хүрээлэнгээс а) Ерөнхий боловсролын сургуулийн (өдөр, орой, ээл- жийн) 5, 6, 7,8, 9, 10 дугаар ангийн 1977--78 оны хи- чээлийн жилийн эцсийн шалгалтын билет. 1978 он. 6) Б.Осор, Б.Бямбасүрэн, С. Батмагнай, «Хэлбич- гийн хичээлийн сургалтын материал». 1978 он гэсэн хоёр ном хэвлэгдэж байна. 2. Төвийн ба орон нутгийн сонин хэвлэл, радиогоор байнга сурталчилна. Шалгалт болтол нїлээд тооны найруулан бичих ажил хийж гаргаарай, Сурагч, та нараас амжилт хүсье, СХУХ-гийн эрдэм шинжилгээний ахлах ажилтан, дэд эрдэмтэн Ц.ӨЛЗИЙХУТАГ УРАН З30ХИОЛЫН ШАЛГАЛТАД ХЭРХЭН БЭЛТГЭХ ВЭ? ЕСДҮГЭЭР АНГИД гадаад орны уран зохиолын түүхийг амаар шалга- на. Тус бүр хоёр асуулт бүхий 835 билеттэй. 1йїалгалтад: Ү -- Уран сохиолын хөгжлийн үе шат, : Э -- Зохиолчийн намтар, уран Үү» тээл. -- Тодорхой нэг зохиолын агуул- та, дүр, үзэл санаа, ач холбогдол гэ сэн гурван үндсэн чиглэлээр бэлтгэ- Вэл зохино, 3 : 1, Уран зохиолын хөгжлийн тоймд тухайн үеийн нийгэм улс төрийн онц» лог, түүнийг нийт урлаг утга зохиолд хэрхэн үзүүлсэн тухай өгүүлнэ, 2. Зохиолчийн намтар уран бү- таэлийн тухай ярихын тулд зохиол», чийн бага нас, улс нийгмийн үйл хэ- рэгт идэвхтэй оролцон зохиолоо би- чиж эхэлсэн үе хийгээд, түүний гол урган бүтээлүүд, зохиолынх нь сэдэв, үзэл санааны үндсэн чиглэд, ач хол» богдол зэргийг бэлтгэнэ. .» Эх зохиолын агуулга гэдэгт, уул зохиолд хэдий үеийн ямар хэрэг явдлыг хэрхэн үзүүлсэн тухай “ба- римтаар гаргаж ярих бэлтгэл хийнэ, -- Зохиолын үзэл санаа гэдэг нь уул зохиолын хүнд өгөх хүмүүжлийн тал, үзэл суртал улс төрийн чиглэлд өгсөн дүгнэлт болно, -- Зохиолын дүр тэсэн асуултад тэдгээрийн гадаад төрх зан чанар, л үйлс, ямар аигийй төлөөлөгч тох тухай баримт дээр тулгуурлан бэлтгэнэ. -- Зохиолын ач холбогдол гэсэнд уул зохиолын талаар судлагч шүүмж- лэгч иарын огсон үнэлэлт, дүгнэлт түүний утга зохиолын түүхэнд эдлэх байр суурь, нийгэмд гүйцэтгэж ир- сэн үүрэг зэргийг багтаана, АРАВДУГЛАР АНГИД монгол хэл--урай зохиолын шалгалтыг бич» гээр авиа. Шалгалтад бэлтгохдээ би- чих сэдвийнхээ агуулга, үзэл санааг гүнзгий сайн мэдсэн байх, вохиолын хэл найруулгад ойр дөт яруу сайхан найруулах, зөв бичих дүрмийн алдаа СОНИН ЧИНЬ ЗӨВЛӨЖ БАЙНА гаргахгүй байхыг юуны өмнө анхаар» на. Зохион бичихдээ: 1. СПэдвийнхээ гол утга санааг оповчтой бүрэн гаргаж бичих, 2, Аливаа нэг зохиол буюу түү- ний тодорхой нэг хэсэгт хийж бай- гаа дүгнэлтийг эх бичгийн жишээ ба- римтаар нотолж үзүүлэх, 8. Бичих зүйлийн дэс дарааг урь- даар», сайн бодож зөв төлөвлөх, 4, Эртний уран зохиолын сэдэв бол, уул зохиолыг уран зохиолын дурсгалт бичиг гэсний учир, түүний дэвшилттэй санаа ардчилсан чиглэ. лийг үзүүлсэн баримт материалд дүг- нэлт өгөх зэргээр бичихэд бэлтгэно, Лрапдугаар ангийн сурагчид су- рах бичиг, эх зохнолтой ажиллахдаа есдүгээр ангид зориулсан дээрх зөв» лолгоопийг иөгаэН адил анхаарч тэр дагуу бэлтгэх хэрэгтэй, СХУХ-гийн эрдэм шинжилгээний ажилтан Д, ГОМБОЖАВ МХЗ9-ХҮН ца хурал, “«Замамжлашэ». 1Ү чуумапаа. сурлалын оо амжилтаар ул! | Ц.анцохониил нан рын АЛДААГҮЙ БИЧИЖ “СУРЬЯ Хэвлэлд ход, хэдэн римдаа буруу бичиж үгийг яаж бичвэл аой болохг маш товч тайлбарлал. Энд зөвхөн цоон хэдэн үгийн тухай өгүүлнэ. Эрмэлалэл, дууриалал гэж бич- лэг нь буруу. Сана, хүс, зорь ГЭДЭГ язгуур дээр «Л» дагавар залгаж санал, хүсэл, зорил гэсэн нэр үг үүс- дэгтэй адилаар эртэла, дууриа гэдэг ИЙ | (8 | лилаар, за» байгаа. хэсэг лзгуур дээр «л» дагавар залгаж (жийрэг эгшигтэй) эрмэлзэл, дуу- риал гэсэн үг үүсэх ёстой. Иймээс хэрэгслэл, заслал гэдгийн буруу иь илэрхий, Хэрэгс--л »- хэрэгсэл, зас-ьЛ--васал. Уламжлал яривал зөвхөн засаг, заслал гэл: бичиж бай- сан уламжлал бий. Мэс заслал биш мэс засал, Өрнөт, дорнот, хойт гэх бичсэн нь олонтаа үзэгддэг. Энд Угийн. язгуурт залгаж үг бүтээж байгаа дагавар бол дээд, гадаад, аад гэдгийнхтэй адил) «Дд» байх ёстой, Иймээс өмнөд, өрнөд, дорнод, хойд, умард, дундад гэж бичвэл зос хино. мэтээр Урьдаж “гэхийг урьтаж гэж буруу бичих нь бий, Үгийн язгуур урьт биш урьд шүү дээ. Тэгээд ч урьдал, урьдаас урьдаар урьдчилах гэл бичдэг. Урь гэдгээс гаралтай урьтах гэж үг-бий. Энэ бол урь орох, урин болох гэсэн утгатай. Эргэцүүлэх гэхийг заримдаа эрэг- цүүлэх гэж буруу бичдэг. Энэ үгийн язгуур эрэг биш эвг” Энэ язгуураас эргүүлэх, эргэлдэх, эргэлзэх гэх мэт олон үг үүснэ. Үгийн язгуур өөрч- лөгдөхгүй. Тиймээс ч эрэгмэл гэх- гүн эргэмэл, эрэгдэг гэхгүй эргэдэг тэж: бичих учиртай. Эргэмэл гэдэг үгийг товч тайлбар тольд буруу бич- сэн байна билээ. Зарим зүйлд алив гэж бичсэн байх юм. Энэ бол ямар ч үг биш, Аль, ямар гэдэг үгэнд ваа (баа) зал- гаж нийт, хамаг гэх утгатай аливаа, ямарваа гэдэг үг үүсдэг. Бас, аль вэ гэхийг алив гэж бичдэг бололтой. Ярианы хэлэнд үгийг дутуу буюу хагасалж, нийлүүлж, шингээж: хэлдД-. гийг бичиг дээр баримталж таарах- гүй, Иймээс алив үзье алив тэр чинь гэхгүй, аль вэ, тэр чинь гэж бичвэл зохино. Ярианы хэлний дуудлагыг тэ б баримталж таарахгүйг өөр НЭВ ЭН Өх, тэх гэж та дээ? Ингэж би- тэг юм. « Ярианы хэлэнд өх, тэх гэж бай- таа боловч зөв бичихэд өгөх, тэгэх тэж байх ёстой. анхыг та нар ажиглаж хар аг б сан байж Дд Дэ рд гадна гэдэг үг эрд юу ч биш болсон байна. Харин үүнийг харсан хүн хэ- юм байх гэж тааж ойлгож чадн: » нийн үлгэрээр дотны нөхөр ЦОХЧоЛД тохиолддог, Эрэв хадны, шүдний гэжс бичдэ бол энэ нь нө хувьд СЭУсЭл адилтгаж болохгүй үг, Үгийн эцсийн үс на, но, но, нэ байвал ха ьяалахын тийн ялгалд ы, нйї залгахгүй, ын, ийн залгах учиртай, Тэгээд гадна-гаднын, Дотно-дотнын, шөнөчшөнийн, эрдэнэ» эрдэнийн гэлс бичих Фстой, Хэрэв ха» маатын утгатай болгох гэвэл дотнын- хоо, ахынхаа, сумынхаа гэ бичнэ, : мээн Хэл бичгийн ухааны дэд эрдэмтэн Ц, ЖАМБАЛСҮРЭН рЖ гэ 7яЛ МХЗЭ-ИЙН ХҮП ИХ ХУРАЛ, | «ЗАЛГАМЖЛЛГ Че үү” ЧУУЛГАТТБТ ӨТҮТ1Ө/ БОД, ОРОЛД, БҮТЭЭ (СУРВАЛЖЛАГА) Пуужин хооргөх талбай, Тамир» чин хүүхдүүд. байраа эолон, Тэд- ний. орчинд 1-3. угсраа. пуужин огцоно, Анхны гараанд. Хонийг дуудахыг чих тавин анхаарцгайна. Санерын инсагчдийн өдрөөр, 10» хїїодог пуулин оартарын уламтш- лалт ХЇШ тамцоэнд Дундгоны, Ом- цоговь, Булган, Дарханы иноно» рүүд сайн... болтголтой байгааг ра» Диогоор мэдөгдөй, Залуу техиничдын ордноос 40 хионц байгуулсан энэ. тэмцээн. !» МХАа9-ийн ХУНТ-их хурал, «Оал- гамжлагч» 1У чуулганыг. угтсан цэг ажил юм, Түүнээс гадиа хүүх» дийн техинкийн сэтгэлгээ, зохион “ бодох чадварыг хөгжүүлэхээр МХ 4-1 89-ийн.. Тов Хорооноос: зохиосон " өриү ажлын үр дүнгийн. цэгэн “ шалгуур, болж байгаараа онцлог байлаа... Нийслэлийн зургадугаар 5 сургуулийн 6-гийн «А» ангийн 5 сурагч П, Оюунчимэг, Дархан хо- тьиСХ, Энхбаатар, Булганы Хү- рэлбаатар нар анхны гараанд пуу- жингаа хөөргөх, болжээ, Хэдий- гээр шороон шуурга тавьж хүч нь улам нэмэгдэвч тамирчдын сэт- гэлд огтхон ч зовсон шинж алга, -- Ийм. хүчтэй шуурга пуу- жингийн. чинь нислэгт саад. болох уу гэж Оюунчимэгээс асуухад -- Түлшний найрлага, чигжилт, залуурын тохируулга сайн байхад саад болохгүй гэж охин хариул- лаа. -- Ашхаар! Гараанд! гэсэн до- Заал: «хогоор ПУУЛИН ХӨ8РГӨХ ТАЛБАЙД гуриййн. пуулин... агаарт дүүллээ, 00. соцуцдын хугацаанд 200 орчим мотрийн ондорт хоор» соц Оюунчимогийн. шуулингаас гоёлын улаан тууд йадран төнгэрт цамирлаа,. Оюунчимэгт найа. но» хөд нь балр хүргэв, Түүнээс илүү амжилтад хүргэх. гэж бусад тї» мирчид пуушиигаа... дахин дахин шалгана, Шуурганы хүч. МӨмөгдс соор боловч тууват, шүхэрт пуу» ий, сурагчдын шинээр. хийсэн туршлагын пуужин өагпйрын том» цоэн үргэлжилж дууслаа, Шүүгч , дийн байрнаас тэмцээний дүнг таг цилцуулайн, Туулат цуужингийн тэмцээнд залуу техийнчдийн ордны |, Оюунчимэг, Дундговийн С, Ичин- норов, нийслэлийн 2 дугаар сур- гуулийн С, Батцэрэн, шүхэрт пуу- жингийн тэмцээнд залуу техиикч- дийц. “ордны Л, Цогтбаатар, Дар- ханы Д, Гацтуяа, иийслэлийн 20: дугаар сургуулийн Ч, Бат-өлзийт, туршилт пуужингийн . тэмцээнд Дундговийн Л.Бямбажав, Өмнө- говийн Ц, Батцэйгэл, Дарханы О... Дэмбэрэл цар эхний.байр эзэлс- нийг зарлахад үзэгчид тамирчид тэд иарт баяр хүргэн, зохион бү- тээх үйлсдээ их амжилт гаргахыг хүсэн ерөөв. Залуу техникчдийн ордон, Дар- хан, нийслэлийн 2 дугаар дунд сургуулийн багууд эхний байранд ! шалгарав, 2 2 ЗУРАГ ДЭЭР: ажиллагаанаас, Тэмцээний С. БОДООШ коММУНИЗМЫН ОРНЫ ХҮҮХДИЙН ЗОХИОЛООС Манай сонины зочин Монгол-зөвлөлтийн хүүхдийн зохиолчдын хамтын ажиллагаа жилээс жилд хөгжин бэхжиж байна. Үүний нэг илрэл нь Улаанбаатарт эхлэх гэж байгаа тус хоёр орны хүүхдийн зохиолчдын уулзалт юм. Энэ уул- залтад Зөвлөлтийн хүүхдийн зохиолч Б. Чалый, С. Амбрамов, И. Стрел- Багш ламтан юу гэж айлдаж бай- лаа даа! гэв. гүй. Бид эхлээд, отрядаа нууцгай байгуулна гэлээ, Заида харин итгэлтэйгээр: -- Багш ламтан юуч мэдэх- Тэгээд цаашид яах, юу хийхээ кова нар оролцох гэж байна, - Манай соннн Ирина Стрелковагийн «Гал цогтой охин» (Огонь дев- чонка) гэдэг зохиолын хэсгээс энд нийтэллээ, Энэ зохиолын гол баатар Занда хэмээх бяцхан охин бол 1925 онд зөвлөлт Казахстаны хөдөө чу- тагт пнонерийн анхны бүлэг байгуулж, “баячуудын эсрэг баатарлагаар тэмцэж явсан, одоо дэд эрдэмтэн, дээд сургуулийн багш болсон бодит хүн юм. ТАЛ ЦОГТОЙ: ОХИН хооронд дээс жин тоглодог байлаа. (Туужийн хэсгээс) удаа тийш нь хамгийн дотно нөх- ! «Баячуудтай тулалдах хэрэг- дөө дагуулан очив. Хөвгүүдэд їгтэй. Ард түмэн баячуудыг үлдэн хэлэхгүй гэж боджээ, Тэдний нэг- | хөөсөн тэр цагт л жаргалтай сай- тэй ньч үерхдэггүй, ер нь тэгээд хан.амь зуудаг, гэдэс цатгалан яв- хөвгүүд, охидоороо өөр өөр сур- рдаг болно» “гэж номноос -олж гуульд явдаг, хөвгүүд тусдаа тог- | уншсан-үгсээ Заида цээжээр дав- лодог, яагаад гэвэл тэднийг бүр тан ном бичдэг улс яасан зориг- багаас нь «эмэгтэй хүн бол хүн той сайхан ярьдаг юм бэ, ёстой л биш, адгийн амьтан» гэж ойл- нэг “баатар, зоригтой, чадалтай, гуулснаас болсон хэрэг шүү дээ. сайн сайхан санаатай улс байдаг Цөөн тооны. багачууд эгч нараа байх» гэж боддог байв. даган ойн цоорхойд иржээ, Нэг ном, бүр хүүхдийн цангя- Заида шууд л: татаж дүүжин даа- Занда нэг насан цовоо сэргэлэн “дуугаар -- Нөхөд өө! гэхэд гайхсан гэж ярилцдаг байлаа. ярих шиг. санагдлаа. Өөрсдийгөө охид бүгд ам ангайв. -Огт дуулж ОТряцаа 1 пионер гэж нэрлээд, туг бөмбөр сонсоогүй энэ үгийг Заида ном- баян Бал Вын муул “байн давтан барин алхалж . дуу дуулж явдаг, ноос олж мэдсэн билээ. Заида тэ- ядуу дорой улсад тусалдаг, сур- гээд: : гуулийн юм -бүхэн шинэ болох ёс- -- Нөхөд өө! Ядуучууд бид бүг- той. гэж шаарддаг хүүхдүүдийн дээрээ хамтарч аз »жаргалылхаа тухай ном байв. төлөө. тэмцэх хэрэгтэй. Бүгдээрээ 1 --- Улаан бүч намируулсан тэр пионер болцгооё, коммунистуудын НЄРҮҮДИЙН тухай тар ном зураг | жаалууд яасан. сайхан бэ?... Зан- бяцхан туслагч нар, дүү нар, нь "Ү! байсан учир пионерийн жаг- да уншсан номоо далан нөхөөс болцгооё. Зөвлөлт төрд тусалдаг б887 Яаж хийдгийг Занда мэдэх- болцгооё. Эрдэм ном сайн сурц- гаая! Лепин ингэж сургасан юм! Баячуултай тэмцэцгээе! гэлээ. Ипгэж зоригтой хэлээд жи найз охидын иь зарим айсан, ан, зарим нь урам зориг орсон болсон муу гэрийнхээ дээвэр доо- гуур нуужээ, Хамгийн сайхан но- | моо нуусан хар гэрийн нь яг тэр 1 хэсгээс. цовоо... сэргэлэ!| дуутай ! жаал: | -- Заида минь, юу болоод эр- | гэлзээд байгаа. юм бэ? Бид чинь бахархсан царайтай. харагджээ, чамайг хүлээж байна! хэмээн:ахии 91 ан Амипа иэг. юм хэлэх - асуух шиг санагдана. її сан. янатай алгаараа 1 Хот айлын хүүхдүүд холгүйхэн таглав, Иэг охин зориг муутайхан: байдаг шугуй дахь хоёр хусын --Аашилж дүдиэ шүү дээ. хад Б.сээрэчэхитилэигиэнггнн тодорхой ярихад нь юм бүхэн үнэ- хээр бодсон санаснаар ёсчилон бүтмээр санагдав. Найз охид нь Зандаг удиригчаа гэж, пнонерийн тухай номын хавт- сан. дээр харандааны Фёзоороор өөр өөрийн нэрийг бичлээ. Ингэж: хот “айлд пионерийн нууц отряд бий болов. Үдэш орой болсон хойно ой шугуйд цуг- ларна. Занда сургуулийн номноос авдгаараа авч ирсэн номоо охидод өгч уншуулна. Жаргалтай сайхан амьдралын талаар ярилцдаг бол- лоо. Баяны хонь мал бүгдийнх болно, айл болгон шинэ гэртэй, өвөл зунгүй гэдэс цатгалан явдаг, хүүхдүүд шинэ сургуульд сурдаг, хөлгөн судар гэгч учир-нь олдох- гүй юм. цээжлэх -гэжс үйлээ үздэг- гүй, сонирхолтой сайхан ном ун- шиж, сайхан дуу дуулдаг болно хоёрын тухай дуу сурав. Аяыг өөрсдөө зохион дуулна. Занда тэ- гээд нэг удаа жагсаал хийх цаг бол- сон гэж шийдлээ. Өсвөрийн пио- гүй байв. Ингээд отряд анхныхаа жагсаалд ямар ч гэсэн гарлаа, 1Хингийн тэмээ шиг шил шилээ харан, алхаллаа. Туг, бөмбөр аль алин нь байсангүй, Гэлээ ч гэсэн хирэндээ дуутай дуулиантай жаг- саал болж, багш ламтшы сонорт отридын тухай, ой. шугуйд цуг- ларч ярилцдаг зүйлийц тухай үг яриа хүрдгээ хүрчээ, Орчуулсан. Ш, ДОРЖГОТОВ Д. Сүхбаатарын цэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбипатад хэвлэв, "УРАЛДААНД ОРОЛЦООРОЙ! БАС НЭГ СОНИРХОЛТОЙ УРАЛДААН Унгарын пионерийн холбоо, Ва- латон дахь пионерийн хотхоны “хүүхдийн уран бүтээлийн үзэсгэ- | лэнгээс эрхлэн. дэлхийн хүүхдүү- | дийн дунд «ҮРГЭЛЖ ЭНХ ТУН ГАМЬДАРЦГААЯ» урнан. дор "олон улсын хүүхдийн уран бүтээ- лийн алдаан зарлажээ. Энэ” Уралдаанд 1963 оны нэг- дүгээр сарын 1-нээс хойш төрсөн (5-15 насны хүүхэд орж болох бөгөөд, 1977--1978 оны хийсэн, урьд өмнө үзэсгэлэнд ороогүй бү- “тээл байх шаардлагатай юм. Уралдаанд харандаа, туш, усан будаг, тосон будаг зэргээр зурсан гар зураг, мод хулдаас, зэсээр хийсэн бар, сийлбэр, хөөмөл, жи- жиг баримал, шигтэгмэл явуулж | болох ба сэдэв нь эх орны хөгжил, хүүхэд багачуудын өөрсдийн нь төрөлх гэр орон, сургууль, дуртай тоглоом, ард түмний уламжлалт зан заншил, аав ээж, тэрчилэн томчуулын ажил амьдрал байвал сайн-гэж уралдааны болзолд дурд- / жээ, Явуулах бүтээл бүрийн ар талд ! 1. Овог нэр (бүтэн) 2. Төрсөн он, сар, өдөр 8. Яс үндэс - 4. Эрэгтэй, эмэгтэй алин болох 5. Тодорхой хаяг (гэрийн болон сургуулийн) 6. Бүтээлийн нэр, сэдэв байна. Эдгээрийг тусгай цаасан дээр орос англи, герман, франц, испани хэ- лийн аль нэгээр бичиж наана. Бү- Г тээлийн .нүүрэн талд ямар ч би- чиг, тэмдэг байж болохгүй, Уралдааны бүтээлийг 1978 оны У сарын 15-ны дотор (манай орны хувьд эцсийн хугацаа нь У! сарын 1-ний дотор) доорхи хаягаар хү- лээн апах юм. “Галерея детского творчества 8250 «Занка» Пнонерский городок на Балато-./ не ВЕНГРИЯ: Уралдаанд ирсэн бүтээлийг Бала- тон дахь олон улсын пионерийн «Занка» зусланд тавьж үзүүлэ- хээс гадиа уралдаанд оролцсон тө- рөл тус бүрээс шалгарсан шилдэг бүтээлүүдэд хүндэт диплом, ме- даль, тусгай шагнал олгоно. Түүн- чилэн нас тус бүрт байр эзлүүлж , шагнал олгох юм, Манай сонины уншигч, уран бү» тээлч хүүхдүүд ээ! Та бүхэн авь- яас билгээ дайчилж, ах БНУ, АУ-ын пионерийн сагуусландан эжкил бүр зарладаг уран бүтээлийн: уралдаанд буса орны үе тэнгийнхнээсээ ходролгүй энэ уламжлалт эндэвхтэй оролцоорой. ьгэээээээээээүэ,хэшээжшсжээжэжээээжэнэл лэшинэ Эрхлэгч ц, дАШДОНДОН Цидекс-- 14140: Бяа Өгөн Буймай т ЗӨН БУЁний лРОЛФТАРИ НАР НЭГДЭГТҮН/ МАХН-Ын «Ил ХэРГ 5 “ээннннссннинииэииижииииажиилиэиииииилиииииииииниини, ж-------------- ЭРГЛЕГЭГ”: 7 Ь ИЙН ТӨЛӨӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН ВАЙГТУН Д.СухвлптлРын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвдөлийн сонин 55 дахь жилдээ ФМ 17(1515) Ф 1978 оны. 00ровбдүзээр сафмн 20 Ф ЛХАГВА Ф үн 10 мошо Шинэииинсэчэгэээ лээн эргграгулэртгдатсүлэаслхэндарүт срутүрл ттэгтлоолж сан сурмирллттнрг эруул уралдан МАНАЙ ЦОГ ЖАВХЛАНТ ИРЭЭДҮЙ- ШУРГУУ БЭЛТГЭЖ, СУРЛАГЫН ӨНДӨР АМ- ӨСВӨРИЙН ПМОНЕР СУРАГЧИД АА! ЖИЛТ ГАРГАГТУН! : МХ ЭРДЭМ МЭДЛЭГ, ЦЭВЭР АРИУНЁС. МАХН-ЫН ҮЙЛ ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ ХЭ- СУРТАХУУНТАЙ, ӨНДӨР СОЁЛТОЙ, ХӨ- ЗЭЭД БЭЛХЭН БАЙГТУН! ДӨЛМӨРЧ, ЭРҮҮЛ ЧИЙРЭГ ИРГЭД БОЛЦ- ГООГТУН! ОМАХН-ын Төв. Хорооноос 1978 оны БАЯРЫН ХУРАЛ АНГИ ДЭВШИХ БА УЛСЫН ШАЛГАЛТАД Майн баярт зориулан гаргасан урианаас) ЗХУНН, Зөвлөлт төрийг үндэслэн байгуулагч дэлхийн хөдөлмөрчдийн ФИУУУУУЛУУУУЛЛУУЛУУУУУУЛЛУУУЛХУУУУУУУЛ УУУУУУУУУУУЛЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУ! | суут багш, В.И. Лениний мэндэлс- ний 108 жилийн ойд зориулсан нам, улс, олон нийтийн байгууллага, нийс- лэлийп хөдөлмөрчдийн төлөөлөгч- “ дийн баярын хурал болов. Баярын хуралд манай нам, зас- гийн удирдагч нөхөр Ю. Цэдэнбал, Ж. Батмөнх, /С.Жалан-аажав, Н. Лувсанравдан, Д.Моломжамц, 1. Рагчаа, Б. Алтангэрэл, Д. Гомбожав нар болон албаны бусад хүмүүс оролцлоо. Мөн баярын хуралл ЗСБНХУ-аас тус улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд А.И. Смирнов бо- лон Улаанбаатарт суугаа дипломат төлөөлөгчдийн газрын зарим тэргүүл гишүүд, манай орны социалист бай- гуулалтад гар бие оролцон тусалж байгаа зөвлөлтийн мэргэжилтний тө- лөөлөгчид оролцов. В.И.Лениний мэндэлсний 108 жилийн ойд зориулан МАХН-ын Төв Хорооны гишүүн, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга Ц. Готов «Ле- ниний үзэл санаа ялан мандаж бай- на» гэсэн илтгэл хийв. ЛАН ЗАСАГТАЙ -.. Э1 БАЯРЛАЛАА Хүүхэд бидний орүүл энх, сурч хүмүүжин, эрдэм номтой иргэд боло- ход байнгын хайр халамжаар энх- рийлж байдагнам засагтаа бид цаг ямагт баярлаж явдаг билээ. Саяхан МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн сурагч бидний сурах бичг, Шри, | 9 М оны ху- Нам засгийнхаа хайр халамжийг сурлага, хөдөлмөрийн амжилтаар хариулахаа илэрхийлье. Нийслэлийн 15 дугаар дунд су гуулийн 4-ийн «Е» ангийн шухаж Г.ЖАНЧИВДОРЖ В. ЛУКЛИСЫН зурсан зураг, «2 ЭЭ. 25) ЭХ: 220 ГУГ2А2Ж 1 ф!ЭБУТД» 20-74 -5415:451452 22 0042 ниШЭНЛШГЦИР ЦОВҮҮТ Р! | СА 0/ХУМРТЛЛ1 сс ССОСҮЛ МХЭЭ-ийн ХҮй их хурал, Мон солын аноцерийг «Залгамжлагч» ЇҮ чуулганаа. нийслэлийн ииопор сурагчид «сурлага, хөдөлмөрийн бахдам амжилтаар угтаж байна. «Залгамж үе» аяны гурван жилд пионер сурагчдын дунд ор- нөсөн тэргүүний хамт олон болон соёлч цөхөрлөлийн төлөө ходол- гөонд 269 анги бүлэг, баг хамраг- дэж, өөрийн орны болоц социалист орцуудын домогт баатруудын иэ- рэмжит бүлгэм, бүлэг болохоор 1006 хамт олон үүрэг авч ажил- лан авсан үүрэг амлалтаа амжилт- тай биелүүлэв. Тухайлбал Д. Сэ- лэнгэ даргатай 34 дүгээр бүлгэ- мийц 13 дугаар бүлэг, Ц. Пүрэв- сүрэн даргатай 57 дугаар бүлгэ- мийн 7 дугаар бүлэг улсын тэр- гүүний бүлэг болж, Н. Болормаа даргатай 12 дугаар бүлгэмийн 14 дүгээр бүлэг улсын дэд бүлэг болж шалгарлаа «Залгамж үе» аяны хугацаанд НИЙСЛЭЛИЙН ПИОНЕРҮҮД ЮХ ХУРАЛ, «34ЛГАМЖЛАГЧ» 5 онцын эзэн, номын сайн пох рийн 1, 11, 111-шатл, Д. Мацагдорэн тэмдэ болалыг. ООдпО оно сурагч хайгаж, 000 гаруй шоно, сурагчид сурлагынхаа.. члпарыг доэшлүүлсний”. дотор 10 дугаар сургуулийн бамн ач». апгийн су рагч Х Матсайхан.. турандугаар сургуулийн... Т-гийн «А» ангийн сурагч Төгсцаргал, 01 дүгаар сур туулийн Олац «Гэ ацгийн сурагч Энхбат, Батдулам, Ом «А»ан үзїїїг сурагч Оюулчимог парын 100 шахам сурагч муугаас онц ба сайн : атиы эгнээнд шилжин 2020 бүлэг, салаа, араат, баг 100 ху цийн сурлагын амжилт үзүүлэн, 1,1, Лопипий поромжит БХ Баац: туршлагаар, пиопер: сурагч дын дунд «Зарийца». цэрэгжүүл- сэн. спорт тоглоом явуулах, нийс- лэлийн Тимурчүүдийн 1, 11 чуул- га. уулзалтыг зохиож, тэргүүний отряд, командын туршлагыг дэл- гэрүүлэх, Германы чолоот оалуу- чуудын. эвлэлийн... байгууллагын туршлагаар улс төрийн дуу Дуу- лаачдын хамтлаг сохиоц байгуу- лах зэрэг ажлын шинэ эхлэл са- наачилгыг нэвтрүүлснээр пиоис- рийн ажлын үр нөлөө дээшиллээ, Пионер сурагчдын бие бялдар, гоо зүйн хүмүүжлийг дээшлүүлэ- хэд чиглэгдсэн урлаг, биеийн та- мирын уламжлалт уралдаан, спар- такиадад пионер сурагчид идэвх- тэй оролцож урлагийн үзлэгийн медальтпууд, ХБХБ «тэмдгийн норм биелүүлсэн сурагчид, зэрэг- тэй тамирчдын тоо олширсон бо- гөөд нийслэлийн пионер сурагчдын ЧУУЛГАНДАА дотроос спортын мастер 11: ши пар төрлөө, "Мишиг хугацаанд 21 дүгээр бүл» гэмийн «Улаан. бүч». цуглаан ипуулдаг туршлага, (14. дүгээр бүлгэмийн. «Сурлагын, ялалтын толоо» уралдаан, 00 дугаар бүлгээ» мийг идопхтиүүдийг био. даалган ажиллуулдаг туршлага, 12 лугаар бүлгамийн тимурчүүдийн ,туршлаг га, 0 дугаар бүлгомийн сурагчдын золлолийн ажил, 47 дугаар бүлгог мийн «Шионер-47». цанын балын ансиллагала аөрэг шинэ санаачилга, тэргүүн: туршлага. олиоор:. гарч нийтийн хүртээл болж байна. Мон 22 дугаар бүлгомийн өрөи суриалшлах илуб, 00 дугаар бүл» гэмийн япа. бүрийн. иасцы хүүх» дийн бүлэг, 20, 38, 28 дугаа бүлгэмийн урлагийн чуулга, 1, 8, 15, 17 дугаар бүлгэмийл сурагч шуудан хороо, 41, 20 дугаар бүл гэмийн цинотеатр, 48, 63 дугаар бүлгэмийн. осворийн дийн бүлэг зэрэг тэргүүний ажил. лагаатай сайн дурын байгууллага олшроп, ээрх ажлын чанарыг сайжс- руулж, улам эрчимжүүлэн пионер нэг бүрийн үйлс болгол өрпүүлж, нийслэлээ цэцэрлэгжүүлэн соёлч- социалист хот болгоход пионер су- рагч бүр зохих хувь нэмрээ оруу- Д. ЦОГЗОЛМАА лах чухал сорилт тулгарч байна. 8 Улаанбаатар хотын ХЗЭ-ийн хо. 5 рооны иарийн бичгийн дарга, Е пионерийн зөвлөлийн дарга 8 н ЕЛ ш сэргийлэгч- ., ни 11111111 10111 11101010 011 011110111110111111 112010: 0111 11111111 Сурагч сурагчийнкаа тухай бичиж байна, МАЛЧИН ОХИП-. (Сурвалжлага) Уулсын дээгүүр урин цагийн хөх униар татаж, малчиы хотонд толийн. дуу цангицан. байх иь хаг пар цагийн өнгө жавхааг илтгэ- нэ, Уулс бүрхэн налайсан хонин сүргийг Эрдөлөцэцэг охий ха» рпулис япца, Ш, Эрдэнэцэцэг Тонхил: сумын. Дунд. сургуулийн Ч-гийн. «Їй». ангид суралцдаг. «Цаст. Сутайн дуулал». чуулгад орж, суралцан. хуучир... хожим чидиарлаг. тоглож, сургууль, өцөг ох, малчдын Дунд сурталчлах бригадаар үйлчлэх ажилд идэвх- той оролцдог, Эелдэт даруу, нөх- дийнхоо. дунд цэр хүйдтэй охий билээ, Эно бүхнийг ч түүний эц- гэр дээр гялалаах «Тапан онциг эзэмшигч». тэмдэг. бэлхидэ..| ха- руулца. тэр амралтаараа эцэгэх- дов тусалжээ. Эрдэлэцэцэг 82 тол “хүлээн авч суурийн хүмүүж- лийн ажлыг чанаржуулан улстө- рийн сонсгол болон ийм улсын тогтоол шийдвэрийг суурийнханд таниулав, Түүний аав 500 гаруй малаа онтэй оруулан «Энх сү- рэгтэн», «Мэнд төлчийй» болзол халгайн. дарцаг авсан тэргүүний хоньчин юм. Ийнхүү Говь-алтай аймгийн Тонхил сумын дунд сур гуулийн.7-гийн «Б» ангийн су- рагч Ш, Эрдэпэцэцэг эцэг эхдээ төл хүлээн авах ажилд нь тусал- сац амжилтаар МХЗЭ-ийн ХУЦ нх хурал «Залгамжлагч» 11 чуулгандаа бэлэг барьж байна. Манай идэвхтэн бичигч Сурагч. Ш, СОДНОМЖАМЦ Ш Р ОЭЭ 32” Ч”” шишиШШШиШИИИШИИН Ши 11 1011011101110010001 Нийслэлийн пионер сурагч- сурлага, урлаг, спортын тэргүү- пионер сурагчид оролцлоо, мийн чуулгын тоглолтын кэсэг. дын Залгамжлагч ХИЇ чуулганд ний амжилт гаргасан олон суун Зураг дээр: Үндэсний хөгж- ээх шашшшаопшсш сшшшшаштсшэ шашвхпшпшштшэ шишшлошшал слшшсагшишын шишшшпхшшишл улашашгшишлоср тошиииплэлшхл тилпишлэтэлллжслээ хлшишшполишлл үхтлиэлвллтлиц үтвжэлиллииэц үшинилэьлиЕНЫ | 1 ЧЕХОСЛОВАКИЙН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН 30 ЖИЛИЙН ОЙД БНСЧСУ-ЫН ПИОНЕРИЙН | БАЙГУУЛЛАГА | ? БНСЧСУ-ын пионерийн бай- шуу», «Апхны пнонерүүдийн мө- цуглуулах, эмийн ургамал түүх Ч УУ», : улах, й . ЛЄМинЧЭЭ) мьд шэлжыж нь Зэрэ оны 4 Тас рөөр» гэсэн аялал зохиосны гадиа. хөдөө аж ахуйд ажиллах, хот, Цэ байна. Ь Бог удав 3 ЭВЭЧЙ -нд анх айгуулагдсан. Энэ «социалист эх ориыхоо бүтээ! ринаа тохижуулж, зүлэг мод та- Чех - исил 20 жилийнхээ ойг тэмдэглэж байгуулалт, батлан хамгаалах их рих, услах зэргээр нийгмийн тус- гэн ХЭВЬ” Ман-о л гэ ооо, байна. 2 үйлсэд хэзээд бэлхэн»! гэсэн тай хөдөлмөрт идэвхтэй оролцдо- гурван үеийнхний эв нэгдлийг би- Тус байгууллага нь 6--15 час- уриан дор аянаа явуулсан байна. гийн гадна социалист өмчийг хайр- лэгдсэн галын гурван дөл мөн пио- ны улаан бүчтэн охид хөвгүүдийг Ахмад үеийн хувьсгалт дайчин, лан хамгаалахад чиглэгдсэн «ГЭ- нєр сурагчдын гол үүрэг бол он элсүүлж, тэднийг үв тэгш хөгжил- хөдөлмөрч уламжлалаас суралца- рэл») гэдэг хөдөлгөөнийг өр- сайн сурах явдал мө гийг Бөс тэй социалист нийгмийн шинэ хүн. хад «Экспедиция-30» гэсэн аялал нНүүлж хуурч мэхлэх зальт арга, гэсэн Гэүэнваслт мандан рсэлсэн болгон хүмүүжүүлэхэд чиглэгд- их үүрэг гүйцэтгэжээ. пионерийн салаа бүлгийн ажлыг байдаг АХ 5 4 сэн төрөл бүрийн ажил зохиодог Тэд биеийн тамир спорт, урлаг, муу зохион байгуулах, муу сура- ї хув- юм уран сайхны төрөл бүрийн тэм- хын эсрэг тэмцдэг юм. ё2 дүНэ эрэл ооо Чехословакийн пионерүүд нь цээнд оролцож («Өсвөрийн теох- Чехословакийн пиноно нерийн улаа УНТ, МонснХуг2 дотроо Мрнорчууд ба Пионерүүд ийкч»-, («Өсвөрийн тамирчин») ЗХУ-ын баруун хил ХХ Хос эх орцоо цицан байгуулж, хам гэж хуваагдах бөгөөд тус тусдаа («Өсвөрийн зураач»), «Өсвөрийн баглаа саси 1 ЭЛДНЭ Э " 5 Бүмүүллийн Авлын хөтөлбөртэй аялагн») тэмдгүүдээр шагпуулдаг, ӨҮд сарлгдын Г.ЭРСӨрЛЭЭЛ Дуудлагагай лай над ага 4 Рг ? « , - 1С 2-3 аг чта ( 4 Ё 5-5. Ш К х Түй йн аайЛ Аа атал аа ноход айиы 0 дошай бүч ИЙ. шинд зориулж төмөр цуглуулах, Үнэхээр улаан бүтэн Чекөн 8 насны пионерүүдийн дунд «Пио- эх оримхоо социалист бүтээн бай- Нм С, ОРОХ ВӨЛЭБАрШЦҮҮЙ Шар Хо Чин БООХ нєрийн зам», гэсэн хотолбөрөөр гуулалтад багагүй хувь иэмрийг 4 , түүхт х Ву ЯА Эроны ихээ Ё ажслаа явуулдаг байна. оруулж хөдөлмөрлөх дуртай хүүх- Хилийн чанд дахь чиний үе МПБ-ын БУланд “Зөвлөлийн / ї Пионерүүд «Улаан таван ко- дүүд юм. Тэд хаягдал томор, цаас, тэнгийц цайз цоход чинь игэнС ажилтан Б, РИНА х " 1945 опы аравдугаар сард Лондонд хурллдсан олон улсын ардчилсан залуучуудын бага хурлаас Дэлхийн Ардчилсан Залуучуудын Холбоог (дАах байгуулж, улмаар дэлхийн ва ЛУУЧУУД оюутны (ДЗО их наадам лпуулж байх тухай сапал дэвшүүлсэн би лээ. Үүнээс хойш эдүгээ хүртэл дэлхийн оюутан эл» дуучуудын "х наадмыг арван удаа хийн, ариван цэг дэх нь 1978 оны долдугаар сарын Ойгнаас паймдугалр сарын 5 хүртэл Бүгд Найрамдах Куба улсын нийє» зэл Гапана хотод болох гон байна. ДЭО-ны арван удаагийн их паадам хаана, хэдийд хичпээн төлөөлөгчдийн бүрэлдэхүүнтэй, ямар уриан дор болсцыг товч танилцуул»л, , Далны хоёрдугаар, их 1949 наадам оны зун Будапешт хотод. болж, 82 орим 20 мяпган ял- луучууд оролцон, их цаадамд, оролцогчид тий типийн залуучуудын ом- "оос үндэсний эрх чө. лооций. хөдөлгөөний тө лоо, ард түмэн, аалуу чуудын эрх чолооний тө. лоо, эх тайниыг ямагт сахиг хамгаалахын толоо дуу хоолойгоо нэгтгэжээ, Дэлхийн залуучууд оюутны анхты их иаадам 1947 оны долдугаар сард Чехословакийн нийслэл Пїрага хотод «Залуучууд бид бат бэх энх тайллыг тогтоопо» гэсэн уриай дор болжээ. Их наадамд дэлхийн 71 орны 17 мян- ган хөвгүүд, охид оролц- сон. ДЗО-ны гуравдугаар нх наадам 1951 онд Їср- Лий. хотоо болж, 104 орны 24 мяпган охид оролцов, ДЗО-ны дөрөвдүгээр хөвгүүд АРВАН Пухарост хотод. бол, 111 орны 400 млпган 10 лөолөгчид. оролцон, ҮНДЭСТЭН ОЛНЫ ХҮҮХДҮҮД ҮҮРД НЭГ САНААГААР АМЬДАРНА ИХ НААДАМ. Мон. хотод болт, 191 орны 04... мипиан охид, хөнгүүд оролцой, Их цаа» ДАамМД оролцогчид «их тайван, пайрамдлын... То» ло» уриан. дор. нэгдэн, олон тонил ёемиийар, ирил, аишл мэргонлийн болон толоологчдийн ууллалт похиож, анх удаа. оюутиы їлубийн цээлт хийжээ, ДЗО-иы тайдугаар их наадам 1950 оны зуй Варшав хотод болов, Их наадамд оролцогчид улс түмний шоулгүй байдлыг сахин хамгаалж, атомын зэцсгийг хориглох, аов- сэглэлийг хязгаарлахын толоо дуу хоолойгоо нэгт» гэжээ, ДЗО-ны зургадугаар их ДЗО-иы долдугаар их наадам. 1959 оны зуйн Австрийн: нийслэл. Веиа хотод болж, 112 орны 18 мянган. охид ховгүүд, оролцсон байна. с ДЗО-ны наймдугаар их наадам 1962 оид Финлян- дын нийслэл Хельсиий хотод болж 137 орны 18 мппгап охид хөпгүүд, оролцой, ҮЇШ их цаадмаас охлэй олон. улсий.. илуб їлэгдсэнГ ама, ДЭО-ны есдүгээр их наадам «Энх тайван най» рамдал, эв нэгдлийн тө» лоо» гэсэн уриан дор 1968 онд Софи хотод болж, 1937 орим 18 мяпгай охид, хөвгүүд оролцжээ, ДЗО-иы аравдугаар их паадам 1973 онд БНАГУ -ын нийслэл Берлин хотод болж 140 орпы 80 мянган төлөөлөгчид оролцов, Их наадам «Империализмын эсрэг, энх тайвац иайрам- дал, эв нэгдлийн төлөө» нх наадам 1953 оны зун цаадам 1957 оны зун САЙД ЯРЬСАН НЬ БНКУ-аас тус улсад суугаа Онц бэгэөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Рикардо Антонио Данса Си- гас,-Плайя-Хиропд АНУ-ын им- периалистууд болон тэдний холс- тий дээрэмчдийг 1(убын баатар лаг ард түмэн бут цохисны арвай долоон экилийг ойд зориулан хэв- лэлийн бага хурал хийж энэ түүхт ялалтын тухай дэлгэрэнгүй ярив, Мон энэ х: ийн. бага хурал дээр Элчин сайд мэдэгдэхдээ: Америк тивдэх социалист ганц орон Кубын ипутагт эрх чолоо, эв нэгдэл, найрамдлын тугаа өргөн мандуулахаар ирэх энэ дэлхийн залуучуудын элч төлөөлөгчдийг хүлээн авах бэлтгэл ажил ЮКуба ороц даяар амжилттай өрпөж бай- на. Дэлхийн залуучуудын толөө- логчдийг цэр төртэй угтахын тулд, тэднийг кубын залуучуудын хам- таар эих тайван, пайрамдал, тус- гаар тогтиолын төлөө тэмцэлдээ шинэ алхам хийх боломжийг хан- гахын толоө кубын ард түмэн шаардлагатай бүхнийг хийж бай- на. ДЗО-иы ХЇ их наадмыг асар өндөр ач холбогдол бүхий үйл НАЙЗ НӨХДӨДӨӨ ЗАХИДАЛ БИЧЭЭРЭЙ Манай сонин өөрийн орны олон мянган уншигчдаас гадна хилийн чанадаас та нарын үе тэнгийнхэн, эвлэл пионерийн ажилтан, зохиолч зураач с3 тгүүлч зэрэг хүмүүсээс хэдэн арван сахидал хүлээн ав- даг юм. Захидал бүр ас жаргалтай мон- голын өсвөр үеийнхэнд баяр та- лархал дэвшүүлэхийн хамт ма- най өсвөр үеийнхний ажил үйлс, эх шутгийн маань баялаг, гоо сай- хан, ахмад үеийнхний хувьсгалт дайчин уламжлалаас сонирхсон байх юм. Та нарт гадаадын изиз нөхөдтэйгээ захидлаар харилцахад чинь зориулж дараах хаягийг нийтэллээ, Энэ хаягаар үе тэн- тийнхэндээ захидал бичээрэй. ЭНЭ НҮҮРИЙГ Д30-НЫ Х! ИХ НААДАМ, ИНТЕРНА- ЦИОНАЛ САРЫН АЖИЛД ЗОРИУЛАВ, СССР. 457100. г Троицго--3 Челябипская область, Ул Гагарниа 20--81 НИД «Орлбёиок» А. Э. Цвершиц СССР. Латвийская ССР. Цесиспий район п,о Койве «Вицепи» Инга Берзиня Би польшийн цэгэн бага сур- гуульд багшилдаг. Би орон орны маркаар «хүүхэд», эрвээхэй гсэ- сэн цуглуулга хийдэг, Миний хаяг! Польша, Иовита. Кенципска Бучек Вельки 77--420 Липка Мон цэг захидалд Сайн байна уу? тайихгүй цайз иараа| Миний нэрийг Томаш гэдэг Одоо 16 цастай, эрэгтэй, Би гар бөмбөг тоглох дуртай, Мопголын пионерүүдтэй захидлаар харилца- хыг хүсч байна, Надад захидал бичихдээ Ханфтасїн, 10:та 21-020 Ми. Е20У/ 4. Оутшиела, 7, Рос5КА | Тольша / гэлээ. Бас нэг захидалд намайг Крис Шлиш гэдэг. Би 13 иастай, мон- голын хөвгүүдтэй захидлаар ха- рилцахыг хүсч байна гээд хаягаа явуулжээ, Хаяг РрвЬ снэї56 5сСнНмМ!Т2 100ч 1ЕНМЇМ бАЁТЕМ6ТВ-.9 1500 орчим байгууллагын явдал болгон орон, орны залуу- чуудын тэмүүлж чууд харах болзоот өдөр ойртох тутам манай ард түмэн гааг дэлхий нийтэд улам их сопнир- хож байна. Их наадмын түүхэнд айх удаа 105 үндэсний бэлтгэл хороо бай- гуулагдай хамтран ажиллаж бай- на гэв. . шионерүүд олон байдгийн дотор гэсэн уриан дор болов. хүсэл сонирхол. хэрхэн байгааг їХубын залуу- болно, Их наадмын юу хийж бүтээж бай- Өмнөговь аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн сураг-: чид зовлөлтийн болон ах д социалист орны хүүхдүү байнга “захидлаар харилцаж сурлага хүмүүжлийн туршла- гаа солилцдог юм. Зураг дээр: Гадаадын ано- нерүүдээс захидал хүлээн авдаг зөвлөлтийн инонерүүдтэй байн- га харилцдаг 7-гийн «А» ан- гийн сурагч Б. Энхцэцэг, Э. На- ранцэцэг нар анд нөхдөөсөө ирсэн захидлыг хүлээн авч бай- ца Т. АЛГААГИЙН ассан гэрэл зураг. 22207027 ТИЙМ РЭВС ЕТЛӨЬ Л ! : сарын ! 9, ПЕРКОВЕР Хүүхдүүд 29! «Долгоон Дон» киноны гол баатар /Лксиньятий! дүрийг гайхамшигтай сайн тоглож бүтээсэн 5СБНХОУ-ын ардын жү: “жигчил Элина Биетриикаяг манай монгол үзэгчид андахгүй. Элиниа Быстрицкая одоо Бага тєатриын тайзиаа Островский, Лермонтот, Чехов, Горикий, ТолсТой, 0еёя Ук- раилиа, Гуайтман, Скриб, Трепїсе, Дайгулов, Алешин нарын жүжгийн гол дүрүүдэд, змжилттай тоглож байна. -- Та оорийн ажлын пар хүрээг юу гэж үзэж байна бэ? -- Жүжигчин хүн өөрийн ажил мэргэжилд сэтгэл ханаж хэрхэвч болохгүй. Учир иь амжилтандаа тайвшрах яйдал аливаа урай бү- тээлч хүнд харш зүйл юм. Тэр тус: маа жүжигчин хүн тоглох чадвар- тай л байвал байнга, аль болбхбор их, дур хүслээ. оргилуулж тоглох нь эрхэм байдаг. Мүжигчин хүн тоглох нь поороод ирвэл: нүүрний будаг ч тохирохоо больчихдог. Шинэ. сайн дүр бүтээх пь жү: жигчип хүнд сэтгэл зүрхэндээ ху- римтлуулсан сайхан бүхлээ хү- мүүстэй хуваалцах, эрэл ха гуул, шинэ нээлт хийх, опгод оруулсан, баяр баясгалан төорүүлсэл сайхан үйл явдал байдаг. Үүнгүйгээр ажил дээр, гэрт бүх юм хэвийн байвч нэг л сэтгэл дуидуурхан са- ИЙГДДАГ ЮМ ДАя,,, -- Таныг ажаад байхад шилдэг жүжгийн сайн дүрийг л сонгож авч бүтээж байх шиг санагддаг Та юу гэж бодож байна7 -- “Театрын жүжигчин хүн ямар ч дүр оногдуулсан голох ёс- гүй. Энэ бол сахилга батын асуу: лал, -- Үзэгчдийн хувиар сэтгэгд- лээ хэлье, Таны бүтээсэн дүрүүд цөм зоригтой, зорилготой, бие даасан зал араншинтай хүтүүсийг харуулдаг, Та ер иь өөрөө тийм хүн үү? -- (Ийзэмсэглэж) Гүн ухаалт- нууд өөрийгээ тапин-мэлэх үйл явцыг хүний амьдралий хамгий! нарийн түвэгтэй нь гэж үздэг. 2Күжигчин хүн тэр их сэтгэл хөд лөлийн үедээ өөрийгээ мартчих- даг юм даа, Би өөрийгөө ямар зай араншин тай гэлтэй юм бэ гээ, Та илр оорс- дөө дүгиэж цэгїэ л дээ. Мэргэ лээ эзэмшиж аялана. гэдэг бол их хэцүү л лээ, Ямар хүй бэ гэдэг ч үүнтэй холбоотой. Намайг охин байхад дайн болж байлаа. Эцэг минь пэргийї эмч байсан болохоор гэрийнхэн маань намайг эпгийн хээ шийрийг хатаапа л. гэм итга дэг байсан. Би ч тэднийгээ гом доохгүй гэж хичээсэн. Цэргийн эмпэлэгт би даалгасан ажил бүрийг л хий байлаа. Теат- ӨСВӨРИЙН ДУГУЙЧДЫН УРАЛДААН БОЛНО МХЗЭ-ийн ХУЦ их хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулганыг спортын өндөр амшилтаар угтах дугуйн спортыг хөгжүүлэх, шинэ залуу тамирч- дыг төрүүлэх зорилгоор «Залгамжлагч» сэтгүү- лийн нэрэмжит өсвөрийн дугуйчдын уламжлалт 8 дахь Үүрдийн уралдааныг 1978 оны 5 дугаар 4-нд явуулиа, Уралдаанд хот, хөдөөгнйп рыг ялалтын дараа л сонирхож эхэлсэн дээ, ХержимМ бүжгийн луид сургуулийн бүжгийн ангид байхдаа орон нутгийн тєатрт «Ма- руся Богуславка» гэдэг жүжигт тоглолоо, Манайх тэр үед Уираи- ны Нежинд аж төрж байв. Ви тэр жүжигт дорно Фүгийн. бүжиг хийж бойсан юм, Эцэ бүхэн цөм сайн ду- рын үндсэн дээр болж байсан л даа, яг Эх, эцгийнхээ хүслийг дагаж эх барих!бага эмчийн сургуульд орж төгсгөлөө, Гэрийнхэндээ теат- рын сургуулийн тухай дурссан шилдэт дүр болсон Ансиньягийн амьдралаар амьдрах хэрэгтэй бол л0о, Өвлийн жихүүн хүйтэн өдөр худгийн цооногоос ус авч дам- нуургаар зөөнө, Түлээ хагална: Шал угаана, Элэ бүхнийг Допын иазах эмэгтэй яаж гүйцэтгэх Ёс- той вэ, яг тэр ёсоор гүйцэтгэх үүрэгтэй. Хумсаа будах тухай ярихыг ч хэрэггүй байлаа. Эмэг- тэй хүний хувьд энэ зүйл надад үгүйлэгдэж байсан нь мэдээж. а- рим жүжигчин дүрээ бодож сэт- 2ЛИНД| БИСТРИЦАЯ Жүжигчин болтьё гэвэл яах вэ Ямар иэт алдартай жүжигч- ний үйл амьдралаас нийтэлж өгиө үү? гэсэн Зүүнхараа хотын 10 жилийн дуйд сургуулийн | Өийн «А» ангийй сурагч Ч. | Дүрэвсүрэн 7-тийн «А» аигийн сурагч Оюуичимэг иарын хүсэл | тэд хариу болгож ЗСБНХОУ-ын ардми жүжигчин 9Э. Бистрип- кая «Иеделя» сэтгүүлийн сур- | валжлагчийй асуултад хариулс иыг иийтлэв. чинь. боон юм. болсон, Тэгээд л сурган хүмүүлгүүлэх ухааны дээд сургуульд орлоо, Нэг жил болоод тэсвэр мипь барагдаж дур мэдэн Инсп хот руу театрын дээд сур гуульд суралцахайр явахад ээж араас «Манайд битгий эргэж ирээ рэй!» гэж байж билээ Мапай гэрийнхэн миний жүжиг чин болсныг үзэгчдээс их л хо хүлээн зөйшөөрсөн юм Театї тайз, їїнд тоглосон. мипий ап ми дүрүүлийг үзэгчид сан сайн. хүлээж авсан л даа. Ч тсатрт ирэх үед би тэрд гарч эх сай. байлаа Гэвч тиинхэггэ исїгчин..| болох ам мин бүр үсэглэлээс эхэлсэн гэхэд хи лэхгүй. Урллгийн алдартай м теруудтай эй! зэрэгцэж :жилла уад ампргүй байлаа -- Та дүр дээрээ яаж ажилла даг вэ? Урлаг таны бие, сэтгэлийг хохироодог уу? --«Долгоон Дон» инцонд тогж хын тулд хагас шлл сургуулил сан. Их зовш байсан. Доны эт ний тосгойд сууж өөрийнхээ из дэлхийн сонгод/ эмэгтэй хүний рийг уран ч мартан зохиолын 8, 10 жилийн сургуулиудын 14--16, 17-18 иасны хөвгүүд оролцоно. Оролцох тамирчдын тоо хязгааргүй, Сургуулийн дүнг 14--16 яас- пы 2 хөвгүүн, 17--18 насны 2 хөвгүүний нийл- бэр амжилтаар гаргала. таар ангилан явуулна. 15 Уралдааныг гамын им-т тус тус уралдана. гуй, уралдааны дугуй- мын дугуйгаар 14-- 6 насны хөвгүүд-5 кмт, 17-18 насны хөв- түүд 10 нмт, уралдааны дугуйгаар 14-16 масны төвгүүд 10 кмл, 17--18 насны хөвгүүд Тэмцээнд оролцогчид сургуулийн таних тэм- дэг, дугуйн тэмцээлд оролцох тамирчны формыг бүрэн хэрэглэсэн байна. Хувийп амжилтаар зай тус бүрт эхний гурьан байранд шалгарсан хөвгүүдийг «Залгамжлагч» сэтгүүлийн-диплом, алт мөнгө, хүрэл медалиар шагнана. гэж бүтээдэг гэдэг. Би дүрдээ шингэж орсон үсдээ л тогдохоХ бэлэп боллоо гэж үздэг юм. Тай дэт л санааг Үзэгчдэд таз гдохыгГ гол ойлгч --ЯИруу найргийн урам бүтэ» лийн үдлмилэг дээр шүлэг уншиж байхыг тань харсан. Та уран уншлагадл ямар сарчим баримтал даг вэ? Шүлэс унш гол нь биш л ээ. Ме Я амьдралд мтрэи орсон чухал зүйлийг дүрслэн үзүүлэхийг би гол болго дот. Дайны сэдэвтэй бүтээлийн хөтөлбөр дээр ажиллаж «Уншитг- дадгүй захидлууд» гэж нэрлэсэн юм. Энэ сэдтээр хэдийгээр олон жил урсн га хийж байгаа боловч тс дөр болоогүй сэтгэл. дундуур явдаг. Яагаад вэ гэвэл би дайнд гаялан шатаагдаж ниүцгэрч харласан тал, бомбөгөнд сүйрсэн шуудангийн галт, тэрэт- Ни120-1271Т27Т””" гуульд гоно. Баг, тамирчдАа сайн бэлтгэж, оролцуулсан хийнэ. А-09072 Д, Сүхбаатарын нэрэнжид Улсын хавдадийн комбица1ад (їзсаэв, 0 бооны Тэмцээнд тэргүүн байр эзэлсэн лийп дунд сургууль тус бүрт сэтгүүлийн шилжин явах пом, диплом, гуравдугаар байр ггэлсэн 8, 10 жилийн дугаа «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» СЭТГҮҮЛИЙН | 2 изэс дайчин цэрэг эрсийн иямбай- лан. РУ Ж ЭВХсЭН эзэндээ. хүргэгү захидлууд салхинд хийсч «байхыг нүдээрээ үзсэн... Алтан шаргал тариа дайны галд. шатаж, ийсч өү -1-17 шүүс с їд ОнОГДОЙ 2 ОВчиж” бойснмг санаж байна,Охид бид ч дайны шуурган гал р явж ргийн эмиэлэг Фф галын “шугамаас холгүй байсан юм... Тэгээд Б.Влнш-о | Межияро- вын лгүт, уншиха хоно. балхиний байдаг л даа.. --Та шинжлэх ухаанд яаж Сансрын нислэгийг иярхдог. Ялангуяа саяхны нислэг. ОСБНХУ-ын уран гимнастикч, дийн холбооны тэргүүлэгчдийн даргын хувьд болон хувиасаа 96 хоногийн нислэг дуусах өдрийг сэтгэл догдлон хүлээж байлаа. Сансрын нинсэгч Юрий Ромапенио манай уран гимнастикчдийн хол- бооны тэргүүлэгч тишүүн хүн юм. Уран гимнастикчдийн улсын аварга шалгаруулах тэмцээн бо лох гээд байдаг. Нэг тэргүүлэгч маань гурван сарын томилолттой сансарт ажиллаж байдаг, Шийд- вэрлэх чухал асуудал их байсныг, хэлэх үү! --Таны тоглосон ба тоглож байгаа дүрүүдээс үзэхэд та нито- моотой хүн гэдэг нь нотлогдож байна. Та нөхөдтэйгөө хөгжилддөг 1еє байдаг уу? 4 --Энэз тухай бильярд хамт тог- лодог нөхдөөс маань асуу хары --Та бас шатар нүүдэг” аа? -- Шатар нүүхдээ дуртай бо- ловч бильярд тоглохыг гүйцэхгүй. --Та амралтын өдөр юу өнгөрүүлдэг вэ? --Өглөө цаг хагас гимпастнк хийдэг, Өдөр нонцерт, тєлевиао- рын, бичлэгийн бэлтгэл хийнэ. Үдээс хойш Москвад юм уу,Моси- кагийн ойролцоох аль иог үйлдвэ- рийн газарт үзэгчидтэй уулаалт хийх юмуу, шеф газар дээрээ очиж жүжиг тоглоно. Үдэш уран гимпастинийпн Хол- ажилдаа оролцоно, Орой болсон хойно угаах, цэвэрлэх гэр ориы ажлаа хийдэг. -4Та төмс шардаг уу? Махан хуурганд хуртай юу? Шарсан төмс, махиаас таргал- на. Миний дуртай хоол бол төрөл бүрийн зууш. Би 113 зуушны жор мэдиэ, «Неделл» сэтгүүлд энэ талзар гарсан бүгдийг унш- даг шүү Орчуулсан. Ж, ХОРЛОО 8, 10 «Залгамжлагч» сэтгүүлийн диплом дасгалжуулагчдыг Дд хүлээн авч, ЛӨЛ, МОНГОЛЫН ДУГУЙЧДЫН ХОЛБОО. : аииипиипишиишининийишиинишиииниг Ё, «Залгамжлагч» хоёр, сур амжилттай шалгаруулж «Залгамжлагч» сэтгүүлийн диплом, алт, мл хүрэл медалиар шагиана. Оролцох тамирчдын из г 1978 оны 5 яижар ш-3аж 1 МЕТСХОН) Төв “Зөвлөлийн тєхникийн зөвлөлгөөнийг мен өдрийн 14 цагаас ( цэЭГ 24 | жи ож 4 4 Ж7: амар бүр бүр! бур1 51000410 11518 - 2 Олон улсын хөдөлмөрчдийн эв санааны нэгдэл, ах дүүгийн ба монхийн ган бат найрамдал, улс түмний эв пэгдэл, нөхөрлөлд х»- рилдлагааны өдөр-майн нэгний баяраар Д. Сүхбаатарын норэмжит вэ? пмагт чин үнэнч байдгаа баяр балсгалантай илэрхийллээ, талбайд болсон нийслэлийн хөдөлмөрчдийн жагсаалд манай эх ор- ны жаргалант ирээдүй-өсвор үеийнхнийг төлөөлөн олон мянган иИно- ЗУРАГ ДЭЭР: Наш, зэвсгийн удирдагчид пионер сурагчдын нөр сурагч оролцож, МАХН-ын үйл хөрөг, монгол, зөвлөлтийн хашт засгийн газрын бунхант нидэр дээр байгаа нь, Орон бүхний пролетарн нар нэгдэггүн! 27 МАХН-ын үйл хэргийн гөлөө х Хэл сс үс иисЛии Э ЖИи000с66 | КОМСОМОЛЫН ХУШ ИХ ХУРАЛ Бүх Холбоотын Лени- бичгийн дарга Б.Н, Пасту- чүүд их хуралд баярын ний Коммунист Залуучуу- хов тайлан илтгэл хийв. илэрхийлэлт оруулав, дын Эвлэлийн ХУП!Ї их . - хурал энэ оны дөрөвдүг- ИххуралдДАЗХ,ОУОХ | Их хурал зохион бай. гээр сарын 25-наас 28-ныг болон 107 орны ком- гуулалтын асуудал хэлэл- дуустал Кремлийн их хур- мунист болон ардчилсан, цэж Б.Н. Пастуховыг БХ лын ордонд боллоо. дэвшилт залуучуудын 1835 ЛКЗЭ байгууллагын төлөөлөгчид 3 ийн БХЛКЗЭ-ийн ХУШ их ирсний дотор, МХЗЭ-ийн НЭГДүгээр нарийн бичгийн 2 хурал дээр ЗХУКН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр даргаар дахин сонгов. Төв Хорооны ерөнхий на- нарийн бичгийн дарга 2 рийн бичгийн дарга, ЗСБ Л. Түдэв тэргүүтэй МХ Энэ нх хурлын үйл НХУ-ын Дээд Зөвлөлийн ЗЭ-ийн төлөөлөгчид ёЖиллагаа нь Лениний Тэргүүлэгчдийн дарга оролцлоо. Нөхөр Л, Тү- комсомол, зөвлөлтийн 88- -И. Брежнев үг хэлэв. ДЭВ тус нх хурал дээр луучууд, ЗХУКН-аа бат х хуралд ЗХУКН-ын МОНголын залуучуудын өм- ингт тойрон хүрээлж нам, өв “Хорооноос баярын НӨӨс баяр хүргэж үг хэ- эх орныхоо үйл хэрэгт ч гүлжэ лэв. бичиг ирүүлжээ, чин үнэнч байдгийг бас2 БХЛКЗЭ9-ийн Төв Хо- БХЛКЗЭ-ийн дайчин дахин яруу тод нотлон рооны нэгдүгээр нарийн халаа өсвөрийн /Ленин- харууллаа. 3 ххх сс“ ЗУХУХУХХЭХХХХХХХХУХХЭХ 5 5 Ф 3 2 (5) ” 8 5 хуу ҮҮ МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Д.Сүхбаатарын ХоУоуссууУУУсх мэх ё 1)! мэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн “сонин. 2) тоотогшгш-шишшсшишыии-Ё-4Ыг шэш ЗЭР ЗЭЭРЭРВРУЛ НЫ ИЭЛИИБИИВРРЙН 35 дахь жилдээ 1978 оны 5 дугаар Лхагва 2Ф18 (1514 сарын 83. Үнэ 10 мө. Хсссспчспспспссх вж ахуйн нэгдлийн нийгмийн аж | мийнхээ аж ахуйд чадлынхаа хи- нөхөр 1Ю. Цэдэнбал «Хир бур- орон, гудамж талбай хаана ч яв- ахуйг цаашид бэхжүүлэх зарим | рээр үнэнч хөдөлмөрлөх явдал таг өчүүхэн ч хүргэхгүй нанднг- сан хэзээч тэр улс нийгмийн эд арга хэмжээний тухай саяхан маш | мөн. Энэ зорилтыг амьдралд бү. нан хайрлаж, тахиж шүтэж байх хогшлыг нүдний цөцгий мэт нан- чухал тогтоол гаргав. рэн хэрэгжүүлэхийн тул «Хүн үйл маань, нэгдүгээрт, нийгмийн. Дигнан хайрлаж байх нь чухал 3 бүр бага балчраасаа эхлэн туй- өмч хоёрдугаарт, соцналист өм- байна. Яагаад гэвэл энэ бүхэнд Уг тогтоолд хамтын аж ахуйн лын аж ахуйч, арвич хямгач, со- Чийг цогцлон бүрдүүлэгч эх үүс- ХҮНИЙ ариун цагаан хөдөлмөр оршин тогтвож, өндөр үр 8шигтай диадвст өмчийн 8с ширхэг бүрийг вэр болсон ариун цагаан хөдөл- | Шингэсэн байдгийг ойлгох хэрэг- 9 “мЦЬмЦцЖжи | ЭХЖЭИУАУ Жо Э.тинпапатнинилнианийнишинииитинийиипиипипииииишишиниийиийпииииишиининниициииинпиииииииппгшиоэ йл 5 БИД Д ЛАЖ ЭН ШҮТЭ : Е “ХҮН БУР БАГА, БАЛЧРААСАА ЭХЛЭН ТУЙЛЫН АЖ ХИР БУРТАГ ӨЧҮҮХЭН Ч ХҮРГЭХГҮЙ НАНДИГНАН Е Э Н АХУЙЧ, АРВИЧ ХЯМГАЧ, СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙН ЭС ХАЙРЛАЖ, ТАХИЖ ШҮТЭЖ БАЙХ ЗҮЙЛ МААНЬ, Нэгдүгээрт 5 Ё ШИРХЭГ БҮРИЙГ АЛХАМ ТУТАМДАА НҮДЛЭН ХАМ- НИЙГМИЙН ӨМЧ, Хоёрдугаарт СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙГ ЦОГЦЛОН 5 с ГААЛАГЧ, ХӨДӨЛМӨРИЙГ БИШРЭН ШҮТЭГЧ БАНХ БҮРДҮҮЛЭГЧ ЭХ ҮҮСВЭР БОЛСОН АРИУН ЦАГААН ХӨДӨЛ- Е Ю ЕСТОЙ» МӨР МӨН. Ё Н (МАХН-ын Төн Хорооны тогтоолоо) Ю. ЦЭДЭНБАА Б Е ЯС В МАХН-ын Төв Хороо, хөдөө хэмжээг заавал биелүүлэх, нийг- лын Тэргүүлэгчдийн дарга чимх будаанаас эхлэн гэр, 5 Ё Е Л Ё зэ : с- Б Е аж ахуй болох нэгдлийн гишүү. алхам тутамдаа нүдлэй хамгаа. Мор мөн» гэж сургасан байна. тэй. ДИЙН аж амьдралыг цуцалтгүй 5 н : лагч, хөлөлмөрийг бишрэн тү е дээшлүүлэхийн үндсэн нөхцөл үрд байх ёстой» хөдөлгөөнийг Нам засгийнхаа энэ эрхэм чу- Иймээс нам засгийнхаа дээрхн Ё бол нийгмийн өмчийг нүдний пөӨП-. газар сайгүй өриүүлэхийг опцлон Хал заалт, сургаалыг улс орны чухал заалт сургаалыг бүлэг са- 3 .гий мэт хайрлан хамгаалж, арви- заажээ баясгалант ирээдүй болсон хүй лаагаараа хэлэлцэн өдөр тут- 3 уулан бэхжүүлэхэд б аа- : ї агт сахин бие- Ё жуулан бэхїнүүлэхэд бүх анхаа : ) ход та нар яма Ё мынхаа ажилд мөрдлөг болгох та- 3орал, мэдлэг, чадвараа шавхан Мөн МАХН-ын Төв Хороопы лүүлж, сургуулийнхаа эд хогшил, лаар хэн. ямар үүрэг авч, юу Е дайчлах, гишүүн бүр нэгдлийн нэглүгээр нарийн. бичгийн дарга, өөрсдийн сурах бичгээ ариг гам- хийж байгаагаа сониндоо. бичээ- Е “дүрэмд заасан хөдөлмөрийн доол БНМАУ-ын Арлын Их Хур- тай эдэлж, төө зүлэг, ширхэг эрэг. рэй ми 711111 7777 777” сэрээ чэвэээээээхэхэвжэ еронхий. боловсролын даалгажээ, ХҮҮХЭД Эх орпыхоо үзэсгэлэнт сайхан байгаль, улс нийг- мийнхээ социалист өмч хө- ренгийг хайрлан хамгаалж арвижуулан баяжуулах нь пиопер сурагчид бид- ний эрхэм үүрэг юм. Манай сургуулийн хамт олон бид өөрийн сургуу- лийп шеф БНМАУ-ын Ой модны аж . үйлдвэрийн ------- Өмнөговь аймгийн тө- винин 10 жилийн дунд сур- гуулинн пионерүүл, 1тҮХЗЭ-ийн ХУП их хурал, мЗалгамжлагч» ГУ чуул- ганаа угтаж сурлагын ча- нар ахиулж дундгүй бүлэг, салаа болох хөдөлгөөн өр- нүүлж ранна, ЗУРАГ ДЭЭР: Ш. Бас- биш багшийн удирдсан 2- ын «А» ангийн нэгдүгээр салааны пионерүүд дунд- гүй хамт олон »болж тэд нарт шеф бүлгийн дарга, 6-гисн «Б» ангийн сурагч Д. Батбурам сонирхолтой зүйлийн цуглуулгаас яриа хийж байна. Т. АЛГААГИЙН авсан гэрэл зураг -" МХЗЭ-ийн ХУП их ху- рал «Залгамжлагч» 1У чуулган угтаж «Оюун түл- хүүр» сэтгүүлийнй нэрэм- жит шатрын тэмцээнд 10 дугаар дунд сургуулийн 2-ын «Гэ» ангийн сурагч ЛА. Мантаа. 1-ийн «Б» ан- тийн сурагч А. Баатарсүх, 8-ын «Б»-. ангийн сурагч Ч. Мөнхтуяа нар түрүүлж багаараа нийслэлийт сур- гуулиулын аварга болжээ, ЗУРАГ ДЭЭР: Сурагч А. Мантаа. А. Баатарсүх, Ч, Мөнхтуяа нар. С. БОДООШИЙН авсан гэрэл зурчг ПБ-ын Төв Зөвлөлд 19 Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын лийц тэргүүлэгчдийн хурлаар нийслэлийн иог 10 жилийн сургуулийн пно бүхэн байгаль орчноо хам Топ Зонло- гдүгээр мер сурагчдаас «Хүүхэд гаалахаар»ь манай орны пиопер сурагчдад хандаж гаргасан уриалгыг дэмжиж тогтоол гарга, Ч Ус тогтоолд улс нийгмийн өмч, байгаль, пандигиан хайрлах явдлыг ппопер су | Тухмын амьдралын нэг хэлшил боло ут ЭГ Х0 хуйц үр дүнтэй | ажил зохиохыг аймаг хотын ЭТЭ орчиод рагчдын өдөр пнонерийн: зоплолд МИНИЙ ЭХ ОРОН--БНМАУ БҮХЭН БАЙГАЛЬОРЧНОО ХАМГААЛЬЯ ЕРӨНХИЙ БОЛОВСРОЛЫН ДУН СУРГУУЛИУДЫН ПИОНЕР СУРАГЧДАД ХАНДАЖ ГАРГАСАН УРИАЛГА Яамтай хамтарч зөвлөл- тийн пионер сурагчдын туршлагаар «Өсвөрийн ойчдын эргүүлийгэ 20 су- рагчдын . бүрэлдэхүүнтэй байгуулж зуныхаа амрал- таар ажилласап юм. Бид- ний хийсэн үзлэг шалгал- тад 825 хүн хамрагдаж, 60 шахам зөрчил дутагд- -“-“ы:ыэ-- лыг. илрүүлсний. төдий, 1000 хүлд. байгаль... сур» лталчилгааны ажил хийлээ. Цаашилбал манай. «Оспо- рийн ойчдын ергүүль-ийн гишүүд ой! хөлрийн түйм- рийг илрүүлэх, унтраах, виз шилд хөдолмөрчдийг похион байгуулахад идэнх- той оролцлоо. "Торолх хотимихоо гоо үзэмж, болсон пүлэг мод, бут, соогийг хайрлан хам- гаалах зорилгоор пиопер сурагчдын эргүүл постыг 104 удаа гаргаж, хийсэн ажлыг нь дүгиэр, Сургуу- лийнхаа орчинд 800 м2 газар зүлэг суулгаж, 70 орчим мод сөөгийг тарьж туршлагын талбайг ши- нээр зохиоп байгуулал, сургууль төгсөгчдийн цэ- цэрлэгт 116 мод тарьж ургуулан, Эх орноо суд- лах, хичээлээр олж авсан мэдлэгээ бататгах, | апги набинетаа тохижуулахад зориулсан энлэл-пионе- рийн ажил өргөн зохиож байна. Эдгээр ажил нь эх орныхоо байгаль ой мод, ан амьтад, ус, ургамал үнэт баялгийг хайрлан хамгаалж өөрсдийн хувь нэмрээ оруулах хүсэл са- наа, урам зоригийг улам төрүүлж байна. Эх орны- хоо яндашгүй баялгийг өсгөн үржүүлэх арвижуу- лах, хамгаалах их үйлсэд Хон, ний шини анир нооооиий хииииииииийлиилииииний пионер сурагчид та. бүх- пийг идэпхтэй оролцохыг уриалж, доорхи үүргийг бид анч байна. Үүнд: Сургууль хамт олиоо-. роо байгаль орчиыг хам- гаалах ши йЛӨгий, Бэй шүүнд элсэн байгаль хам- “33465 ажлыг бүх нийтийн үйлс болгон ажиллах, Бай- галь орчин, ой мод, 8! амьтиыг хамгаалах таллар Зоплолтийн хүүхдийн туршлагаас суралцах ажил зохиож байгалийн ноход клуб байгуулан «Цэнхэр эргүүл» «Ногоон эргүүл» ажиллуулиа. Хо- тын мод бут сөогийг хайр- лап хамгаалах зорилгоор пиопер сурагчдын эргүүл постыг зохион байгуулалт- тай тогтмол гаргаж ажил- лах. Сургуулийн . орчин, зүлэг модыг анги бүлэг. пионер сурагчдад даал- ган өгч арчилж хамгаалах ажил өргөн зохионо. Ан олзворын үйлдвэрийн дэр- гэд олзворын зүйлийг ашиглах дугуйлан бай- гуулж ажиллана. Дархан цаазтай Богд уулын нэг амыг хариуцан авч хот орчны ногоон бүсийг хайр- лан хамгаалах ажилд орол- цохын хамт шувууны 800- гаас доошгүй үүр хийж тавина. Хотын ногоон бү- сийн ойд 100-аас доош- гүй шоргоолжны үүр нНу- тагшуулах ажлыг лагын журмаар хийнэ, Байгалийн баялгийг ашиг- лах самар, жимс үр бор- гоцой түүх ажилд идэвх- той оролцоно. Загас үүр- жгүүлэх, цэцэг тарих, шу- тууид үүр барих зэрэг ажилд пиопер сурагч нэг бүрийг идэвхтэй. орол- цуулж, сурталчлах ажлыг хийнэ. 7Кил бүр ХЗЭ-ийн үүр, пионерийн бүлгийн хооронд байгаль хамгаа- лах сэдэвт ажлын урал- даан зарлан дүгиэж бай- на, Мод үржүүлгийн газ- рапс болон, ойгоос мод шилжүүлэн суулгах ажил охийнэ. «Байгалийй сай- хан, бидний бахархал» сэ- дэвт аялал уулзалт үдэш- лэг өргөн зохионо. ПИОНЕР СУРАГЧИД АА! Бидний уриалгыг хэрхэн хүлээн авч бай- галь орчиноо хамгаалах талаар хийж, сэдэж бай- гаа яжлынхаа аргатурш- лагыг сониноороо дамжуу- лан харилцан солилцож йхыг хүсье. 2 Х. ЧОЙБАЛСАНГИЙН НЭРЭМЖИТ ХӨДӨЛ- МӨРИЙН ГАВЬЯАНЫ УЛААН тугийн ОДОНТ 10 ЖИЛИЙН ЛАБОРАТОРИ НЭГ- ДҮГЭЭР ДУНД СУР- ГУУЛИЙН ПИОНЕР СУРАГЧИД. « -/----т- ЭМЧ ЗӨВЛӨЖ БАЙНА Воласгэйлл гс 2132-2151 ХАРААГАА ХАМГААЛАЛ Хүүхдүүд өөрсдийнхөө хичээл, амралтын дэглэмийг зөв баримт- лаж занших нь биеийн эрүүл мэн- дэд ялангуяа нүдний хараанд чу" хал ач холбогдолтой юм. Тухайл- бал хүүхдийн, өдрийн дэглэм зөв зохион байгуулагдсапй байх ёстой! Хүүхэд хопогт хангалттай, унтах, чапар сайтай хоолыг то» дорхой цагт хэрэглэл занших яв- дал чухал юм, Мон 40--45 минут хичээл- лэж, 10--15 минут амардаг дэг- лэмийг гэртээ нэгэн адил сахих ёстой. Хичээл тарсны дараа хоёр цагаас доошгүй хугадаагаар эрүүл агаарт хөдөлгоонт “тоглоо- моор тоглож, амарсныхаа дараа 1-4 дүгээр ангийн сурагчид 2-3 цагаас илүүгүйгээр 80:40 ми- нут тутамд 10-15 минутын завсар» лагаатайгаар хичээлээ давтана. Завсарлага амралтынхаа цаг, цөөг хөн минутыг ч цэвэр агаарт гаг рах хөдөлгөөнт тоглоомоор тог лох, аль болох алсын өндөр уул, цэлгэр талыг харах зэргээр өнгө рүүлэх нь нүдний ядаргааг гар" тах ашигтай амралт болдгийг са» нах хэрэгтэй, Харин хараа муутай хүүхдийн тоглож паадах нь хязгаарлагдмал, орчны юмыг тодорхой таньж мэд» дэггүйгээс болоод тэдний оюун ухаан ша бялдрын өсөлт Ч ХОЦ- рогдон айдалд эх явдал бий. Иймд хүүхэд Бат хараа« гаа хамгаалж, нүдний ямар нэгэн гаж буруу хөгжил, хялар харах зэрэг тохиолдолд. мэргэжлийн эмчийн зөвлөлгөөнийг цаг алдал- гүй авах хэрэгтэй, . Унших, зурах, урлах зэрэг ой- рын зайнд юм хийхдээ хийж буй зүйл нүд хоёрын хооронд 85--40 см-ийн зайнаас хийнэ. Хэт тон ГоЙх, хэвтэж, ном унших нь нүд- ний булчингуудыг ядрааж улмаар харааг муутгах гол шалтгаан бол» - дог. Зурагт радиогийн нэгтрүүл- тийг 7 хоногт 8 удаа үзэж сонир- хож болох бөгөөд тэгэхдээ нас НЫ онцлогоор үзэх хугацаа ха- рилпан адилгүй байна. ргуулийн өмнөх насны бо»! лон бага апгийн хүүхдүүд 5 зөвхөн хүүхдэд зориулсан нэвт- рүүлгийг 1 цагаас хэтрүүлэл хугапаагаап үзэж болно. “Хүүхдийн Клиникийн төв ЭМ- : налгийн нх ЭМЧ Ц, БАТЖАРГАЛ БЯМБАЖАВ | | | ЯЛАЛТЫН БАЯРТ. Фашист Герман 1941 оны зургаду- таар сарын 22нд итгэлийг Эвдэн ЗХУ-руу гэнэтээр довтлон Зовлол- чийн эрд түмний эзхийн бүтээн бай- туулалтын (хөдөлмөрийг тасалдуул- єён юм. .. Энэ үед Севастополь хотын оршин суугчид хориглолт байгуулах ажилд тар хумхилгүй ажилласан юм. Дайны авзцад Севастополийн хам- тийв залуу ргэдийн вэг 14 настай Болодя Челурный эрэлхэг гавьяа байгуулж олонд алдаршсан билээ. Гитлерчүүдтэй хийсэн їтнрүүн ту- тлалдаанд “түүний ах Болодя нь алагдсан явдал бяцхан хүүгийн хор- сол завалыт бадрааж ахынхаа ешөєг авсхын түхд тэр галын тэргүүн шу- тамд очжээ. Тэрээр бусад олон хүүХ- дийн адилаар хорооны хүү хэмээн вБэрлэгдэж тагнуулд явах болов. Болодя Чепсурный нэг биш удаа дайсны цэргийн тоо, байрлалын ту- хэй үнэт мэдээ звчирч байлдааны ту- талыг амжилттай биелүүлж бай- оо. Севастополийн пиоверүүд томчуу- дын хамт огад уктраалцаж, аюулд нэрвэгдсэн хүмүүст анхны тусламж үзүүлж (хичээл тараад үйлдвэрт ажнлллацгааж байв. 1942 оны өвөл Севастополь хотод Тимурчүүдийн команд байгуулагдав. Тэд змвэлэгт очиж хүнд өвчтөний У-тай хилд залгаа н цэрэг-стратегийн бари байгаа бегөөд БНМА зэагаүргэлжлүүлсээр ба ын эсрэг жтэг-г-7 Та Б.ООЛЭЧЧХЛЧЛЧЛЧОПИШЕШЖУИОУЧХЧОҮ БЭЭЖИНГИЙНХЭН Монголд ни МАУ-» Нүх ховил ь сахин ха ЇБНМАУ-ын засгийн,тазраас энэ оны лөрөвлүгзэр сарын 8-ны өдрийн нотоос) дэргэд жижүүр хийн, шархадсан хү- мүүст сонин уншиж, тэдэнд захидал бичиж ёгнө. Пионерүүд улаан армийп анги сал- баруудтай холбоо тогтоон, сум галт хэрэгслэлээр хангахад тусалж, шар- хадсан хүмүүсийг хотод авчрах зэр- гээр бүхнээ хийж байв. Пнионерүүд ингэж эрэлхэг зориг гарган даалгавар биелүүлэхдээ өн- дөр сонор сэрэмжтэй ажиллаж бай- сан жишээ дурдья. Севастополь хотын захад Констан- тин Сорокин, Николай Крутилин гэ- дэг хоёр сурагч явж байтал тэдний дэргэдүүр дунд зэргийн настай үл таних хүн өнгөрөхийг ажиглав. ӨНГӨЛЗӨЖ ЗУУН дайнд нлтэд бэлтгэн жилээс жилд даамжруулж байгаа вь -ын аюулгүй байдалд шууд занал учруулж байна. БНМА гт хятадын цэр а байгуулам ийн асар их хүч. бөөгнөрүүлж тн барьж. цэргийн сургууль хийж хорлон сүйтгэх янз бүрийн явуул- лыг бэхжүү? д арга буюу хүг н газрын хүссэнээр зө үүлсэн бөгөөд тэд Монголын АР- усгаар тогтнол, газар ж байгаа юм. -ын засгийн газарт өгсөн БНХА НАОГИЙНХНЫГ НЯЦААВ БНХАУ-ын маогийн үзэлт эрх баригчид империализм болон энэ дэлхийн хамгийн харгис бурангуй этгээдүүдтэй сүлбэлдэж, үнэндээ нипериализмын хамсаатан болоод байгаа юм. Марксизм-ленинизм, сопиалист ннтернационалын үзлээс урвасан мөнөөхөн Мао Зэ-дуны харгис үЗ- лийг маонзм гэж нэрлэдэг юм. Маогийн үзлийг үхширтэл баримт- лагчдыт маогийнхан гэдэг болжээ. Маогийнхан ЗСБНХУ болон херш бусад орнууддаа нутаг дэвсгэрийн өнгөлзлөг хийсээр байна. Тэд сая- МАНАЙД өмссөн хувцас иь үнгэг- ойр хавьд үсчинд очоогүйг илтгэнэ. Өмст сөн хувцас гадаад байдал нь шууд нүдэнд тусч хоёр хүүхэд түүнийг Түүний дэж үрчийсэн, үс нь ургасан нь мөрдөж эхлэв. Тэр хүн гудамж хөнд" лөн гарснаа, эргэж ямар нэг юм эрж байх шиг санагдав. Тэгснээ барим- жаагаа олсон бололтой нутгийн ор- шин суугчдын явдаггүй хаалттай чиг- лэлд яваад өгөв. Соронин -- Коля, Чи түүний хойноос х4- раад бай, би туслах хүчин аваад ирье гэж нөхөртөө шивнэв. Крутилин ганцаараа үлдээд үл та- них хүний хойноос ажигласаар байв. ми ДЖЖЖӨЖЖФЖжЧчЧш“п“ы“Ц“(Ы"жиИУҮуеГү уу ЗАНАЛХИЙЛЖ, БАЙНА БНМАУ-ын засгийн газраас Б таа тойроод алга болчихож магад” гүй шипжтэй холдож эхлэв. цэрэг хашгиран, Рнэ хооронд нөгөө хүн явсаар ээг Колл дэргэдүүрээ өлгөрч яваа усан цэрэгт хандан: -- Энэ ах манай хүй биш болол- той, Тэр агуй руу чиглээд явчихлаа. гэн ? Усан цэрэг учрыг. дор нь ойлгов. Тэрээр Ирутилипы хамт үл таних хү ний! хойноос япав, Түүнд, нилээд дөхөж очоод усан буугаа апч «Зогс» гэж чанга “Үл тайих хүн усан цэргийг үзмэгт пээ зугатахыг оролдов. Яг энэ үеэр туслах хүчин ирж үл та» инх этгээдийг баривчлав, Дараа нь тэр хорлоп сүйтгэх ажиллагаа хий хээр ирсэп дайсны тагпуул болох нь илэрчээ... Энэ мэтээр төрөлх сайхан хотоо хамгаалахад | Севастополийн пио! сурагчид томчуудын адил хос баатарлагаар тэмцэж явсныг хэнч мартахгүй юм. Тэд өсвөрийн залуу үеийнхэн ёо” циалист зх орноо хамгаалах тэмцэлд ард түмнийхээ хамт босч хичнээн нхийг хийж бүтээж чадахаа өөрсдийн - житээгээр харуулж чадсан юм. «Оборона Севастополл» гэдэт номноос товчлон орчуулсан тавлаг Б. ТЭРБИШ оо НХАУ-ын засгийн газарт өгсөн энэ опы дөрөвдүгээр сарын 8-ны өдрийн нотод хятадын удирдлагаас Монгол улсын дотоод хэрэгт хөндлөнгөөс ичгүүр сонжгсуургүй оролц- сон яв зохистой няцаалт өгсөн ны болон харилцан туслах тухай ТАУ-ын засгийн газрын нотод байлгаж байгаа нь («Үнэн» сонины редакцийн өгүүллээс) хан БНМАУ-ын талаар ийм өнгөлз- лөг хийв. Жишээ нь БНМАУ-ын нутаг дэвсгэрээс зөвлөлтийн цэр- гийн ангиудыг гаргахыг БНМАУ- ын засгийн газрыг алгасан саяхан ЗСБНХУ-д бүдүүлгээр шаарджээ. БНМАУ-ын талаар хятад улс түрэмгийлэн эзлэх илт дайсагнасан бодлого баонмталж байгаа учир БНМАУ-ын засгийн газрын хүсэл- тээр зөвлөлтийн цэргийн “ангиуд Монголд байрлаж байгаа билээ. БИД ЖИГШИН ЗЭВҮҮЦЭЖ БАЙНА Хятадын эрх Саригчид энхрий хайрт эх опны магнь бүрэн эрхт байдалд заналхийлж өнгөлзөн, ЭЛ- БЭВ гүтгэлэг өдөөн хатгасан явуул- лага үйлдэж их гүрний дээрэнгүй үзэл гаргаж байгаад монголын мянга мянган улаан бүчтэн пионер сурагчид, багш, сурган хүмүүжүү- тэгчид бид ард түмнийхээ нэгэн алил жигшин зэвүүпэж байна. Хятадын улирдагчид өсвөрийн үеийнхвээ «Улаан хамгаалагч» гэ- вэт нэрээр Маоизмын харгис үзэл, онолоор төөрөгдүүлсэн шигээ бү- рэн-эрхт БНМАУ-ын ирээлүйн ир» ТЭД өсвөр үеийнхний хувь заяанд хөнөөл учруулах санаа агуулж, эх орны маань пархан эрхийг үл тоом- сорлож байна. 1 Монгол, зөвлөлт хоёр орны үнэнч хөвгүүдийн цусаар гагнагд- сан ахан дүүгийн найрамдалт ЗХУ- ын цэргийн ангийг эх орноос минь гаргахыг хятадын талаас шаардсан явдлыг зрээ цээрээ алдсан бүдүү" лэг түрэмгий бодлого гэж үзэж БНМАУ-ынхаа засгийн газраас Хятадын засгийн газарт явуулсан нот бичгийг монголын багш, сур- ган хүмүүжүүлэгчид бид түм бу- ман шавь нарынхаа хамт сайшаан дэмжиж байна. : МХЗЭ-ийн 17 дугаар их хур- лын төлөөлөгч, МПБ-ын "Төв Зөвлөлийн Тэргүүлэгч 80 лу- гаар сургуулийн ппоперийн агч ахлах улирд н. МАНДАХ БНМАУ-ын засгийн газраас БН ХАУ-ын засгийн газарт өгсөн нот бичгийг бид телевиз, радпогоор сонсож соний хэвлэлээс уншсан би- лээ. Хятадын эрх баригчид БИМА У-ын нутаг дэвсгэрээс Зөвлөлтийн цэргийн ангиудыг гаргах шаардла- гаа манай засгийн газрыг алгасан ЗСБНХУ-ын засгийн газарт тавь- сан явдал нь мапай дотоод хэрэгт хөндлөпгөөс оролцож байгаагийн нэг баримт мөн гэдгийг Монголын тиопер сурагчид бүрэн дүүрэн оїїл- | газрын хүсэлтээр зөвлөлтийн цэргийн ангиулыг БНМАУ-д гагцхүү бүрэн эрхт Монгол улсын аюулгүй айллыг халгах үүднээс арга буюу авсан арга хэмжээ юм. юм. байгааг Гэрээ “ёсоор байрлаж Манай похоп тэмдэглэсэн байна. Энэ бол БНМАУ-ын аюулгүй байд- лыг хангах талаар авсан манай ул- сын бүрэн эрхэнд багтах арга хэм- жээ юм. Манай улсын дотоод хэ- рэгт хөндлөнгөөс оролцох гэж оролдсон хятадын эрх баригчдын балмад өнгөлзлөгөд БНМАУ-ын, засгийн газар саяхны нот бичгээ- рээ зохистой няцаалт өгснийг ма- най орны ард түмэн түүний өсвөр. үе өргөч сайтаан лэмжиж байна. МОНТГАМЭ-гийн тоймч гож байна. Зөвлөлтийн цэргийн ан- гиуд Монгол-Зөвлөлтийн найрам- дал, хамтын ажиллагаа харилцан туслах тухай гэрээ ёсоор Монголд байрлаж байгааг бил мэднэ: БНХАУ-ын эрх баригчид Мон- гол улсыг булаан эзлэх балмал боллогоо орхногүйгээр ул барам дайнд. илтэд бэлтгэж байгаа нь Монголын өсвөрийн үе пионер, су- рагчид бидний экигтшлийг төрүүлж байна. Нийслэлийн 8 жилийн поповдү: гээр дунд сургуулийн өнөнөө сүнагеэн БНМАУ-ын үнэнч анд нөхөр 7 холбоотон ЗСБНХУ-ын цэргийн ангиуд манай оронд өөрийнхөө ду зоргоор биш, БНМАУ-ын засгийн газрын хүсэлтээр БНМАУ, ЗСБН ХУ-ын хооронд 1966 онд байгуулсан тайрамдал, хамтын ажиллагаа-.. мо Одоогоос: 160 жилийн тэртээ Пруссийн аж үйлдвэр ихэд хөгжсөн Рейн мужийн Трир хотын нэгэц өм- гоологчийн тэр бүлд гураа дахь хүү торсон нь шинжлэх ухааны комму- низмын онолыг үндэслэн бүтээгч, олон улсын ажилчин ангийн аугаа хотын их сургу гуулиа амжилттай. тог! лиа. тогсгоод 29-хан. ил философын ухааны гийг хамгаалжоэ, Шинжлэх ухаанд, биеэ гэсэн. хүн хийн, рэл ха! ван. туулахын, ажилч дуурнал болох юм. К., Маркс хорин таван үзэсгэлэнт гүн ухаан биеэ даан суралцсан Маркс оюутан үедээ євлдаг байжээ. дын гэр бүл байсан юм. доцторын төрсөн их багш 1арл Марие байлаа. Марл хүү оцог эхийн гар доор 13 иас хүр, тол хүмүүлээд 10:10: онд "їрир хотын гимпаан: тогссоний. дараагаар ульд шилшиж уг сург оноо, Сургуу: отай. байхдаа зор» ойн зориулсан энэ хүний гор бүлийн амьдрал нь ч хүнээ. хайрлан. хүндэтгэ» р хүүхдээ гэх эх оцгийн өнө» рын, эцэг эхийн элбэрэл хай- рыг зөв ухааран ойлгохын, хүнд хэ- цүү бэрхшээлийг цэгэн сотголоор Да- хичээнгүй, соёлч боловсон амьдрахын үлгэр эжи- шээг үзүүлж чадсанаараа хөн бүхэнд насандаа бага наснаасаа үерхэн дассан Үсний Фон Вествалентэй гэр бүл болжээ. Женнн Фон Вествален бол биеийн гоо сайхан, оюун санааны цэ- цэн цэлмэгийг хослуулсан ер бүсгүй байжээ. эдийн засгийн ухааныг өндөр боловс- ролтой хүн байв. 7Кении Вествален Марксын зохиол бүтээлийн гар бич- мэлийг уншиж чин сэтгэлээсээ зөв- дөдөг, зохиол бүтээлийг нь хэвлүү- дэхийн төлөө байнга хөөцөлдөж, гар бичмэлээ сийрүүлэн бичихэд нь ту- бусын Тэрээр Марксын гэр бүл бол хувьсгалч- хан. ирээдүйн төлөө санаа... тавьсан олон. анд ноход нь Марисынхаар айлчлан. ирэх дуртай. байжээ, "Тїэгоөд Ч.амьдралдаа. тохиолдсон у!! гашуу, очин поплон ядуу зүдүү: гийн хүнд байдлыг Ф, Өнгөльс. шиг олон цохдийнхөө ачаар дийн туул- даг бийшир. Хүүхдүүд тоглон ийадлж найд нө» ход айлчлан ирэх үсийг энэ гарийн- хон. хамгийн сайхан. аа жаргал гээж тооцдог бийжоо, Ц. Марксын: нөр хичээнгүй үйл ажиллагаа. энэ гэр бүлийнхнийг ХӨ» долморч болгож, хүн бүхэн чадлын- хаа хирээр эцэгтээ тусалдаг бийжоэ. Марксынхан гэр бүлээрээ номтой нөхөрлөж дэлхийн сонгодог зохиолч- дын бүтээлийг дахин дахин унших дуртай. Ялангуяа К. Маркс ядарсан үедээ уран зохиол уншдаг байв, Н. Маркс хүүхдэд хязгааргүй хайртай байсныг охин Женни, Лаура, Элеонора нарын дурсамжаас уншиж болно. К. Маркс намын нөхдийнхөө хамт ядуучуудын хорооллоор нэг биш удаа явж тэдний хүүхдийн аж амьдралыг сонирхож энхрийлж тэв- рэхэд хүүхдүүд соронзонд татагда-, хын адил тойрон хүрээлдэг байсныг дотно нөхдийнх нь дурсамжаас мэ- дэж болно. К. Маркс, Женни нар. гурван охинтойгоо тоглож, сонин ном уншиж, театрт явж, зугаалдаг бай- жээ, Ялангуяа амралтын өдөр хотын захын ой руу явганаар зугаалах дур- тай байжээ. Тэр нь нэг талдаа 25 км Марксынд ажилчин ангийн хувь ирж, очихын 50 км болохоор охи- зананы төлөө тэмцэгчид байнга цуг- дынх нь бие бялдрын хүмүүжилд сай- Марксын ларч үзэл бодлоо солилцож, энэ л хан нөлөө үзүүлжээ. Марксын охин ! айлд «Эвхамт намын тунхаг» эхлэн Женни, Лаура, Элеонора нар зориг | гэргий бичигдсэн юм. Товчлон хэлбэл олон хатуужилтай, ажилчин ангийн эрх ! Женнн улсын ажилчны хөдөлгөөний гал го- чөлөөний төлөө тууштай тэмцэгчид, || : Вествален ломт нь нэгэн үе энэ айл болж бай- уран зохиол, дуу хөгжмийг шимтэн Ї жээ. сонирхогч, шинжлэх ухааныг бишрэн Ч Марксын гэрт зочин гийчингүй шүтэгчид болжээ. | цаг гэж тун ховор. Хувьсгалт үзэл ян, : ї бодолтой, хүн төрөлхтөний сайн сай- Н. ДАРИЙМАА Бага охин Элеонора, ! 4 2: 4 ХХХХХЭЭ5 : жас ог 23 222 Ссс«п«поЭж пи«пчсшссоүроүрүхио Э үсүйссүҮ“ «сс со оКоүоүсэтПчтЭоЦЖш Ес гүитжоштошсооэЭйоүшүсрүүшүшүршүрүйүурүрсуүсиүшоиөФсосхссч сс“ ОшҮҮҮТйхСҮУЧу АНХНЫ ГАРАА 2 22 /7/ 2 2оОЖ МХЗЭ-ийн ХУЦ их хурлыг угтаж - » тус хурлын нэрэмжит өртөө- чилсөн холимог б ! хөмХЭлээрчйн уулаа аяллын уралдаан Улаанбаатараас Цэцэрлэг Аяллыг «Хоршоолол» нийгэмлэгийн ал! : Йн дасгал ч 2 тын мастер С. Дорж ахалж нийслэлийн 215, 4 ДҮГЭЭР ДУНД ёСур- буулдйн тамирчин сурагчид оролцож байпа, иг нь пионер сурагчдаас өртөөчилсөн Эн, ! холимог буухи . Ямгалсыр замд гарч байгаа анхны гараа юм. аБАН кр ЙГ, ядал уралдаанд Архангай, Завхан, Хөвсгөл, Булган нийгэмлэ- 28! Н амирчид дугуй машин, морь, явган маршаар оролцож 2451 урт замд аялж, спорт тоглоом, тэмцээн зохиож, МХЗЭ-ийн түү- Г273 ввгалаас хөдөлмөрчдөд сурталчлах юм “к Ё 144 ЭГ, ДЭЭР: Тамирчин сурагчид МХЗЭ-ийн ХУИ их хурлын рэмжил буухиа аялал уралдааны аихны дөртөөчлөл Цэцэрлэг хот хүртэл 448 им холын замд гарахын өмнөхөн, эн--ш----иии-ш-- ши 0111!!!) Ээ лсэжсэг тивтегтулнслалт саллмтти----иашгэс А--69519 “бүхдан иа/ Д, Сүхбаатарын цэрэмжит улсын хэвлэлийн комбциагад хэвлэй 80ХИОЛЧ 0ЧИД Монгол, Зөвлөлтийн хү үхдийн зохиол хотод саяхан боллоо. Уулзалтад оролцоонд Баллгаас хүүхдийн зо- хнолч зочдыг нийслэлийн 5 д гаар бүлгэмийн хүндэт Шаоненхоэлтэал Ци2эгэ 117) уулзалт Улаанбаатар ЗУРАГ ДЭЭР: Уран зөгнөлт 8 охнолч Сергей ЯЦӨсЭДЭБЫХ Бнанахд судлыг Ирина СВөВкецолүлсоы Г 3 Ц, Ганболормаатай уулзаж хинхсүэ “байгаа СЭ зА3 хайн” слийн с 0, БОДООШ. ХҮҮХДИЙН ХЭВЛЭЛИЙН НЭГДСЭН РЕДАКЦИ мэммж--инэнжиии--3 0 хэхслиилээээа иидекс--14140 55 двхь жилдээ БАДРАХ “ХӨГЖЛИЙН ЭХ УНДАРГА ХИР БУРТАГ ӨЧҮҮХЭН Ч ХҮРГЭХГҮЙ НАНДИГНАН ХАЙРЛАЖ, ТАХИЖ ШҮТЭЖ БАЙХ ЗҮЙЛ МАЛНЬ, Нэгдүгээрт, НИЙГМИЙН ӨМЧ, Хойрдугаарт, СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙГ ЦОГЦЛОН БҮРДҮҮЛЭГЧ эх ҮҮСВЭР БОЛСОН. АРИУН ЦАГААН ХӨДӨЛМӨР МӨН, БАТ ТҮШИГ БОЛСОН ЭНЭ ХОЁР ТУЛГУУР БАГАНАГҮЙ БОЛ СОЦИАЛИЗМ хөГ- АЛХАМ ТУТАМДАА НҮДЛЭН БИШГЭП ШҮТЭГЧ БАЙХ ЁСТОЙ» ТРУД». «ХҮН БҮР БАГА БАЛЧРАА- САА ЭХЛЭН ТУИЛЫН АЖ АХУИЧ, АРВИЧ ХЯМГАЧ, СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙН ЭС ШИРХЭГ БҮРИЙГ АЛХАМ ТУТАМДАА нүдлэн ХАМГААЛАГЧ, ХӨДӨЛМӨРИЙГ БИШРЭН ШҮТЭГЧ БАЙХ ЁСТОН» Манай намын утга төгөлдөр энэ сайхан лоозон бүгд 24 үгээс бүтжээ. Хүүхдүүд та нар энэ лоозонг радио тслевнзээр байнга сонсо: сопин хэвлэлээс уншин, чээжилж байгаа чинь-маш сайн. гийн гол нь «зэжлээд зогсохгүй, түүний үг, тас- хал, цэг бүрийн учрыг гүн бат ойл- гож, алхам тутамдаа мөрдөх явдал иэп чухал. Ер нь та нар өөрсдийнхөө өдөр тутам магадгүй цаг мөч тутамд эдэлж, хэрэглэж байгаа зүйлээ хэр- хэн яаж: бүтдэг тухай бодож сана- даг уу, хэрэв санадаг бол тэр бүх- нийг хайрлах сэтгэл алидаа л төрөх учиртай. : Учир нь хувцас, :хүнс, орон сууц, орд харш, зам, талбай, мод зүлзг ширээ сандал, цом дэвтэр, тэр ч байтугай та парын тоглох тоглоом хүртэл өөрөө аяндаа.бий болдоггүй цөм л хүний хөдөлмӨ- реор, хүний гараар, оюун ухаа- наар бүтдэг шүү дээ! Ингэхээр зихрий хайрт памаасаа дэвшүүл- сэн дээрх лоозонд байгаа ХӨДӨЛ- МӨР гэдэг үгийн утга учрыг сай- тар ухааран ойлгох хэрэгтэй бай- иа, Хот, хөдөөгүй сүндэрлэн босч байгаа сүрлэг сайхан орд харш, үйлдвэр завод, өсөн. үржиж бай- гаа үй түмэн мал сүрэг, хапгай товьгүй халиуран байгаа хадлан тариа, хаа сайгүй түгэж байгаа АН, Мөрөн хотын 10 жилийн хан 9 дүгээр бүлгийн Эдний жишэ: гаар бүлгийн х баяр, Ш. Түвшин, С. Түвдэнсүрэн, 39 1М19 (1515) СУРГУУЛИА дунд сургуулийн» хамт олпыг «Манай Ти- мурчүүд» гэж бахархан иэрлэдэг. 4 хан Тимурчүүдийн хөдөлгөөнийг аймагтаа айх санаачилж сайн сайхан үйлс, бүтээл, санаачил- гаараа хамт олноо ямагт баярлуулж байдаг у!- раас эмэ хүндэт нэрийн эзэд болцгоожээ. эр Д. Цацрал даргатай.10 ду- мт олон ангийнхаа 40 сандлыг засварлав, 8-ын «А» ангийн сурагч Т, Түмэл- галан иар хуучин 4 бомбөрийг сэлбэй ажилтай болгожээ. Сайн үйлс бутээх ажил ингэж нийт ї инонер сурагчдыг комрав: Т!Оюунчимэг ахлагч» 21 | «ХҮН БҮР БАГА, БАЛЧРААСАА ЭХЛОН ТУЙЛЫН -АЖ АХУИЧ, АРБИЧ ХЯМГАЧ, СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙН ХАМГААЛАГЧ, ЭС ШИРХЭГ БҮРИЙГ ХӨДӨЛМӨРИЙГ МАХН-ын Тов Хорооны нэгдүгээр иарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. ЦЭДЭНБАЛЫН санаачилгаар МАХН-ын Төв Хороо- ноос дэвшүүлсэн лоозон . ФКАЖДЫН СЫЗМАЛЬСТВА ДОЛЖЕН СТАТЬ СКРУПУЛЕЗНО ЭКО- НОМНЫМ, РАЧИТЕЛЬНЫМ И БЕРРЖЛИВЫМ, ЗОРКИМ ОКОМ НА КАЖДОМ ШАГУ ОБЕРЕГАТЬ КАЖДУЮО КЛЕТКУ И КРУПИЦУ СО- ЦИАЛИСТИЧЕСКОЙ СОБСТВЕННОСТИ, ПРЕКЛОПЕННО ПОЧИТАТЬ ХҮҮХЭД. БҮХЭНД эрдэм соёл, пэг үгээр хэлбэл со циалист монгол орны маань өцөөдрийп бадрал хөгжлийн эх ундарга хөдөлмөр гэдгийг, 5 хөө өмсөж эдэлдэг гутал өдөр бүр хэрэглэдэг пом, дэвтэр, үзэг харандаа, идэж уудаг мах, талх, сүү. цай, амтлах дуртай алим чихрээ аав, ээж, ах эгч иа- рын чинь ариун цагаан хөдөлмө- рийн ач үр гэдгийг байнга санаж, хөдөлмөрийг цаг үргэлж дээд И хүндэтгэж явах нь юу юун хэм. Эх ороп, ард түмшийхэ: маг сайн сайхан бүхний эх ун- дарга “болсон хөдөлмөрийг ингэж бишрэн дээдэлж, гагцхүү түүний хүчээр манай нийгмийн баялаг, СОЦИАЛИСТ ӨМЧ арвижин Зу- заарч, тэр чинээгээр социализм батжин хөгжиж байдгийг гүн гүнЗ- гий ухаарвал нийгмийп өмчийн эс, ширхэг. бүрийг иүдлэн хє 1Х «иц сайхан сэтгэлтэй. болж чадиа. Тэгвэл социалист өмчийн. ЭС, ШИРХЭГ гэж юу вэ? Үүнд-сур- гуулийн чипь цонхон дээр байгаа цэцгийн" нэг дэлбээ, суудаг санд- лын чинь нэг хөл, орол байрны чинь хапапы алга дарам шавар, будаг, олдын ихэд бодолгүй: гоа- жуулас хааяа орхидог балга -Ус- наас эхлээд халуун. хошуут мал, хана туурга өндөрлөх тоосго, цонхны шил, шалны нэг банз, Гу2 тал тахлах иэзг хадаас, гудамжинд” тарьсан модны иэг мөчир, самрын нэг боргоцой, жимсний цэг бут, ТОХИЖУУЛЖ тай байгаль шилжүүлэн суулгаж 2К. э ангийл- урагдсан хөшиг оёоэ. наж сэдсэн сайхан үйлс Ц. Энх-ам- иа. 1978 оны табдугаар сарын 10. 9 хамгаалах Тимурчүүд 18 цэцэг нэ Н. Ууганцэцэг даргатай бүлгийн хамт олон их цэвэрлэгээ хийж, эвдэрсэн сандал ширээ зас, Ингэж 9 дүгээр бүлгийн Тимурчүүдийн са олиоо араасаа дагуулан МХ: рал «дЗалгамжлагч» 1У чуулганаа угтай А, Л. Гайдарын иэрэмжит , Тимурчүүдийн цоманд бо- лохоор авсан үүргээ. амшилттай биелүүлш бай- ЖИЖ, БЭХЖИЖ ЧАДАХГҮЙ, . 110: Воервых, ҮГ атга шороо ХҮРГЭХ эх ориы ан амьтан, хүртэл цөм багтана. Намын лоозоц энэ бүхнийг АЛХАМ ТУТАМДАА. НҮДЛЭН Х гэж та бүхэнд уриа? байна. эр өгүүлслээр социалист емчийн эс ширхэг бүхэнд өвөг дээдас, аав, ээж, ах эгч парын чинь хүч хөдөлмөр шингэсэн юм. Та нарт одоо тэр бүгдийг хам- зогсохгүй улам бүр 9с- гон. арвижуулах үүрэг ногдож бай- на. о яаж арвижуулах, яаж хам яг уг лоозонд маш 10- дорхой хэлжээ. ХҮН БҮР БАГА БАЛЧРААСАА гэсэн үгийг харж байгаа биз ээ! Элэнь та нараас өөр хэнийг хэлсэн байх вэ? «ТУЙЛЫН» гэсэн үгийн утга учрыг «Ал( АХУЙЧ, АРВБИЧ ХЯМГАЧ» гэсэн үгиүүдтэй хол- бол бодоорой! Аавыпхаа авчирч өгсөн гутал, ээжийнхээ. оёж өгсөн өмд, цамцыг ариг гамтай эдэлбэл, эмээгийнхээ зүсч өгсөн талхыг үйрүүлэлгүй. идвэл, энэ бүхпий цаана түүнийг их хүч хөрөнгө гаргаж бүтээсэн хүний хөдөлмөр байгаа гэдгийг мэдвэл аж ахуйч, ярвич хямгач хүмүүжилтэй. болж байгаа. нь тэр юм. Та нарын цүнхнээс -хир зэрэг арвич, хямгач хүн болж байгааг чинь мэдэж болно. Сурагчийн цүн- хэнд сурагчийн бүхэл бүтэн. гэр орон, тэр ч байтугай улс ороп нь багтаж байдаг юм. Цүнхэндээ гамгүй, доторхи ном дэвтэрт нь БАЙНА Сосоржав, Р, Бат-эрдэ- сэтгэлчлэн бүтэйс хамт ийн-ХУ!Г нх ху- оруулан, Багш ТӨМӨРЦАТ: х Лха «МЫ ДОЛЖНЫ СОДЕРЖАТЬ В ЧИСТОТЕ И БЕРЕЧЬ КАК (9728:08 ОБШЕСТВЕННУЮ СОБСТВЕННОСТЬ, ЧЕСТНЫЙ ТРУДИСТОЧНИК ФОРМИРОВАНИЯ СОЦИАЛИСТИЧЕС- 1сОИ СОБСТВЕННОСТИ. БЕЗ ЭТИХ ДВУХ ПРОЧНЫХ ОПОР ИР МО- ЖЕЛТ РАЗВИВАТЬСЯ И КРЕПНУТЬ СОЦИАЛИЗМ» , НЭГДЭЛЧДЭД ТУСЛАВ Дориоговь аймгийн Зүүнбаян лийн дунд сургуулийн -инонер сурагчид шєф нэгдлийнхээ 17. суурийн малчин туслап 4 хашаа, 2 худаг засварлан тохижуулж 18000 төл хүлээн авч бойжуулах ажилд идэвх- тэй оролцлоо, Мөн байгаль “ ажилд зориулан. 60 гаруй 120 гаруй цэцэг тарьсны дээр арвич гамч хэ- долгоопийг анги бүлгүүдэд өрнүүлэн ажил сургуульдаа 1000 гаруй төгрөгийн хуримтлал Фү 10 мото, Ю. ЦЭДЭНБАЛ Во-вторых хайргүй хүүхэд гэр орныхоо эд хогшилд мөн л тийм байдаг. Гэр орондоо аж ахуйч биш өсч хү- мүүжвэл том болоод нийгмийн өмч хөрөнгөнд бас л аж ахуйч, ар- вич хямгач биш ханддаг юм шүү! Намын лоозонг зөвхөн чээжлэх биш түүнийг амьдрал ахуйдаа өдөр тутамд, цаг мөч тутамд хэв- шүүлэн мөрдөж чаддаг болис бай- гаагийн хэмжүүр нь юу вэ? Үү- нийг мэдэхэд маш амархаан! Энд хоёрхон жишээ хэлье! Байрныхаа хананд элдэв зүйл эрээчдэг байсан бол түүнээ боль- сон байх ёстой. Түүгээр ч барах- гүй, орон байрны хана хаалгыг гэмтээж, гутааж: буй тийм хүүхэд- тэй тааралдвал дор иь хэлж 00- лиулдаг болсон байх ёстой. Чу-, хамдаа үүнийг л НҮДЛЭН ХАМ- ГААЛНА гэж байгаа юм, Хээр зу- гаалж явахад чинь хан нэгэн хүй модны мөчир хугалж, їнмсний бут гэмтээж байж болох юм. Түү- нийг мөн л шаардаж болиулах юм уу, зохих газар яаралтай мэ- дэгддэг байх ёстой. Социалист өмчийг шүдлэн хамгаалпа,гэдэг энэ, «НҮДЛЭН» гэдэг.үг та иарт сопин санагдаж. болио. Хаа- на нийгмийн өмч хөрөнгө үрэг- дэж. байна, хэн. түүнийг үйлдэж байна гэдгийг БАЙНГА. ХАРЖ ЯВ гасэн үг ом шүү! - ХҮҮХДҮҮД ЭЭ! Та иар иамын шинэ лоозонгийн үг бүхний учир утгыг сайтар тунгаан, жинхэнэ ажил хэрэг болгох талаар: бүлэг салаагаараа хэлэлцээд социндоо захидал бичээрэй! сонины зөвлөл хотын 8 жи- ах эгч нарт хамгаалах сарын мод, бут суулгаж ши НАС 04 “Ш.ЭРДЭНЭ-ОЧИГ 5174 12 3521-4434 ишиг ЕППППППППППП П ПИН ШиИШИШИШИШШЦцШЦШцЦ ШИШ 01111100 7 ШИШ ШИ ШИШ ЦШН Е ЕЭ з БАЯН-ӨЛГИЙН ПИОНЕРҮҮД Баян-өлгий аймгийн пионер су- рагчид МХЗЭ-ийн ХҮЦ их хурал «Залгамжлагч» 1У чуулгац угт- сан «Залгамж үе» аянаараа ам- жилттай аялж сурлага, хөдөлмөр, Урлаг, спорт, олоп нийтийп аж- лын өндөр амжилтаар аймгийнхаа пнпонерийн чуулгандаа бэлэг барь- ан юм. Тус аймгийн пцонер, |баатар- чууд өөрсдийн гол хөдөлмөр бол- сон сурлагадаа шамдаж пионер баатарчуудын сурлага 94,4 хувь болж чанар нь 35,8 хувьд хүрчээ, Аяны хугацаанд «5 онцыг эзэмшигч» тэмдэгтэн 567, «Но- мын сайн нөхөр үпэмлэхтэн» 645, соёлч нөхөрлөлийн анги Хамт олон 120 шинээр төржээ. МХЗЭ-ийн ХҮ их хурал, Пио- нерийн «Залгамжлагч» ГУ чуул- уралдаанд нийт пионер сурагч идэвх аж тэргүүний ангн х үүрэг амлалт авч а! дотор Ойгарын бага сургу бүлгэм, Өлгий хотын 8 жи- ийн пионерийн бүлэг МХЗЭ-ийн ХУЦП -их хурлын нэрэмжит тууз, Төв Зөвлөлийн дурсгалын омоор шагнууллаа. сурагчид зэрэгцээ лгийн пионер ай суралцахын хөгжимдөх, биеийн тамир тортоор хичээллэх дуртай хүүх- үд юм. Одоо аймгийн хэмжээ- сурагчдын дуу, бүжиг, хөгж- н 76 чуулга ажиллаж, түүнд 34 пионер сурагч хамрагдаж тгаа нь нийт пионерийн 80 хувь ийн ямар нэг төрлөөр анхны мэдэгдэхүүн эзэмших боломж олго- жээ, Тус аймгийн пионерүүд анги ээрээ шатарчин, | даамчин, теннисчин болцгоож байна. Б. РИНА МПБ-ЫН ТӨРСӨН ӨДӨРТ ХВЬЯАС. БИЛГЭЭ. ИХ. ХУРАЛ, ЧУУЛГАНДАА ТӨЛӨӨЛӨГЧ ОХИН УУэг Жас : Энэ охиныг Туяа гэдэг. Бали- хонгор аймгийн Гурванбулаг су- мын 8 имлийн дунд сургуулийн 5 дугаар ангид суралцдаг. Б.Ту- яа 19 улирал дараалан онц сайн суралцаж, «Номын сайн нөхөр» үнэмлэхийн 1, П шатны болзлыг биелүүлж, улмаар «5 опнцын эзэн» болсон юм. Түүний удирд- сан бүлгийн хамт олон С.М. Бу- дённыйн нэрэмжит бүлэг боло- хоор авсан үүргээ сайн биелүүлж байна. Б. Туяа шонголын пионе- рийн «Залгамжлагч» ЇУ чуулганд төлөөлөгчөөр оролцох болсондоо баяртай байна. Багш САНДИВЫН “авсан гэрэл зураг. НЭГ АНГИЙН ХОЁР Дархан хотын 8 жилийн долду- таар дунд сургуулийн 2-ын «А» ангийн сурагч Д. Соёлмаа, Л, Гэ- рэлмаа нар заалгасан хичээлээ хамтран давтаж ярилцдаг учир онцсайн сурлагатан болжээ, Ч, ЛАМЖАВЫН авсан гэрэл зураг. БАЯРЫН ӨДӨРЛӨГ Монголын пионерийн Сбайгуул- лагын төрсөн өдрийг тохиолдуу- лан пионер сурагчдын ордны 83 дугуйланд хичээн суралцсан 2282 пионер «сурагч МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, Монголын пионерийн «Залгамжлагч» 1У чуулган угтаж сурч бүтээсэн зүйлийнхээ бахдам амжилтыг тайлагиахаар баярын өдөрлөгт хуран цугларчээ, Баярын өдөрлөг монголын пио- нерийн байгууллагын төрсөн өдөр, пионерийн ордны хичээлийн жи- лийн 20 дахь удаагийн төгсөлтөд зориулсан хүндэтгэлийн шугам жагсаалаар эхэлж пионерүүд В.И, Лениний сурагч үсийн хошөөнд цэцэг өргөв, Шиниилл ит 111111 11)? 7777 Хүндэтгэлийн өнө шугам аг- саалд МХЗЭ-ийн Төв Хорооны на- рийн бичгийн дарга Д. Дашдовдон, МАХН-ын Төв Хорооны ажилтан Я. Гончиг нарын хүмүүс оролцов, Монголын пионерийн байгуул- лагын төрсөн өдрийг тохиолдуу- лан МХЗЭ-ийн ХУЦПих хурал, монголын пионерийн «Залгамис лагч» ЇУ чуулган угтаж “урлаг, спорт, олон нийтийн ажлын онцгой амжилт гаргасац 49 дүгээр дунд сургуулийн УЦ ангийн сурагч Л. Энхтайван, 23 дугаар сургуулийн 1У ангийн сурагч И, Уранчимэг, 5 дугаар сургуулийн Х ангийн су» рагч Ц, Эрдэнэбилэг пар. МПВ-ын 3 З З з - 3 3 3 Е 5 шишийн болтгохийн шаргуу ! «Халгамжлагч» их. хурал, ЗУРАГ ДЭЭР: “Зоплолтийн 11: дунд сургуулийн. 7-гийн «Ве ангийн сурагч Б, Цолмон, 10 жиг лийн нэгдүгээр дунд сургуулийн. б-ын «А» аигийн сурагч С. Ул» вал нар төгөлдөр хуурын гоцлол аял» гуу тоглохоор бэлт- гэжээ. 518 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Г» ангийн сурагч ихэр С. Эрдэнэбилэг, Чу- луунбилэг нар уран зургийн авьяасаараа сургуулийн аварга болсон юм. Тэд «Сансар» гэдэг зөг- нөлт зураг зурж «Залгамжлагч» 1У чуулгандаа бэлэг ба» рих гэж байна. шишииишииншишишинишиииишишицшницишииииШииИНиН ши “С. Маршакийн зохиол «Арван хоёр сар» үлгэрийн сэдэвт жүж, гийн хатан хаанд 15 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Б» ангийн су- е рагч Ж.Арнунаа тоглож байгаа нь, С. БОДООШ ишиишцшиШшиШШ її! Төв Зөвлөлийн 5 дугаар сургуулийн УШ ангийн сурагч Ч. Баярсайхан, 2 дугаар сургуулийн УЦП ангийн сурагч Э.. Нарансүх нар МПБ-ын Төв Зөвлө- лийн мөнгөн медалиар, арав гаруй алтан медалиар, сурагч хүрэл дав. Хийлийн дугуйлацгийн сурагч Ш, Одонгэрэл, бүжгийн дугуй- лангийн Ж, Цэцэгжаргал, төгөл- дөр хуурын дугуйлангийн Г, Цэ- рэнханд, С. Адьяа нарыг МПБ- ын Төв Зөвлөлийн урлагийн үзлэ- гийн алтан медалиар, арваад су- рагчийг мопгө, хүрэл медалиар шайнав, Дарда нь ппоперийн ордиы ДУ: гуйлангийн сурагчдын уран бү- тээлийн үлэсгэлэн нээгдэж, пионер сурагчдын копцерт тоглов, МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ медалиар шагнаг- Нийслэлийн аионер сурагчид, анги дэвших, ЦУврэ ИЖ зэрэгцээ... явьяас. билгээрээ 018 1У/ чуулганд бэлэг барьж байна, ХЭВЛЭЛ ЗАХИАЛАВ 3 Хэнтий аймгийн Батноров су- мын 8 жилийн дунд сургуулийн 6-гийн «А» ангийн пнонер сураг- чид 1978 оны сүүлийн хагас жилд ЗХУ-ын «Мурзилка», «Юныйтех- инк», «Юный натуралист», «Пио- перская правда» зэрэг 11 төрлийн хэвлэл захиалав, / 9 Пионер-Ц. Уранчимэг, А, Идэр- сайхан, Ц, Ганхуяг, М. Болор- эрдэнэ пар нөхдөө хошуучилж олоц төрлийн хэвлэл захиалж... їү ЦЭРЭНДОРЖ | | | | | ЯЛАЛТЫН ЯЛАЛТЫН ТЭМЦЭЭН Улаанбаатар хотын ХЗ сурагчдыг цэрэг эх оронч ми германы плепы 99 рагчид ёслол тэмдэглэлэр, гам иагсаал хийлээ, дунд сургуулийн чид тэмцээнд гүйцэтгэсэн БАЯРЫН ӨДРӨӨ Заплолтийн. улаан арг фрашилмыг шилийн баярыг мапай ииопер суг тоголдөр Илалтиын Пайсан. толгой. дахь ойн лын хөшөө болон лын Мон сураг" лолтийн дайчдын дурсгаг МонгО- ард түмний бэлгийн хоронгоор бүтээгдэж, ер лийг хүрсэн танкийн хошоө- гоор їшцоперт элсүүлэн Э-ийн хороо, Батлан хам: гаалахад туслах нийгэм- шэгийн төв зөвлөлөөс фа- шизмыг ялсны 33 жилийн ойг тохиолдуулан «Ялалт» сэдэвт «Зарница-78» тэм- цээнийг “нийслэлийн рай- оны ерөнхий боловсролын сургуулнудын дунд 30- хиолоо. Энэ тоглоом нь пионер хүмүүжилтэй, тэсвэр . ха- туужилтай, цовоо сэргэ- лэн дадал олгох олон та- лын ач холбогдолтой юм, «Ялалт» сэдэвт тэмцээнд оролцсон сургуулиудаас Сүхбаатарын районы 4 дүгээр дунд сургууль, ажилчны районы 84 дү- гээр дунд сургууль, (Ок- тябрийн районы 9 дүгээр 9 төрдийн дасгалыг сай- наас онц гүйцэтгэж тэр- гүүн байранд орлоо, ЗУРАГ ДЭЭР: «Ав. хаалж ,самбаа тэсвэр хас туулслаараа тэргүүн бай- ранд шалгарч нэгдүгээр зэргийн диплом, шилжин явах туг хүлээн авсан 4 дүгээр дунд сургуулийн Ч-гийн «Б» ангийн сурагч холбоочин 1К. Туяа. С, БОДООШ сой” ЗУРАГ-ДЭЭР: Зайсал толгой дахь зовлолтийн дайчдын дурсгалын хөг шөөний дэргэд пионерүүд хүндэт харуулд. -- Пиоперт элссэн баярын ана өдөр, нийсла. Чийг Дөргэд. чийслэлийн баатарт! пигараг » лийн пионер сурагчид 11, 523, 10) дугаар дунд сур- ОНӨЭНо3 їй яүч Эр, 11, Лепипий” хөшөөйд 110- туулийн таргүүний... бил» цэг” өргөж, ёслолын шу тарчуудыг. хүндэтгэлтэй” С, БОДООШИЙН япсан гэрэл зураг 03 | 2 Ах дүү социалист орнуудын үн- дэсний баяр, пионерийн байгуул- юм. Ах дүү социалист орнуудын үндэсний болон пионерийн бай- гууллага байгуулагдсан өдрийг тэмдэглэхдээ дараахь ажлыг 80- хиохыг зөвлөж байна. - Тухайн орны эвлэл, пионе- рийн байгууллага болон үйлдвэр, соёл, шинжлэх ухааны талаар тарсан ном зохиол, гэрэл зургаар үзэсгэлэн гаргах, үг -- Тэр орны сонин марк тэмдэг, ил захидлын луулга. сопины хайчилбар гийг үзмэрт тавих, -- Найрамдлын 7 хоног 30- хиож, уг хоногуудад зориулсан ханын сонин, мэдээллийн самбар гаргах. Бүлэг, салаадын дунд «..орныг хэн сайн мэдэх вэ?» сэдэвт зохион бичлэг, гар, гэрэл зураг, асуулт хариултын урал: даан, тэмцээн явуулж дүгнэх -- Тухайн ориы иэрт зохиолч- дын зохиолоор уншигчдын бага хурал, баатарчуудын дунд Поль- Шшийн «Зухи», Болгарын «Чав- сэтгүүл, цуг- зэр- ! дарчууд» Унгарын «Мишдобоши» аигаиаан шаилиишлын шишисжлиин: кавьлкилы шиллдемы шисшашшыш алииажшал мэнадашы скаэаса21! мэйсийыны) вэаххслыы сємцивчхй шиашас63 ү2шажхамл) 24о33лЕЖО ОгкаиишНЦ шЕОЭЭМиЖпАЦ БОХИЛИИМЛЖЫ ВМ. ҮЕ ТЭНГИЙНХНИЙХЭЭ. БАЯРЫГ ХЭРХЭН. ТЭМДЭГЛЭХ ВЭ? Чехословакийн «Искорк», Кубын «Монкадчууд», Германы «Өсвө: рийн Тельманчууд», Зөвлөлтийн «Онтябрьчуудын» дуулдаг дуу бү- жиг, хөдөлгөөнт, ХӨГЖӨӨНТ ТОГ- лоом зааж, днафильм үзүүлэх: - Тухайн орноос манайд ажиллаж байгаа мэргэжилтэн, пионер сурагчид, тэр оронд сурч байсан хүмүүстэй уулзалт хийх: -- Тэр орны хувьсгалын болон хүүхэд залуучуудын дуунаас сурч дууны наадам явуулах: - 8ХУ болон соцналист бу. сад орнуудын ямар хот, сур: гууль, бүлэг бүлгэмтэй хэд дэх жилдээ харилцан, ажлын ямар туршлага солилцож байгаа тухай. сургуулийнхаа радиогоор ярьж сурталчлах, : -- Төмдэглэлт үйл явдлыг тохиолдуулан захидал цахил- гаан, илгээмжийг баяр болохоос сар буюу 15 хоногийн өмнө явуу- лах, -- Боломжтой бол тухайн сор- ны пионер сурагчидтай биеийн тамирын ямар нэгэн төрлөөр эч- нээ тэмцээн явуулах, -- «Анд нохдийн талаар 10у мэдэх вэ?» гэсэн сэдэвт бүлгийн үзүүлэх ажил хийх, Тухайп орпы онцлог үйл явдал, социализмын ололт амжилт, эвлэл пионерийн байгууллагын ажлын туршлага, түүхэн замналаас бяц- хан ном хийх зэрэг олон хэл0бэ- рийн ажил зохиож, болно. Соцналнст орнуудын үндэсний баяр болон пионерийн байгуулла: гуудын байгуулагдсан өдрүүдийг танилцуулбаас: “Үндэсний баярын өдөр, 1. 8СБНХУ--1917 оны 11 дү- гээр сарын 7 2. БНУАУ--1945 оны 4 дү гээр сарын 4 3. БНБАУ--1944 оны 9 дү- гээр сарын 9 4, БНСЧСУ--1945 оны 5 ду- гаар сарын 9 5. БНАСАУ--1948 оны 9 дү- гээр сарын 9 6, БНАГУ--1949 оны 10 ду- гаар сарын 7 Т.БНСВУ--1945 гээр сарын 2 8. БНПАУ--1944 оны 7 ду- гаар сарын 22 9, БНСРУ--1944 опы 8 ду- гаар сарын 23 10. ХБНСЮУ--1945 оны 11 дүгээр сарын 29 11, БНКУ--1959 оны 1 дү- гээр сарын 1 12, БНМАУ--1921 оны 7 ду- гаар сарын 11 11: ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГА оны 9 дү- БАЙГУУЛАГДСАН ӨДӨР 1, В. И. Лениний нэрэмжит БХПБ 1922 оны 5 дугаар са- рын 19 2. Д. Сүхбаатарын МПБ 19325 оны 5 рын 8 8. Георги Димитровын нэрэм- жит БПБ 1944 оны 9 дүгээр са- рын 23 4, Хо Ши Миний нэрэмжит ВПБ 1941 оны 5 дугаар са- рын 15 с 5. Эрнст Тельманы нэрэмжит ГПБ 1948 оны 12 дугаар са- нэрэмжит дугаар са- рын 18 6. Хосе Мартины нэрэмжит КПБ 1961 оны 4 дүгээр са- рын 4 7. Польшийн Харцерын Хол- боо 1956 оны 8 дугаар сарын 22. "8. Румыны пионерийн байгуул- лага 1949 оны 6 дугаар сарын 3 9. Солонгосын пионерийн бай- гууллага 1946 оны 6 дугаар саг рын 6 10. Унгарын пионерийн хол- боо 1946 оны 6 дугаар сарын 2 11. Чехийн пионерийн бай- гууллага 1949 оны 4 дүгээр са. рын 24. 12. Югославын пионерийн хол- боо 1942 оны 11 дүгээр. сз рын 29 " МПС-дын ордны интернацно нал танхимын эрхлэгч | С. ЛХАГВАЖАВ фЕТТГо) . 3 | | є ЁНЛОНН БААТАРЧУУА БАЛЭЦЭРАЭГИЙН МАСНЫ ХУУХДЭЛ, ЗОРИУЛАВ. шишийн тийн 12 ндо сургуулийн 5-ын «Г»ь ду- шионер М. д. Д. Нямлхагва вБар улн- Э-ийн ХҮП их хурад, «Залгамж- сурлагын өч- байна. аз гэрэл зураг » АВЬЯАСЛАГ ХҮҮ С. Түвшинтөгс нийслэ- лийц 53 дугаар дунд сур- ийд нэгдүгээр ангийн рагч. ГСурэглийн ширээнд суу- гаад удаагүй авьласлаг зиз хүүг телевиз үзэгч багачууд бүр ч андахгүй. су Зөвлөлтийн эстрадын пэрт дуучин Алло Пугач рын дуулдаг «Бүтэлгүй илбэ- чинэ, мөн «Маргааш түр- гэн болоосой» «Барилга- чин болно доо», «Цэцэг юм уу би» зэрэг Дууг Түвшинтөгс тун чадварлаг Түвшинтөгс аан бүчтэн ах эгч и2- рынхаа хамт МХЗЭ-ийн ХҮ их хурал, «Залгамж- анд сурла- га, урлагийн амжилтаа бэ. лэглэхээр шамдаж байна. Л, ГАЛМАНДАХ ГЭЭВЭРЭЭЭНЭ5Е Багачуудыг шоглож гомдоож болохгүй гээн. чи зөндөө сонссон биз дээ, Гэтэл нэг хүү томчуудыг гомдоож болох уу? гэлг асуулаа. Багачууд том- чуудыг гомдоох явдал байдаг. Тэгэхдээ бүр хам- гийн сайн хүнээ зарим хүүхэд гомдоож харагддаг юм. Нэг жаал эмээгээ гомдоож байхыг би үзлээ. Омээ нь тэр жаалд «х минь чийгтэй газар бит- тий суу, өвчин тусца» гэж хичиээн ч учирлаж, хэлэн дээ. Гэтэл тэр жи Зө: рүүд зан нь хөдө й тэй рт шигдэн суу! байлээ. Тэр ар 1 хаш МО дБ ӨЖ БХ... Х2ХЖТСТХ“Х““ “ЭХ Шүлгийг ХУРГАЧНЫ ДУУ Хөгиөөр дүүрэн Хөөрхөн хурга Хоөхүүлж цатгаад Хашаад хураана даа гирч бархирч, чөөрөө азай «үйлийг Гүүргий гүүргий Хашаад хураана Даа Гүүргий гүүргий Хашаад хураана даа Р, БАНЗРАГЧ Хишвагаар дүүрэн Хургаа гаргаад "Талын бэлчээрт Дагаад харнулнаа Гүүргий гүүргий Дагаад хариулиаа Гүүргий гүүргий Дагаад хариулнаа | Эонгобор ТАЙЛБАРЛАЛТГҮЙ Хогжтийг. Л, ГАЛМАНДАХ Сэлүүн талдаа Хургаа бэлчээж Сэтгэл тэнүүн Дуугаа дуульл Гүүргий гүүргий Дуугаа дуулья Түүргий гүүргий Дуугаа дуулья гэж ЄцХтшж л ээ гтэ Ё-г---3 Ду 8: Хананы: яүхун Эл шат хлпигш-3 4 на, савлан бо ЖЕ:55 8 Фуур-гий суур гн дөрвөц ме- тийчилж буурал эмээгийнхээ үзэж» орхигнээ, ХЭЭ үсэигаастз оиосаоао.... “«““ -О 0ЭБДСО ЗЕЛИКС КРИВИН ТОНЧУУДЫГ ГОМДООЖ БОЛОХ УУ ДАА? Эмээ нь ач хүүдээ гом- дож уйлах шахжээ. Бага- чуудад гомдохоор тэдэнд уйлмаар санагддаг юм шүү. Яагаад ч юм бэ бага- чууд өөрсдийг нь хамгийн их хайрлаж энхрийлдэг хүмүүсээ гомдоогоод байх юм, Жишээлбэл эмээ, өвөөгөө, "зэж, аавыгаа. Үнэнийг хэлэхэд зарим хүүхэд томчуудын хайр эпхрийлэлд ташуурч дур зоргоороо байхыг оролд- дог юм. Өөрийгөө хайрлан халамжилж байгаа сайн хүмүүсийг гомдоосон. хүй хатуу сэтгэлтэй, хүний мө- ЭХЭЭ аашшаа2 хусорхана аа ҮуххЭххххУ, Нийслэлийн 82 дугаар сургуулийн Т-гийн. «В» ангийн сурагч Ж. ХҮРЭЛБААТАР » зурав. тї-эшшш2-101лииша “Эрхлэгч Ц.ДАШДОНДОВ Д. Сүхбаатарын пэрэмжиїү улсын хэвлэлийн чомбишата2. хэвлэв. 5 А--69584 Индекс-14140 (4 сөөр муу байгаа хэрэг. томчуудыг гомдоодог ийм жаалтай дайралдвал бага хүүхэд, бага хүүхэдтэйгээ яаж ярих ёстой вэ, тэ- гээд л учирлан ярьж тус- лзарай. Орчуулсан Ж. ХОРЛОО Ддфшюотс ос лчлчЖжКв5РЧЛ 2 о0сүзт0ССсУу : «ХҮН БҮР БАГЛД, ПАЛЧРААСАА ЭХЛЭН ТУИЛЫН АЖ АХУИЧ, «ХИР БУРТЛГ ӨЧҮҮХЭН Ч ХҮРГЭХГҮЙ ИАН ИГИАН ХАЙР АРВИЧ ХЯМГАЧ, СОЦИАЛИСТ ӨМЧИНЦН ЭС ШИРХЭГ БҮРИИГ ЛЖ, ТАХИЖ ШҮТЭЖ БАЙХ ЗҮЙЛ МААНЬ, эгдүгээрт НИЙГ ОАЛХАМ ТУТАМДАА НҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧ, ХОДОЛМОРИНГ | МИЙН ОМЧ, Хоёрдугаарт СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙГ ЦОГЦЛОН БУР» БИШРЭН ШҮЦэГЧ БАЙХ ЁСТОН», ДҮҮЛЭГЧ ЭХ ҮҮСВЭР БОЛСОН АРИУН ЦАГЛАН ХӨДӨЛМӨР МӨН, МАХН-ын Топ Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БАТ ТҮШИГ ПОЛСОН ЭНЭ ХОЁР ТУЛГУУР БАГАНАГҮЙ БОЛ СО БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тарг үүлэгчдийн дарга ЦИЛЛИЙМ ХӨГЖИЖ, БЭХЖИЖ ЧАДАХГҮЙ», 10, ЦЭДЭНБАЛЫН санаачилгаар, МАХИ-ын Топ Хороонооо Ю, ЦЭДЭНБАЛ! дэвшүүлсэн лоозон : 4 « 4 я " , «КМАЖДЫН СМЗМАЛЬСТВА ДОЛЖИЙГ СТАТЬь СИРУПУЛИЙНО «МыЫ ДОЛЖИНЫ СОДЕРЖЛТЬ В.ЧИСТОТ И БЕРЕЧЬ нлк ЭКОПОМПЫМ, РАЧИТЕЛЬНЫМ И БиОРГОЦЛИВЫМ, ПОРКИМ ОКОМ СПЛТЫННО:. НБошериых, ОПЦЕСТРЕНИУ!О СОВСТВЕННОСТЬ, НА КАЖДОМ ШАГУ ОБЕРЕГАТЇ ЇСАЖДУГО. КЛЕТКУ Н.ИРУПИЦУ золторых, Ч СТНЫН ТРУДИСТОЧИИН: ФОРМИРОНЛИИЯ СОЦИА» СОЦИАЛИСТИЧЕСКОЙН СОБСТиЁННОСТи, ПРИКЛОН ННО. ПОЧИ- | ЛИСТИЧЕСКОП СОВОТВЕЙНОСТИ, ПЗ.. ЭТИХ ДВУХ ПРОЧНЫЖХ ТАТЬ ТРУД», ОПОР ИЙ МОЖ ӨТ РАПВИВАТЬСЯ -И КРЕППИУТЬ СОЦИАЛИЗМ», | 55 дахь жилдээ 1220 (1516) 1978 оны табдугаар сарын 17 ЛХАГВА үнэ 140 мөнгө "БИДНИЙ БАХАРХАН ДУУРИАХ ХҮН ЯРЬЖ БАЙНА БАГА НАСНААСАА ДАЙЧИН ТЭМЦЭГЧ БАЙГТУН! Социалист өмчийг хайрлан халаа болох осох үе-пнонер бага мүүсах эгч нарынхаа ажлыг рах хэрэгтэй. Үүнд: аяга, халба” хамгаалж, хөдөлмөрийг Онш- чууд та нар юм. Иймд МАХН-аас хүндрүүлэхээс гадна 9Д «юмыг га,- хувцас хунар, шал, цонхоо рэн хүндэтгэж байх талаар ма- хүн бүхий эрхэмлэх хууль болгон үл хямгадах буруу дадал хэвшил угааж сурахаас эхлэн аав ээлс, ах, най энхрий хайрт, МАХН-аас дэвшүүлсэн энэ лоозоиг ажил бий болгож байгаа хэрэг юм. эгч, гэр орныхоо ажилд туслах, саяхан дэвшүүлсэн лоозонтоН амьдралд хэрэгжүүлэхэд Та. бү- с ТАЙ! я, Сургууль танхим, хот тосгоноо то- холбогдуулан улс орны нийт өс- ХЭН бага наснаас Дайчин төмцэг | Аливаа юманд хайр хямгагүй ,деуулахад идэвхтэй оролцох нь вөр үеийнхэнд хандан зөвлөл- ЧИД байх хэрэгтэй. ханддаг явдалтай сургуулийн За- хүний зэрэгтэй хүн болохын, хө- гөө өгөхийг БНМАУ-ын Сайд Ч хиргаа, эвлэл, пионерийн байгуул дөлмөрч хичээнгүй иргэн болохын нарын зөвлөлийн орлогч дар» Сургуулийн анги, танхим, Шши- лага, сурагч, пионер бүхэн цаг эхлэл юм. Ажил хөдөлмөр нь га, улсын гавьяат багш, про- рээ сандал, хичээлийн хэрэгсэл, мөч бүрийд тэмцэж байвал зохи нийгмийн баялгийг арвижуулахын фессор Д. Цэвэгмид гуайд бид шэн “ДОН 2гулшиллый ТЭрЭЛ: на зэрэгцээгээр бие чийрэг, ухаан хүссэн юм. тарьсан х БУЛНГ : Н 0100 СО Юмыг «жижиг» гэж тоомсор- саруул, цог золбоотой явахын гол. : гүй хандаж болохгүй, Хугас ха НӨХЦӨЛ болно. Ажил хөдөлмөрөөс Манай соннны ёдакце үгээр хэлэхэд, хүний хүч ходөл. ГҮ СУВАН 22 юэ, ЭОЭ 5 р хүсэлтээр Д. ЦивэсиЕд” гусйн морвор бүтээгдсэн юм бүхэн мат Рандаа, хуудас цаас, дусал чер- хойш сууж, унтах, идэх төдийгээр Н : цолу2 й сЭДий жи? гйл Өсөх насаа өнгөрүүлбэл зайлш- ончиж ф! В. най социалист өмч, нийгмийн бая. НИЛЬ нь хэдийгээр жижиг зү 22 ? 3 ил үүлсэн твөвлөлгөөг дор ! мэт боловч соцналист өмчийн эс гүй Залхуу, засашгүй хөшүүн, Шинхаллээ, шОУЫН ширхэг юм гэдгийг хэзээ ч мар- НИЙтэд хүргэеэн тусгүй, нийгэмд Ард түмний зол жаргалын то- таж болохгүй. нэмэрлэсэн бүтээлгүй хүн болис лөө цогцлон бүтээсэн нийгмийн 23 4 : 5 хувирна. Иймээс залхууг зай- баялаг нь та. нарын ямагт эрхэм: | ГУдамжинд тарьсан мод, зүл- луулж сур, хөдөлмөрт ханцуй лэн хямгадаж, улсын юм, бидний ЇММГ тордон ургуулж сурах нь шамлан оролц, өөрөө оролцоод юм гэж үргэлж нандигнан хам- байгаль орчноо болон Жий ГИНЫН зогсохгүй өөр бусдыг, ялангуяа таалж, арвижуулж байх хамгийн ӨМЧИйг хайрлан СОЛИНЫГ айгаа: дүү нараа хошуучлан дагуулж үнэт эрдэнэс юм- гийн нэг жишээ мөн, Ингэснээр ажил, эрдэмд сургахыг чухалчлан Гэтэл эпэ эрдэнэст хайр гам. ХОТ орчиоо урссүҮлЛДОН ТОО захиж байна. гүй хандаж, эвдлэн. сүйтгэх экиг- ҮЗЭМЖийг нь улам сайхан болго- шүүрт явдал цөөнгүй үзэгдэж бай- ХоОс гадна өөрсдийнхөө эрүүл на. Жишээлбэл: мэндэд ач тустай үйлс бүтээж «Хүн бүр бага балчраасаа эх- лэн туйлын аж ахуйч, арвич хям- байгаа юм. шүү: гач, соцналист өмчийн эс ширхэг Нийтийн орон сууцны хаалга, бүрийг алхам тутамдаа нүдлэн хана дээр элдвийг бичих, сийлэх, Нүдэнд харагдахгүй бол хамаа- хамгаалагч, хөдөлмөрийг бишрэн зурж сараачих, орцны шатыг бог ГҮЙ гэсэн шиг цасан доорхи зүл- шүтэгч байх ёстой» гэсэн намын- хирдуулах, байшинд засвар, то- гийг хайхардаггүй, түүнийг ариг” хаа дайчин уриаг хэрэгжүүлэхэд хижуулалт хийжс байгаа үед нь бу-. лан хамгаалахыг мэддэггүй, гиш» пионер сурагчид та бүхэн үлэмж даг, шохой дээр. гар хурууныхаа ГЭЖ, дэвсэж гүйдэг хүүхэд та на- их хувь нэмэр оруулж чадна гэ- мөрийг үлдээх маш зохисгүй ду- РЫН дундаас хэзээ ч гарах ёсгүй. дэгт би итгэл төгс байна. Пионер сурагчид аа! тагдлыг зарим хүүхэд гаргаж бай: Өсгөж хүмүүжүүлсэн ачит өл- 2 йг н Манай нам соцналист өмчийг Н8. гиї:эх ОЛ шхусын сТУВДЛВҮХ БНМАУ-ын гавьяат багш иүдлэн хамгаалах, хөдөлмөрийг П урагчид баяр, ёслолд хүч, сэтгэлээ риулахаа - байх талаар Та нонер, суу Дд баяр, илүү эрхэм гавьяа хүнд байхгүй. бишрэн шүтэгч байх талаар олон сайхан бөмбөлөг барьж бидний алхам тутамдаа МӨРДӨН цсарсдаг, "Тэгээд жагсаал тарах Эх орныхоо жавхлан, зол жар- ш биелүүлэх ёстой маш чухал лоо үед тэр бүгдийг үй олноор нь хага: гал, бадрал хөгжлийн төлөө. бага -722 зон дэвшүүлэн тавилаа. лан хаяж байгаа нь үлэмжхэн хө- наснаас эхлэн нийгмийн баялгийг 223558 Социалист өмчийн эзэд нь юу" рөнгө сүйтгэн гудамж талбайгаа цогцлон бүрдүүлэгч эх булаг бол- Утоуунүллыл ЖЭ ны өмнө ахмад үеийн найдварт бохирдуулж, үйлчилгээний хү: сон ариун цагаан хөдөлмөрт су- | захиргаа. багш сурагчид «Нийг- 7Цавзан, Санжаагүндэн багштай 92-. «лийн Ш. Чулуун багштай 8-:-ын | Хү 3 Х Г 1 ) | 08 мийн тустай хөдөлмөрт хүн бүр ын «А», «Б» апгиуд, Дарьсүрэн. «А» ангийн сурагчид сургуулийн- 1 2 Р тАУЬ 7 хувь нэмэр оруулья» гэсэн хөдөл-. багштай. 4-ийн «А», Цэвэлмаа хаа түлшний" хэрэгцээнд зориулан мөрийн аян зохиож дүглэв. Хө- багштай б-гийн «А», Галаа, Тарва 5 машин мод бэлтгэж: тусаллаа. тохижуулах ажил зохион 115 ши: аигиуд сайн ажиллав, С, ДУГАР хуяг, Батхүү. Хандсүрэн, Цэцгээ, рээ засч, мод тарих 1000-аад нүх 1 Бү наг айл Баяшкаргал, Баттогтох,Дуламжав Саяхан атрын «Залуучууд»сан- ухаж, хашаа барих чулуу 589 Ховсгол аймгийн Рипчинлхүмбэ нар сайп ажиллав, | ЧЭУС, долмөрийн энэ алцаар сургуулиа багштай. 7-гийн «А», 8-ын «А» Энэ ажилд сурагч Х. Төмөр, Ган- Хий 74 тийн аж ахуйн дунд сургуулийн шоометрийг бэлтгэлээ, Энэ ажилд сумын 8 илийн дунд сургуу. Сурагч Д. ЦОЛМОН 27 Ц їг. Ч ШИШ ШИШ ШИШ ШИ Ш МХЗЭ-ИЙН ХУП ИХ ХУРЛЫН төлөөлөгч ЗӨВЛӨХ УДИРДАГЧ Р,ГААДАН ОӨмлөгорвь аймгийн тэргүүний ажилчин, малчин сэхээтэн 53 хүн пиоверийн бүлэгт удирдагчаар ажил лэг байна. МХЗЭ-ийн гишүүн Р. Гаадан, Өмпөговь аймгийн «Говийн мэдээ» сонинд хэвлэгчээр, мөн 8 жилийн сургуулийн б-гийн «В» ан гийн пионерийн бүлгийн удирдаг- Чзар ажилладаг юм, Р. Гаадан бүлгийнхэнтэй хоёроос доошгүй удаа Уу исрийн сэдэвт ажил яву сурах үүргээ бие- тыг, хүний хөдөлмө- үндэтгэх талаар байн за. богийн «Б» аю рүүд ч бүлгийп удирдаг- амьдралтай танил- элэг, Эв . АЛ- лэгчийн мэргэжилд х байна. шшүүн Р. Гаадан н хамт олноо ша» саяха» нуцсан . Өсвөр үеийнхнийг үмүүжүүлэгч төргүүх, Р. Гаадан МХЗЭ-ийн хурлын төлөөлөгчөөр сон- гогдлоо. Манан идэвхтэн сурвалжлагч ЦЭ 2 Нам, комсо- мол, пионер, Энэ гурвын хоо- ронд өнө мөн- хийн салшгүй холбоо тогт- энээ. пионер-маргаашийн Өнөөдрийн номсомолч, нөгвөдрийн коммунист. БХЛНЗ9-ийн ХУПЇ их хурлын үеэр Нремлийн их хурлуудын ор- донд болсон пионерийн баяр-- Зөвлөлтийн бяцхан иргэдээс сур- лага, хөделмөр, урлаг, спортын тарамгай амжилтаа нам, номсо- молдоо өргөсөн тайлан юм, Пио- нерийн баярыг үзэхэд Зөвлөлтийн багачуудын ажил амьдрал, хүсэл мөрөөдлийг дуу, бүжиг, хөгжмийн хэлээр яруу сайхан дүрслэсэн, иж бүрэн найраглал уншсан мэт санагдаж билээ. ЗХУ-ын өнцөг булан бүхэнд эдүгээ 144700 сургууль хичээл- лэж байна, Хүүхдийн номын сан и ! мянга гаруй осверийн тех- никчдийн станц мянга гаруй, 3а- дуу байгальчдын станц зургаан зуу гаруй «Бяцхан Тимирязов- чууд» ваян мянга гаруй ажиллаж байна. Их хурлуудын ордны тайзан дээр бүх холбооилн олимпиадын аварга, сургуулийн дэргэдэх эрд- мийн нийгэмлэгийн гишүүн, шҮтҮЙЛшРТ Б. И. ЛЕНИНИИ НЭРЭМЖИТ Ши ШИШ ШШ 1 1 1 1 11111111 11 ШШШ1 2 ХӨВСГӨЛИЙН ПИОНЕРҮҮД Хөвсгөл аймгийн пионерийн Х1 чуулган болж, аймгийн тпонерийл зойлолийн дарга. М, Илмад, «Зал- гамж үеэ» аяны З жилийн дүнгийн тухай мэдээлэй, Ппонерийн чуулганаар. Морон хотын нино театрт иэзэгдсэн т0- вийн 9, 10 жилийн дунд сургуу- лиудын 1500 гаруй. цэцэг, аниа- рпумын үзэсгэлэн инь байгаль хам- гаалагч тимурчүүдийн хөдолгоонд тнонерийн хамт олон оргон орол- цож байгааг. харууллаа. Аймгийн тэргүүний. бүлгэм шалгаруулах уралдаанд Цэцэрлэг сумын 8 жилийн дунд сургуулийн пионерийн 24 дүгээр бүлгэм шал- гаран шилжин явах. улаан... туг, дипломоор шагнагдав, Мон лио- ер сурагчдын урлагийн үзлэг болж Алаг-эрдэнэ сумын 8 жиИ- НЭГДЭЛЧДЭД ТУСЛАВ Манай ангийн сурагчид Тосон гэдэг газар хаваржиж байгаа. хоньчин Бажгар гуайн суурьт ноолуур авч тусал- очиж ямаа самнан, 15 нг лийн. дунд сургуулийн сурагч А. Ариунаа, Морой хотын 10 жи» лийн дунд сургуулийн сурагч Ш, ЭОрдонодалай, Түнэл сумын 8 ни- лийн дунд сургуулийн. сурагч Ц. Амарсанаа. нарын 12 сурагч гоц- лол дуу, уран ушилага, бүжгээр, МПП-ын Топ Зоплолийн урлагийн үзлэгийн алт, монго, хүрэл меда- лийр эпгарээ. мялаап, Иипонер су- рагчдын. урлагийн хамтлагуудаас Морон: хотын 11 найман. жилийн ДУНД сургуулийн. «Алтан хараа- цай» утсан хөгжмийн чуулга шал- гаран алтан. медалиар шагиагдай, Ппопер сурагчдын уран бүтээ- лийн үзэсгэлэн нээгдэж Мороп хо- тын 10 жилийн сургуулийн 7-гийн «А» ангийн сурагч Д,. Дамдин- гийн байгалийн урлалаар сийлбэр- лэсэн «Зэрлэг гахай», 5-ын «ЛА» ангийн сурагч Т. Мопхдалайгийн «Туулай чамайгдаа», Их-уул су- мын 8 жилийн дунд сургуулийн 5:м1 «ЛА» апгийн. сурагч С, Ганто- морийн «Тогос» зэс хөөмөл улсын уралдаанд шалгарлаа, Шинэ-идэр: сумын 10 жилийп дунд сургуулийн 8 дугаар ангийн сурагч Д. Далайжаргал, Цэцэр- лог сумин 9 жилийн дулд сургуу- лийп пионерийн: ахлах. удирдагч Н, Лупсаншарар, Мороп хотын 10 жилийн дунд сургуулийн 5 дугаар ангийн. сурагч 74. Нямдаваа иа- рын 26 хүмүүс ажил үйлс сурла- га хүмүүжлээрээ шалгаран молго- лын. пионерийн: «Залгамжлагч» 1ТУ чуулганд толөоологчоор соп- гогдлоо, Пионерийн ахлах удирдагч Д. ЭНХБОЛД болд,Ц. Ишдорж, С. Бат-баясгалай иар идэвх- лаа, Энэ ажилд сурагч Ж. Энхчимэг, Ц. Бат- тэй сайн оролцов. Бид ажлаа дуусаад хоньчин Бажгар гуайн суурьт бяцхан сопирхууллаа. Төв аймгийн Эрдэнэ сумын лийн 7-гийн «А» ангийн сурагч концерт тоглож дунд суртуу- Х.ЭРДЭНЭЦЭЦЭГ О СУРЛАГА-- СУРАГЧИЙН ГОЛ ХӨДӨЛМӨР Нийслэлийн долдугаар дунд сургуулийн пионер сурагчид МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулган угтаж сурлага- даа чанарын ахиц гаргах уралдаан зохиож амжилт олж байна. ЗУРАГ ДЭЭР: 2-ын «В» ангийн онц сурлага- тан сурагч Т. Эрхэмбаяр, Ч. Баярсайхан, Т. Лхам- сүрэн, Д.Дуламрагчаа нар харилцан давтаж ярилцах байгаа нь. С. БОДООШИИЙН авсан гэрэл зураг аргаар ВДНХ (улс ардын аж ахуйн олол- тын үзэсгэлэн)-гийн медальтан, з0- хион бүтээгч-- Уран гартан пио- нерүүд гарч ирлээ. Витебскээс ир- сэн 7 дугаар ангийн Игорь Лаут- нин өөрөө явагч анжис зохион бү- тээж, түүнийгээ «Мойдодыр» гэж нэрлэжээ. Нраснодараас ирсэн 7 дугаар ангийн Володя Борисенко- гийн зохион бүтээсэн үр суулгагч эдүгээ хамтралынх нь талбайд ажиллаж байгаа гэнэ, Бүх холбоо- тын «ГПионерстрой» байгуулам- жаас пионерийн хөдөлмөрийн улн- рал эхэлдэг, Пионерүүд 600 мян- ган тонн хаягдал цаас, 2 сая тонн төмөр цуглуулж, «Зернышно» (үр) хөдөлгөөнд 5 сая пионер хам- рагдан, эх орны ургацын талбайд домбайнчдын туслах буюу жолоо- чоор 80 мянган пионер ажиллас- наа рапортлаж байна. Кино дэл- гэцпээ, хүүхдүүдийн цуглуулсан төмрөөр хийсэн ган замаар БАМ- руу хурдалж яваа пиоперийн галт тэрэг үзэгдлээ. Армийн залуу ха- лаа, өсвөрийн сэргийлэгчид, хил- чид, тэнгисчид, сансрын нисэгчид их хурлын төлөөлөгчдөд баяр хүр- ГЭВ, Аливаа эрин бүхэн өөрийн үетэй Алдар гавьяа бүхэн амьдралаас эхтэй Бид --та бүхний залгамжлагч билээ БҮХ ХОЛБООТЫН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН ӨДӨРТ Зон дчАн2 18 355 Ал 2 аа 2 28-1.22-3-: 2 22224 22М24115:228 132 121137 “КОМСОМФбЛЫН ҮНЭНЧ ХАЛАА шишийн ишийг Бид--та бүхний залгамжлагч билээ Бид--нкомсомол ахын үнэнч халаа! Тайзан дээр тийнхүү дуулан зогссон пионерүүд дунд комсомол ахынхаа эрэлхэг баатарлаг үйл- сийг зүргэлжлүүлэгчид олон бай- лаа, Номсомолын хоёр нх хурлын хооронд «Усанд живэгчдийг аварс- ны төлөө» медалиар 159, «Гал түймэр дунд гавьяа байгуулсны тө- лөө» медалнар 29, «ЗХУ-ын хи- лийг онцгой хамгаалсны төлөө» медалиар 6 пионер тус тус шаг- нагджээ. Пионерийн баярт, чоно- той тулалдсан казакийн зоригт бяцхан хүү Сагымбай, усны аюу- лаас хүний амь аварсан Татарын тусч бяцхан хүү Шамиль, гэмтэнг мөрдөн хөөж барьсны учир «Нийг- мийн хэв журмыг онц сахин хам- гаалсны төлөө» медаль хүртсэн Узбекийн шударга бяцхан охин Гуля зэрэг. олон өрэлхэг хүүхэд биеэр оролцсон юм. Спорт хүүхэд хоёр салшгүй холбоотой, («ГТО» (хөдөлмөр батлан хамгаалахад бэ- лэн) тэмдэгтэй. пионер 8,5 сал байна. Тайзап дээр Бүх холбоотын ч Алаг бомбог», «Алтан шайб», «Монгой тэшүүрэ, «Найдварын гараа» тэмцээний аваргууд гарч ирж, дэлхийд алдраа мандуулсан тамирчин ах эгч нарынхаа халаа болж өсөхөө илэрхийлэв. Үүрд мандаж байг наран! Орон орны хүүхдүүд энх тайван, най- рамдлын төлөө, арьс өнгөөр ялга- варлах үзэл, дайн, нейтроны бөм- богийн эсрэг тэмцэж буйг харуул- сан тоглолт боллоо, Зураг, уриа, туг далбаа барьсан тэдний дунд Монголын пионерүүд бас дуу хоо- лойгоо нэгтгэн зогссоныг тэмдэг- лэе. БХЛНЗЭ-ийн Төв Хорооны. нэг- дүгээр нарийн бичгийн дарга Б.Н. Пастухов, пионерийн рапортыг хү- лээж авсан юм, Зөвлөлт орны Д тал бүрийн боловсрол, үвтэгш хүмүү2к- лийг иж бүрэн эзэмшиж, комму- низм. байгуулж буй ах эгч парын- хаа халааг авахад бэлнээр өсч хү- мүүжиж буйг пионерийн баяр тод- хон харууллаа. Кремлийн их хур- луудын ордонд Яруу алдрын одонгоор замаа гийгүүлсэн Ялалт амжилтын оргилоор чигээ барьсан Бидний туг--адилхан улаан Бидний туг-- адилхан улаан Бид--комсомол ахын үнэнч халаа! гэсэц шинэ дуу цуурайтаж, ком- муниамын гэрэлт оргилд уриалан дуудаж байлаа. Өсвөрийн чүүд комсомол ахын үнэнч халаа! енин- «Залуучуудын үпэн» сонины тусгай сурвалжлагч -. Ж.ДАШДОНДОГ Мосцва -- Улаанбаатар. Е В 3 Ё| Е 3 3 Е 5 Б Ё Е Е 2 Н : 5 Е : 8 Ч : 3 з Ё 2 з 2 з 5 Ё 1 1уж-4) « 5 глтөргөл-ийн Үс жжсоөӨөоуЕ“ д“ТФ” Гал түймэр, энэ үгийг сопсон- гуут хэн бүхний сэтгэл сэрдхийн цочиж айн тэвддэг, Үнэхээр ч гал түймрийн аюУЛ Нь ХЭН -МэГ хүний салан задгай, х їхрамж болгоомжгүй байдлаас үүсэн гарч тал дүүрэн шаргалтах тариа. бу- даа, суурь сууриар налайх сүрэг мал, үелээн: найгах ой » ( ! : мөд, хад лан бэлчээр, хашаа саранч ер нь хаана ч тэр. үлэмжийн их гара хохирол учруулж зарим үсл хү ний алтан аминд ч аюул учруул дэг шүү дээ. цэ1Э Иймээс: гал түймрээс урьдчи- лан сэргийлэхэд пионер сурагчид юу хийвэл зохих вэ? ! Зөвлөлтийн тигоперийн: байгуул Хавар цаг юмсан. Хүгээр ангийнхан хөдөө, малчдын Ухуулга хийх, Урлагийн бригад завтгүй байлаа. Зах удирдсан Гэндэн багш ой амгаалагч нарын хүүхдүүд тээд Далхаа, Самбуу баллгурлыг дуудаад ухуулгаар авч явах ха- нын соннид ой хээрийн түймрээс урьдчилан сэргийлэх тухай өгүү- лэл бичих үүрэг өгөв, Гурвуулаа ярьж байгаад ой, хээрийн түймэр гэж юу вэ? гЭД- гийг Зөвхөн танцхан хуудсанд багтаан бичихээр шийдээд бичиж Манай ёс- амралтаараа сууриар явж копцерт тоглох гаргах гээд ид мо эхэлтэл мэдэхгүй зүйл гарлаа. Юу гэвэл цурам тавьж гал унт- раана гэж бичсэпийг Далхаа маань буруу байх гэдэг юм байна. унтраана гэдэг байх шүү -Чи! яагаад тэгж бодож бай- 3 5 5 Ч на? гэж Самбуу нилээд гайхсац маягтай асуулаз. МАНАН ОРНЫ ӨСВӨР ҮЕ соо Хээ 2112 “соо Ой МОДОО ХАМГААЛТЬЛ!| (ГАЛ ТҮЙМ РЭЭС СЭРГИЙЛЭ ЭД ПИОНЕР,СУРАГЧИД ЮУАНХАА. РАХ ВЭ? лагын туршлагаар 0 хамгаалагч Тимурчүүдийн «Ногоон эргүүл» (Золбный патруль» ) тогтмол ажил» хуулах, гал түймэр гарсан. гааг рыг холбогдох байгууллага. болон хүмүүст яаралтай. мэдэгдэм гал түймэр таййгч үөмтан отголдийГ илрүүлж олоход туслах, --Анлал: зугаалгаар ойд лпах- даа задгай тал| түлэхгүй. байх, зарим хүүхэд: сапаагүйтэ, тамхи хатаж өсч япаа. био билдраа. хор дуулахаас гадиа Дутуу титсан мг ишийг. хамаагүй. халс- санаас. түймэр гарч байна, Хиайх- рамжгүй, салан задгайн. харгай гаар зурсан. ганц ширхэг чүдэлэ- нээс: үүссэн гал түймэр инь нөхөж ЦУРАМ УУ? ЦУРАВ УУ? --Морийг цоровддог шиг, га- лыг цоролдож унтраадаг гэж Дал» хааг хэлэхэд нь яагаад ч юм би итгэлээ, --Цуравдаж юм уу. цурам- даж унтраана гэдэг пь зөв, Цоров нь ч биш гээд Самбуу зүтгэлээ, Ингээд л бид гурав, ирж яваа түймэр угтуулж, хэсэг газрыг ша- таагаад, цаашаа тарж тэлэхийг нь зогсоодог аргыг чухам юу гэж нэрлэхээ мэдэхгүй гацав. Тэр оройпоо энэ өгүүллээ дуусгаж ч чадсангүй, Бид гурав ёстой му- хардав. Эцэст хэлний хүрээлэн рүү утасдах болов, Ингээд бид лавлахаас пэгэн буурал эрдэмтний албаны утсыг олж авав. Албаны утас гэдэг пь академийн тэргүүлэгчдийн газ- рын нэгэн утас өгчээ. Өнөөдөр акадесмичийн уран бүтээлийн өдөр, академич өдийд лав гэртээ байгаа гэж хариулахаар нь гэрий нь утсыг с нээс бас гу с аиас с мөп демич... гу НАМЫНХАА ЛООЗОНГ БИЕЛҮҮЛЖ БАЙНА шээг ий илүү эээгг0чной тэаэбай СОПИАЛИСТ ӨМЧИЙГ НҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧ МАХН-ын Төв Хороопы нэгду- гээр нарийн бичгийн дарга, БНМ АУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүү- лэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбалын санаачилгаар МАХН-ын Төв Хо- рооноос дэвшүүлсэн «Хүн бүр бага балчраасаа эхлэн туйлын аж ахунч, арвич, хямгач, социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүдлэн хамгаалагч, хо- дөлмєринйг Ооншрэн шүтэгч байх ёстой» гэсэн лоозойг хэрэгжүү- лэх зорилгоор, МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, Монголын пионерийн «Залгамжлагч» ЇУ чуулганыг уг- таж нийслэлийн ерөнхий боловс- ролын сургуулнудын пионер су: рагчид нийслэл хотынхоо соёл- гүүл ажлаа зөвлөж байгаа иь : : х эмээж тЭ оО-йй« лс - сээ.ншСсссчлч.-. ЧуУе-с СО рчсмицөнцииимиимжӨсӨӨ ОХО сох ї ) 20 хопогийн зохистой ажил нүүлж байна. В Пионер, сурагчид нийслэл хотын- хоо гудамж талбайг цэвэр байл- гах, зүлэг, модыг хайрлан хам- гаалах, инїїгмийн хэв журам. зор, чигчидтэй тэмцэхийц тулд «НүдД- лэн хамгаалагч» эргүүл зохион байгуулан тогтмол цагт ажил- луулж байгаа нь ур дүнгээ өгч байна. Энэ ажилд нийслэлийн. 1,2 16, 23 дугаар сургуулиудын пно- иер сурагчид идэвхтэй оролцож хариуцсан гудамж талбайгаа цэ- вэр байлган, өөрсдөө зүлгэл дээр мөр гаргахгүй, мод бут хугалахгүй байхын зэрэгцээгээр зорчигчдод зохих ёсны шаардлага . тавил ажиллаж байна. ЭС Шинэ 0101:133:7Ү7 өр- болшгүй их гара хохирол улсад учруулис байгайг. анхаар, -- Хайиа| ч ипсан чүдэнй арч лийхыг хатуу. цоэрлэх: харигтий, Түймрийн хор холбогдол, түй мар унтраах, эцгийн аргын тухай бүлэг салаагаарал хэлэлцэн хүүхэд, бүхой тодорхой ойлголг той болсон. байх, -- Түймэр гарсан үед түймэр унтраагч. хүмүүст хоол цай бо. лоп шаардлагатай. үйлс: хүргэх, хүмүүст ларалтай мэдээ. дамжуу лах түймрээс. урьтай нүүлгэх, зоох ажилд биечлэн туслах хо- рэгтэй, --Түймрийг бүрэн. унтарлаа 2, мс сЛСсгайАЭА“С“ ..ЭОО 5 22272, ганц тайпширч орхих нь аюултай. Түймрийн. шурам дээр. үлдсэн гал, шатах зүйлс, ургамлын үйд сойр, дамшин ассан. хэнэрр, байх тул хүчтой салхи гарах үед оч үсэрч түймрийн. шинэ. голомт үүсгэдэг, Иймээс түймэр уит- рипсїйн дараа... голомт. Дахь. ЦОГ пурмыг бүрэн. унтрааж, шатаж ДУусбай | 9сэхийг Дахий дахин шалгах. хэрэгтиай. Пиопер сурагчид аа, Өх орши- хоо үнэт байлаг болсоц ой мод хадлан бэлчээр. болон бусад хо- ропгийг алхам тутамдаа гал түймрийн аюулаас хямгадайн сөр- гийлж, байх иь чухал байна, үү? Ахаа гээд иамбатайхап арга- гүй асуулаа. --Мон байна. Өөрөө сонсч бай- гэж хариуллаа, --Та сайн байна уу? гэснээ оорийн нь сайн гэж хариу хэлээ гүй байхад шууд залгуулаад: на --Бид нийслэлийн --дугаар дунд сургуулиас ярьж байнаа. Тапаас бид хоёр үгний утга асуух гэсэн. юм. Бид нэг юм 0бн- чиж байгаа Цурам, цурав гэдэг үгний ялгааг л хэлүүлж авах гэ- сэн юом, Тэгээд бид гурав цо- ров цоровдох гэдэг үгийг асуухаа болихоор шийдсэн байлаа) Галыг цурамдаж унтраана гэдэг юм уу? Аль эсвэл цуравдана гэдэг юм уу? гэх зэргээр дужигнатал ун- шиж байгаад л асуултаа дуусгав --Та жаахан хүлээж байхгүй юү Би толь бичигнээс хараад одоохон хариу өгье! Утсаа бит- тий тавиарай гэж хариулахыг бид сонслоо. Цаад толь бичиг ньтийм л гарын дор ойрхон байдаг юм уу! Эсвэл өөрөө тэрхэп зуур бодож гиээ юм болов уу! Огтхон ч ТЛБЭҮТ н Байна уу? гэснээ: -Цурам, цурав хоёр чинь АКВАРИУМ ХИЙЖ БАЙНА “Жо Хүүхэд та нарын өргөн хэрэгцээний акварнумыг Налайхын шилний үйлдвэрт хийж байна, Эндэхийн Р, Банзрагч / нар МХЗЭ-ийн ХҮ их хурал, пнонерийп ,Залгамжлагч ТУ чуулган угтаж дүү нартаа зориулан 2000 гаруй аквариум хийсний дээр, 100 төрлийн шилэн эдлэл хийлж үзэс, гэлэц байгуулахаар бэлтгэж байна. ажилчин Г. Төмөр, ЗУРАГ ДЭЭР: Г.Томор,шилээр хийсэц шилэн загас, ацвариумаа шалгаж байгаа нь. С, БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг, 53 44:07 У221:71 хоёр өөр үг байна, Цурав гэдэг чинь түймэр угтуулж гал тали- хыг хэлдэг юм байна. Цурам гэ- дэг нь түймэрт идэгдэж өнгөрсөн газрыг хэлдэг юм байпа шүү. Ойлгож авав уу? гэж асууснаа хариулахыг хүлээхгүйгээр: Нэг нь шатаад нурам байгаад унтарсан газрыг нэрлэж байхад, нөгөө нь угтуулж гал тавихыг хэлдэг юм байна шүү дээ гэв: --Ойлголоо! Их баярлалаа! гээд мань эр ч бүр хэвлүүхэн хариу- лав. --Түймрэнд чинь бас уулга гэж байдаг юм байна. шүү. Түй- мэр шатаж тэлж байгаа хоёр жи- гүүрийн галыг уулга гэдэг юм гэж эрдэмтэн маань нэмж, хэлэв. Тэгээд миний тэмдэглэлийн дэвтэрт нэгэн гар зураг, ана- демичтэй ярьсны дурсгал болон үлдсэн юм даа. : Дэд: эрдэмтэн Р. АВАРЗЭД ///УУУУУУЛУУУУУУУУЛЛУУУЛУУЛУУЛУУУУУУУУУУЛУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУ? 7/У7УУ77У7 УУУУУУУУУУУУЛУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛУУЛУУЛЛУУЛУУУЛУУУУУУУ МХха-ийн Төв Хороо, Дд Сүх баахарын пэрэмжит, МПШ-ын Төв Зоплолийн хэвлэл «Оллгамжлагч» сэтгүүлийн. нэрэмжит өспорийн уйчдын. уламжлалт 8 дахь удаагийн тэмцээн. салхай. Улаац- баатарт боллоо, "Тэмцээний. нээлтийн ажилла. гаанд Монголын. Дугуйчдын хол бооны дарга С, Матсүх болон тус холбооны хариуцлагатай ажилт» "ууд оролцоо, «ТШионерийн | үнэн» сонины хариуцлагатай эрхлэгч Ц, Дашдон- дол тэм ший тээж хэлсэн үгэн» дээ «Дугуйн уламжлалт энэ урал- даан нь) үй. хуралдах гэж байгаа, МХЗЭ-ийн ХҮ их хурал, Монголын, тнонерийн: | «Залгамж» лагчь 1Ү. чуулганы өмнө болж байгаагаараа. ихээхэн онцлогтой юм Энэ тэмцээн өсвөр үеийнхэнд биес Оллдрын хүмүүжил олгох, тэдийй дунд дугуйн спортыг ний- тийп хөдөлгөөн болгож өрнүүлэх, зорилгоор зохиогдож байна» гээд тамирчид сурагчдад спортын гя- лалзсан амжилт гаргахыг уриал- лаа. Хөвгүүдийн 3 зайд уралдсан МХОО-1ЙН ХУ ИХ ХУРАЛ, «ПАЛГАМЖЛАГЧ» 1У гуулиудын 7О:00д тамирчин орол» цөн хурд хүчээ. сорилцой, Хоөпгүүдийн бит цийслалийн 410 дугаар сургуулийн Г, Зоригт, Топ аймгийн Зуулг мод хотын 10 эшлийн дунд сургуулийн. сурагч Х. Ганхулг, Х, Отгонбалр илр эхний. гурван. байрт ховгүүдийн Чонмт иийслэлийн 42 дугаар сур, гуулийн-Д. Монхбалр, 40 дугаар уулийн Г, Батдорж, 42 дугаар сургуулийн Г, Гантулга, хопгүү« дийн 10 цм-т нийслэлийн 41 Дүг гээр сургуулийн Ц., Төрбат, 0 лу» гаар сургуулийн Д, Энх-амгалан, 02 дугаар сургуулийн Д. 2ЖКамбал» дорж пар түрүүлж алт, монго, хүх рэл медаль хүртлээ, Багийн дүн» гээр 8 жилийн дунд сургуулиудаас нийслэлийн 42 дугаар дунд сур- гууль нэгдүгээр байр, 10 жилийн дунд сургуулиудаас Төв аймгийн Зуун мод хотын 10 жилийн дунд сургууль эхний байр эзэлж «Зал- гамжлагч». сэтгүүлийн шилжин явах цом, диплом алвлав, НЭРЭМЖИТ ТЭМЦЭЭН. бэлтгэж оролцуулсан. дасгалшууч лагч А, Лууланц, Д. Чанцал иарий // алтан медїлийр шагиййн, д МХ9-ийн мирчинд тусга! Донабатид ихэд сонирхож, Ийнхү лаа. Ш, ЖАМЛИЙХАА ХУЦ -их хурал хуч ний ралдах: гонс байгаатай. холбогдуул лай 17. померын мандатын. тал шШИГИЙЛ. ОЛГОЛОО. Өнө мапдат нийслэлийн 42 дугаар, дунд сургуулийн сурагч 2, Эр: таарч «Пионерийн үнэн» сопины 80 эцилийн ойн мож далиар «шагиагдлай, Өнө төмцөэїїоэв үзэхэд өспорийй пиопер сурагчид дугуйн спортыг түүгээр байнга хичээллэх хүсэл сэтгэл дүүрэн байгааг харуулан, МХЗЭ-ийн ХУИ их хурал, «дЗалгамжлагч» Ї1У чуул- гандаа. манай өсвөрийн тамирчид | спортын амжилтаар бэлэг бари- Ц. ДАРЖАА (БНМАУ-ын Дугуйп тэмцээнд баг тамирч, даа сайн бэлтгэж оролцуулсан спортын гавьяат ил (Манай дасгалжуулагч А. ууган, Д, « сурвалжлагч) - 2. Манцал нар, Ер эл Ү02 энэ тэмцээнд хот ходоогийн сур- Тэмцээнд баг тамирчдаа сайн тУАллЖТиЛаЖ”20К-- ЗУРАГ ДЭЭР: «Залгамжлагч» сэтгүүлийн нэрэмжит дугуйн тэмцээнд тэргүүн байр эзэлсэн алт, | Мөнгө, эл медальтан, МХЗЭ-. ийн ХУЦ нх хурлын нэрэмжит тусгай ЕЭ Лдагнал” авсан занШалай 14 2 ШС: БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг гэхийн завин "Амдаж очоод : Асуусан чинь -П-- Эмээгийн хэлсэн Газар нутаг Тэнгэртээ сайхан Мандаж байна. Ингээд нэг Намирахы нь харахад Эртийн түүх Эндээс хол Надад бодогдож Хангай, говь Сүх жанжинтай Урд уул, Хиагтыг чөлөөлсөн Усан оргилуур Сүрлэг тулаан Хорооны клубийн Харагдах шиг болж Улаан дарцаг Хоёр нүдэнд Хоршооны урдах Нулимс бүрхээд Хоёр улиас Хоолой зангираг Эрхийн чинээхэн «Уйлдаг» гэсэн Бор шувуу Эх орон Эргэн тойрон Манддаг юм бол Түүхтэйгээ гэнээ Опэ л лав Эх орон гэж Маргаангүй баймаар, Юу байдгийг Урд уул, Ё Энхрий найзаасаан Усан оргилуур Очиж асууя Хорооны клубийн Хэрвээ тэр Улаан дарцаг Мэдэхгүй байвал Хоршооны урдах Хэлээд өгье гэж Хоёр улиасны Би бодлоо Алий нь чухам Ганцхан ширхэг Эх орон гэж Өвс ч хүртэл Ам амандаан. Гарцаагүй энэ Эх орон гэж ЧИНИЙ ШИНЭ ТАНИЛ шиш ШИШ ШИШ ШИ ИН 11111102 Анхап бичсэн «Пионер» гэдэг шүлэг нь МПБ-ын Е 50 жилийн ойн уран бүтээлийн уралдаанд хоёрдугаар байр эзэлж уншигч дүү нарын дуртайяа дуулдаг дуу болсноор хүүхдийн зохиолд нэгэн үзүүрт сэтгэлээ өгөн шүлэг найраглал бичих болсон залуу зохиолч 8, Түмэнжаргал МУИС-д 8 жил дараалан онцсайн сурал- цаля: байна. ШиШиИи12 8. Түмэнжаргалын «Шинэ танилын инсдэг бай- шин» гэдэг хөгжөөн наргиантай. шүлгийн түүвэр нь хэвлэгдэж байгаа юм. Хамгийн залуу уншигчдынхаа хамгийн залуу зо» хиолчдоо уран бүтээлийн их. амжилт хүсэн ероос! Т.ГАЛСАН БИШИЙГ ти шиш 3. ТҮМЭНЖАРГАЛ Мандуул!» гэж Өглөөний пэвтрүүлэг Ярьдаг, юм бол 576 РОН Магад ярьсан Өөроө” би Жэ! Хоршооны манаач Өчнөөн хоног | Өвөө биднийг Босон суун Хоёр улиасыг Эх ороп гэж Хамгаал гэсэн | Юу байдгийг Эх орноо Бодолд дарагдаад Эх орон гэж Алий нь хэлдгийг юс : Эмээгээсээн Хамгаалдаг юм бол Эмээ: зэжээс де?! Асууя гэж бодлоо Энэ л лав Асуулаа. | 59 : Өөрөө би Мөн баймаар, 5 Өчнөөн хопог Усан оргилуурт ИНЭЭ ЗЭНү : 1 Босон суун Чулуу шидэж їгэжс байнаа: -- Яагаав дээ, энэ Ятуутын хөндий, Урьд манайхны Өвөлжиж, байсан Угтаалын арын Өндөр хөтөл Энэ бүгд л Эх орон байлгүй Эмээ нь номоор нь Мэдэхгүй юм даа Ээж, ааваасаа Асуу гэлээ, Ажил тараад Аавыг ирэхэд Бодлоо, зүүдэллээ. Уран баримлы нь Урд уул, Хагалав аа гэж Усан оргилуур Уржигдар орой Хорооны цлубийн Байлдаж, тоглоход Улаан дарцаг Умаа жаажаа Хоршоопы үүдэн дэх Учирлан: хэлсэн, Хоёр улиасны Эх орноо Алий нь чухам Хайрладаг ом бол Эх орон гэж Энэ л лав Радио хоолой Мөн баймаар Ярьдаг юм бол " Оройп салхинд «Эх ориоо бугаалж явтал Хайрла!» гэж Одонтой. овоо Эрэлхэг баатрууд Хуучилж суухдаа Хэлсэн байдаг -- Төр туг «Өссон путгаан Салхинд дэрвэж Азтай өвөө минь Хувьсгалын пионер Аятай аав минь Хүндэт пиопер Төрсөн ах минь Өнөөгийп пионер Дүү бид хоёр Ирээдүйн пиопер Бүчний минь иамираа Сэтгэлийн хийморь Бүгдээрээ манайхан Сэргэлэн пиолпер, Үүрээр чогчиго Анд явдаг Үүрээн сахин Ангаахай үлддэг. Илийгээ: дагаж "Тэд уйлдаггүй. Эзгүй хойгуур нь "Тэнэдэггүй! Эрхлэгч | Ц.ДАШДОНДОВ | ---|--|--««(|-|-К--Ь“Ц---н!"7”7Г1Г--27-ШтТт ».А--69594 7? Д, Сүхбайтарын нэрэмжит Улсын хойлолийн комбинатад хэвлэв, Индекс--14140, ШД 1 ИХЗ3-4 ХҮН ИД ХУРАЛД. ӨСВӨРИЙН БАЙЛ СҮХБААТАРЧУУ)Д. БАЯР ХУРОН бУХНИЙ 1РОЛФТАРИГНАРЛТЭГЛЭГЛ 1! ГиЛ, ХЭРГИЙН ТӨЛӨ 1271 ЇБОЛХЭН БАЙ У!! ХҮРГЭЖ 411 | ю.ЦЭдэнвАА ГУАЙ. БАЯР. ХҮРГЭВ Хөйсгол аймгийн Шиигидэр су» мин 10 илийн дунд сургуулийн 10:шиг «їг ангийн сурагчид, өх оримхоо социйлцог хөдөө дэг ахуйг хогжүүлох үйлсэд оролцон, атрын шинэ. сангийн амс ахуйд ацийраа очин аниллахаар санаачилга гар» гасан. тухайгаа. МАХН-ын Топ Хо ооны погдүгдэр, парийїгг бичгийн Дарга, БИМАУ-ин ЛАрдин Их Хур» лын Төргүүлэгчдийн дарга Ю. Цөс Донбал гуайд илэрхийлжээ, 10, Цэдэнбал: гуй, МАХИ-ын Дуудлагаг. МКО9гийн илгээлтээр, атйр путагт очин ашиллах тэдгээр сурагчдын эх оронч спиаачилгад балр хүргэж, өцөг ёсны үнэт сай- зүг сургамн зайлолгао өглөө. ШУУ) УАН Тос ХӨроо, 5 Ч ГОУХаАААРыН НЭРЭМЖИТ “ыНЛЭВ ЭӨВлөлийН 251830 19 Лхагва” | : Үнэ 10 то / 55 дахь жилдээ Фө 3631 (1517) 1979 оны 9 дугаар сарын 2! ХӨДӨЛМӨРЧ ХНЧЭЭНГҮЙ, АВЬ- ЯАСАЛАГ, КОММУНИЗМЫН ЭРХЭМ ДЭЭД ЗОРИЛГОД ХЯЗГААРГҮЙ ҮНЭНЧ ХАХАА МАНАНД БАЙГ шэчү БАЯРЛАЖ БАЙНА. энэ БОХ НАМЫН ОЙРЫН ТУС- өсч ГАВЬЯА ШИОНЕР СУРАГЧИД ИХ ХУРАЛ, ЧУУЛГАНДАА "-2 ОГ ЭВЛЭЛИЙН ТОМ БВАТ- АЛТ ВАРТАНЙ Н ХУ Ю. ЦЭДЭНБАА МХБ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга Д, | АШ ГДОВ/ ДОН: МАХН-ын ХУЦ ах хурлаас өсвөр үеийнхний коммуйнст хүзүүжлийн та лаар дэвшүүлсэн зорилт, Сүхбаата- рын нэрэмжит МПБ-ын 50 жилийн ойн баярын хурад дээр МАХН-ын То Хо- ровны шэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүү- хэгчдийн дарга Ю. Цэдэцбалын хэлсэн үг, заалтыг ЄєрөНхнй боловсролын сур- гуулнудын ХЗЭ, шзонсрийн байгуулла гууд, аионер, сурагчид нэг бүр үйл 1а- хаїавШыхаа удирдлага болгон хэрэгжүү шэхэд үзэл суртал, зохион байгууладтын ажлаа чиглүүлж ирлээ. Манай гийт шпонер чйн ХҮП нх хуралд, «Залгамжлагч, Тү-чуулганЗа сурлага, хөдөлчөр, урлаг, спортын санхай амжнлтаар угтахын тулд «Пинонер-- МХЗЭ-ийн найдвартай халаа» урцагаар ажиллах, төрөл бүрийн көдөлгөөн өрнүүлсэн юм. Сурлага, хүмүүжлийн «Залгазик үе» аяны хугацаанд МАХН-ын ХУЦ нх ку- рал, зугза нь овБтлбрийн социалист хувьсгалын 60 жилийн ойд шнонер су- рзгчдазс сурлага хөдөлтөр, урлаг спорт, олов нийтийн ажлын онцгой амссалтыг илтгэх рапортад гарын үсэг сурахын төлөө хөдөлгөөн өрнөж, Т9 тйнган ано- тэр базтарчууд амжнлт бүтээлээрээ шалгаран Энэхүү чэр хүндтэй мандатын эзэд боллоо. 8. И. Лениний нэрэмжит БХЇПБ-авс Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-д дурс- гасан дурсгалын туг, МХЗЭ-нйн ХУЦ жх хурлын нэрэмжит тугийн төлөө со- циалист уралдаан, энэ уралдЗаныг улам эрчимжүүлэх зорилгоор, Увс зймгийн Хяргас сушын улсын тэргүүннй сургуу лийн хамт олон, ХЗЭ, пионерийн ба4- тууллагын санаачилгаар танай орны бүк сургууднудад өрцөсөн социалист аж төрөх ёсыг пионер сурагчдын дунд өртөн хүрзэтэй хэвшүүлэх, сурлага жүшүүжлийн чанарт тодорхой ахчц сар- сах 17 долоо хоногийн бүтээлч ажилд “ ерөнхий боловсролын сургуулийн эвлэл, сурагчид МХЗЭ- » пчоцерийн бүх шатны бай ууллагд хам- рагдаж 91 бүдгэм, бүлэг, байшарчуу- дын баг шалгарсны садива улсын тэргүү- чий ХЗЭ-ийн үүр 19 шишээр төрлөө, Энэ хугацаанд їноцер сурлгчдын сур- дагын чанар 0,8 хупиар ахил, одоо муу дундгүй бүлэг, салаа, баг, аравт 3290 болоод байна. хох Москнагийн цэрээшит, шнийс/ 10 жилийн 833 дугаар сургууль, Увс аймгийц Хлргас сунтын думд сургу » Сүхбаатар айт гийц онххаац сутын дуйд сург, зэрэг ашоцер сурагчдын ндэвх аа. зохио Уу эвлэл г тоо олширч її Дугаар дунд сс Үр “ДүйД оцернйц бийгуулласын 10 лилийн 28 улсын тэргүүцйй сургуулийн бо хангалаа. Хөвсгөл аймгийн Шинэ-ндэр сумын 10 їшилийн дунд сургуудийн 10 дугаар ангийн «Б» бүлгийн хамт олон МАХН ын уриа, МХЗЭ-ийн илгээлтээр атрын сангийн аж ахуйд ангиараа очиж ажил- лал: садуу насцыхаа хүч чадал, оюун укаан, авь? билгийг Эх орныхоо С0- циалист байгуудалтыа |сазьяат үйлсэд зориулахаар бахдам сайхан санаачилга саргалаа, «Копмуцастуудаас үлгэр жишээ авья» урнан дор хөдөлмөрийн У улчр- лаар тчад айс ахуй, гйзар тариалан, аж үйлдвэр, барилга байгуулатшид ид бүр 140-гаруй илнган ппопер сурагч шилжиц очиж ажилчнц малчин ах эгч нартайгаа хамт ажиллаж байна, Өнгөр- сөн хугацаанд хөдөлмөр амралтын зус- лангийн тоо хоёр дахин нэмэгдэв. ШМацай шионер сурагчид ФЗалсарис үе» аяны изцад сурлага хөдөлтөртөө атисилт гаргахын зэрэгцээ чөлөөт ца саа үр ашигтай өпгөрүүлж техникийн болон урлаг спортын авьлас чадаараа тал бүрээр хөгжүүлж Таван онцын эзэн», «Номын сайц йөхөр», «Тимур- чүүдийн команде, «Соёлч | цөхөрлөл»- ийн болоц «Байгаль орччоо хамгаалах» хөдолгоонд Өөргөц хамрагдан, төрөл бү- рийн олимппад, уралдаан тэмцээнд ам- жцилттай оролцож урлагийн алт, шөнго, хүрэл тедальтан 200, спортын медаль» тан 1837, улсын зэрэгтэй тамирчинд 6455 тус тус шинээр төрлөө, ЗХУ болоц ох ДҮҮ Соцналнст бусад орицы аноцерийн байгууллагатай най- ратдалт мтын агпиллагаагаа бүх та- | 0 и, олон улсын хүүхдийн | ндагг, «Салют цобеда» А-тийн У ассамблей, : туучуудын эїлэл, ано- черг ЙЦ байгу гыц удирдах ажилтаы зөвлөлдөх уулаалт зэрэг арга хэмжээнд идэвхтэй оролцон Ийнхүү манай цог сурагчид МХЗЭ-йн ХҮ нх хурал, Монголын шноцерийц «Залгамжлагч» ЇТУ чуулгангайгаа золгож бийна. Хойшид «Залгамж үе» аяны лвцад хуримтлуулсан баллаг туршлага, ололт алсилтаа улам бататган пионер сурагч! нэг бүрийн сурлага хүмүүжилд чанарын ахчц гаргаж «Хүц бүр бага балчраасаа эхлэн туйлын аж ахуйч, арвич, хямгач, социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүдлэн хамгаалагч, к9Ф-, дөлмөрийг бишрэн шүтэгч байх Ёстой» | гэл: манай ард түмэн, өсвөр үенинхний хүндэт хайрт удирдагч Ю. Цэдэнбал даргын санаачилгаар дэвшүүлсэн Намын Төв Хорооны шинэ лоозонгийн үг бүрийг утгачилац ойлгож амьдралд хөдөлмөртөө үүлэх явдал ХЗЭ, пноперийн ллага иионер сурагч цэг бүрнїї өмнө хурцаар тавнгдаж байна. Манай орны иргэн бүрийн сайн сайхан аж байдлыг хайган тэтгэх үйдэс болсон энэ ! сорилтыг биелүүлэхэд «МАХН-ын үйл | хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн!» гэл: тан- гараг өргөсөц манай өсвөрийн Сүхбаа- тарчууд шинэ шинэ. санайчилга хөдөл- хаахлант аионер сөөн өрнүүлэн ажиллаж, их ахжилг одно гэдгээ энхрий хайрт МАХН, өх орон, ард түмэндээ нүгэд төгс батлан илэрхийлж байна. 4! зсох орцыг. Энх. жаргалт багачууд бидэн Хайрт эвлэлийнїээ ХУЦ нх хуралд Халуун талархлаа өргөж байна. Бадарсан хувьсгалын гальй. дэл 2 2 Мөнх заяат Бяцхан цээжинд минь бадамлан байгаа Баатар намын ариун сургаал Балчир оюунд мннь гэрэлт байгаа Наран мэт "гийсэн ганцхан замтай, Насан үүрд гаргах гайхам заяатай, Өнөөгийн Монголын пионер бидэн -- Өрнөх маргаашийн эзэн бидэн-- “Зоригоороо-Ашуш ах шигээ гарамгайлж, Золбоогоороо--Амгалан. эгч | шигээ гавшгайлж, : Авьяасаараа-Ганбаатар 3 ах шигээ гялалзаж, Ах эвлэлээ залгамжлах чин хүсэлтэй! Эцэг намын хувь залатай хүү. Эвлэд ахын хувиршгүй ганц. ХҮҮ. Монголын пионер бидний 6 ерөөл -- МХЗЭ МАНДТУГАЙ! ПҮРЭВСҮРЭН. Ноа жи нгн ос соо сод ом МХЗЭ-ийн КУП ах куралд манай эк орны дсвөр, 2 ЗУЛАА шиндэг тэрг үүний 670 гаруй хөвгүүд охид, сүүний дотор 20-нд сурагч төлөөлөгчөөр орилцок байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Ик хурлын хэсэг толоолӨгчид, залуу үснийхиээс ашил, хөдөлмөр, айвлас билэг, сурлага хүнүүлсэээрээ, шалгарсан. хоор аяллаа, Улаан туг аядсац газар бүрийн задуус, пионер сурагчид хө дэлмөр, сурлагын өндөр амжилт гар- гав, а АМВИЛТАА ИЇЛТГЭХ РАПОРТ МХЗЭ-ийн Төв Хороо, түүхт ой, их хуралд хүүхэд, залуучуудын хө. дөлмөр, сурлагын онцгой амжилтыг илтгэх рапортад гарын үсэг зурахын төлөө | хөдөлгөөнийг (санаачиллаа. МАХН-ын ХУЦ нх хуралд өргөх ра- гортад 34000, Октябрийн 60 жи- тийн ойд өргөх рапортад 45000 лвонер сурагч гарын сүсэг зурсан юм. ДУРСГАЛЫН ТУУЗ Түүхт ой, нх хурлын нэрэмжит дурсгалын тууз, МПБ-ын Төв Зөвдө- дийн дурсгалын туузаар хамгийн тэр- гүүний хамт олныг шагнадаг болов. Одоогийн байдлаар дурсгалын туу- аыг пнонерийн 100-гаад хамт олон хүлээж аваад байна. Бх хуртых өмнэ «МХЗЗ-нйн ХУЦ Ех хурлын шэрэмсєвт ду улаан Туг» машэВ зї орны бүх аймаг, хо- Өмнөговь аймгийн төвийн шэг, 10 жилийн ду тэвлэдэт. Байгшлм22 ч баё- уялдаа мөв 2 цэвэр цэмцгэр тэвгийН | цайз | нөхдөө т6- т гөвлж МХЗЗ-ийн ХҮЙ их хуралд төлөөлөгчөөр иржээ, БАЙГАЛЬ ХАМГААЛАГЧ сургуулийн Т. Оюунчимэг ахлагч- тай 7-гийн «А» ангийп байгаль хамгаалагч Тимурчүүд пнонерийн танхимаа цэцэгжүүлж аквариум- уулсан сайхан амжилтаар МХЗЭ- ийн ХУЦ нх хурал, лагч» чуулганаа угтаж байна. Тус сургуулийнхан жилд шимтэглээ, наст, хайтан зэрэг 15 төрлийн 72. цэцэг тарьж ургуулсны гадна ак- варнумдаа замаг усны зургаан төр- лийп ургамал ургуулан, танхимаа цэцэгжүүлжээ. Аймгийн пионерийн чуулганаар 1000 цэцгийн үзэсгэлэнд 25 төр- лийп 100-гаад дэцэг, 7 төрлийн 12 аквариум, цэцэг аквариум арч- лах заавар зөвлөлгөө бичсэн бяц- хан помууд, цэцгийн савны тавнур төрөл бүрийн цэцгийн сав хийж оролцлоо, тө! нэ ЭВЛЭЛИЙН аг ТАВШГАЙ ҮЙЛС МХЗЭ эх орпы онцгой чухал ба- бай. «ХЗЭ-ийн аж ахуй зэрэг олон арван үйлдвэр, аж ахуйг гавшгай хөдөлмөрөөр барьж байгуулахын тулд одоо мянга, мянган, Гүүд, охнд эвлэлийн илгээлтээ ажиллаж байна, Е ЗАЛУУЧУУДЫН ГАВШГАЙ БРИГАД Лениний комсомолын туршлагаар” социалист уралдааны шинэ хэлбэр болох«Залуучуудын гавшгай бригад» ын хөдөлгөөнийг МХЗЭ-зэс өрнүүлэв, Одоо 1841 гавшгай бригадад 30000 шахам ажилчин, малчин, тариаланч залуус хамрагдаад байна. НАЙРАМДАЛ ДРУЖБА ЭКИПАЖ ТИМУРЧҮҮД Мөрөн хотын 10 жилийн дунд «Залгамж- энэ хичээлийн сүлжгэнэ, зуун МӨРБАТ нэрэмжит шийсаалийн зөслөл, нийслэлийн 9 шалгарч МХЗЭ-ийн ХҮ их хурлын дурс/алын туу! бүл. таар «Залгамжлагч» 1 чуулганаа угтлаа, 53 дуггар дунд сургуулвудаас сурлага сургуулийн бүлгэжийн жодолмороороо ЗУРАГ ДЭЭР: Булгэжийн зөвлөлийн дөрга Ж. Ургичимэг, 78, Оджаргал, Ж, У| , Б, Батцэцэг, Д. Мядаг: бахим, Б. Шагарсийхан, Б. бикби ёэр Завхан аймгийн Түдэвтэй сумын туулийн їгийн «Ї» ангийн сурагч ихэр өзин 0, Энхбат, Эих: жаргал хоёр 8 улирал даравлйн онцсойн сурилцсйн ёмжил" С. ТУЛЛГИЙН айсан горэл зураг, аймаи яилийп дунд сур" наачилгаар бий болсон «На Йрамдал- Дружба» окипажийн ХоДӨЛг, паж бүрт моцгол-зөвлөлтийн амшл1 чип, мэргэжилтэн залуус цэц” ажи. байна. л оор эррэгү) 4 "Сүүлийн То ай ИНТЕРНАЦИОНА, Л гүү: эилүүдэд манай пнопер БРИГАД . Энэ нь олон үндэстний дөвгүүдд охидоос бүрдсэп бригад юм. Интер, ционал бригадад монгол-зөвлөлтийн/ барилгачин мянга, мянган Залуус! хамрагдаад байпа, ь ӨВЕРИЙН ЗӨГШЧиН МХӨЭ-ийн Тов Хороо 1975 онд чухал тогтоол гарган «Байгалийг хамгаалж, хишгийг нь хүртэцгээе» гэсэц шинэ хөдөлгөөнийг хүүхэд ва- луучуудын дунд өрнүүлсэн юм. Мөп ойд зогийчдийн холбооны анхдугаар хурал болсон богоод зогийн амьдрал судлах, зөгий үржүүлэх ажлыг шо- нер сурагчид нх сонирхдог боллоо, Одоо «Өсвөрийн зөгийчдийн» 10 дугуйланд 175 хүүхэд суралцаж на. толын пионерийн «: гад аялуулжсэ, том солир олсон байна. Пионерүүд олсон рон аяллаа үргэлжлүүлж, пионерийн ахлах удирдагч Д, очир ярьж байна. Ч Тимур (шихаа 80! дэрээ 1 КОЁЧ байгаа. нь, Пионерүүд солир олов МХЗЭ-ийн ХҮЦ их хурал, Гү чуулганыг угтан Сүхбаатар аймгийн Түвшиншнирээгийн 8 жи- дийп дунд сургуулийн пионер су- рагчид тойроц аялал зохнож, нэг- дэлч малчдын дунд суртлын бряи- Аялагч пионерүүд «Ззэрд» г9- дэг газрын орчмоос 900 гаруй кг солнроо «Зээрд» гэж нэрлэн сургуулийн- хаа байгалийн үзмэрийн буланд тавилаа, Энэ бүлгэмийнхэн тай- олборынхоо дээжээр байгалийл үзмэрийн булангаа Сэ Цууны » Бат- Готьгалтай. аймгийн Бигэр сумын 0 шилийн дунд Бонн й амжих улсын тэргүүний дэд бүлгїй Байн Юг 2, Риарин юэ бууллын ГЭЧНА суулгал, Цаг сурагчдын нэг сонирхолтой ажил нь акварнум боллоо. Тэд 14000 аква- рвунд 90000 орчны загас “үржүүлэг на. р, 8088РИЙН ЦЭДЭГЧИЛ "Төв суурпп газрын тудамж, тал- байг цэцэрлэгжүүлэх, сургууль, бай- раа цэцэгжүүлэх ходолгооп бүх хүүх- ДИЙГ хамдрлаа. Одоо өсвөрийн цэцэгч- дийн 1322 ННГУЯЛАЛД 22100 пиопер сурагч, осворийн агропомичдын 163 дугуйланд 1600 гаруй пиопер сурагч хичээллэж байна. Хүүхдүүд «Зал- гамж үе» аяны хугацаанд 211600 мод, бут, 133600 цэцэг тарьж, олон наст ургаллын 104000 кг үр түү- жээ. » ЮМЬР НӨХӨР ШИНГЭМЛЭГ Мон- агч» тэйгээ, рагч гууль, аймгийн төвийн 10 дын 6 харилцаж одоо 10 таруй нэгдэл САА. Энэ клубийнхэн хийг бүрэн маар сургуулийн бэлзи болгосоп ийн ХУЦ нх ТУ чуулгандаа. олсон П, ДЭМЧИГДОРЖИЙН апсан горэл зураг «Эрэн сурвалжлах» клуб Дундговь аймгийн Сайхан-овоо су- мын 8 шилийн сургуулийн соёлч но- хөрлөлийн б-гийн «А» апгийц Ч. шинбаяр «Эрэн клубийг 13 сурагчийн Обүрэлдэхүүн- Үл дац ажиллаж байна.Су- , Түвшннбаяр сурагчдыг сур- бүлгэмийн түүхийг судалж бүрдүүлох, эх орныхоо үйлдвэр, хо- дөө аж ахуйг судлах торол цугдуулга хийх гурван хэсэг болгой зохнон байгуулж, улирал, сарын тө- лөвлөгөөтэй ажиллад: Эх орпыхоо үйлдвэр ХАА-н гол газруудыг мэдэх зорилгоор дугаар ангнудтай захидлаа) судалж, сурталчлах, ул- Шарын голын чид МХОд9:ийц шилт оллоо ХУР, МХЗЭ-ийн "Гов. Хорооны сайаачид- гаар, номын нөхөр нийгэмлэг бай- туулагдлаа. Нийгэмлэгээс «Сайхан МОМОО нх хуралд» гэсэн уралдаан зарлаж, хүүхэд залуучуудад онц чу- хал дорэгцээтай (26 номоос бүрдэл болсон «: /ДЫН номын сан»-г бэлтгэн гаргав, «Залгамж үе» аяны хугацаанд номд дуртай мапай хүүх- дүүдээс 33060 сурагч «Номын сайн нөхөр» үнэмлэхтэп, 5659. сурагч «Д. Нацагдорж» тэмдэгтэп болжээ. 80В8РИЙН ТЕХНИКЧИД МХЗЭ-ийн Төв Хороо 1977 онд хүүхэд залуучуудын техиикийн сэт- гэлгээг хөгжүүлэх тухай тогтоол гаргав, Одоо радио, кипо болон тєх- нинийл төрөл бүрийн 713 дугуйланд 12000 гаруй ппонер сурагч хамраг- дан зохион бүтээх авьяас билгээ тот- жүүлж байна. МХЗЭ-ийн Тєв Хороо «Улс тө- рийн дуу»-ны клуб санаачлан бай- гуулж, улс төрийн дуу дуулаачдын улсын уралдаан зохиолоо. Одоо улс ЁО Ц16) 5 сурагч сурвалжлах» үрийн аг, гол С. Нямдавза, Р. Лхагвасүрэн багш- 18 тай 8-ыц «Б», 7-гийн «Б» ангийн- жилийн сургуулцу- хан түрүүлж, 8-ын «Б» ангийа" гаруй үйлдвэр, 12| -Г мэддэг болжээ. сургуулийнхаа түү- музей байгуулахал амжилтаар МХЗЭ. , «Залгамжлагч» ба| байна. таРА ОРОСОО 1 ах хурал, 4 хосдоно. Төв аймгийн Бүрэн сумын 8 ви- дийн дунд сургуулийн ҮУЦ, УШ ангийн 40-оөд хөвгүүд Булангаа бригадын адуучин Ц. Сайнхүү, Д. Найдандорж нарын суурийн адууг хөөвөрлөв. Сурагчид хоёр өдрийн дотор бүгд 225 адуу хоөверлөж 104 кг хөввөр авав. Энэ ажалд сурасч Г. Цогтсайхан, Ж. Чимид, Т-сайн «Б» ангийн сурагч А. Мая- дах, Д. Дашлдунцаг, 8-ын «А» ан- гийн сурагч С. Цэрэндорж, 7-гийн «А» ангийн є- рагч Б .Содномцог, Ц. Пүрэвцэен нар сайц ажиллав. Ї ТхАйД зургадугаар бага сургуудийн сураг 0) Залгамжлагч» ТҮ чуулсан, ч углаж сурлагын чанар сайжруулах цуваа зарлан. ажиллаж, ам. бүлшисчин Б Эгайц ХҮ! нх хурлын нот 0. АГ ДЭЭР: Гуравдугаар ангийн онц сурлагатшуул, фүжис дэмхэж: байхад, нь. энэ зурсайг засгаа төрийн дууны 500 гэр, 5000 таруй залуус хамг Хүүхэд залуучуудын чөлөөт цагийг зєв болсвсон енгөрүүлэх, түүх сєоё- дын єв дурсгалыг чэгээ- хэдтэ- лах, хамгаалахад төрөл бүрийз шуг- Бүүнэ их үүрэгтэй. МХЗЗ-гйс Тан Хороо цуглуулга ХИЙХ їздэлтгєєн өр- нүүлж , Улаанбаатар хотод сашткы хоббийн үзэсгэлэч нээлээ. хэмээх уудын хөгжөөнт шуугиантай бо, Ц. Н. Содном, ХАЛАХ АДУУЧДАД ТУСЛАВ «Дэл хайрхан» баруун талд адууны янцгаах дуу, х Хүүхэд, залуучуудад зврайх орны болсн дэшхайл сонгодог үс аг Дуу тлгжлы, бүжлт хопасл Суртатт Хож Дүвд мижиголыр, шишшуутбос шурт хэдэлгээт: боссн спортын 30 гзруй тоглосы дадгэуүүлэх, хөдэлгээт өр- С.надынл ИХ ХУРЛЫН ӨМНӨ » ШАРХХҮ ардын Нийслэлийн 33 дугаар дувд сургуулайа бүжгийн зуулсын Одгэрэл, Р. Оюушгэрэа, Ч. Багэрдэнэ. зор МХЗ ц вонцєртод өрөлдөхсөр Мосдаа 1134 10581 03ИКНУР Манай сонпны гэрэл зургийн уралдаанд «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН--78» МмхӨЭ-ийн ХҮЙ ах хурал, монголын инцонерийн Д. Сүкбаатарын «Залгамжлагчь ҮҮ. чуулган пэрэмтат МПН-ын Төв. Зовлол, «нонерийн үйлнь сонины гаараас їнопор сурагчдын дунд горэл зургийн аанд олон арилан го» рэн зураг! сургуулийн апсаг! зургийг нийтэллээ. к курал, чуулганаа ямар ам- жилтаар угтсан тукай ярина уу? Нийслэлийн 57 дугаар дунд сур- гуулийн 4-ийн «В» ангийн су- рагч, олон улсын зургийн урал- дааны шагїїалт С.БАТСАЙХАЛНЫ эурсан зураг. А-- 69599 БАЯР Яруу алдартай Нам, эрлэлийн Насан залуу Дахин дахи Ахин Нийслэлийн А-ийн «б» та бүхнийг улам илүү таны мє дэхийн үүдиээс мон та бүхиий хүүхдийн . зохиолчидтой н тулд зөвлөлтийн хүүх дийн зохиолчид бид молголын сай хан оронд ирсэн билээ. Ч Хүүхэд, залуус гэдэг бол улс орны ирээдүйн их хөгжил гэсэн Ё ээ, Шино монголын аз жарга- П! дайт багачууд та бүхэн эрүүл чий 7! рэг, хүч чадалтай, ухаалаг, эрдэм боловсролтой. Хүмүүс болио гэдэг нь тодорхой, Бид энэ бүхнийг олж харлаа. Бид монголын пионерийн ордны хоёр мянгаад хүүхэд хамар- "сан олон дугуйлангийн ажилла- гаатай танилцлаа. Тэдгээр хүүх- дүүд «Иптернационал» клубт су- ралцанс янз бүрийн орны 80 гаруй интериационалын клубтэй харил- цаж бас орос, англи, фрапц, гер- ман, испайнар ярьж сурч байиа, Пионерийн ордныхны дунд үйндэс- ний хөгїсмөөс гадна төгөлдөр хуур хийл тоглодог хүүхдүүд ч байна, Мон гайхалтай сайн бүжигчий, ос» ворийн зураач, өсвөрийн тохи, охид хойгүүд байдаг аша. Эдгээр хүүхдүүд, дундаас олон холэрр Д. Сүхбаатарын цэрэн шит Улсаа хэвлэлийн МИНИЙ юон дууны урийн дунд їїйдр хийгтын тулаанд Улаан тугиы. иймирайн Ардын төрөө хамгаал Миний паргайлуучуудын Өлгий путгаа. кайрлах Өстөн дайсны омноос Халхын голын Ширүүн сурлгчийн үзгээр” ЭВЛЭЛ АХДАА ХҮРГЭВ Ялгуусаг аамийалтай Өплэлийн ариун эгиоэнд Эрхом хүндтэй гишүүн бол, Ашил ходолмор. сурлагын Амшилт бүтээл уйдруулж, Ариг долдугаар их хуралдаа. Толоологчоор сонгогдсон Ашилчиц, малчин, сэ Ах, огч Ла ийртаа Пайдиартай халаа їионерүүд баяр хүргэлс (хиц амжилт хүсч байна, 47 дугаар сургуулийн 9-ийн ЭВЛЭЛ АХАА МАРТАХГҮЙ Наймай остай сургуульд орсон Намрын сармг мартахгүй Насан балчиртаа суусай Намхан ширээгээ Эрдмийн эсолоо ат Эрхөм багшаа маргахгүй Ээ, аав шиг ха Эвлэл ахаа март. Говь ї аймгийц Бугат су мин 8 зцилийн дунд сургуулийн ангийн сурагч төрж Миний сүрхуньсгалт ипсйн барлаа | дор Мийий сүргхутьсгалт Ї Дуулах дууны эгшиг, монго Ы 116 Миний пэргаалуулуудын Миний сүржувьсгалт . ЁОЛ ЭЭрЛӨХ монгол монгол Атарт дуудах алтай Миний нэр-залуучуудын тарианы 244717 ШИЛ Анхим мөр гаргах аотай Могцлон боссон шинэ ИНЖ Уг 5777 “ЭГРЭВн. сэтгэлээр хотын (1. Жигжидсүрэнгийн бойн монгол уншигчдын хүсэл» дайид ц Миний 1рргдалуулуал ир нийтэллээ), Дайчин алдраа. мандуулж ээтэн дунд «Б» ангийн ЭНХЧУЯА артах гулсан болжээ, гай ! Б. ГАЛААРИД ЗӨВЛӨЛТИЙН ЗОХГОЛЧИД, МАНАЙ ӨСВӨР ҮЕИЙНХНИЙ ТУХАЙ ӨГҮҮЛЖ БАЙНА ШИНЭ МОНГОЛЫН ММ АРГАЛАНТ дуулсан, улс төрийн дууны чуул- гын тоглолт бидний сэтгэлийг туй- лын нх догдлууллаа Зөвлөлтийн хүүхдийн зохиолч бидэнд, монголын багачууд өөрс- дийн пионерийн чуулган болон МХ З9-ийн ХУ их хуралдаа бэлт- гэнс байгаа тухайгаа ярьцгааж байв, Хүүхдүүдэд пнонерийнхаа чуулган болон, эвлэл, намдаа ра- портлах зүйл их бий ажээ, Бид хүүхдийн зохиолч Содном- дорисийн хамт Төв аймгаар аялах- даа Сэргэлэн сумын Авдархацгай нэгдлийн малчин. Бавуудоржийнд айлчиллаа. Бавуудорж, биднийг хүүхдүүд- тэйгээ тапилцуулсан юм. Хүү Дашилям нь хоёрдугаар апгид сур- даг бөгөөд Цэдэвдорж, Дашбалбар хоёр нь сургуульд орох болоогүй аноэ, Ах дүү гурав бидонд шүлэг уишижс өгөв, Зөвхөн пионерийн ор- донд ч биш бяцхан сууринд ч хүүк- дүүд хар иллхаасаа сайн хүмүү- їаж, боловсрол эзэмшиж байгаад бид их баярласан, Япахшихаа. өмпө бид... Дашия- комбинатад: хэвлэв НЭР... ЗАЛУУЧУУДЫН". эвлэл Өлөн байх орхом хупьтай Миний сүргхурьсгалт Говь-алтай аймгийн Бигэр сумын Ч шилийп дунд сургуулийн 8 ангийн сурагч Ч.Цэнгэлмаа ийн ХУЦ их сураад сургуулийнхаа аварга дуучин Тэр сурсан дуугаа нөхөддөө зааж өгдөг байиа. ( Ш.ЦЭРЭНДАШИЙН авсап гэрэл (27111372 “ фанай нэгтний эгнээндуяд,... Итгэл дүүрэн гарёа бариж? Дуулим, хорвоод шүлэг, З,Ханга/д:. аны иь зохиосон энэ Дууны аар 89- угтаж олон дуу зураг БАГДЧУУД маас: «Том болоод ямар мөэргэжил- тэй болох вэ?» гэвэл «Ооотехникч- болно» гэж хариулсан юм. Бид түүнд эрдэм сурлагын амкилт хүссэн билээ, Монголын пионерүүдтэй уулаз- сан явдал бидэнд асар сайхан сэт-. гэгдэл үлдээв, Бид монгод орныг |! маш -их сонирхдог зөвлөлтийн " хүүхдүүдэд монголын хүүхдүү- дийн тухай ярьж өгөх болно» Монголын пионер багачууд та бүхний «Залгамжлагч» ГУ чуул- ганд чинь баяр хүргэж, сурлага, хөдөлмөр,. спорт, пионерийн ашил үйлсэд тань их амжилт хүсэн, ерөөе! у ЕХ Зохиолч ИРИНА СТРЕЛКОВА 38 БОГ, ЧАЛЫЯН 006 СЕРГЕЙ АВРАМОВ | | : сонины зөвлөл: допдов (эрхлэгч), Л. Бякс дэн Н, Дариймаа, Ө, 2Камсранжав, 5 Монхоо, Д. Мягмар, С..Ноднид уст ГОЛОДОН “нарийн бичгийн Ёс » лидаг, , Ж, Хорлоо, | “3, Сандагдорж, Ч ИНДЕКС--14140 -2225Р «МОНГОЛЫН ХӨДӨЛМӨРЧДИЙН ОЛОН ҮЕИЙНХЭН ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН УЛААН ТУГИЙН ДОР ХҮМҮҮЖСЭН ЮМь, -410, Цэдэнбал 99 дахь жилдээ 4» 1922(1518) 48 1978 он табдушар сарын 27 95 Бямба | Үнэ 10 моно 5 5 Л | | | - 2 яг Ї ХЭ Ї: | үл, - Хүүхдийг ха» у: ний Бүгд Найрамдах улс болно. Энэ : орны тагерьт байгаа юм бүхэн та. нары зүй зохистой амраах талаас нь бодож Түхбаатарчууд, хийгдсэн. юм. Энд таар хилийн чууд та бүх чападаас “ирсэн үе тэнгийн найз нцөх- дөө хүлээж авна. 2 шамналөцарулан: бү, МХЗЭ-ийн гишүүн ах эгч нарийхаа Бузар хамтийн шилдэг, нэр төртэй халаа. нь болж, эх ориоо гүүний нөхөд-пионерийн ажлынхаа хязгааргүй «хайрлах үзлийг 3! арг. Г солИЛцол,.Цаашид “шингээж, интериационалчид болц- аа төлөвлөхөөр чуулгандаа -гоохыг, цаашилбал сургуулиас олж ЗЄгтҮСҮ авсат-эрдэм мэдлэгээ өөрийн бол: Гүшжлрүмнн гон эзэмшихэд цаг мөч бүрийг ухаал- Гэм ЭЭР 67 гаар зориулж, улмаар мэдсэн сурс- нам засгаас наа ном унших, дугуйланд улцах зэргээр сэлбэн бая. лж, урлагт дурлай сонирхож: спортоор. хичээл- лэж байхыг та хэнд хүсэж байна. Та нарын х эл сурлага, пионе- рийп зүйлсэд амжилт хүсэж, эрүүл олноор, энх байцгааж, з за амралтыг ая- слэл тай тухтай, хөгжил баясгалантай өн- голын гөрөөхийг ерөөс» дийд олон «Най- рамдгл» Энэ. долдугаар Хүүхдийн төлөө фондын Төв ко- єард нээгд миссын дарга Энэ нь яа пионер та бүх- А, И. ЦЭДЭНБАЛ-ФИЛАТОВА. 8 “ТНЧӨӨ тн төтюл нэмиин няммын нмшинц юэвин иинин цн ятгтгттгтг-этэтт этэн... | эмөвөгдслсөгөсаэцөлж Элдгартгмнлсэл, р лнчАллулжА-0 ” М К Монуснн өмөн «Аллхсамжаагч 1! ХХА, хоёрлохь жианби аян нь Окхайрани хумьссалнн 60 жиланж ойх хуга “ОМКТАКВГИЙН ТУЯАН ДОР», хураа дахь хААМЯН. аян нь, МХЭЭ-мйн ХҮЙ-нх хуралл эн заа мяхаж, ХУГАЦААНД БТ ””2512222-2- Мэнд ус моор ох ! хэ їх | мартаа Мад «Заолөж үеэ зэх 7 хє юу мо хїмсийх бо хөлөл т Миш нэх ХХ-бүжхэх, | | ж орон БНМА) Эрдмийн х х, УС Ч, Муу, ас | доёМОД өнөө өвөр далай ОЭрХ Ус с АсоХ зө солмис л 1! оо ын : . х : сох бол мь. үрэсэс хмэд Индмер сурагчид: гол хөдлөл 5 и Хо у Ү цал хайн х мөр болсон сурлагадаа. шамдан / ХУУ оо Хмод ( Үү суралцсанаар дувагүй бүлэг, са- ! : шах ЖӨН хор, махсу Заа, баг, араах олон арваар нэ | Мж У х ы хєх 5 мэсдлээ. 1 уз, ТААНЫ ҮҮС " Махсемахик монгол хэлний Чэ сэрж ыг, ХАНБААТА : ын 3 ыг санманад болон «Бид архскх оч х зөндонж мэ сэн сэ -» эсодЭЭЭн юо» орос хэлний хєлс олцмана 1 Хусэн Цэн Х МаЧ 5) 3 хад олон мянган өнөнөр сурагч 5) амжилттай оролцов. зоЁЛЭЫ | эхэн хов хүүх дурссаас Х БАЯНХОНГОР. аймгийн тө ! лээ : ьд» 10 тунд сургуу ! “нх у ) эмт 148 зүүд ЗЭ-ийн ХҮЙ-их ху «А ! Мон « Оюор сур 5 5 хүж : мэ : : ( « гч амс кинх, сургууль төгс г-03 х 1 ад бэлтгэж ооо0о0 . бодох аяц явууллаа ХОВД айх Бу ож 1 ЦД сургуул йн сурагч Б су гчийг | Ауидаас сайн, онц сурлагаг хүргэжээ. Б. Батзул гав онц хэн «цомын үнэмлэхтэй болсон Залгамжлагч» 1Ү ул өөр оролцох Эрэлхэг з0ори- абхаалж самбаа Хүүхэд Ухчуудын бие бялд рын хүмүүжлийг сайжруулах ар- 3 хэмжээний тухай МХЗЭ-ийн Төв зоны тогтоолыг пионер сураг- ртан хүлээн авч олон хэл- зохиодог боллоо. Чө- үр бүтээлтэй өнгөрүүлж аль наг : секц, дугуйланд эгтэй та Шиний нхинний хэнтий л ни ицЛГЛЭЛ””УУУУЛ??» агт ї “” , РСГАЛЫН ТУУЗААР 4 Чдын гаруй тэм зэн нилслэлинн 18 дугаар дунд сургуулийн сурагч Д. Оюунтуяа спортын мастер бол- р МХЗЭ-ийн ХҮП » ТҮ чуул- багш ДОРЖСҮРЭН «ЇНОЛҮР-МХОЭ-НЦ цацагтай. болж, | л Хуулых хөлөөлсөн, «00 холөологч, имономон 1 ч хэрХсүүннл, мдааххан, нар орслцөх, гэж байна Ё: “Залгамж үеэ, ахннд жилийн анж нь МАХИ рыг Онолүүлах ма ХҮХ -нх хуралд аммиулан ацвармумхай, «МАХИ х! ҮЙЛ хэгэгт хэлээд хүхинк сатгалга пчАНДИАРТАН У хуулсаад 400 тавуй.. мянсон унӨмр, баатар ХААЛАА» урин дөр хус тус явагдлаа, Мон Уны, хугацаанд энонер сурагчдын дунд, МХОП унан Төв, Хорооны 14 дүгээр, албан. даалган ходолгоон өрнөж, хүүхдүүд зөгий үржүүлэх, гаа хөгжүүлэх, чөлөөт цагаа үр бүтээлтэй өнгөрүүлж, Онгийн тамир спортын сорол бүрийн дугуйланд амжилттай. суралцсан. амжилтаар, «Малгамжлагч», 1Ү чуулганаа Үүл 9 хөмилллаадааллллаллллилллллАлАлллллдллгжаы! Аболас бїлэг ЇЇ | үран чайбай» Аяны хугацаанд Дуу, бүжиг, жим, уран аураг, утга. зохиол, Үү їланд45540 агдан, х цүжгийн 940 лу анонер сурагч хам| ИИЛСЛЭЛИЙН 8 иилийн 11 цүгээр сургуулийн Д. Яруужин чө тоог цагаараа уран зургийн дугуй- зайд суралцаж «Хүүхдийн р төнц», «Ертөнц хүүхдийн мүдээр» үзэсгэлэнгийн болон Элцэтхэгт болдог. Шанкарын нэрэмжит зур гийн. уралдаанд оролцож, алт, мөнгөн медалиар шагиуулжээ. БАЯН-ОЛГИЙ аймгийн төвийн цэгдүгээр 10 жилийп дунд сур гуулийн 60 пионер домборын ДУ гуй анд суралцаж домборчин болжээ «НАРАН: ҮҮРД. МАНДАГ» олон улсын хүүхдийн их наадамд оролцсон ицойор сурагчид йх наадмын алт, монго, хүрэл медаль 20 гаруйг эх орондоо авч ирсэн юм Най(амдал- нохорлол Зөвлөлтийн анд иа нарынхаа туршлагаар тимурчүүдийн хөдөл- гөөн өрнүүлж тимурчүүдийн штаб, отряд, командад хамрагдан орчин хтойрноосоо сайн сайхныг сурч, тү- гээж байна. «Октябрийн оримг хан сайн мэ дэх гэ?», «Наран үүрд мандаг», СИМЕА-г хэн сайн мэ манай сура оны олон мянган пионер оролцлоо. Зөвлөлтийн тгэн барилгачдын тус- аар пцонер загчид. гадаа- анд нөхөдтэйгээ улам дотно сайхан амрах л- їїпамдал» зүсл Улаан бүчтэн ах, эгч нарынхаа хойчийг залгамжлагч баатарчу, дын эгнээ өсөн нэмэгдэж 84192 боллоо. МХЗЭ-ийн ХҮН их хурал, мон- голын пионерийн «Залгамжлагч» ТҮ чуулган угтаж, дундгүй бэе? 197. зравт 1344 їиннээр төрлөө. Аяны хугацаанд 42068 баатар- чууд тппонерт элелээ. Н.ДАРИЙМАА А» «3ЛЛГАНЖЛАГЧ». ЧУУЛГАНДАА УУ ЧУУЛГАНЫ ТӨЛӨӨЛӨГЧ УУ“ЖКМНКЗНӨКВНККН Дундгонь” аймгийн... Гопь-угтаал НИЙ” ӨЧИОО ОЛИМПНИДИД / Ма " сумын найман жилийн сургуульд, оролцож, Дундгонь аймгийг | Н, 27 сурлаа апьпасаараа тодорсон тар» дунд сургуулийн 7 дугаар НН " г гүүний пионер сурагч олон бий, ороо хөлний апарга болж, МПН-иын 221 Тодиий пэг нь б дугаар бүлгэмийн. Топ Зовлолийн у ДЭГ ХИ 8 дугаар бүлгийн пнопор «таван | дас, МОНН-ийн Тор овлол! Ш онцыг эзэмшигч» онц сурлагатай баярын бичгээр, шагийгджээ, Үү- | Ц. Нансалмаа: юм. Ц. Напсалмад..| мөэс гадиа. сурагч. Ц, Мансалмай 27 улирал дараалан онц сайн дүн... дуулах, бүжиглэх тал бүрийн авь тэй суралцаж, бүлгэмийн зойло- яастай пиопер, Найсалмаа ийлхүү 2 лийн даргын. үүрэгт ажлыг сай) бахдам сайхан амжилтаараа «ал 2 хийдэг тэргүүний шипопер, гамжлагч» 1У чуулганд толоолог 2 Эпэ ппопер онц суралцахын аө- чоор сонгогдон, рэгцээ. хичээлээс. гадуурхи, олон Дундговь. аймгийн Гопь-уг- нийтийн ажилд гайшгай оролцож, таал сумын 8 жилийн дунд 1 орос хэлний дугуйланд амжилттай сургуулийн 7-гийн «Б» ан- 7 суралцжээ. Ардын болопсролын гийн сурагч 2 Яам, МЗНН-ийн, Төв Зөвлолоос С, зарласан «Октябрь-60» орос хэл- , Б, МЯНГАНБУУ 2 аавшгттэчүс Ж 2 Говь-алтай. аймгийц төвийн | лагч» ТУ чуулганы урлагийн 2 10 жилийн: П. дунд сургуулийн. нэгдсэн нонцертод ая дуугаа ор- 2 9-ийн «Б» ангийн сурагч «Сар гохөөр Алтайн сургуулиас шал 2 чуулгын» гоцлол дуучин, МПБ | гарлаа. 2 ын Төв Зовлөлийн урлагийн 1 2 ТҮХЭНЛГНЛ үзлэгийн алт, мөпгөн медальт Манай идэвхтэн сурвалжлагч 2 сурагч Л. Энхтуяа «Залгамж- Ж.ГОМБЫН авсан гэрэл зураг 2 с Ё “.С.мхН2ддУУХУЛВУУУРМҮҮКЄКТМКЛКГЪСАСДР| | ХИ00011 ХҮҮ Бсасэй СтТВ: МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «Залгамжлагч» ТУ чуулганаа угтаж, Төв аймгийн Баян сумын дунд сургуулийн 200 гаруй сурагч гурак- дугаар улирлын амралтаараа малчин аав, ээж, ах, эгч нартаа тусалж 45 суурийн 8000 гаруй төл бойжуулж, 600 гаруй ямаа самнажээ. ЗУРАГ ДЭЭР: Дөрөвдүгээр ангийн сурагч Уламсайхан, 2. дугаар ангийн сурагч Гантөмөр нар 800 гаруй хургыг бүрэн бойжуулахад туслав. 8--ын «Б» ангийн сурагч Шарапбат 49 лмаа самиаж, бүх иоо- луураа нэгдүгээр зэрэгт тушаалаа: «Үнэн» сонины сурвалжлагч О. СУМЬЯА Оо жшшшшшшшшэшшшшосшшо-2Шштшошсшш200Ш2шШшшит2006гэ: тэшспшєхюшсшлшмлшошосишсклллэлтажисшшашйлыиштшхсшолшгхөиоуиштплпєшттєлоїоолүшллшишлиллигүтонлун АХМАД ПИОНЕР МЭНДЧИЛЖ БАЙНА БӨМБӨРИЙН ДУУ СОНСОХ САЙХАН бөрийн чинь яруу дууг сонсох бүр, ухаан санаа сэргэх юм аав. Бас аз жаргал гэрэлтсэн царай, цо! боо чинь ахмад үеийп бидипийг рлуулж, улмаар «манай ирээ хүмүүжсэний. үрэ ттэй бол: їїна, Бага насаа су дурсан “санахаар, с болон Хаспавч, / айхан байна гэж» ба Еааш зэрэг багш нар маань нү- эр хэвлэлийн дүй ийм х їх сэтгэлийг төрүүлдэг. дэнд үзэгдэх шиг болдог. Та на» 1 бол монголын анхиы пио ч гасэп хожмын өдөр бидэй. шиг нерүүдийн нэг, Намайг Улаан сургууль, багш, цайз нөхдөө дур- баатар хотын үлгэр жишээ бага сан сапцах болноо сургуульд орох үед бүрээ, бөмбөр СЄЛ 24 усэг ҮВс байсангүй, Харин биднийг пионе Хүүхдүүд минь ээ. Салхан со мҮлсн гу Жэ ОЭ СН, циалист өмчийг хайрлан хамгаалж ГНЯНЗЦЦУХНД ЦАЗДСЄЛИВХ, ЭүүНДВЭ хөдөлмөрийг бишрэн хүндэтгэж улаан бүч намнруулахад, сургууль байх талаар МАХН-ын "Төв Хо- маань бүрээ бомбөртэй. болж би- рарповс машгаухал араанд аанай ав НОиЙН Бооүж али ШгЭй лаа, Энэ лдовонг хүүхэд бүхэн нАНДаЯар Ч, дөр ХохЧХИГ ӨДаЖ!. амьдралдаа хэрэгжүүлэн биелүү- Сүхбаатар, Гасэржав бид гурвыг лээрэй| Эх орны маань юм. бүхэн, бөмбөрчин болгосон, Ийгэж бид нарьшх “ану лЭ ХХШИЙГ гурав анхны бөмбөрчид болсон . 18 нарынх үү дээ. Хүүхд Ом. Баг: гургуул "суралцалс бөмбөр үргэлж нижигпэж, бидэнд ари на, тСУрГУУЛЬД: СУРАЛЦАНГЭР: баяр бахдалшг хайрлах болуу | байхдаа жагсаалын түрүүнд алхаж ! бөмбөр цохиж явсан маань са- БНМАУ-ын Соёлын Яамны «Залгамжлагч» . 1У чуулганы цнаанд илхэн байна. Нэг үгээр хэл- нэгдсэн редакцийн ахлах ре- төлөөлөгч хөвгүүд, охидод чи! бэл, бид, бүрээ бомборийн дууид дактор, БЕСЛҮДӨ пионерийн : йн (12 286 07 ! , 3 20920: Ё апхиы бөмбөрч єэтгэлийн баяр хүргэе. Та иары! осож торийсон, Ви ицонерээс эй 0 С єүрт жагсаалыг харж бүрээ бом лэлд,авдэдаас. пнамд элссэн. Ингэж ГҮНДЭЛИЙН НАСАНБУЯН ӨСВӨРИЙН ЗОХИОН БҮТЭЭГЧИД Залуу техникчдийн ордны хө- дөө алс ахуйн машин механив- мын дугуйлангийн сурагчид энэ оны хичээлийн жилд 100 хувь суралцаж 75 хувь нь онц, сай дүн үзүүлсэн амжилтаар МХЗЭ- ийн ХУП их хурал мон- голын пионерийн «Залгамж- лагч» ТУ чуулганаа угтлаа. Уг дугуйланд, суралцагчдаас НИЙС- лэлийн 823 дугаар сургуулийн Т-гийн «Б» ангийн сурагч М. Мөнхбат, П. Эрдэнэбилэг, 85 дугаар сургуулийн 8-ын «Б» ангийн сурагч Р. Тогоохүү, сс» дүгээр сургуулийн 7-гийн -««Б» ангийн сурагч Ө. Баттөмөр на- рын олон сурагч онц суралцав. Зургадугаар сургуулийн 9-ийп «А» ангийн сурагч Х. Өлзий бат зохион бүтээсэп “загвараа- раа ордныхоо хүрэл медалийг хүртлээ. Мөн дугуйлангийн төг- сөх ангийн 15 сурагч хотын хө, долгоонгй дүрмийг судалж тракторын жолооны дадлагыг амжилттай эзэмших,зохих үнэм- лэхийг авч энэ хавар гурван га газар хагалав. Сурагчид хөдөө аж ахуйн тех пнинийг эзэмшихийн хамтаар түүний шинэ загвар 14, хөдөө. гийн малчдын гар ажиллагааг хөнгөвчилсөн гурван шоо мет- рийн багтаамжтай «Өөрөө буул- гагч» малын тэжээл түгээгч тэргэнцэр, мөн нялх төл ба бордооны мал сүргийг усаар хангах боломжтой ус халаагч 300 литрийн төхөөрөмжийг тус тус-хийсэн нь манай аль ч САА, цэгдлийн суурь фермүүдэд ашиглан нэвтр ж болох хял- бархан хийцтэй авсаархан тө- хөөрөмж юм. Мөн хуурай замын автотрац- тор, вагон, цахилгаанаар явдаг хөдөлгөөнт макетыг хамтын хүчээр зохион бүтээж бэлтгэсэн учир БНМАУ-ын тээврийн яам, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны шаг- налт байранд орж ордныхоо ши- нээр нээгдэж байгаа «МММ-- 78» үзэсгэлэнд тавигдсан нь үзэгч олны талархлыг хүлээж байна. Энэ бол тус дугуйлан- гийн сурагчаас МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, «Залгамжлагч» 1 чуулгандаа барьж байгаа бэлэг ом. Б. ЦЭРЭНБАТАА 14 ч 250,..1.2-ГСэ6 Р ГАРЫН УСЭГ “ШИД Сургууль цэцэрлэгийг Хүүхдэд өгнө Сурах бичгийг Хүрэлцэхээр өгнө, Үргэлж тэдпийг Омгоөлох болио Үйлс заяаг НЬ Хамгаалах болно. Гарцаагүй элэ. үгийн дор Гарын үсэг нь Лепипийх байлаа Бахархаж мвах Ирээдүй байна. Багачууд хүүхдэд Итгэл байна. Сайхан бүхнийг Саняар нь бүтээнэ. Сансрын уудамд Данараа аялна. Гарцаагүй энэ үгийн дор Гарын үсэг нь Ленинийх байлаа. Хүндэт Ленин Бидэнд хайртай Хүүхэд олон Ленинд хайртай Хийсэн бүхнээ е Ильнчид зорнулна Гийсэн ачийг нь Эгнэгт хариулна. : Гарцаагүй энэ үгийн дор Сарын үсэг нь биднийх байна. Д. ДАВААНЯМ 22 92297 » зАМОЛАГ Тооноо хийсэн Ээжийн сэтгэлээр Танилаа урьсан Нарлаг хотхон Найрамдал. зуслан Танхил хөөрхөн үрсийн Танилцах өргөө байна. Нарны цацрагаар Унна өлгөсөн ЗАавын мишээлтээр Зочноо угтсап Нарлаг хотхон Найрамдал зусланд Танхил хөөрхөн үрс Тавтай амарч байна. Дуугаа дуулаад Бүжгээ хийсэн Бидний жаргалаас Нрээдүй тодорсои Нарлаг хотхон Найрамдал зусланд Тан: хөөрхөн үрс Тангараг нэгтэй. байна. Д. БАЗАРРАРЧАА РҮЙЦЭЭГҮЙ ЗУРАГ 1йчлайшхгэ. зүг Инсийнхээ зүг нь! зурлаа. Цагаан, гэр Адуучин ах лэх Хангипатал Харуулас ч Үүрсэх л) Үзүүлж болсонгүй я, 7. ТӨМӨРТӨГӨӨ 69603 Д. Сүхбаатарын иэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбин Аялалд га рахын өмнө мн ниминин -д “Ч . НЫ Б. ЭРДЭНЭБААТАР, Б, ХӨХӨӨ- ЖАРГАЛ нарын ансан гэрэл ураг атад хэнлэн, мжуллУ хи ӨбүхлүтЕүл бүх Буга 71:87 Сурах бичгээ. нээтэл Сүх жишижиш харис байна Даалгайраа: өөрөө хийж Дандаайн онц сурч бий. Хап, өэндээ. тусалж ЯН Ахмад настанг хүндэлж байн. Эх оронд минь. хэвдэ й Ордэмтэй, хүмүүжилтэй 1їргон: хөрэгтой.. гээж Сүх жацшин үргэлж Сурагч бидэнд ХЯр ДАШТ Форосм юу гөв? -2-3-д2шАшлш дшшашдий Горхи шуугий Горхи юу гэв? «Хатан сүйхэн хэлхээ хээ Ханан тодхон сүлжээ хээ Говийн майхны үслээ хээ Гол морний долгио хээ Мад дээр байгааг хараарай. Нар дээр хөөрөхөөр ирээрэй Нааш нь хургаа туугаарай Цадаас усалж гаргаарай» Горхи шуугий Горхи юу гэв? «Утаст хуур, лимбийн авиа Уран ятга. цоорын чимээ Уулсын голын хөөмий Урт мөрний боргио Надад байгааг чагиаарай Иар дээр хоөрохоор ирээрэй Нааш нь хургаа туугаарай Найрал айзам сонсоорой!» орхи ингэж: уулах ч шиг... орхи намайг 1ү! ах! ... “Дуудах ч шиг Б. гомгоР дөө хол сурдаг юм. хан охин аавыгаа Зондоо их санадаг юм Аавыгаа бүүр Айхзавтар санахаараа Таньдаг, таньдаггүй Тааралдсацн болгоноосоо. . ХЯявыг минь чи салгаж байна уу тээн ХАсуудаг юм, жаахан Болор. Амьтап хүнч түүнийг өрөвдцод Ай даа их сапаж байла тЭдА Г, БАТ. хо АА Лаг Зөгий, зөгий Зөгий, Зөндөө олон Зөгий Найгах цэцкэ» Дамжаарай “Намайг битгий Хатгаарай Зөгий, зөгий Зөгий, Зөндөө ачтай Зөсин 5 Үүрэн дээрээ Очоорой Хит балаа бэлдээрэй : “Зөгий, зөгий “ӨГИЙ, Зөндөө олом Зөгнй Айж битгий Нисээрэй Хмжил: балаа бэлд: ээрэй ЭнхБАЯР Инде УМ хэв, нє-14 чаа : хэн ВАН ХГгЭГгЭ 1 Ф : бул л Масалгг Х г-в.---141Ї | 28 11 11 х 7 ЭЛ Т1 З ГА? ч 1 « Ё ( Уу Ю 2451 "| | ! ! | | ПШОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН ТӨЛӨӨ | 4 ч -ү) ------- 55 дахь жилдээ ХУ:23 (1519) 1978 оны тавдугаар сарын 31, Г Дд. цолмон Лхагва Үнэ 10 мон. Ї болрын бичгээс ТАВЬДАГ. АНХААРАЛ.. ХАЛАМЖ. БОЛ | ХУВЬСГАЛТ. ЗАЛУУЧУУДЫН | ЭВЛЭЛ, НАМ БОЛОН ЭХ ОРНЫХОО МАРРААШИЙН ТӨЛӨӨ. САНАА ТАВЬЖ БАЙГАА ХЭРЭГ МӨН, | “АМАХН-ын Төв Хорооноос МХ | ЗЭ-ийн ХУМ их хуралд ирүүлсэн | МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга нөхөр Ю. Цэдэнбал атрын ши- нэ сангийн аж ахуйд ангиараа очиж ажиллахаар санаачилга гаргасан Хөвсгөл аймгийн Шинэ-идэр сумын арван жилийн дунд сургуулийн 10- ын «Б» ангийн сурагчидтай МХЗЭ- ийн 1 нх хурлын завсарлагаар уулзан ярилцаж байгаа нь, МХЗЭ--ийн | Төв Хорооны анхдугаар бүгд хурлын тухай : С0НС10Л 1н9ДЭ9 МХЗЭ-ИЙН ХҮН ИХ ХКУР-:|. ЛААС СОНГОГДСОН МХЗЭ-ИЙН (ТӨВ ХОРООНЫ АНХДУГААР БҮГД ХУРАЛ 1978 ОНЫ ТАВ- ДУГААР САРЫН 26-НД БОЛ- (1090. МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО- НЫ АНХДУГААР БҮГД ХУР-| ЛААС МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО- НЫ ТОВЧООНЫ ГИШҮҮНЭЭР"! Ц, БУЯНТОГТОХ, Х. ГҮРЖАВ, Л. ТҮДЭВ Ц. БУЯНТОГТОХ Х. ГУРЖАВ МХЗЭ-ийн Төв Хорооны МХЗЭ-ийн Тов Хорооны МХЗЭ-ийн Төв Хорооны МХЗЭ-ийн Төв Хорооны Д. ДАШДОВДОН, Д. ЛХАГВА- Тогчооны гишүүн,МХЗЭ-ийн | Товчооны гишүүн,МХЗЭ-ийн | Товчооны гишүүн,МХЗЭ-ийн | Хопчооны гишүүн,МХЗЭ-ийн СҮРЭН, Д. НЯМБАЯР, Л, ТҮ- Төв Хорооны нэгдүгээр яа-| Төв Хорооны хоёрдугаар иа- | Төв Хорооны марийн бич-|Тов Хорооны нарийн бич- ДЭВ, Д. ЦОЛМОН, Ч. ЦЭРЭН- рийн бичгийн дарга гийн дарга гийн дарга ДУЛАМ, Б. ЧАДРАА НАРЫГ рийн бичгийн дарга Г хо й 1 2 УЛ. , 48 Ь Д. ДАШДОВДОН Д.ЛХАГВАСҮРЭН Д, НЯМБАЯР Ч, ЦЭРЭНДУЛАМ МХЗЭ-ийн Төв Хорооны Товчооны гишүүн,МХЗЭ-ийн МХЗЭ-ийн Төв Хо- МХЗЭ-ийн Төв Хо- МХЗЭ-ийн Төв Хо- Төв Хорооны нарийн бич- рооны Товчооны ги- рооны Товчооны гн- роопы Товчооны їн- гийн дарга шүүн, шүүй, шүүн. САНАЛ НЭГТЭЙ СОНГОН БАТ- ЛАВ. МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНЫ ТОВЧООНЫ ОРЛОГЧ ГИШҮҮ- НЭЭР Ж., ДАХМЮДОНДОГ, Г. ЧАГНААДОРЖ НАРЫГ СА- НАЛ НЭГТЭЙ СОНГОЖ БАТАЛ- (ЛАА, МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО- ны НЭГДҮГЭЭР НАРИЙН БИЧГИЙН ТӨВ ШАЛГАН БАЙЦААХ ХОМИССЫН ДАРГА. ТАЙ ЭРХЛЭГЧЭЭ с ДОНДОВ НАРЫГ БАТЛАВ. БҮГД ХУРАЛ, МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНЫ ХЭРЭГ ЭРХ- МЭХ ГАЗРЫН ё. 2 4 Ж, ДАШДОНДОГ МХЗЭ-ийн Төв Хо- рооны Товчооны ор- логч гишүүн, Г, ЧАГИААДОРИ( МХЗЭ-ийн Тон Хо- “роопы” Товчооны "др-” “/логч тишүүн, | 1177 А Б, ЧАДРА МХЗЭ-ийн Төв Хо- рооны Товч0оны ги- шүүн, : ! “ИугДАГБАДОРЖ 2 3 ШИ ини 0! Ши ШТ Ши Ши ШШШ МХЗЭ-ИЙН ХУП тиг ИХ. ХУРАЖ МОНГОЛ Монголын залуу хамгийн дээд чуулса--МХЗЭ-ийн үеийнхний ХҮ нх хурал 1978 оны тавду- гаар сарын 24-нөөс 26-ны өдрүү- дэд Улаанбаатар хотноо БНМАУ- ын Ардын Их Хурлын танхимд боллоо. Их хурлын ажиллагаанд манай нам, “засгийн удирдагч нөхөр Ю. Цэдэнбал, Ж. Батмөнх, Н. Жагварал, С. Жалан-аажав, Ч. Лувсанравдан, Д Моломжамц, Т. Рагчаа, 5Б. » Д. Гомбожав С. Со- сорбарам нар оролцлоо, Нх хуралд 670 гаруй төлөө- гч, мөн Дэлхийн Ардчилсан учуудын Холбооны төлөө- дөгчид. Олон Улсын Оюутны Холбооны төлөөлөгчид, гадаад орнуудын коммунист залуучуу- дын эвлэл. холбоо, ардчилсан болон социалист залуучуудын 25 байгууллагын төлөөлөгчид, түү- ний дотор Бүх Холбоотын Лени- ний Коммунист Залуучуудын Эв- лэлийн Төв Хорооны нэгдүгээр “дарга Л. Түдэв чарийн бичгийн дарга Б, Н. Пас- тухов тэргүүтэй БХЛИЭЗЭ-ийн төг лоологчид оролцлоо, МХЗЭ-ийн ХҮ -их хурлыг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдү- гээр нарийн бичгийн дарга Л. Тү дэв товч үг хэлж нээв. МАХН-ын Төв Хорооноос МХ ЗЭшийн ХҮЙ ү их хуралд ирүүл- сэн баярын бичгийг МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ар- дын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Юмжаагийн Цэдэнбал гуай уншиж гардуулав. МХЗЭ-ийн Төв Хорооны тай- лан, «Социалст байгуулалтад МХЗЭ-ийн ээлжит зорилт» гэсэн илтгэлийг МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ны нэгдүгээр нарийн бичгийн тавилаа. Мөн МХЗЭ-ийн Төв Шалган Байцаах Комнссын илтгэлийг Төв Шал- ган Байцаах Комиссын дарга Э. Бямбажав тавив. Нх хуралд Улаанбаатар хотын ХЗЭ-ийн хорооны нэгдүгээр на- рийн бичгийн дарга Д. Лхагва- сүрэн. БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар, Ардын Их Хурлын дє- путат Г. Тэгшжав, МХЗЭ-ийн илгээлтийн эзэн ямаачии С. тшээээээээЭэ.шлэ тэлжээ )2| НХЗ3-НЙН ХҮЙ ИХ ХУРАЛД ПИОНЕР ПИОНЕР -- Ард түмний төрүүлсэн хүү Алдарт намын төрсөн дүү залуучуудын эвлэлийн их хуралд Залгамж үеийнхний баярыг хүргэе! Баярыг хүргэе! Баярыг хүргэе! Нам ардынхаа н сургаалаар “өдөлмөрийн сайхныг Хүндэтгэн биширч Хүмүүжил, эрдмийг Сүртэв: өссөндөө Багачууд бид Баяртай явдаг Бие жижиг, нас бага ч гэсэн Бидний мөрөөдөл өндөр байна. Ажилчин ангийн эгнээнд орох Ахмад малчдын халааг авах . Атрын хөрсенд тариа найгуулах Алдарт Эрдэнэтийг бүтээн байгуулах Эрдэм соёлын үрийг тарилцах Эрхэс оддын аялалд оролцох Эрэмгий сайхан хүсэлтэй бид! Эрхэм нандин зорилготой бил” Насныхаа багаас Намтрынхаа эхнээс Хөгжлийн түлхүүр Хөдөлмөрийг шүтэж Социалист өмчийг Соргог манаж Ширхэг эс бүрийг Шийдвэртэй хамгаалж Арвич хямгач Ариун сэтгэлтэй Эрхэм нямбай хүн болох Эрмэлзэл бидэнд дүүрэн байна Төв хөдөөгүй бид нар Тимурчүүдийн багийнхан Настанд бол туслагч байна, бид, Нялхаст бол түшиг байна, бид Авьяас нь тал бүрээр дэлгэрсэн Авхаалж нь тамирчнаар тодорсон этгэлээр баялаг уужим Итгэлээр баттай төвшин Тийм хүн болцгооно, бид Ийм /хүслээр сурцгаана, бид Сайрт ах эгч нартаа Хандаж мээр зүйл байх юм, ЛЗРЇ Усанд сэлье гэхээр зарим ах Угаасаа бид хуурай газрынх гэх . юм. зарим эгч Тэнцвэр алдана аюултай гэх юм. Сонгодог дуурь, бүжгэн жүжиг Сонирхдоггүй ах хааяа байх юм. Тэшүүрээр гулгая гэхээр Эвлэлийн нлгээлтээр явсан зарим эгч Эргээд ирчихсэнээ биднээс нуух юм Хот сууринг ногооруулж Хотол түмэндээ тус хүргэнэ- Айл бүхэнд аквариум Аквариум болгонд загас Цонх болгонд цэцэг Цэцэг болгонд зөгий Энэ бол мөрөөдөл, зураг биш Эгэл амьдрал биелсээр байна. Байгаль хамгаалах Байлдаанд орж Баатар гавьяаг Байгуулна бид! Гал түймэр, усны үерт ч Гавшгай самбаа гаргах Ган зориг бидэнд байна. Сурагчийн ширээнээс бид Суурийн малчин болох хүсэлтэй Нийгэм олны өмчийг бид Нэмэрлэн арвижуулах зорилготой Орчин үеийн сайхан хөдөөд Очих хүслэн дүүрэн байна. Ажилчин, малчин сэхээтний Аль нь ч боллоо гэсэн бид Эрх чөлөө мандуулсан ахмадынхаа Эх ориоо маналцсан аавынхаа Энэ үеийг манлайлсан ахынхаа Эрхэм үйлсийг хүндэтгэн залгамжилж Нам, ард түмний үйл хэрэгт Насаа бүрэн зориулах тангарагтай Ард түмний төрүүлсэн хүү Агуу намын торсон дүү Эвлэл таишмхаа хойчий взалгамжилц хүүхэн, МУИС-ийн багш Д. (14546 МҮЭ-ийн Төв Зоплолийн дарга Г. Очирбат, Д. Сүхбаата- рын изрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч, Цэрэндулам Монголын Зохиолчдын Эвлэлийн Хорооны дарга Д. Цэдэв, Спор- тын олон улсын мастер З. Дүв- чин, БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар, халамжлан хүмүүжүү- лэгч Г. Лодойхүү, нийслэлийн 10 жилийн 83 дугаар дунд сургуу- лийц 10 дугаар апгийн сурагч Г. Орхонтуяа нарын олон хүн үг хэлэв. | Түүнчилэн БХЛКЗЭ-ийн төлөөлөгчдийн тэргүүн БХЛК ЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Борис НИ- колаевич Пастухов болон МХЗЭ- ийн Төв Хорооны урилгаар тус нх хуралд оролцсон олон улсын залуучууд, оюутны байгууллага, эвлэл, холбоодын төлөөлөгчдийн тэргүүн нар баяр хүргэж үг хЭЛ- лээ. МХЗЭ-ийн ХҮЦП нх хуралд өсвөрийн Сүхбаатарчууд. МХЗЭ- ийн гишүүд, ажилчин, малчин, сэхээтэн. залуучуудын төлөөлөг- чид баярын илэрхийлэлт өргөв. Мөн залуу ажилчин, малчны тө- лөөлөгчид их хуралд хөдөлмө- рийн тангараг өргөлөө, 23 ЫН ЗАЛУУ ҮЕИЙНХНИЙ ДЭЭД ЧУУЛГА МАХН-ын Төв Хороонд МХЗЭ ийн ХҮН их хурлаас УЧД тн илэрхийлэлтийг МХЗЭ-ийн 21 Хорооны инэгдүгээр иарийн бич- гийн дарга Л. Түдэв уншиж, МА. ХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр парийн бичгийн дарга, БНМАУ- ын Ардын Их Хурлын Тэргүү- лэгчдийн дарга 1Ю. Цэдэпбал гуайд гардуулан. МХЗЭ-ийн ХҮП их хурал хэ. лэлцэх хэргийн төлөвлөгөө ёоор МХЗЭ-ийн Төв байгууллагуудыг сонгов. Үүнд МХЗЭ-ийн Тов Хо- рооны гишүүдэд 113 ,МХЗЭ-ийн Төв Хорооны орлогч гишүүдэд 62, МХЗЭ-ийн Төв Шалган бай- цаах комиссын гишүүдэд 21 хү- нийг сонголоо. Төв Шалган Байцаах Комис сын анхдугаар хурал болж .Төв Шалган Байцаах Комиссын дар- гаар Н. Дагвадоржийг сонгов. Монголын залуучуудын эрхэм дээд чуулга-МХЗЭ-ийн ХҮШ нх хурал нь МХЗЭ, эвлэлийн бүх гишүүд, энхрий хайрт МАХН-аа бат нягт тойрон хүрээлж, намын зүйл хэрэг, марксизм-лениниз- мийн үзэл санаа, пролетарийн интернационализм, монгол-зөв- лөлтийн ард түмэн. ах дүү С0- циалист орнуудын залуучуудын найрамдалд хязгаар- гүй үнэнч байгааг яруу сайх- наар дахин нотлон харууллаа. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ СУРАГЧИД, ЗАЛУУЧУУДААС ӨРГӨСӨН ЇЛЭЛТ Эрхэм гавьяагий чинь улам баяжуулна. Улам баяжуулна. Улам баяжуулна. АЖИЛЧИН Багачууд дүү нарынхаа Бахдам нлэрхийлэлтийг сонсоод Залуус бид ах, эгчийн хувнар Залгаж хэлэх үгээ эхэлье! Баатар түүхт эвлэл таныхаа Бахтай өргөн их хуралд Авчирсан бэлэг минь-өндөр бүтээл Авах үүрэг минь-өндөр амжилт! Улаан туг аялах хугацаанд Уралдааны үүргээ биелүүллээ Гавшгай бригадын КХ7:(:5)14:1:):014 Гарамгай амжилт өрнүүллээ Гэгээн социализм байгуулах Гэрэлт ирээдүйг ойртуулах Азтай сайхан хувь заяа Ажилчин бидэнд оногдсон юм. МАЛЧИН Арвин сүргээ үргэлж өсгөдөг Ашиг шимийг нь байнга нэмдэг Ард малчны сэтгэл байна, бидэнд! Амласнаа давуулах итгэл байна бидэнд! Ган хөлгийг эзэгнэн жолоодож Газрын хөрсөнд эрдэнэ суулгаж Ард түмнээ талх тариагаар хангасан Атарчдын гавьяаг үргэлжлүүллээ бид сэхээтэн Шинжлэх ухааны шимийг дэлгэрүүлж Шинэ нээлтийн тоог олшруулж Соёл урлагийг хөгжүүлнэ, бид 1 Соцналист ёсоор аж төрнө, бид Хир буртаг өчүүхэн ч хүргэхгүй Хайрлан нандигнах зүйл маань (бүгдээр) Нэгдүгээрт: Нийтийн сайн сайхны эх Нийгмийн социалист өмч! Хоёрдугаарт: Арвижуулж түүнийг бүрдүүлэгч Ариун цагаан хөдөлмөр! Даян дэлхийн залуустай Дайн зэвсэглэлийн эсрэг Энх тайван байдлын төлөө Эв нэгтэй тэмцэнэ бид Хүнийг олноор хөнөөх Хүйтэн халуун зэвсэг Далавчит пуужин Бүү үзэгд! Нейтроны бөмбөг Нэгийг ч бүү хий! Цөмийн дайн өдөөхийг Цөлмөх зэвсгээр хөөцөлдөхийг Үндсэрхэг үзэлт маонстууд Үнэн голоос чармайж байвч Ардын хүслэн. бүхнээс хүчтэй Ариун үйлс ялах хувьтай Лениний сургаал-бидний зэвсэг Лениний комсомол-бидний нөхөр Зөвлөлтийн залуус-бидний үлгэр Зөвлөлтийн туршлага-бидний баялаг МАЛЧИН Намын хайрыг энэрлийн дээд гэж Найрамдлын ачийг эрхмийн дээд гэж Интернационалч ариун үзлийг бид Итгэл сэтгэлийнхээ туг болгоно. АЖИЛЧИН Нам эцгийн хайр ивээлээр Найрамдал-эвийн халуун сэтгэлээр Бат нэгдэлт нам-ард түмнийхээ Баатарлаг үйлсийг өндөрт өргөнө Өндөрт өргөнө » Өндөрт өргөнө Мин Л 1 1) ард түмэн,.- ! ааЛлЫн т тппппппппппппиппиппиппппппппинийий МХЗЭ-ИЙН шиРВСЛЖШЛЛЭЛИЛиилиэ "ЭЭЭВСЭНЛӨЛН Л БЛ21111112007202200 ЗАЛУУСЫН АЛДАР ГАВЬЯА, ХҮСЭЛ ТЭМҮҮЛЭЛ (Их хурлын танхимд хийсэн МХЗЭ-ЭЭС ТӨРСӨН БААТАР МХЗЭ-ийн ХУГлх хур- лын өдрүүдэд амжилт бү- тээлээ улс орон даяар дуурсгаж ариун цагаан хөдөлмөрөөр алдар суугаа мандуулсан залуус БНМ АУ-ын ходолморийн баа- тар гэдэг хүндэт. цолоор шагнагдсан юм. Хөдөлмөр хүнд ямар сайхан аз маргал авчирд- гийг, хөдөлмөрийг бишрэн шүтэхийн гайхам дуурна- лыг өөрийн жишээгээр үзүүлсэн БИМАУ-ын хө- дөлмөрийн баатар ах. эгч нараараа манай орны түм буман. хүүхэд багачууд бахархдаг. Эдний нэг нь манай ул- сын хамгийн залуу хөдөл- мөрийн баатар Хэнтий аймгийн «Бүтээлч» нэгд- лийн саальчин С. Аюуш юм. Долоохон жилийн өмнө сурагчийн ширээнд сууж байсан эмэгтэй, намын урна, эвлэлийн илгээлтээр саальчин болжээ. Өдөр тутам эцэг эх, багш нарын- хаа үг сургаалыг дагаж, өөрийн өмч болсон цүнх- тэй номоо эзэмшиж явсан бяцхан охин саальчин гэ- дэг хүндэт алдрын эзэн болж, нийгмийн мал сүрэг хариуцан маллахтийм ч амархан биш ээ! Гэвч С. Аюуш өөрийгөө жаахан гэж чамлалгүй, нэгэнт саальчин болсных сайнсаальчин больё гэж эрс шийджээ. Тэгээд уйга- гүй хөдөлмөрлөж, 1973 онд үнээ бүрээс 1368 литр сүү сааж «БНМАУ-ын аварга залуу малчин» болсон бол 1974-1977 онд 1648-1660 литр сүү сааж БНМАУ-ын «Аварга малчин», «БНМ АУ-ын хошой аварга мал- чин» гэдэг хүндэт цолыг МХЗЭ-ийн илгээлтийн эз- дийн дотроос анх удаа хүртжээ. С. Аюуш МХЗЭ-ийн илгээлтийН Эзний нэр алдрыг хөдөлмөрөөрөө ингэж алдаршуулахын зэ- рэгцээ бие даан амжилт- тай суралцаж сүргийн дэргэд 10 дугаар ангийн боловсрол эзэмшсэн бай- на. МХЗЭ-ийн гишүүн С. Аюушийн энэ гавьяа бол түүний их хуралдаа өргө- сөн бэлэг хөдөлмөрийг бишрэн шүтэхийн сайхан жишээ юм. ЗАЛУУСЫН ХҮСЭЛ ТЭМҮҮЛЭЛ МХЗЭ-ийн ХУП их хурлын өдрүүдэд сэтгэл догдлуулсан олон баярт үйл явдал болсны нэг нь ангиараа атарчдын ха- луун ам бүлийн гишүүн бо- лохоор саналаа гаргасан Хөвсгөл аймгийн | Шинэ- идэр сумын дуид сургуу- лийн 10-ын «Б» ангийн хамт олны хүсэл тэмүүлэл байлаа. Арван жил ижилдэн дас сан ариун нөхөрлөлөө ат- рын талбайд улам зузаат- гаж, хамт олноороо хөдөл- мөрийн талбарт хүчээ со- рихоор нэгэн сэтгэлээр тэмүүлж буй тэднийг их хурлын төлөөлөгч ах эгч нар иь, эх орныхоо тус гаар тогтнолын төлөө баа- тарлаг тэмцэж, социалист шиш өт ээ бүтээн байгуулалтад үнэт хувь пэмэр оруул явсан ахмад үеийн төлөөлөгчид бахархан сайшааж амжилт бүтээл, бэрхшээлийн... аль аль нь хүлээн байгаа, Оргилон: гарсан. зорилгоо тууштай. хэрэгжүүлэхийн тулд цэгэн сэтгэлээр амь дарч ажиллахын. үнэтэй сайхан сургамжийг тэдэнд "х хурлын хундэт индрээс эрхэмлэн оахилаа, Энэ ангийнхан шалгалтаа 100 хувийн амжилттай 02,5 хувь нь онц сайн дүнтэй өгчээ, (10 дугаар ангиа алтан медальтай төгссөн Д. Халтартай уулэлаа, -- Бид гучин дөрвүү- лээ. онгорсон намраас хойш атарт очих талаар ярилцсан том, Бүтэхгүй болов уу? гэх өдөр ч олон гарч байлаа. Алтан мө- дальтай төгсөөд яагаад их сургуульд орсонгүй вэ? гэж олон хүн надаас асуу- лаа. -- Аларт очоод дараа нь суралцах бодолтой бай- гаагаа хэллээ, Эх орон маапь бидэнд ажиллаж сурах бүрэн боломжоор хангасан болохоор дээд сургуульд суралцах ирээ- дүй байна. Тэгээд ч сүр- гийн дэргэд боловсрол эзэмшиж байгаа ах эгч иа- рын туршлага зөндөө байна гэж хэллээ, Энэ ангийн хэнтэй ч уулзсан ийм л бодол тэмүүлэлтэй явна. 10-ын «Бэ» ангийн энэ хамт олон, төрөлх сур- гуулийнхандаа -- Бидний санасан бү ХЭН «сэтгэлчлэн | бүтэв, Алдар гавьяаны таван одонт МХЗЭ-ийн итгэлийг өвөрлөсөн илгээлтийн эзэд болцгоолоо. МХЗЭ-ийн ХУП их хурал дээр бид- ний саналыг халуун дотно хүлээн авсан хайрт удир- дагч, эрхэм хүндэт хүн эцгийн хайраар халамжлан хүмүүжүүлэгч Ю. Цэдэн- бал гуайтай уулзлаа. Бас эх орны өнцөг булан бү- рээс ажил хөдөлмөрөөр алдаршсан ах эгч нартай- гаа уулзаж үг захиасыг нь сонслоо. Энэ бүхний дараа сэт- гэл маань атрын талбай руу улам тэмүүлж байна Хүний ухаан суулгасан хүндэт олон багш нар, хөг- жилдөн тоглож хамтран суралцаж байсан үе тэн- гийн найз нөхөддөө баяр- лалаа, Итгэлийг чинь ам- жилт бүтээлээрээ биелүүл- нэ гэдгийг маань «Пионе- рийн үнэн» сониноор дамжуулж өгнө үү гэсэн юм. ТӨЛӨӨЛӨГЧ СУРАГ- ЧИЙН ЯРИА -- Г.Наранцэцэг Өвөр хангай аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 9-ийн «А» “ангийн сурагч, есөн жил дараалан онц суралцаж, «Тэргүүний су- рагч» алтап медаль энгэр- тээ гялалзуулсан энэ охин- той уулзахад: -- Хайрт удирдагч Ю, Цэдэнбал туайн санаачил- гаар МАХН-ын Төв Хороо- ноос дэвшүүлсэн «Хүн бүр бага балчраасаа эхлэн туй- лын аж ахуйч, арвич хям- гач, социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг иүдлэн хамгаалагч, ходолморийг бишрэн шүтэгч байх ёстой» сурвалжлага) гэсэн лоопопг манай. сур» гуулийнхан баяртай хү. лээн анч сурагч. бүрээс уг лоолоцгийн үг бүрийн утга учрыг тайлбарлуулан шалгалт авлаа, Дараа. иь хуучирсан сурах. бичиг, ширээ. сандлаа. йлсиж сол- бэх долоо хоногийн... ажил зохиолоо, Одоо сургууль орчиоо цэцэрлэгжүүлэх, сурагч бүр амьдарч бай. гаа газрынхаа орчин тойр- ны од хогшлыг засаж сол- бэх байнгын хамгаалалт, даа анах ажил зохиож байна. гэж ярилаа, Бас иэг шинэ. танилын маань пэр иь. Б, Ганхулг, Морон хотын 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч, 33 улирал дараалан. онц суралцсан, бүлгэмийн зоп- лолийн дарга энэ охин ярихдаа: -- Бид бүлэг бүрийн хооронд байнгын уралдаан зарлаж долоо хоног. бүр тогтмол дүгнэж, дараагийн ажлаа. ямар хэлбэрээр явуулахаа ярилцдаг. Ма- най бүлгэмийн пиоперүүд орос хэл шамдан... сурах талаар их мэрийлттэй ажиллаж байгаа. Тэгснээр одоо бүлгийн ажлаа орос хэлээр явуулж чаддаг бол- сон, Энэ их хуралд сууж байхдаа орос хэлийг шам- дан суралцахын чухлыг улам сайн ойлголоо, Их хурлын сонин, нү- дээр үзсэн бүхнээ найз нөхөддөө ярихсан гэж сэтгэл тэмүүлж байна гэж ярив. Ш.Батжаргал. Баяихон- гор аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн 8-ын «Гэ» ангийн сурагч. Тэрбээр 81 улирал дараа- лан онц суралцсан эвлэ- лийн үүрийн сайн даргын нэг юм. Бид хурлын зав- сарлагаар уулзая: тэдний сургуулийн амжилтаас товчхон яриулсан юм. Энэ сургуулийн хамт олон их хурал «Залгамжлагч» чуулган угтаж 20000 бод- лого бодсоныхоо баярыг саяхан хийжээ, Мөн Богд суманд МХЗЭ-ийн ХҮП их хурлын нэрэмжит сурагч- дын хөдөлмөрийн гавшгай бригад ажиллаж байгаа гэнэ. Энэ сургуульд улс төрийн дуу дуулах ажил нэлээд эрчимтэй зохног- дож «Алтан хараацай» хамтлагийн сурагчид нэг- дэлчдэд урлагаар үйлчилж байгаа ажээ. Их хурлын үйл ажиллагаа Батжарга- лын хийж бүтээх хүсэл зоригийг нь улам бадрааж байна, - Их хурлын төлөө- лөгч сурагч Орхонтуяагийн хэлснээр хөвгүүдэд дутаг- дал их байна гэдгийг би дахин дахин бодож байна, Нээрээ л манай зарим хөвгүүд, охид шигээ сайн үйлсийн төлөө уйгагүй ажиллахгүй, хашин хойрго тэгсэн мөртлөө болохгүй юманд амархан ордог, хи- чээлдээ төдийлөн шамддаг- гүй нь үнэн! Хэрэв хүн бүр хичээвэл охидоос хоц- рох учиргүй, Хэрвээ хөв- гүүд санаачилгатай, дэг- лэмтэй байж чадвал бид: ний орчинд эвдэрсэн хэм- хэрсэн зүйл юунд байх билээ, Гагцхүү хайхрамж» гүй салан задгай байдлаас л болдог юм шиг санагдаг иа гэж дгүүллээ, ти 11 хүп Гойьеалтай. аймгийн то» тийн 10 эцилийн дунд сур» туулийн 9 дүгээр ангийн сурагч 1, Саранчимаг: -- Пи есөн шил дараа» Лигонц суралцаж... мон» голын өалуучуудын эрхэм лоэд чуулга. уулаалтад оролцлоо, Ардын багшийн ишидин сэтгэл, ариун ца» гайн. ходолморийг зүй йсоор үнэлэн үзэх талаар их хурал доэр дэлгэрэнгүй лрьеаи нь сурагч бидний бийр бахдалыг төрүүлж байна. Их хурлын шийднэ. рийг хэрэгжүүлэх, талаар бүлгэмийн хамт олоо улам сайн зохион бай- гуулж ашиллана гэж ярий, Ийнхүү оспор үеийн то» лӨоЛоГгЧИД | маань алдар гапьяатан! ах эгч иаршмихаа хойчийг нэр төртэй. аал- гамшилж улам ихийг сурч мэдэхийн төлөө хүсэл сэт» гол иь тэмүүлж байна. Н. ДАРИЙМАА МХЗЭ-ийн ХҮЦ их хурлын баатар С, Аюуш инйслэлийн Ї/ дунд сургуулийн сурагч Д. Ганту- яа, Г. Орхонтуяа нар их хурлын завсарлагаар Сүхбаатар аймгийн товийн «Г» ангийн сурагч онц сурлагатан Ч, Онон БНМАУ-ын ходолмо- рийн баатар оёдолчин Цэнд-аюуш эгчийнхээ санаачилгаар Намын Тон Хороопоос цаж, Ю, Цэдэнбал даргын дэвшүүлсэн лоозонг Сүхбаатар хүлээн авч, өөрсдийн ном дэвтэр, ширээ сандлаа засан сэлбэж сур- гууль орчноо тохижуулсиаа ярьж байгаа нь МХЗЭ-ийн Төв Хорооны «Тэргүүний сурагч» алтан медальт, их хурлын төлөөлөгч, Ховд аймгийн ангийн сурагч Б. Адилбиш, Увс аймгийн товийн 10 жилийн дунд з сургуулийн есдүгээр ангийн сурагч Д. Эрдэнэбилэг нар туршлагаа 5 ярилцаж байгаа нь Их хурлын төлөөлөгч ЗидншисэЭлИлаЕ Топ аймгийн : толоологч БНМАУ-ын ходолморийн 1: 10 жилийн дунд сургуулийн 9-ийн ажил үйлстэй танил- аймгийн өсвөр үеийнхэн балртай төвийн арван жилийн есдүгээр Өндөрширээт сумын трак- торчин Н, Болд, спортын мастер сурагч О, Үрлээхүү, Дархан хо- тын ахуй үйлчилгээний комбинатын оёдолчиц 9. ташилуудтай боллоо, Тамжид цар шинэ С. БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг шишпиишитшнлишнилицишци Ши ШШ Ш 208 ИХ ХУРАЛ Еашишанпшипишшииишии Ш С рч Льер, жон 4рөөн ЗЕРТ л» гс ӨӨм Хохоо чиний яруухан луу Ногоой мод тарьп "огол ой шиг шуугий Найгаж байхы нь харыл, Зээтүү, хүраээ, апаараї! Зэрэг зэрэг ажиллаарай! Орон байрныхаа хажууд Ногооп мод тарья, Хүчээн гаргах эх ориихоо Хүсэл, зориг дүүрэн байна, Эйхрийлэп осгосон пам Таван хуруу шиг Тоолоход амархай Талын малчин миний Таван эрдэнэ сайхан. Тоглоп бусган давхидаг Тоодон сүүлтэй унага Сувдан цагаан хурга Бөмбөгөр хөөрхөн духтай х ЧЦц ТМ “УХКК ЕЛ-ЛЛЛЛДЭ СО ОСЛХН “ух БОЛСОН ЯВДАЛ ШУЛАРГА ПИОНЕР “инээнэ “Аг-69011. хас рТ!7т7аГ0схХх5АХЖХЖКЖКЕ РУл/Л ЭЭЭЭЛЛОДАЛЭЗГЛГОООО Шүлгийг Л, ИЧИНХОРЛОО ӨӨРХОН ЦЧвэмсвтэн үедргэлэн Б2егсэчээчггэг д71:4:1:3:4-1р ра ЭТЭ бул шан 4 Ц.нидуу ман, үүл -ен ЯС тгЭСЭЖЇЭЭНб бан 9ууш наан 2 Хоорхой хохоо чиний дуугаар 2 Хорст дэлхїї цэцэглэн балсиа, Хохрой униартсан уулсын өнгө Хохооп дуунаар ногоорой сэрг! Хүн бүхнийг хогэкоон. балегпиа Ходоо иутгийн үзэсгэлэнт сайханд МОД Торолх хотынхоо тудамшинд ХҮҮГИЙ! Хүүгээ төрүүлсэн оэж, павынхаа Хүн болгоспы ачийг хариулах эллэлийнхээ ТАВАН Шомбогор хөөрхөн хошуутай 225 к(ссекКкКкКУУҮУҮүҮУУУМС ММ Хөгжмийг Д. НАТТОМОР ХӨХӨӨ 2 ду ха ши! буу» гаар ПРО 1ү31:41рУЛлЬ 10 но игө ан сэтэнэ Хоорхой хөхөө. дойгодон. тоглоно Хоглосой. хөгшмийн огшигтэй Хохоо чиний гойхон. хоолой ана Хогшил бадралыг хогжоой дэээ Хүүхэд биднийг баясгах нь гийхиїал, ТАРЬЯ Ой, шугуй шиг шуугин Нлйгаж байхиы нь харул, Хүра авотүүгээ аваарай! Хүүхдүүд бүгдээрээ гараарай! 47 дугаар дунд сургуулийн 10:4и «Гэ апгийн суригч С,ЭНХТУЯА РОДОЛ Эрдэм аайасан багш ипринхаа Эпйэрэл, хайрын ачийг хариулах Эрхэм зорилго ч лүүрэн байна. Архангай ШЇНТИЇН топийн..8 жилийн сургуулийн. гын «е апгийл сурагч НИ, БАТБААТАР ЭРДЭНЭ ТЭ Ворхон зүстэй ботго Хогжин баясан 11512110711972 Хүүхдийн хайртай ишиг, Цопоо цовхчин тоглодог. Цагаан магпайт тугал, Талын чимэг сүргээ би Таван эрдэнэ гэдэг. Т.АЛТАНЦЭЦЭГ сох Нийслэлийн 89 дүгээр дунд сургуулийн. 5-ын «В» ангийн су- рагч Очирбатын Саранцэцэг дэл, гүүрт очих замдаа боодолтой мон- го олжээ, Тоолж үзвэл 1400 тог- рог байг. Сараппэпэг олсон мөн» гоо цагдан сэргийлэхэд аваачиж оглоо, Хамт олон иь түүнд баяр хүргэв, Нийслэлийн сургуулийн гийн сурагч Ж, БАЛСГАЛАН Зи дүгээр дунд 8-гийн -«Д» ан» | / й 7 й 2 2 2 2 7 й 7 2 2 2 7 2 7 7 2 2 2 2 ? 7 2 2 : 7 : 2 25 2 2 7 2 2 2 2 2 7 2 7 7 7 7 7 7 2 7 7 7 2 7 2 й й 7 7 2 7 7 7 2 2 7 7 7 7 Ш ШШ 1 1 11 1) ! ЁжМ777777778 871 771) 162 МОНГОЛ. ХОЛНИЙ.. ОЛИМПИАД мМхиоийн Топ Хороо, Ардын Її лийеролин Намтай хамтран нил бүү улимилалт ашил ШИНЖ Ц0 МОНГОЛ хэлцийг олимпИїйДин дүнг гар Ши їїйл тїлийн монгол хал улам лалт олимшд нь. МХПО-ийн.. ХУЦ їїх хурал, угтан, шохццосай. олон тилт шилин їг бөгөөд” манай! ориг. ерөн» хий! полопгролын 000:40Д сургуулийн 1,0, 1,110 дугаар, анпудын. 2001 мигаад сурагч” орөлцлоо. ү!л! 111 шигнудаас Топ аймгийн Чргалантий САА! 10: эцилийн сургуулийн Шин бигш тиїї Он «П».. шин 11,132. оцоогоор үэгдүгаар, байр, Улаанбаатар, хотын. 8 эилийн 40 дугаар, сургуулийн Мигма: багштай Цин «Ав анги 11,0 оноогоор хайр дугаар” байр, Улаанбаатар хотин 0 шилийн 10 дугаар сургуулийн... Цэг рэнблмдоаа” багштай. 0:ш. «АЛ». анги, 00 оноогоор гурапдугаар байр эзлан, У! ашгиудаас Дариод аймгийн Дашбалбар сумин 0 шилийн сургуулийн. Өлийн... «Ан пїїгїг17,5 онйогоөр, пэгдүглэр байр, Готалтай.. аймгийн. Алтай. хотын цэгдүгаар 10 шилийн Өлгийн «Дэл ги 17,0 оноогоор: хоёрдугаар... байр, ТИВ" тү ЦатпиИнНтини ти | З 1-1 Е Е Е Е Е 5 Ммхїд:ийн ХУЦ -их хурал, Монго» ли. инонер сурагчдын... «Залгамж- лаг». 1У чуулган. угтаж. явуулсан «Ийонерийн үнэн» сонийл. пэрэмжит рипин, математинийн уламжлалт өч» їїзэ. олимпиЙдДад өнө ил манай. орны хот, ходоогийн 1,10 шилийн сургуу- лиудын 0,7,10: дугаар ангиудаас 300 руй сурагч амжилттай оролцлоо. Чїїлэ.. олимпиадын цомисс, сурагч бүрийн ирүүлсэн ажлыг ширхэгчлэн үзэж: бодолтын чанар, товч тодорхой бүрэн. гүйцэт байдлыг харгалаан онооны нийлбэр дүнгээр: цуваа. байр эзлүүлэн. дүгиэн АТЕМЛТИКИЙН ОЛИМПИЛД Х. ангиас: Нийслэлийн 2 дугаар ДУ!Д сургуулийн 10:ин «Ву» ангийн сурагч М. Бадрал 35 оноогоор, нийс- лэлийн ладоратори.. нэгдүгээр: дунд ургуулийн 10 дугаар ангийн сурагч Дэмбэрэл 84,5 оноогоор, Архан- йг аймгийн топ Цэцэрлэг хотын 10 жилийн сургуулийн 10:41 «А»- ай гийн сурагч: Ш. Батриичин:-. 34 оноо», гоор 1,1 байр, УП ангиас: Нийслэлийн лаборато- гогдүгээр дунд сургуулийн 7- «Л» ангийн сург » Саруул 80 опоогоор, Өминөгой: мгийп. то їйн 10 жилийн сургуу Т-гийн лигийн сурагч Д. з4,5 зор, нийслэлийн 24 дүгээр сургуулийн. 7-гийп «Г» ацгийн су- рагч Д, Гансүх 34 оноогоор 1.11 байр, УМ! ангиас: Завхан аймгийн. Тосон- цэнгэлийн 10 шилийн сургуулийн 6- гийн. «А» апгийн. сурагч Н. Ган- хулг 34,6 оцоогоор, нийслэлийн. 52 дугаар сургуулийн богийн «А» ай» гийн. сурагч Д. Япдүүлэн 34. ои00- гоор, Гопьалтай аймгийн 10 жилийн 2 дугаар сургуулийн б-гийп «Б» аи- гийн сурагч Г. Горалмаа 93,6 оиоо- гоор 1,1, байрыг тус тус залав. Мон: нийглэлийн лаборатори нэгдү- ор сургуулийн 10 дугаар ангийн рагч 0, Бадрал, Архангай айм- гийн. Эрдэнэ-мандал сумын сургуу- лийн 10-ын «А» ангийн сурагч 8В. Адьяасүрэл, Завхай аймгийн Тосон цэнгэлийн. сургуулийн 10-ын «А» аигийн сурагч А. Бямбадорж, Дунд- говь аймгийн Дэлгэрхангай сумын 8 жилийг сургуулийн 6б-гийп «Бэ ан- гийн сурагч Х, .Нардигэрэл, Завхан аймгийн "Тосонцэпгэлийн 10 жилийн сургуулийп. 6-гийн «Бэ» аигийн су- рагч П, Долгормаа С. Намсрайжар нийслэлийн 938 дугаар сургуулийн 6 дугаар ангийн сурагч Ү. Батцэцэг, Топ аймгийн Эрдэлэ-Сайтын 8 и- лийп бугийн «Вэ» апгийн сурагч М. Мэндбаяр, Баяп сумын. б-гийп «Б» апгийн. сурагч Л, Энхболд нары олоп сурагч чадварлаг сайн бодож ирүүлсиїїзэс гадна Ховд аймгийн т9- вийп. 10 экилийн хурцуулийд Т-гийн «Л» ацгийн сурагч Г, Батбаяр Дунд- говь аймгийн товийн 10 жилийн 7- тийн «Вэ» айгийн сурагч Г, 7Каргал,Б, Ганболд, ниїїслэлийн 11 дуйд сургуу- лийн 7-гийн. «Г» япгийц сурагч. М Ё В Е Е Ё Е Ё Шин Хий. аймгийн. төвийн 10... илийн гургуулшиг Өацїг ал» ай 1,0 шїоогайр, гурайдугайр, байрт тус тус шэн рИїу, л? пин ТалНХОнгр аїїмгийн.. товийн.. 10 шилийн сургуулийн. Өлийн. «Жан 10,0 оноогоор цогдүгаэр, байр, Улаан їийтар хотын 0 жилийн 11 дүглэр, сургуулийн Шал «1» анги 1,2 ойд гар хойрдуглар.. байр, Готьалтай иймгийн төвийн 10 шилийн сургууг лийн ин «Б» пиг 1/,1 оноогоор гурапдугаар байр тус тус эзлэп: Х аигнудаас , Пинихойгор аймгийн төвийн 10: жнь лийн... сургуулийн... 104ин «АА» анги 12/0 оноогоор їагдүгээр байр, Улаан, бпйтар хотийг 10 экилийн, лаборатор 1 дунд сургуулийн 10:4й. «ЛА» анги 0.0 оноогоор хоёрдугаар. байр, Дор» иод иймгийн х08и 02 сумин 10 жийп» лийн сургуулийн Оллн «П» айн 7,1 оноогоор: гуралдугаар байр эзлл- лээ, Монгол: хэлний. олимпиадыг зө» хиоп байгуулах хорооны гишүүн, СХУХ-гийн эрдэм ний ажилтай Солонго, тын. хоёрдугаар 10 жилий 7-гийн «А» ПО сурагч Ц..Соймбо, Баян олгий. аймгийн топийн 10 жилийн сургуулигл Т-гийп «Дэ» ангийн су» рагч О, Абай, Завхан аймгийн То» сойцонгэлийн 8 жилийн 7-гийй «А» ангийн. сурагч Ц, тайлан нарын олоп сурагч ма нээ. олимпиадад хоёрдахь удаагаа ам- жилттай. оролцлоо. ФИЗИКИЙН ОЛИМПИАД Зургадугаар ангийн сурагчдаас пийслэлийлн 24 дүгээр сургуулийн 8 сурагч. Б, Ундармаа 30 оноогоор, Хопсгол аймгийн 2Царгалацтын дунд сургуулийн. сурагч С. Энхбаяр 29 оноогоор, Улаангом: хотын иэгдүгээр сургуулийн сурагч Ч, Ураибилэг, 28 Ё оноогоор 1,1, байр, мий аймгийн Р и сурагч 2 Мост сумын дунд сургуули Т. Баярсайхан, Запхан аймгийн Дор- золиин сумын дунд сургуулийн су: рагч М. Батсайхан пар 1У, У байрыг гэ эзлэн. Долдугаар ангийн сурагчдаас ха гаар цэцэг 28 оноогоор, Хонвсгол аймгийн Бүрэнтогтох сумый сургуулийн рагч Б, Нарангэрэл 27 оноогоор 1,1 Їй байр эзлэв, Шагиалт 91 оноогоор, нийслэлийн 20. ду. гуулийн сурагч Эихтайвап, нийслаэ- лийн Ш сургуулийн сурагч А, Блм-Ё баа нар шалгарав, Аравдугаар ангийн нийслэлийн нэгдүгээр сургуулийн су- рагч О. Ганболд 84 оноогоор, Чой- балсан хотын нэгдүгээр сургуулийн сурагч С, Билэгсайхап 830 оноогоор, Өлгий сурагч Х. Асалбен 29 оноогоор 1, ИГ байр эзлэв, Моп нийслэлийн нэг- дүгээр сургуулийн сурагч А. Гян, болд 28 оноогоор, Өндөрхаан хотын дунд сургуулийн сурагч Х. Чулуун- баатар, нийслэлийн 47 дугаар сур- гуулийн 9 дүгээр ангийн сурагч Д. Цэрэлиоров нар шагналт байранд шалгарав, «Пионерийн үнэн» сопины иэрэм- жит эчнээ олимпиадад идэвхтэй оролцож: 1,1,1Ш. байр болон-шагиалт байр эзэлсэн сурагчдыг «Пионерийн үнэн» сопипы диплом, баярын би- чиг, үнэ бүхий зүйлээр шагнав, Манай олимпиадад сурагчдаа 80- хион байгуулалттай сайн бэлтгүүлэн удаа дараа амжилттай оролцож бай- гаа урбаатар/ Завхан, Архангай, Төв, ндговь, “Баянхонгор, Увс, Баян-өлгий, нийслэлийн 1,2,24,28,22, 83,52 дугаар сургуулиудын захиргаа, багш нарт «Пиоперийн үнэй» соны- ны редакци, физик-техник, математи- “хийн хүрээлэнгийн захиргаанаас баяр хүргэж, цаашид манай олимпиадад улам идэвхтэй оролцож байхыг хү- сэн ТОЛИ) ЛИМПИилАДЫГ зохион БАЙГУУЛАХ КОМИСС. Т, ГОМБОСҮРЭН Э9ЧИЭЭ. ОЛИМПИАДЫН ДҮН Уис аймгийц Улааигом хо- сургуулийн ё Опорхангай. аймгийн. Хужирт сумыг 58 дунд сургуулийн сурагч Х, ЇБїйтсай-8 сургуулийн сурагч 71. Оюул-8 байранд 2 Завхан аймгийн Тосонцэйгаэлийн сур-Ё сурагчдаас Ё. шинжилгээ. 28 хотын нэгдүгээр сургуулийн 2 : : : (225502 “онөнт Эрхлэгч “1 бүкбиларын шорэмжит.. Улсын ховлолийн. койбилатад хошда, Ц, ДАШДОНДОН 14140 ТЭЭЛ (са: /Миден-- Гүрх1) | л Ёл ! билэн 22) Ү01 4 | ЭМиунуүн 1 МАНАН ЛЫН ПАР., монголын НАМ, ЗАСГИЙН У. ИРДАГЧ! МУУДАН бам АДЫн үзЭР їїнону ПИОНЕРИП БАЙГАА НЬ. 1 УЗЛЛГАМЖЛАГЧь Лү ЧУУЛГАНЫ, ХҮНДЭТГЭЛИЙН. ШУГАМ ЖАГСААЛ, ПИОНЕР СУРАГЧДЫН ЮС Ё М. ЦЭРЭНШАМЦ, М. ЛХАГВАСҮРЭН” нарын авсан” гэрэл яурагла лол 1! МААЦ-ЫН УИЛ, ХЭРГИЙН ТОЛоӨ ХЭЗЭЭД БЭЛХЭН ВАМГ ГУ МОНГОЛЫН 4: 222 Бүр АЛТЛИН ЦЛЖЛЛНЛХОНОЛ д Л 7 8, ПИОНЕРИЙН Ёо 117: 4ЗАЛГАМЖ- МУнАЙ! й “арэвагжеоилг ЛАГЧ» ТУ ЧУУЛГАН. 2 гЭгЭЭ”ЭГТ 1978 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 31-НЭЭС ЗУРГАДУГААР САРЫН НЭГНИЙ ӨДӨР УЛААНБААТАР ХОТОД БОЛЖ ӨНГӨРӨВ 1724,5 (1520, Голын ион! ЗАЛГАМЖЛАГЧь Гү ЧУУЛГАНД ОРОЛЦОГЧДООС ЭХ ОРОН, ПАМ ЗАСАГ, АРД ТҮМЭНДЭЭ ӨРГӨСӨН ТАНГАРАГ. Халуун хайртай Я 75Х ороп хишь ээ! Я Халамж энэрэлтэй Н Ард түмэн мннь ээ! П Хамгийн ачтай || Нам засаг минь ээ! 1 Хандаж хэлэх Ї “Ханга| өргөс | ӨСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУД БИД 1 Маркснэм-дейниизмийн үзэл санавнд Ё Монгол Ардын Хувьсгалт Намын үйл Г| хэрэгт Мятаршгүй үнэнч байхаа ЗАЙГАРАГЛАЯ ТАНГАРАГЛАЯ ТАНГАРАГЛАЯ ӨСВӨРИЙН ПИОНЕРҮҮД БИД Багш Леннип, нх Сүхбаатарын Байгуулж өгсөн мөнхийд цайрамдалд Баттай үнзнч байхаа БАТЛАЯ котохцо! БАТДАЯ |, 7 ? 722 БАТЛАЯ ВСБӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУД БИД 1 Нийгмийн цүдлэп хайрлаж | Нягт иямбай арвижуулан хамгаалдаг | Намынхаа лоозонг хэрэгжүүлэхээ ИЛЭРХИЙЛЬЕ ИЛЭРХИЙЛЬЕ ИЛЭРХИНЛЬЕ ӨСВӨРИЙН ПИОНЕРҮҮД БИЙ Ажид хөдөлмөрт бишрэн шүтэж Аливаад томо АН давж Ажилч хичээ хүмүүжихээ. АНДГАНЛ Я АНДГАЙЛЬЯ АНДГАНЛЬЯ ӨСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУД БНД Эрдэм, ажлыг хослон сурцгааж Эллэл, намынхаа хойчийг залгаж Их хурлынхаа шийдвэрийг биелүүлэхээ ИЛТГЭЕ | ИЛТГЭЕ ИЛТГЭЕ ӨСВӨРИЙН ПНОНЕРҮҮД БИД , Арцуц тэмцлийн тугийг өргөж 2 онь шттэээ Н Ах енйн алдрыг дээдэлж Төв рэовы мэгдүтээр вэ Е Атнси гээ шэн змандуулахаа Ардын Их Хурлын Тэргү В АНДГАНЛЫН, гү? иионер сурагчдын хамт, Е АНДГАНЛЫЛ Өсвөрийн Сүхбаатарчууд нам, ах орныхоо гүйл хэрэгт хэзээд М.“ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг 2 ТАНГАРАГЛАЯ бэлхнээ илэрхийлж байгаа нь. тлгҮЕЖШОЖЕЛтШШЦДОЭ2ГТОБВЭЖИЭНХ “ПИОНЕРИЙН «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» сайд Р, Санжаасүрэн, Хүүхдийн Д.. Сүхбаатарын нэрэмжит толоо фондын Төв комиссын дар. МПБ-ын Төв Зөвлөлийн Д. Сүх- га А. И, Цэдэнбал: Филатова нар баатарын хошой одонт тугийг тус- оролцлоо, гай байранд хүндэтгэлтэй байр- ТУҮЧУУЛГАН. ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч- лагчдийн дарга нөхөр Ю. Цэдэн дийн нарийн бичгийн дарга Ц. Го- бал гуайд гар уулав. Тангаргийг тов, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэг- хүлээш аваад 10 Цэдэнбал гуай: дүгзэр нарийн бичгийн дарга Л. -- Хайрт ппопер ын намын нарийн бичгийн д зэ! Залуу с С. Сосорбарам, БНМАУ- Монголын пионерийн байгуул- луулав. Түдэв, БНМАУ-ын Ардыл боо Сүхбаатарчууд аа|, МАХН-ын үйл Ж Сайд нарыя Зөвлөлийн орлогч лагын Төв Зөвлелийн дарга Ч. Монголын пионерийн «Зал- ловсролын Яамны д Р.ОСан- хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн тарга Д. Цэвэглнд, МХЗЭ-ийн Цэрэндулам төлөөлөгч, ЗОчЧДОД гамжлагч» ЇУ чуулган дээр Хүүх- | жаасүрэн нарын зэрэг хүмүүсийг байгтун! гэхэд пийт. пионер сурагч Тв Хорооны нэгдүггэр нарийн баяр хүргэж Монголын пионерийн дийн төлөө фондын Төв комцс- гарч ирэхэд мөнгөн бүрээний дуу «хэзээд бэлхэн!» гэн? нэгэн дуу- бичгийн дарга Л.Түдэв, БНМАУ- «Залгамжлагч» ТУ чуулганы ажил: ЫН дарга А, И. Цэдэнбал-Фила- | цангинан Монголын пионерийн Бо? гурвантаа батлан хэлэв, | ын Ардын боловсролын Яамны лагазг нээв. 5 това, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэг- «Залгамжлагч» ЇУ чуулганы баяр араа нь ппонерсурагчдын ёс- дүгээр нарийн бичгийн дарга Л. ёслолын ажиллагаанд оролцож, лолын парад, эхлэв: 7Кагсаалын 14 Түдэв, БНМАУ-ын Ардын боловс- байгаа төлөөлөгчид, Зочид, уриа магнайд Монголын пионерийн бай- Ёихголын вионсрийн «Чалгамжлагч» 1ү чуулганы нэвагийН ВтИЛЛїїгаЛИС, МОНПАМд9 тийн гэрэл зураг: ролын Яамны сайд Р, Санжаасү- цуурайтуулан, алга нижигпүүлэй гууллагын тугийг мандуулан ВМ. рэн нар хүүхдийн төлөө фонд, ташиж халуун дотно угтав, Лепин, Д.Сүхбаатар, Л.И.Бреж- МХЗЭ-ийн Төв Хороо, АБЯ-наас Монголын | пионерийн «Зал- нєв, Ю. Цэдэлбал нарын хөргийг уг чуулганд ирүүлсэн баярын бич- гамжлагч» ЇУ чуулганы төлөө-. хүндэтгэлтэй барьж, нам, ард гийг уншиж, МПБ-ын Төв Зөвлө- лийн даргад гардуулав. «Залгамжлагч» ЇУ чуулганы төлөөлөгчид «Залгамж үе» сур- лөгчдийн штабын дарга Ч. Оргил- болд Д. Сүхбаатарын. нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч. Цэрэндуламд монголын пионе- түмний хувьсгалт, дайчин, хөдөл- мдрч уламжлалын туг, аймаг, хо» тын пионерийн зөвлөлийн тугийг намируулсаар пионер сурагчдын лага хүмүүжлийн гурван жилийн рийн «Залгамжлагч» ЇУ чуулганы Жагсаалын түрүүч бунхант инд- аянаа дүгдэл- «Залгамж үе» ая- хүндэтгэлийн шугам жагсаал ёс- рийн өмнүүр сүр жавхлантай явж ны 3 жилийн тайланг жигүүр тус лолын парадад арвай найман ай- өнгөрөв, х бүрийн опцлогийг харуулсан маг, Улаанбаатар, Дархан, Эрдэ. Түүний араас «Манлай нам» тейтрчидсай тоглолтоор үзүүлэв. тийн төлөлөгчид бүрэн ирбнийг гэсэн сэдэвт жагсаал валгаж «МА. « Чуулгапаас «Залгамж үе» аяны мэдвэлэр, Монголын пионерийн ХН-ын яруу алда| й!» шинэ. удирдамжийг баталж, мас байгууллагын Төв Зорлолийндар. гэсэн лоозоп, МАХН-ын Төв Хо- най орны нийт пионер сурагчдад хандан уриалга гаргав, Чуулганы төгсгөлд ййонер, сурагчдын нэгд: сэн коицерт тоглон, Монголын. пионерийн. «Зал- гамжлагч». 1У/ чуулганы хүндаг- гэлийн. шугам: жагсаал, «бслолын парад пургадугаа| ын МөгэНД БДӨГХЛЛН талбайд 6 00, Идэр дээр манай нам, пасгий удирдагч нөхөр Ю. Цэдэнбал, Ж.. га Ч, Цэрэндулам Монголын пио- терийн «Залгамжлагч» ЇҮ чуул- ганы хүндэтгэлийн шугам эцагсаал тээн, туг өргөх зовшөөрөл өгөхөд хогжимд цоглог сайхан аялгуу агшиглэнг «Залгамшлагч» чуулганы тугийг тэргүүний хасэг ацонер хүндэтгэлтэйгээр өргөл мандууллаа, Пиоперүүд нам, засгийн удир- дагчиддаа. амьд Цэцгийн баглаа роопы Улс төрийп Товчооны гя- түүд, орлогч гишүүдийн хөрөг, улаан дарцаг, улаан таван хошуу барьж, МАХН-ын үйл хэргийн тө» лөө хэзээд бэлхэн байхаа цог ”авхлантай илэрхийлсэн уриа “уралтуулт, млЬ (араа нь «Арлын төр» сэдэвт магсаал залгаа.” Загсэгчнд, БНМ АУ-ын төрийн бүлд тэмдэг, бааг х тэн авч явлаа, Түүний с МХЗЭ-ийн таван одонт ту тланйн, 1. Лу аиривдай, Д, ул нь Монголын пионерийн” ЙГ Мандуулсаар «МХЗЭ», сэ. МэЛэр, Д.Милентана, Л, Риг «залгамшлагч», чуулганы тө. Сон л млэж, өсзөрийл мий, :011 9 201-13 лӨӨЛӨГЧИД нам, аасаг, (ЭХ орон, (0 Эс ОНЧ гү рэөгнсү ї 2 4 Ц 9 АУ-ы Сайд нарын Зөвлөлийн ор... МАХНАн Төв Хөваараг норгож, ЦхЗЭ. МХЗЭ-ийн ХҮН их хур. логч ларга. М. Палтэ, Д. Содиом Ч, Сүрэн, Д. Цэвэгмид БНМАУ Хорооны наг, харийн бичгийн ЭХ БНМАУ: ын Ардын х Хуулын Тэргүүг лын тэмдэг, елгө өнгийн бөмбөлөг “Төгсгөл нь ЇГ нүүрт МОНГОЛЫН ПИОНЕРИ | «ЗАЛГАМЖЛАГЧ,, | У ЧУУЛГАНД Сүлжээ хбаатарчууд ва! МХЗЭ-ийн з Хөрөө, М лыг Пвонерийн «ЭЗалгамжлагч» 1ү чуул таны төлөөлөгч Та бүхэнд болон Та шараар уламжлан ванд вмо. р сурагч рлаг зарын ахиц сорчлолт засгийн бодло: Пвонер сурагчдыг хэрэгт чин үеэнч, эх оронч шитерна цасвалч үзэл хүмүүжвлтэй содна 1 авст байгуулалтын идэвхтэй гишүүй нь байж, нам ард түмнийхээ хувьс- МАХН-ын үйл арвижуулан бая. нийгэж, ханддаг, хөдөлмөрийг үнэн сэтгэлээ. | Г,) тгэв үздэг, сахилга бат зо. үвов алттай иргэд болгов хү. шүүжүүлэхэд үйл ажиллагаагааа бү- рэн чиглүүлж, ажлын арга барилаа тєгөлдөржүүлэц чаяар үр дүй говкдЦЭ-2Л үлэ чадамгай ажил, пах :ь “ын үйл ажиллагааны фэн зорилт байсан ёстой гэж МХЗЭ-ийн Төв Хороо байна. Тєв Х дурх “чиглэлийг үедсэв Үүд: А| “үүд зарийн бичгийн мэн рнэч хүү хойргоо байдал, хуурч нэїлэх, Ю. тА2- БАЛНЫ. 3-3 -- рах зүй бус явдлын илрэлтэй лан похиоп байгуулагч М. ХЯ-ын Төв гасэв “.ОВарийн бүлэг, салаа, баг аравтууд тугай! тамдэл өв) 1.2 2 ЕВаРАШАРӨУАОЙ шэн о8 ШИВ ПО, Н) нхзран химэл Л й нар, ахмад . Ч Элл н СЭ ЭХ слиЖсслс л ЭЖЛн АЛХАМ Нүдлэн байдлыг эрхэмлэн (хэрэг | ХАМГАА АЧ, гч ӨДӨЛМӨРИЛГ --сы эн) ИШРЭ АЙХ ЁСТОН. (Ажнич тярхай, арвич хямгач, сой » ТЭСЭВ хосзолт алхн тутамдаа нөрдєн соргог, сэргэлэн цовоо байж зонуд | тэрэгжүүлвї жь пвснерийп бүх шатны тэр, цаас харанд! лага, квовэр тш/гс-// тулултүүэфлтлэээх0эээцүггэн миртүгинн пан ” вс ширхэг " орой сууц, гудамж талбай гэ ороопоос МХЗЭ- хуралд ирүүлсэн баярын ловсролтой, хурлын Окчигт За-и эн авалт, х - шийдвэр! хэрэгжүүлэхийн нэл рийн ашиглаж өргөн -- МАХН-ын Төв Хорооны шэгдү- ху! Дд шэг цэвэр эдэлж хэрэглэхээс лав зониииии ховил өиниижиииниин зөввэниилнинх хэнээ шиниииииииин үиииэгисиииин өинииииииииий үнииииииииэ ------т-тттт бүрийн эрхэм нандип үүрэг мөн, " 2) Ц2 тернацвоналч хэлхээ холбоогоо зүйл лҮгүй бэхжүүлж, төлгээ. туршлагаас цаг ямагт Ан найрамдал нө. гчо улс түмний үр хүүхэдтэй аигийн эй санааны нэгд, лээ улам батжуулж, осворийн үеийн- хэнд интернациопалч хүмүүжил ол- гоход Монголын Пноперийн шллүүй авга байнга анхаарал та! ёстой. " өмчийг МӨРийг жигд хослуулахыг Эрхэмлэй. онолд, гээе. -- Манай нийгмийн хөгжин бэхжих Уг сурвалж болсон социалист өмчийн бүрийг нүдлэн хамгаалж орон, сургууль дээрээ тариан талбай, ма- лын бэлчээр хаа ч гэсэп социйлист өмчийн харуулд бат зогсож, байгаль орчин, эх орны амьтан ургамал, хөрс шороо, түүх дурсгал, ашигт малт- малын баялгийг хямгадан хайрлаж цаашдаа Ч хот, сууринг ногооруулан цэцэрлэг- үүлэхэд хүн бүр тодорхой хувь нэ. мэр оруулцгаал. -- Пвопер сурагчид тал бүрийн бо. 98 тэгш хүмүүжилтэй чөлөөт цагаа ша эрдэм мэдлэг хүн болохыг зорьж, ов- тэй дуу хєгжим, зураг баримал, урай толын ж--л-у лтМи2Х мерийн зохиол, спортын авьяас чадварах хөг. ажиллах (той. жүүлх, улс вх орондоо хэрэгтэй сурч, бүтээхэд цаг минут бүрийг тоо- цоотой зарцуулж сурлаа” МОНГОЛЫН ПИОНЕРИЙН «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» ТУ ЧУУЛГАН Тєгсгєл. Түрүүч вь 1 нүүрт цэцэг барьж гурав цуурайтуул- саар цог золбоо төгс явж елгєрөв. Мєн «Ардын боловсрол, өсвє- рийв аараатарчууд», «Миний эх орон-БНМАУ», «Эрдмийн дэлай» сЭДЭВТ жагсавл дараалан өнгөрч, ачит багш нарынхаа ач ивээлзэр эрдэм номд шамдан єнөөгийн пино- нєр ирээдүйн хөдөлмөрийн саё- чуул, зокнон (бүтээгч, сансрын нисэгчид болж, нам, эх орныхоо үйл хэрэгт үезнч байхаа амдуай- дан тансаг үлэмжийн сг8- хан вх орноороо бахэрхан, ив- таршгүй хөдөлмөрлөхөө «Найрамдал» сэдэвт жагсгалд жатссан 1200 гаруй пионер дэл- ХИЙН 2л УУД оюутны ХЇ их наадам, 22222 ҮҮрД мандаг» их маадмын тэмдэг барьж явав. Дараа нь «Социалист бүтээн байгуулалт», «Авьяас билэг, уран чадвар», «Эрэлхэг зориг, ав- хаалж самбаа» сэдвээр жагссан олон мянган хүүхэд Сүхбаатарын- хаа талбай, индрийн емнүүр зол- боотой сайхан жагсаж өнгөрөв. Жагсаалын төгсгөлд пионер су- рагчдын уран хөдөлгөөнт гимнас- тикийн тоглолт боллоо. Д. Сүхбаатарын талбайд бол- сон Монголын пиоперийн «Зал- гамжлагч» ГУ чуулганы хүндэтгэ- лийн шугам жагсаал, ЁслолЫН П4- рад нь манай өсвөр үе МАХН-ын үйл хэрэгт чин үнэнч байж МХЗЭ- ийн найдвартай халаа болохоо ха- руулж, социалист өмчийн эс, шир- лэг бүрийг арвилан бэхжүүлж, ариун цагаан хөдөлмөрөөр эх ор- ноо цэцэглүүлэн хөгжүүлж, үн- дэстан олны үр хүүхэдтэй интер- националч дайчин нэгдэлтэй бай- хын тод илрэл боллоо, “Пионерийн үнэн» сонины тус- тай сурвалжлагч Н.ДАРИИЙМАА ҮҮРД ХАДГАЛАХ ТУГ АВАВ МАХН, МХЗЗ-ийн ХУЦ их ху- рал, “Октябрийн социглист их тувьсгалын 60 жилийн о9, Монго- ын пионерийн «Залгамжлагч» ЇУ чуулган угтаж, пионєр сурггчдын дунд явуудсан сурлагг, хөдөлиө- рийн «Залгамж үе» аяны хуга, цавнд ажилдаа тэргүүн туршлага судьлтаа тооцоо 2 х, с0- циалист уралда ртүүлэх зэр- гээр ажлын шилдэг арга барилыг бүтээлчээр хэрэгжүүлж, пионе- рийн анхан шатны байгууллагын ажлыг жигд сайжруулан, тэргүү. ний пиопер, хамт олны тоог олш- улж, пионер сурагчдын сурлага хөдөлмөрт чанарын өөрчлөлт гар- гасан Говь-алтай аймгийн пионе- рийн зөвлөл Д. Сүхбаатарын нэ- рэмжит МПЕ-ын Төв Зөвлөлийн д хадгалагдах улаан тугийг хү лээн авав. УЛСЫН ТЭРГҮҮНИЙ БҮЛЭГ БОЛОВ МХЗЭ-ийн ХУ!! их хургл, Мон ослын пионерийн «Залгамжлагч» Д. Сухбаата нэрэмжит наймдугаар ангийн пио- рийн бүлэгт, «гийн Хулд сумын сургуулийн дол, йн инонерийн бүлэгт, 2921:5А Нийслэлийн 24 дүгээр дунд ! тийн, БИМАУ-ын.. баатар 7 1 изрэмжит долдугаар ан гий ионерийн бүлэгт «Улсин ргууний бүлэг» цол олгов. гамтай Өд ал- -- Өагас, зөгий, туулай, шувуу тэ- исээн лүүлэх, похиоп бүтээх гах үйлст хамгий! гоо. -- Ахмад үенйн хувьсгалч баатар» лаг ходолмөрч дайчий уламжлалыг одалт халамжлан хүмүү, суралцах ажлыг шинэ өөрсдөө бас пллхас милап хүмүүжүүлэ-. тэ» үзүүлцгээе, улс төрийн хүмүүжүүлэгч. рийп ахлах удирдагчдын ажил мэргэжлийн мэдлэг ороо хэлний бололсролыг цуцалтгүй дээш, лү тэргүүн туршлага пи га. 0а| айнга. судлуу шүүлж, ажлын арга барилд эрс өөр" долт ї хэрэгтэй, Монголын: Пиоперийн Вайгуулла- тын өгнзэг улам бүр өргөтгөн бат- жуулж «МАХН-ын үйл хэргийн толоо. хэлээд бэлхэн» байх дайчин дуудлаг га өргөсөн, тангарагтаа ямагт үнэнч байдгааж, МХЗЭ.ийп ХУП их хурал, Монголын Пиоперийн «Залгамшлагч» 1Ү/ чуулганы шийдвэрийг нэр төртэй хэрэгжүүлэхийг Та бүхэнд уриалж айна. гчд/ шатанд грг дүү нараа хэд үлгэр ис Намын үйл хэрэгт чин гоод шинэ. нийгмийг гардан байгуулах тал бүрийн апьяастай, ондор ёс сур тахууйтай, эалгамж Манай ялалт амжилтыг зоригжуу. манд- МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРОО Улаанбаатар хот 1978 оны Ү сарын 81, см ЖХхХуУУМЙИШИ4РАА.АМЛ/РРЛСКРСКУЖУРХКООЛЛАКЛАФЫРЛАС..Мс хХООХХОСОСОЭ..Л сн жа Д П ИЛершиН --- «ЗАЛГАМЖЛАГЧ» ТУ. ЧУУЛГАНД ОРОЛЦОГЧДООС. МАНАЙ ОРНЫ . ӨСВӨРИЙН СҮХБААТАРЧУУДАД ХАНДАЖ Өстөрийн Сүхбайтарчуудгүе тэнгийн пайїл нар яа! Пид, Та нарыг төлөөлөн соций» лист ах орныхоо. нийслэл. Улаай, баатар, хотод аохиогдсон.. Монгог лын шиопорийн.. «ОЭллгамжлагч» 1ү чуулганд, оролцож, МХПО- ийн ХҮП их хурлын дайчин шийд» пэрийг маш байртай хүлээн ич, тэр «өртэй хэрэгжүүлэх талпар 1078-1001 | онуудад зохиох «Залгамж үе» алныхаа удирдам" ийг батл өөрсдийн сурлага, хүмүүжил, өшил үйлстээ мөрдөж биелүүлэх зөлийїт зорилтоо Дэв. шүүллээ, Манай чуулган МХЗЭ-ийн ХУП их хурлын дараахан болсон. нь ХЗЭчийд | хойчийг аалгамжлагч, пайдаа халаагулаан бүчтэй пионер баатарчууд бидиий урам зориг, идэвх хөдөлгөөнийг улам оргилууллаа,| МАХН-ын ХУП их хурал, Онтлбрийн социалист их хувьсгалын 60 жилийн ол угт- сан «Залгамж үе» аяндаа нийт пиопер баятарчууд идэвхтэй орол- цом, их хурал гүүхт ойд оргох сурлага, хөдөлмөр, урлаг бпор тын онцгой амжилтын рапортад тарын үсэг зурах эрхийн манда- тыг 70 мянга гаруй пионер су. рагчид хүлээн авлаа, Алны хуга. цаанд Онтлбрийн социалист хувьс- галын 60 жилийн ой, МХЗЭ-ийн ХУЦ их хурлын пэрэмжит болон МПБ-ын Төв Зөвлөлийн дурсга- лын туузаар пионерийн 100 ша- шам тэргүүний хамт олон шаг- нагдсаны гадна (64495 пиопер сурлагын чанараа ахиулж, 8700 таруй пионер «Таван онцын эзэн» 330 мянган пиопер «Номын сайн нөхөр» үнэмлэхтэн, 5850 пионер «Д. Нацагдорж» тамдэгтэн болж. урлагийн алт, мөнгө, хүрэл меё- дальтан 200 гаруй, ХВХВ тэмдэг- тэн 217 мяпга төрж гарлаа. «В, И. Лениний нэрэмжит БХПБ-ын туршлагаар Тимурчүүдийн шт! отряд. команд олон арваар б туулагдаж” сургууль анги танхл- маа цөэцэгжүүлэх, загас зөгий үр” жүүлэх, зохиол бүтээх авьяас билгээ хөгжүүлэх зэрэг шинэ үүс” тэл санаачилга өрнөн 2140 анги «Соёлч нөхөрлөл»-ийн хамт олны болзлыг амжилттай биелүүллээ, «Залгамж үе» алны хугацаанд сурлага, хүмүүжил, ажил хөдөл- мөртөө олсон эдгээр амжилт бү- төэлээ өсвөр үеийнхэн бид энх- ХОЁР «Залгамжлагч» 1у чуулганы үеэр олон хүүхэдтэй уулзлаа. Тэд- ний заримыг уншигчидтайгаа та» нилцуулья, У.Дарьсүрэн Дорно говь аймгийн Сайн-шандын Төмөр, замын 8 жилийн дунд сургуулийн Өтийн «А» ангид суралцдаг, С. Амарбаясгалан: Дархан хотын ЇЇ сургуулийн 8-ын «Г» ашгийн су- рагч, Энэ хоёр хүүхдийн нэг иь Ой, шугуй, гол моронтай хангай нут» гайс, йїөгөөх нь тэнгэрийн хала тултал үргэлшилсэн алтан. говиос иїртээ, «Залгамшлагч» 1У. чуул, ганд толоологчоор оролцсон Дарь, сүрэн, Амарбалсгалайн хоёр алс хол суудаг боловч сурлагын хувьд лг адилхан. онцсайн сурдаг гэнэ, Харий | сонирхдог мэргэшлийн хувьд арай дор, У, Дарьсүрэн 2 ГАРГАСАН р хайрт МАХ! даа. МХЗЭ-ийн ҮЦ ца хурал, «Шалгамжлагч» 1У. чуулгандал. өргөн. барилаа Үе тэйгийн ви найз Ир ал! МАХИ-ан Топ. Хорооны 11 бүгд хурал, МХЗО-ийн: ХУ! их хурлын дайчин шийдвэрийг улирд лага. болгон МХТ-ийн Төп Хороо, БИМЛУ-ын Ардын Половсролин Яамнаас «далгамшлагчь, 1У чуул- ганд ирүүлсэн. байрын бичгийн авалт, чиглэлийг биелүүлэхийн тулд «Залгамш үе» айшмхид (18 рипид дор дДурдсай зорилтыг дэв, шүүлэн хэрэгжүүлэхээр тус чуул" ганы төлөөлөгчид бид, Та бүхэнд хандан уриалж байна. -- Пиойер байтарчууд бүр үл- гэр жишээчээр: суралцах нь эх орон, иам, эвлэл, ард түмнийхээ өмнө хүлээсэн хамгийц чухал ха- риуцлагатай үүрэг гэдгийг ямагт ухамсарлаж гол хөдөлмөр сурла. гадаа чанарын ахиц гаргацгаал| -- Манай иам төрийн нэрт удирдагч, хүүхэд, багачууд бид. ЛИЙ хайрт халамжлан хүмүүжүү: лэгц Ю, Цэдэнбал гуайн санаа. яилгаар МАХН-ын Төв Хорооноос дэвшүүлсэн «Хүн бүр бага балч- раасаа эхлэн туйлын аж ахуйч, арвич хямгач, социалист өмчийн ас ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүдлэн хамгаалагч, хөдөлмөрийг бишрэн шүтэгч байх ёстой» гэсэн лоозонг пионер баатарчууд бүр өөрсдїїїхөө чин эрмэлзэл болгон мөрдөн хэрэгжүүлцгээе| -« Ахмад үеийнхний эх оронч ариун цагаан хөдөлмөрөөр бүтсэн юм бүхнийг хавиа ч, хэзээ ч ямагт нандигнан хамгаалж, өсгөн арви- жуулахыг туйлаас өрхэмлэцгээе| -- МАХН-ын Төв Хорооноос МХЗЭ-ийн ХУП их хуралд ирүүл- сэн баярын бичигт «Залуучууд чухамхүү бага наснаас, ялангуяа пионер, хувьсгалт залуучуудын эвлэлийн гишүүн байх үеэсээ хө дөлмөрт социалист нийгмийн үлд- сийн үндэс болсон НИЙГМИЙН ӨМ- чид коммунист Ёсоор хандах то. дорхой, байнгын хандлагатай бо лох Ёстой» гэж заасныг Цаг үр, тэлжид санаж Явцгаал, -- Пионер сурагч бүхэн чөлөөт цагаа цом зохиол уншиж, дуу хөг- жим суралцах, зохион бүтээх авь- явс билгээ їїзэгдүүлэх, зх орны. хоо социалист бүтээн байгуулал- тад гавштайлан оролцоход бүрэн зориулж, цаг минут бүрийг (18. дугаар ангиасаа эхл жээ. Улирал дараалан гийн урлагийн үзлэгээр, бид ээ. 0. Амарбалсгалан Эн дуу дуул. онцсайн сурч анги дэвшээд 1978 онд айм» «Булнт тол» гэдэг дуу дуулж алтан ме. даль хүртсон байна. Хүүхдүүд та нар ч гэсэн У, Дарьсүрэнгийн луулсан «Ээж доэо оргох луу», «Хавар» гэдэг дуунуудыг сонсох бүлгэмийн зорлолийн дарга богоод "игтерцаг ционал илубийн гишүүн юм, «Ин» УРИАЛГА | рийн тооцоотой варцуулж сурцг гаал! -» 9ХУ, ах дүү социалист 0| сад орны үе тэнгийн най» иа гаа. Найрамдал, нөхөрлөлөө улам Зэ Ч В,-И. Лениний нэрэм» жит БХПї-ин туршлагыг цуцалт- | гүй эзэмшит орос хэлийг шамдан суралШах хөдөлгөөнийг эрчимтэй өрнүүлцгээв! -- Бид бүхний социалист өмчийн эс ширхэт болсон үзэт харандаа иом дэвтэр, ширээ сандал, сур гуулийн анги, танхим, тарьсан мод цэцэг, зүлэг, орон байрны хя- ив, туургайаас ЭХЛЭЭД НИЙ Х6- дөлмөрөөр бүтсэн бүхнийг ажигч гярхай, сонор соргог0ор сахин хамгаалах пионерийн штаб, групп байгуулж, сахилга. батгүй, сялан залгай байдалтай аяр сайгүй тэмцэл зарлал, Энэ талаар тимур- чүүдийн отрид пионерийн төрөл | бүрийн эргүүл, постын үйл ажил лагааг эрс дээшлүүлье! -- Хавар, зупы амралтааар маг лын төд бойжуулах, сааль сүү авах хадлан тэжээл бэлтгэж Ха. шаа хороо барих, эмнэг хангалыг уналга эдэлгээнд сургах, олон наст ургамлын үр түүх, тарианы халгдал Хог ургамалтай тэмцэх зэрэгт идэвхтэй оролцож, аав зэж, ах эгч нартаа тусалцгаал! Өсвөрийн пионер, баатарчууд бү- хэн пионерийн байгууллагынхаа биеэ даасан бүтээлч үйл ажилла. гааны чанар,үр нөлөөг улам дээш- лүүлэн, хө! лэхийн төлөө идэвх, чармайлтаа дайчлан ажиллаж МХ ЗЭ-ийн хойчийг нэр төртэй зал- гамжлагчид болон сурч хүмүү жицгээе! Өсвөрийн Сүхбаатарчууд аа! МАХН-ын үйл хэргийн төлөө хэзээд бэлхэн байх ариун танга. рагтаа чин үнзич явж, өсвөрийн Сүхбаатарчуудын нэр алдрыг өн- дөрт мандуулж пионерийн дуугаа сүр жавхаатай аялан, гавьяат үйл- Би аяндал | хамгий дарталл Моптголын 8рд й сан манлай МАХН мандтугай! Манай энхрий хайрт эх орон- БНМАУ мандтугай! МХЗЭ-ийл яруу алдар бадар- . тутай| Бас ЫН силтрэнллсй ар бадартуга "7 онголын ПИОНЕРИЙН 4ЗАЛГАМЖЛАГЧ» 1У ЧУУЛГАНД ОРОЛЦОГЧИД лгггтиж тэнэж, Монголын иноперийн «Залгамж- лагч» ТҮ туулгапд өсвөрийн ле- янпчүүдийн толоолөгчид оролц- лоо. ЗУРАГ ДЭЭР: Увс аймгийн Тэс сумын дунд сургуулийн 7- гийц «А» ангийн онц сурлагатан Б, Магсаржав, Эрдэнэт хотын дунд сургуулийн сурагч Н. Ган- чимэг, Улаанбаатар хотод байгаа зөвлөлтийн дунд сургуулийн пио- пер Д. Лена, 0. Денисова нар чуулганы завсарлагаар, чилсан Герман, Чехослованийн хүүхдүүдтэй захидлаар харилцдаг, Элэ клуб варийн омблем (тэмдэг). хүндэтгэлийн дуутай, 700 гаруй тишүүлтэй, дөрвөн секцтэй, МАХН-ын ХҮУШ-их хурлаас дэвшүүлсэн «ЗХУ болон ЧЛС социалист орнуудтай бүх талаар ойртой нягтрах» зорилтыг бие- зүүхийн тул» интериационал клубийн гишүүн бүхэн м,: 3 дэг, Амарбалсгалан Надад Ханг "ационал клубийнхээ тухай ин- ТЭЖ хэлэв. Энэ хой| 1) 2 пилцаж, нутаг оркыхо тухай сургуулийнхаа тухай ярилцсан НЬ Их сонин байсан бизээ. тариацийзл цлуб» таван жилийн омНӨ байгуулагджээ. Тус илуб инь. (1луб иптериацион ї ТУЛр їали0 экбы)» тай байпгын харилцаатай аж 0) лолт, Болгар, Полиш, Ушар, Ард- ЗХУ, БНСЧСУ-ын 25 Зураг дээр: Зүүн г: С АМАРБА) сг АН Ма тусгай сурвалжлагч 0. цЭнДСҮгРЭН ЧУУЛГАНЫ төлөөлөгч ХҮҮХДҮҮД ЯРЬЖ БАЙНА-- ОЛОН НАЙЗТА Й БОЛЛОО Хөвсгөл айм жилийн дунд рмаа » дуртай ҮД, Надагдорж» тэм ом бол м 7 гийн сайн нөхөр гэж болоо. 116 нөхөр мэлань нэдэд хаана, хээээ ч тусладаг, Мэдэхгүй чадахгүй бүх нээ багш нараасаа гадна «Ном багш»-аасаа асуудаг. «Ном байц» МИНИЙ асуусан бүхнийг хэлж өгдөг Номмни, Хуудсыг эргүүлэхэд ЁТ улина үсэг бүр иь инээмсэглэн угтах шиг сапагддаг, Би сайн сайхан бүхэнд хуртай, Тэр дундаас ЛУУНД ой Сургуулийнхаа концерт тээр ч дуулдаг. Хичээлээсээ тар лвахдаа: ч дуулдаг. Дуу хөгжим сонссоны дараа сэтгэл сэргэж, хи эл? УЛАМ сайн давтдаг. юм Сайхан, монгол морьд» «Ээл минь» Охидын уянга ТУҮНУУ 1ЫГ дуулиг жил дараалан сургуулийнхаа. аварга дуучиаар шалгарлаа. Мипий амьдралд олон баярт явдал тохиолдсон. Тэр дог роо Залгамжлагч» 1Ү/ чуулганд чээлээ хоёр ШИНЭ ТАНИЛУУД У. Нямаа эх орны зүүн хязгаар Дорнод аймгийн төвийн гурат Ху гаар 8 лунд сургуулийн б.тийн «Д» ангийн сурагч 45 он ЦМЖ эзэн». МПБ-ын Тев Зөвлө їїн хүрэл медальтай, бүлгэмийн ЗУРАГ ДЭЭР: У. Нямаа К. зовлолийн дарга К. Мураг: алс баруун хлзгаар чэөлгий аймгийн төвийн 8 иг " дунд сургуулийн богийн «Б ангийн 5 онцын өсэн» сурагч «5 МПБын Төв Зөвлөлийн молгой Мурат нар. ш..ххХУДУЙЙСМЖ””Ж””.Ф“ чин ах эгч нарынхаа сайн ойлгодог, хэв журмын зөрчилгүй хамт олон болохоор авсан үүргээ манай сур- танилууд болцгоолоо, төлөөлөгчөөр оролцож мартахгүй Улсынхаа ишїїслэлд ирж, чуул танд суухдал үе тангийн олон сайн цайлтай боллоо. БИД том болцо. Гагавд ах эгч царынихаа уламшцла гаар МХЭдийн илгээлтээр ох ор» михоо. хайна. хөрэгцөэтай. галар счиж, ажиллана. Дараа нь. дээд сургуульд орно. Гэхдээ. би цомоо. хүШиИж дуугаа дуулсаар, Л. лвах 0 гэлээ МОНГОН. МГДАЛЬТ ПИОПГ Улихан, аймгийн. Алдархаан: су тий дунд сургуулийн... 8. дугаар угийн сурагч: 11. Удвал урлагийн үзлэгаар, «Сургууль, МИНЬ бллр тай» гэдэг дуу дуулж мөнгөн мө блїїгаагаа медальтай, Энэ хоёр сурагч нийс їолд танилцаж, хон хон иь сур гуулийлхандаа. лрих- их соншитой! боллоо. Өх оримхоо тусгаар тогтнолын толоо. баатарлаг. гавьяа. байгуул- сан. Халх голын эрэлхэг дайчдын тухай. Дориодын өспор үсшїїйхээ сайн мэднэ, Тэгээд танд энд үс тэнгийн анд найз. нөхөддөө ярїїх сонин ихтэй. амаа. Манай сургуулийн «Эрэн сурвалжлагч илуб»-ийн пиойе- рүүд их зүйл хийж байна, Ялангу- ла бгийн «А», «Б» ангиуд нэр нь тодроогүй баатарлаг үйлстэнг эрэц сурвалжлах, олсон зүйлээ. рээ «Дайчин алдрын танхим» байгуулах ажилд идэвхтэй оролц- лоо, Ганцхан Окишэр хэлэхэд богийн «В» ангийн сурагч Г,Энх- болд Халх голын дайнд оролцож лпсан нөр нь тодроогүй баатруу- дыг олж сурвалжлах талаар маш сайн ажиллаж олон арван хүний нэрийг тодруулсан, Манай сургуу- лийн пионерүүд Дайчин алдрын танхимаа улам тохижуулж, дай- баатарлаг үйлстэй танилцаж байна. Бидний аз жаргалтай сайхан амьдралыг ямар их төмцлээр бий болсныг бид эгээд гэмт хэрэг, ДАЛЬ авчоа, Мөн «Гавар шороон- доо би хайртай», «Дорнод монго: ЛЫН тал», «Төхийн погсоол» пар шүлгийг слїїхлл уншдаг ажээ, Їлс сургуулийнхаа. дэргэдэх: «Алдрын чуурай» чуулгын даргаар ажилла лаг байна, Удаал ярихдаа: їїй «Зллгамшлагч»1ү чуул ганд слолцоандао хөмшөөлшгүй длпртай” байна, Хойшид улам сан суралцан, намаас дөвшүүлаэн ло Ш амьдрал Дээр биелүүлил, Су үрэгч” хүний энйгүүр сурлагд, хө. толмөр хайр гам болдог, Пнд хой чийг залгамжлагч гэдогтөв. байрла цаг,байн аалгамшлагч болохын тул ландаа. онцслїн сурна гар, МАПАП: бУРИАЛЦЛАГЧ ашиг ИГ туулийнхан. амшилттай. биолүүлт байна. Манай сургууль дээр й-ын «ИН» ангийн сурагч” Намбат даргатай хөдөлмөрийн. отрлд байгуулаг. Данс сургуулийнхаа... ЭД хогшлыг бүрэн бүтэн байлгах, нийгмийн тустай хөдөлмөрт сурагч бүрийг сайн оролцуулах талаар их зуйл хийж байна гэж У, Нямаа, КК. Му- рат цайавдаа сонирхуулан лрилай, Ц. Мурат ч Дорнод талын үе тан, гийнхэндээ ярих зүйл бас их бай. лаа Төр сургуулийн "Тимурчүүдийн «Залхуу хойрготой томцогч» нО- мандын ахлагчаар ажиллан дунд- гүй салаа төрүүлснээ, одоо ал- гиараа дундгүй хамт олон, дом- борчиц болох гэж! шамдал сурал, цаж байгаагаа ярилаа. КК, Му- ратын ангийнхан казах үндэсний гар урлалын баллаг уламжлалаас хичээн суралцаж охид нь угалз хээ урлан шаглаж, хөвгүүд НЬ алх дөш эзэмшиж цэцэрлэгийн бяцхан дүү нартаа хөдөлгөөнт тоглоом олныг хийсэн амжилтаар эвлэлийн их хурал, залгамжлагч ТУ чуулганаа угтжээ, Дүү Марат нь бас онц суралцдаг ажээ. Дивхүү сурлага хөдөлмөр авьяас билгээрээ шалгарсан өнө хоёр хүү сайхан танилцаж шинэ С.ОС“ОСХааССЭ ХӨВСГӨЛӨӨС ИРСЭН ПИОНЕР 3х-орих, Нийслэл хотзоо хүрэлцэн (8р улааз бүчтэн пионер сурагчдын хад сэтгэл бэх- аймгийн Мө- енцэг булан бүрээс ирсэн ийн дунд ийн су- 2 өврийн сургуу Тэрбээр 5жил дараалан онц су- ралцаж, гурзан жил бүлгийн дар- гаар ажиллаж байна. Сурагч Ням- даваа орос хэл сайн эзэмшиж, ен- гөрсєн хоёр жилийн хугацаанд бүлгийн ажлыг орос хэл дээр я! ж дадаж | заншсаны гадна и хамт олноороо үдэшлэг, уул- залт, концертыг орос хэлээр бэлт- Ямгийн төвийп сургуулиудад н сурталчилдаг байна. -- Манай ангийнхан улирал сурагч нэг бүр орос хэлээр өөрсдийн болон ангийнхаа тухай гадаадын мэргэжилтэн, зочдод та- нилцуулж чаддаг болсон юм, Саяхан «Задгамжлагч» ГУ чуул- ганаа угтан «Мөнгөн чавхдас» ур- лагийн хамтлаг байгуулан аймгийн Льд Очиж тоглолт мунсийн 15 ду- зїйл тиолортүдтэй шефийн хомс пионб| тогтоож, зөвлө, пионерүүдийн бүлгийн ажлаас сурталчлан захид- дөрвөн хийлэв. Мах бүр 100” хувийн сурлагын амжилт лаар харилцаж, борсдийн ажилд үзүүлж, чанар нь 55,8 хувьд хүрч, нэвтрүүлснээр бидний ажил улам өөдрөг, онцлог болж байгааг манай сургуулийн бүлгэмийн зөвлөл ихэд сайшаадаг гэж сурагч Ж. Нямдаваа баяртай өгүүлэв, Манай идэвхтэн сурвалжлагч В. БАТ-ЭРДЭНЭ шиш Ши 0 1 1 0 ГАНТӨГСИЙН ЯРИА ЗУРАГ ДЭЭР: (Зүүн гараас)Д. Гантөгс Д. Гантегс бид хоёр богинохон д ц ва» хугацаанд уулзсан боловч нил зүйлийг ярив. НЭРЭМЖИТ Алиы хугацванд двлхийЁнН ЕОМ- шуввст, ёжилчны хөдөлгөөний вэрт зүтгэлтэн, (домогт баатруу- Бин иврэмжит хємт олон болохоор үүрэгт амлалт авч ёжиллаад ах- жилтїай биелүүлсэн Булган айм- ГиЙШ төвийн хоёрдугаар 8 жилийн пвоверийн гуравдугавр бүлгэм БҮЛГЭМ Торомгор алаг нүдтэй сэргэлэн о энэ охин хэний ч өмнө ярих илт бүтээл арвинтай, хийсэн БОЛОВ олон улсын ажилчны хөдөлгөөний нэрт зүтгэлтэн, Болгарын комму- мист намыг үндэслэн байгуулагч Георгий Димптровын нэрэмжит, Завхан аймгийн Тосонцэнгэл хо- тын 10 жилийн дунд сургуулийн пионерийн гуравдугаар бүлгэм БН МАУ-ын баатар Бэгзийн Гивааны иэрэмжит бүлгэм болов. шиши2011-21222л1ШЫєлшиЄлиагш20:-ш тшадихаилишлЖ УРАЛДААНД ТҮРҮҮЛЭВ МАХН, ! рал, монгоды тамжлагч» «Залгамж: лийн 3 жї | ху пионерийн гжлын агуулга арга хэлбэрийг улам боловсронгуй бол ТОХОД ИДЭРХ санаачилга гарган ажиллаж, пионер сурггчдый сур явга хүмүүжилд чанарын тодор ХоЁ ёмжилт гаргасан янхонгор амгийн швионерийн зовлол, сурла. 39-ийн ХУ! их ху. ионерийн «Зал- н угтсан га хүмүүж үе га хүмүүжлийн социалист урал- даанд нэгдүгээр байр эзэлж, Д, ын нэрэмжит МПВ-ын ийн шилжин явах туг, дурсгалын дийлом, мөнгөн ШАг- Дундговь аймгийн пионерийн зөвлөл хоёрдугаар байр, Ваян-өл- гий ёймгийн їнонерийн зөвлөл гу. рендугаар байр эзэлж дурсгалын диплом, мөнгөн шагиалаар тус тус шагнагдав, зүйлээ товч тодорхой ярьчихдаг сайн пионер ажээ, Төв аймгийн Зуунмод хотын 10 жилийн дуйд сургуулийн 7-гийн «В» ангийн су- рагч Д. Гантөгс 27 улирал онц су- ралцан «Таван онцыг өзэмшигч», мөн чөлөөт цагаараа байнга ном- той нөхөрлөж «номын сайн нө- хөр» үнэмлэхтэн болон, бүлгэмийн ажлыг сайн зохион байгуулдаг ам- жилтаар монголын пионерийн- «Залгамжлагч» ГУ чуулганд тө- леөелөгчөөр оролцсон юм. Амжилт бүтээлийн эзэд өөр өөрийн арга туршлагатай байдаг болохоор Д. Гантөгсийн онц суралцдаг туршлагаас нь сонирхэЁ, -- Миний онц сурдаг гол арга бол нөхөддөө туслах, бас нөхдөө- сөө суралцах болон, хичээл оро- хоос нэг цагийн өмнө ангидаа ирж тар өдрийн орох хичээлийг нөхөд- дөө байнга ярьж өгдөг. Энэ ажил маань нэг талаар ойлгоцоо улам бататгаж нөгөө талаар ярианы дадлагыг сайн болгодог. Манай ангийнхан ч хичээлээс өмнө апгидаа цугларч дутуу ойл- тосон зүйлээ харилцан ярилцаж сурчихсан гэж тэр хүүхэд ярь- сан юм, Энэ ангийнхан «Валгамж- лагч» чуулганаа угтаж бие дааж арга 501 бодлого бодохоор үүрөг авс- наа амжилттай хэрэгжүүлжээ. Бас ном сайн унших нь мэдлэ- гийн хүрээг өргөжүүлж, хэл ярив- ны баялгийг нэмэгдүүлдэг юм Энэ хичээлийн жилд 407 ном уншиж тэмдвглэл хөтөлсөн. Хувьсгалчдын үйл амьдрал ха руулсан ном унших их дуртай. Тэр бүрийд аливаа бэрхшээлэвс шан- тардаггүй, төсвэр хатуужил, тавь- сан зорилгодоо хүрэх гэсэн хүсэл төмүүллийг нь өөртөө шингэвхсэн гэж мэрийдэг гэж онц сурлагатан Д. Гантөгс ярилаа. Чуулганы талаар сэтгэгдлээ ярина уу гэхэд Д. Гантөгс дур- тайяа хүлээн авч: -- Эх орныхоо өнцөг бүрэвс сурлага хөдөлмөр авьяас билтээ- рээ шалгарсан олон сайн Д- тэй танилцлаа. Гоё юм ч их үзлээ, МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Ардын бо- ловсролын Яамнаас ирүүлсэн бал- рын бичгийн үнэт ваавар зевлөл-! гөөг ширхэгчлэн биелүүлнэ. Үв- сэн бүхнээ ангийнхандаа ярихсан гэж сэтгэл ихэд яарч байна гэлээ, МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Баатар хото Москвагийн пөрэмшит Нийслэлийн 08 дугаар дунд сургуулийн 2-ын «Д» ангийн сурагч Д, Г! сурагч Г, Ваатарзориг ййр торгууд ёрдын «Агсаль вэ (баатар, 4-ийн «В» айгийн рэг олон бүжиг бүйгдэг болжоо, Төр хоёр «Залгамшлагчь оролцсон юм, 1У чуулганы... ноццортод бүшгэорээ. аа! Та бүхэнтэй өөрийнхөө гэрт тай, 8 дел, ӨСВӨРИЙН СҮХБЛАТЛРЧУУД ШИЙДПЭРИЙГ МХЗО-ИЙН ХУЦ -ИХ ХУРЛЫН ВЛАЯРТАЙ ХҮЛЭЭН АВЧ БАЙНА БҮЛГЭМИЙН ЗӨВЛӨЛИЙН ДАРГА «Оллгамшлагч»: 1У.. чуулганы төлөөлөгчдийн дунд бүлэг, салап, бүлгэмийн яоплолийн тэргүүний дарга, чохион байгуулах апьялетлї! тїопер олоц. байлаа, Төдпий нэг "ь. Дундгойь аймгийн. төвийн 10) шилийн. сургуулийн. бүлгэмийн зөплөлийн.. дарга Д... Оюунцацг 0м, 40 ОйцЫН. эзэн» Өиө сурагч хамт олоо похион.. байгуулах таг лаар багагүй. туршлагл хуримт, луулшат, Ї Оюунцацэгийн| гол пмшилт- її». їїйоїерийн ажилд су. рагчдыг жигд сайн. оролпуулах талаар: ил анхаардаг юм... байна Үүний тулд салаа бүлгийн ажлыг тогтмол. төлөвлөгөөт0й лтуулш, тилаа дор дор иь дүгнэдэг, Їр ин салапдын хооронд уралдаан зар. лан дүгнэх иь ашигтай... байдаг, Үүний дүнд бүлгэмийн зөвлөлийн сурлагын чанар иь 46,6 хувьд хүрчээ, Мон бүлэг салааны дарга на таар пиоїерийн ажилд хэн. яаж оролцож байгаа талаар тогтмол судалгаа хөтлүүлдэг нмээ, Энэ бүлгэмийнхэн ЭХУчин, Долеци му- тийн илтериационйл илубтэй тогт: мол харилпалтай ажиллаж, тэдний туршлагаас суралцдаг. өвлөл: тийн Дуу. дуулаачдын илуб бай гуулиг дийн олон дуу дуулж сурч байна, Д, Оюунцацог МХЗЭ-ийн ХУП их хурлын шийдвэр, «далгамж үе» алим шинэ удирдамжийг ам- жилттай хэрэгжүүлэхэд бүх хүчээ. дайчлан ажиллана. гэж. ярилаа, МЛИЛИ СУРВАЛЖЛАГЧ тигчтлналигэлиллвлэлл энллилиасинлгллиниужэигилигэчилллиилилииллииилиилтиилллилллииилиилислиын МХӨЭ ИЙН ХҮП.ИХ ХУРЛЫН ШИЙДВЭР ПИОНЕР СУРАГЧДЫН АМРДРАЛД шт тэ ААН Миний хаяг- Эрдэнэт Эрдэнэтийн пионерүүд, Энэ бол «Залгамж үе» аяны гурва! илийн. хугацаанд нэмэгдсэн ши нэ хаяг, Эх орны аугаа их бүтээн байгуулалтын энэ пврийг өнөөдөр дэлхий даяар мэдиэ. Тэгээд ч Эр- дэнэтийн пиоперүүд бид алдарт хотын ууган иргэд болсондоо ба» хархдаг юм. Миний нэр В, Уранчимэг Эр- дөнэт хотын 10 жилийн б-ын «А» ангид таван жил дараалан онц сурч байна, Манай хот өдрөөс өдөрт улам өргөжин тэлж олон сайхан барилга байгууламж ашиг- лалтад орж байна. Одоо гуравдугаар микро- район баригдаж байгаа. Хүүхдүүд бид ч гэсэн онц сурлага, хөдөл- мөрөөрөө хотынхоо алдар цууг мандуулах чин ариун хүсэл т8- мүүлглтэй байдаг юм. Манай хо- тыг монгол-зөвлөлтийн ард түм- ний найрам, хот гөж хэлж болно. Тэнд бидний аав, вэж зөв- лелтийн хүмүүстей хамтран ажил- лаж бид зөвлөлтийн | өсвөр 1 тоглож, явж, аялал зугаалгаар чө- МХЗЭ-ийн Төв Хорооны харьяа залуу техникчдийн ордны үзэсгэлэн- гийн танхимд дэлгэсэн үзмэрүүдгэс робот хөэмвэх «Төмөр х » хүмүүс их сонирхож байв, Роботын өгүүлэх нь, -- Сайн байцгаана. уу, найз нар Ур, зааж байгаадаа баяртай байна, хүн биш, робот гэдгээ юуны өмнө са- нуулья! Жаахан зай өөрийнхөө ажиллагаанаас тавихгүй юу? Ви та нарт со нирхуулья! (Энэ сацуу робот толгой- гоо сэшлэн, «Нүдээ» хөл гараа болгоомжтой хөдөлгөн, той- рон зогссон хүм анивалзуулж, сийн челөөгөөр хэ дэн алхам явав). Тэгээд: -- Намайг залуу техникчдийн орд. ны зохион бүтээгч хүүхдүүд хийсэв юм. Тэд намайг зөв явж, толгой гараа зөв хөдөлгөдөг болгохын тулд их х9- делмөр зарцуулсал,Тэд удаан, хичээН- гүй хөдөлмөрлөснийхөө өцэст намайг ч дуулгавартай, өгөгдсөн хөтөл- бїрийг нарийн чанд биелүүлдэг бол- тоф Бя одоо хүний хөдөлгөөний үндсэн зарчим-баруун гар зүүн хел- тар баруун хөлтэй хамт хө- гс мэднэ...Тэр ч байтугай тарав тус, тусад нь хөдөлгөж Чадна. анкумляторт хуримтлагдсан ца- хялгаан хүчдэлээр тэжээгддэг ба миний тархинд бөгнөн бүтээгчдээс лдот цагаа хамт өнгөрөөх дуртай, Бид Эрдэнэт хот дахь зөвлөлтийн 18 дугаар сургуулийн 6б-ын «В» апгийнхантай өдөрлөг уулзалт байнга зохиодог, Манай ангийнхан зоплөлтийн хүүхдийн олон 19 бүжиг сурч сургуулийл урлаги! аварга анги болсон. Вид зөвлөл- тийн найз нөхдөөсөө с, ли зүй» лээ 1-ийн «А» ангийн бяцхан баатарчуудад зааж өгдөг, Эрдэнэт хотод монгол-зөвлөлтийН өсвөр еийнхөнд зориулсан төрөл 9642 лгэм дугуйлан олон бий, Би 16- төлдөр хуур тоглож сурах гэж мэ- рийж байна. “Эрдэнэтийн пионе, Дд бид төрөлх хотоо ногоон ойгоор лж, алаг цэцгээр чимэхэд Дарханы анд нөхдөөсөө с| ан их зүйл хийх ёстой гэж (ИХ байна. Үе тэнгийн анд найз нөхөддөө МХӨ8Э-ийн ХУП их хурлын шийдвэр, «Залгамж- лагч» ГУ чуулганаас манай орны пионер сурагчдад хандаж гарга- сан уриалгыг амжилттай, хэрэг- жүүлэхийг Эрдэнэтийн өсвөр үеийнхэн бид чин сэтгэлээсээ хү. сэн ерөөв. Пионер В, УРАНЧИМЭРТ РОБОТ: НАМАЙГ ЗОХИОН БҮТЭЭГЧ ХҮҮХДҮҮД ХИЙСЭН ЮМ с3 Өрөнд СЭХБСН Үүнийг Иймд Ои варшы тохиолдол) байх юм. СУВД хүнийг орлож чадна гэж бодон аадэн шээ нь орон гэрээ , мүч тайлбарлагчийг хийж яагаад байх вэ? Өөрийнхөө ЦАХЧЛ-ы танил. цуулахад ийм байна, ингэм Хэ- лвэд хүүхэд шиг хөөрхөл инээв) Өцвот нь сайхь төмөр хүн «Залгамжлагч» ТУ чуултаны төлөөлөгч хот, пнионерүүдийг ордондоо та! морн- яаж хөд- лохыг ур! лех, юу хийхийг орос, монгол р ИЛаА. Роботын дэргэд, түүний мэргэжилтэн В.К. Рыжик, монгол ве- , Бат-эрдэнэ ивр байв, ший Миний энергийн неөц одоо үр дүнгүй зарцуулагдаж эхэллээ. 2 НИЙ йг эрд т м! аруун гарын сүАН роботыг хэлэхэд ВК Рыжин, Бс.Бат-эрдэнэ нар түүний тэмвэлийт аураг” байгаа 6 аг Двэ| ав бяцхан темөр хүн Робот -ийг та нар харж байна. Вүр сайн танилцьл гэвэл 8 тех- никчдийн Ордонд очиж, өн, во- хион бүтээгчидтэй уулган, электро- никийн лаборатарид суралцаарай, 0. НАДМИД амж пионерийн бүлгэм, бүлэг, үеийнхний үзэл суртал, улс төр, хө Уны хүмүүжлийн нэгдлийг хангаж хү- 1 ажилд нж бүрэн хайлан шионер сурагчдын сурлага, ам г--3 чанар, үр пөлөөг дээшлүүлэн агуулга хал. 3 алжуулахад чиглэгдсэн шионе Їїгууллага, Хамт олны үйл ажиллагааны үлгэрчилсэн ХУЭхэ шил? МНЫ ЗОРИЛГО МАХН-ын ХҮП ях хурлаас хэвшүүлсэн зорилт, МАХН-ын Тав Хөроохы ЇГ бүтд хурлын заалтыг хэрэгжүүлэхэд: МХЗЭ- нйш ХУП их хурлын шийдвэрийг удирдлага болгон өсвөрийн повер баатарчуулыг МАХН-ын үйл хэрэгт чин үнэнч, комму- Мист ёс суртахуунтай, социалист эх оронч, интериаци тэй «Хүн бүр бага балчраасаа эхлэн туйлын аж ахуйч, эрянч хямгач, содиалнст ө эг бүрийг ёлхам тутамдаа нүдсэн хамгаалагч, хөдөлмөрийг битрэн түтэгч байх ёстой» тэж МАХН-аас дэвшүүлсэн лоолонт амьдрал үйл ажиллагаан, 3ла. үлгэр жилээчээр хэрэгжүүлдэг сурлага хүмүүжил, хөдөл» мерт ухАмсартай ханадаг, яхийг бүтээх оргилуун хүсэл тэмүү- Ээлтэй, врүүл чийрэг, цовоо сэргэлэн, нийгэм, хаят олны өм- юө хүзээсэн үүргээ гүнэгнй ухамсарладаг, үг хэл, үйл хэргийн нэгдэлтэй, ахуйн ба соёлын түвтїнитээ байнга дээшлүүлэхийг эрмэлздэг болгон хүмүүжүүлэх зорилготой. Өсвөрнйн Сүхбаатарчуул «Залсааж үе» аянаар амжилт- тай аялснаар БНМАУ-ын өсвөрийн ппонерийт тан! г, чин эр- ХЭ биелүүлэн МХЗЭ-нйн тєтүүнд элсэх бэлтгэлээ хая- «Залгамж үе, аяныг хоро ху дсап гурван ү эээ ур, Урван үе тлттайгаар 1. 1978-1979 онд олон улсын х хднйн жил 2 «нөр, түм : гд үү лд зориулан . 1979-1980 онд Б, ИМ. Леняпий Мэндэлсний 110 2 лийт айд зоркулах «Ленннч Єсоор сурч хүмүүжицгээе», с3 8:1880--1981 онд МАХН, МХЗЭ-ийн 8 жилийн ойд зо- рмулак «МАХН-ын үйл хэрэгт үнэнч байж, МХЗЭ-ийн хойчийг нэр төртэй залгамжилья» урван дор тус Нэг, «Миний эх орон-БНМАУ» --МАХН, монголын ямагт үнэнч байж ахмад комну- ннстуудын үйд амьдрал, МХЗЭ, МШБ-ын түүхэн замналаас цу. цалтгүй судлан суралцах, -- Төрөлх эх орныхоо хөгжил цэцэглэлт, ололт. амжилт, явлдуудыг анхааралтай судалж улс ардын аж ахуй соёлыг ївг- жүүлэх У! хаван жилийн 10- лөвлөгөөт зорилт өөрийн аймаг, аВон, суурь брята- бүр ЧДын инбгэмлэгч» «Ногоон журмыг на гүй тэргүүний хамт олон болох, «МИНИН Эх ОРОН-БНМАУ», ЖИГҮҮРЭЭР , ) АЯЛАХ, 3 х Сургуулийн МүусеН, хөдөлмөр, дайчин алдрын шэВЦЛЫН 5 ЕЛУ6б, ёсверийн гал сенеөгчдийн бүлэг бусад сайн нам эвлэлийн ахма, БЯ) Дд зүтгэлтэн, Улс төржЁн дуукы клуб 6: уулах, тойрон аялал, ногоон чэвхэр эргүүл тартах зэрэг нийтийг хама 5 е ? тэс рсан олон хэлбэрийн хоёр «Эрдмийн далай» Пионерийн бүлэг нь есвөрийн Сүхбаатарчуудыг үндсэн хөдех- мөр болсон хичээл сурлагадав идэвх чармайлт, ухамсартай хандаж шамдан суралцдаг,чанд сахилга батгай, орчин үеяйн шинжлэх ухаан, техникийн слолтоос шинийг Мэдэж сура- хын төлөө эрмэлздэг, хопрог- содыг Өөд татаж тусалдаг, бие биедээ харилцан ендөр шаард- лага тавьдаг, онцсайп сурах нь зх арвыхоо өмнө хүлээсэн яртаний үүрэг өндөр харнуцла- гаг галгаз ухамсарлан ойлгодог сион түз є. - ивээ Ө8ё-готт цагаараа шом, тогтмол хэвлэлтэй иехэрлөж, «Ногтынвехөр» тишүүнзэр элсэн, «Но- “ши сайн нөхөр» гурвай шатвы болслыг хангах, 5, -- Программт хичээлийн зэрэгдээгээр залуу зохион бү- тзагч, өсвөрийн техиничдийн дугуйлги, сонгон суралцах хичээлд пионер бүр хамрагдан, паг уурын станц, туршлагын талбайд ажиллаж, хячзалзар олсон шинжлэх ухаан техиикийн мэдлэгээ бататган зохион бүтээх авьяас чадвараа хөгжүүлэх. -- Хичэалийн кабинетуудыг тохижуулах, үзүүлэн тавну- їёх матерналыг засаж єзлбэх, шинээр хийхэд сургуульдаа тус: лах, хичээлийн хэрэглэл, х бичгээ ариг гамтай ашиглаж | 4: лжүүлдэг журам тогтоох, 3 52” аонер бүр рийн шагийн дэглэмийг зөв О0ХИон бай. ту сурах арга барилд сайтар суралцан оне дааж мэдлэгээ нэмэгдүүлэх єурлагын чанараа ахиулах чалварыг сайтар азэм: ших -- Орчин үеийн шинжлэх ухаан, технииийн хөгжлийн онь” сон түлхүүр болсон орос хэлийг бага Игсиаасаа эхлаи шамдан сурах хөдөлгөөнд нийт пнонерүүд ндэвхтай оролцох, ! «ЭРДМИЙН ДАЛАИ» ЖИГҮҮРЭЭР АЯЛАХДАА: Төрөл бүрийн хичээлийн Олимшнад, тэмлдвэн, үзлэг, кол, мурс, үзэсгэлэн, номын баяр захиоц явуулах пионер сурагчдын шинжлэх ухаар техникийн нийгэмлэг, зохион бүтээх товчоо, сурлагын штаб, трупп байгуулах, дундгүй ,сул дүнгүй баг аравт салаа, бүлэг болох зөдєлгөєнийг өрнүүлэх хичгэл сур “агаар хоцрогчдыг бүлэг салааны ауглавнаар хэлэлцэх зэрэг ажлын хэлбэрийг өргөн ашиглана 22213 8010РИЛН | СҮХБАТАРЛУУД, 4 4--68617, 1ЛРАМЯ. Үй» Ам хөдөлмөрийг хүндэтгэдэг, ажилчин малчим найдвартай халаа болохыг ормаладрг, социалист бүтээн байгуулалтад хүт бололцооныхоо хирээр хуль нэмрээ оруулдаг хүсэл тэмүүлэл” тэй болгон хүмүүжүүлэх, Л: олоп нийтийн өмч хөрөнгийг хайрлан хамгаалж со» цлалист хуримтлалыг арийжуулах хөдөлгөөнд идэвхтэй оролцох -- Үйлдвэр хөдөө ал аху цех, бригад, суурьтай шефийн холбоо тогтоом, тэргүүний хү: үлэгтээ зөвлөх удирдагчаар урьж ажиллуулах, хамт оп Эцэг эхийихээ хөдөлмөрийн амжилт бүтээлийг эмдэглэдэг байх, - Уу мүүсийг б олны бол)! мэддэг, ёслон -- Сургуу, раах, төл бойжуулах, малын ашиг шимийг авах, тоглоомын ба биеийн тамнрын талбай байгуулах, хүүхдийн ясли цэцэрлэгийг тохижуулахад туслах зэрэг тодорхой ажлыг ппонер сурагчид өөрсдийн хүчээр шефлэн апч гүйцэтгэх, --Хот суурии гудамж хороолол, ургуулна тохижуулах, анги тапхим гэр оропдоо эцэг тарих, загас үржгүүлэх амцлп бв олон наст ургамлын үр, самар, жимс, мөөг түүх хаягдал цаас төмөр яс, поос шил цуглуулах ажилд пнопер бүр оролцох -- Сайн сайхан бүхнийг орчлидоо түгээж, сайн ү хийн тулд тимурчүүдийп хөдөлгөөнд пионер бүр оролцох. ДАДИОНЕРИПН БҮТЭЭЛЧ ҮЙЛС». ЖИГҮҮРЭЭР АЯЛАХ- Хөдөлмөрийн бригад байгуулах, «Сүрэг хамгаалах пөхөр- малчны залуу халаа бүлэг» зэрэг сайн дурын олшруулах, хөдөлмөр соёлын чуулган хийх, «Манай юм» хэлэлцүүлэг явуулах, «Аж ахуйч ариг гамч» салаа бүлэг, баг аравтын хөдөлгөөн өрнүүлэх, хө- дөлмөрийн төрөл бүрийн аян, цуваа гаргах, тэргүүний хүмүүс- тэй уулзалт зохиох, социалист өмчийг ха ажиллуулах, хот суурин газрын мод зүлэг, нийтийн ахуй үйл. » топог төхөөрөмж, орон сууцны орцыг шеф- ЧЛан хамгаалах зэрэг олоп хэлбэрийн ажил зохионо. лөл», «Ажилчин, байгууллагуудыг «Миний юмь, чилгтээний хэрэгсэл, лэн авч ар тайванч гадаад бодлоготой пнонер бүрийг таннлцуу. орны социалист бүтээн байгуулалтад ЗХУ болон вх дү лист орнуудаас үзүүли: буй. интерпиационалч тусламжийн ат холбогдлыг таниулан найрамдлын обьектоор аялал хийлгэх, --- Найрамдлын хоюоо дурсгалыг хүндэтгэж, түүний түүх дайчин замналаас судлан суралцах хөдөлгөөн өрнүүлэх, -- ЭЗХТЗ, ДАЗХ байгуу. оролцох, -- Дэлхий дахины сонгодог болон өөрийн орны соёл, ур- лаг, уран зохиолын шилдэг бүтээл, уран бүтээлчдийн Эй амьдралтай танилдаж, тайлбарлаж: чаддаг, сонирхдог болох, -- Муаей, театр, соёлын ордон, үзэсгэлэнгийн танхим зэрэг соёл урлагийн байгууллагуудаас лпонер сурагчдын дунд зохиож байгаа хүмүүжлийн ашилд идэпхтөй оролцох, ЗАВЬЯАС БИЛЭГ-УРАН ЧАДВАР» ЖИГҮҮРЭЭР АЛ. ЛАХДАА: , Дуу хөгжмийн долоо хоног, урлагийн үзлэг, улс торийн ч баяр, уран үгсийн туулган, багт наадам, тойрон бүж- өдөрлөг, асуулт хариултын уралдаан, хүүхдийн урлагийн долоо хоногийг зохион явуулах, соёлч байдал, арнун цоврийн шцомнсс ажиллуулах, уран бүтээлийн үзасголан гаргах, армэл- ава нэгтний урлагийн хамтлаг байгуулах, соёл урлагийн зүт» галтиүүдтэй уулзалт хий таал,, зүйр, пацэй. үг, оньсого, үлгар домог) ппиа, помын танп тамдвг, соёлын дурсгалт зүйлийн пуглуулгатай болгох зэрь олон хэлбэрийн ажил зохионо. ЮМНЫ. ШИНЭ ГАНД | ФФ ын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад ховлэв, Гурав, «Ппопорийн: бүтээлч үйлс» Хөрөв «Өнх тайван-найрамдал» ллагуудын үйл ажиллагаатай пионер бүр танилцаж анх- ны мэдэгдэхүүнтэй болох. -- Интерпационалч ба монгол зөвлөлтийн найрамдлын сарын ажилд ппонер бүр идэвхтэй оролцох. ЗЭНХ ТАЙВАН НАЙРАМДАЛ», ЖИГҮҮРЭЭР АЯЛАХДАА: -- “Интернационал» тапхнм, ЗХУ, соцналяст орнуудын твонерийн байгууллага, СИМЕА-г, сурталчлах булан байгуу- дах, эв санааны нэгдлийн фонд бий болгох, гадаадын пио- нерүүдтэй захидлаар харилцах, асуулт хариултын уралдаанд түүхэн ба тэмдэглэлт өдрүүдийг ёслон өнгөрүүлэх, олон үндэстний дуу. бүжиг, тоглоом сурах, фашиамыг эсэргүү цагч бяцхан баатруудып өдөр тэмдэглэх зэрэг ажлын олон хэлбэрийг ашиглана. Тв, «Авьяас билэг - уран чадвар» АЯЛЫ. УДИРДАМЖ МАХЇГын Төв Хорооны ни лүгээр, нарийн. бичгийн: ларга, ШШМЛУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга. яөхөр 10, Цөдөнбалавс: «Хир буртаг өчүүхэн ч зүр- гэхгүй. пандигийц, хайрлаж, 18» хит шүтэн байх. зүйд маань пэгдүгээрт: нийгмийн өмч, хой ЭГ РСОТОЛНЖЛ вэ болсон ариун цагаан х мөн» гаж ойж сурга зойг пнопер бүрг сайтар ойл- туулж! хөдөлмөрт дуртай, бус: өрнүүлэх. ТА ҮҮЛ Хүүхэд ий хөдөлмөрийн хамт олон, тасаг, ца» цэрэгжсэн амралт, чөлөөт цагаараа тариа ногоо ху. АЯЛАХДАА: лс бүтээ- ашиглана. амьтны булан, цэдгийн дулаан байр барих йрлаж хамгаалахад чиглэгдсэн эргүүлд пост Инонерийн бүлэг нь пноне рүүдээр монгол зөвлөлтийн ард түмний ган бат найрамдлын яруу алдарт түүхэн замналыг судлуулан В. И. Леипний нэ- рэмжит БХПБ-ын болон ах лүү социалнст орнуудын пионерня байгууллагын баялаг туршла- гавс сурч найрамдал нөхөрлөл, нягт хамтын | ажиллагаагаа улам бэхэгүүлэн, нэрэмжит хамт олон болох хөдөлгөөнийг өрнүүлнэ. Социалист нөхөрлөлийн ор нуудын хамтын ажиллагаа, энх манай соцна- хорь хоногийн хяоно. СИМЕА, ЮНЕСКО зэрэг олон улсын Ппонерийн бүлэг нь пноне- рүүдийг байгаль, нийгэм, ур- лагийн сайн сайхныг мэдэрч ойлгодог болгох, бүтээлч авь- яас, уран чадварыг хөгжүүлэх, тэдний гоо зүйн хүмүүжлийг дээшлүүлж, олон нийтийн дунд биеэ зөв боловсон авч явж, ба- тачууд дүү нараа үлгарлэдэг болгон. хүлүүжүүлнэ. -- Социалист аж төрөх ёсыг пионер баатарчууд нэг бүрийн үйл амьдралд хэвшүүлэн тог- тоох талаар системтэй ажлууд зохнож, соёлч » 8рдын аман зохиол (ероол, Маг т- Баахарчуудыг гудамж, замын ҮЛСАЙ ! өөртөө үйлчлэх хэвшилд ах. ЭР ОЧ» КИГҮҮРЭЭР АЯЛАХДАА: ти -- Пионерийн бүлэг, «Баатарчуудтай ажиллах зөвлөл» баатарчуудад шинэ дуу, бүжиг, тогдром зааж “сургах экскурс Еуош сэдэвт “цугааан ялЛаЛГН түүх: й, баяр тэмдэглэх, ЇП зовдулсан ДаВЛИлтинйн ДЭГ л) » тоглоомын танхим, бу- аан, талбай, хүүхэлдэйн дугуйлан Найм «Аяныг дүгнэх журам» «Залгамж үе» аяны ажлыг пионерийн салаа улиралд, бү- лэг, бүлгэм жил бүр дүгнэн нам, эвлэлийн тайлагнаж сурлага хүмүүжлээрээ тэргүүний хамт олон, пионе- үдийг шалгаруулна. Эм Бүх Э8Эр 5 сайн, онц сурвлцаж, хүмүүжлээрээ шал- гарсан салаанд бүлгийн зөвлөлийн шийдвэрээ) г салаа» цол олгож шилжин явах дарцгийг аялуулиа.Энэ шийд- вэрнїїг бүлгэмийн зөвлөл батална. Олонхи пионер нь сайн, онц суралцаж хүмүүжлээрээ” тэр- гүүний, сул дүнгүй бүлэгт, бүлгэмийн зөвлөлийн шийдвэрээр «Тэргүүний бүлэг» цол олгож аймаг, хотын пионерийн аөвлө- лийн тууз дурсгана, 2 Энэ шийдвэрийг аймаг, хотын цианерийн зөлдөд батална. Олон бүлэг нь «Тэргүүнцїї бүлэг» болж аймаг, хот, сум, райоиндоо үлгэр жишээ сайн үйл бүтээсэн пионерийн бүлгэмд аймаг, хотын пионерийн зөллөлийн бүлгэм» цол олгож Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Зөвлөлийн хүндэт тууз үүрд хадгалуулна. Энэ шийддэрийг Д. Сүхбаатарын нэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөл батална. «Залгахж үе» алндаа сурлага, хүмүүжил, хөдөлмөр, ур” ааг, спортын онцгой амжилт гаргасан тэргүүний пионер су- рагчдад «Залгамж үе» аяпы гавшгайч цол Төв Зөвлөлийн алт, мөнгө, хүрэл медаль, хүндэт диплом, олон улсын тионерийн зусланд амрах эрхийн райопы пионерийн зөглөлийн шагнал 1 зөвлөлийн хүндэт дэвтэр, сургууль бүлгэмийн түүхэнд нэрий нь бичия: алдаршуулна. Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ--ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛ- Зургаа «дрэлхаг - зориг, аваа Ши, үүдийг биеийн чалир спортын адидаган, ГОН Блунасз 7 эрүүл чийрэг 2214 авхаалж самбай, аориг,хатуу: , 8750) эх орноо батлан хам, гаадахад бэлхэн, шэддийг данан туулдаг болгон хүмү! лиэ. -- Пионер бүр чөлөөт 18. гаараа биеийн сєиц дугуйлан, цах хичээлд хамрагдан, спор- тын танхим, талбай, биеийн таг мирын хараэгсал зэргийг дүрдэи ашигдах, 3 | -- Эрүүл ахуйн гимиастикийг тбглтолжуулж, ХБХБ Доод 14 шормыг хангах, хамт олноороо тамирчин фрлох хөл! ашлуу , спар- -- Биеийн тамирын төрөл бүрийн уралдаан тэмцээн, 2 таниад, арнуй цэврийн эргүүл, нийтийн кросс, жанаал ННнй лэг явуулах, хамт олиоороо МЇБТСЭ-ийн гишүүн болох, 25 ялдрын хөшөө дурсгалд хүндэт харуул пост гаргах, ардын х9- лөгт, хөдөлгөөнт, эвлүүлэх тоглоомуудыг зрж ЁД валжлан су: ах, спорт сурталчлах өдөрлөг, уулзалт, Баусгүр т 10 хоногийн ажил зохиох зэрэг олон хэлбэрийг Долоо «Оч» /удын чөлөөт цагийн тоглоом (мнинхок- ней, мипнфутбол, тец Ї причентенине, бадянлтол, хаан инс, прелбол, пеиделбол, вандбол, илонголыф, городкн, нро! зэрэг) Баай) синн шилнаж СЭЛТ 20232 -- МПБ, «Пионерийн үнэн» Ї гүүлийн нэрэмжит ТИЙНКСҮЕЙ, цана, тэшүүрийн дугуйн ба ХНийранхалт 4 төрөлт хөйгөн атлетикийн тэмцээн, «Зарни спортын тоглолт аарэг уламжлалт уралдаан ЭРЭЛХЭГ ЗОРИГ-АВХААЛЖ САМБАА» ЖИГҮҮРЭЭР «Залгамжлагчө | сэт- өФ Мн СҮХБААТАРЧУУД:. ВАЛГАМЖ үр» МЕН ПИНЭ. ГАРААНД (Р /Ө0ВЮРИЙН (бҮХБААТАРЧУУД «АЛГАМЖ Ү? (АНЫ ШИН)? ТАРАНД Ф “ПИОКЕРИЙН АНХАН./ ШАТНЫ БАЯГУУЛЛАГЫН ЯАЛГАЙЖ ҮЕ» ямар ч бэрх- тамир спортын сонгон сурал, тамирчдын -- Шионерийн бүлэг нь баа. дын |хамт| удирдагч тайгхгвлэх ДХОЛЫЫ байгуул: авс өгсөн үүрэг даалгаврыг тэй биелүүлнэ. (9 ын нэрэмжит МПБ- маРХҮНх “дүрэм, тангараг, чин | тэдДЛИЙГ судлуулж пионерт 423 бэлтгэлийг хангуулах. -- Бвахарчууд чин эрмэлз- лээ биелүүлж онц сайн сурах, чөлөөт цагийг явуулах. 223 ӨОЛӨРЙН | СҮХБАЛТАРЧУУД 4 шийдвэрээр «Тэргүүний тэмдэг, МПБ-ын бичиг, аймаг, хот, гардуулж, инонсерийн Ш нэр" равхарчуудыг В,И. Ле- Сү: йл ж жЖ ж Гїї1:05: үр ашигтай өн- герүүлэхэд нь тусалж пионер бүр баатарчуудын найз нөхөр, ҮНЭД: НЭОЛӨЛТЭ мэндэлсэн өдрийг угтаж баатарчуудын - ний дүрэм, сахих өдөрлрглвуулах) бүлгэм, баатарчуудад айгуулах зэрэг ажлыг 30- ба! лдагадаа р «Торгүүнний ПБ-ын Төв АЛГАМЖ, ҮЕ» ЮМНЫ ШИН ТАРААНД Мндекс- Ц.ДАШДОНДОВ 14140 г| Ч Л|-бүхнНИй 1рюл ТАРИГНА! МАХН ЫН ҮЙЛС ХЭРГИЙН төл МХЭЭ-ийн Төв, ХОРОО, Д.СУух6ААТАРЫН НЭРЭМЖИТ ын ТӨв Зөвлөлийн СО “ЭРчэнэхэнээхллэн 4.35 дахь жилдээ. М 26 (1588) ӨСВБӨГИЙН СҮХБААТАГЧУУД АА! | 19709 оны зургадугаар сарын 14, | “ч бэлхэн. 2415:19/121012 111! Лха "э10 мөн, хиїїжс байна, ШИНЭ АЯНЫХАА ГАРАЛИД АЛХАЛД МАРШ! ШИНЭ АЯНЫ УРИА ДУУДЛАГА Өсворийн Сүхбаахарчууд аа! Хэдхэн хоногийн өмнө манай эх орны үзэсгэлэнт сайхан нийслэлд сонголын. инонерийн «Залгамас лагчь ЇҮУ чуулган болж, «Зал. гамж үе» аяны гурван окилийн хугацаанд та бүхний хийж бүтээ- сэн ажлыг дүгмэл, 1978--1981 оныг хүртлэх алны шинэ удирдам- эжийг батлан гаргалаа, Шинэ удир- дамж «Пионерийн үнэн» сонины минь түрүүчийн дугаарт нийтлэг. дэв. Энэ удирдамж өнөөдрийн тпїонер, баатарчууд та нарын то» дийгүй халааг чинь залгах мянга, мяйган хүүхдийн сурч хүмүүжих эрхэм үйлсийн мөрийн хөтөлбөр болно. Манай сонины уншигч-нийт ино- нєр, сурагчид аа! Оноодор шинэ аяны урна дуудлага болсон мөн- ген бүрээний цоглог сайхан аял- гуу уудам дэлгэр эх орим маапь өнцөг булан бүхэнд, «Осворийн Сүхбаатарчуудыг «Залгамж үс» урам зоригтой тарцгаахыг уриалан, пиоперийн бүлэг салаа, баатарчуудын баг, яравт бүхнээр хайги дуурсаж байгааг сонсож байна уу?! Эх орны баясгалант ирээдүй, ахмад үеийнхний нэр төртэй. зал- гамж халаа-хөвгүүд, охид та иїл- рын ирээдүй тийш зорчих аяны зам хязгааргүй.Бас ч бахархалтай бөгөөд энэ зам хүүхэд 0 й аяныхаа гараанд гал халуун 7 р зориг оюун ухаан, б авьяас билэг, уран чадвар, пионерийн шударга үйлс: ээр ямагт арвни баялаг чинь өмнөх аяны жилийн хугацаатай, Эхний шат нь ирэх Бал болох олон улсын хүүхдийн тд зориулагдан «НАРАП ТҮРД МАНДАГ» уриан дор бол- но. Энэ шатны хугацаанд та нар зэ аян гурван гурван шаттай. «Халгамжг үе» анишхаа. шинэ сай» хан удирдамжийг ахуй, амьдрал- даа хэрэгжүүл охлан, манай. га» ргийн өсвөр, үеийнхний. «Наран үүрд мандаж, тэпгэр үүрд цэлмэг байх» чин хүсэл эрмэлалийг он» дорт эрхэмлэн оргож, тий бүрийн охид, хөвгүүд, түүний дотор ЭХУ, социалист бусад орны үе тэнгийн- сэнтэй. тогтоосон эй санаан үерхэл нөхөрлөлөө улам зуааатгах ёстой, бүр Аяны хоёрдахь шат нь 1080 онд болох 8,1. Лонипий мэн- дэлспий 110 жилийн ойд аориу- дац «ЛЕНИНПЧ ЁСООР СУРЧ, ХҮ МҮҮЖИЦГЭЭ » уриан дор болно, Манай ард түмэн, шинэ цагийн багачууд таар хүйг тө- ролхтоний их багш Лепипд элэг зүрхнээс хайрта ач гавьяаг нь ямагт санаж, түүнээс цаг үргэлж сурч хүмүүжицгээхийн төлөө мэ- рийп химээж байдаг. Энэ эрхэм хү зорилгыг тань бодож, аяны нэг шатыг аугаа их Лепиний маэн- дэлсний ойд зориулжээ. Гурал дахь шат нь 1981 онд болох МАХЦ, МХЗЭ-ийн 60 жи- лийн ойд. зориулагдан. «МАХН- ын Үүйил ХЭРЭГТ ҮНЭНЧ БАТ, МХЗЭ-ИЙН ХОПЧИЙГ НЭР ТӨРТЭЙ: ЗАЛГАМЖшЛАЯ» уриан дор болио, Өсвөрийн эчууд энэ Сүхбаата гурвац:. шатны урина згаар «Залгамж, үе» аявыхаа долоон жигүүрээр: гавьяат үйлсийн замд гарч, юу. сурч, юу бүтээсиг ЭЦ- ЦЭ а гийн элбэрэл їр, тогс ахын ач ипээл б рдмоэл э баяр баясгалантай тайлагиах бол- но. Шинэ аяны. чий» гол уриа та парыг-социалїист эх орпыхоо иар төртэй. иргэд болцгоо гэж, үүний тулд бага балчраасаа социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг Б тутамдаа нүдлэг хамгаалагч, Ххо- С.Х ийнллиил энэн нх жин дөлмөрийг бишрэн шүтэгчид болц- гоо гэж, -- Хамгийн гол хөдөлмөр бол- сон сурлагадаа цаг, мөч алдалгүй хичээн сурцгаа гэж. -- Пиопер хүний мэр төрийг ондорт өргөн, сайн үйлс бүхнийг сурч мїшицгээ. гэж, - рлаг, спортоор тогтмол хи- чээллэн эр зориг, авхаалж са» уран чадвараа байнга иэмэг- дү үлцгээ гэж, баа, -- Энх тайванч, налчид болцгоо гэж, -- Өөрст / мараа интериацио- Ї гээс уриа- 1 Са! тань цг за лан дуудаж, байна. Өсвөрийн Сүхбаатарчу аа! Залгамж үс» аяны жигүүр, түү- ний үг бүр, «Шинэ аяпыхаа га- їарш» Гг пионер, раанд г дагуулан С.НАДМИД Бэ ЭэЭйЭйЭйурЭ Эр “ХХ... ЭЭЭЫЭЫЭЫ ЭЭ Эр ҮҮ БНМАУ-ын хороо, район, ардын депутатуудын гох 12 дахь удаагийн болон ар- дын шүүхийн ээлжит сонгууль 1978 оны зургадугаар сарын 11-| ний ням гаригт боллоо. Ороп нутгийп АДХ-ыг сонгох 12 дахь сонгуульд анх удаа оролцсон мянга мянган охид хөвгүүдийн дотор ерөнхий боловсролын сур- гуулийн Х аиги төгсөх улсын шал- галтад опц дүнтэй өгч давхар баяр болж байгаа сурагчид олон байлаа ЗУРАГ ДЭЭР: Нийслэлийн 21 дүгээр дунд сургуулийн 10-ын «Бэ» ангийн онц сурлагатан сурагч Б. Наранцэцэг Улаанбаатар Хо- тын АДХ-ыг сонгох сонгуулийп 77 дугаар тойрогт саналаа Өгч байгаа иь. аймаг, хот, сум, орон нутгийн хотын хурлыг сон- С. БОДООШИЙН алсан гэрэл зураг 2:2:5-2-2-28252 2ьнгэй АЙЛЧЛАЛД ХҮРГЭЖ БАЙНА БАЯР Чехөслоцөийн Комтупиет Намын Топ: Хороо, БИ СЧСУ-ын "ерөнхийлөгч болон. Өнсгийн. гайрын урилгаар, МАХИлан Топ Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БИМАУ-ын Ардий Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн ларга пай нам, їйсгийн төлөөлөгчид 1НСЧСУ-д йлбан Ёсны иїїлчлал 10,Цэдонбал торгүүтэй ма- Унд ийлчлалд монголын өспөр үеийнхан байр хүргэж байна |влтглэглийттит”-- Ш ТтӨЛӨӨЛӨГЧДИЙН АЙЛЧЛАЛД БИДНИЙ НАЙРАМДАЛ БЭХЖИЖ, БАЙНА Монголийн өспөр үеийнхэнд дот- ипин цохор «Пионерийн үнэ!» бос инпоор нь дамжуулан чил зүрх- ний. мөндчилгээ. дэвшүүлэх. бол- сондоо. би баяртай байна. МХЗ9-ийн ХУП-их ү хуралд оролцож, социализм... байгуулж |байгаа монголын ард түмэн, өсвор ЁО амьдралтай. танилцаж элолт амжилтаар иь бахархлаа, 1978 оп бол Чехослований!н ард түмэн, залуу үеийнхний амьд- ралд олон чухал үйл явдал 10- | 26 байгаа жил юм. 1948 мшы хоёрдугаар сард Чехослова- гийн хөдөлмөрчид харгис хүчийг ялсны 30 жилийн ойг энэ. жил тэмдэглэв, Тэмдэглэлт ойд зориу- лан манай сая сая ходолмөрчид хөдөлмөрийн идэвх сапаачилга өрнүүллээ. Чехословакийн залуу- чуудын эвлэл, түүний харьяа пио- їерийн байгууллагын эгнээнд бай- даг 2,8 сая гаруй хонгүүд, охи- ын идэвхжил улам дээшлэв, Одоо Гаванад болох дэлхийн залуучууд оюутны ХЇ их наадамд манай ор- ны залуучууд, өсвөр үс амжилт- тай бэлтгэж байна. Пионерүүд өмийн ургамал, хаягдал цаас, металл цуглуулж, хуримтлуулсан үлэмж хэмжээний мөнгөө их наад- мын эв санааны нэгдлийн Фондод оруулж байна. Түрүүчийн их наа- д мд оролцож байсан хүмүүстэй зах ажил пионерийн бүлэг са- бүрт зохиогдож байна, Мон Лепиний комсомолын 860 |: ойд хөдөлмөр сурлагын Н шилдэг амжилтаар бэлэг барих, энэ түүхт ойг ёс төртэй тэмдэглэн опгөрүүлэх хөдөлгөөнд: пиопер су- рагчид маш идэвхтэй оролцож байна. Манай улсад «Энх тайван» гэ- дэг олон улсын пионерийн зус- лан бий. Энэ зусланд монголын пиоперүүд очиж үе тэнгийн олоп найз нартайгаа танилцдаг. Зус- ланд танилцсан монгол пайз нар- тайгаа захидлаар харилцдаг хүүх- дүүд ч олон бий, Монгол, Чехословак хоёр ороп газар нутгийн хувьд олон мянган нилометрийн зайтай оршдог бо- ловч бидний чин сэтгэлийн най- | рамдал, хамтын ажиллагаанд саад болдоггүй юм. Манай хоёр орны залуучуудыг болоп пионерийн байгууллагын бүх талын хамтын ажиллагааг хөг- жүүлэх, империализмын асрэг, ардчилсан дэвшилт залуучууд оюутпы хөдөлгөөний эв пагдлийг бэхжүүлэхийн төлөө бидний хам- тын тэмцэл амжилттай хөгжин өргөжиж байгааг зориуд тэмдэг- :лэж хэлье. Монголын гэрэлт ирээдүй өсвө-. рийн Сүхбаатарчууд та бүхэнд эрүүл энх, аз жаргал хүсэн ерөөс. Чехословакийн Социалист За- луучуудын Эвлэлийн Топ Хо- рооны орлогч дарга ЯРОСЛАВ ЕНЕРАЛ ё | | | ЇЕ | | | Їй | | | | | | |. Ї ! 21 2 ӨСВӨРИЙН СҮХБЛЛТАРЧУУД ШИНЫНХАД УРИАГ ХЭРЭГЖҮҮЛЖ БАЙН. МАХН-ын Тов Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БИМ АУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга 10, Цэдэнбалын са- цнаачилгаар МАХН-ын Төв Хорооноос дэвшүүлсэн лоопонг тайлбар- лаж «Хүүхэд бүхэнд хүргэх үг» гэсэн гарчигтайгаар үнэн» сопины 19 дүгээрт ин? боловсролын сургуулийн сура манай редакцид ирсээр байна. Үүний заримаас нийтлэн, СОЦИАЛИСТ ХАМГААЛАГЧИД, БОЛЦГООЁ «Пионерийн үнэлэ сонины арван есдүгээрт нийтлэгдсэн «Хүүхэд бүхэнд хүргэх үг» гэсэн өгүүлэлд МАХН-ын Төв Хороо ны нэгдүгээр парийн “бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбалын санаачилгаар МАХН-ын Төв Хорооноос дэс- шүүлсэн лоозопгийн утга учрыг маш ойлгомжтой тайлбарлажээ, Үүнийс уншаад Баянхонгор айм- гийн Жинст сумын 8 эилийн дунд сургуулийн дэргэдэх ДО- туур байрын сурагчид бид социа- лист өмчийг хэрхэн яаж хайрлах тухай, хайрт багш нарынхаа үг ургамжийг дагах тухай, уг лоо- сонг цээжлэх төдий бус үг бүрийн учир утгыг амьдрал ахуйдаа ПИОНЕРИНН САЙН ҮЙЛС 2 77 27 21427 22 2 Ц. БОЛОРМАА Б.....БСАР“УУУУМЛСМШФС/С(С“ССС х ХЭЭЭ00э х ШУДАРГА. ОХИД хэг мод тарьж, руулиа цэцэг” тарыг, -- байршихаа орчинд 80 шир» байрандаа. төрөл ажлыг улам далайцтай зүлэгжүүлсиээ АНГИ, БҮЛЭГ, наймдугаар, апи төгсөгчдийн «Пнонерийн парамшит болгоно, эгдсаэн өгүүллийг тус орны ерөнхий хөлөгт тоглоомын. талбай ТАСАГ БҮР Д.бапртай хүлээн айсан тухай мэдээ. байгуулж, сурагч бүрийг ШИ дийн тоглодог тоглоомдО. хайрлан й хамгаалдаг болгох буюу хамт ол- «Пионерийн: үнэн» соиии Жэн " цоороо. даамчин, шатарчин. болох Я ч92 Ш ӨМЧИЙ! НҮДЛЭН хөдөлгөөнд сурагчдыг. бүрэн. хам АХүүнэд бүхэнд Хүргох гүхэээ! өгүүллийг манай бүлгийн пиоце- ЧШгаО 1141) рүүд баяртай хүлээн авч пионер Ї ү! мАННЫ бүхэн цэг иэг . модо хариуцан байнга. арчилж байна. Мон: З-ын тусгаж, биелүүлэхийн чухлыг тасаг. бүрийг айшириумтай. болгож ойлгож, мэдлээ, сурагч бүр эх орпыхоо байгалийг «Б» ангийн пиоперүүдэд сонины. Сайн сайхан бүхний эх ундар» хайрлан. хамгаалил, хоо өгүүллийг ушинж хэлэлцүү- га болсоц шОоДӨЛНЭ бишрэн --тасаг бүрт дориоос доошгүй лэхэд пиопер Д. Оюунчимэг, Д шүтэн, гагцхүү түүй! цэцэг ургуулж, цэцгийн ширхэг 3 БТ, Эс манай. нийгмийн. баялаг, 1- дэлбээг Н ЯИВЛЫГ хамгаалиа. Өлзийбаяр, ЭМ. Лхагвасүрэн пяр лист өмч арвижин зузаарч тэр -- сурагч бүр пийгмийн тус- анги танхимаа байнга цэвэр байл- чинээгээрээ. социалиам батїцшциц тай хөдөлмөрт сайн оролцоно, гах үүрэг авав, Мөн анги, бүлэг, хөгжиж байдгийг гүн гүнзгий Шинээр байгуулагдах. хөдөл- тасаг бүр «Нүдлэй хамгаалагч ухаарч нийгмийн өмчийн эс, мөр зуслаид ажилласан хүүхэд похорлол» байгуулж цэцэрлэгийн ширхэг бүрийг нүдлэн хамгаалах чин сацаа бидэнд төрж байна. шимийг бүрэн ашиглаж, иэг су- 3 Байрны нийт сурагчид «Со- рагч 300 литр сүү, 80 їг аав- бүх эцэг эхэд сурталчилж, сур- циалист өмчийн эс ширхэг бү- руул, 5 кг шар тос, 10 иг цагаан гууль орчноо тохижуулан ажил- рийг цүдлэн хамгаалагчид болц- тос боловсруулна. лаж байна. гооё» гэсэн уриан дор доорхи Бид авсан үүргээ хэрхэн бие- үүргийг авац. ажиллаж байна. лүүлис байгаагаа сониндоо бичнэ Өвөрхангай” аймгийн Гучин- -- шинээр ашиглалтад орсон байраа таван экилийн дотор урс- гал засваргүй эдэлцэ: Байшингийн дээвэр, гу- дамж, талбай угаагдан цэвэршиж,, модны навчис, зүлэг цогооны анхилам сайхан үнэр ханхалж бай- лаа. Хурын дараа Улаанбаатар хот Улам үзэсгэлэг Шиврээ. бороо арилав, төгөлдөр болдог. Ийм дулаахан өдөр ажлын хув- цастай гурван охин явсаар Асрамжийн сургуулийн хашаанд оров. Сургуулийн хашааны үүдэнд нэг жолооч машин дотроо сууж байлаа. --Манай сургуулийнхан ирээгүй байна шүүдээ. Гурвуулаа буцах уу гэхэд нөгөө нэг охин нь: Гнвэг Хуваарьтай заа исаахапл ч гэсэц ухыья Ерөөсөө гурвуулаа нийлээд энэ цухуйж байгаа паа- ланг ухаж гаргая гэхэд: --Тэгье гэв. Нойтон шороон дундаас гялтгар хөх п аг ямар нэгэц амьтиы өрөөсөн нүд шиг гялтайх ажээ. Гурван охины барьсан багажны Дуу тог тог, тас ияс хийж шинэ шороо шуу, захаар цацагдав. Том ваарны булан гарч Охид улам хурдан ух з. Ваарны сар цух» Нэг охин хажуу талаас нь цохитол ваарны ёроол цөмөрч, зангидсан гараас том мөнгөн ёмбүү мөн- гөн завьяа, цул мөпгөц гулууз Урслаа. Гурван охин учиргүй гайхан, сандрав.- Ваарыг өргөх гэ- тэл даасангүй. --Ахаа, ахаа нааш ирээч гэж дуудахад машин дотроо үүрэглэн суусан. жолооч цочин. Тэгснээ уж, дуртай дургүй сажилсаар ирж: машинаас Оч --Та нар чинь юугаа ухаад байгаа хүүхдүүд вэ гэснээ нүхэн дотор асгарсан мөнгийг хараад нүд нь орой дээрээ гарч: мөнгө гэн --Хүүе, хүүхдүүд ээ... Мөнгө, цул салганан уулга алдав. Тэр жолоочийн гар хөл нь чичирч: --Ахдаа тэр завьяаг аваад өгөөч гэлээ. Мөнгөн хээтэй завьнаг сугандаа хавчуулж: --Ах нь яарч явна. Миний дүү нар энэ их мэнгийг өөөсдөө авах хэрэгтэй. Та нар явис ээж аавдаа хэл. Ээж: аавд чинь хэрэг болно. Шөнө ирээд зөөж аваарай гэж хэлээд машин руугаа гүйлээ. Охидын нэг нь, -- Хүүе, ахаа завьяа аль. Таныг өгөхгүй сэргийлэхэд хэлнэ гэл: хойноос нь хашгирсанд: --Ахыгаа битгий хэлээрэй Олзыг олуулаа гэ- дэг: юм хэмээн хариулаад машинаа асаалаа. Гур- ван охиц олсон их мөнгөө шуудайд хийнг чирсээр сэргийлэхэд хүргэж өгвөд, завьяа авсан ахын ту- хай хэ/ бол | хоногийн дараа тэр хүн сэргийлэхэд 08- Тэр жолооч хүүхдүүдээс булааж авсан Миний тэмдэглэлийн баатар гурван охин улс- даа 21 мянга 000 гаруй төгрөгний үнэ бүхий хө- ронго олж тоо ёсоор нь өгчээ. 7 Энэ охид нийслэлийн арпай жилийн 5 дугаар 2 дунд сургуулийн 8-ын «Д» ашид суралцдаг бо 7 “гооДд овог нэрий ць асуувал 27Кигжидийн Энхтуяа, 2 Дамдинсүрэнгийн Оюунбилэг, Цэрэндагрын Болар- 2 маа гэдэг юмаа, й о. цэндсүРЭН 8 й ко Ж «Сүү ОооунШ«ШОжЖчөчЖС р р бүр малаж ахуйгаас гарах ашиг Жинст сумын 8 жилийн дунд сургуулийн байрны зөвлөлийн дарга Ж, БАТХҮЛЭГ ҮХХҮЭ Ёлх: дүү нартаа яриа тапиулга хийж, ус сутын сургуулийн сурагч Ц. ИЧИННОРОВ МХЗЭ-ИЙН ИХ ХУРАЛ,«ЗАЛГАМЖЛАГЧ» ЧУУЛГАНЫ ШИЙДВЭРПИОНЕР СУРАГЧДЫН АМЬДРАЛД «НЯМ ГАРИГИЙН ЦЭЦЭРЛЭГ» МХЗЭ-ийн ХУП их ху- римжаа олгох зорилготой рал, Монголын пионерийн ажээ. «Залгамжлагч» ТУ чуул- Пионерүүд ням гарн- ганы шийдвэрийг хэрэг- гийн цэцэрлэгийн бяцхан исүүлэхээр Баянхонгор дүү нартаа үлгэр оньсого хотын 10 жилийн сур- ярьж өгөх, дуу бүжиг гуулийн 7-гийн «А» ан- заах, хөдөлгөөнт тоглоо- гийн Цэдэвдорж багштай моор тоглуулах зэргээр пионерүүд 4 дүгээр цэцэр- тусалж байна. Мөн ангийн лэгийн дэргэд «Ням гари- сурагчид өөрсдийнхөө гийн цэцэрлэг»-ийг ажил- бэлтгэсэн копцертыг тог- луулж эхэллээ. «Ням га- до» сонирхуулав. миенИН цэцэрлэг» 115 ам- Пионерүүдийп энэ са- ралтын өдөр эхчүүдийн цаацилга олон түмний та- чөлөөт цагийг зөв зохис- той өнгөрүүлэхэд туслах, хүүхдэд бага наснаас нь эхлэн мэргэжлийн чиг ба- пан лархлыг хүлээж байна. Цэцэрлэгийн эрхлэгч дэжид 10 жилийн сур- гуулийц 5-ын «Г» ангийн сурагч Х. Гэрэлмаа 45 онцыг эзэмшигч» болж, хариуцсан бүлгийн хамт Баянхонгор аймгийн төвийн олноо сайн зохион байгуулсан гамжлагч» ТУ чуулганд төлөөлөгчөөр оролцов. амжилтаар «Зал- Б, ЯДАМСҮРЭНГИЙН авсан гэрэд зураг, ПИОНЕР СУРАГЧ БҮР СОЦИАЛИСТ ӨМЧИЙГ НҮДЛЭН цөөн ХАМГААЛАГЧИД БОЛЦГОО ЖжЖжЛЛЭЦцЛЭЖ5ЭЭЭ «ХҮН КБХОР. БАГА, БАЛЧГА АСАА ЭХЛЭХ ТУЙЛЫН. АЖ АХУйЧ, АРВИЧ ХЯМГАЧ, СОЦИАЛИСТ ОМЧИНЦ ЭС ШИРХЭГ БҮРИЙГ АЛХАМ ТУТАМДАА НҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧ, ХӨДӨЛ мӨгИНс Пэн шүтэгч БАЙХ ЁСТОЙ. МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн Өнчгийн дарга, БММ ХУ-мын Ардын Их: Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга. 19. ЦЭДЭН БАЛЫН санаачилгаар, МАХИ-ын Төв: Хорөөнөөс: дэвшүүлсэн хоосон МАЖДЛЫН СМмЭМАЛЬСТОА дөлж сТтАТЬ.. СЕРУПУ «ХИР БУРТАГ ӨЧҮҮХЭН Ч ХҮРГЭХГҮЙ ХАЙРЛАЖ, чАИДИГНЛТ НИЙГМИЙН ОМЧ, хоёрдугаарт СОЦИАЛИСТ ОМЧИНГ ЦОГЦЛОН БҮРДҮҮЛЭГЧ ЭХ ҮҮСЛЭР ПОЛСОН АРИУН ЦАГААН ХОДОЛ- МӨР МОН, БАТ ТҮШИГ ПОЛСОН ЭНЭ ХОГР ТУЛГУУР ПАГА- НАГҮЙ БОЛ СОЦИАЛИНАМ ХӨГЖИЖ, ЗЭХИООК. ЧАДАХГҮЙ». ХИЖ, ШҮТЭЙГ БАЙХ ПЗҮЙЛ МААНЬ, Ши 10, ЦЭДЭНБАЛ «мы должиы БИЛЭГ Пй.ЧИСТОТТСИ БИРЕЧЬ КЛК СОЛТЫННО: Носримх, ОШХИЦГСТИННУ1О СОБСТОРННОСТЬ, С") залга аанын, БАЧИТЕЛЬНЫМ Ц... БЕРОКЛИВЫМ, Погагорых, ЧЕСТИЫН ТРУД-ЛСТОЧИНК ФОРМИРОНЛАПИЛ СО: « цэн өлулӨААА кА ДОМ ШАГУ ОКЕРЕГАТЬ цАЖДУО ЦИАЛИСТИЧЕСКОН СОНСТ НЦОСТИ, БД ЭТИХ ДПУХ ПРОЧ- », КЛЕХКУ-М.КРУПИЦУ СОЦЦАЛНСТИЧЕСКОН... СОВСТВЕННО НМХ ОПОР ИГ МОЖиЕТ РАЙПИПАТЬСЯ Н.КРЕППУТЬь СОЦИЛ- СҮМ, цекклоцкЕННО ПОЧИТАТЬ ХТРУД». лиам», 5 д ХҮҮХЭД БҮХЭН СУРААРАЙ! , т 0 3 , ч “Зорзлардрэх ёл Др НҮДЛЭН ХАМГААЛАХ ШТАБ үлсийс Д. СОДНОМДОГЖ Аямс 6. ЦЭНДЖАЙ МАХИ-ын Төв Хорооны лог лийнхаа орчинг буюу, зөрчилтэй . зоцс өөрсдийн ахуй. амьдралд гааруудад эргүүл гаргана. 1 биелүүлж, хэншүүлэх зорилгоор 0. Сурталчлан сурвалжлах тон- 7 АЧУУД БИДНИ УРИА нийслэлийн 11 дүгээр дунд. сург чооны ажиллаж .| байгаа. байдлыг суулийн, Тан «Гэ. ангийн су. үзвэл: к агч Отгонжаргал, Алтанцэцэг, -- Сурагч Сайнжаргал: дарга. Р Калчар бага цагаасаа Арвилан хэмнэс! Сайнжаргал нарын... хэсэг хүүхэд тай ССТ-ины хамгаалах. штабаас 9 Баялас бүхнээ аркижуулж -- Үүээр: санаачлан... «Нүдлэц.. хамгаалах. похцол, байгаа ажлыг эхлээд сург Хамгийн чин сэтгэлээсээ ЦМандаснан. хайрлах зүйл маань штаб» байгуулжээ. Хүүхдийн энэ. гууль дээрээ, дараа нь «Залгамж 9 Хайрлан, хайрлан сурцгаая! Араац баян хөрөнгө билээ санаачилгыг дэмжиж МРТУХ-ны дагч« радио станцын «Нүдлэн Гэдэг Насаараа шүтэх үйл маань «Залгамжлагч» радио. станцын хамгаалах штабаас ярьж байна» хэм зцалэл Зулаа Ариук ячгоал Зөдөлййр билээ цэлтрүүлэгт ч Цүдлэн/ Унаа цэвтрүүлэгт, Сопормаа, Сонорхүү Арисаан гамнаа 7 ХУУсАХ баг Ё штабаас ярьж, байна» гэсэн тусгай. нараар, сурвалжлуулан. мэдээлдэг Аранла ї Хүүхэд бага наснаасаа зэвтрүүлгийг, тавдугаар сарын байна. 7 « мо хэмнэе! Хүний ходолморийг 11-нээс эхлэн цээснийг манай уг 4. Сонорхүүс.. Соцормаа хоё- -- Хээр: - хүндэлцгээж шигч, сонсогч хүүхдүүд сайн мэ” рын тухайд гэвэл эпэ хоёр х Нэяхаглаж зайн 23 Хамхын сайхан. бүтээлээ дэн байгаа! Энэ дугаартаа. тус сОалгамжлагч» радио станцын Арвин баян хасуаыч зүйл маань Хамгаалан, хамгаалан штабын зарим зохион бай ( нэрэмжит. «Нүдлэн хамгаалах Насаараа иш 3, єЧМ ЭЭээ сурчсаал! ажлаас та бүхэнд, танилцуу штабаас ярыж. байна» цэйтрүүл- 2 Авас шүтэх үйл маань үүрд Ё 1. Отгонжаргал даргатай. «Нүд: ОМОГ. сурвалжлагч: баатрууд юм. 2 Ариун цагаан хөдөлмөр билээ, үрдэг, барьдаг цүнхээ цул лУБаЛ ДУУН АНАЛ "Тэд, ариун цагаан. ходолмо. Өсөх бага үеэсээ чӨӨчал улхтэ сэл ансн МО л СЛАХ шатас, шал роор бахархан, цийгмийн. омч 2 Өмч хөрөнгө мандигиах угээ Цусан Ч) ээс МНЛүүДЭГл0 ийн- зовло хоронгийг хайрлац хамгаалах т4- 2 Өөрийн юмнаас илүүгээр Пн мссВАН эс ШЭЭЛГЖ л Ц.рамэЛСҮЭН: бү. лаар санаачилга гаргаж байгаа 2 Өмгөөлөн, өмгөөлөн сурцгаая! эм, Т3 1 он СВыГ бийг йн Ын Ү? хүүхдүүд болон иүдлэц хамгаа 2 СУ Нандигиан: хайрлах зүйл маань : ( ТХШ "ь.б тгэмИЙН цнлог. ЗАХ аШтаб, постуудыг ажлыг сур- 2 Урдаг ангн, ханхимаа Арвин баян хөрөнгө билээ ул, залжлах үүрэгтэй тул «Залгамж 2 Суудаг ширээ сандлаа Насаараа шүтэх үйл маань ЧД НУГАС ажиллана. дагч» радио станцад мэдээлэхдээ 2 Ариглан гамнах Ариун цагаан ходолмор билээ талчлах то ҮДОЛҮ г ЄОЛ НХШ-ын сурвалжлагч. Сонорхүү, аа Ч УЛИРАА” | Сорормаа царт гэмс бичих ёстой. 7 УНШИГЧ, СОНСОГЧ 2 Постуудаас:.. ямар, ажил ХҮҮХЭД БҮХНИЙ 2 хийж байгааг дүгиэж, «ССТ»-д АНХААРАЛД 2 огч. бүлэг бүлгэмийн ханын со Зуны амралт буюу ходолмо. 2 иннд. мэдээлнэ “Улмаар «Зал рийн У улиралд хүүхэд та бүхэн 2 гамжлагч» радио станцын «НХШ- | цууг хийх тухайгаа... бодонс байгаа аас ярынк байна» пэвтрүүлгийн нь лавтай... 2 сурвалшцлагч Сонормаа, Сонорхүү «Пионерийн үнэн». сонин, раг 7 чарт, мөн «Пионерийн 11:12 00 дпогийн сургууль хүүхдийн цэвт- 2 шим «Ариич: хямгач, хүүхдүүд”. рүүдгийн редакцийн: хамт олцоос й буланд тийтлүүлнэ та бүхэнд доорхи зүйлийг зовлоо! Й ӨЛ Хивналаы АЧ 14:50 5 Хот суурин газар бол орон огт нэг удаа тайлагнан М- х эргэд, 2 3. Нүдлэн хамгаалах ностуу: БАГ отүрг бал оорсдийнхоо 2 дгэс мөч ЫН Эүх Үүл САЙН Сон байгаа. зуслацгийнхаа дэр. 2 дураар нэгдсэн. 7--13 хүүхдийн 3 Ходоо бол сумын тов, саа- бүрэлдэхүүнтэй, шк ахуйч салаац лийн. ферм, өргөц айлсалт дээр, дээр түшиглэн байгуулагдсан бай -- Пионерийн лагерьт бол ла- Цы герийнхаа. дэргэд тус ,тус орчин Хийх ажил нь Сургууль тойрноо тохижуулах, хавийн бай- апцгийнхаа. Эд. хогшлыг нүдлэн шин барилга, мод бут, хашаа, Зүг хамгаалах, анги кабицетийг тоо лэг, хөшөө дурсгал соргийг хам- хижуулах, цэцэг. усалж, загас, лах зорилгоор «Нүдлэц хам арчлах, эвдэрсэц сандал ширээг гаалах штаб», «Пост»-ыг япа бү- хїсах, сургуулийнхаа орчныг цэ. рийп насны хүүхдүүдээр -0бай- гэр байлгах, хичээлийн хэрэглэ: гуулж болох юм. Гагцхүү эпо ту лээ арвич гамч ашиглах зэрэг аж-. хай сонин болон, радиод шуурхай луудыг хийхээс гадна, сургуу мэдээлж байх инь зүйтэй, ЭЭЛЖ О : 14 711 7 10 / СОЛИЛЦЛОО 2 й Манай орны хот ход руу гүү їл.300 ш 2 гийн юнер сурагчид МА хам 8000 гаруй 7 ХН-ын Төв Хорооны лоо.- дөори ин метр талбайн 7 шин мьдралдаа хэрэг зү гийг хамгаалж энэ 2 жүүлж циалист өмчийг орчиы япгац хүний ммын 2 нүдлэн хамгаалахад йно- хөдөлгөөнийг зохицуула М.2ЭРЭЭЛ салаа бүл! 30- хад тусалж, байна, 2 хион байгуулан ажиллаж ЗУРАГ ДЭЭР: Арван 2 байна. : р ? 2 нэгдүгээр дунд сургуу 2 Нийслэлийн 11 дүгээр дийц. социалист өмчийг 2 дэд сургуулийн С. Туул цүдлэн хамгаалах постын 7 2 ЭМЭЭ УдидлсАЦ 3 ыЦ ишионерүүд харуулын зэл й 2 хам пионер Энх тайвны жээ. солилцож байгаа. нь 0 будын их тойргийн ба С. БОДООШ | 1 | хор ж ч үи срооос «оо үуф фүУ үєЄ““дХХХКЙАСАЛФУЛАУУМО0ЛШТЭ)МРРА|ТАтСЖтХХМАМжЖМУА4Л4ЧЛАСМЄБС УРАЛДААНД ХЭН ШАЛГАРАВ. МХЗЭ-ийн ХУТГТ-их хурал, мон- голын ттонерийн «Залгамжлагч» ҮҮ чуулган угтаж Д, Сүхбаатарын мэрэмжит МПБ-ын Топ: Золлол, «Пионерийн: үнэл» сошим гал» раас зарласан гэрэл зургийн урал» дааны дүн гарлаа. Уу анд хото хөдоогийн гаруй хүүхдийн 100 шахам тээл ирсэн юм. Ирсэн. бүтээлээс узэхэд манай хүүхдүүд малший аав, ээж, ах, эгч партаа тусалж байгаа, чөлөөт цагаараа. аагас үрг жүүлж, цэцэг ургуулж, бай эх нутгийнхаа гоо сайхайч байгаль, ап Омьтдын тухай мапай” осворийн үсийнхний. баясгаланг амьдрал, чин эрмэлзлийн тухай сэдэн гол суурийг эзэлжээ. Уралдаанд луу техїииичлийн ордны гэрэл зургийн дугуйлан, Өмнөговь, Говь-алтай, Оворхан- гай аймгийн Хар хорины дунд сургуулийн хамт олон амжилт» тай оролцлоо. Ирсэн гэрэл зур- гийп зохиомж, сэдэв, зураг авч боловсруулсан техник ажилла- гааг харгалзал доорхи бүтээлү дийг шалгаруулап байр эзлү Үүнд: . Нэгдүгээр байранд нийслэлийн 5 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Г» ангийн сурагч Д. Далантайн «Мипий загас олон болно», «1Кү- (11) бү» Бий гарахып өмлөхөн» сэдэвт зураг. Хоёрдугаар байранд нийслэ- лийн 45 дугаар дунд сургуулийн 5-ын «Г» ангийн сурагч Т,. Баяр- жаргалын «Ээжээ, миний захисан юмыг», 18 дугаар дунд сургуу- лийн 8-ын «А» ангийн сурагч 1 Б. Хөхөөжаргалын «Аялалд га- рахын өмнө» сэдэвт зургууд, Гуравдугаар байранд Балянхон- тор аймгийн Баянцагаан сумын чд сургуулийн 6-гийн є«: ан- тийн сурагч Д. Баяраагийн «Чө- Уралдаанд тэргүүн байр нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Н.Жаргалан,45 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Г» ангийн сурагч Л. Төрмөнх, 57 дугаар дунд сур- “22ТГБ рэн 1875 552и 9 (1! БНМАУ-ын Ардын боловсролып Яам, МХЗЭ-ийн Төв Хороо, Хүүхдийн төлөө Фондын төв комисс, Монголын Урчуудын Эвлэлийн Хорооноос зарласан «Хүүх- дийн ертөнц» уран зургийп уламжлалт ХУ! үзэсгэлэнд 600 гаруй хүүхдийн 1500 гаруй бүтээл ирснээс 150 хүүхдийн 270 орчим бүтээл тавигджээ Саяхан үзэсгэлэид тавигдсан бүтээлийг иалгаруулж “байр эзлүүлэв. Үүнд инэгдү- эзэлсэн (“ППОНЕРИЙН УИНЭН-78» лоот цаг», “Топ аймгийн. Эрдөнэ- сант сумын дунд сургуулийн. су» | рагч 9, Шлтхүүгийн «Пи хөгжим- чин. болио», анхан аймгийн. Тү» | дэлтэй. сумын. дунд сургуулийн гийн «А»-ангийн сурагч С, Ту» лагийн «Хургачиц» саодойт.. зур, туул, | Доөрөндүгээр: байранд,.. Опор» хангай аймгийн Хархорины дунд | сургуулийн 7эгийн «А» ангийн су» рагч Л, Оюунгарэлийн | «Аварга малчин болио», тийслэлийн 49 “дүгээр дунд сургуулийн. 7-гийн «ЛА» аргийн сурагч. Д, Пүрэрдор- ийн «Яг адилхан боллоо», 51 дүгээр дунд сургуулийн б-гийн «А» ацгийн сурагч С, Батболдын «Сүүтэй будаа» Архангай айм- гийн. Тариат сумын дунд сургуу: | лийн 9-ийн «Б» ангийн сурагч Д, | Пүрэпдуламын «Хангай нутаг» годэг зургийг тус тус шалга- руулж, болзолд заасан шагиалыг олголоо. ! Мөн уралдаанд байр эзлээгүй ! болопч зохиомж, ур чадвар сайтай | зарим зураг тухайлбал Төв ай | гийн. төвийн 8 жилийн дунд сур» туулийн 4-ийн «В» ангийн сурагч | Р, Монхжаргал, 7-гийн «“А» ал- | гийн сурагч Сандийчогдон, Өвөр- хангайп. Хархорины 8. жилийн ДУНД сургуулийн 8-ын «Бэ» ангийн сурагч Б. Ганхуяг нийслэлийн 21 дүгээр сургуулийн 7-гийн «В» апгийн сурагч Батмөнх, ЇГ 10 жи- лийн 8-ын «Бө» ангийн сурагч Г. Эрдэнэбат, Говь-алтайн төвийн ЇЇ 10 жилийг сургуулийн 9-ийн «Б» ангийн сурагч Г. Цэцэгмаа, Хов- дын Мөст сумын 8 жилийн 7 ду- таар ангийн сурагч Т. Баяраа, Ї Ховдын Манхан сумын 8 жилийп Зэлц «В» ангийн сурагч Д. Дам- | динсүрэн нарыг «Пиоперийн үнэн» сонины баярын бичиг, дурсгалын зүйлээр шаглахаар шийдвэрлэв. “ “УРАЛДААНЫ КОМИСС гуулийн 4-ийн «В» ангийн сурагч С. Бат- сайхан, 20 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Г. Болдбаяр, 18. ду- гаар дунд сургуулийн 7-гийн «В» ангийн гээр байрт 10, хоёрдугаар байрт 20, гу. равдугаар байрт 80 хүүхдийн бүтээл шал- гарчээ. Мөн сургуулийн болон цэцэрлэ- гийн насны ялгавраар хүүхдүүдийн бүтээ» лийг байр эзлүүлж хүүхдийн төлөө фон- дын алт, мөлгө, хүрэл медаль олголоо. Элэ дугаарт: “Тус үзэсгэлэнгийн тэр- түүн байр эзэлсэн зарим хүүхдийн гэрэл зураг, бүтээлээс нийтэллээ, Ч МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ МАНА --- Тун адилхан боллоо шС -- Уралдвал уралдьл 323 4, ц 2 13/Х7 Нийслэлийн ангийн сурагч тэргүүн байр парк» зураг. 7 БАТМӨНХИЙН авсан гэрэл зураг. шиш 1 0 11 11111111 11111111 1111И Ї 2246 ууВ:555/14877 54: ёй 2ЭЛЬ й/ 57 дугаар сургуулийн 4-ийн «В» «Хүүхдийн ертөнц-78» уралдаанд эзэлсэн С. Батсайханы «Хүүхдийн 2 «Хүүхдийн ертөнц» зургийн уралдааны шагналт, «нийслэлийн 18 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Н. 7Каргалан- тийн хулдаасан барын «Адуу- чин» зураг, 7 Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ А--69630 Д. Сухбаатарий иарээнит Улсын” хэвлэлийн. комбин ий (хэвлэв Индекс--14140- БЭР л ЭЛ Ёс-сн вукыми п» БЭЛХЭН ВАМГТУН / | МПБ-ын Төв Зөвлөлийн сонин. 55 дахь жилдээ 2 027(1525) 8 (4978 оны зурадушар сарын 20. 83 Даба Ф Үнэ10»мио “КОДОЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-78-г- эрэх СЭЛЭНГЭ АЙМГИЙН ЗҮҮН ХАРАА ХОТЫН “10 ЖИЛИЙН НЭГДҮГЭЭР СУРГУУЛИАС МА- НАЙ ОРНЫ ЕРӨНХИЙ БОЛОВСРОЛЫН СУР- ГУУЛИУДАД ХАНДАЖ ГАРГАСАН УРИАЛГА МАХН-ын Төв Хороо- ноос дэвшүүлсэн «Хүн бүр бага балчраасаа ЭХ- лэн туйлын аж ахуйч, ар- вич хямгач, соцналист өм- чийн эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүд- лэн Хамгаалагч, хөдөлмө- рийг бишрэн шүтэгч байх ёстой» гэсэн зарчмын ши- нэ “лоозонг амьдралд бү- тээлчээр хэрэгжүүлэх, өс- вор үеийг социалист бү- тээн байгуулалтын үйлсэд оролцуу хөдөлмөрийч мэргэжлийн олгох зорил- гоор мацай сургуулийн хамт олон 1978 оны хө- дөлмөрийн У улиралд да- раах ажлуудыг хийж гүй- цэтгэхээр үүрэг авч ерөн- хий боловсролын сургуу- лиудыг социалист урал- ЗУРАГ ДЭЭР: БНСЧСУ-ын өсвөр фдааид уриалж байна. Үүнд үеийнхний төлөөлөгчид 10. ЦЭДЭНБАЛ 1. МХЗЭ-ийн ХУЦ нх гуайд баяр хүргэж, цэцгийн баглаа бариад ЧКН-ын Төв Хороо, БНСЧСУ-ын ерон- хийлөгч болоц Засгийн газрын урилгаар МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их дараа нь гарын үсэг зуруулан авч байгаа хурал, ЖэүсЗэн ч лүлүй Хурлын Тэргүүлэгчдийн арга нөхөр : : 4 р! ян дар бХөү нь. чуулганы шийдвэрийг өр- Ю. Цэдэнбал тэргүүтэй манай нам, зас» гөн сурталчилж . бүтээд- гийн төлөөлөгчид БНСЧСУ-д саяхан М. ЦЭРЭНЖАМЦЫН алсан гэрэл чээр хэрэгжү ЗУ албан ёсны найрсаг айлчлалт хийв. зураг. жЛУлүа 2. Сургуулийн” хичээл - туршилтын 1 га талбайд МХЗЭ-ИЙН ХУЦ ИХ ХУРЛЫН ДАРАА хоо саналыг А4игийнхандаа ф20:й0с доошгүй төрлийн “МХЗЭ-ИЙН ИЛГЭЭЛТЭЭР. Би «Пионерийн, үнэн»: ё0- нипыхоо даалгавраар саяхан нийслэлийн 51 дүгээр сур- гууль дээр очиж 8-ын «Дэ» ашгийг хариуцсан Алтанцэцэг багштай уулзаж, илгээлтээр гарахаар санал өгсөн сурагч- дынх пь талаар асуулаа. Багш: : сөп. өвсгөл Шинэ-идэр 20 юм. Эвлэлийч ариун - "Тиймээ. манай ангийн төгсөөд МХЗЭ-ийн илгээлт ангийн сурагчид авч ажиллахаар саналаа өг- гарахаар шийдсэнийг сөн. Шавь нараасаа гарсан бүхний хүпдэт сайхан санаачилгыг дэмжил- дагч, халамжлан хүмүүжүү- гүй яахав .гээд, уг санаа- лэгч Ю. Цэдэнбал гуай эгцээнд “элсэн Орсон тэр өдрөөс хойш миний “сэтгэлд Эх орпыхоо аль хэрэгцээтэй газар очиж, соцналист бүтээн байгуулал- тад гар био оролцон хувь нэмрээ оруулах хүсэл тоөр- аймгийн сумын (10 жи- хэсэг сурагч наймдугаар анги лийн сургуулийн-10 дугаар илгээлтээр хайрт удир- таримал ургамал, хүнсний ногоо, 2гтад төмс та- риалж арчилж ургуулан хэлбэд цохөд маань баяртай" хүлээн авлаа. Д. Батсайхан. К,. Гага- 1 9 ү- рин, М. Батбаяр, Б. Отгон, 24:44 ЖвлсэЁС 11-22: Осор, Жажий, Улаанхүү, хүнсний ногооны 25-аас Баярсайхан, Мөнхтөр, Мөнх- эрдэн3 бид хэдүүл илгээл- тээр дарах хүсэлтээ эвлэ- лийнхээ хуралд санал болго- сон-гдэд хэсэг бодолхийлс- нээүД-мэдэг ипээвхийлж: -г4Био уг нь эмч болно гэж баддог, Бид ажиллахын зэрэгїрэ суралцана. Хүссэн бүхэц биелэх дүүрэн жаргал- тай хинйгэмд бид амьдарч байг д болохоор эмч болох хүсэл минь эрт орой алин бо- ловч биелиэ гэж өгүүлэв. Мацай идэвхтэн сурвалж- лагч сурагч доошгүй хүвийг өөрсдийн хүчээр бэлтгэнэ. 3. Сургуулийн жимсний цэцэрлэгээс 100-гаас доошгүй кг жимс хураан авах ба халиар, жимс, моөг зэргийг түүж Ннөөц- лөн, байрын сурагчдын хүнсний хэрэгцээнд ашиг- лаца. Мод үржүүлгийн талбайд улнас 500 ширх- гийг мөчрөөр -иь үржүү” лэх ба 200 модыг шил- жүүлэн суулгана. 4, Хөдөлмөр амралтын чилгыг таргасан тус ангийн. лархай дэмжихэд иадад улам нэг зусланд 4 зэлжээр сурагч Д. Баяраатай уулзуу-. ч сайхан санагдаж, өөрийн- -4 БЯ. ЭНХТУЯА 140 | сурагч, 8 багш лав. ажиллуулж төмс хүнсний -Миний амьдралд 10- БЖ ЯУЭЭБ ногоо арчин Ургуулдүнд хиолдсон хамгийц сайхан, Т туслуулан 10000 төгрө- дурсгалт өдрүүдийн нэг бол 1977 оны 10 дугаар сарын ГУ эОЭүсОссс 4ЗАЛГАМЖЛАГЧ» гу ЧУУЛГАНЫ ДАРАА 32 Сэлэнгэ аймгийн. Орхонтуул сумын 8 жилийн дунд сургуулийн Т-гийн «А» ан- гийн сурагч Мөнхцацрал Монголын їйио- церийн «Залгамжлагч» ЇУ чуулганд оролцсон юм. Монхцацрал бүлгэмийн зөв- длөлийн сайн даргын нэг. Тэр МХЗЭ-ийн ХҮ их хурлын шийдвэр, «Залгамжлагч» ТУ чуулганаас өсвөрийн сүхбаатарчуудад хандаж гаргасан уриалгыг амжилттай хэ- рэгжүүлэх, пионер бүрийг туйлын аж ахуйч, арвич хямгач болгон хүмүүжүүлэх талаар тодорхой төлөвлөгөө гарган ажил- лаж байна, Манай идэвхтэн сурвалжлагч Б. АДЬЯАДОРЖИЙН айсан гэрэл зураг, гийн ажил хийж 4200 төгрөгний ашиг оруулна. 5. Баруунхараагийн сангийн аж ахуйд саалийн цуваа гаргаж ажиллуу- лан 15000-аас доошгүй литр сүү сааж улсад ту- шаана. 6. Ургамал газар та- риалангийн эрдэм шин- лгээний хүрээлэн, Ба- унхараагийн сангийн аж ахуйд бригад гарган 245000 хонины ноос хяргаж “тусална. Т. Шеф сангийн аж ахуйн хадлан тэжээл бэлт- гэх ажилд оролцож 600 тонн өвс бухалдаж, 800 -тоНН өвс нуруулдаж, дарш З хийх ажилд тусална. 8. Зүүнхараагийн сач “гийн аж ахуйд томс ху- раах ажилд туслах өдөр бүтээлийн цуваа гарган 60-70 га талбайн ургац хурааж өгнө. ї 9. Байгаль орчиоо хам- гаалахын тулд шеф ойн йн харьяа ойн бү- сээс, 25 га газрын ойг хамгаалахад 12 анги бүл- гийн 150: сурагчдыг: орол- цуулж ой цэвэрлэх ажил хийнэ. Ё (10. Шеф цэц лэгийн- хээ 2-аигн, танхцмыг то- хижуулж, заах аргын бу” лацгуудыг «шинзэр. бай- гуулж 200 м хайс барьж єгч тохижуулна.., 11, МХЗЭ-ийн Төв Хо- рооны 115 дугаар тогтоо- лыг, хэрэгжүүлэх. зорил- гоор,сургууль орчноо ой- жуулах, цэцэрлагжүүлэх, загас, зөгий үржүү- лэх хөдөлгөөнийг ориүүлж “сургууль орчиндоо ойл зурвас байгуулж 200 мод 6 цэцгийн мандал бай- туулж, анги кабниет, та- саг байруудад 1000 шно- хэг -цэцэг тарьж, бүх су- рагчдын 40 хувийг гэртээ загас үржүүлдэг болгоно. 12. Хөдөлмөрийц У улн- ралын ажлыг уламжлал ёсоор тусгай графикийн дагуу явуулж Х сард хо- дөлмөр соёлын ХУ чуул- ганаар нэгтгэн дүгнэнэ. Ийнхүү багш сурагчдыг хөдөө аж ахуйп үйлдвэр- лэлийн хөдөлмөрт: зохион байгуулалттайгаар . өргөн оролцуулснаар. 0. мянган төгрөгний ажидгүйцэтгэж, 20-йос доошгүй, мянган төгрөгний ашгийг сур, гуульдаа оруулах юм, Энхрий хайрд нам зас- гийнхаа удирдлагаар эх орондоо социализм, цом» мунизмыг гардан байгуу» лалцах хувь тавилантай төрсөн өсвөр залуу үеийн та нартаа хөдөлмөрийн У улирлын ажилд цинэ их амжилт гаргахыг Хүсч бүтээлч хөдөлмөрт уриалж байна. 1 Зүүнхараа хотын 10 жилийн нэгдүгээр дунд. сургуулийн хамт олныг төлөөлж Намын үүрийн нарийн бичгийн дарга Э. ДОНДОГДОРЖ Захирал Б. ДАВАА ҮЭ-ийн хорооны дарга П, НЯМДАЙ .Бүлгэмийн зөвлөлийн дарга МПБ-ын алтан “медальт сурагч туял Ахмад ажилчин Я. ПЭРЭНЛЭЙН ХЗЭ-ийн хороопы дар- га чшиолерийн ахлах удирдагч Д. СЭЛКЭН БНМАУ-ын гавьяат багш Д. ДАШ 5 дугаар ангийн сурагч тавад бицын Эзэн онц сурлагатан Д. ДЭЛГЭРЦЭЦЭГ -э-- -ы-----рү- 1... МАНАЙ СОНИНЫ ЭЧНЭЭ : 0 ҮДЭВ11ЭН 272777 АВХААРАЛ( МХЗЭ-ийн ХҮ нх хурал, Мон. толын пионерийн чЗалгамжлагчэ ТҮ чуулган угтал, сурлага, ходөл- мөр, урлаг спорт, олон тийтийн ажлын ,тарамгай. амжилт гаргасан тэргүүний сурагч, хамт олиы ту- хад сурагч С. Одон- чимэг, Д.Батмөнх, багш Б. Сэ. мэнгэ, Ш, Эрдэнэ-очир, Д. Пүрэп, зоотсхинкч Д. Булган, Төв айм- таас ХЭЭ-ийн хорооны ажилтан Т, м, багш Р. Цэлд-аюуш, С. ггар, ма Ч Ц 5 | хбаатар, аянхонгороос багш Ц. Цэ рэн, Л, Балдандорж, Дундговнос Д. Дэлгэрмаа, Завханы Төсонцэн-. тэлээс сурагч 3. Баасанжав, ин, Сүхбат Налайхаас багш 1Ц, ПНүр- зэд, Өвөрхангайгаас багш Мляпган- буу, Даваасамбуу, сурагч Ц.Ичин- норов, Ховдоос багш Б. Дамдин- дорж, Баян-өлгийгөөс Б. Адебиет, виос ХЗЭ-ийн хорооны ажилтан Ш. Голгор Т, Алгаа, Д, Пүрэвхүү нарын олон идэвхтэн бичигч манай сонинд мэдээллээ. Манай редакцид валжлага гэрэл зураг ирүүлсэн эдгээр идэвхтнүүдэд талархлаа дэвшүүлж цаашдын ажил хөдөл- мөр сурлагад нь ондор хүсэн ерөөж байна. Зуныхаа амралтаар социалист Өмчийг хайр | | мэдээ сур. амжилт ан хамгаалж байгаа, мал Хариулах, сааль сүү сааж боловсруулах, хадлан. тэжээл бэлтгэх, эмнэг сургах, барилга ба- рих, тарпа тогоо ургуулах дэргээр зав ээж, ах эгч нартаа тусалж байгаа. пионер сурагчдын тухай шуурхай мэдээлэхийг пийт идэвх- тэн бичпигчдэд анхааруулыл. УТГА ЗОХНОЛЫН АЖИЛТАН Шиний шиний р Лп1пЬч ТИМУРЧҮҮДИПН ТӨБ ЇШТАБААС ЯРЫЖН БАЙНА “БЯЦХАН ТИМУРЧҮҮД Нийслэлийн, 10 жилийн зурга- дугаар сургуулийн 5-ын «Бэ» ан- гийн «Бяцхан Дүү нараа асрах» Тимурчүүд УБТЗ-ийн нэгдүгээр цэцэрлэгийн Тамара багштай ба- га анги, МҮЭ-ийн Төв Зөвлөлийн 1 цэцэрлэгийн Баяндэлгэр багш- тай ахлах ангитай шефийн хол- тогтоож тогтмол ажил зохиож байна. Тэд бяцхан дүү нартаа «Заан тугал хоёр» «Садко», «Та- хиа ба тогос» зэрэг үлгэр ярьж, дуу шүлэг, бүжиг, хөдөлгөөнт тог- лоом зааж өгдөг учраас цэцэрлэ- тийн дүү нар нь тэднийг тэсч ядан хүлээдэг болжээ. Заасан зүйлийг дүү нар нь сайн сурдгаас тимур- чүүд сонирхолтой ажил олныг зо- хиох гэж мэрийдэг, Тэд гоё зу- рагтай бяцхан ном, цацарлэгийн хүүхдүүдийн оюун ухааныг иэ- 74 мэгдүүлж, сопирхлыг нь татахуйц тоглоом хийж бэлэглэнэ гэж лрьц- гааж байна. Нийслэлийн 10 жилийн 6 дугаар дунд сургуулийн 5- ын «В» ангийн сурагч Ц, ДЭВЭЭНСҮРЭН инпипипптийпитипипийиниинпииинииниииниинишниининиинийииининиини АРАВ ДАХЬ ХАВРЫН МИШЭЭЛ «/ййнай ориы ерөнхий боловсролын сургуулиу- дын аравдугаар аигийг жилд бур олон мянган хөвгүүд охид төгсөж, ажил, сургуулийн алтан 113 дугаар дунд 5 бүлгийг энэ гэж байна, босгыг алхдаг, Нийслэлийн сургуулийн 10 дугаар ангийн шил 170 гаруй суршч төгсөх ЗУРАГ ДЭЭР: Аравдугаар АЛ, -Д.ЧУЛУУНЦЭЦЭР. иёр, ангийн сурагч С, АЛТЛНИДЭЦЭГ, Х. ЗОЯА, Т, БАТЖЛР- «СУГАГЧ»,, ШУУДАН ХОРООНЫ А Ги! 77 «ПИОНЕР, | Дорногорь аймгийн. Хар айраг сумын тавдугаар, бүлгомийн їнэ» иср сурагчдын «Ппопер»: шуудан хорооны даргаар Өлын «» алгийн сурагч 16, Батира. ажилладаг, Со» ин хэвлэл ялган. хуваарилах туг хай йөплолгоо өгч байгаа. охинтой уулзахад -- Би «Пнопер», шуудан. хороо» ны эдэнхгэнээр (9 ажил ажиллан байна, Мапай шуудан. хороо Долг роо «Гадаад хэвлэл», «Монгол хэнлэд», «ЭЗахидал харилцаа» гэ- сан гурван хэсэгтэй, Хэсэг бүр тодорхой. толоплогоотой, 205 бэл: нийт анонер сурагчдаар хэв» лэл захиалуулахын. омно. сопи хэвлэлийн. сурталчилгааны сам- бар, булай, хапын социн. гарга- даг, Ппопер сурагчдын дунд «Со ний хэвлэлээ. хэрхэн: яаж ашигла- даг вэ?» гэсэц ярилцлага аохиох, «Тшоперийн үнэн» сопиид гардаг хэлэлцүүлгүүдийг анги бүлгүү- дийн дунд хэлэлцүүлэх «Шиопе- рийц үнэн» сонин, «ЭЗалгамж- лагчэ, «Оюун түлхүүр» сэтгүү- лээр пионер баатарчуудын дунд уншигчдын бага хурал хийх, со- пин хэвлэлд гарсан гол зүйлээр пионер сурагчдаас шалгалт авах, ОХУ-ын болоп социалист орнпуу- дын пнонерүүдтэй захидлаар ха АС 4! үээжэн үн (йг ин ий "талаар хамг солилцуулах, апги. бүлгийн. хамт хүргэсэн. пахидал, гай !ь-үр ирийг, 1) днлхүү. шуудаг хөрооны хам олон М.М1э-ийн ХҮ! их хурал, «Оалгамжлагч» 1ү. чуулганы шийдилрийг сурлага ходолморийг өндөр амшилтаар хүлээн анч, ха» эрхийлжг байна. Бирж Б, сэлэнгэ «ХАРААЦАЙ» рэгжүүлэхэд Төв аймгийн илийн. дунд сургуулийн роо тогтмол хэвлэл, хэсэгтой, Тус. шуудан нь шуурхай түгээ, нийтлэгдсэн сан нь зохих үр дүнгээ өгч байна. войлолгөо өгөх, ХАА Цнн тэрлэл: дээр. амжилт, гаргаж й. 1 Ї ахмад малчин, Бү 30 үгүнгилгү ийн оло 0Х, ЭГ шүүн илгээлтийн |рї-0 баяр хүн үрлг" чүүлэх про ацлыг япуулж байг йй ИР ДҮНД хүрч байна гэж Бүрэн сумын 8 57 1 б-ын «А» ангийн. Ц, Хажидсүрэн ах- лагчтай «Хараацай» шуудан хо» захидал хүс цо цуглуулга гэсэн | рилцаа, марц. цуглуу БӨӨН тогтмол хэвэаа МА 8В агчдын хэвлэлийг цаг ту : Бшэ) сурагчдын хэвлэд ашиглалтыг тогтмол ШалЛ- гаж. «Пионерийн үнэн» сонинд «45 мипут», звмн-3 -ран сурах бичиг» зэрэг хэлэлцүү 2 гийг алгпудын дунд зохион явуул тасгад| даадын инопертай захидлаар ходолгоой. орш лон, Мөн сумын холбоогы салбар, тай хамтрай аахидлын ЛУГТҮЇШ пүүр дуглуулах ходолгоо! ор. нүүлж, 1120 төгрөгийн марк бор луулш, холбооны салбиїиац ЦОЛ лөгөөт зорилтыг биелүүлэхэд її туслан, малчдад хоёр удаа ди. хардсан. тоогоор 0600 гаруй архи. дал хүргэж марк цуглуулагчдын тасгайс марк, сонирхогчдый цлуг байгуулис ажилласан «Хэ хамгийн ОлоМ | марктай (07, урилдаанд 100. шахам сурагч хамарч 7-гийн «1» ангийн сурагч ЭМ, Эрдэнэбат, Р, Сараптула ийр турүүлсан байна. Багш Р. ЦЭНД-АЮУШ Сурагч Ш, СҮХБАЛТАР «СУРАГЧ», Налайхын районы гуравдугаар 8 жилийн сургуульд 7:гийн «АЛ» ангийн сурагч Р, 1бат дарга- тай чсурагч» шуудан хороо ажилладаг. Энэ ангийн 84 пиїпер сургуулийнхаа. 1000 шахам су- рагчийн захиалсан хэвлэлийг түр гэн шуурхай тарааж ЯЛЛ За э сайн сурталчилж ї д лээ сайн Ууталчий 5 ЗэД АЛАГ. УТСАН. УГАЛ9 МҮЭ-ийн Төв Зөвлөлийн соёлын төв ордны дэргэд пиопер сурагч дын мөлөөт цагт зориулсан өсвө»- рийц циркчдийн хамтлаг, найрал, хослол дуу, бүжгийн чуулга үн- дэспий хөгжим, дүрслэх урлаг нэх» мэл хатгамлын дугуйланд 400 га- руй лпопер сурагч хичээллэн 1977--1978 опы хичээлийн тай- лапгаа тапил Я, Хандсүрэн багштай уран хатгамлын. дугуй- ланд 33 сурагч суралцаж: охпий хичээлийг жилд мопгол: үндэспий уран хатгамал, хоп холбоо, їшаг- лаад зэрэг хатгамлыгг аргад сурал- цал, урласан зүйлээр тайлан үзас- тэлэн гарггї . Үзэсгэлэнд: тавигдсан зүйлээс дугуйлангийн хамт -олцы бүтээл ширээний бүтээлэг халацы иаа- мал, чимэглэл, цэцэрлэгийн цасны хүүхдийн. хормогч сөрэг зүйлс үзэгчдийн талархал хүлээж байна. Сурагч С. Хишиглхам, 11, Шүрэн» цэцэг, Л, Цэцгээ, Г, Оюунцэцэг 4 Мөнхцэцэг иар зочны ширээнд зо- риудса: хоёр метр, бүтээлгийг хо- пин. холбоогоор үндэсний хээ угала гаргап шаглаж хийсэн нь зятайхац болжээ, Олон Зуу метр утсаар өнгө 1025 Ёс. алаглуулап шагласан. тэр бүтээ. дийг хийсан эзэд нь уран хатгам- лын сайхан өвийг уламжлар хөг- үүлэх авьяаслаг, ишонерүүд юм, Зураг дээр: Уран хатгамалчин ппонер (Зүүн гараас) Д. Оюун, Д. Монхцэцэг, Г. Оюунцэцэг, С, Хи- шиглхам, Л. Цэцгээ, Б. Борхүү. мар, 0«:с6Я... АМАР? С. БОДООШ. ЭЭ. ЭОЕОУООУУУ УУ» « СОАОсС“УФС СЭ БАЯРЛАЛАА Биг нийслэлийн 33 дугаар, дунд сургуульд суралцдаг. Саяхан болж өнгөрсөн «Залгамжлагч» ТУ чуул- ганд оролцолс олон аймгийд тэр- гүүний пиоперүүдтэй пайз нөхөд болж, тэдний сурлага ходолморийн амжилттай тапилцлаа. Чуулганы нээлт дээр МХЗЭ- ийн "Төв Хорооны нэгдүгээр иа- рийн бичгийн дарга Л. Түдэв, Ардыг боловсролын Яампы Р. Сайжаасүрэн: иар, МХЗЭ-ийн "Төв: Хороо, АБЯ-цаас ирүүлсэн балрын бичгийг уишсац юм. Энэ баярыг бичиг нь нам засаг, эвлэл, пиоперийн байгууллага залгамж хойч, үе-бидний төлөө хичиэан их хайр халамж, тавьж, бидэнд ямар их итгэл пайдвар хүлээлгэлс байд- гийп эишээ мөн гэж. бисойлгож байна. Чуулганаас би Ю, Цэдэнбал гуайц сапаачилгаар МАХН-ын Төв Хороопоос дэвшүүлэп гаргасан лоозонг амьдралд идэвхтэй хэрэг- жүүлж, улам амжилттай суралцах сайд ГА ЛА” ципипиппиншшиинн хүсэл торлөө, Юуны өмїїө гэр ор- ныхоо дотфр өөрийнхөө дүү иарг цаашилбал хамт олон, апги, сур» гуульдаа. аж аХуйч, арвич хямгач байдлыг зуршил болгон хэрэгжүү- лэхэд биеэрээ үлгэрлэнэ гэж 00- дож байна. Бидний төлөө үргэлж анхаарал тавьж, хамгийн сайи сай». хан бүхнээ зориулж байдаг нам засаг, эвлэл пионерийн байгуулла» гадаа: баярлалаа. Нийслэлийн 23 дугаар дунд | сургуулийн 6-гийн «Б» ангийн 5 сурагч Ө.БАЯРЖАРГАЛ. : пин. 4 “танан! 13 цэ21 ан - ШУ 11111 имцилэн ТМ-- ШИНЖЛЭХ УХААН ЧТҮ1112:АМА014| ( 2ү1 Р: 11 1 ЛАН 1 ТЕХНИКИЙН МЭДЭЭЛЭЛ ЭНЭ ТЭМДГИЙН УЧИР Энэ тэмдэг нь эдийн | засгийн харилцан туслах зөвлөл (эзх ТЗ-ийн гишүүн ориуудын шинж- лэх ухаан техинкийн мэдээллийн олон улсын төвийн эмблем юм.. Энэ эмблем нь мэдээллийн өгсөх, уруудах урсгалыг төвлө- рүүлэх, мэдээллийг хүлээн | авч цуглуулах, цугласан мэдээллийг боловсруулж тараах, тэрхүү тас- ралтгүн нарийн үйл ажиллагааг илэрхийлж байна. МАНАЙ ЗОЧНЫ ЯРИА ӨРТӨН БОЛОМЖ НЭЭГДЛ29 техип- хол- ухаан ам их-ач байна. ухаан техпинийн системүүд пь.эрдэм- практикийн: ажилтнуу Эдүгээ шинж нийн-мэдээлэл ул , богдолтой болж Шинжлэх мэдээллийн тэд болон дыг дэлхийн шинжлэх ухаан, үйлдвэрлэлийн салбарт гарсан амжилтын мэдээгээр хангахад зориулагддаг юм. Энэ нь вэг талаар шинжлэх ухааны судалгааны үр дүпг дээшлүүл нөгөө талаар улс ардын аж ахуйн практикт шинж- лэх ухааны ололт амжилтыг ашиглах үйл явдлыг улам өр- нүүлнэ. 1969 онд ЭЗХТЗ-ийн тишүүн орвууд шинжлэх ухаан, тєхникийн мэдээллийн олон ул- сын төвийг байгуулсан билээ. ЭЗХТЗ-ийн гишүүн бүх орны мэргэжилтнүүд энэ төвд ажил- лаж байна. БНМАУ шинжлэх ухаан тех- нннийн мэдээллийн төвийн олон улсын үйл ажиллагааны хүрээгд оролцож, мэдээллийн үндэсний системээ хөгжүүлж байна. Үүнд туслах зорилгоор ШУТМОУТ-ийн таргасан программын төлөвлөгөө- төөр бид Улаанбаатарт үзэсгэлэн зохион байгуулсан юм. «ЭЗХТЗ-ийн гишүүн дын шинжлэх ухаан техникийн мэдээллийн олон улсын систем» гэдэг үзэсгэлэн нээсиээрээ -Мон- толын олон арван мэргэж! лтнийг ШУТМОУТ-ийн үйл ажиллагаа болон туүний хөгжил хэтийн тө- лөвтэй танилцууллаа. «Пионерийн үнэн» дамжуулан монголын 212: Тулары їгийн сайл бүхнийг хүсэл срөөе, Шинжлэх ухаан техинкийн мэдээллийн олон улсын | ТӨВИЙН орлогч захирал ЦЕЗАРИ ЗЯДОШЭ орнуу- сониноор өсвөр сайхан г-гтт---г 1111111111:1111 10111011 1 1 1 1 1 10111111 Зашиишйшшиинишитнинииниииин ШУТ-ИЙН МЭД: йн (8! ууийн... тишүүн ухаан, техпикийн мэдээ, соёлын хан, шинжлэх ухаан билээ. 1Шинилэх дээллийн олон улсын 1969 оны хоёрдугаар сарын ЛЛИЙГГ ТӨВ дасгийн. Харилцан: Туслах, Зөвлөл орнуудын лийн олон улсын ийн үзэсгэлэн. Улаанбалтар хотидо. Цөплө. ордонд техїїйнийн мэ- тон (1ПУТМОУТ) 27-ид байгуулагд- шаа, Шинжлэх түүнийг улс ши тӨн- тийн наэгдєї техиикийн гээний анх дан хөгжиж байгаа. арип хийнийн шинэ. идэлт бүтээлийг сурталчлах, ардын рүүлэхэд: ШУТ-ийн мэдээллийн ач эх улам иамэгдсэар байна, Ерөөс шинжлэх ухаан мэдээлэл иь ашилтпууд, мүүст төдийгүй хүн бүхэнд, ялапгуяа ирэддүйг гардан байгуулах хувьтай өслөр залуу үеийн» хэнд амин чухал хэрэгцээтэй юм. сонины зөвлөл техїйН асар хур. үед шинжлэх ухаан, ухан, лэн ахуйд түргэй иэвт- холбогдол эрдэм. шинжил- тухайн. мэргэжлийн хү. | Ё ШИНЖЛЭХ УХААН-ТЕХНИКИЙН МЭДЭЭЛЭЛД ӨРГӨН ХЭРЭГЛЭГДДЭГ ЗАРИМ НЭР ТОМЬЁО Алгориүм -- 1, Анхны мэдэд- лэл сэлтийг тодорхойлж тогтоох үйлдлийн агуулга. дарааллын заавар (зөвлөмж), 2. Тодорхой зорилтыг шийдвар- лэхэд, тогтоосон нарийн дараал- лаар гүйцэтгэх математинийн үйлдлийн нийлбэр цогц. Алгол--Тооцооны алгоритмын тодорхойлон. бичихэд зориулсан хэлбэр баримталсан хэлний нэг бөгөөд энэ нь олоп улсын про- граммчлалын хэл болоп үүсчээ. Бесперфорационный ввод дан- ных -- Мэдээллийн картыг цоо- лохгүйгээр (машинд) оруулах. Возможпость безтезаурусиого понска--Товчаолсон үгийн лтоль- гүйгээр хайлт хийх боломж. Дескриптор -- Товчоолсон үг. Дисплейнал Станцил--Хол зай- наас харж, хянах станц. хайлтын хэлний цогцолбор Комполицпонные: файлы -- Ма- шины” хэлээр бичигдсэн мэдээл- лийн цэгцлэгдсэн сан. Копфигурация -- Гадаад төлөв, гадаад хэлбэр, Кеерокс- Хуулбарлах машин, (Исерокопия гэвэл эпа машинаас гаргасан хуулбарыг хэлнэ) Кумулированный шоток Ху- римтлуулж нэгтгэсэн (мэдээллийн) урсгал. Мопитор -- мэдээлэл боловс- руулах ажиллагааг хянах төхөв- рөмж. Мультплекс-- Мэдээллийг вилж олшруулах олон талт рийн үйлдэл. Мульт диа--Мэдээллийг гэрэл үгийн альснаас буулгаж олш- ху- на- Хїгүхэл ИРИ- Мэдээллийг (4:):4 нод (томьёолсон тэмдэглэл) пи (цоолж) гаргах үйлдэл, Ретроспективиал база данимых -- Мэдээллийн баримт бичгийн хур, сан. Репрографил--Мэдээллийн ба- римт бичгийн хувилан өолшруу- лалт. Рубрикатор -- Нэр томьёг сис- темчлэн байрлуулж Мод олгосон ангиллын хэл. Система рубрикаторов--аигил- лын хэлний систея. Схета Конвертирования -- ловсруулж дамжуулах схем. Тезаурус -- товчоолсон үгийн толь. (7їийшээ нь үзэг, харандаа, ном, дэвтэр гэснийг хамтруулж хичээлийн хэрэглэл гэж нэрлэвэл энэ пь уул үгийг нэгтгэж товч00- лон (деск рипторлон) илэрхийлж байгаа хэраг бөгөөд тийнхүү тов- чоологдсон үгийн толийг тезаурус гэнэ. бо- Долгосрочные целевые програМ- “гоп тараахаар хувилж олшруулах Тнповые решения -- Загвар мы--Удаан хугацааны | зорилгот “үйлдэл, шийд. (шийдвэрлэх болон шийд- программ. Мультип ретро--Хуримтлагд- вэр гаргах загвар) Идентификация -- Адилсгах, сай мэдээллийг тараахаар олш- Уинфикация--2Нигдрүүлэх, цэг жигдрүүлэх, дүйлгэх, ”гтоох, руулах. мөр болгох, инйцүүлэх- 1 Информатика--М зүй Перфорация--Шивэх (цоолох) Файд -- Машины хэлээр бо Код--Томтболсон тэмдэглэл. үйлдэл. Тооцоолон бодох электрон сэн мэдээллийн. материалын сан Комплекс ИПЯ -- Мэдээлэл машины тууз, картад тухайлсан. хөмрөг. ий ШИНЖЛЭХ УХААН-ТЕХНИКИЙН МЭДЭЭЛЭЛД ӨРГӨН КОЦ (Координациойпый центр) д (мэдээллийн) аохицуулах төв 8-2» ХЭРЭГЛЭГДДЭГ ТОВЧИЛСОН ЗАРИМ ҮГ, СИМ (Система информационпых массивов) мэ) лийн хуримтлажан систем ТҮҮНИЙ ТАЙЛАЛ АНС. (Автоматианрованиая инфор- мационная снстема) Мэдээллийн а1- томатжилагдсан систем, АСУ (автоматизированная система управления) удирдлагын автомат сис- ем. МЦНТИ (Международный центр научиой н техпической 1формацин) шинжлэх аан,, техинкийн: “мэдээл- лийн олоп улсын тов, МСНТИ (международийл снетема научной н технической ннформацин) МОСНТИ -(Международная атрас- левая система научной ин технической ннформацни) шинжлэх н, тєхни- вийн мэдээллийн олон шц салбар систем. МСИС (Междупародная специали- зированная ипформационнал система) Олон улсын.төрөлжсөц мэдээллийн систех: юнНисистТ, англї-- Дэлхийн шинжлэх ухаан техийнийн мэдээл- лийн систем. ИС (Информацнионная | служба) мэдээллийн алба АБД (Анализатор баз данных) мэдээллийн баримтын сангийн шинж- лэл, СИФ “(Справочно-информацновный фонд) лавлах мэдээллийн фонд САН (Састема автоматического контроля) автомат хяналтын систем. НИБ (Комплексные информацион- ные базы) мэдээллийн иж бүрэн сап. (89:4507) (Сиестема Комплексной идентифнкацин файлов) машины хэ- лээр бичсэн мэдээллийг иж бүрлдэр жигдрүүлэх систем. БД (База данных) Мэдээллийн 04- римт сэлтийн сан хөмрөг. СИС (Средпяя нитегральнай им) дундаж цомготголын схем, ЕАСС (Ёдниая автоматизиролай- ная сяистема связй) холбооны авт0д- матжсан нэгдмэл систем, ЗУ (диодиое запомнпаюшес уст- ройство) диодон (хаг дамжуулагч элементтэй) санах тохооромж схе- ан техийинийн мэдэ: агаар тогтоон санах их багтаам- т төхөөрөмж. МФТПЇД, (Мировой фонд патентных ментов) зохиогчийн эрхийн 04- аа бичгийн дэлхийн Фонд, "ДИОР (Дифференцированиое ин- формациониое обеспечение (обслужи- ванне) удирдах ажилтан нарт зориул- мэдээлэл. НФИД (Нациопальный фонд ї4- тецтных документов) зохиогчийн оөр- хийн баталгаа бичгийн үндэсний фонд ДОП (Дескрипторноеёе опнсание) товчоолсон үгийн тодорхойлолт, ипс (Ниформацненио-понсковая система) мэдээллийн хайлтын систем. АПП (Аппарат переключення ире- образователей) өөрчлөгчийг сэлгүү- лэн алгах аппарат Н (Средстна массовой комму- инкации) нийтийн харилцааны хэрэг: Лр2 СОД (Система обработки данных) мэдээллийн боловср, хо систем. СОД (Сястема оценки достовернос- ти) (мэдээллийн) үнэн мөнийг батлах систем. СОЗУ (Сверхоперативное запоми- наюшее устройство) нэн хурдан тог- тоож сайах төхөөрөмж: ЦВМ (Цифровал вычислительная” машина) тоолуурт тооны машин, ФОГРИС (Формулы, график, рн- сунки) томьёолол, Зи, зураг, ФОП (Ферритовая |олеративиая память) шуурхай санах соронзон. то- хөөрөмжс ФИНМ (Фотонабориал машина) фото орөлтийнг машин ЦАЙ (Центр аналиаа ниформаций) мэдээллийг задлан шииж төв. ФЭУ (Фотоэлектронный умцожиа тель) фото-элентрои олшуулагч, УЦЛ (Унааатель цитированпой ли- тературы) ши татсан зохиолын заалт, УРУ (Ушнидерсальиал репродукци- опиал установка) олон талын тэгш ажиллагаатай... хуулбарлаж буулгах гзэрэгцүүлэх түлхэц СИОД (Снистема титергрированной обработки данных) мэдээллийг цд гоц боловсруулах систем, СИ (Снгнальпая информацил) хиолы мэдээлэл СИ (Синхронизируюший с плшульс) САР (Система автотатиче: регулирования) автомат тохируулгын систем, СИЦ (Спецнализированный шийЖ мацнонный целтр). Торолжсөн мэ- дээллийн төв Р р НТД (Научно-техническне доёти- жения) шинжлэх ухаан Оушг ололт. - НТД (Научио-техническал дөну- ментациа) шийшилэх ухаан, техинийн баримт сэлт. РЭМ (Ротациониал злектрограй ческая машина) цахилгаан бичлэ машин. (эргүүлэх) АМСИСПК (Автоматизиров: междупароднал | специализированиа» информацпонная снстема по про: ленпым каталогам) үйлдвэрийн ната- логийн олон улсын төрөлжсөн дзэллийн автоматжуулсан систе АСРПН (Авнтоматнзировайнал З жба регнстрации периодических и: ний) тогтмол хэвлэлийн бүртг автоматжуулсан алба. СИО (система информацнонного абелуживания) мэдээллээр Үйлэвэн систем. сно (справочно-информацаониоё обслуживание) лавлах мэдээллийн үйлчилгээ. НОС (Коэффициент обратной євай) Э2гүр холбооны илтгэлцүүр. (!лт- гүүр Н НИР (Нау чио-иселедовательснне работы) шинжилгээ, судалгааны ажил ИРИ (Избирательное распрострайе- ине шиформацин) мэдээллийг соцгоё тараах. / ЕС ЭВМ (Единал сернп элентрой- ных вычислительных машип) Элейт- рон тооцооны машины нэгдсэн сери. ЭВМ (Элекйтронио-вычислительиа» /машина), цахилгаан тооцооны маший төхөөромж, ДИН (диауиронарты) гэрэл зур- ! 1 тийл бичил ирт ( (89:12 Энэ нүүрийг болтгэхэд шинжлэх ух лийн төвийн секторын эрхлэгч Б, Халтархүү, эрдэм шинжил- гээний ажилтан Б. Эрдэнээ иар оролцов, Хэвлэлд бэлтгэсэн ДАШДОНДОН Би иям гарист. хүүтэй гээ хамт «Найрамдал» паркт оч» лоо, Миний хүүгийн нэр Цэлмэг, нас нь доров, Тэр маань «Найрам дэл» паркийн дундуур алхаж лис- й наа. үлгэрийн баатруудын барим- лыг хараад түрүүлэн гүйлээ, Чиг й соллино, Буратино, Ай бо доктор болон бусад олон баатрыг сүрхий ажиглаж, цөмий инь цэрийг асуу- лаа, Бидний хажуугаар хүүхдээ дагуулсан ээж, аав хичнээн олон онгорсон гэж сацана, Парк доторхи моддын навчис сал» хинаа сагсалзан, чийгний үнэр ханхлах иньизн таатай, Хүүд минь тоглоом л сонин. Бид хоёр үлгэ- 1 гийн өргөөнд оров. Том гэрийн до- тор талыг үлгэрийн баатруудын зургаар чимэглэжээ, Мангасыг дарсан баатар, жигүүртэй морь, галзуу барыг дөрлөж номхруул- сан зоригт эр зэрэг үлгэрийн ид й їондэт дүрийг дүрслэн харуулсан байна. Тэр өргөөнд хүүхэд дүүрэн сууж, үлгэрч өвөөгийн хэлдэг үл- М гэрийг чагпаж, үе үе инээлдэнэ. Й Үлгэрч өвөө тун олон үлгэр мэд- 4 Дэг хүн юм. Энэ өвөө-өдөрт зуу зуун хүүхдэд үлгэр ярыж өгдөг. Бид хоёр цааш явж, хүүхэд шуу- гилдсан газар руу очив, Тэнд «Мангас»-ны амнаас гулсах тог- лоом байлаа, Цэлмэг маань тэр тоглоомоор тоглосны дараа: --.Одоо юу үзэх вэ гэсэн билээ, Ї -- Чамайг пуужинд суулгана Я гэхэд! -- Гоёо, гоёо гээд дДэвхцэв: Цэлмэг пуужинд сууж явахдаа: “намайг харан гараараа Шүлгийг Д. СОДНОМДОРЖ Гоцлол эрэгтэй: -- Балчир бага цагаасаа Хамгийн чин сэтгэлээсээ Түрлэг: -- Үздэг ном, дэвтрээ Ариглан эдэлье Арвилан гамная! Үгээр: Гоцлол эмэгтэй, ш.- Насан бага үеэсээ Түрлэг: Ариглан эдэлье Арвилан тамная! Үгээр: Гоцлол хоёул: Хамтын: сайхан. бүтээлээ Түрлэг: Ариглан эдэлье Аряилап гамиая! Үгээр: «НАЙРАМДАЛ » | ПАРКТ 0ЧООРОЙ! далаллаа. 7 хэЖжа-а-сс-с ст х С сЄүЙ «Оо тэоэн “ «« « « УУЛ Я“о9О9О СОО - Манай сонины 26 дугаарт Д. Содномдоржийн үг, Б. Цэнд- жавын ая «Багачууд бидний урна» гэдэг дуу нийтлэгдсэн би- лээ. Хүүхдийн зохиолч Д. Содномдорж дууныхаа зарим гүгийг сайжруулан засчээ. Зохиолчийн бичсэн шинэ үгээр «Багачууд бидний урна» дууг дахин нийтэллээ, ! Хүүхдүүдээ, энэ дууг шинэ үг, хуучин аяар нь сураарай. БАГАЧУУД БИДНИЙ УРИА Баялаг бүхнээ арвижуулж Хайрлан, хайрлан сурцгаая -- Нандигнан хайрлах зүйл маань Арвин баян нийгмийн өмч өө! Насаараа шүтэх үйл маань Ариун цагаан ажил хөдөлмөр өө! Нийгмийн өмчөө хайрлацгааж Өөрийн юмнаас илүүгээр Эмгөөлөн, өмгөөлөн сурцгаая! -- Сурдаг анги, танхимаа Суудаг ширээ, сандлаа. -- Нандигнан хайрлах зүйл маань Арвин баян нийгмийн өмч өдө! Насаараа шүтэх үйл маань Ариун цагаан ажил хөдөлмөр өө! - Хүүхэд бага наснаасаа Хүний хөдөлмөрийг хүндэлцгээе Хамгаалан хамтаалан сурцгаая! й! -- Үүрдэг, барьдаг цүнхээ Өмсдөг, эдэлдэг хувцсаа ван Наидигпан хайрлах зүйл мпань Арвип “баян нийгмийн өмч оо! ! Насаараа. шүтэх үйл маань - Ариуш загаан ажил ходолмор, оо! шал жжачслсж ОЦОИөүаФааФаРХХО ХХО Үнэхээр Ои гааарт хүү. минь агаарт хөөрөн, Цолцмаг.. буул ирээд -- 300 аа, таг иамайг. морь унуулиа гасан шүү дээ гон, Тэгээд миний! хүү, морь буга, мотоцигєли, машины дүрст тоглоомон. дээр суусан, ч. Цэлмэг «Найрам- дал» париаас нпах дургүй байлаа, Арга. Ч үг бий Модпы Ороолд суугаад. хичээлээ давтаэ ! байгаа ховгүүд, охид, таяг тулсац опоо, эмээ цом аятай таатай бай- сан ом чинь, Цэлмэг бид хоёр «Алсыг харагч» дээр суулаа, Алсыг харагч дээрээс «Найрам- дал» парк, тэрч байтугай. Улаан» баатар хот илхэн байв, Энэ өдөр зуцы теаурт «Яруу найраг сонирхогчдын клуб» ажил- лаж, БНМАУ-ын төрийн шагиалт яруу найрагч Ч, Чимид, яруу най- рагч.Ш, Сүрэнжав, Ш, Дулмаа нар шүлгээ уншиж, улсын дуурь бүлгийн театрын дуучид дуулж байлаа. Дуу хөгжим яруу найраг надад сайхан санагдлаа. Төрөл бү- рийн тоглоом Нь миний хүүд хос- гүй сайхап байжээ. Орой буцах замдаа: р -- Аав аа, амралтын өдөр, бү- хэн хобулаа паркт ирнэ шүү гэ. лээ. -- Би: - Тэгье гэсэн. Хүүхэд та пар ч гэсэн ээж аавыгаа дагуулж тэнд очоорой| «Найрамдал» парк сай- хан шүү! Та нарын дуртай. чихэр боов, ундааны ус хүртэл тэнд бий, О0, ЦЭНДСҮРЭН О хээ Аяыг Б, ЦЭНДЖАВ Үзэг харандаа, шугамаа ЁО БНАГУ-ын «Хүүхдийн: ном»» ын үзэсгэлэн. Улаанбаатар хотиоо иг билээ. Хүүхдийн номын эцгийн. нээлтийн үсэр ма- урвалжлагч «Ниндербухфер- лаг». хэвлэлийн газрын редантор Эдельтрауд Долийгтой уулалдэ, Сурвалжлагчийн асуултад Эдельт- рауд Долииг гуайн .хариулсиыг дор нийтэллээ. -- Танай оронд хүүхдэд -30- рнулсан хэдэн хэвлэлийн газар лай вэ? Жилд хэдэн сал ном хэв- лэн гаргадаг вэ? 1 -- БНАГУ-д хүүхдэд зориулан уран зохиолын болон хялбарчил- сайп зохиолын ном хэвлэдэг олон - хэвлэлийн: газар бий. “Үүнээс «Фолц унд Виссен» . хэвлэлийн газраас бүх төрлийн сурах бич- гийг хэвлэн гаргадаг. Бас хөгж- мийп зохиолчдын холбоо .. болон бусад мэргэжлийн байгууллагуу- даас хүүхэд багачуудад зориулан хялбарчилсан ном. зохиол нийтэл- дэг юм. Зөвхөн «Киндербухфер- лаг» хэвлэлийн газраас хүүхдэд зориулсан бүх ном зохиолын 90 хувийг хэвлэдэг. Тоо .» ширхгээр авч үзвэл нэгэн шилд НИЙТДЭЭ 183 сая ном хэвлэгдэн гарч бай- на. Гэлээ ч гэсэн бяцхан уншигч- дынхаа эрэлт хүсэлтийг бүрэн дүүрэн хангаж чадаагүй. байна. Манай хэвлэлийн газруудаас гар- даг ном зохиолыг номын сангууд авч хүүхэд багачуудад түгээдэг. -- Та, хүүхдийн номын чанар, өнгө үзэмжийн талаар ярьж өгнө үҮ?, -- Өнгөт кино, өнгөт телеви- зорийн эрин үед хүүхдийн номыг улам сонирхолтой, өнгө үзэмж сайтай хийх шаардлагатай юм. Хүүхэд багачуудыг өнгөт кино, телевизор харж суух идэвхгүй байдлаас ном уншиж, уншсанаа сэтгэн бодох тийм үйл.ажилла- гаанд сургах ёстой. Хүүхэд ун- шаад инээж баясах, гайхаж 0бо- дохоос гадна зургий нь үзээд ЗУРСАЛ ЗУРГААС СЭТГЭЛИЙН» 0ЇїЛГ0В ойлгохуйц чапартай сайн пом 30» хиолыг гаргах ць иэн чухал, Тийм учраас манай хүүхдийн хэвлэ лийн газрууд номынхоо . чимэг» лэлд гойд айхаардаг. с-- Танай гүзэсгэлэйг, манай хүүхдүүд хир зэрэг ХЭЭЛ байгаа талаар хэлж өгнө үү -- БНАГУ-ын «Хүүхдийн ном»-ын. үзэсгэлэнг молголын хүүхэд багачуудаас гадинатэдний эх” эцэг, ах өгч иар нь тасралт- гүй гүзэж: байгаад бид “баяртай байна. Түүнчилэн монгол. хүүх» дүүд манай үзэсгэлэнг үзээд, өөрсдөө зураг зурж, бидэнд бэ- лэглэж байна. “Танай хүүхдүү: дийн. зурсан зурагт энх “тайван найрамдал, монгол герман хүүх- дийн үерхэл нөхөрлөлийп, сэдэв голчилж . байна, «Бид монгол хүүхдүүдийн зурсайн зургаас най- “рамдал пөхөрлөл, энх.тайванд дуртайгий нь мэдэж авлаа. 8За- рим, нь үзэсгэлэнд тавьсан ма- най номын зургийг хуулбарлан зуржээ, Монгол хүүхдүүд герман хэл мэдэхгүй боловч манай но- мыг ойлгож байгаа учраас зур- гийг зуржээ. Бид бие биенээ ин» гэж ойлгож байгаа нь ирээдүйн сайн сайхны билэг тэмдэг билээ. Ийм үзэсгэлэнг. манай хоёр орны хүүхдийн хэвлэлийн газраас: цаашид өргөн зохиол: баймаар санагдлаа, Ингэснээр хүүхдийн уран зохиол улам цэцэглэн хөг- жиж, өсвөр үеийнхэн маань бие биеэ улам сайн ойлгох болно, -- Та, «Пионерийн үнэн» со- инноор уламжлуулан манай 239 хэд багачуудад юу захимаар бай» на. 3 ( -- Монголын пионер, бага» чууд ном хэвлэл их уншиж, мэд- лэг боловсролоо улам баяжуулж, эх орныхоо бүтээн байгуулалтад гарамгай хувь /нэмэр оруулах. болтугай! гэж ерөөе. 5 ! -т-- Эдельтрауд Долинг гуай танд их баярлалаа, Ц 1 ши ШТ 10 11111111111111111111111111111101102” БАТ, ТАМИРЧДЫГ ШАЛГАРУУЛЖ БАЙНА... ги ! ОЛОН УЛСЫН «НАЙРАМДАЛ» ДӨРВӨН ТӨРӨЛТ || ТЭМЦЭЭНИЙ ӨМНӨ Ус -8 Олон улсын хүүхдийн «Найрамдал» дөрвөн төрөлтийн 21 дэх удаагийн тэмцээн наймдугаар-сарын дундуур, БНБАУ-д болно. Манай өсвөрийн тамирчид уламжлал ёсоор уг тэмцээнд оролцох бөгөөд одоо тэмцээнд оролцох баг тамирчдыг шалга- руулах сорнлт уралдаан эхлээд байна. : 2 12 Саяхан Улаанбаатар хотын, ерөнхий боловсролын сургуу- лиудаас 60 метрийн гүйлт, өндрийн харайлт, бөмбөг шидэлт, 500--800. метрийн зайн гүйлтийн 150 граммын төрлөөр аварга баг, тамирчдыг шалгаруулах-уралдаан. амжилттай яваг- даж өнгөрлөө. Сорнлт тэмцээнүүдээс шалгарсан баг тамнрчид долдугаар сарын дундуур болох улсын уралдаанд, оролцох бол- Ё--69641 Д. Сүхбиатарын нэрэмашт “Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэ, Спортын мастер Ш. Б шЦОЙН ГАРААНДАА ) , БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг ЯМБАЖАВ Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ. Индөцс--14140 Ч ! р / Ё» (ИД ХУВЬСГАЛЫН «ХҮҮХДҮҮД їринэс ё. Хапгай говь хосолсон нутгийг Шимт атрыг эзэмшилцэх, гч Огторгуйн одод шиг сүрэг бүрх- Арвин сүргээ осгөлцох, 2 сэн Ашдын ирээдүйг байгуулалцах, юэ Харанхуй шөнийг үргээж хөөсөн Эрхэм заяа олгож, са Олон хотын гэрэл яраласан, Элэрэл хайртаа багтаасан, Эх орон минь өнөөдөр -- Нам ард түмэндээ бид, : Насан үүрдийн хайртай! ЕЭ Баярын дуугаар цалиглалж байна Нарны сайхан цацраг шиг 2 ша: Ирээдүйг заасан гэрэлт луужин-- Жавхаа төгс бойжиж, х Аугаа намынхаа хэрэгт үпэнч, Наадмын өдрийн туг шиг Золбоо төгс өсөж, 2 Дүлчнх аа гаар, аг АЛары Түмэн .ардынхаа үйлсийг 2 БҮРД ЭЭ эсэн 20 сс МАНУХН, Зориг төгөлдөр залгамжилж, Ёс Хувьтай түмний хүүхдүүд! Түүхт БшЦАрТЦЫр байгуулах с Ё 3 Зорилготсо хэзээд бэлхэн! П Бид -- 2 Бид -- . 5 Хаалт нолголын ПИОНЬРҮҮЙ! | Хувьтай түмний хүүхдүүд рд түмнийхэ аргаа Бид -2 . - Ё ба анаж хардах Хувьсгалт монголын. пионерүүд! 2 5112Ү:8758307:401::5 П, ПҮРЭВСҮРЭН: Н, ОЧИРБАТЫН шүлэг Ж. ШАРААГИЙН хөгжим йг БАГАЧУУД АА, НАЙЗУУД АА ЕЭ (Нүдлэн хамгаалагчдын ДУУ) ё Г2717,42772:12225:722524722:22513 5 2 : 25 СЭ Ол мас - хоо ояум 2-2 - 2253 5 20 2 Е 5 0222 - гуулс-иныг бүИ--тээс-тїг 1-3 1 нэм 152 Е: эээ ь, 76ү ш Оэлц шгээс/ ссёслс-гассслар-асса/ с Уу 2 Б--- сл 24 “бирьшсан беєрилс-гмнг С өн-гөлц-огөөө/ ! « 771277 нам аасгийн дэвшүүлсэн сорилтыг ийн илгээлтээр, иллах хүчиаар ду- “биелүүлэхийн зул дойсгөл аймгийн тагдалтай байгаа Эрдэнэбүрэн: сумын ЗЭ-ийн илгээлтээр хөдөө гарч ажил» Ийм. санаачилга. хот ” махаа МАХН-ын Төв Хорооны нэг- сургуулиудын сурагчдын дунд ч өр» гээр нарийн бичгийн дарга, БИМ. нөж ба У-ын Ардын Их Х рлын Тэргүү- лын шийдвэрийг хэрэгжүүлэн бие» | лэгчдийн дарга 10, | “ илэрхийлсэн билээ, Ю. Цэдэлбал холбооны сургалтын төвийн техши( | гуай тэдний саналыг дэмжиж ЭЦЭГ 0- мэргэжлийн салбарын шугам набе» | ны үнэтэй сайхан сургамж өгч урам лийн 2-ын «ЇЇ» ацгийнхан хөдөө аж | зоригийг нь улам бадраасан юм. 0 жилийн дунд сургуулийн 10 дугаар, Лаа. илэрхийлэн. эвлэлийн илгээлт ангийн «1» бүлгийнхний эх орон ч Ө9лаа, санаачилга манай орны сургуулийн пионер сурагчдын сэтгэлийг хөдөлгөж, хын хооронд холбооны 180инмшуга- байна. Саяхан Х! бүрэн сумын 8 жилийн эҮЧ шУДүР тай биелүүлэх ажээ. Х » х. ХООООС ЭВЛЭЛИЙН ЮЛГЭЭЛТЭЭР: модоо аж ахуйг хөгжүүлэх талаар сурагчид МАХЦИ-ын уриа, МХЗӨ. ЗОВЛӨЛТИЙН АР, 1 ЕС СУРТАХУУНТАЙ,С 2222222222:2222/72022723 ходоогийн 2722 222272 хїїнл, МХЗЭ-ийн ХҮГ-их хур- | эдэнбал-гуайд лүүлэхээр Холбооны Яамны харила ахуйн нэгдэл, сангийн аж ахуйг хол- боожуулах, шугамын барилга бай- Хөвсгөл аймгийн Шинэ-идэр сумын. Гууламжид .| очиж, ажиллахаар сац НӨ) ҮЛЧ| «ух ЦАМ | Тэд Хопсгол аймгийн Морон-Хан- 40-37: олд аймгийц Эрдэнэ- мыг хугацаанаас нь өмнө чанар сай» гагийн ЇАНАН ! ТАМ хөн ЭДы Мө28 (1524) (59 Ж.. 1978 оны долдугаар сарын 9. ОЮУТАН, СУРАГЧ, ПИОНЕР БАГАЧУУ, АА! НАМ, АРД ТУМНИЙХЭЭ ХУВЬСГАЛТ, ДАЙЧИН, ХӨДӨЛМӨРЧ, МОНГОЛ -- ТҮМНИЙ НАЙРАМ ЛЫГ ӨВЛӨН АВЧ, ӨНДӨР СОЁЛ,БОЛОВСРОЛТОЙ ЦЭВЭР АРИУН ИАЛИСТ ЭХ ОРОНЧ, ТУУШТАЙ ИНТЕР- ИАЦИОНАЛЧ ИРГЭД БОЛЦГООГТУН| - МАХ!И-ын Төв Хорооноос Монгол Ардын Хувьсгалын Д ҮНЭНЧ УЛАМЖЛА- Шинэ-идэр: сумын 10 жилийн Дунд «Соцпалнам» нэгдлиййхээ тариалан- 57 шилийн ойд зорпулан гаргасан урианаас 1 сургуулийн 10 дугаар ацгийц «Ц» гийц үйлдвэрлэл дээр очилс ажилла. бүлгийн сурагчид намын уриа, МХ- хаа илэрхийлэн, Ням 23 Үнэ 10 монго г ёс Чай-Зуу.ш досс/ 7. зууг. дссас-Л/ 1 Олныхоо, түмнийхээ Ээжийнхээ, аавынхаа “ Ї Байгуулсныг бүтээснийг Эвлүүлснийг цогцлуулсныг С1Ү нүдэлцгээе| хамгаалцгаая! хямгадацгаая! арвилцгаая! Барьсан барилгыг өнгөлцгөөе! Ширхэг хадаас хэмнэцгээе! Тарьсан тариаг ургуулцгаая! Ширээ сандлаа гамнацгаая! Багачуудаа! найзу а! Багачуудаа! найзуудаа! Өвөөгийнхээ, эмээгийнхэ Эгчийнхээ, ахынхаа Өвөлспийг уламжилсныг Эхэлснийг үүсгэснийг хүндэлцгээе! биширцгээе өрнүүлцгээе! хөгжгүүлцгээеї Ариун үйлсээр нь замнпацгаая! Зүлэг модыг арчилцгаая! Азжилч хичээнгүй болцгооё! Зүйлийн цэцгийг тордоцгооё! Багачуудаа найзуудаа! Багачуудаа! найзуудаа! Зэээшиишиииоихэиллиэлиилжхиишлил. ГЭЖ... БАЙНА ширгэж ЗХУ-ын хошой? баатар, ЗСБНХУ-ын сансрын нисэгч « г3 лсын багийн гишүүд «Салот--6б» станц, : «Союз--30» холговс бүрдсэн тойрог-заяын 1 шинжилгээний. цогцолборын” бүхээгт төлөвлөсөц 1 лгоэ, туршилтын ажлыг амжилттай дуус- ёМ Е1217 24 2 1 (зэ булаж ирснийг тохиолдуулан Мон МВРУ:АС2325:20 ХӨЛ 12: сЭ1ВЦЫ х ЭлЛлОлЖЭЭ лып пнопер сурагчид чин сэтгэлийн баяр хүргэж: байда, 2 х н1лууйгрий Датэнгмайрэгц илийинитити илЛЭВХтэЭН пИЧчЧИГЧДИЙН АНХААРАЛД иннинэ ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-06» УРАЛДААН ) Пиопор: сурагчид М) ийн... У улирлын өрнүүн. бүтээлэнд | гасэн халгаар хүлээн авч тэргүүг Хун их хурал, «Залгамжлагч» шуурхай. мэдээлэх зорилгоор їий идэнхтэл бичигчдийг.. шалга- ЇУ чуулган угтсан «Залгамж, үе», «Пионерийн үнэн» сонин идэвхтэн... руулац «Пионерийн үнэн» сонины раа сурлага. ходолмерийн ам сайхай амжилт гаргалаа. зонг ажил амьдраадаа хэрэгжсүү- лэхээр хүн сүр шамдан аяиллалн байгаа үед ппонор сурагчдын зу" ны амралт буюу ходолморийн дугаар улирал эхэлж байна. бичигчдийн: дунд «Ходолморийн улирал-т8» у зарлаж бай» па, Дин ажлын аминлтын тухай мэ» дээ, сурвалжлага, найруулал, тэм дэглэл, гар, гэрэл зургийг «Пио- иерийн: үнэн». социн... долдугаар диплом, тусгай шагналаар шаг пах том, ..ЯЗИдэнхтэн бичигч,../ У!е шигч пар аа! Шиоер,.. сурагчдын лоодонг ажил амьдралдаа. хэрэг» жүүлж байгаа сурагч, хамт олны тухай шуурхай. мэдээлэхийг. та бүхэнд уриалж байна, ШИНТОГ01111101111111111111111111 11111111) | Мапай шинэ булан ХҮҮХДҮҮДи 35 жил «Залгамж үес» 2 1 Г . Ёо шинэ гарад зЭРЭООНН. ӨГ Эпэ зуны, амралтаар үйлдийр зун, ипмрин хөдөлмөрийг социа- УХҮН ЛЭН” “ТУВЛШНГ эй Ё чийг хайр 160 ХАЯГААТАХ: “ХӨДӨ 05 барил хөдоо аж ахуй, хадлан. лист өмчийг хайрлаж хамгаалах, ургана РПИЧ ХЯМГАЧ, СО 3 рийг бишрэц шүт УХ тал аар намаа тариалан, туршлагын талбайд ходолморийг шүтэн. бишрэх. їй- ЭЛ, мчийн ЭС ШИР- ЕЭ шүү ЭН Зарчмын “шинэ. доог. САЙН. ажиллаж, хөдөлмөрийн дад. лаар гаргасан МАХИлан Төв Хос ДАЛ ҮЛНН АЛХАМ ТУТАМ 80 : очж дага. чадвар олж байгаа сурагч” рооны лоозонтой сайтар холбон уг ХЭГ БҮРИЙГ ТЭС ДАА НУДЛЭН. ХАМГАЛЛАГЧ, ХӨДӨЛМӨРИЙГ БИШРЭН ШҮ- ТЭГЧ БАЙХ ЁСТОЙ», МАХН-ын Тов Хорооны нэгдүг сарын иэгнээс есөн сарын 20 хүрт гээр, нарийн бичгийн дарга, Е Ппонер сурагчдын ходолмориййг. тэд «Ходолмерийн: улирал-78» сонины зөвлөл БНМЛУ-ын Ардми Их Хур- Е Ї лын Тэргүүлэгчдийн. дарга Галбын говийн хоёр түмэн улаац тэмээний бэлчээр, Говь гурвансай ны Ёлын амны мосон гол, зо ш зохион. бай бутиэтт э айийнй нт йинтэиэгпйтиэтпйнт ийэ эийгэцээ тэтэтийцэтитэ иннинэ! «ХӨДӨЛМОРИЙН УЛИРАЛ-70» сург, сурагчдын амралтыг сайн яс байна. Далапладгад тийн дунд сургууль, эх хотын 10 10, ЦЭДЭНБАЛЫН санаачил- гаар МАХН-ын Тов Хорооноос дэвшүүлсэн лоозон ЖАВХЛАН Доолой багш хичээлээ сонирхолтой сайхан. зааж дуусгаад бие даан бо- доход зориулсан тэгшитгэлтэй хэдэн бодлого өглөө, Сурагчид бодож эх- лээд тодий л удаагүй байтал “--- Багшаа, бодчихлоо,., гэж... цог лаас, торой мод сүглийн байх ) 1 ориоо судлах тойрон ая ибогд Ь 5) х жа? удла 0 х с эх нь аихаарал татав. Багш » бүрд тойром, товцог толгод: Цогтцэций, Манлай зэрэг 6 сумын |Жээл бэлтгэх ажилд 1300 хүүхэд ТАНЫ ма ЗА ТАШЦҮЗЭЖТҮрНЦҮДҮН ТИЙН тур нь ч явсан тэмээ ) путгаар 1000 орчим км я Е, байнга оролцож, мянгач сорсчин 00- Д: 5 Н хонь маллаж, ямаа са нэг сур- гаж, аялал хийж яваа хүүхдүүдтэй тааралдана, Говийн нар эгц дээрээс тоопоно, Дунд сайхны энгэрт олон цагаан гэр дөөгийн ходолморчдод «Бя. дуулал» хамтлаг, «Оспворийц цирич- дийн» тайлап тоглолтоо сонирхуулж, БНМАУ-ын баатар Т, Борын амьд- лохиын төлөө уралдацгаана. Үйлдвэр барилгын салбарт 700 гаруй сурагч ажиллаж, хөдөлмөр бү- тээлээрээ уралдаж байна. лаа. Охин онц дүн авсандаа тунх баярласан харагдана. Эпэ сурагч бол Орхон сумын 8 жилийн дунд сургуу- лийн 6 дугаар ангийн сурагч Гомбын 1Кархлан, Гарвицхянгїий 7 рал тэмцэлтэй танилцаж | ,хошоо Буянтын пионерийн зусланд 6 зэл- с рхлантай їЁ яраїк, хүүхдүүдийн хогжоойт дуунд нь цэцэг оргож, ходолмо- ээр 600 пионерийг амраана. 1У ЁО Л цэвэр» ч умбана, Булитын пионерийн зусланд | рийн баатар, тэмээчин Гомбосүрэнтэй Эөлжилд «Заринца» тоглолт зохион ХЭН ХУВЦасла, аг, ажилч хичээнгүй, 100 гаруй хүүхэд амарч байна, : байгуулах бөгөөд 8 дугаар сард бүх У ДАГ -- Зуц цагийц амралт сайхал уу? -- Сайхан! -- Мөлөөт цагаа. хэрхэн опгорүүлж байна. вэ? -- Өглөө гимиастик хийж, спор- тоор хичээллэдэг, Өдөр аяллаар лв- даг..Орой үдэшлэг, уулзалт зохиож, шинэ дуу жиг сурдаг, Маранд би- ралт хөгжилтэй зугаа- үүхдүүд хариуллаа. Иарны цагаан малгай омссопн, пам- ь аймгаас үе тэн- хөвгүү арч байна. Энэ її энд ирж ил эг) рах ажил ориоо. суд, с тойрон оорсдийн мулей, кабин пин олбороор ожээ, Сург тд гарч, шинэ с0- хэллээ, «Ходолморийн улирал- даанд ш лийн алтан Цогт-овоо сумын дунд сург, дугаар айгийн. сурагч Ө, Гї горсон. онд 55 урал- мөр соёлын таван сарын ал! , гиопер сурагчдын хүчээр 50 мянган тогрогийн ажил хийх, 2000 нг олон ттїонерийн ахлах удирдагч, бүлгийн дарга нар оролцсоп идэвхтэний 14 хопогийн сургууль явуулахаар бэлт- гэлийг одооноос хангаж эхэллээ. Пионерийн амралтын зэлж бүрт нүд- лэц хамгаалах штаб ажиллуулж, с0- циалист өмчийн эс ширхэг бүрийг хайрлан хамгаалах ажил зохиол бай- ис. байпа. гэлээ. а, хөдөлмөр авьяас билгээ- рсан сурагч Ц, Батдэлгэр, гу. урлаг рээ 1 ниерийп ланд амрахаар «Залгамж үе» аяны гараандаа Өм- ийц. пионер сурагчид зуша ам- ис шимийг нь ашиглах ажилд идэвхтэй тусалж байна. Тэд хоёр бум орчим мал сүрэг хариуцан маллаж байгаа. Хадлан тэ- даруухан зантай, малд хайртай, Хо» доөгийн сургуулийн жирийн нэг су- рагч байна, Гэвч тоо, физик, геомет- , рийн хичээлд бусдаас авьяаслаг охин юм. 7Кавхлан ярихдаа: -- Би дөрөвдүгээр апгиас эхлээд тооны хичээлд сонирхолтой болсой. Нэг удаагийн бичгийн ажлаас эхэлсэн юм. Тэгшитгэлтэй нэг бодлогыг ма- най ангиас хэн ч бодоогүй, Би гэртээ ирээд эгчтэйгээ хамиййц оролдоод бас чадаагүй. д С ан 3 9 Ч тиСЛЛдУ- даага сург огтбилэ П батцэц: р - | Зацдагаай цохин ӨоВн ЦОО Б1УНСАЛВУ-. Гифйлтаа ахиула аар шамдан байна. | Цогтонлог ал ЗОГС Манай ангийнхан хэд холог оролд» | Аймгийн шионерийн зовлол Ч ни . үршоглу сон. Эцэст нь багшаараа тайлбарлуу- лаад амархан бодсон. Тэгээд хичнээн их баярласан гээч! Түүнээс хойш би тооны хичээлийг маш их сонирхдог УЛ вл лг лэг 8597-2407. а төгсгөж, пионерийн зус- идст ургамлын үр түүх, 500:цэцгийн таатай г.сайхайидалын болсоп. Тэр жилийн математикийн гд амарч, олон найзтай боллоо. їУ эЛо2-108-) “ИОГ 77 Од олимпиадад аймагтаа хоёрдугаар . УВжи її гаргах сэрэг тодорхой с0- г 58 3 (4 Шинэ д шүлэг. сурч, тойрон: бу- ЗАСАЛ ХОНЧГан задМҮй Хангай, тал хээ?, говь хосолсоп байр ззэлсэц гэж аруухан ярьлс їиг 2 ориоо судлах 4 ҮД 5 ЕЫН, шлАЛЦЛаЫН ги Омпоговь. аймгийн. сэтгэл” хоргодохг байд: 2 ж, даруу: р 5 вит сай ам сайхан путгаар түм”буман сү- чипс шини шилилсл шшшштшулла пгхишшэжх, шашис4 ЭРИЙН ГУРВАН НААДАМ-- АРДЫН ХУВБСГАЛЫН 57 түрүүлбэл арслап болно. Гэхдээ бөхийн тоо давааны олон цөөнөөс заримдаа шалтгаалдаг. Аймаг, сумын цолтой: буюу огт цолгүй бөх улсын наадамд 5 дав- бал улсын начин, 6 давбал чи- мэгтэй начин, долоо давбал заан, тайм давбал арслан, ёс давж тү- рүүлбэл чимэгтэй арслан цол ав- па. Хоёр түрүүлбэл аварга, гурав түрүүлбэл даян аварга, дөрөв тү- рүүлбэл дархай аварга, тав тү- рүүлбэл далай даян дархан авар- га болпо. Түүнээс цааш түрүүлэ- ход цол олгохгүй чимэг нэмнэ. Улсын наадамд таваас дээш дав- сап хуучин цолтой боход чимэг нэмнэ, Олон чимэгтэй бөхийн гун- шип улам урт болдог ажээ, Ул- нүдлэй хамгаалах штабын гишүүнээр сайн ажиллаж байна. Ц. ДАШЗЭВЭГ ЖИЛИЙН ОЙД «аз ржхэ хаа г!т:ср:лллсэ бэ юхпшиаи: ши ХҮҮХДИЙН НААДАМ: 1944 оноос хүүхдүүдэд цол өгдөг болжээ. Офицерын сургуу- лийн 7 дугаар ангийн сурагч 7Киг- мэддорж 5 давж түрүүлэн улсын өсөх нэмэх харцага цол авсан 10м- Түүнээс хойш хүүхдүүдэд, харца- га, шонхор, тулгат, шандас зэрэг цол олгодог уламжлал тогтсо байна. Зохиолч 3. САНДАГАА ! ХУРДАН МОРЬ Уралдааны зай, хурд, ? хүүхдийн нас Манай улсын зрийп гурван паадмын нэг нь хурдан морины уралдаан юм, : Азарга, их иас, соёолон, хязаа- лан, шүдлэн, даага гэсэн зургаа! наспы морь уралддаг. гж ах ХҮЧИТ БӨХ маг, сумий гэж байдаг, Сумын сын иачип хүн аймаг сумын цол» Азарга 22 км, их нас 80 нм, со иаадамд түрүүлсэн бох сумын їйг. той бохийг амлах. эрхтэй Хоёр ёолоц 22 им, хязаалан 20 км, Бөхийн даваа, цол, чимэг чип болио, Дахин түрүүлбэл чимэг. ижил цолтой. бохийц түрүү цол. шүдлэн 17 им, даага 10 км-т Монгол бох тодорхой даваад тохирсон алдар цол, чимэг гуй- шин авдаг байна. Цол нь улс, ай» Иимэ, Аймгийп паадамд 8 давбал иймгийц начин, үзүүрлэвэл ааа!и, авсан нь урьдаар ам авна. эрэр цэг инил цол авсан бол илүү чи- мэгтэй нь урьтаж амлана, уралдапа. Түрүүлсэн азарга дунд» жаар 23 км газарт 33--35 минут их насны морь 80 км газарт 39-- т амты үзэст ИН"10:3К0 булта ( вОО, р 2Кавхлал туйлын аж ахуйч, арвич ОТ к сопирхлоо. Хариад ви/ 1 : А) ХЭ Н я5 л, л ор д цадани зУийан пар балннЙН хямгач Хурц лох нь дүУНЭЛ НЭЭХ, ярих юм 1 гэлээ. Ё 2 ЦООЗАН : үо7 Зорлосон царай ї дэвтрээ хэрхэй эзэмшдэгээс тодорхой сургуулийг 3 бог мал орслөт лууд түүнийг маллажиин харагдлаа. 2Капхлан УГ ангийн алгсб- ї ТаГатай сураг 50042518. .190 лог тазрынл ногоон Лин рийп хичээлд нимгэн дэвтэр 18-ыг 1 Дундговийн Өлзий- алаг цэцгийг бас л хүүхдүүд арчлан бэлтгэхэд яг хүрэлцэнэ гэл үзэл: | ХУАЛАЭүЙЭЧСВҮЙРИН гргуулл байна. Үйлдвэрийн саруул байна. ” Зуслангий т багш-СЭ- 1 58:4:304: мгнн талгаЙД АД цйнй Үнэхээр ч 7Канхланд хичээлээ бү» | Тэрбиш нар хүүхдүүлийг шдса гүү паядан эц ВЭлжуэг рэн бичиис дуусгасан маш цэвэрхэн 1 слтэї болгоход. ИХ гн) ! то00) говь нутгийн мянга бичсап онцоор дүүрэн 12 дэвтэр бай- ї 1 ажилла Ч їн хэмжээгээр 7429 урагчид шинэ хүч, гааг би үзлээ, | ЙП ппопёр: сур хтай гарч: байна. /ха с авахаар 1Иапхлан бол зовхон тооны хичээлд | рээ. й 4000 гаруй нь ци амралтаа зу сайп төдийгүй бусад хичээлдээ Ч телүү 1 ргаши ӨЕХОЛЫГ байгаа нь нэн бахдалтай. сайн. Тэр улирал дараалап онц сур- | Энэч Зулган, жийнхээ ма? 113 Н- аг, сурагчды 4 БавгХ алоЛээд отроор тарга ноос авах Сэтгүүлч П, ЖАНЧИВ В урагтдын, зойлолийн гишүүл, ттэттгтэтээүтгтгтгтгтггэээтэтээл»” л ээ эээ ээл м » , .. «жаал лжуалала 136111! .йг л ) 13340Хү4 14 4үаааг 13лү: 108 18850804 ЭБвх2г58 шїишэии200 5А сувлАс Эс з0 Жилийн онд Байтагт болсон баатарлаг үйл явдлын 30 жилийн ойд зориулсан зохиолч, сэтгүүлчдийн аялалд пно- нєр Баатарбилэг, Нямхүү. мар оролцлоо. Энэ хоёр бол Ховд айм- сийн Булган сумын. дунд сургуу- чийн сурагчид юм. Баатарбилэг нь хилийн дугаар ангийн ма- яын байгууллагын нарийн бим- гүйц дарга. Начингийн хүү, нө. геө Нямхүү, Нь мөн ангийг. дар- га Хийсийн хүү ажээ, Хобу- за хилчний хүүхдүүд боловч до- могт Тайтагийн уул. 30 жилийн өмнө яг Энд болсон тулалдааны үл мөрийг үзээгүй байв, Хариц тэд Байтагийн баатруудад зориул- сан дууг сайн мэднэ. «Энх тайвны манаа» туужаас Дэвэадорж, Тэгшээ, Гиваан: болон бусад Эрэлхэг хилчдийн үйл амьд- ралын тухай уншиж, бас уг туу. жэас сэдэвлэн хийсэн «Хил дээр» тоног амтархан үзжээ. Тэд эх ор- нмхоо дархан хилийг мапаж бай- таа хилчдэд үнэхээр хайртай юм. Тэр ч байтугай аав нар шигээ хил- чид болохыг мөрөөддөг гэнэ, Ийн- хүү мөрөөдөхийп учир хилчдийн амьдрал, түүхээс мэдэхийг хүсч, бололцоо гарах болгонд түүхт дурс талт газраар аялдаг ажээ. Үүнд нь «Хилчдийн задуу халаа отряд» тусалдаг байна. Ховд аймгийн | Булган сумын хүүхдүүд. ялангуяа ахлах ангийн пионер сурагчид «Хилчдийн залуу халаа отряд» байгуулж гхмад дайчдын түүх намтрыг судлах, баатар хилчний. хөшөө, дурсгалт тазрыг хамгаалах, цэргийн цол, формтой танилцах, дайчдын ар тэрт туслах зэрэг хөдөлгөөн өр- нүүлэп, хязгаарын цэргийн дарга ахмад дайчндтай олон удаа уул- залт хийжээ. Баатарбилэг, Нямхүү хамтарч зохиосон бидний Булган сумаас ийнхүү 3 таг уулын ар-Бүдүүн нартай харгайтын гол, нэргүй гурван өндөрлөг, хүр- тэл үргэлжилсэн юм : Ахмад хилчин, хошууч Х. Мад- тиг гуай аялалд оролцогчдод 1948 оны долдугаар сарын (8-нд бол- Сон үйл явдлыг газар дээр нь чи шижэии штшш шиш поп по 20 АРДЫН ХУВЬСГАЛЫН 57 Н НААДАМ-- ЭРИЙН ш. ХОАЛЛЛ “фэн , ? тээн 30 минут, даага 19 ни-т 14-15 мининут хурдалдаг. Ардын хувьсга- лын баяртаадмаар жил.бүр 250-- ХИЛЧНИЙ ХҮҮХДҮҮД, ГУРВА БАНТАГТ БОЛСОН БААТАРЛАГ ҮЙЛ ЯВДЛЫН Си эсэн ярьж өглөө. Энэ оглоони үүр хүү» рээр үнэхээр хүч тэнцвэргүй ту» лалдаан эхэлжээ, Манай арили хил чин (нэг-иь ар тал руу холбоо баг рихаар явсан) бүрэн зэлсэглэсэн 150 гаруй дайсны эсрэг гийн тууш тэмцэлдэж, оримхоо төлөө алтан амиа оргосон байна Тэдгээр зоригт хилчиээс Х Даваадорж, Б.Тэгшээ, Гипаап пар БНМЛУ-ын баатар цол юм. Бид гурван б дээр гарч, хэдэн ца. зургаа нь эх хүртсэн аатрын өондорлог тэдний гэгээн дурсгалд зориулан босгосон зори! хүндэтгэлийн самбар, баганыг үзлээ, Эндэхийн Хад чулуунууд сархипаг болтлоо суманд сийчүүлж үйрч бутарсныг ч үзэн, Нямхүү Баатарбилог хоёр дайсны сумпы хонгио олжээ, Тэд одоогоос 30 жилийн өмнө Байтагт хаапахын ямар хүмүүс апх буу дуугаргаж, зоутай аюул гамшигт явдал тарьсныг найз нөхөд, дүү нартаа хэлж өгөхийн тулд тэрхүү ХОонгиог сургуулийнхаа музейд ч тавьж мэдэх юм. Эснай Хэдхэн цагийн дараа би, - гаар ангийн Вэ дҮЛУ, заставт хүрч очлоо, Сүхбаатарын тасалгаанд орж нэ- тэн эхийн захидалтай тапилцав. Түүнд өгүүлсэн нь: «Миний хүү Гиваанд, БНМАУ-ын баатар цол олгожээ. Хүү мниь баатар болов. Хүүг маань эх ором, ард түмэн нь мартах ёсгүй байж! Ямар ч эхийг сэтгэл хүүгийн төлөө, хүүгийн сэт- тэл эх орпыхоо төлөө байдаг! Хүү- гээ хүмүүжүүлсэн нам, звлэлд баярлалаа» гэсэн энэ захидлыг Гя- вааны ээж Бонгор гуай бичсэн байв. Үнэн үг шүү! Эх орон, ард түмэн ийм хүүгээ хэзээ ч мартдаг- гүй юм. Байтаг! Уудам маань баруун ур дэлгэр эх орны д хил. дээр орш- дог сайхан цэнхэр уу ?о ийм говь т хөндий ч бий. Тэр бүх хөрсөн баатру үүд нүд цавчи. занаж, эх орноо ха» С.НАДМИД Этєтоторэх-т267 заалган, 170--250 шүдлэн 150-- 160 даага уралддаг байна. Түрүүлсэн морь, уйасап хүү- 200 азарга, 400--500 их нас, 170--230 соёолон 150--400 хя- хэд, уяачид алт, монго, хүрэл ме- даль, диплом монгоп шагнал олго» дог, Их пасны морьдоос Төв айм- 5 ЛАплалд гарахын соплолгоо өглөө, " Баатарбилэг, Нямхүү пар ту» лалдаат болсон газраас 30 жилийн омиох сумпы хонгио олон, 9 Гурван. баатрын үед дурсана» гэж сийлжээ, 9 Эндээс Байтаг уул үзэсгэлэн- 2 тэй сайхан харагддаг. ,-- -- ЗОХИОГЧИЙН авсан гэрэл зураг ттэтгчэсүлтүшүитэєтгчээлттгжээхлүлє3 ЖИЛИЙН ОЙД тётсхтєишєтр.єїєє опон: шишлшжнн слиппспац ршвлииннд ХҮҮХДИЙН НААДАМ гийн Баянцагаад сумын Дашия- мын хээр, Төв аймгийн Сэргэлэн сумын Чулуулбатын хээр зэрэг морьд улсын наадамд олон аянл дараалан айрагдаж байв. Хурдан морьдыг 6--13 «насны хүүхдүүд унадаг. О. ЦЭНДСҮРЭН МЭРГЭН ХАРВАА Сурын зай, цол, шагнал Манай үндэсний спортын нь сур харвах "юм. Сурыг зэрэгтэй чүүд 75 метр, эмэгтэйчүүд 65 метрийн зайдаас харавдаг, Эрэг- тэйчүүд 40 сум, эмэгтэйчүүд: 32 сум харвана, Үүнээс гадна хүүх- дүүд сур харавдаг. Хүүхдүүд насны онцлогоос зай тогтоон харвана, їїйшээ нь 8 настай хүүхэд пайман метрээс 9 настай хүүхэд 9 метрээс 10 настай хүү- хэд 10 метрээс, 11 пастай хүү: хэд 11 метрээс 12 цастай хүүхэд 12 метрээс харвах ба 16 наснаас эхлэп 65 метрээс харвана, Үндэс- омно ахмад хилчин Х, Мадриг гуай! хоёр хүүд өндөрлөг дээр босгосон дурсгалын багананд гхилчин баатруудын алдрыг үеийн нэг... ний сур Нь «Хапа сур» «Хасаа сур» тэж хоёр янз байдаг. Хана сур пь уртаараа 4 метр, өргөнөө- рөө 8 метр, өндөр нь 5 см байна. Хасаа” сур нь 30 ширхэг сурыг дангаар нь цувуулан тавьдаг. Ардын хувьсгалын ойн баяр. отго харваа хоёрт түрүүлсэн хүнд алдар цол олгодог. Сүүлийн үед хүүхэд залуучууд үндэснийхээ су» рыг маш их сонирхох боллоо. 1976 опоос эхлэн ардын хувьсгалын баяр наадмаар сур харваж түрүүл- сэн хүүхдэд хүүхдийн төлөө фон- -ДЫнН «төв комиссын алтан медаль олгодог болсон билээ. Үндэсний сур харвалтад түрүүлсэн алтай медальтай хүүхэд 8 бий. Энэ жил ардын хувьсгалын 57 жилийн ой- гоор бас нэг хүүхэд алтан медаль авпа. Манайд идэрчүүдийн, зэрэг- тэй. 100 гаруй хүүхэд:бий. Ардын хувьсгалын баяр наадмаар 1т0 гаруй хүүхэд сур харавдаг юм. Б.ЖАВЗАНДУЛАМ | / халаа! Сайп байна уу? Та хаанаас ирсэн бэ? Би Монголоос ирсэн Сайн явж ирэв үү? Баярлалаа, сайн явж Таны нэр хэн бэ? “Миний нэр... Та ямар хэл мэддэг вэ? Би орос (анйгли, испани, ранц)-аар ярьдаг. хаана ажилладаг вэ? Би нэгдэлд (сангийн аж ахуйд, хөдөө) ажилладаг, Та орно уу Та сууна УУ Хамт явцгаая 23 Би таныг театрт (кинонд, музейд, үзэсгэлэнд) очихыг урьж байна. ирлээ. немц, Таны урнлгыг хүлээж авлаа Баярлалаа Танд баяр хүргэе! Та нар ямар зочид буудалд буусан бэ? Бид Авана либре (ривнера, насно- нал) гэдэг зочид буудалд байна Энх тайван, найрамдлын төлөө Дэлхийн залуучуудын төлөө Сайн сайхны төлөө Та ажилладаг уу, сурдаг уу? Би Монголын Хувьсгалт . Залуучуудын Эвлэл (МХЗЭ)ийн Төв Хороонд ажилладаг Та ямар мэргэжилтэй вэ? Би ннженер (техникч, товарьч, барилгачин, уурхайчин, механикч, жолооч, цахилгаанчин) Та саана ажилладаг вэ? Би заводад (нэгдэлд, сангийн аж ахуйд) ажилладаг Таксийн зогсоол Автобусны буудал Лавлах товчоо “Үйлчлэх товчоо Цахилгаан шат 25 өрөөний номер... омын дэлгүүр “Үнэртний зүйлийл дэлгүүр Та хаашаа явах вэ? Би зочид буудал руу явна -цагт та онгоцны буудалд байх ЁЭРС 1 ) а юм идэх үү (уух уу, Сайхан хооллоорой Сайхан унтаарай Сайхан амрав уу? Би Дэлхийн Залуучууд, Оюутны ХЇ их наадамд оролцохоор энд ирлээ Империзлизмын эсрэг эв санааны нэгдэл, енх тайван, найрамдлын төлөө ард түмнүүдийн энх тайв- ны төлөө тэмцэл Ундэсний эрх чөлөөний хөдөлгөөн Империализм, колоничлол, ШИНЭ колоничлол, апертейд бодлого сө» чїөтүгэй! Ч Эх орон эсвэл үхэл! нд ялна! Нэгдсэн ард түмэн Хэзээ ч ялагдахгүй! Та надад хаягаа бичиж өгнө "ү Энг гасын үсгээ зурна уу Бид залуучуудын толвологчдийн гишүүнээр Кубад ирсэн Бид аних удаагаа Кубад ирж байна Бид Нубад их сайхан байна Их баярлалаа Анхаарал тавьсанд баярлалаа Халуун дотио хүлээж авсанд Баярлалаа Таны ажилд (тэмцэлд, сурлагад) ам силт хүсге Та хэзээ явах вэ? Баяртай! Тайрт найз ийгс9, баяртай/ “Дахин уулаах хүртэл баяртай- Тайз биднийгээ битгий мартаарай! наадамд зориулав Биепоз 408 ! 40о. 4004е./ їл үетдо. исд? Не үел Мо 4 Мопройа 808 1а!-« час? шу” Мїсп, цгасїаз 400 56 аша: 181сд2 Ме.ато... й Са) 1Шота 1!сд. Фопїїлпа? о Мао е| гизо (с| 18165, | еярапо!, «| аїстар, «| Їгапс68) Ф40604е: (гайра)а исадэ, Үо гара)о єп 1а соорегайуа (еп 1а игап/а, сп е! сатшрох Рас 151ед 510111еяе: 81ед Үато5 /11105 Б, Ошего: їштүйїагїс га! Їеаїго (41 сїлс, а| тиео, а 1а ехровїс!бп) Асер(о 50 Оїгасїаз ес Тейсїо 2Ёп диб Пое! 86 Позрейдагоп 1/81с0са2 Моого8 е8ато5 сп сЇ Ное| Набапа 1їїге (Кїмега, Масїопа!х УРог Їа ра у Їа ааа! Рог 1а |цуеспїша 4с! типйо! ТРог 1а Тейсїдаа! 4Тгара|а 1814 .о с5!шга? Үо Їгарло сп с! Сотїїе Сешга! де їа. /топ 4е Їа Зшуслїшд Кеуо!исїопагїа де Моппойа (038ЕМ) Сиа! ев зи оїїсїо? 5оу їпиепего (регїїо, Ююгпего, сопзгисог, тїїпего, тесйшїсо, споег, е!есгїс151а) 4Обпае їгара)а и51еа? Тгава|о еп 1а Тайгїса Үеп 1а соорегаЦуа, еп Їа пгап/а) Рио 4е 1їахї5 Рагайа 4е ашор8 Ойсїпа де Шшїогтасбп Ойсїпа 4е вегуїсї05 Авсепзог Е! пїтего 4е 51 сиаго с5,, Т.Фгегїа Регїитегїа тА 40п4е дшеге їг и5сд? Үо дшего їг а! Но!с! 1581ед Непе дис езїаг еп єе! аегориего а 1ав.. «Ошеге сошег (їебег)? Виеп ргоуссїїо Оие разеп иепа5 посїїс5, 4 езсапгагоп: Юїеп? Уо їсвие ад рага агНсїраг ей «|. опсепо е5НУй Мипага! 4е 1а Ушүеп4и4 у 108 езшйїгапса 1Рог 1а зо! Маг1444: апШирегїаї5(а, їа ар у Їа аша! Т.а Їасїа рог Їа рат епїге 105 рие105 Е! шоушиелїо 4е 1а 1їегасїоп ласїопа! - 1АБа|о е! їтрегїа!ївто, е! соотїа!їето, - е!. пеосо!опїа!ї5то уе! араг! !з!! ТРайгїа о тиегїе! “Уепсегето58! Е| рисМо шдо |атаз 5ёга уепс1д0! Евсгїрате: 88. фдїгессїоп. Еїгте адш Нетов усйїо а Сиа сото пиїетрго. де 1Їа. 4верасїдп |шуепї Рог ргїшега үет м!8їато8 а Сийа 1108: вепїтов тиу Мїеп еп Сиа Мисї ав ргасїав Огасїа8. рог Їа шїепсїбп Їе | аргейвтсо рог 1 г811да всор1да ИЖИЛ (гауа|о (еп 81: 1шсїїл, ёї 50 68140) 4Сийпдо 6е тагсїї ШОН 87111 1Ад(08, дшгїдоя: апїцол! 1НдАїа:-ип” Шүд: спсиепо! 1М0:01/1д0: 8. 848 ашо8| тг їшүйїасїбп иаед? Эх 20183..118112-26:4/Ж28 -Чи 12-27... Д, Сүхбаатарын цэрэлшит Улсыц хөвлөлийн цомбииатад ховлэй Ц гж, Дэлхийн Залуучууд Оюутны ХЇ их буМнос днас |, ? э дондэ а пенидо устед? Э пеипдо дэ Монголиа Не тал эл виахе?/ Муй биэн, грасиас , Ндмо сс льяма устед? Ме льямо,.. Ке иднома устед домина?, э» Ё абло эл русо (эл инглбс, эл эс- паньоль, эл алеман, эд франсёс) Дбидэ трабАха устёд? 5 “ трабахо эй ла цооператива (эн ла гранха өд кампо) пасе ус Ё сиёитесс устед Т. « Вамос хунтоє Киёро инвитарле ал теат- ие, ал муссо,а ла экспосисион) 2 “20 "Дд сн- Асфлто су инвптаснон Грасиас , : Ле. фелисито 2 Эн не отел сз оспедарон устедес? Носотрос эстамос эн эл отел Ава- иа либре (ривиера, наснонал) Пор ла пас и да амиста2 Пор ла хувентуд дэл мундо! - . Пор за фелусидалй , Трабаха устед 0 эстудна? БЁ трабахо эн эл комиүе сентрал де ла уиндн дс ла хувейтуд револу- сионариа де Мойголна (УХРМ) Нуал:өс су офислод , Сой инхейиеро (перито, ториерф, конструктор: тшинеро, меканико, чо- фер, элсктрисцете)- , дбидэ трабаха устед? трабахо эн ла фдбрика (эн ла ко- оператива, эн лЛа.гранха) пунто де такснс парада дэ аутобус офисина де ипфодмасноп офисина де сербисиос ассенсор В эл иёмсро де су куарто эс. либрерна шоррумьын, б а дбүдэ кибре ир устед? ё кисро ир ал отсл : устёд тнёне ке эстар-эн эл аэр, пуэрто а лас... 4 киере комер (бебёр)? буэн провечо: ке пасен буонас иночес дэскансарон биэн? В льегё аки пара партисипар эн эл онсено фестивал мундийл де ла ху- рентуд и лос эстуднантес пор ла солидаридад антимпериа- листа, ла пас ин ла амнстад ла луча пор ла.пас энтре лос пузблос 2 эл мовимиенто де ла либерасион внаснонал г, 2 - Ё абїхо эл инмпериалисмо, эл коло- ниалисмо, эл неоколониалисмо-н-эл апертенд 2) п4триа: о муэрте! венсерёмос! 2) 7, эл пудбло унидо хамас серд вен- сдоГ : асирибаме су дирексиот фйрме аки » эмос пепидод куба цомо миембро де ла долегасибї хупсийл тор примера вес виситамос: а нуба тос септимос муйЇ биен эн куба мучас грасиас : уХ57 грасиас пор ла атенсион , ле агредесцо пор ла иалида ако- хїїда : ле ДоСс0 өйситос Өїї су трабахо, (эп су лчл, пигсу астудио) цулиїдО со. мїрчд уст л? йста ла писта! Р, ЦЭ церїїдоо пмиїгоо| ста ун зуллд оцнуЛЗитра Од ОЛПИДС Л.Сус амїїгас|, Хаплэлд бэлтгэсон. ЧУЛУУЦ хаан АВЛВЛР””-үД Ё ї 16 ндстдн воло000 || 70 цастай. болоосой "Тэгвэл би-- Өпөө шигээ. Опдгоо. хүрсэн сахалтай Зүгээр ч үгүй Зүүн гартаа Бухын Алдар гапьпаны ЧАЛЧИИЙ гидаф одонтой Япах омсай, "Тэгэхээр намайг хүмүүс й гэж мэндлээд Үлгэр домог Хэлээ ч гэж гуйцгаана. Үнэн түүх Яриач гээд сууцгаана. Би яахав Үгүй ч гэхгүй Бичиг номноос Узьес ч гэхгүй Сүх жанжны Залуугийн туха! Ухаа хонгор Унаганы тухай Гайхалтай түүхийг Ганц сайхан ярина. . Тэгснээ би "Тойрч суугаа жаалуудыг Толгой дараалан дуудаж Алаг цаастай чихэр - Атга дүүрэн-өгөөд Үйлс БОР дандаа бүтнээ! гэж х Үнсэж тэдпийг Өхөөрлөйнө. Би 76 настай болоосой! “ПЙРК Малчпы хотоос өглөө бүхэн Цирк эхэлнэ. . Манай хөдөөд өдөр бүхэн Цирк тоглоно. Холын холоос гийчин хүмүүс Үзэх л гэж ирнэ. - Хосгүй сайхныг нь харсац хойноо Үлгэр шиг л ярина. Хаа нэгтээ шилбүүрийн дуу. Тас хийхэд : 4 Хашаа бүрээс багтаж ядаад Тал бүрт 8 Хурга, ншиг унага, тугал. Бас ботго 1 Хуй салхи шиг хурд мэдэн . Гарч -ирнэ. - ЭС Ингэснээ бараан дээгүүр үсэрлэ. Эргэснээ гэрийн дээрээс дэвхэрнэ,. Эвэргүй нь эвтэйхэн мөргөлдөнө, Эвэртэй нь эвээ хичээн мөргөлдөнө, Хороо хашааг тойронхон цойлно. “Хоёр хөлөөрөө тогтонхон бүжнэ. Уран туурайг гялалзуулан давхина, Урт сүүлийг цацаглуулан хурдлана. “ Элс хараад эргэйхэн хөрвөнө -Эхээ “хайгаад эрхлэнхэн зогсоно. Хойт замаар буйланхан жонжино, Холыг ширтэн дууланхан жонижино. Сөөг гэхээр сөхрөнхөн хэвтэнэ, “Тоор гэхээр тормолзонхон ирнэ, Эрэгний цаанаас оодогионхон давхина “їэрэгний цаанаас моодогнонхон буцна » Дөхөж зогсоод үнэрлэнхэн байна. “Дөлгөөнхөн зангаар үүрсэнхэн явна Тэгж байтал малчны хүүхдүүд - Гараад ирнэ. “ Тэртээ. бэлчээрт сүргээ хариулахаар Яваад ирнэ, Ороо-хээрийн булгиан дунд Бузгай тогтоно. : Омголон морины буруу зовгүй Бууж мордоно. р Харсаар байтал хэд гурваараа Сундалдаж давхина Хараад баймаар хачин сопиныг Сургуулилж чадна. Шингэн агаарт. шилбүүрийн . Тас хийлгэж Чоажээд - Шинэ гөглөө. малчны жаалууд Бэлчээр зүглэнэ, Тэгис явахдаа өдөр опжин Тэр ааталны. өдөр өнжин Ханы УУЛЬ нь харьяа гээд ЗАШар аа хаа сайгүй оны 38 өглөө сун дицаОН өдөр бүхэн Цирк тоглоно. 5 дээд “ургуулайа чилцит тӨлЧлйд 45 дахь жилдээ БНМАУ-ЫН ТӨРИЙН ШАГНАЛТНУУД БНМАУ-ын Сайд нарын Зовлолийц дэргэдэх Тө- рийн шагнал Холог хорооны саналыг үндэслэн, МАХТ-ын Тэв Хороо, БНМАУ-ын Сайд нарын Зоөв- дөл 1978 оны Төрийн шагналыг, 1, Өсвөр: үе, залуучуудын коммупиет хүмүүл- лийн материаллаг баазыг бэхжүүлэх, тэдэнд интер- нацноналч, эх оронч, гоо зүйн хүмүүжил олгох талаар онц идэвх зүтгэл гаргай ажилласан учир . Хүүхдийн төлөө Тонын Төв комиссын дарга Анас- тасня Нвановна эдэнбал--Филатова, 2. Ардын Хатанбаатар Магсаржавын эх оронч, дэвшилт үйл ажиллагаа, эх орон, ард түмнийхээ үнд хэргийн төлөө олоц экилийн тэмцлийг ард түм- ний тэмцэлтэй нягт, холбон уран сайхиы аргаар омруун дүрслэн харуулсан «Их хувь залц» ро- їг туурвисан учир зохиолч Сономын Удвал: Мал маллагааны тогтвортой арга технологийг тогтоох, за? маячдыг «х жлан хүмүүшүүлэх талаар онцгой идэвх ча гарга. ал ан 1 баатар, малчин учнр БИМАУ-ын /Хөдө Соноэцэвээний Цогтгэрэл нар БНМАУ-ын төрийн шаг Сүхбаатарчууд баяр хүргэж МАХН-ын Төв Хсбооны дарга. БНМАУ-ын : Ф 1 29(1525) ф 1928 рийн Товчооны гишүүн, їн Зөвлөлийн дарга 1К. Батмоөн лөө Фондын Тєв комиссын “дарга А. Цэдэнбал--Филатова-д төрийн чэмдэг гардуулав, Гал нийн чэн ын Сайд нары Хүүхдийн тө. шагналын диплом, борын “урелтхуутс СААЛЬЧИ!! ПИОНЕР Д. ЦЭЦЭГМАА, ЗЭЛЭН ДЭЭР, С. БОЛООТПИЙН авсан гэрэл Филатова гу ээр рийп.б ягатай а!! роопыь її 1, мөнгөн ЇЇ Ї цэцэг бари ҮҮХДҮҮД Сэлэнгэ аймгийн “Алтанбула- гийн сангий дунд сургу зуны амра аж ахуйн 8 жил ийн пионер сура таараа хөдөө ал Л дээр гарч малчин, саальчин, тариаланч ах эгч нарын- хаа ажилд тус хөдөлмөри дадлага хийд: Ё алтай.. Өн гөрсөн жил хүүхдүүд саалийн ху- гацаанд 50 гаруй мянган литр с саасны дотор олон арван Е шинээр үнээ сааж сурсан байна. Тэдгээр пионерүүдээс 7-гийн «А» ангийн сурагч Д. Цэцэгмаа өдөрт 100 гаруй литр.сүү сааж сургуулийн аварга саальчин бол- энээ. Сурагч Д. Цэцэгмаа өнөө жил Алтанбулагийн сангийн аж ахуйн Баянбулагийн саалийн механикж- сан фермийн | саальчдад тусалж 13 үнээ хариуцан өдөрт дунджаар 150 литр сүү сааж байна, Төрийн шагнал хүртсэнтэй нь холбог, УГАУ- ПИ. Цэдэнбал алд цэнхэр баяр хүргэн,, пионер сурагчдын ЗУРАГ ДЭЭР, БНМАУ-ын торийн шагналт А. И, /Цэдэнбал-Фил төлөөлөгчидтэй хамт ова өосворийн Сүхбаатарчуудын байгаа нь М, ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг. 422-2-22221312Чсүиигиии ТААРАА Ховд аймгийн Булган сумын ЇӨ жилийн дунд, сургууль туршлагын 16 га талбайтай юм. Туршлагын талбайдаа жил бүр давжаа алимын 9 сорт, торниун алимын 5 сорт, үхрийн нүд, тошлой зэрэг жимс жимсгэнэ, төрөл бүрийн ногоо бүгд 185 зүйл, сортын ургамал тариалан хүүхдүүд зуны турш 9 зэлжээр ажилладаг байна. Өнгөрсөн жил 300 гаруй хүүхэд 24000 төгрөгийн алим жимс, жимсгэнэ, идэшний ногоо ху- раан авчээ, 5 ЗУРАГ ДЭЭР: Энэ имлийн ам- ралтаар гурав дахь ээлжинд жил» лаж байгаа 8-ын «А» ангийн су» рагч Ц, Оюунжав, Д. БадамСбүрэн, Р, Бадамжав нар багш Х. Бадамсэ, ДЭД туршлагын талбайд хийсэн ажиг» лалтынхаа тухай тапилцуулж бай» “таа нь, - 0. НАДМНДЫН авсан гэрэл зураг, Ч чид. л НААДМЫН СОНИНООС ХҮЧИТ БӨХ Ардын хувьсгалын 57 жилийн ойн их болр наадмаар 513 бох барилдаж долмөр» нийгэмлэгийн бох улсыг Д. Цэрэнтогтох сс давж түрү ? «Хоршоололх инїїгэмлэгийн бох дар» хо арга ЭМ, Мөнхбат үзүүрлэн, Ардын хувьсгалын 57 ийн баяр наадамд өспөрийн 32 бох барилдаж, ын арслан. Олзийсайханы ач, улсын ослан: Эрдэнэ-очирын хүү, нийслэлийн 33 дугаар дунд сургуулийн зу угаар ангийн сурагч Энхтор түрүүлж спорхын гальяат | дасгалжуулагч Цэрэндагвын хүү нийслэлийн 48 дугаар сург тайдугаар апгийн сурагч Сэрээтэр лэв. ЗУРАГ ДЭЭР: 1. Өсвөрийн 82 . бо- хөөс түрүүлсэн Э. Энхтөр. ХУРДАН МОРЬ Ардын хувьсгалын 57 жилийн ойн баяр наадамд 189 азарга уралдаж, Тов аймгийн Баянчандмань хорооны Хишиг- сүрэнгийн хар азарга түрүүлэв. Их нас- ны морнны уралдаанд 867 морь урал- даж, Морин тойруулгын зандан эн морь түрүүлэв. Соёолон цасанд 210 морь уралдаж, Дундговь аймгийн Ца- таан-овоогийн нүүрсний уурхайн ЯГ, Сод- номпилийн зээрд түрүүлжээ. 183 хязаа- пан уралдаж Төв апїмгийн Баянцогтын тангийн аж ахуйн малчин Т. Доржийн зэр халтар түрүүлэв. 152 шүдлэн, үралдаж, Төв аймгийн Баянчандмань хорооны С. Пүрэвжавын улаан буурал тасран түрүүлж ирлээ. 140 даага урал- даж, Төв аймгийн Балн-өнхгүүл малчин Да гийн бор даага түрүү ь мэлийнаан 2. Улсын наадамд түрүүлсэн Тов аймгийн Баянчандмань хорооны Хишиг- сүрэнгийн хар азарга. Хранг НА МЭРГЭН ХАРВААЧИД Эрэгтэй сурчдаас «Замчин» нийгэм- дэгийн тамирчин Ц,. Гэнии түрүүлэв. Эмэгтэйчүүдээс «Сэлэнгэ» нийгэмлэ- тийн тамирчин 7К. Гүнтогтох дүрүүлчээ. Өсвөрийн сурчдын дотроос 42 дДу- Со таар сургуулийн 7 дугаар ангийн Су- рагч улсын мэргэн харваач. А. Цэвээ- тий хүү Идэрчулуун түрүүлж, тү (ний Ц.Б хоёрдугаар байр, лэгийн 44, Гүпбазар Ма БҮЛЭЭН сурвалжлагч анай тусгай сурвалж 3 0. ЦЭНДСҮРЭН ом 8, Өсвөрийн сурчдаас түрүүлсэп. Ц. Илэрчулуун. С. ЛУВСАНШАГДАРЫН уасрын )эа1, хтининтээттэатетгейнттт тэгтэл 1888:48: ИЙН «ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-78» , 111Х32485711552858/ 14433444 Ү858й "гн . 1(: 11111 Л. ЇнЛ Г ВЇ Жил ҮГ ЛЖ Л 7 Ё з Ё.7 Ууал?Э 7 зо “мн унах (Үйр нь үйчо АЖ, АӨрөриий В - Е » , : ! ЕЭ з Ё- с| Ё э4 Н Ё Г : Е » Фо ЗӨГИЙЧИН ХҮҮХДҮҮД : . 2 Манай оронд зөгийн аж гүүд 2000--4000 метр Е Бо ахуй хогжиж байна. Энэ хол иисч балаа цуглуул- Бо ажилд ерөнхий боловсро- даг. Зөгийн станцын дар- Е 3 лын сургуулиудын пиопер га Г.. Дагвадорж гуай з Ё Б сурагчид ч идэвхтэй бид бүхэнд тусалж, зөгий 2 55 оролцдог болжээ. Ялапнгу- маллах арга ажиллагаанд 5 Зо яа | зөгийн аж ахуйтай сургадаг гэж ярилаа, Е т нэгдэл. сангийн аж ахуйн з в.ЛЭргөдэх сургуулийн | су- Ингэж Сэлэнгэ аймгийн Е з СЛЭр сүлэү эндДг:Э? з Б Рагчид зуныхаа амралтаар. Шаамарын тэжээлийн аж Е 3 Ё За ий таннДы намар: -нь ахуйн дэргэдэх 8 жилийн з Е БУННЬ ал хурааж авах, | дунд сургуулийн (7-гийн з Б Зогийг өвөлжүүлэх зэрэг. А» апгийц сурагч -Ж. Ээ ЕЭ арга ажиллагаанд суралц- Оюун ахлагчтай пионе- г-! ? В даг болсон юм. дал Маллацай л, Е : ЕЭ -в Жа үүд зог! маллан, хээ- эн Б алиа орын он авын ҮНЭН СОД Е Зив 29-- 22 -2::2-2-34 2 -3221-4 аг шү лаа хураан авч явахад нь ЕЭ ээ явахдаа хээрийн алаг цэц- бид тааралдав Эпд зө- - 3 сэн дунд Зогий оторлож ЗЕНМЦЛЭЛБ 2 лол ли Үллглла сэр эт 3 ЕЭ 5 ХЭГЧЭГ” згҮҮҮгҮЛалтӨЙ | ҮлҮүү гийчин хүүхдүүдийн тухай ЕЭ Б Яваагхэсэг хүүхэдтэй уул- гэрэл зу ШНЭ ХТЭЛ1337 ЕЭ Ё з заж ярилцлаа. Ч г- 12 з Ба дорчдын ахлагч 4. тн. Оюуп ахлагчтай з 1 в Оюун: х пиоперүүд зөгийн бал Е - Е -- Бид сүүлийн гурван ОЛЭЛГЭЛТТ Ёо Е | Бо зуны турш загий оторлол- з эс цол байна. Маш сонир- Су ш 2 холтой сайхайл ажил юм. ги сархиа мэ 1 3 Энэ зун 300 бүл зогий Үүүрлээс Е 7 Б оторт гаргасан. Одоо АН з 2 » Нь гарг гы Е Б чээдэг. Манай и з к Б СУРАГЧДЫН ХӨДӨЛМӨРИЙН г эзэд хариуц л-о чилах тойрон аяллыг хоёр чиг 8 3 БРИГАД 5 оогоод, хүүхдүүдийн лэлээр зохион явуулав. Энэ той- 5 Е Хөвсгөл аймгийн Чагндмань-өн- ажл: тутам дүгнэн цу- рон аялалд нийт 90 гаруй пиопер 87 3 дөр сумын 8 зкилийн дунд сургуу- ваагаяр байр 9 ж байгаа нь сурагч, “багш оролцож аймаг, 2 3 олийн 1-8дугаарангийн 800 гаруй ҮР дүнтэй болж айна. сум-нэгдэл, атрын сангийн ан Ё багш сурагч үхэр, хонь с хяр» Г, ЧУЛУУНБААТАР ахуйн төв, бригад, тасаг, ферм зэ: 2 Ё гах, зэдэмцэр , тар л ТОЙРОН АЯЛЛААР рэг 24 цэг салбарт 85 удаа урлаг 8 Е бэлтгэ) , барилгачдад туслах В. ИН. Лепиний їт Мот гийп тоглолт, үдэшлэг, уулзалт з Боний ногоо арчлах хөдс голын ПСОлпл «Улаап бүч» дуу зохиож, 10000 гаруй хүнд үйлч- 3 Б брлгад байгуулан ажилла) бүжгийн чуулгын Э-ийн лэн, МХЗЭ-ийн их хурал, залгамж Е Е Хөдөлмөрийн бри адыгсу. ХУП их хурал, «Залгамжлагч» лагч чуулганы шинэ удирдамжийг ш Б мын депутат, тэргүүний малчин, ТУ чуулганы шийдвэрийг суртал- сурталчиллаа. Ж. БУЯНХИШИГ 5 ш АДУУЧИН ХҮҮ тэшвсшстизхтшлєвшшслшшшлслшглилшлпоилиллиупииииилллгєлиилаиишЛЖЛШМЖллЛиТВжВЖЫЖЛЛЛХЛЛЛЛУилтинлцт 5 | ы 2 со зэ ш | 2 Е Ё Е 5 Ё з Б Б Ё Е В Е з Е эт Ё 8 Е Е 5 8 Е Е ) Е ЯВ: Ё, Ё к. Б Хэлтий. аймгийн. Баянхутаг су- вайшилтай, Өндөрхаан хотыл 10 чээл өхэлтол өйд амилланд тэ? - Ү ї 1 ЭЭД 4 Ё мын «Тэмцэл» нэгдлийн адуучил жилийн сургуулийн -5 Дугаар адуул сүргээ отроор таргалуулж ( Ё И, Дугарсүрэнгийнд:.| сурагч. Т. апгийд сурагч Т, Уламбаяр одоо лвна. ф н Ё Уламбаяр шил бүр амралтаараа 1000 гаруй пдуу хариуцап. мал- «Үнэн» сонины сурвалжлагч 2 6 2. очиж адуу маллан, өмпөг сургадаг. лаж байгаа богоод сургуулийн хи ЭЦ. ЦЭРЭНПУНЦАГИЙН 8. П” 3 : авсан гэрэл зураг 2. Бэд- ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ-189», цацна ини Ми дэрлэн 07 унш тшэхтттэ тоботэгэг їюсветгтип ттвилиилж өртттгэчлэт ИэлстжжтлЖ тжэт | 0 МАПАТ СОНИНЫ ШИНЭ ” МОНГОЛЫН ТӨМӨР ЗАМЫН ТЭЭВРИЙН 40 соРЖ жилийн ойд ГАН ЗАМ ЗУРАЙН | ГИЛАЛЗАНА Манай эх оролд замын даад 1938 оны темор тээвэр байгуулаг- 40 жил боллоо. ОН долдугаар сард Улаанбаатар -- НӨЛАЙГЫН хооронд томор замыг бай- гуу үед та нарын зэж, аав хүүхэд байжээ. Харий эмээ, өвөө нараас тань амх- ны энэ төмөр замын суурийг тавилцсан хүн байж ч мэднэ, Та нараас суудлын галт тэр гээр Улаанбаатараас Замын Төмөр замчин ах, эгч цар чинь социалист ходолморийн хөдөлгөөнийг айх санаачлан ииїтийн үйл хэрэг болгон ар: чимжүүлжээ, 1968 онд «Со. циалист, хөдөлмөрийн. томор зам» гэдэг хүндэт цолоор шаг ээ, Улаанбаатар төмөр замаас Л. Ойдовилм, Г, Ма 1 Нацагдорж, С. Дор ) ЇИ, Түнх, Ц. Чойжил! зэрэг хөдөлмөрийн баат үүд, эсвэл Сайншандаас Сүх М. Дондог, Л. Дондон, 4, баатар хот хүргэл явж үзсэн. | Шарандорж, Б. Уваан, (Д. хүүхэд ч байгаа, Цэрэн, зараг Д. Гэсэржан гавьнатнууд төржээ, Монголын. томор байгуулахад, Зовлолт боот Улс огоомор тусл үзүүлж ирснийг тао иар өвөө, эмээ, аав, ээж, ах эгч нар чинь дурсан ярьдаг. Та нарын дундаас замчин болох хүүхэд олон бий. Монголын төмөр 960 онсос эхлэл Улаан- ар-Замын үүд, Дархан- їарын голын төмөр замууд ашиглалтад орж, монголын хөмөр замын ашиглалтын урт өнгөрсөн 40 жилд 30 гаруй дахин нэмэгджээ. 1975 оноос Улаанбаатар-Москвагийн хоо- гронд монголын төмөр замын хурдан галт тэрэг үйлчлэх , баг замаг Хөл- замын болжээ. Түүнчилэн «Улаан- | тээвэр байгуулагдсаны 40 баатар-Бээжин», «Улааибаа- жилийн ойг тохиолдуулан хар-Эрхүүэ, «Баянтүмэн- замчин ах эгч нартаа ос- Мит»-ийн чиглэлд манай тө-| вөрийн Сүхбаатарчууд лйїйо- нер ёсны халуун баяр хүр- гэж байна ЗАМЧИН ХҮУ мөр зам зорчигчид. тээвэр- лож байна. Нийслэлийн 20 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Г. Болдбаярын зурсан зураг Ян сланы шог: (жШШЛлЫ) ФшжтНЫ) (Тсигт- | | | | хҮВллээн51 Ж, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны дэргэд акварнум сопирхогч- дод зориулсан «Алтан за- гас» клуб байгуулагдаж бай- на. Энэ нлуб: -- МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ноос 1975 онд гаргасан «Цэ- "БУЛАН! «АЛТАН ЗАГАС» Гас» илубтэй. хамтран «Алтан. 12 цэг тарих, аагас, аогий үр, жЖүүлэх, ходолгоонийг эалуу» чуудин дунд өрнүүлэх» туг хай. тогтоолыг амьдралд Хэ рэгжүүлэх, -- АМпариумд аагас їг лол, үригүүлэх аргачлалыг болопсруулих, ланлӨлгоО өгөх, -- Эх орим оагасыг шє птариумд ташаан үржүүлэх, судалгаа хийх, ээ Єашилд хот, хөдөөгийн арварнум со» пирХогчдыг пргоп пполпуу- лах, -- Мшариумын үзэсгэлэн гаргаж, сурталчлах, -- Өөрийн орны нөхцөлд ацпариумын загасны хоол бэлтгэх зэрэг олоп сопир- холтой, ач тустай ажил хийх 0М. -- «Алтай загас» клубээс үзэсгэлэнд шалгарсан тэр- гүүний аквариумчдад дурс- галын медаль, “гишүүдэд энгэрийн тэмдэг олгох 06- гоөд аквариумчин хамт олонд дурсгалын медаль дар- цаг дурсгаж байх юм. Мапай сопипт «Алтан 8а- загас» булан иээж байна. Энэ буланд тус нлубээ зохиох олон талт ажил, хог, хөдөөгийн апвариумчдыг 11 хай мэдээ, гэрэл азурги! байнга. нийтэлж байх олиО, сонины зөвлөл хэ илэр х аг лэ --2-- ---- -0-20--- ТА НАРЫН ШИНЭ ТАНИЛ Та нарт захидал бичсэр Виктор Петрович Дацие- вич бол Зөвлөлт Холбоот Улсын алдартай акварнум- чин бөгөөд 1968 оноос одоо хүртэл Москва хотын »акварнумчдын клубийн дарга, «Рьболовство и рыбо- зодстнво» (загас гүүлийп редакцийн коллегийн гишүүн юм. агнуур ба загасны аж ахуй) сэт- Түүний бүтээл гадаадын хэвлэлд олонтаа нийтлэгджээ. Виктор Петрович акварнумаар хүүхэд ахуй үеэсээ эхлэн сонирхож иржээ. Үндсэн мэргэжил нь дулаа- ны техникч боловч аквариумын загасыг тэжээж үр- жүүлэхийн тулд биологи, хнми, Физикийг судлан ак- варнумын сонин ховор агас болох архирдаг гурамн зэрэг олон зүйлийн загасыг анх үржүүлсэн хүн юм. Энэ дугаарт Виктор Петповнчийн захидлыг нийт- лэн. МОНГОЛЫН Аквариум сонирхогч мон гол нөхөд өө! Та нарыг аквариумын Зг ТЭ? байг: б ярлаж Тапгй 1 загас» клу- бийн нөхөд аквариумын та- лзар миний туршлага мэд/ хуваалцахыг: хүсч тийг би дуртай үлнэ. 7, га ба гээс "Тэдний гаарг биел КВАРИУМЧДАА Би аквариумаар олон жил хон: оролдож байна. хүүхэд: ахуй цагт со- хож «байсан аквариумуу- дыг тооцохгүй бол сүүлийн 25 жил би үнэн сэтгэлээсээ аквариумд загас тэжээн үр- жүүлсэн хүн! Олон загас тэ- 1 байгаагаас гадна олон зүйлийг загас үржүүлсэн. Гэхдээ аквариумд сонирхон “анвариумчдын хурал “ажиллаж байгаа” хүмүүстэй харьцсаны үр дүнд л гол мэдлэгээ олж авсал шүү! Аквариумчид дэлхийн маш олоп усан сангуудад хэдэн зуун зүйлийн загас тэлсээлс байгаа учир ганц хүн эдгээр загаснуудыг бүгдийг нь тэ« жээж ажиглах бололцоогүй нь ойлгомжтой, Ийм ч уе раас акварнумчид хооролдоо харилцаатай байх, клубууд болон зарим нэг туршлага, тай. аквариумчдын мэдлэг туршлагыг дэлгэрүүлэх зайлшгүй хэрэгцээ. шаардла- га. гардаг. Би Москва хотын “аква- риумчдын клубийн захир- лаар 10 орчим жил ажилла- лаа. БНАГУ-вигаквариумчид- тай уулзаж байсан, “Польш улсад болсон олон улсын дээр олон улсын туршлагатай аквариумчидтай уулзаж тая нилцсан зэрэг нь миний ан- вариумын тухай мэдлэгийг гүнзгийрүүлсэн том. Олж ав» сан энэ мэдлэгээ бололцооны хирээр та нарт дамжуулах болно. р Монголын аквариумчдад нх амжилт хүсэн ерөөе. ВИКТОР ДАНЦКЕВИЧ ГИЛСССЛСССССССССИССССССЛССС Л ЛЛсЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛ 22 ЭС 2РРС СОР РТТ СУРАГЧИЙН АМРАЛТ Хүүхэд залуучуудын «Найрамдал» төв паркт одор бүр олоп зуун хүүхэд аалуучууд амралт, чөлөөт цагаа хөгжил баясгалалтай өнгө» рееж байна, ВУРАГ ДЭЭР, «Найрамдал», хүүхдүүл, , парит зоглоцо наада байгаа |) КЛУБ | 48, Д. НАВААНСҮРЭН Хүүхдүүд та ийр «Мениц багш», ппонерүүд», «Том болж дэл, сайн мэднэ. Зохиолч Д, Нап рпнулсан аохпол бичихийн аа багачуудад зориулан. шинэ рийн бүлэг салааны хүүхдү сон адал сонииц гүйл япдлы ийг тусгайд ив ном болго: гтүүлэн.. Манай: сон Д.Мапаансүрэнгийн туужууд «Хорнод өнө миний хүү» зэрэг дууг пансүрэн. томчуулд йо- рэгцээ. өсвөрийн уншигч бичтээ, Пионо- үдийн амьдралд тохиолд- г өгүүлсэн энэ хойр туу: хо0р сайхан хэплэлд шил: йг өпөөдрийн дугаарт похиолч «Лгуйгайс олдсон. эрдэнэ» туу: “ жийнх нь. төгсгөлийн хасгалс/ нийтэллээ. ГУЙГААС 0ЛДС0Н 3РД312 . . . Бадраа «Сэмбээ! Тэгшээ» гэн| зэлж ээлжээр дуудан хариу чимээ чагнаад цаашилна. -- Сарза,Гэрлээ хоёр зүүн та- лаа, Төмөрөө бид хоёр баруун та- лаа ажиглаж явья, Заавал тэмдэг байх ёстой гэж Ганчимэг иохөд- дөө хэлэв. -- Мөр оллоо! лууп хашгирав. гэж Гэрэлчү- Тэд мөр олсондоо баярлан шуу- гиад цааш явав. -- Алинаар нь явах билээ. Ганаа, агуй хоёр салаа боллоо гэж түрүүлж явсан Төмөртулга зогтусав. -- Мөрөө л дага гэж Ганчимэг араас нь хэлэв. -- Алинд нь ч мөр харагдах- гүй байна гэж Төмөюдтулга гэрлээ тазар тусган.эргэлдэв. (Цом мөр эрээд олсонгүй. Чи битгий хол яваарай гэж Ганчимэг араас нь хашгирав. Гз- рэлчулуун арваад алхам явж мөр эрээд толгой сэгсэрсээр гарч ирэ- хэд нөгөө ам руу нь Саранчимаг явж оров. Тэр баахан эрэл болс- ноо энд байна наашаа гэж житгэ- нэн дуугарав. « . . Хийдийн суурь дээр түүдэг асаан шөнөжин хүлээсэн хүмүүс үүрээр дуг хийжээ. Тэднийг сэрэ- хэд Хаш-эрдэнэ нарын зургаан хүүхэд алга байв. Багш, эцэг эхийн хэн хэн нь гайхан шуугил- дав. Төмөртулгын өвгөн аав сай- хан буурал өвгөн тамхи татан бо- долд дарагдан сууна- Тэрбээр өгүүлэх нь: Ё -- Хүүхдүүдийнхээ ухааныг ч гүйцэхгүйнээ, та минь. Тэд маань алзахгүй байх аа. Гэлээ ч юмыг яаж мэдхэв. Зөнөг толгой би хүр- тэл юу чинь вэ. Нойр муудаад ун- тахаа болилоо гэдэг ч худлаа юм байна шүү дээ. Үхэр буу тавьсан ч сэрдэггүй монш байжээ. Хүүх- дүүд маань биднийг унтуулаад дөнгөж орхиж шүү. Хөөрхий үрс минь, Та нар ямар би болсон биш. Хөлгүй би энэ уул өөд яаж газар хороох вэ, Би яахав эндээ та на- рыг хүлээж сум руу хэл ул боло- хыг бодьё гэв. Сарантуяа, Алтай, цэцэг хоёртой Хаш-эрдэнийн аав, Ганчимэгийн эгч цуг явах болжээ. -- Хүүхдүүдийн чигээ заасан суман тэмдэг энэ байна, дор бүр- нээ ажиж яваарай тээд Сарантуяа Цахиурт өөд түрүүлэн алхав... . -- Сэмбээ гэгээтэй болоод бай: на уу даа? -- Харин ээ, надад ч бас тэгэж санагдаад явчихлаа. Тэгшээ чамд ямар санагдаж байна? Надад уу, бас л тийм. Тү- рүүнээс хойш та хоёрт хэлэх гЭ- твюлжхлилажлыл,лтогэусст А--99661, сэн юм л даа, Тэгснээ харанхуйд нүд дасаж байгаа байх.. Нөхдөө хий горьдоогоод яах вэ гэж сайна- сан юм. -- Бадраа, түр зогсоод сайн харья, Яриагүй гэгээтэй болоод байна, Зогсоод яах по, Харин гэ- рэлд түргэн гарахыг бодьё гээд тэр гурав тэмтрэн бүдчин явав, Гэгээ нэмэгдсээр зам мөр хараг- дах болж гурвай жаалд баярын инээмсэглэл тодрон, Т: ханатын чинзэ зайтай агу ирэхэд агуй доторх: хаанагүй. ово Агуйд аль хувцас ц гэн бичгийн ний онгорхой чирч ша Бас -- Бадраа чи, мэднэ шүү дээ. Унших яаран х сыг шагай гүй нь гэв давхийсн бичиг нь уу? /Чий Харагд юмсан гэж: Дори Бадраа : Ї сайн ха Дд Тэгшжаргал цочи -- Байз байз, хүүхэд дуугг шиг! гэв. Тэд чимээ чагнав. Эмэг тэй хүүхдийн гуугалах чихний үзүүрт сонсогдоход гурван жаал, -- Бид энд байна, наашаа наа- шаа. гэж зэрэг зэрэг учир зүггүй хашгиралдав. Цаад хүүхдүүд энэ тимээг ол: сонсжээ. -- Очлоо, очлоо гэх дуу “нь ойртон төдөлгүй чийдэнгийн гэрэл гялбалзав, Тэд баяр хөөр болон уулзав. -- Одоо гэрэлтэй болсон, Бад- раа чи наадахаа уншаач гэж Доржсэмбээ Ганчимэгийн гар чийдэнг барин ирэв, Хүүхдүүд Бадрааг тойрон нам гүм болжээ, Өдрийн тэмдэглэл, 1932 он гэж байна гээд Бадраа дэвтрийн эхний хуудсыг эргүүлэв. ..Өнөөдөр хийдийнхэн хор- шоонд орж нрээд хараал зүхэл хэлж танхай балмад авирлаад гарч одов. Хувьсгалын үйл хэр- тийг тэд илт эсэргүүцэж «Та на- рыг гайгүй дээ! Хоногийн чинь тоо ингэсгээд дуусах бий вий» гэж илэрхий загнах боллоо. Оройхон миний сайн танил болсон өвгөн лам орж ирж хүний нүд хариулж байгаад “«Мэдээтэй бай! Цаадуул чинь сүйд хийх нь байпа шүү. Эртхэн эндээс холдох юм биш үү» гэж хэлээд буцав. .. Таван, Лам нар босох ик илт боллоо. Сум руу хэл өгүүллээ, Худалдагч Дашийн Доржтой хамт гүйлгээний мөнгийг шөнө Цахиур- тын агуйд аваачиж нуулаа. Бас үнэт бараанаасаа даахаар үүрч аваачив, Ганц буундаа сум бэлд- лээ... «Зургаан, Урьд шөнө агуйд мөн нилээд бараа авчирч нуув. Өнөөх өвгөн дахин ирж цаадуул чинь маргааш хөдлөхдөг шүү. Та хоёр холдохгүй юм биз дээ гэв. Өвгөн сайн санааны тус хүргэж байгаа ч бид хоёр хувьсгалын үйл хэргээс ухарч, хувьсгалт засгийн ардын ба ярилц эЦС: Тапгараг өргөлөє “Долоон... цагт нь нээв, У ирсэнгүй. Т барьсан арвг тул тдаан дайрч гаднаас зуур хуучин н шатахыг бид хоёр зүрх шрэн харав, Дорж маань эд бараандаа харам- сан хайран юм гэж уйлав. Бич бас тар... Бид хоёр шүд. зуун мөлхсөөр үүрээр аггїд ирэв. «Найман...Цус гарч хэн хэн маань тамир алджээ. Дорж маань ойрхон нэг-агуйд ус бий. Би олж ирнэ гээд мөлхлөө. Надад мөлхөх тэнхэл алга. Ах аа, та тэсээд хү- лээж бай, би заавал ус олж ирнэ гэсэн. Хөөрхий минь... Есөн...Шарх хүндрэн ухаан балартаж байна. Дорж минь алга. Хайран хүү, цэл залуу дөнгөж ар- ван наймтай хүүхэд...Зоригтой, ухаантай сэргэлэн хүүхэд. Юм л бол Дамба ахаа гээд үгнээс минь тардаггүйсэн. (Надад л ус олж нрэх гээд явсан, хөөрхий минь... Зоригт хувьсгалч нөхөр минь тээд тэмдэглэл дуусчээ. -- Энэ нь Дамба ах, нөгөө агуйд байгаа нь Дорж ах байх нь, Хувьсгалын үйл хэргийн төлөө амь насаа зориулсан баатар ах нарынхаа дурсгалыг хүндэтгэе гэж! Бадрааг босоход нөхөд нь малгайгаа авч толгой бөхийлгөн мипут дуу хураан зогсов, Тэгшицаргал цаас, гарган нэг Дээр пь «Ооригт хупльсгалч Да- “4 1 шийн. Дорж» цогоө дээр нь. мөн Р «Зоригт хувьсгалч Дамба» гээд д дор иь багийн тэмдгээ зурав, -- Дараа тантиг чулуун сам- бар босготол энэ хуудсыг түр. аамбар болгой энд. байрлуулья гэхэд иМөхөд нь дэмжин талархая хоёр агуйд уг бичгийг хананд нь хүндэтгэлтэйгээр нааж пионерүүд ёслол үйлдэв, -- Тэмдэглэлд үнэт бараа, бас гүйлгээний мөнгийг агуйд нуулаа гэж байсан шүү дээ. Тэр нь хая- иа байгаа юм бол? гэж Саранчи- мэг асуухад ноход иь «пээрэн тийм» гэлцэн бие биеэ харав, Агуйп үүдэн талын хонгилд гэ- рэл үзэгдэн хүүхдүүдийн дуу шуу гарахыг тэд олж мэджээ. Төр хар аа, манайхан Хаг эрдэнийхэн, бас араас иржээ, Хүүхдүүдээ наашаа бид энд бай- на гэж Гэрэлчулуун цангинан хашгирав, Тэд агуйн хоёр салаа ам дээр очоод хаагуур иь явахыг бас багагүй маргай шуугижээ. -- Нөхдийн маань тэмдэг энэ аман дээр байна, Яг дагах уу гэж түрүүлж явсан Гомбоцэдэн асуув, -- Харин ээ! Энэ чинь Ганчи- мэгийнхинй тэмдэг байна. Тэдга- раад ирэх болсон баймаар юм. Олоогүй болоод я тэр байх. Тэ- Ё гэхээр бид тэдний араас биш энэ ? яваагүй амаар нь орвол түрүү- чийн нөхдөө олох биш үү? Ха- рин үүгээр бид явлаа гэдгийг мэ- 1 дэгдэх тэмдэг тавих юм гэж Хаш- й ердэнэ агуйн амны чулуун дээр то: доос тод сум зурж 38-4Ш гэж бичжээ. Энэ нь ЗВ буюу 88 ба- гийн гурав дугаар хэсэг гасзн томьёо. байжээ. Тэд цааш жаал явтал давчуу хонгил өргөсөж том болжээ. Боржин чулуун элс бү- хий бүдэг гэрэлтэй томоос том байв, “Тэнд он жил о0л- ныг. элээж: тоосонд дарагдсан эд бараа дайралджээ. Багц баг- цаар торго дурдан, булигаар, гөлөм, эмээлийн мөнгөн хэрэг- сэл байв. Түүнд хүний гар ойр- могтоо хүрсэн шинж тэмдэг алга. Барааны хажуухан талд элсэн дороос модон авдрын булан шиг юм цухуйж: харагдана. Хүүхдүүд түүнийг яаран ухаж гаргаж ир- вэл үзэмний жижиг модон хайр- цаг байв, Хайрцгийг нээвэл До- тор нь маажинтай даавуунд НЯМ- бай боож хийсэн бөөн мөнгө төг- рэг байв. Тэд байгаа юмыг бай- гаагаар нь орхиж нөхдөө эрэхээр шийджээ, «Хэн ч халдашгүй өмч, түүхийн баримт» гээд багийнхаа 7 тэмдгийг бичжээ. Тэгээд цаашаа ? явсаар удалгүй нөхдийнхөө дууг дуулж олж уулзсан ажээ. агуй Сарантуяа багш баахан эцэг эхийп хамт ирж яваа. Сумын тө- вөөр нэг шуугиан дэгдсэн гэд- гийг сонсоод цөм хирдхийн цоч- жээ. Тэд агуйгаас гарахаар яа» рав, Замдаа Хаш-эрдэнийн хэс- гийн олсон юман дээр ирж бараа юм юмнаас дээж болгон нэг нэ- гийг хайрцагтай мөнгө, бичиг ба: римтыг авч. үлдсэнийг цэгцлэг. хураав. «Зоригт хувьсгалч Дамба. Дорж нар дайснаас нууж хадгал- сан ардын хоршооны эд бараан, улсын хөрөнгө, түүхийн үнэт энг зүйлд хэн ч гар хүрч болохгүй. ЗВ» гэж бичиж тавиад хөдлөв. Зорьсондоо хүрсэн багачууд баяр баясгалангийн далай болон агуй. гаас гарч ирэхэд Сарантуяа багш эцэг эхийн түрүүч агуйд дөхөв ирж байв. Багш амьсгаагаа дараг зогсов, Сүүлдэж явсан эцэг эх гүйцэж ирэв. | -- Хүүхдүүд маань тэр ирж явна. Би тоолсон, цом бүрэп байна. Хүүхдүүд ямар нэг юмны нууцыг тайлсан юм уу, ма! тээлт хийсэн байж мэднэ. Урдаар тэднийхээ үгийг сонсох юм гэхэд эцэг эхчүүд толгой дохив. " Эрхлэгч Ц. дАШДОНДОВ Нидекс - 14140 7 ша: хол ы: ӨСВӨР ҮЕИЙНХНИЙ” ТӨЛӨӨ НАМЫН ХАЙР ХАЛАМЖ 2 ОЛОН УЛСЫН ПИОНЕРИЙН «НАЙРАМДАЛ» ЛАГЕРИЙН. НЭЭЛТ ДЭЭР МАХН-ЫН ТӨВ ХОРООНЫ НЭГДҮГЭЭР НАРИЙН БИЧГИЙН ДАРГА, БНМАУ-ЫН АРДЫН ИХ ХУРЛЫН ТЭРГҮҮЛЭГЧДИЙН ДАРГА Ю. ЦЭДЭНБАЛЫН Хэлсэн Үг эзэмшүүлэн. одон улсын ионерийн./ энэ лагсрийг барьж байгуулахад га! рамгай амжилт гаргасан ерөнхий ин женер нөхөр Зиктор Дмитропиу Мерпышен: тэргүүтэй аоплолтийн ба! 1 тай! » ь СУРАГ ДЭЭР: МАХИ-ын Тов Хорооны гийн... дарга, БИМАУ-ын 10. Цэдэнбал гуай шинээр баригдсан. олон улсын пионерийн лг герьт хамгийн. сайхан нэр өгөх уралдаанд «Найрамдал» гэсэн иэр иарийн бич» Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга нэгдүгээр, ДЭХНЦЭГЛЛЛаЛт “351: 7-2-2-14271-1:152-:/221-20 БУРГУУЛЬ: 250 хүүхдийн дотуур байр. дунд сургуулийн дөрөвдүгээр ангийн сурагч Р, Ичинхорлоогийн | 1Мапай цог-жавхлант ирээдүй бол- сон пионер сурагчдыг коммунист үз- дээр хүмүүжүүлэх, ьимаАУ-ын 00- тон ах дүү социалист орнуудын өс- вєрнийн үенїнхний ах тиддлагаа, нНехерлөлныг хэд онцгой зч холбогдолтой олон Улсын шнонерийн лагерийн барил- гын эхний зэлжийг өнөөдөр ашнг- аалтад өгч байна. Энэ бод манай 6с- вер үеийнхний амьдралд тохнолдож байгаа маш!том үйл явдал юм. Манай на өөрийн орны залуу үеийг ннтериацноналч үзэлтэй, үв- тэгш Фоловсролтой, эрүүл чийрэг мргэн болгож хүзүүжүүлэх бүх 00- лолцоо нөхцөлийг хангах талаар байнга анхаарал тавьж, чухал чухал ярга хэмжээ-авч байдгийн бас нэг илрзл нь өөрийн орны болон ах дүү орнуудын олон зуун хүүхдийг нэг залжинд авч амруулах хүчин чадал бүхий «Найрамдал» лагерийн нж бүрэн барилга байгууламж юм. Энд огрилга байр, зам, талбай, цэвэр бо- усцы Сснстем, радно холбоо, өн- дер хүчдэлийн шугам, орчны тохн- жилт зэрэг ТО гаруй обьектыг барьж Фвигуулаад Фанна. Зам оарнлгын трестийн барилгачид 14 км цардмал замыг хугацаанаас нь өмнө чанартай барьж ашиглалтад оруулжээ. Энэ шдагерийн барилга бол жирийн нэг барилга биш, нарийн бодож боловс- руулсан телеєлөгөөгөөр онцгой хийц, зураг төслөөр барьсан барилга юм. Эдгээр барилга нь ур хийцийн хувьд үндэсний хэлбэртэй, социалист агуул- татан, интернационалч шинж чана- рыг агуулснаараа онцлог болжээ. Энэ нарийн хийцтэй барилгыг БН- шАУ-ын хөдөлмөрийн Оёатар, гавь- яат барилгачин нөхөр Д. Бямбаа даргатан манай залуу Ойрилгачид, зєвлөлтийн Фёрилгачин нөхднинхөө хамт мөр зэрэгцэн ажиллаж хуга- цаанаас Нь өмнө. чанарын онцсайн үнэлэлттэйгээр ашиглалтад өгч бай- на. Монгол-Зөвлөлтийн барилгачдын тараар бүтсэн энэ | сайхан барилга байгууламж нь манай хоёр ард түм- ний найрамдлын бас нэг бэлэг тэм- дэг болж байна, - Манай өсвөрийн үеийнхний соёл, хүмүүжлийн чухал төв болсон олон улсын пнонерийн лагерийн барилгыг дүүгийн ба- оэхжүүлэ- амжилттай барьсан манай алдарт барилгачид, энэ бүтээн байгуулах ажилд идэвхтэй оролцсон бүх нох» дДөд халуун талархал илэрхийлье. Манай социалист байгуулалтын зүйл хэрэгт идэвхтэй тусалж. ,моп- тол иөхөдтэй!эЭ хамтраи ажилааж, арини туршлагаасаа таданд сурга пмонерийн ордон, хоолны гааар аа рэг олон барилгыг зөвлөлт нөхдийн. хоо хамтаар барих ажилдаа барилги- чид шилжил орох гэж байна, Манай алдарт барилгачид урьд олсон ам- жилтаа улам бататган арвижуулж, эдгээр барилгыг хугацаанаас нь өм- нө чанарын дээд үзүүлэлттэйгээр барьж ашиглалтад өгнө гэдэгт МА- ХН-ын Төв Хороо, засгийн газар бат итгэж байна. Эх орондоо социалнзм, ком мыг гардан байгуулах эрхэм хувь тавилантай манай ир үр хүүхдүүддээ зорнулан нам, зас- гаас барьж байгуулж байгаа олон улсын пионерийн энэ лагерь пиопер сурагчдыг нам, ард түмнийхээ ү”л хэрэгт хязгааргүй үйэнч, өргөн эр, дэм мэдлэгтэй, ЗХУ болон ах дүү социалнст бусад орны ард түмэн- тэй тогтоосон найрамдлыг эрхэмлэн дээдэлдэг үзлээр хүмүүжүүлэх бас найдвартай бааз бол юм, Түүнчи- лэн энэ лагерьт манай хүүхэд - чууд лх дүү орнуудын пионер сураг-? чидтай цуг амарч тэдний болон тэд- тээр орны пионерийн байгууллагын туршлагаас суралцах төв болох юм, Энэ нь соцналист орцуудын оспо- рийн үеийнхний ах дүүгийн барилд- лагаа найрамдлыг бэхжүүлэхэд чу хад ач холбогдолтой нэг тов болио, Пионерийн лагерь глалтад орж: байгаа энэ өдрөөс эхэлж барил" га байгууламж тоног төхоөөрөйжийг нь Намын Төв Хорооноос дэвшүүл- сэн лоозонг мөрдлөг болгож, Г гамтай, цэвэр нямбай ашиглан, б га тордон арчилж, зохиох ажил бол- гоныг урьдаас нарийн төлөвлөж сайн зохион байгуулах явдал эндхийн бүх ажилтан ажилчнд, МХЗЭ-ийн Төр Хорооны сургууль пионерийн бай тууллагын уднрдах нийт хүмүүсийн нзи тэргүүний зорилт мөн. Энэ «Най- рамдал» лагерийг ЗХУ-ын алдарг «Артек» лагерийн баялаг туршла- гаар сурагч пионерүүдийг интериа- ционалч үзлээр хүмүүжүүлэх, олон орны хүүхдүүдийн ирж амрах дур- тай нэг төв болгоход бүх анхаарлаа чиглүүлэх хэрэгтэй, Энд манай тэргүүний пнонер су- рагчид амрах бөгөөд амралтад ир- сэн бүх хүүхэд зөв боловсон амарч, өөрийн орны болон ах дүү орны пно- нєр сурагчидтай элэгсэг сайхан та- нилцаж, эрдэм мэдлэг,. туршлагаа солилцож, анд нөхдийнхөө “шилдэг! сайн сайхан бүхнээс өөртөө шингээн авч, авьяас билгээ хөгжүүлэн, сур- гуульдаа буцаж. очоод--сурлага са- хилгаар инйтийг манлайлан үлгэр. лэж олсон мэдлэг туршлагаа цу- цалтгүй түгээн дэлгэрүүлж байх ёс- той, Энэ лагерьт хүүхдээ ирүүлсэн ах эцэг, сургууль тэр хүүхдийнхээ сурч мэдсэн зүйлийг гэр орон, сур- гууль дээр нийтийн хүртээл болгох оргон ажил зохиож байвад зохино, Манай орны олон мянган хүүхэд багачуудын сурч хүмүүжих иэг чу- хал төв болсон оло улсын ииоие- рийн «Иайрамдал» лагерийн цааш» дын үйл ажиллагаанд их амжилт гаргаж, осворийн уеийнхиийг цомму- инст үзлээр хүмүүжүүлэх иатмынихиа, зорилтыг хэрэгжүүлэхэд изр төртэй хувь измэр оруулахыг хүсэн ероое, Дайн дэлхийд энх тайван, улс түмний цайрамдал мандтугай| - хамт байгаа нь, Орон БУХНИЙ ЛРОЛӨТАРИ НАР НЭГДЭГТУН ! МАХН-ЫН, УИЛ ХЭРГИЙГ ЇМХЗ9-ийн Төв Хогоо, ӨЛӨӨ ХЭЭВ БЭЛХЭН БАЙН! Д.СухБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ын Төв Зөвлөлийн сопиа 35 дахь жилдээ 30 (1526) Эл 1978 оны долдугаар сарын 26, | Лхагва Үнэ 10 мөн, «ЗАЙРАМДАЛ,, ЛАГЕРЬ. НЭЭГДЛЭЭ Эх орлыхоо нийслэлээс барууц хойш 20 гаруй км хол орших «Баян-гол» гэдэг үзэсгэлэнт сай» хан газарт олол улсын пниоперийн лагерийн нээлтийн ёслолын” цуг- лаанд манай нам засгийн удир- дагч Ю,. Цэдэнбал, Ж. Батмөнх, С, Жалан-аажав, Н. Лувсанрав- дап, Д. Майдар, Д. Моломжамц, Б. Алтангэрэл, Д. Гомбожав, С. Сосорбарам болон БНМАУ-ын Сайд парын зөвлөлийн орлогч дарга С. Лувсангомбо, М. Пэл- жээ, Д. Содном, Д. Цэвэгмид, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч гишүүд, Намын Төв Хороопы їтсийн эрхлэгч нар, Яам, тусгай газруудын сайд, дарга нар, түүнчлэн Хүүхдийн төлөө фондын Төв комиссын дар- га А. И. Цэдэнбал-Филатова,МПБ- ын Төв Зөвлөлийн дарга Ч. Цэ- рэндулам нар оролцов, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн Хүүхдийн толоо фондын Төв комиссын Филатова: лагерийн дурсгалын түлхүүрийг бүлгэмийн бичгийн дарга Л. Түдэв олон ул- сын пноперийн «Найрамдал» лаге- рийн эхний ээлжийг нээх ёслолын цуглааныг нээж үг хэллээ, - Дараа нь МАХН-ын Төв Хороо» ны нэгдүгээр парийн бичгийн дар» га, БНМАУ-ын Ардын Их Хур» лын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэ- дэнбал гуай баяр хүргэж сургам- жийн сайхан үг хэллээ. Лагерийг барьж байгуулсан ба» рилгачдын өмнөөс.БНМАУ-иын хө- дөлмөрийн баатар, гавьяат барил- гачин Д. Бямбаа үг хэлж, лаге- рийн барилга байгууламжийг. хуга- цаанаас нь өмнө барьж дуусгаснаа Ю. Цэдэнбал даргад илтгэв. Мөн Зөвлөлтийн мэргэжилтний ахлагч- инженер В.Д, Чернышев «Най- рамдал» лагерийн | түлхүүрийг Хүүхдийн төлөө Фондын Төв но- миссын дарга А. И. Цэдэнбал- Филатова-д гардуулав. 5 (Төгсгөл нь Ш нүүрт). дарга А,-И, Цэдэнбал- зовлолийн дарга. Ч, Оргилболдод гардуулж байгаа нь, Ч М, ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг, Оо 17174171) у «Найрамдал» лагерийн "їзэл- гийн. ёслолын цуглаанд оролцог- сод Б. И, Лонипий хотоо, АД. Сүх- баатар, Х, Чойбалсангийн бунхай Зайсан толгой дахь Зойлөлтийн дайчлын хошоо, Дорнод: аймаг дахь Халх голын дайчдын ха шоөлд өргөх цэцгийн цоморлигийг пиопсрүүд, залуучуудын холоо. лөгч, ардын армийн дайчлын тө лоологчид тусгай машинаар авч явс хүндэтгэлтэйгээр үдэж гаргасан юм. ЗУРАГ ДЭЭР: Халх голын шороог Д. Нянтайсүрэн нар байрлуулж байгаа нь. ҮЕЭ ХҮНДЭТГЭН ДУРСАЖ.. Бас -эна- өдөр манай эх орны эрх чөлөө, тусгаар тогтїїолын төлөө монгол-аоплолтийн дайчид халуун амь, бүлээн цусаа үл хайрлан ту- лалдаж, амь насаа. өргөсөн дурс» галт тааар---ЛХалхын голооё айчир- сан шороог эх орны баатруудыг хүндэтгэж, байх дурсгалын өндөр» лог босгох газарт байрлуулах цуг» лаан дээр 10. Цэдэнбая. гуай. үг хэлж, ахмад дайчин, БНМАУ-ын баатар Д. Иянтайсүрэнгийн хамт ус шороог байрлуулав, Ю. Цэдэнбал дарга, илээр -20012011010-2123 ТӨРИЙН ДЭЭД ШАГНАЛААР ШАГНАВ «Найрамдал» лагерийн эхний зэлжийг барьж байгуулахад үр бүтээлтэй ажиллаж хөдөлмөрийн амжилт гаргасан хүмүүсийг БНМ АУ-ын Ардын Их Хурлын Тэр- гүүлэгчдийн зарлигаар төрийн дээд шагналаар шагнав. Үүнд «Найрамдал» лагер! барьж байгуулах ажлыг сайн хнон бэйгуулсан гавьяат тачнч Д.Бямбаад БНМАУ-ын Өдөлмөрийн баатар, архит рч д БНМАУ-ын гавьяат барилгачин цол олгов. МХЗЭ-ийн Төв Хорооны на- рийн бичгийн дарга Д. Дашдов- дон, Улганбаатар хотын барилгын трестийн нэгдүгээр үйлд чулуучин Н. Дондог нарыг «2 делмэрийн тавьяаны улаан ту гийн» одонгоор, а барилгачин, механь дарга Г. Балдан, 2 В. Д. Чернышев нарын долоон хүнийг «Алтан гадас» одонгоор, зам гүүрийн барилга трестийн хо- тын барилга ашиглалтын конто- рын ажилчин Ц. Гомбосүрэн на- рын 11 хүлийг « Хөдөлмөрийн хүн: 5 лиг 1 ( ! мэр- арнлгачин А.Г. Ни- дорвон с їТ БНМАУ-ын Сайд н оолоор сантехи: дарга Ч, Дамдн: ТИЙН барилгачин с бичгээр асныг МАХН- Төв Хорооны Улс төрийн Тов- БНМАУ-ын Сайд дарга Ж. Бат- ЗУРАГ ДЭЭР: Ю. Цэдэнбал туай МХЗЭ-ийн Тов Хорооны иарийн бичгийн дарга Д, Дашдовдонд шагнал тардуулж байгаа нь, шишийн ишиг “4 у | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | 11111 34)21 «НАЙРАМДАЖ ТӨВ” ХОРООНЫ НЭГДҮГЭЭР НАРИЙН БИЧИИЙН дра. Л.ТҮДЭВИЙН хэлэн үе. млу-аит шилтстгглатиж -и-тн АС Ч к ї , їсх -- Манай” өнхрий хайрт нам, аас- гадс эх оримхоо гэрэлт прээдүйг цогцлон байгуулах оспорийни үеийнхний толоо эцэг бсиы зүйр, лэшгүй их халамж анхаарал тавьж байдаг билээ, Өнөөдөр бид нам, эх ориы тэрхүү эрхэм дээд халамжийн бас цэг тод томрууп гэрч нь болж сүндэрлэн боссон пиоперийп шн- нэ лагерийн зуны ээлжийн инээл- тийн ёслолд хүрэлцэн ирээд байна. Нэг зэлжинд пэгэн зэрэг 500 пионер хүлээн авч амруулах хү- чин чадалтай, шхоммунист хү- мүүжлийн ажилд зайлшгүй шаар- дагдах бүхийлэн барилга бай- гууламжаас бүрдэх энэ лагерь бол өвөл зуны хоёр хэсэгтэй, зуны хэсэгт нь нийт (26 барилга бай- гууламж багтсан иж бүрэн төв юм. Нарийн төвөгтэй ийм барилга: байгууламжийг бүтээн босгохдоо цахилгаан шугам сүлжээ, сан- техникийн тоноглол, холбоо зам харилцааны асуудлыг нэгэй зэ- рэг шийдвэрлэсэн ийм цогцолбор лагерийг пионерүүдэд зориулан манайд анх удаа. байгуулж бай- гаа бөгөөд орчин үеийн уран ба- рилгын ололт амжилтыг сурган хүмүүжүүлэх ухааны шаардлага- тай зохицуулан хослуулж чадсан юм. Өсвөрийн үеийнхэндээ. зориул- сан иж бүрэн тохилог ийм пионе- рийн лагерь байгуулахад МАХН- ын Төв Хорооны Улс торийн Тов- чоо, ялангуяа манай хайрт удир- дагч нөхөр Ю. Цэдэнбал онцгой аихаарал тавьж нэг биш удаа ла- герийн барилгын ажилтай биеч- лэн танилцаж зөвлөлгөө тусламш үзүүлснийг энэ баярт “өдөр гүн талархалтайгаар тэмдэглэхийг хүсч байна. Эх орны нийслэлээс холгүй ор- ших Баянголын үзэсгэлэнтэй сай- хан нарлаг энгэрт байгуулагдсан пнонерийнхаа лагерийг «Найрам- дал» гэдэг билэг дэмбэрэлтэй, гүн утгатай үгээр нэрлэхийг манай пнонер багачууд өөрснөө хүссэн нь ихэзхэн учир холбогдолтой хэ- рэг юм. Энэ лагерийг найрамд- лын хүчээр барьж байгуулсан бө-. гөод энэ лагерьт хүүхэд: багачуу- дыг найрамдлын үзэл санаагаар хүмүүжүүлэх үйлс өрнөж байх юм, «Найрамдал» зусланг ТМон- гол-Зөвлөлтийн уран барилгачид хамтран зураг төслийг нь гаргаж, Монгол-Зовлөлтийн барилгачид Уул зургаар барьж. байгуулах аж- лыг гүйцэтгэсэн учраас «Найрам- дал» лагерийг найрамдлаас урга- сан цэцэг гэж нэрлэхэд яг таарах юмаа. Тус лагерийг байгуулах са- наачилгыг таргагчдын нэг улмаар зураг төслоос нь эхлээд барилга байгууламж, гоёл чимэглэл, тавьц тохоөрөмж, энд явагдах хү- мүүжлийн ажлын программыг хүртэл цөмд нь хамаг халамж ац- хаарал, авьяас зүтгэлээ зориул- сан Хүүхдийн төлөө фондын Тов комиссын дарга, манай хүүхэд багачуудын хайртай халамжлан хүмүүжүүлэгчдийн нэг, БНМАУ- ын соёлын гавьяат зүтгэлтэн, то- рийн шагналт Анастасия Иваповиа Дэдэнбал-Филатовад МХЗЭ-ийн өв Хороо, Монголын Пионерийн Байгууллагын Төв Зөвлөл, манай нийт пнопер багачууд, залуучу шин өөг Заль л, ) 5 Товчлон цийтлэн, ыг И139-11 дын өмїөөс хамгийн чиц с: лийн баяр 1 илэ Пиоперийн лагерийг ыг хөдөлмөрийн баатар, Б ми гавьяат | барилгачин хурди, лал-Д. Бямбаагийн удирдсан бас. рилгын цэргийн айги, Зовлол» төөс уригдсан мэргэжилти її хэсэг. мон. арвай. найман аймгаас илгээлтээр ирсэн. залуучуудын гатигай! гад хамтын хүчдэр барьж байгуулсан. юм. Хурандаа. Бямбаагийн удирдсай барилгын цэргийл ангийн хамт олон, өндөр мэргэжил, дадлагаа. шавхац Дал чили! . зуслайг байгуулалцсан рийтор, Дийтрович «Чериьшєты улирдсан зөвлөлтийн мэр, 2 нүүд, архитситорч нөхөр Хишигт ахлагчтай, Юрий Борисович Мар- нов еронхий архитектортой зураг. төслийг зохиох монгол зөйлдөл- тийн хамтарсан уран чий сэтгэлийн халуун баяр та-. лархал хүргэе, гаа асар өндөр итгэл найдвар юм. гэж бид талархан хүлээн авч бай- на. Энд явагдах соёл хүмүүжлийн ажил нь пионер багачуудад улс” түмний нөхөрлөл, энх тайвны сапаа олгож, социалист аж төрөх. ёсыг хэвшүүлэх, ах дүү социалист орнуудын пионер багачуудтай нө-. хөрлөл найрамдлаа бэхжүүлэх, тэдний туршлагаас суралцахад чиглэх болно. Е Пионерийн П га дэлгэрүүлэх томоохон төв бол: гоно, БХЛКЗЭ-ийн онон Хорооны нэгдүгээр нарийн чгийн дарга Борис Николаевич ТПастухов МХЗЭ-ийн ХҮП их хуралд орол-. цох үедээ тус лагерь дээр ирж та» нилцаад «Артекийн дүү төржээ» г гээд «Артекн» лагерьтай шефийн | холбоо тогтоон ажиллахыг зөвлө- | сөн юм. Тэр ёсоор саяхан Зөвлөд- 006 төөс «Артек», «Орлеёнок» - тийн мэргэжилтнүүд ирж манай ажилд үнэт зөвлөлгөө өгсөн 22 12 4 8..- рооноос нөхөр Анатолий гневич 8 МПБ-ын гаар тэмдэглэе. Пионерийн «Н: эвцЄрынн нь манай пионер багачуудаар баг) рахгүй пионерийн УудНрдагчид, эв- лэлийн ажилтнуудыг бэлтгэх то- моохон сургуулийн газар болно. Энд амарсан гпионерүүдийн нэгэн. адил пиднерийн ахлах удирдагч нар шинэ. зүйлийг сурч очоод мапай улсын аймаг дад түгээн дэлгэрүүлэх болно. Нөхөд өө! Одон у. нилцаж байхдаа манай їй Удирдагч Ю. Цэдэнбал «Энэ Ба: голыг өгсөөд тавин найман эєи: тэртээ жанжин Сүх нинд өгөх т: хадгалаад явж А. И. Цэдэнбал Филатова, түл: хүүр хүлээн аваад «Найрамдал» лагерийн нээлтийг тохиолдуулан монголын бүх пионерүүдэд халуун баяр хүргэж уг түлхүүрийг энэ лагерьт нэр өгөх жилийн дунд сургуулийн дөрөвдүгээр ангийн зурах Ь Ичинхорлоо, ! үлгэмийн зөвлөлийн , ? яэлийн Эй дарга, нийс “лийн наймдугаар ангийн олц сур ” дагатан сурагч гсрийн Дараа нь эцэг Эх, багт сургал хүмүүжүүлэгчдийг төлөөлж, МЛАУ-ын пи хөдөлмөрийн баатар, нээл- лагерийн 7 тийн ёслолын цуглаан дээр МХЗ Э-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр на- «Найрамдал» рийн бичгийн дарга Л. Түдэв «Найрамдал» лагерийг найрамдД- лаас ургасан цэцэг гэж нэрлэсэн юм. «Найрамдал» лагерийн барилга байгууламжтай танилцаж явахдаа манай хайрт удирдагч Ю, Цэдэн- бал гуай «Энэ баянголыг өгсөөд тавин найман жилийн тэртээ жан- жин Сүхбаатар их Лепинд огэх түүхт захидлыг ташууртаа хадга- аад ЗХУ-ыг зорин явж онгорсон дурсгалтай газар шүү» гэж хэл- сэн байна. Ийм түүжтэй газар уг лагерь байгуулагджээ, Түүнчилэн гапьяат багт гэж үг хэллээ. Үр хүүхдийнхээ төлөө ямагт халамж анхаарал тапьж цам засгийн ач гавьяаг хүндэтгэн талархаж, МАХН-ын Тө Хөороо- лм нарийн бичгийн дарга, БИМА У-ын Соёлын Яамны сайд С. Со: сорбарам їнонерийн «Найрамдал» лагсрийг цаашид улам тохижуу лахад зориулж үйдэсний | хөгж мийп чуулгын зэмсэг, 5000 төг” рог, мон 5000 төгрөгийн цом, МҮЭ-ийн Төв Зоплолийн дарга Г. Очирбат үйлдвэрчиий. эвлэлийн ү!їдсэн. хорөнгөйоөс. сая төгрөг, Ардын: Болопсролын: Яамша сайд Р, Санжаасүрэп тус лагсрыг ши- Д. Базар баяр хүр: «Найрамдал» лагерийн зураг төс- лийг монгол зөвлөлтийн уран ба- рилгачид, инженер техникчид 80- хиож, улмаар тус хоёр орны бз- рилгачид хамтран барилга байгуу- ламжийг барьж байгуулсан юм. Бүх Холбоотын Лениний Комму- нист Залуучуудын Эвлэлийн Тов Хорооны нэгдүгээр тарийн бич- гийн дарга Б. Н, Пастухов МХЗЭ- ийн ХУЦ их хурлын үеэр тус ла- герьт зочлон очихдоо «Артекийп дүү энд төржээ» гэж хэлсэн бай- яа, Энэ бүхиээс үзэхэд манай орин пиопер багачуудаас «Найрамдал» гэдэг үгийг хамгийн сайхан, утга учяртай, гүн агуулгатай үг гэж байдаг «ИЛРХИДАЛ» ЛАПЕРЬ” НЭГДЛЭЭ | ЗУРГААЛ 43533 лээр байгуулах тайман талийн ДУНД сургуудыд. хичээлийн бүх үзүүлэн, Монголын эмэгтэйчүү- дийп хорооны дарга С. Удвал би" сийн тамирын тоглоомын талбай тохижуулахад зориулис 100 мян: ган төгрөг, Дориогошь.| аймгийн тээприйг. удирдах гаарын | дарга Лайханжавн: хээр, зүсмийн морийг дөрвон. дугуйтай го8 тэрэгний хамт, Хүүхдийн толоо фондын Топ компсс төрөл бүрийн тоглоом, 150 мингац төгрөг, Монголын Урчуулын Эплэлийн Хороо дотоод, сураг чимэглэлийг хийж тохишуу: лах, МХОЗ9-ийн Топ Хороо, хүүх- дүүлийн аллал жуулчлалаар япа хэд хэрэглэх холбооны иж бү: сонгон лагерна нэрлэсэн нь маш |. оножээ. 5 Ингэж найрамдлаас нэгэн үзэс- гэлэнт сайхан цэцэг монгол нутагт ургав. Энэ цэцэг зургаан дэлбээ- тэй. Өөрөөр хэлбэл найрамдал ла- терь зургаан хотхонтой, тэдгээр хотхон бүр өөр, өөрийн онцлогтой, уран барилгын өвөрмөц сонин хийцтэй | «Нарлаг», «Сансар», «Солонго», «Оч», «Туяа», «Одод» гэсэн нэртэй тус тусдаа пионерийн бүлгийн соёл хүмүүжлийн ажил явуулах танхимтай юм, Лагерьт эмнэлэг, халуун ус, гуанз, үйлчилгээний бүхий л ба- рилга байгууламж бий, Спортын 3027) 2424-5127) У22)) 2 1 ин” » 3 К, 2 1117 ! Ї 49:74 "АЛЬ 11 Г 21 Ц21111:5-272-4 ё хурлаар шийдсэнийг мэдэгдлээ, МХЗЭ Эн "ийн "Төв Хорооны нэгдү- гээр нарийн бичгийн да Л, Тү: Дэв мапай хүүхэд агачуудын хамгийн эрхэм хайртай халамжлан хүмүүжүүлэгч Ю. Цэдэнбал, А.И, Цэдэнбал“Филатова: нарыг «Най: рамдал» лагерийг нээж хүндэтгэ- лийн тууз хайчилж өгөхийг пио: иерүүдийн өмнөөс хүсэв, .-2- Тууз хайчлах үед хөгжимд баярын марш эгшиглэв, Дараа иь пам, засгийн удирдагг чид Мээлтийн цуглаанд оролцог" ЧИд «Найрамдал» лагерийн хотхо” пуудтай танилцаж, пиоперийн шу- гам жагсаал, сурагчдын нонцерт, спортын тэмцээн зэргийг үзлээ, Манай тусгай ЧАЛсҮээн О, ЦЭНДСҮРЭРЕ (2 8-7 ан тэмцээн явуулах тохилог талбай, ил стадион ч байна. Өвг ЭвцииалТл: орох үед энэ лагерьт пионерийн ордон, 8 жилийн дунд сургууль, 250 пино- нерийг нэг зэрэг хүлээж авах иж бүрэн тохилог байр болон бусад ахуйн барилга байгууламж ашиг- лалтад орно. : Монгол-Зөвлөлт хоёр орны най. рамдлаас ургасан энэ сайхан цэц« гийн өнгө зүс хэзээ ямагт цэвээ тансаг хэвээр байх юм. Яагаад тэвэл найрамдлын илчит наран, огөөмөр шим түүнийг өнхөд ЁНЫл болоо Цох цэээц тэтгэсээр ба! СО 1 Би-ь-чыий 5, ЭМ. Ё 3 : 3 УРтэү”-779"77” 34 5 : 23 р! ё. Бь! Г БЭ БЭ ю Ж 7» Э ас 2 - цш 2 4 с- БА «4 х НАЙРАМДАЛ--ДРУЖБА л--а-ш Ө-г Эх орны оспор үе хүүхэд бага- гд биднийг ээж аавын элбэрэл раар цаг ямагт энхрийлэн ха- ламжлаж байдаг манай төрөлх хайрт нам засаг бидэнд гоё сай- хан, өвөрмөц бүхэл бүтэн хөт хү: лээлгэн өглөө. Хүүхдийн энэ хот багачууд бидний төсөөлөн бодож байснаас ч илүү гоё, үлгэрийнх мэт үнэхээрийн сонин хөөрхөн болжээ. Бидэпд ийм шинэ сайхан лагерийг барьж, байгуулж өгөх гэж монгол зөвлөлтийн хамгийн чадалтай уран барилгач, инжепер зохион бүтээгч урчууд оролцон, лагерийн маань эмбелем, дууг зохиоход хүртэл манай улсын пар- тэй. зураач, “яруу найрагч, хөгж- мийн зохиолчид авьяас чадлаа сор Э. Багачууд бид ч гэсэн ла- НАЙРАМДАЛ - ДРУЖБА) герьтаа рийг оруулсанд гэвэл бид. лагерьтаа сайхан їэр. өгөхийн төлөө. цом уралдацгаасан. бөгөөд. өдоо. бид- ний иүхэнхийн. саналаар лагерь маань «НАЙРАМДАЛ». госон утга. төгөлдөр сайхан. нартай. хот: хопууд нь «Иарлага, «Сансар», оөрсдийн хунь | иэм- бахархдаг, Юу хамгийн «Солонго», «Оч», «Одод», «Гу: ла». гэсэн. портэй. болжоэ. Оспорийн Сүхбаатарчууд: бид нийг, түүнчилэн. олон үеийн баг гачууд дүү парыг маань эрүүл чийрэг, үйтэгш сурч хүмүү: хүүлэх гоё. сайхан. лагерь бай» гуулж, өгсөн явдалд энхрий хайрт иам Засагтаа, ялангула халамж- лап хүмүүжүүлэгч, | хайрт удир- дагч 10, Цэдэнбал: гуаїїдаа хүү хэд биднийг эхийн халуун сэтгэ- лээр ямагт замжилж, байдаг, Хүүхдийн төлөө фондын тов ко- миссын дарга, БНМАУ-ын соб- лын гавьяат зүтгэлтэн, төрийн шагналт А. И, Цэдэнбал-Филато- ва гуайдаа энэ баярт үйл явдлыг тохиолдуулап монголын нийт хүүх дийн өмнөөс хязгааргүй баярлаж байгаагаа илэрхийлье. Бид олоп орны ус тэйгийн найз партайгаа хамт хогшил зуг гаатай амарч, шинэ лагерийнхаа барилга. байгууламж бүхнийг хайрлан хамгаалж, тарьсан мод, бут цэцэг, суулгасан зүлэг бү- рийг өсгөн арвижуулж байх бол- но, Эх ориыхоо хөгжил цэцэглэл- тийп төлөө, ЗХУ, социалист бу- сад орнуудын үе тэйгийнхэнтэй тогтоосон найрамдлаа улам бэх- жгүүлэхийн төлөө амжилттай сайн сурч, хүмүүжихээ МАХН, МХ ЗЭ-дээ батлан илэрхийлье, Өвөрхангай аймгийн төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн бүлгэ: мийн зөвлөлийн дарга, МПБ-ын Төв Зөвлөлийн алтан медальт сурагч Ц. ТУЯАСАЙХАН Билл ит їг 5. ээ 292. Монгол орон уудам дэлгэр, үр- сайхан. байх.їюм. лагерийн монгол «парлаг» үэж нэрлэсэн хотхоныг нь зоутай сайхан зохицоо вэ? Бидний үерхэж дассан монгол хүүхдүүд их сэргэлэн цовоо, зоч- ломтгойгоороо сайхан санагдсан, Лагсрьт олон янзын ажил зохио- дог, түүнд бид бүгдээрээ орол- цож байгаа маань монгол хүүх- дүүдийн ажил үйлс, амьдрал, пионерийн байгууллагын ажилтай танилцахад үнэхээр сайхан 00: ломж олгож байна. Би эндээс сурсан дуу, шүлэг, бүжиг, монгол үндэсний тоглоомуудыг «найз нө- хөддөө зааж өгнө, Танилцсан бүх хүүхдийнхээ. хаягийг. тарааж үргэлж, хидлаар їилцана,, Би? хөгишм спортоор" хичээллэдэг. Хариад сургуулийнхаа ионцер- тонд заавал монгол дуу дуулж хөгжимдөнө, Энэ бол иарлаг мон- гол путгаас найз иөхөддөө, сур- гуульдаа миний аваачих бэлэг юм. Эцэст нь хэлэхэд хүүхдийн «Найрамдал» агерь үлэхээр өвөрмөц болжээ. Хүүхдүүд энэ лагерьт амрахад өөрийнхөө улс, гэр орондоо байгаа юм шиг тийм сайхан сэтгэгдэл төрөх нь лавтай ЗХУ-ын пионер, ЯКУШИН ЖЕНЯ. в--с--ссссссссссссссслассасслсаласлслсаасалслсссслсссссслсласлссссс-сслссссассоасссссаслоласссссолсслоололлслсосссололсолоаоооооололоолоо, Олон улсын пионерийн «Най- рамдал» лагерьт хүрэлцэн ирж автобуснаас буухад үзэсгэлэнт ЗУРАГ ДЭЭР: Гергана Тончева Бид Цуба улсаас зургуулаа ирсэн, Тав нь лиолер, Сїегд дэ авило мужийн сургуулийн хүүх- дүүд. Цөмөөрөө онцсайн сурлага- А --869675 сайхан ой хөвч, Болгарын уран барилгын өвөрмөц нэгэн хийц нүд- нээ туслаа. Бидэнд «найрамдал» лагерийн нээлтийн үйл ажилла. гаанд оролцох сайхан аз завшаан ТОХИОЛДОВ. Бид өөрийн хотхоны дэргэд зургаа. авахуулсан.Лагерийн нээл- тийн “үед сэтгэл догдлуулсан олон баярт үйл явдал боллоо. Болгар хүүхдүүд монгол хүүх- дийн нэгэн адил хүчит бох их со- инрхдог. Олон. улсын пионерийн «Найрамдал» лагерийн нээлтэд зориулан барилдсан 832 -бөхийн тэмцээн болон пионер ,сурагчдын нопцерт бидэнд маш. сайхан са- нагдлаа, БНБАУ-ын пионер ГЕРГАНА ТОНЧЕВА тан, хөдөлмөрийн аваргууд. Эд маань дэлхийг залуучууд оюутны Х! их наадам. угтал Куба оронг даяар өрлөсөц цииППГЭ. цэх НАЙРАМДАЛ--ДРУБА | зарлах, хүнсний ногоо, экимс ху- раах Их иаадмын төлөөлөгчдөд егөх болог. дурсгалын түйлс хийх зөрэг ажилд гарамгай... амшилт гаргасан үр дүнгээрээ. танай сай: хан оронд ирж амрах болсон юм. Манай” мушийн. ппопер: багачууд иг сал, 150 мапган.. їїссо-гийн ил хийж, их цаадмын хуримт- лалд оруулсан 2Нишээ !ь энд амрахаар” ирсэн. Лудсл: Гоцсалсо гэдэг. хүү Их иаадамд аориулсан олон сайхан. болог. дурсгалын зүйл хийсэн, Манай” ппоперүүд тацай цаг уурт амархан дасч, үс тэнгийн найз. парынхаа нэгэн адил хог- хилтэй сайхан амарч байна. Хэд- хэй. хоногийн. дараа манай эх оронд дэлхийн залуучууд, оюут- ны ХЇ их наадам нээгдэнэ, Энэ их наадмыг тохиолдуулан «Пионе- рийп үнди» сонипоор дамжуулан монголын сэргэлэн бор жаалуу- Өргөн уудам газар нутаг, энд тэндгүй налайсан мал, сүрэг, цэл- мэг тэнгэр энэ бүхэн сайхан мон- гол оронд байдгийг иүдэар үзлээ. Тал путагт тэмээ бэлчихийг харж, сайхан амттай айраг уулаа. Мөн шинээр ашиглалтад орж байгаа олоц улсын пионерийн «Найрамдал» лагерийн нээлтэд оролцлоо. Монголын нам, засгийн удирдагчидтай нүүр учирч, үе тэнгийн анд найз нартайгаа уул- зан ярилцав. Лагерийн нээлтэд з0- риулсан пионер сурагчдын кои- церт-үзэж монгол үндэсний хув- цас өмссөн хүмүүсийг харлаа. Хүүхдийн «Найрамдал» лагерь бидний сэтгэлийг хөдөлгөж байна. Монгол найз нар аа! Миний нэ- рийг Татяна Новотна гэдэг. Би БНС ЧСУ-ын Брно хотын (Садмиште Ряшжковнце улице-22) дунд сур- гуулийн | наймдугаар ангид су- ралцдаг.:Би монголд ирэхээсээ өмнө Монголын хүүхэд бага" дын тухай мэддэг байсан БНМАУ-ын нам, засгийн төлөө лөгчдийг БНСЧСУ-д айлчлах үеэр би өөрийн пайзын мт монголын нам, засгийн төлөөлөгчдийн тэр- гүүн МАХН-ын Төв Хорооны иэг- дүгээр нарийн бичгийн дарга,БНМ АУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүү- лэгчдийн гдарга Ю.Цэдэнбал гуайд цэцгийн баглаа барьж, пионерийн бүч зүүж: өгсөн, Түүнийгээ өнөө- дөр дурсан санахад унэхээр сэт- гэл хөдлом сонин сайхан байна. Ю, Цэдэцбал гуай 2 эд бага- чуудад хайртай эрхэм сайн хүн. Цэдэнбал: гуай манай оронд айлч- лахдаа мїпий ээж аавын ажилла. даг арьс ширний үйлдвэрийг үз- Би Румыны Бихнор хотын сур- гуулийн долдугаар ангийн сурагч. Онцсайн суралцдаг. Энэ жил мон- гол оронд ирж Сэлбийн пионе- рийн зусланд амарлаа. Монгол орон бол үзэсгэлэнт сайхан бай- гальтай хүүхэд багачууд нь эвтэй найртай юм байна. Румынд олон улсын хүүхдийн нэгдэл нягтра- лын байгууллага бай- даг. Эпэнь тапай интернационал 222, ЗУРАГ ДЭЭР: Зүүн Рау Алеисандру гараас Д. Сухбаазарин: нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбииагад хэвлэв, НАЙРАМДАЛ - ДРУЖБА! ХҮҮХЭД, ХҮҮХДИЙН БОДОЛ, СЭТГЭГДЭЛ Эрхлэгч Ё Г ЗУРАГ ДЭЭР: Кубыи пиоперүүд: дад БНКУ-ын нийт өснор үеийнх- ний өмнөөс хамгийн сайн, сайх- ныг хүсэн өрөөс, Пиоперийп ихлах удирдагч РОДОЛЬФО ОЛИВЕРА Бид нутагтаа буцаж очоод монго- лын пионерийн «Найрамдал» ла- герийн нээлтийн сэтгэл хөдлөм үйл явдлыг үзүүлсэн гэрэл зур- гаараа тусгай самбар гарган хамт олондоо ярын танилцуулиа. Бид монгол оронд ирээд хэдхэн. хонолс байгаа. боловч монгол хүүхдүүд маш их тэсвэр хатуужилтай, сэр- гэлэн цовоо, ажилч хичээнгүй юм гэдгийг ойлголоо. Үе тэнгийн мон- гол найз партаа улам их амжилт хусье, БНУАУ-ын пионер ТОКАЧ АРПАД, ЕГЕЙРВАРИ МАРТА “мар сэн. Миний ээж, аав ч гэсэн мон- голын тухай ярьдаг. Бид монгол оронд ирээд хөгжилтэй сайхан амарч байна. Өнөөдөр олон улсын пионерийн «Найрамдал» лаге- рийн нээлтэд үе тэнгийн найз иа- рынхаа хамт оролцох завшаан то- хиолдсонд туйлын их баяртай. явна. Монголын өргөн дэлгэр нут- Ж. 3 гийп говь, хангайгаас ирсэн пио- р 1 | иерүүдтэй танилцахад маш сонин а санагдсан. Олон улсын пиоперийн «Найрамдал» лагерь дотроо зур- гаап хотхоптой юм. Монголын пам, засаг хүүхэд багачууддаа үнэхээр хайртай нь энэ лагерийг харахад л мэдэгдэнэ. Монголд олоп улсын пионерийн «Найрам- дал» лагерь байгуулагдсаныг ло- хиолдуулан «Пионерийн үнэн» со- инпоор дамжуулан. мопголын пио- нер багачуудад баяр хүргэж, сайн сайхныг ерөөе! БНСЧСУ-ын ипноне ТАТЯНА НОВОТН Бий. клубтэй олон талаараа адил твс- х тэй. Манай орны хүүхдийн «Гэ- ж : рэл» гэдэг сэтгүүлд монголын ар- 5 дын хувьсгалын 57 жилийн ойн тухай материал хэвлэгдсэнийг бид саяхан уншсан. Бид монгол хүүх- дүүдтэй сайхан танилцаж найз нөхөд боллоо. Бидний амьдралд тохиолдож. ) 4 Ёя байгаа нэгэн сайхан үйл явдал нь зоо В. «Баянгол» гэдэг «үзэсгэлэнтэй «є 21 газар байгуулагдсан олон улсын 89 : эх) пионерийн «Найрамдал» лагерийн ажиллагаанд оролцож Р. : 20 лэ » ЕЛ в р ч нээлтийн 2 байгаа явдал юм. Монголын ипам засгийн удирдагчид, олон улсын пионерийн лагерийн ажиллагаанд биеэр оролцож, үнэтэй сайхай сургамж | зөвлөлгөөн өглөө. Бид нутагтаа очоод, «Найрамдал» ла- «терийн тухай, монголын хүүхэд багачуудын үерхэл нөхөрлөлийн . тухай, монголын үзэсгэлэн төгөл- дөр байгалийн тухай үе тэцгийн- хээ найз иөхдөд ярина. БНСРУ-ын пионер 1 РАУ АЛЕКСАНДРУ Ц. ДАШДОНДОВ Индеке--14140 ДЕН0 С22222020-5ӨЭ-//ГГ/ Л бЛТ ТЄ Э2А ЭНЭ ОНД УЛСЫН ХЭМЖЭЭГЭЭР 850,0 ТОНН ТЭЖЭЭ- ЛИЙН НЭГЖТЭЙ ТЭНЦЭХ 1,113.,0 ТОНН ӨВС: 154,0 ТОНН ДАРШ, 156,0 ТОНН НАРИЙН ТЭЖЭЭЛ, 4,5 ТОНН ВИТА- МИНТ ӨВСНИЙ ГУРИЛ, 38,8 ТОНН СОРС ЗООДОЙ, 78,1 ТОНН ЭРДЭСТ ТЭЖЭЭЛ, 140,0 ТОНН БАГСАРМАЛ ТЭ- ЖЭЭЛ ТУС ТУС БЭЛТГЭНЭ. 3: МАЛДАА АРВИН ИХ ТЭЖЭЭЛ БЭЛТГЭХ АЖИЛД ПИО- НЕР СУРАГЧ БҮР ИДЭВХТЭЙ ОРОЛЦОЦГООЁ! 224 2222 22УУУ2УУРХИЛУУЛЛЛИУУУЛУХУРУЛУД, Орон БҮХНИЙ ПРОЛӨТАРИ:НАР 1 МАХН-ын уйл ХЭРГИЙН ТӨЛӨ БЭЛХЭН МУХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПох Төв 2 Унд 10 мөн, Бямба 35 дахь жилдээ М 31 (1527) 1070 оны наймдугаар борын б, Ю.ЦЭДЭНБАЛ: ГУАЙ. ОРОН НУТАГТ БАЙСАН НЬ. ЦЭДЭ ДАГ | МАХН-ын Төв Хорооны нэглү баясгалант ирээдүй-хүүхэд багачуул» гээр парийн бичгийн дарга, БНМАУ- тай уулзаж өцог ёсиим үнэт сайхан ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч 9 дийн дарга Ю,. Цэдэнбал гуай сан бургээн, сэцулийн ааа хан. Хялганат дахь модны аж ахуй, | хотоор пвэк ашилчин, малчин, сэхээ Булган аймгийн Хангал сум, Ингэт- , 5 д гэн олон хүмүүстэй ууласаны дотор толгой, Хутаг сум сангийн ажахуйн| 72! 97 үмүү уу шуЦ! зарим, бригад болон. Эрдэнэт,Дархан газар бүхэндээ манай орны очсон МАХН-ын Төв Хорооны иэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал, түүний гэргий, Хүүхдийн төлөө фондын Төв комиссын дарга А.И. Цэдэнбал- Филатова нарыг Дархан хотод хүрэлцэн очиход пноперүүд амьд цэцгийн баглаа барин баяр баясгалантай халууц дотно угтлаа. М. ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг Ю. Цэдэнбал гуай Эрдэнэт хот орох замдаа Зүүн хараагийн сургуу лийн 4 дүгээр ангийн сурагч Д. Цэцэгмаа, 2 дугаар ангийн сурагч Атар цэцэг нартай уулзлаа.Сурагч Д.Цэцэгмаа, Атарцэцэг иар зуныхаа амрал тыг хөгжил баясгалантай өнгөрөөж ээж, аавдаа тусалж байгаа тухайгаа 10. Цэдэнбал даргад баяр хөөртэй. ярилаа. Ботииииниййтшиниицшнгпннппишипитиппиипишлаиининнииишиацишиилииинийишинишиншинийиннїиїий141(Ш ДЗО-НЫ ХЇ ИХ НААДАМ: сэн уриан дор болж” “өлгөрлөө, “Түүнд 145 орны 20 мянгаад хөвгүүд охид оролцлоо. ДЗО-ны ХЇ их наадмын өдрүүдэд улс төр, еоёл “урлаг, биеийн тамирын 1209 төрлийн арга хэмжээ явагдав. Америк: тивийн анхны солпалист улс-Кубын нийслэл Гавана хотпоо ДЗО-ны ХҮ их наадам дол- дугаар сарын 28-наас наймдугаар сарын 5-ныг хүртлэх хугацаанд «Имперпалиамын -срэг, эв са- нааны нэгдэл, эйх тайнап, найрамдлын төлөө» кэ- 1111111111111111111111111-: Ба222:1635: : (52 КУБЫН ЦЭЦЭГ тайсаг шилтгэЭ" үаруй хүүхэд суралцдаг. Кубын хүүхдүүддээ авч пнонерүүд улс орныхоо түүх өгсөн юм. Кубад нэгээс дөрөвдү” хөгжлийн тухай түгдрэхгүй ярих “СОЗД79 «Нубад болж байгаа дэлхийн залуучуудын чуулга уулзалт бол зих тайван, улс түмний аюулгүй байдал, залуучуудын эрх чөлөө, ардчилсан эрхийг хангах, залуу эж байг далдаачпны энэ пийг хувьсгал «Урьд өмнө хүний үг сай газраас хамгий үлэс ти їций ни! үеийнхиий амин чухал эрх аш- тэй нь энэ байна» гэж далайд шиг л хамгаялахын БолбриулалхиЙН жуулчлагч Христофор Колумбын гээр апгийн хүүхдүүдийг монкад: нь бахадмаар Тэд эх орныхоо Ба оло саргислалын яОО сэтгэл догдлон бичиж байсан Ну: ЧУУД гэж нэрлэдэг. Монкадчууд нийслэл Гавана хотноо болж бай- ний эсрэг тэмцэлд янз | бүрийн ба орон цэцгээр баян билээ. Бас Цагаан цамц, улаан өмд, бна гаа дэлхийн залуучууд оюутны улс орны залуучуудын найрам- Кубад хүүхдийг цэцэг гэм нэрлэ. ӨМСӨНӨ. Дунд ангийн пионерүү- ХЇ их иаадамд зорнулж, хүүхэд 2 дэг байна. «Хувьсгалыг зөвхөн ДИйг Мартичууд гэнэ. Хосе Мар- бүр ур авьяасаа гарган эрхэм зо хүүхдийп төлөө хийсэн юм» гэж ТИ бол Кубын апхпы хувьсгалын дал, эв нэгдлийг бэхжүүлэхэд чиг- лэсэн үзэл суртал, улс төрийг дурсгалын хамтын томоохон арга хэмжээ 10м» далхийн залуучууд, оюутиы 2Ж1 их иаадамд оролцогчдод! илгээсэн баярын бичгээс) ш.Шинципэнин шиш цэ Т0Ү111111111111 1111111111111:1111111111! шишинл тээл ээ тэ эт 0 1 11 01 Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю, ЦЭДЭНБАЛААС ЦНубын хувьсгалын пэрт удирдаг: Муба хотод «Камильд оргох цэг цэг» иэртэй. ийонерийн ордон бий, Урьд ядуу хоосон хүн хөл удирдагч, алдартай яруу найрагч на өмсөнө, Мубын ардын хувьс: галын баатар Камильо Сьеифуэ: госийн. парэмжит пиоперийн энэ чилдоо барих бэлэг зүйлийг урлан бүтээжээ. Ийнхүү 8 Төв Хороонжл: ЭГ : ОТОГ Зассонөд : нарийн “эмт | ӨНЛЫН ! тол ЛЛӨр ий л билээ. Мартичууд улаан бүч Нубын цэцэг болсон өсвөр үе нь дарга, БИМАУ-ын Ардын. хэлсэн ив учиртай. Сайтьяго де ЗҮҮЖ, цагаан цамц, шар өмд, нм эрх жаргалыг наран дор аз шар з галтай амьдарч байна, үншгэх хориотой байсан баяй ху" ордон олоп танхимтай. Нийг1200 Сайтьяго до Муба-Улаанбаатар. зэс. ич ма Г! Сэтгүүлч Г. АК! им. ишиг тиииинини йг НИН шиний | АЖИЛСАГ | 1, ХӨДӨЛМӨР ЗУСЛАН хөгжилтэй БАЙНА Цэцэг” нөгөө алаглаж, гол гор хи хоржигносон Согпогорийн: ам үнэхээрийн сайхан. Сөгпөгөрийн дэнжид Ж. Пүрвээ: даргатай Тагт сүмбэрийн сангийн аж ахуйн ул сын аварга ногооны Оригад аж! задаг. Эднийг түшиглэж, ми лийн арван. жилийц зургаду р дунд сургуулийн хөдөлмөр зуслан тэнд байгуулагдасээ. Энэ жил тус лийн 20 жилийн ой болно. Уулийнхаа ойг угтаж хөдөл- мөр зуслан дээр их ажил өрнүүлж байга. Хөдөлмөр зуслангийн захи рал Н. Должин, биеийн тїмирын багш Ц Базаргүр нартай уулза- хад: -- Манайхай энэ жил 53,5 галд сойгино, манжин, байцаа, л тарьсан. Соёололт ургац сайн. Нийтдээ 400 гаруй сурагчид ажиллана. Одоо 7 багш, 70 сурагч 4 брнгад болон ажиллаж байна. Хүүхдүүд ажлынхаа зав чөлөө” гөвр бисийн тамирын тэмцээн дФӨФӨЛӨРЛ (Тэмдэглэл) ппуулах, концерт тоглох, ауслан, гаа хохижуулах, чүдлэн хамгаа" лах штабын үллэг. шалгалт хийх, мөп БИМАЛУ-ын хөдөлмөрийн баа» тар ногоочин Я, Долиоцоиан, МА ХН-ын ХҮП их хурлын төлөөлөгч Ж6.Пүрпээ партай алт цохон лоо. Багш О. Баяраа. Д. Гэлэг, Н, Жамдамба: иарын хариуцсан бри- гад, сурагч 11. Адыла, 1. Алтан- цог, ЯГ Се гал, Ж. Амар- мэнд пар бусд 1 давуу амжилт, тай явиа гэнс ярилаа, 2. ХАДЛАНЧ ХҮҮХДҮҮД Батсүмбэрийн сангийн аж ахуйн 8 жилийн дунд сургуулийн сураг- чид жил бүр сангийг/ аж ахуйнхаа өвс хадлангийн ажилд тусалж их ургац авдаг. Энэ жил сургуулийн хэмжээгээр 200 гаруй сурагчид “ хадлапгийн ажилд тусалж байна гэж захирал А. Авирмид ярь байв. Биднийг «Нарийп хөндийд» хадлайгийп бригад дээр ирэхэд хүүхдүүд тун гавшгай. ажиллаж: байв. Энд ажилламс байгаа хүүх- дүүдийц дунд 8-ын «В» ангийн НАМЫНХАА ЛООЗОНГ ӨСВӨР ҮЕ ХЭРЭГЖҮҮЛЖ БАЙНА сурагч Т, Олзод тармуураар өд" рийнхоо. толоплогөөг 104--105 хушиар биелүүлж бүх хадланчдын тэргүүн эгпээнд япиа, Мон 4-ийн «ЛА» айгийн Т, Алтаншагай, 0-гийн «1» ашгийн Г, Отгонбалр, 0-гийн «11» ангийн Б, Илмсүрэн, 7гийн «1» апгийн АЛ. ӨОнхбаатар, С. Хи шигинм парын өлөн сурагч сайн ажиллаж байна, 0, СААЛЬЧИН ОХИД Партиааны сангийн лж... ахуйн саллиїг фермүүдэд: 00: шахам су! рагчид путшихан амралтапр” үнээ сааж байна. Эдгоэрийн дотроо, сурагч 1. Урансайхан, Б, Алтийг тула, 21, Гапрхүү ир саалийн хуг гацаанд 400--1020 литр сүү саг эээ. 4, ногоочин ХҮҮХДҮҮД Батсүмбэрийн саигийн аж ахуйн Согпогорийн цогоо бригадад тус сангийн аж ахуйн 8. жилийн сургуулийн 30 шахам сурагчид ногоопы зэрлэг авах, услах, арч” лах, бордох ажилд идэвхтэй орол: цов. б-гийн «А» апгийн сурагч Х. Цогаолмаа, З-ын «А» ангийн Ё, Оюунчимэг, 4-ийн «Б» ангийн Х. Алтанцэцэг, Ж, Болормаа. мөп сапгийн аж ахуйп 10 жилийн сур- гуулийн 9 дүгээр апгийн сурагч П. Лхагвасүрэн нар опц идэвхтэй ажиллаж байна. Ийнхүү хөдөө путгийн хүүхдүүд, хөдөлмөрийн улнрал-78-д өндөр амжилт гаргаж, социалист өмчийг хайрлан хамгаа” лах, хөдөлмөрийг бишрэн хүидэт- гэх талаар лоозонг хэрэгжүүлж байна. Ьь3 иамаас. дэвшүүлсэн Манай идэвхтэн сурвалжлагч ИДС-ийн сургуулийн оюутан Л, БАТСҮХ е 4 Сурагч Т. Алтаншагай. зохиогчийн авсан гэрэл зураг 5 У, УЛААН ТОЛГОЙН ЗУСЛАН Сүхбаатар аймгийн Асгат су- амарч хөдөлмөрлөх аж. Нэгдү- СУРАГЧ : мын Соёмбо пэгдлийн үржлийн гээр ээлжид амарч байгаа 20 га- ламгаалагч, бригадын төв Улаан толгойт гэ- руй сурагч долоохоп хоногт 1000 АМРАЛТААРАА дэг газар Улаан бүч хөдөлмөр гаруй литр сүү саажээ. МАХН-ын Төв Хороопоос дэв- Н үдлэн Асгат сумын найман жилийн дунд сургуулийн 4 дүгээр ангийн сурагч Б. БАТБАЯР, зуслан бий. Энэ зусландаа Асгат сумын найман жилийн сургуу- лийн сурагчид гурван ээлжээр Бидний найз иөхөд, зуны сай- хан улиралд өөрсдийн чөлөө цагаа үр ашигтай өнгөрөөж: | байна. лоозоцг Хэнтий дунд шүүлсэн зарчмын шинэ хэрэгжүүлэх хөдөлгөөн аймгийн пионер сурагчдын эрчимтэй өрнөж байна. Одоо сур- хамгаа гууль. бүр «Нүдлэн лах эргүүл»-тэй бол хамгаалагч пионерү амралтын хугацаанд байнга ажил- лаж зөрчил гаргагчдад. шаардах хуудас «тардуулж . «Дохио» со- ынн таргаж байна. "Мөц хүний гээгдүүлсэн олон. зуун төгрөгийг олж эзэнд нь тоо ёсоор нь хү- лээлгэн өгсөн “шударга пиднер Ганчулуун, гэрээсээ сургууль хүртлээ 39 ширхэг хадаас түүж хамт олноо урналсан төвийн 10 жнлийн сургуулийн 6 гийн «А» Дархан хотын 8 жилийн 7 ду- гаар. сургуулийн 7-гийн «Б» ан єндо ихэр хоёр охин суралцдаг. Энэ гхоёрын. нэр нь: Эрдэнэцэцэг, Эрдэнэдэлгар, Тэр хоёр охии ярихдаа: Мапай аавыг Дүнчээ гэ» дэг. Төмөр замын ресторанд то- гооч хийдэг. Бид хоёрт аав маань зургаан төрлийн хоол, тпарийн боов, талх барих аргыг зааж ог- сөн. Бид хоёр зуны амралтаар ши 1 1 17 ИХЭР ОХИДЫН ЯРИА Долтой. буюу уран зохиолын арав гаруй цом уцшина гэн ярив. -- Та хоёр сургуулиа төгсөөд р мэргэжил эзэмших вэ гэнс : х ям м ах ЗХУ-д дээд сур- гуул эгч маань Дархац хотын политехиикийн сургуульд суралц- даг. Бид хоёр сургуулиа төгсөөд ииишиинцишиинишишиинииШин Нийслэлийн 47 дугаар сургуулийн 7, 8, 10 дугаар ангийн сурагчид Төв аймгийн Баяндэлгэр сумын Хэрлэнбаяп иэгдлийг түшиглэж байгуулагдсан «Од» хөдөлмөр зусг ландаа амрав. Хүүхдүүд 56 гагга: зарт тарьсан төмс, манжингийн нэгдүгээр үсийг зэрлэг зулгаажс, 2364 литр сүү сааж нэгдэлдээ тушаажээ. Сурагчдаас. 10:ын «Л» ангийн сурагч Хишигдэлгэр, 10- ын «Б» апгийн сурагч Мөнхөө, Цэ-/ рэппадмид нар амжилттай сайн ажиллажээ. Ь | ангийн сурагч Ганболд нарын сургуулийнхаа эн хамгаалах Гүнжилам эгч шигээ алдарт нэх- «Гав рвалжлагч» ду- шунал ч анагцодЄрхолон дэнж штабын ансилд тусалис байна: Гур мэлчин болно гэлээ. Аймгийн /ХЗЭ-ийн хорооны “ваас дөрвөн" төрлийн / ургамлын К. ажилтан Ч. АДЬЯА. үндэс түүнэ. Хичээлийц холбог- Л, ГЭНДЭНПУНЦАГ НХТУЯА 9 ны я цэл?” "1 28БИСЛИ7 |9Ч4РрУУД. Улаанбаатар хотноо болсон Хэнтий аймгийн соёл урлагийн 10 хоногийн ажилд аймгийн соёлын орд- ны дэргэдэх дугуйлангийн зарим сурагчид амжилттай оролцсон юм. ЗУРАГ ДЭЭР: - ЭМУХСЭ мм, Пионер сурагчдын урлагийн Үзлэгийн хошой мөнгөн медальт Ж, Нансалмаа, алтан медальт Б. Зөвлөлтийн -дуу дуулаач су-!.. Соёлын ордиьг рагч шалгаруулах уралдаанд 4 4 тэргүүн байр эзэлсэн /Өндөр- дэргэдэх бүжгийн Ж хаан хотын төвийн 10 жилийн Алтанхуяг, МИПБ-ын Төв Зөвлөлийн мөнгөн медальт сургуулийн 8-ын «В» ангийн дугуйлангийн сураг- П. Байгальмаа нар, : Ё “ сурагч онц сурлагатан Л. Бат- сүрэн. чид. Л. АНДРЕЙН авсан тэрэл зураг «Ї ЕРИЙН Ү є » «Найрамдал» лагерьт -- Монгол нутагт сайхан зун болдог юм байна. Сайхан сэт- гэлтэй монгол хүүхдүүд бидэнд туйлын элэгсэг дотно ханддаг. Монголын пнонер сурагчдад онц сурлага, аз жаргал хүсье. ЗХУ-ын пнонер Г, Марина, -- БНАГУ-ын Котбус мужийн Финстрвал де хотын (1ЇЇ-дунд гүлийн сурагч Котрин Шу- .У тар хотын 27 дугаар дунд сургуулийн 6б-гийн «Гэ» ан- тийн сурагч Ч. Чулуунцэцэг нар «Найрамдал» лагерьт анд най- болжээ. зээгээ -- Болгарии пиоиер К, Ру. меєнкно, Төв аймгийн 10 жилийн дунд сургуулийн. 8-ын -«А» ай гийн сурагч Д. Төрмөнх нар, ҮНДЭСТЭН ОЛНЫ ХҮҮХДҮҮД НАЙРАМДАЛ «ХҮҮХЭД. АМРАЛТ ҮҮРД НЭГ САЛИЛАГААР ҮЛМЬДАРИЛ -- Зураг дээр: (Баруу!! гараас)! ЗХУ-ын пионер А. Филатов, Чехослонакийн инонер М. Тпорушок Гумыны пионер А, Целийну, Їубын пнопер С. Ципалидеа, Польшийн пионер А. Мутейна, Уйига- рышц инопер Ё,, Марга, БИАГУ-ын пнопер С. Шадак пар. Улаанбаатар хотын ойролцоо нээгдсэн Баянгол дахь олон ул- сын инонерийн «Найрамдал» Ла- герийн анхны ээлжинд манай өӨс- вөрийн Сүхбаатарчуудын хамт ах дүү социалист, орны пионерүүд амарч, өөрсдийнхөө сурлага хө- дөлмөр, урлаг соёлын арвин бая- лаг туршлага солилцож, дотно танилцаж анд нөхөд болц- шоолоо. Тус лагерийн «Нарлаг», «Са!- сар», «Солонго» ... аль ч хотхо- ноор нь явж, хэнтэй нь Ч таа- ралдсан найрамдал, “нөхөрлөл, аз жаргалын ” ярилцаж, Дуу дуулж, бү хийж байдаг. мод хотын 10 жилийн дунд су туулийн пнонерийн бүлгэмийн зөвлөлийн дарга Д. Гантөгс, ЗХ У-ын пионер Япушин Жсенля, Куба улсын пионер Марко Пенонист, Польшийн пионер Селва зэрэг аль ч орны пнонертай уулзахад: -- Бид ази, европ, америк тивд амьдардаг боловч «Найрам- дал»-ын энэ лагерьт нэгэн аав, ээжийн хүүхэд шиг сайн анд нө- хөд болцгоолоо. | Бидний ингэж ахан дүүс болон танилцаж, өөр өөрсдийн сонирхсон зүйлээ чөлөө- тэй ярилцахад орос л ихээхэн тус болж байна гэж: хэлээд «Май- рамдал» лагерийн «анхны зочиц болон амарсандаа туйлын их баяр- тай байгаагда сэтгэл хайнгалуу!: илэрхийлж байв. Баянголын олоц улсын пионерийн «Найрамд лагерийн анхны амрагчдын ту» манай тусгїй сурвалжлагч С. Бо» доошийн бэлтгэсэн гэрэл зурги сурвалжлагыг энэ дугаартаа ний- тэл? -- Дорнод аймгийн төвийн 10жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «Г» ангийн сурагч дунд сургуулийн 8-ын «А» ангийг 7Н. Оюунцэцэг, Зуунмод хотын нэгдүгээр сурагч Д. Гантөгс иар. Польшийн Селва, Кубын Тононнст нарт «Залгамжлагч» сэтгүүлээ тапил-. цуулж байгаа нь: -- Унгарын пионер К. Чилло,Е, Марта, монголын иионер Ү, Солонгоо, С. Баяраа нар. » - “Манай эх орны (18 аймагбусад хотуудайс “сурлага дийн хэсэг, -- Чехословакийн пионер Ирна Галлева, Таня Новотна нар «Пионерийн -үнэн» сонины шинэдугаар сонирхож байна. 1978-1979 ОНЫ ХИЧЭЭЛИЙН ЖИЛД ХЭРЭГЛЭГДЭХ СУРАХ БИЧИГ . Ч 2 1 : , Өохнолч, сурах бичгийн нэр, Хэвлэгдсэн оп Үнэ Л, Даөлхасүрэн Шс вохиолын 1978,0нД хар налан 20 ! тог мөн 1 АНГИ шар Л ЛОС 1010 0, БЭР ЛүЛлГ ! 8. С, Шарав, Д, Цэрэндагва, 1972 1 тог 00 мөн Ц. Идамшар У үрллау Урлаг 1 Л Цагаан толгой 1975 1 тог 00 мөн ҮГ ЛИГИ / 978 оп 1 төг 90 мон 1070) онд хэвлэгдэж байгаа 1, 11, Цогмэд, БИМЛУ-ын ! б 1 тог 79 мөн Л0Л00:1:)2131) 1970 он хэвлэгдэж байгаа, 1: 2. С. Шарав, Ч, Лувсандэндэн, 9 тог 00 мө (975 НЬ: 1 төг 60 мөн ! ХусЫ л эл ! ЇГ “УГир яАД- 0 цам ЭЛ. 1010 ЯЛ хэвлэгдэж байгаа онд хэвлөгдөлс байгаа 80 мөн 9. Ц. Дэжөэхүү Х. Өлзийханд, : АЙН гаг 00: мон 0, Т. Гонбосүран, В, Эрдэнэбаяр 1070 08... гэн УУНОН ) АД. Цэрэндагва... Монгол хэл 1 тог 10 мөн Урин похиолий унших бичиг 1978: онд х 2 тог 30 мөн онд хэвлэгдож, байгаа 4, 9, Радипа, Гомбо, 1079 он "тог 00 моно 4, Д. Бүндэн. Матемахиц 4 тог 00 мон Ц. Рагчаа. Л, Дамба: Фиши 19709 ои 9 төг 80 мон 8 тог 50 мон б, 0, Дашиймаа, СО, Мягмар, 1970 оп лэгдлж байгаа Ї 1 онд хэлэгдэж ма а100 в. Давеаүрэд Ю Цагаа! 1070) оид- хэн. 3 5. С. Ифадамбаа, Дуу хогжим тог мон лга0р 5 мон Уу Ё онд ! тог Л мон 0. Х. Гойдотиаин Га, Дагва 1970 оп 1 тог 75 м | 6. Д. Батсү » Чимэдцэрэн 1072 онд тог 95 мон Геомотр й.. Лү рслэх урлаг 1975 онд 1 тог 20 мон 7, 11. Брилопа ,Д, Дашдайаа, 1975 он Я 572703 мөн 1 7. Цэвэгжав, Цагаан толгой 1979 онд хэвлэгдэн байгаа Орос хэл 1978 онд хэвлэгдэн 1 төг 60 мөн оо (Туршлага сургуулиудад 8, Т, Балдан, Д. Дацэкамц, 1973 он 1 тог: 60:и0р" 13 хэрэглэг, То) Хими 1976 ол 4 төг 40 мөн. 1Г АНГ 0, Я. Иамсрайжан 1973 оп 4.т0г:70 мой 1 1, Я. Гончиг, Ч, Лувсандэндэв, 1973 он. 2-тог 90 мон 7 Шинэ ца түүх 1976 оп 2 төг 20 мөн! 3, Шарав 10. Цэрэнжав, ХАЦСОЫ 1976 оп Э-тог 25 мөн 10. 9, Радипа В, Ф. Шш ков 1977 оп 10| 2 : « ичиг Л, Митиддорж Технинийн 2 Х ал УЭЛЦШН Ц., Дэшжээхүү он он Ё төг 20 мон ходолмө| шээОЙ 1977 оп 3 төг 20 мөн. 1 » Царэндагва, онгол хэл 1970 он 3 тог 25 Мон 11, -Н, Цэцгээ, , Нориинхорлоо 2 3! Х Бүндэп, Математик 1913 00 2 төг 90 мон Үйлчлэх БО НД П-УШ 1977 он 25100016 4 1976 он 3 тог 25 мөп Уй АНГИ 2 с 20төг 25 мөн 006 4. Т. Гармаа, Д., Базар, 1973 он 1 төг 35 мон 1, Г.. Даваацэрэн Г. Голгор, 1972 оп лө 30 мөн : ЗБэн бодис 1976 он 1 төг 30 мөн «БНМАУ-ын хураайгуй түүх 1976 Їлөг50| мөн : 5. Л. Батсүх, Б. Цэсн-Ойдов 1973 оп 1 төг 85 мөн 2. Ц. Өлзийхутаг, Монгол 1973 ов 1 “т с, 57 мөн дүрслэх урлаг 1978 он 1 тог 85 мөн холний үгсийн сангийр судлал 1976 он АР од 85 мөн 0 1: АНГИ архүү, Нийтийн уран 1974 оп 819 20 мөн) 1 2-1. Ч, Лувсандэндэв, Я. Гончиг, 19174 он 4 төг-25 мөн : зохиол .1977-0н 2 төг 05 мон 4. Шарав Б. 2Камьяндагва 1977 ов 4 төг 25 мөн 4. Д. Цэнджав, Д. Баасандорж, 1974 он 7 6: га : С Унших бичиг Орос хэл 1918 :0НДИХЭНЛӨР ЭЛ л г55 мөн. 2. Л. Балжир, Д. Бүндэн 1974 он 3 төг 65 мөн 5..С. Уртнасан, Н. Даваа, 1973 он : ОНЦ 60 мон. Математик 1976 он 2 төг 45 мөн П. Багаажав, Хүний биеийн 1976 оп Ёлтвг 2 -3. Д. Цэрэндагва, Х. Өлзийханд 1974 ов Ё 2 төг 80 мөн анатоми физиологи 2 2 тог 40 мөн. Ц. Дэжээхүү Монгол хэл 1977 оп 2 төг 80 мөп 6. Д. Адьяа, П. Барианлав 1973 он т тө! 50 мөн : 04. Д. Долгормаа, Түмэн бодис 1974 он 1 төг-55 моп "Хими 1970 ол ТЭГ НҮҮРТ, 1977 оп 1 төг 55. мөн 7. Д. Гүржав, Д. Буянхүү 197б оп 2: Ь ЗЕЛД шон С. Ширвэн, , 1979:082 1 төг 85 мон - Алгебр - 1978 онд хөвлагдэж 5 15 30 мөн. Хүрэх урлаг 1978 онд хэвлэгдэн байгаа 8. -Х..Гэндэнжамц. Х. ,Дүгэр, 1974. он 10 эм Е ТУ АНГИ : У. Доёд Геомет 1978 онд хэвлэгдэж ба БН “95 “мөн 1. Д. Базар, Түмэн бодис 1972 9 төг 15 мон 9, Г. Додоп, Ц. ЭВДаг : 1973 он Зэлөг 98. ЦЭН 19175 он 1 төг 90 мөн Г. Бямба, Физик" 5 ЗЭрЭЭулЫ -08 төг ТОВМӨН 1977 он 1 төг 30 мон 2 ! Ё -:4978, 262) ЄЭДэВСНЭ ЭХЭд “35-мөн коссЬ Хэшигэгэл, Б, Даваасүрэн, (1972 оп 3 төг 30 мөп 10::5: Гончигдорж: Б. Шагдар- .1976 ювтУлТЛШОХЛВМГЭр, : 4 арав, Математик 1975 оп төг 75-мөп сүрэн угам зураг шаүллг Бо, Й , : ( 1978 онд хэвлэгдэж, байгаа 11: Г.Содномаанчиг О, Сүх- Ши: :57955:-:: ЗНӨг 20 ноос 3-8, Падмпд: Монгол хэл 1972 он Ч төг 05 мөн баатар, БНМАУ-ын дии 7:1916:/ 42253! 095 0:39190 ! - 1975 он тог 85 мон -аасгийн газар зүй - Хо рАБЭУЛТЫЭ ёо65 ү Е) 4: Ш. Гаадамба, Ө, Банчиг 1915 он 8 төг 70:моп 18. Х. Төмөр, Иргэний-хамгаалалт -19(2 ) -./, 7 222 өг 22 мон Уран зохиолын уншнх бичиг 1977 он 3 төг 50 мөн 3 19186 221 59ЛРуаргэй 50 НЫ 5. Ш. Сүхээ. рос хэл 1974 оп 2 төг 50 мон -18. Г. Даваацэрэн, Г. Гонгор, 1974 цал 90 мө : 1978 онд хэвлэгдэж байгаа Нэн шинэ түүхийн товч 1976 1 тог 8 Ци 6. С. Содном Монголын түүхэн 19174 он 2 төг 95 мөн мэдэгдэхүүн 5 өгүүллэг 1978 онд хэвлэгдэж байгаа 14. Б. Чимэд, Г. Гонгор, Д. Даш- 1977 2-тог 45 мөн 7. Г. Намдал Д. Амгалан, 1973 он 3 төг 40 мөн цэдэн, БИМАУ-ын төр д Дүрслэх урлаг 1978 онд 3 төг 25 мөн эрхийн үндэс 8. -Н. Цэцгээ, Н. Норжинхорлоо, 1977 он 3 төг 60 мон ЇХ АНГИ “оо ЯЛ. Мижиддорж, Э. Раднаа : 1, Ц. Өлзийхутаг, Д. Дөрлиг --1974 1 төг 75 мөн Үйлчлэх болохигр ТУ--У1 Ч Монгол хэл 1Х--Х 1977 -1 төг 15 мөн 9.-Л. Мижиддорж, В. Ф. Чирков, 1977 он 9 төг 75 мөн 2. Д. Пунцаг, Гадаадын урав 1975 3 төг 85 мөн З. Өлзийханд Ц. Цэвээн, Х. Гом- зохиол 1978 онд хэвлэгдэн байгаа болав, Э. Раднаа 8. Д. Шагдар. Н. Дашдэлгэр, 1975 : 9 төг 05 мөн Техникийн хөдөлмөр ЇҮ--У! Алгебр 1978 онд хэвлэгдэж байгаа Уу АНГИ 4. В. М.Клопский, 8. А. 1978 онд хэвлэглэш байгал 1. Ц. Санхаасүрэн. Эртний 1972 ов 2 төг 10 мөн Скопец, М. И. Ягодовсїгий дэлхий дахнны түүх 1975 оп 2 төг 50 мен Геометр 9 1978 онд хэвлэгдэл: байгаа 5, Г.Додон Ц. Няндаг, Г. 1975 8 төг 65 мөн 2. М. Бадам, А. Гочоо, -М. 1972 он 2 төг 85 мөн Бямба Ц. Рагчаа Д. Халтар, 1978 З3 төг 50 мөн Төмөрбат, Ургамал. 1975 ов 2 төг 98 мєн Д. Цэрэн Физин 5 - судлалын У--У! 1978 онд хэвлэгдэж байгаа 8. А.. Авирмэд, П. Даваадорж, 1976 . 9 төг 50 мөв. 9. Б. Долгормаа, (3. Мөнхөө |. 1973 ов 2 төг 05 мөн П, Мишиг М. Юдндэв Хямп 1978 онд хэвлэгдэж байгаа |) Физин газар зүй 1975 он 2 төг 30 мөн 1. С. Галинжид, К. В. Бурду- 1975 й5 төг 75 мөн ал З-5 -:1978 -онд хэвлэгдэж: байгаа совсная “Орос хэл “1978 онд хэвлэглэж бийгаэ 4. -. Өлзийхутаг Б. Осор, 1973 он 3 тєг 85 мөп 8. Я. Намсрай: М. Баянтөр, г225:19145,:9: 5 төг 50 мөн Монголд: хэл гүй :/:1976 ов 2 төг 85 ивн “1. Шагдар, 6. Түсни-Гадаал 19722241: 3 төг 00 мєн 5. ДХ.-Гомбожав, Д. Дамбажамц 1973 он 2 төг 81 Ч орнуудын эдийн засгийн -ҮГ үх -- .. » Ч Уран зохиолын үнтих бичиг 1979 он 4 тог « Е газар зүй ш::2 - Ч Зай 8. пП. Ша раавямбуу: Д. Даваа- 1973 ок 98 төг 2 й 9, Ерөнхий биологи ЇХ-Х - 1975 5 төг 80 мөн єүрэн, С. Дэнзэн а. Дагва 1978 онд хэвлэгдэж байгаа ! 10, Б. Опхоовн, Шинэхэн үеийт 1975 : 2 төг 40 мөн Математин 1 түүх 1 дэвтэр « 7. Ш. Сүхээ, В. Шодорова, 1973 оп 4 төг 45 мен ї 11, Ш, 7Нумдаан, Шинэхэн 2 19(6582 8 төг 15 мөн тэл 1977 оп 4 төг 40 мөн ї үеийн түүх 1! дэвтэ| 1978 онд хэвлэглэж байгаа 8. Ях. Батмөнх, С. Нацагдорж 1974 он 2 төг 30 мөн | 12. Б. Гопчигдорж, Б. агдар- 1974 с 8 тог 45 мөн Дүрслэх лаг 1977 оп 8 төг 40 мөн ! сүрэв, ЇПүгам зураг 72751978 л . 23 төг 80 мөн” Ү1 АНГИ 5 Х АНГИ . д -3. О. Шагдарсүрэн, Х. Мөнхбаяр 1972 оп 4 төг.40 мөн ! 1. Д. Цэвл. Монголын урав 1979 4 төг 45 мөн С. Дунчээ Амьтан судлал ! ов 2 төг-?5 мөй Ї 2 зохиол 1978 онд хэвлэгдэж байгаа УГ-Уїї авга П ОНД хэвлэглэж байгаа 2. В. М. Илопсний, 8.А, 1979 онд хэвлэгдэж байгаа 2. 1. Иамдал, Н. Найланжав. 1 опу 2 төг 50 мөн Сиодец, М. И. Ягодовский 11. Цэвэгсүрэн, В. Гончигдорж. сн 2 төг 45 мөн Ї Геометр с 11 угам зураг У1-ҮП аигн өнд хэвлэгдэж байгаа | 3. Ү. Санжмятав, Д. Ламжав, 1976 3 төг 85 мөн 8. Х. Гаятөмөр, Ч. Дүвжир, ов 8 төг 50 мөн Д. Чимэдпэрэп Алгебр Эх гатрын газар зүй 271 2 төг 20 мөн | пЬ эн, Д. түрцсрэн 823 3 тог 65 мөн онд хэвлэгдэж байгаа » Бямбаа, Физин 1978 онд хэвлэгдэж гаа 4. Ц. Лүмбэн: Ш. Бат-Өлзий, он -3- төг 20 мөн й 5. С. Нинжбадгар, Г. Бямба, 1972 Е ЕМНЕ 00 мөн Дндат: зуупы түүх он 3 төг 75 мөн , Одон оров 1975 1 төг 85 мөп чид хэвлэгдэж байгаа | 6. 1. Пэлжил, 8 Шүолорова, 1976 6 төг 35 мөн 5. ЭМ. ГТомботав Д. Рагчаа, 3 он 4 төг 05 мөн | Ороо хэл "1978 онд хэвлэгдэж байгаа ЦИ. Раг ЯГ. Батлэрэн,. Филин, он 3 төг 80 мөн | 1. Л. амсран БНМАУ ын 1975 8-төг 40 мөн 6. С. шиймаа, С. Мягмар, 1 он 3 төг 15 мөн. 2 түүх | дэвтэр “1978 овд хэвлэгдэж байгааз в «ласүрэн. С. Цагаан он 2 тог 45 мон г| 8. М. Сатндорж, Д. Даприамп 1972 4 төг 40 мөн |) Алгебр | БНМАУ-ын түүх 1! дэвтэр 1976 4 төг 40 мөп | 7. Х.Гэндэнжамц, Га. Дагва, 1974 он 1 төг 85 мөн | х 19178 онд хээлэгдэж бийгаа Ё Геометр !/ 9, Б. Самбуу Л. Лувсанцарэйн, 1975 Ё 4 төг 15. мөн 6. 3.Саарал, У. Банзрагч, 1977 он 8 тог 50 мон | Лүвсапнэрэр Нийгэм судлал 1978 онд хэвлэгдэж байгаа ПИ. И. Яласов 235094, 10, Т. Балдап. а Оргайнь химн са : төг 65 мөн 9 Б. Бимбэсүрэв, Ц. 9авчий 1974 00 1 төг 40 мөд 8хагсаулЦай 4 1978 дорж Монгол хэл зүй 1977 оп 1 төг 90 мон ---27-т-ш----------шн-иии-шшшаиалаилг шд нт өлэнс байгаал 2 П. Хорлоо, Л. ба! очир 1975 8 гог 90 мөн лл--2 тээл 2аалуудаг АН АЛ АМ дам СЦЭРРЭД ӨСндАВгэг 228) Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ. Яа луус Банн ЭээрэцэчЭэ, Минии Баниий гэ Сүхбийтарын цэрэтжил о лсынхэвлэлийн. Комбинатод хэвлэв, Индекс 14140: 4 МАПДАА АРВИН ИХ ТЭЖЭЭЛ Б ЭЛТГЭХ Ч | АГ ОрОН БҮХНИЙ Пролетдси Т7Р НЭТ) АЖИЛД ПИОНЕР СУРАГЧ Бүр “ЖЭ 027) бур лог ИДЭВХТЭЙ ОРОЛЦОЦГООЁ 4! 4) Є ХОЛ). ЭНгӨАИШ ГУН ! ча. /ҮХд9-00110 Хард, ДУрЛАМНАРЫН НЭРЭМЖИТ НЫ ӨВ:ЭӨРЛӨЛИЙ хашин үрс! 30 дахь илдээ Баасан маа (їпап,/1978 оны наймдугаар сарын 18, маа (1648) | хайж Үнэ 10 монго чанниллагаилиинаиаиллслиниилииниллииллилллиллЖлиЛииииилахлЛэииииИЖлкЛЛиииИииииН ЭНЭ ОНД УЛСЫН ХЭМЖЭЭГЭЭР 850 МЯНГАН ТОНН ТЭЖЭЭЛИЙН НЭГЖТЭЙ ТЭНЦЭХ (4443 МЯНГАН ТОНН ӨВС (454,9 МЯНГАН ТОНН ДАРШ 156. МЯНГАН. ТОНН. НАРИЙН ТЭЖЭЭЛ, 4,5. МЯН- ГАН ТОНН ВИТАМИНТ ӨВСНИЙ ГУРИЛ, 38,8 МЯНГАН ТОНН СОРС ЗООДОЙ, 78 МЯНГАН ТОНН ЭРДЭСТ ТЭ- ЖЭЭЛ, 140 МЯНГАН ТОНН БАГСАРМАЛ ТЭЖЭЭЛ БЭЛТ-” ГЭЖ УЛСЫН «ГОНДОД 212,3 МЯНГАН ТОНН ӨВС НИЙ-” ЛҮҮЛНЭ 4 23 ХАДЛАН ТАРИА, НОГООНЫ ТАЛБАЙД пионер, | БААТАРЧУУДЫН АРВИЧ «НҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧ» БҮ- . ЛЭГ, САЛАА. АЖИЛЛУУЛЖ, ХАЯГДСАН ТЭВЭР өвс, ТАРИАН ТҮРҮҮ, ШИРХЭГ ТӨМС, НОГОО БҮРИЙГ ЦУГ- ЛУУЛАХ, ОЛОН НАСТЫН ҮР ТҮҮХ ХӨДӨЛГӨӨН ӨР- | НҮҮЛЖ, ТОДОРХОЙ ДҮГНЭХ ХЭРЭГТЭЙ. : й! (МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНЫ . АЛБАН ДААЛГАВРААС) 6 | ї ГЭ---имон З ЕР, СУРАГЧИД ЮУ ХИЙВЭЛ ЗОХИХ, ВЭ? ----«-г-, Арвин нк хадлан тэжээл бэлт-| тариан түрүү, ширхэг төмсийг бэлтгэх шинэ ном с ї х, анч, тариаланч ах эгч нар- гэж үр тарна, хүнсний могооны цуглуулж социалист 5 : йн тойм ярьж халж 1 эс өмчийн эс хэвлэл радногийн тойм ярьж өгөх, таа үдийн цай хоолыг нь дохүү- ургац хураахад пнонер сурагчид Ширхэг бүрийг аринлац хямга- цаг агаарын мэдээ сэлт дамжуу- лэх, ойр зуурын бусад хэрэгцээт рууг хүүхдүүд хийж бай- зусландаа ажиллаж, «Хөг- на, Хүүхдүүд эцэж цуца- жил» нэгдлийн ажилд хыг мэдэхгүй, ажилдаа туслахдаа иамаас дэвшүүл тун шамдангуй ходөолмор- сэп зарчмын лоозон туй- лөх юм байпа шүү дээ, лын аж ахуйч арвич хям- Боосон овсийг тэр дор нь. гач байхын бодит жишээг цуглуулж, нуруулдана гэ-. амьдрал дээр ойлгуулахад |” тийм амаргүй. Хүн анхаарч байгаа. Нэгдэлч оролцохдоо: дах, лах зэргээр хадлаичдын . ариун зүйлийг иь зөөх, ханзарсан товч -« МАХН-ын Төв Хорооноос -- Хадсан өвсийг хамж бухад- | Шагаан эгээ зҮүүХЭд бүхэн | шилбийг нь оёж өгөх, ус түлээг дэвшүүлсэн зарчмын хоёр лоо- (лах, “Марс Зулах Пин шар унаа бэлтгэх зэргээр Тимурчүүдийн Ур 3 алть Д 71 0 Вопг алхам тутамдаа " мөрдөж -- Таана, хомүүл агь мэтийн | хог будаа халгдуулахгүйн” олоо үлдилэх Тө Р БОД Ын суВЛийн хадлан тарнаны талбайд пионе- шимт өвсөөр сорс соодой хийх, хүүхэд бүхэн мэрийж үтрэм, та-.. салан яДан Бэрэнх зохиЛад | гийн «Нүдлэн хамгаалагч» эр- 20 УАХЫ) тариаланч ах эгч рина зоож байгаа замын дагуу «Пионерийн үнэн» гүүл гаргаж, хаягдсан тэвэр овс, | нартаа зорнул/, бяцхай концерт байнгын эргүүлд гарах хэрэгтэй. сонины зөвлөл у..4 :-» 822 | р л момчнн 4 ХҮҮХДИЙН ТУС, МАЛЧПЛЫН ТАЛАРХАЛ ) ү22 ХАд/4 Жүр-ү4234 3» «Зуухын цагаан тол- Дөлмөрт тун авхаалжтай Сум. цэгдлийнхэн хадла байна, Тэд. зорлэгий нь хийж чаддаг” юм байна, / ! гойд» өвсөн нуруу дүп- суралцаж байгааг «Хөг- гийг талбайд опс хаяхгүйн зулгаана. эрсийг ньсий- Тэгж сурах нь өөрсөнд нь ! хийж, Зүүн баяны голд жил» нэгдлийнхэн магтан төлбөо, шимт чанар сай рэгжүүлнэ, “Усалла, .Бор- хэрэгтэй гэж малчин Дон» Ї арвин нх хүнсний ногоо хүүрнэл байна. Өвс пу тай.. өвс бэлтгэхийн тө- доно, Ер нь зай завсар- дог гуай ярьж байца, ургажээ. Энэ бол Хэнтий руулдах ажилд багш Япилс лоо хөдөлмөрлөж байгааг гүй ажиллаж балла. Ин. Хүүхдүүд ингэж хөдөл 4) аймгийн Жаргалтхаан су- маагаар удирдуулсан С) явна. Тэр гэж байж өндөр хогац ав-. мөрлөхийн хамт хөгжөөн- Ї мын «Хөгжил» нэгдлийн наймдугаар ангийн 14 су- шлч хичээнгүй ах эгч на, Сурагч Ганба: гар, Бо- тэй, сайхан амарч байна, , ї нутагусажээ. Энэ нэгдэлд рагч ажиллаж байв. Эпэ нартайгаа хамт ажиллаж: лормаа, Сарантулл, Одон- Шатрын тэмцээнд сурагч | нийслэлийн 583 дугаардунд (14 сурагч хоёр бригад ихийг сурч байна. Яаж мэ- чимэг варын хХориуцсан Бямбасүрэн түрүүллээ, | сургуулийн хөдөлмөр ам- болжээ. Эрдэнэдалай ах- дэх вэ?, Ачиж явах үед талбайгаас өндөр ургац Гар бөмбөгийн ба уу- 2 ї ралтын зуслан ажилладаг. лагчтай ачигчдын, Бямба- нэг боодол өвс уначихаж хураах найдвар харагдаж лын. оргил булаацалдах. Ї «Хөгжил» нэгдлийн сүрэн ахлагчтай пнуруул- болио. Түүнийг хүүхдүүд байгаа нь хөдөлмөрийн үр. . тэмцээн явуулжээ. Орой . ! хадлангийн механшокса дагчдын бригад хоорондоо заавал авч байна, Энэ л шим билээ... Хүүхдүүд нь цагаан мод хаяж тог. | бригадын дарга 0. Юн- уралдаантай ажиллаж туйлын аж ахуйч, арвич өөрсдөө 11 гүү, 17 үнээ лоно, Уулзалт үдэшлэг Ї дэндорж гуай: байна. Уралдсан болохоор хямгач байхып иишээч сааж, айраг исгэн цагаан явуулиа, Ийнхүү хүүх- -- Хүүхдийн тус гэж шоцилт ихтэй байна,Багш ажиллагаа: болн: байна. идээ боловсруулан ашиг- ДҮҮД хөдөө путагт хог- мөн ч их юм аа. Нийслэ- нямаа Зүүн Баян голд «Хөг- лаж байна. жилтэй “амарч «Хөгжил» лийн 53 дугаар сургууль- --Манай сурагчид цөмөө- жил» и гдлийн 8,6 га “Дандаа хотын хүүх- нэгдлийнхэн «хүүхдүү- |, тай манай иэгдлийнхэн рво тун сайн ажилладаг. ХҮНСНИЙ цогооны талбай | дүүд.гэхэд гүү, үлээг туп “ДИЙН тус их шүү» гэж ба- | «санйх холбоотой ажил- | Сурагч Пүрэвсамбуу,Өнөр- биар ЭНЭ. -5у рЕУУЛИВДХАН БасЛон єарэН байдаг, тгүү хархан ярьж байна. ладаг. “Энэ. сургуулийн: баяр, Эрдэнэдалай, Баярч ас л ажиллаж байна.Но- ас. аятайхан айрагтай, «Үнэн» сонины сур- хан манай нэгдэлд хө- бат, Баярсайхан нарыг ГООНЫ талбайн шан бүрт сайхан “Өрөм, тарагтай, БИЛЖЛЭГН дөлмөр амралтын зуслан хамгийн түрүүлд нэрлэх | ХҮҮХДҮҮД | хөдөлмөрлөж -байна. Хүүхдүүд юуг ч Ж. ЦЭРЭНПУНЦАГ, | байгуулаад хэдэн жил нь зүйн хэрэг. Бид ийн- БЕзОож : : р тсцулн 2 2 ! |с»» байна. Энэ олоц ну- хүүг хөдөлмөр амралтын 2 : : 5 3 Сен 25 2 шав | хүч дутаж байгаа энэүсд олны жишээч ажлаас бас хүүхдүүд нуруу хийжогч бид суралцаж байна гэж байгаад баяртай байна. ярьж байлаа. Үнэхээр гэж өгүүлж билээ. ТИЙМ дээ! Амьдралын Хөдолмор тралтын . сайхан жишээч ажлаас г Фсспс2т шиээээ өшижэл энэ зусланд мдугаар суралцаж, ажил хөдол- Угай » 2 ХҮ зэ” ( 5 ангийн зуугаад сурагчзуг мөрийн талбар дээр юмыг ЗУРАГДЭЭР: (Зүүн га- Ц, Бямбасүрэц, Г. Пүрэв- ЗОХИОГЧИЙН авсаа имхаа амралтаар (ирж) ойлгуулиа Рэдэг чухал. | райс) сурагч Д.Баярбат, 8, самбуу, Д.. Баярсайхан : хэрэл зураг ї Д.ажиллажээ.. Тэд ажил хог. Энд га. жишээ. хялио, авд шаэдтиай 2 5111:137 ХӨР айхаа шиний амид “намаа єхвшис ошэхатхц (палоыд Эвмжахио яииши ! рЭтүрРЭРЭэНтФИ"эргчэнтэгчээгэ ДҮ?ЛЛДЭ ньс. »" 5. НҮДЛЭН ХАМГААЛАХ ШТАВ ЗААХН-ын Тєв Хоросны нэгдү- тэтр шарвын бичгийн МУ-ын Ардын Их Хураых Тоо. дэвшүүлсэн «Хүн баса “балчраасаа эхлэн сын эх ахуйч, грвэч социа- Звст ємчийн эс ширхэг бүрийг ахай тутаздаа лон хамгаа- вагч, хөдөлмєрийг ёл ТЭРГҮҮНИЙ АЖИЛЛАГААТА: ХАМГ: ы. “нүдлэн ШТАБ (нхшу УУЛАХ 00 БОЛЗО --Бүх амгийн ширээ сапдал,сам- бар, цонх, шал хаалга, хана зэрэг ариг мтай эдэлж йн хичээлийн зшилд хэрэглэтсэр байх. --, Ашта бүлэг бүр 10-аас дөсшь- хүй 30 гаруй терлийн цэцэгтэй бо- -- Хүүхэд нэг ширхэгмод бут пэг дорволиаш мстр зүлэг байхаар бодол сургуулийн срчныг цэцэрлэгжүүлж” |иогсоруу- аюах. -- Хот суурин газрын анги бү ашг бүр орон сууцны маг орц ха- рцуцан авч эвдэрсэн зүйлийг иь за- саж сэлбэх, хана туургыг нь цэвэр цэмцгэр байлгана. 4, -- Найгишїц өмчийн хадгалалт, хамгаалалт, эдэлгээ, хэрэглзэний та- зар гарсан зөрчлийг илрүүлж: ш- суулах, -- Моєт, жимс, олон наст ургам сын үр түүх, эмийн бао варснийн шиш. эжэр, туурай, яс, хаягдал ноос, зэс гууль, төмөр, хєйгєй цагаал, тугалга. цаас цуглуулах ариич хямгач багачуудын цуваанд нийт шэснэр сурагч хамрагдан, улсын бэлтгэлийн тодорхой исзр төрлийг пионер сурагчдын санаачилгаар ха- лүүлэхэд тодорхой хувь нэмэр оруул- сан байх, -- Тоглоомын (ба бисийп тами- ми тасбой, сургуулийн му хи чээлайл /(хабишет, цэцгийн дулсан байр. амьд амьтны (булан, номын зорилгоор Д. Сүхсаатарын нэрэмжит МИБ-ын Тэргүүлэгчдийн хотын аионерийц ерийп бай- ар шийдвэрлэж түүний тааврыг батлав. Ур заашрыг «Зал- тамжлагч» сэтгүүлийн лавдугаарт цийтэлнэ. Үүнтэй холбогдуулан тэргүүшин ажиллагаатай «Нүддэц хамгаалах штаб» | шалгаруулах дер ит 3 сан, цаг уурын ба туршлагын тал- бай, хүмүүлсэийн танхим зэрэг то- дорхой иэс обьектыг ишойср сураг- ээд хариуцан авч үлгэр иоцнзо тө- зижуулах, БОЛЗЛЫГ ДҮГНЭХ ЖУРАМ Аймаг хєтын їшоцерийн зовлол нь «НХШ--г ын шинэ лоозол дэвшигдсэн дөрөвдүгээр сарын 13-ны өдөр шалгаруулан НХШ-ын ажлын тай- дацг шиоцерийн зовлолийн тэрсүү- тогчдийвн хурлын тогтоол буюу то- дорхойлолтын хамт МБ-ын Төв ЧЗенлөлд тавдугаар сарын 15-ны до тор ирүүлнэ. -- Аймаг хотын ицоперийн зєв- зол, тэргүүшй «НХШ»э-ын хамт өлснд дурсгалын диплом, шилжин явах дарцаг гардуулж, штабын дар- га, гурван пионсрийг өөрийн зард- лаар ппоперийн «Найрамдал» зус- ланд амруулиа. -- Хоёр дараалан аймаг, хө- тоос шалгарсан «НХШ»-ын хамт олонд МПБ-ын Тов Зөвлөлийн дурсгалын диплом хадгалуулан, дар- гу тыг нь ах дүү социалист орны ид» исрийн зуслапд амруулиа. «НХШ-ь-ын үйл шиллагаанд идэвхтэй оролцож амжилт гаргасан зэргүүций пшоиер сурагч, хамт ол» ныг ХЗЭ, пионерийн апхан шатты байгууллагын шагиалаар шагиахаас гадиа социалист өмчийг шмар (бог хэлбэрээр хувьдаа ашиглахыг оролд- сон, ашигласан алитаа хорлон сүйт- гах ашиллагааг цаг тухайд нь | ИЛ- руүлсэц, гал успы аюулаас нийгэм ард түхпий үлэмж хэмжээпий өм- !и хамгаалж тударга с үйлс бүтээслн ларимо лпнопер сурагчдыг МПЕ ын Төв Зовдолийн «САПН ХПЛСИиИЙН ЭЗЭН» медааиар иаг- мацаг. Д. СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ мпБ-ын төв зөвлөл МОД ЦЭЦЭРЛЭГИЙГ ИҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧИД Хєгд аймгийн Булгаа сунын 8 илийн сургуулийн 78. Дєрлхсүрэн багштай «Байга2ь тхамгаадсх 086 хєрлєлийнхєц» мод цэцэрлэгээ түдд2н хамгаасах, түүнийг тєрдөх, ургуулаж талаар сургуулийнхаа туршлагын талбайд их зүйлийг єацсачлан хийв Эмз иехөрсөлийн- хэм туршлагын талбайдаа Булган ХӨДӨЛМӨРЧ «Хүн бүр бага балчрагсаа эх- гэм туйлын аж ахуй, арвич хям- гач, социаласт ємчийн ж ширхэг бүрийг алхам тутамдаа | нүдлэн хамгаалагч, хөдөлмөрийг бишрэн шүтэгч баях ёстой» гэсэн зарчмын доосоит хэрэгжүүлэх ажил Усан рзёоны писпер сурагж дын дунд ихжэхэн өрнөлтүэй яваг даж байна. Ариун цагаан хөдөлмө- рийн үр шимийг хүртэж мэдэрсэн манай эцэг эхчүүд хүүхдээ батазас инь эхлэн хөдөлмөрт суугыж байд- тийн сайтай жишээ бол социалист голын бургас, алим жимс, хүнсний явгоо үлэмлс хэмжээгээр тариалж их ур дүнд хүрч байна. Өигөрсси євд авсан ургацаас бараг хоёр да- хин их буюу зургаа тони хүсээд мотоо хураай авах тооцоотой үү” рэгт аваад ажилдаа: байна. Ж. БУЯНДАЛАЙ ХҮҮХДҮҮД өлмсрийн оёдлын үйздвэрийн гэнэ ов чин Р. Загар, Ж, Цэ- 74, Тогтох, Б, Цэрмаа па, эхчүүд, хүүхдээ. дагуулан гсэл ӨД лан Мон Л. Бат тулга, Т. Энхтуяа, Л, Энхбаяр эо- рыи олон сурагч оёдолчдоо« их зүйлийг сурч байна. Сурагч: И, Булиэрдэнэ, Т. Гэг рэлтулуун нарын 20 гаруй сурагч барилгачин ах эгч иарзасаа. суралцаж байна. Манай идэвхтэй су гч , НҮРЗЭД, БОЛГАРТ 30ЧЛОХ БОЛОВ цахилгаан хайчаар хопины нсос хяргаж байгаа охицы зүг олны ха- раа товлөрчээ. Учир нь тэр сурагч аих удаа хяргагчдын уралдаанд орол- цож байгаа боловч сумын аварга хяргагч Сэржмидэгтай амь мана өрсөлдөж байгаад үзэгчид талархал довшүүлж байгаа нь тэр билээ. Энэ охины нэрийг Цоглолмад гэ- ээ. Цөгсолмаа өнгөрсөн жил сургуу- дийнхаа «Цагаай алтны аваргаар» шалгарсан юм. Мон наймдугаар ам- тмдаа сайн сурлагатны эгизэнд шил- жив. Анхны бай дын уралдаанд оролцох болсон явдал байв. -- Би энэ зупмхаа амралтаар то- дорхой нэг амжилтад хүрэх зорилгө- той. Тэгж мэрийсний ачаар одоо өдөрт 30 хонь хяргаж хопь бүрээс 2.9 иг цоос анч байна гэж ярьсан юм. Тэрбээр аймгийн уралдаанд хоёрду- таар байр эзэлж 1978 оны хурдан аяргагчдын улсын аварга шаагаруу- лах "уралдаанд оролцохоор аймаг сувюихаа итгэл найдварыг хүлээ Хэдхэн хоногийн дараа Цогзолмаа энгэртээ улсын аваргын монгой мє. даль гилалзуулсаар буцаж ирлээ. Су- рагч Цогзолмаа эуцыхаа амралтын хугацаанд ариуп цагаан ходолморийн амтыг авч О03 буюу нэг суурь хо- мийг ганцаараа. хяргаж 1779 нг ноос авчээ. Ингэж Дорнод аймгийн ЧУулуунхо- роот сумын 8 шилийн дунд сургуу- лийн сурагт Цогзолмаа намынхаа дэвшүүлсэн лоозопг хэрэгжүүлж, хо: делмөрийц бахдам амжилт гаргасны үрээр БИБАУ-д болох олой улсын хурдан хяргагчдын уралдаанд орол дох болсиоо хөдөлмөр хийсний ач тэж бахдан өгүүлж бийна. Б./БОЛД, тш-ш)-)-)н---НЕ----2--4Нш 2-1 ТҮ СУРАГЧИД, АМРАЛТААРАА Дундговь аймгийн ГошьУгтаал сумын 8 ишлпйн дунд су тийн Выц «Б» ангийн Ц. Туцгалаг аж дагчтай хэсэг сурагч зуныхаа ам- роалтаар хоць хяргаж. сааль саах зэргээр Баяншаргалай . сумын малчдад туслав. Мон 20000 гаруй малд урьдчилан сэргийлэх угзаа- га хийв, -2 Бочоулллги2ЛЛЛ2Т”7””УТТТ Ч Аварга малчин Булидолгэр, Иш- аж мал малладаг арга туршлагаас нь яриулж үнэтэй сайхай ловломж авлаа, |Мїлхүү сурагчид намаас дэвшүүлсэн лоо” зовс амжилттай хэрэгжүүлж байг ва. Сурагч МЯНГАНБУУ Төв айчгийн Балицогтын сан: гийн аж ахуйн 8 жилийн дунд сур- гуулнйй сурагчид хөдөлмөр зус ламд очиж, үгээ тарьж, сааль сааж амрав. Зураг дээр: сурагч Д- Алтангэрэл, Ч. Цэвэгмид мар, "Топ аймгийн Баянцогтын (сан- тийн аж ахуйн 8 жилийн дунд сур» туулийн сурагчид ногооны талс байд ашиллан бай! нь, М. ЛХАГВАСҮРЭНГИЙН авсан гарэд зураг СОВЛӨЛТИЙН ТУРШЛАГААС СУРАЛЦАЦГААЯ БАЙГАЛЬ. ХҮҮХЭД Ростов мужийн Мальково-Бєрє- зовын дунд сургуулийн залуу бай- гальчид төрсөп нутгийнхаа байгалийг арчлап хамгаалах талаар алдартай хүүхдүүд. Тэд Берєзов голынхоо усыг арвуй тунгалаг байлгахын тулд орчпыг нь болон түүнд рутгадагжи- жиг толуудыг цэвэрлэж хөвөөгөөр нь хэдэй зуун мод, мянга мянган бут | суулгажээ. Зөвлөлт | орон далар байгаа химэрхүү, бүтээлч, яжиллагаатай залуу байгальчдыг тоолж баршгүй. «Цэцэглэж байгаа путаг» Энэ бол энгийп бөгөөд хэн бүхэнд ойлгомж- той. Тухайлбал хаала хүмүүс байга- лийг хайрлан хамгаалж. мэдлэг чад- вар, туршлагынхаа хүчээр төрсөн мутгаа улам гоо үзэсгэлэнтэй болгож байгаа тэр газрыг бид «Цэцэглэж Сайгаа путзг» (гэж бахдан шурхож байна гэж ОЛ. И. Бртжтевп халсан бизээ, Иймэж: єсвєр газраа «Цэнцоглэж ба тохсон гэх хүсэл (тэмүүлэл авьдас зздвараар хүмүүжүүлэт нь юу юунаас чухал Сайна Хүүхдэд байгалийг танин мэдүүлэх пь зайлшгүй хэрот Тэр иь - лийн гө сайхныг зовхєлр (тжиглах төдий биш харин бүтээлч байх хэрэг- тэй. Байгальтай зөв харьцахын тулд түүний хуулийг иргэн бүр нэрийн судалж мэдсэн байх ёстой Галцхаа жишээ дурьдахад ургамдын хортот шавьжийг зүй бусаар устгасвзэс болж зарим ашигтай пшузуу, шавьж үгүй болох тохиолдол байдаг. Ий- мээс хүүхдэд бага балчраас нь эхлэч байгалийн хуулийг судлуулах яь чухал байдаг. Байгалийг хайрлаж хамгаалж, аж ахуйчаар хандах ялв- гүй нэг хэсэг мөн. Хүүхдийг бай галийг хамгаалдаг, түүний хөгжил, зүй тогтоолыг сонирхол судалж, та- үйлдвэрлэлийн бригадын үйл ажиллагаа нь хүүхдэд СУРАГЧИЙН ЗУН Саяхан сурагчдын үй бригадын бүх оросын лоо. Сурагчдын үйлдвэрлэлийн брш- гад нь сурагчдад хөдөлмөрийн дад- аага, туршлага, тэсвэр | хатуужил олгох апхны том сургууль юм. Одоо. Зовлолт ороц дай 00 мяв- гам сурагчдыг хамарсан сурагчдын үйлдвэрлэлийн 17 бригад ажиллаж байна. У ёсоор жил бүр зохиогддог энэ чуулганд хө доогийн сурагчид цуглаг двэрлалийн хаа. арга. туршлагыг | соли. хөдөлмөрөөс олж авсад мэддэг чад- вэр, тэсвэр хатууллаа | бие биедээ үзүүлдэг ажэ: зар уулзалт зоо. Энэ мужийн сурагчид д сургууль төгсөнгүүт: молыц илгээлтээр атарт очиж ажил- лах эх оронч санаачилгыг анх гарга- жээ. Сурагчдын зуны хөдөлмөрийг зохной байгуулах ажлыг . сургуу лийн Захирал, муж райопы боловс- ролын хэлтэс хариуцдаг байсац бол одоо улсын хэмжээний чухал ач холбогдол бүхий томоохоц ажлын нэг болгон авч үзэх болжээ, Комсо- молын 80 »алийц ойд зориулац «Улсынхаа хөгжилд миций оруулах хувь нэмэр» уриад дор энэ зуны- хаа ажлыг явуулж байгаа Брестийн Дружиловическийн дунд сургуу бүрэл ашйн өсвөрийн сйчид. Загорожайд 46 дугаар дунд сургуузийн хөдөл- мер амралтын зуслайгийн хажт ол- ны санаачалгыг БХЛБЗЭ-ийн Тєв Хороо сайшаа, 1 амралтын зуслан. шэрлэлийн бригад, єсверийд оёзжд тэрэг хэлбэрээр ахлах | ангийн су- рагчдын зуны хөдөлмөрийг сохиоц байгуулж байгаа нь зохих үр дүс гээ өгч байна. Сурагтид хөдөө ах Уй. ахуй үйлчилгээ | хот срчлэо зүлэгжү тохижуулахад | ту- салж байва. Быру хотын нэгдүгээр сургууль, ахлах амгийн сурагч бүрт тодорхой даалгавар өсч биелэлтийг нь бойнга шалгаж дүгнэдэг нь те дорхой үр дүчд хүрч, энэ туршлага вь олны хүртээл болж байна Сутаг- чид өөрсдийнхөө хийсэл |хөдөлмө- рийц үр дүйг үхэж байгаа тэр цагт л сурагчдын хөдөлмөр, үйлдвэрлэ сийн бригадын сурган хүмүүжүү- лэх зорилго шийдвэрлэгдэх ёстой. Чувашийн эгэм дучд сургуулийн хүүхдүүд 2 сая гаруй зулсгаа мөд суулгасан нь одоо бүхэл бүтэн сй болжээ. Энэ сургуулийн хүүхдүүд 22 га талбайг ойжуулж, таван га талбайд улаан малжаи, арзаа тьк ван гэ-д эрдэнэ шиш тариалж үр- гэлж арчилж байна. Таджикстаны өсворийц ойчид өнгөрсөн зуч 300 тонц самар жимс түүжээ. гаар ашгийн сурагч Ё. Хэнтай аймгайд Батцсрса. ямя «Социалиамын зам» хэгдлнйн 8 жилийн дувд сургу рэн таад зуны харалзаараа 24 очив: сут хилахлзер слж авсан мэдлэгээ юрэх тих дээр бататгах, шинжлэх утланы тархин тэжвлтиайг үйлдвэршэлд юс БЭттэрч байгаатай |чөлсөтэй цах бєломжы согсдот зум Нострож шужийл бий. Тэншхэйт ЭДИЙН асэгтидД дийн баримжаа 0сслод яв тусалж сурагчдын үйлдвэрлэлийн бригадын хамт олныг байчга халамжлан хү мүүжүүлж байна. Байгаль хангаалтт ажилд сурагчдь нийг зөдөр жэддэгтэй. тэлршэвэрч хитлэтгүй, өөрийн ажлаа арвал эрсээ байшш Эхэ млнэрт ягэжумнст “оор хаадах чого том Оолис2 Хөдөлмөрт зомшучист Өссор хандала гэдэг юу болох тухай Л. Н.. Брєжлев хурал дээр хэлсэн үгэндээ | «Эзэ бол зүгээр зэг сашилга баттай. ов чвэнгүй ажиллаад схлхєхгүй. бусад чинь заний хэдэлмэрийг баздаз за майг хүндэтгэдэг. чи өөрөө ч гээн өөрийгөө хүндэтгэдот болохуйцаар ариуц цагаан сэтгэлээсээ тадварлаг. мэр амралтыт байгуулдаг албан байгууллага. хүз бүрийн үйл ажилсагааны мөрийн хөтөлбөр бс зох ёстой. 2 ХХ ЭР “МУГ” таж, эмпог хаягад сургах талаар сургуулайн азаргын болзод хаг єу- балаа. ра С, ЛУБВСАНШАГДАРЫН 2/7777227277727727272222227Э52 22222222 7” «НАЙРАМДАЛ» ТЭМЦЭЭН НАРЛАГ ! ж А хиогддог олон улсын 1 72002 ч Шөнөжин орсон мөндөртэй. бо рео арилаа “«Удалгүй ямар ч хур бороо ороогүй маг царан м дааа, Хаг зуйн гол ёстой лу хоормог Үсор: оползон: урсаж байн, буцаан, явсан дүү маань, гэнэт даллан дуудл тэл бяцхан үүр сах/ даас ялгарах төдий ү ДЭЖ, Да лавчин. дороо ангайхаануудаа дарж, мондорг толгойгоо цоо цо- хиулан үхсэн бо окмор байлаа. Дүү бид хоёр амс омолзүүлэн буй бяцхан ангаахайнуудыг тэжээ» хээр шийдэж, ялаа шапьж түүж өгөв. Тэр өдрөөс хойш байнга то иээдэг. болж, «Хөөрхөп Хайнуудад сүүдрээ ч хайрладагсан, боосон ангаахайнууд Хурга чамайг ла, Гүйж хүр- сойсон дул- МИНИЙ ЭХ ОРОН үл манац нь тэнгэрт унцартаад Ул хад нь газарт сүндэрлээд, Навч цэцэг нь найган байж шивнээд Найман өнгийн солонго нь газар тэнгэрийг холбоод Буга хандгай нь ууланд урамдаад Болор эрдэнэ хөрсөнд нь нуугдаад Миний эх орон сүрлэг Миний эх орон баялаг нйслэлийн 48 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Ү Уу Г. ГАН- ӨЛЗИЙ анд бүр уламжлал болон 00- хүүхдийн «Найрамдал» дөрвөн төрөлт тэм- цээн энэ жил БНБАУ-д болж 27 2 2, 22: хэжэ ЗУРАГ ДЭЭР: (Зүүн гараас) өвөр эгвээнд: Ц. Аврах, Б. Бат- 12 ҮЕГНСЭЛЭЛЖХл эл Сор эгизэнд Энхжаргал, --2041 1 А. АЛИ БаЛОЛ уӨгумллөг/ ) оїгорох: тутам, торийсоор: удалгүй Чэгл мэдэхэд ииодог болчихоо байлаа. Гапч хоөрхий өнчин ан үпахайнуудыг тар хайцїїлхай. их орондолс тар. зүгт мал ч билчиэг Доггүй” байсан юм. Хэрэп хар үүл тоцгорийг бүрхэн, шоулг мондор ороогүйсан. бол бицхан. ацайхай» ЗУУД юунд оццшрох билээ, Эх хүй үр хүүхдийнхээ. төлөө. байцгаа. ан- хаарч, задиийгээ. Л сайн. саїїхан хпуулахсан гээс болдог. шүү... доо, Аймшигт мондор дундуур, өөрийн хоо амийг бодохын оронд ангаа" хайпуудаа апраад үхсэн. тэр ликмор, апгаахайнууд минь цэл» мэг тэнгэрт дураараа нисэж явааг сай гаж хүсэлг байсан биз, Ацгаахайпууд иь тэнгэрт дураа- !! раа ийсэж явнаа. Сурасч С. БЛТМӨНХ ЭЭЖ БАЯРЛАНА. Ээнс миний шүлгийн нэр Ээж хамгийн энхрий хүц Ээж уншаад баярлана гэж Эхийп тухай шүлгээ бичлээ, Ээжээ хайрлах хүүгийн бэтгэл Энэ шүлэгт минь шингэсэн-байг| ::2.26-45 8 , Шинилилилиэииниэ,Я”ямтУ?? Н ЦАГ Чулааган” моДод: салхинай Үлүүр даллийг найгасан Цул” парлїг одор Хүүхэд биДонд нпиргалтайла Хөнд, цоц 1 171 Салхин Ч түгдэс” сапхийн Ариг уулын модонд Хохоо ШИИОГнгїїї Уулпгалаг ) байн цаг Ирэх очоор бллхан (Өгүүллэг) Болд Цигидай үлгээ Мир, Сургууль | руугаа очиж, үзгээ олц торийн дайлгавраа. хийхөэс, оор ар» гигүй. болди, "Гогоод гүйсрэр ирц, турцидугаар далхрын баруун хон- гилын хойт| мухарт байдаг ацгидаа харайлгай (ороп, Аигид харанхуй. байлаа. Гэрэл асааж, ширэрнийхээ мухраас үзгээ олоод ацгнад гартал урт хоцгилын хүрэн хулдафсан. шалан урэгүүр «Хол хол хардсан хүний бүрвий- сон. цагаан мрр мурилзан Болдын өмнөөс тулав| Гөтэл шатны ирмэг дээрээс нааш цэвэрлэгч авгай ямар нэгэн їом үглри явна. Тэр ангийн тадна талын /шалыг арчиж байгаа бололтой хэс, г тожигнуулснаа хаал гыг сулхан/түлхээд цааш явав бо- лолтой “Эмээ: | тасрав, 7Каахал байзнаад” Болд хаалгаар аяархан шагайвал цэвэрлэгч авгай алга “болж, хонгил хоосон байна. Болд Үйлс бүхнээрээ ээжээ баярлуулах-| шууд гараад явчихаж зориглосон- "Үрийн хүслэн мөнхөд бадраг! Ээлс уншаад баярлана гэж Эхийн тухай шүлгээ бичлээ Энэ хорвоогийн амьдралын иар Ээж миний хамгийн хүндэт хүн, Сурагч Б, ЭНХЖАРГАЛ байпа, Энэ тэмцээнд манай Өсвөр үеийн төлөөлөгч, тэргүү- ний тамирчин 42 юхнд хөвгүүд оролцож байна. Бидний итгэл билэг, Л. Сутьяа, Ч, Зоригтбаа- 8, Батхүрэл Т. тар, ар эгнээнд тулжи 5 5 эгцоэлд /Д, Байгальмаа, П, рэнцэцэг, Л, Туяа, Сүхбаатарын нэрэмжит Улгын хайнлалийн ! гүй, жаал, түдгэлзэн. шаахайгаа тайлж бариад, чимээ таргахгүйг хичээн: гэтэн явсаар шатны ирмэг дээрирвэл хэн ч алга байв, Шаахайгаа барьсан хэвээ» рээ хоёрдугаар " давхрын шатаар буул: явтал: Э зогссоноо, СОСССССС/ЛЛЛЛлАА ТТЛЛТТ22Т2 БОЛГАРТ БОЛЖ БАЙНА найдварыг хүлээсэн найз нартаа спортын өндөр амжилт гаргахыг. хүсье. : Энхжаргал, камбиндтай чарлаа 22227777 :172ТТ2 На алтан марай лчит тулагаа. цацруулсаар Номин лэцгор- дор Миний ох орны Нойлог. ондор уулсууд Холын холд. цөнхөртэнэ, Урсгал: Долгоон. мөрдийн апдал ширтэн суухуйд 7 Уршг хэв талац Цолта хайлан бидорлэнэ, рип цагийн. өхөө Харийн нутгаас айлчилсан, ЦОЛ олон. шувууд уурий хопоогоор чуулий, Сурагч Д, БЭГЗ ЦАГААН. МӨР -- Ямар ив цагаан 9ам татуу» Лин гурийй. дархраад. ялчихиаа! Өнөөдөр бас л оройтчихлоо, Хэ» дэн хүүхэд минь юу болж байгаа бол.. гэж цэвэрлэгчийн ярих дуул» Дай, Болдын ээж өөр нэгэн сургуульд цэрэрлэгч хийдэг ажээ, Хааяа хаала их л Оройтож ирдэг байлаа. Болдын , сөж, заримдаа иог аяг лыг дахин дахин хийсээр байгаад л оройтчих юм» гэдэг байжээ, Готол өпөө орой ээжийнх иь орой» тож ирдэг нь гэв гэнэт санаанд оров, гишгэсэн мөрөө эргэж харж бай! Буруу байвал дараа нь зөв.болго! Бусдын хөдөлмөрийг хүндэтгэж байх хэрэгтэй» гээд л багшийн ярьдаг одоо л ойлгогдож байна. гэж, Болд бодлоо. хэн, нэг хийсэн юмаа ахин дахин хийсээр байгаад ингэчих юм» гэ- сэн ээжийнх нь үг, «Баё“л өнөө- дөр оройтчихлоо, минь юу болж байдаг бол» цэвэрлэгчийн яриа ээлжлэн сон- согдсоор байлаа. МЦ, ЗАНДРААГИЙН | авсап гэрэл аураг” “Индецо--14140 Би тусгүй юм хийлээ. «Та нар Гагцхүү «Ажил их гэж экигтэй- хэдэн хүүхэд Огэх М. БАНЗРАГЧ 1980--МОСКВА-ОЛИМП «РЕФ ОЛИМПИК»: Олон улсын олимпийн хороо сар тутам франц, англи, испани хэлээр «Ревю олимпик» гэдэг сэт- гүүл хэвлэн гаргадаг. Энэ сэтүүл Швейцарын Лозанно хотод хэв- лэгддэг. ССэтгүүлд олон улсын олимпийн хорооны үйл ажилла- гаа, үйдэсний олимпийн хороод, спортын олон улсын холбоодын аишллагааны тусгай өгүүлэл, дур- самж, танилцуулга, мэдээлэл би- ЧИГДДЭГ. 1978 опы нэгдүгээр “сарын ду- таартаа тус холбоонд одоо үгдэс- лий 112 холбоо гишүүнээр элсээд: байна. Үүнийг 5 тивд хуваавал вропооо-39, Африкаас 27, Аме- рикаас 27, Азиас 29, Далайн ор- пуудаас (Австрали, шинэ. зеланди) 3 холбоо тишүүцээр элссэн гэлс мэдээлжээ. И. ДЭНДЭВ Эмийн ургамал л үүцгээе! ГОВЬД УРГАС..Н ЧАЦАРГАНА Хүүхдүүд: ча нар, дэлхийд тархсан гурван зүйлийн чацарга- ны нэг болох яшилдуу чацаргана. манай улсын Увс, Ховд, Баян- өлгий, Завхан, Булган, “Солэнгэ зэрэг зургаан аймгийн нут.їт ур- гадгийг мэдэх үү? Тэгвэл Баян хонгор аймгийн Баацагаан сумын нутагт зэрлэгээр ургасан чацарга- на бий, Хужирлаг нилээд чийгтэй, дов сондуултай хоолойд тэр чацаргана ургажээ. р нь чацаргана бол хот суу- рин газрыг цэцэрлэгжүүлэх, зам харгуй тариалангийн талбайг хам- гаалж, ойн зурвас ургуулах, говь ЦӨЛ нутгийн элсний нүүлтийг С.тогтворжуулж тариалахад нэн. то» » Хиромжтой төдийгүй түүний экимсийг хүнс, эмийн найрлагад хэрэглэдэг учраас улс ардын аж ахуйд чухал хэрэгцээтэй ургам- льиг нэг юм. Иймээс багачууд та нар байгалийн тийм Ховор чухал ургамлыг нүдлэн хамгаалж өсгөц арвижуулж байх хэрэгтэй. Х. жАЛБАА , Энсжөнгэлэижихниианалгамагг-хэнхын, Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ ХИЧЭЭЛИЙН ШИНЭ ЖИЛД СУРЛАГА, “ХӨДӨЛМӨРИЙН ӨНДӨР АМЖИЛТ ГАРГАЦГААЯ! 55 дахь жилдээ вэ 11955(1529) 454273 267 3 : 2-4655, -10849 Ф 1978 оны 9 дүгээр сарын 1 ё»| Баасан зо Үнэ 10 мошо 5 -- -- н 5 2-2) Ж, “МХЗЭ-ИЙН 57 ЖИЛИЙН ОЛД 10 :0271978-1979 ОНЫ ХИЧЭЭЛИЙН ШИНЭ ЖИЛД» 2 Эр ) АХ мАНАЙ ОРНЫ ЕРӨНХИЙ БОЛОВСРО. ХИЧЭЭЛИЙН ЖИЛ Ч| Д БАГА СУРГУУЛЬ 4, | лын ээ СУРАЛЦАХААУ ад 332 МЯНГАН НАЙМАН ЖИЛИЙН СУРГУУЛЬ 13, АРВАН ї 1121 3 НЭГДҮГЭЭР АНГИД ОРНО. ЗӨВХӨН ЭНЭ ү:77:420:4242:1542222 ! АШИГЛАЛТАД ОРНО. ) ЛЛГУТТТТТТ 3 4 2 Манай оронд жил бүрийн 8 дугаар 7 ү сарын. 25-нд МХЗЭ-ийн ойг оргөц Ё. 11| тэмдэглэдэг. Саяхан. МХЗЭ-ийн 57. “4 (| жилийн айг тэмдэглэж, залуучуудад. "илгээлт гардуулж, МХЗЭ-д гишүү- 2 (| нээр элсүүлж, тэр ий ажилчиг 1 “валуучуудад МХЗЭ-ийн Төв Хорооны ” « шагиал олгосон билээ. ЗУРАГ ДЭЭР: МХЗЭ-ийн Тов 28. эсгий гутлын үйлдвэрийц алилчин “1. Довчинд гардуулахад пионерүүд баяр хүргэж байгиа нь: БНСВУ-ЫН ҮНДЭСНИЙ “БАЯРЫН ӨДӨРТ ВЬЕТНАМЫН СОЁЛ 2 БОЛОВСРОЛ 1977-1978 опы хичээлийн скилд сурагчдын тоо 11,4 саяд “М (хүрч, 1975-1976 оны хичээ. лийн жилийнхтэй харьцуулбал 10,6 хувиар нэмэгдэж, дунд мэр» Богэжлийн сургуулийн сурагчдын "тоо 125 мянгад хүрсэн нь 81,2 хувиар есч, дээд сургуулийн оюут Їны тоо 134000 болж 46,1 хувь Ч нэмэгдэв. Зөвхөн өмнөд хэсэгт -0411977-1978 оны хичээлийн :8 жилд ерөнхий боловсролын сургуу« “їтлийн сурагчдын тоо 4,7 саяд хүр» 1 сэн нь 1974--1975 оны хичээ” Л/лийн жилийнхээс 700000-аар нэ» 1 мэгдсэн бөгөөд Америкийн тоглоо» “| мын (засаг захиргааны үеийн 1964--1965 оны хичээлийн жилд, | сурч байсан сурагчдын тооноос даруй 2,2 дахин өссөн байна. : Одоо багш нарын тоо 854 мян га байгаагийн дотор дээд сургуул “лийн багш нарын тоо 12,3 мянга 7 хүрчээ. Улс орны хэмжээгээр 63 “дээд сургууль, 268 дупд мэргэж лийн сургуультай болов. Энэ хїч чээлийн жилд Вьетнамд 14 сая сурагч суралцана. ! Монголын өсвөр үе БНСВУ-ын -- Өсвөр үеийнхний төлөө байнга аихаарч бай- пнопер сурагчдын баяр бахдалыг төрүүлж байна. й тионер сурагчдад үндэспий нь даг манай пнам, засаг энэ хнчээлийп жилээс эхлэн баяр болон хичээлийн шинэ жи» сурах бичгийн үнийг хямдруулсан юм. Энэ нь нийт С, ЛУВСАНШАГДАРЫН авсан гэрэл зураг лийн шээлтийг тохиолдуулан сур». 1897 “7 лага хөдөлмөрийн опдөр амшилт хүсэц ерөөж байна, -. а Є БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баа- зар Я. Должинжав. хөдөлмөр ам- ралтын зуслангийн хүүхэдтэй трилцаж байгаа нь. Ф Батсүмбэрийн сангийн аж ахуйн вегсоны нэгдүгээр бригадын дар- та 21 Иүрзэниг хүндэт ппонер бөлгөж байгаа нь Бь Хөдөлмөр амралтын зуслангийн жилийн ойн баярын хуралд тпнонєр сусагчдыг төлөөлөн 10-ын «Бэ» ангийн сурагч! Заяа үг хз- зэв Ф Дэд эрдэмтэн Б. Хангай анхны хөдєлмөр амралтын зусланд заарч байсан сурагч, одоо хүний ях эмч Б. Цолмон уулын инженер ЇН. Жамбалпов, инйслэлийн арван жилийн У! дунд сургуулийн 9-ийн «В» ангийн сурагч Ч. Төгсжаргал нарын хамт. ... 5 С, БОДООШИЙН 5 авсан гэрэл зургууд. “тэмдэ "... Мийслэлийн жилийн Ү! дунд сургуулийн хөдөлмөр амралтын зусланг 20 ийн иь Ойг тохполдуулап. М йн Топ Хорооны «Тэргүүний сурагч» алтан медалиар шагнан. Ходол» мөр амралтын зуслангийн баярт , бид оролцсон юм. Баярын ажил мэргэжлийн ввуулж, Сүхбаатарын районы сургуулиудын захирал парын зөвлөлгөөп болж ходолмер ам- “слалтийн тухай тодорхой а солилцлоо. Зуслай- гийн балрт 20 илийн өмнө зус- лан у үед тус сургуу- лийн захирал байсан Б. Халгай, мон анхны ходолмор зуслангийн захирал Г. Гунгаа болоп тэр цагт ХТ сургуулийн сурагч байсан, моп үеэс,.дунд, сургууль . төгстел гхө- дөлмөр зусланд лдаа: байсач хүмүүс Батсүмбэрийн сангийн аж ахуйн мөгдөөчид хүйдэт сїтоор уригдан оролцов... Горхийн,ус иг л.хорин жилийн тэртээх шигээ, ногоон шугуй дун- ДУУр урссаар... Газар дэлхий зуп- Дза погоорч, намартаа шарлаж, өвөлдөө цасанд хучигдан цайвал- заж. хавартаа навч иахиагаа дэл- тэн дэлгэсээр л байжээ. Газар дэлхий хүний хэлээр хүүрнэдэгсэн бол хөдөлмөр зус- лангийн анхны галыг асаасал өдрөөс өнөөг хүртэл хорин жи- лийн намтрыг тэг нэгэнгүй өгүү- лэхсэн. Гэвч хорин жилийн өмнө ямар байсан хийгээд өнөөдөр р явзтай болсныг уншигч үхдүү- дэд өг эх амьд гэрч бий. 1958 опд нийслэлийн У! дунд сургуу- лийн захирал байсан Б. Халгай гуай одоо сургай хүмүү УМааны дэд эрдэмтэн болжээ. Батсүмбэрийн сангийн аж йн дарга байсан Дара : БН МАУ-ын хөдөлмөрийн баатар цол авчээ. Мөп Батсүмбэрийн санги эж ахуйн тэргүүний ногоо байсан Долгор, Должиижав хожим нь хөдөлмөрийн ба болсон байна. Ариун цагаан дөлмөр хүпийг ийм болг а » Тэр хүмүүс чухам юу я ныг хүүхлүүлдээ өгүүлье. Б. ХАНГАН: - «Хөдөлмөр амралтын зуслан нь сурга. амьдрал, үйлдвэртэй холбох рагчдад хөдөлмөрийн дадлага. туршлага баримжаа олгох зорилгоор гуулагдсан бөгөөд энэ зорилтоо амжилттай биелүүлж байгаа нь мютлогдлоо. 1958 онд тус хөдөл мөр амралтын зусланд гурван зэтнээр 51 сурагч ажиллаж амарч байсан бол 1977 онд б ээлжээр 780 гаруй сурагчид амарчээ. Өнгөрсөн 20 жу 9000 шахам сурагчдыг хөдөө ая: пхуйн үйлдвэрлэлийн шинжлэх ухааны анхны мэдэгдэхүүнтэй болгожээ. Бид намаас дэвшүүлсэн шинэ хоо- зайг баяртай хүлээн «авч хедөл- мөр амралтын зуслаиг олш- руулж, ажлын. чапарыг сайж- руулиа. : Манайд хөдөлмөр амралтын зуслантай сургуулнуд олон бол- үеэр уралдаан .... 1 аймгийн Тосонцэнгэл Зүүнхараагийн тын зуслан. вохион сайн. байна. 20 жилийн өмпө ,хоёр майхантай, хэдхэн су- рагчидтай. б: уулсан энэ аус- лапг хар л Одоо өрон сууц- "л барилга, талх барих газар, эо- чид буудал, цах) л! гэрлээр хан Оц, ннонср сурагчдын х9- лӨлмөр өрпосон газар болло гэн, Г. ГУНГАА: (Ходолмор ам- ралтын анхны зуслангийн аахи- рал) -- 1957 онд би Мосипад ном- сомолын сургуулийн сонсогч бай- лаа, Манай сургуулийнхап Минси хотоор тойрон аялал хийсэн юм. Бид Пиницский мужийн хөдөл- мөр зуслангийн иллагаатай та- хаана» яӨж, “142017 хүүхдүүл бий шүү. Би энэ сангийн ат ахуйд 25 жил ажиллаж байг Ш үйл» ! Ё шалгарсан өлоп сайн хүүх" лүүл бий. МХЗЭ-ийн Төв Хороо «Тэргүүний ажилчий залуу», «Тэргүүний сурагч» алтай меля- лиар Даваасүрэн, Осор, Цан! маа, Доржбат, Цогтгарал, Нампан- дорж, Амаржарг "Түмангөриг, Лїүрнээ, Эрдэнабат ийр шагпуул- сап. Хөдөлмөр амралтын зуслан, гийн амжилтийг үнэлж ул? арал улсган аварга салаа, бриглд бол- то диплом, мөнгөн. шагналаар зиагтаэг байсчыг бн мэдил, ЖАМБАЛНОЁ: (Түлт эр- чим хүчний үйлдвэрийн Яамны Уулын инженер) шишишШШШиШиШиШиШиЦ Ши Ши 010 Ш 1111) ХӨДӨЛМӨРИЙН БАЯР ХҮҮХЭД БҮХНИЙ БАЯР типппппппиппииинппппттипипинииишииинипитшипин милцлаа. Ё Намайг сургууль төгсөж ирэхэд У!1 сур- туулийн. лнонерийн- ахлах удир- дагчаар томилсон, Бид ярилдаж . байгаад хөдөлмөр” зуслап байгуу- лах болсон./Бидний”савалыг удирс Вах. байгуулдага дэмжсэн. Тэгээд: Хангай захи Батсүмбэрийч сангийн аж ахуй дарга Дарам- жав гуай у хөдөлмөр амралт: услан байгуулсан. Тэр үел хөдөлмөр амралтын зусланд нллаж байсан хүүхдүүд одоо- лиз бүрийн мэргэж й хүмүүс болжээ. Жишээ нь дэд эрдэмтэн згар, Содов. Улаанбаатар хо- гүйцэтгэх захиргааны дарга таргал, кино оператор Бим- их эмч Цолмон. уулын вөө Жамбалнов зэрэг олон 5 тын їна. Ж. ПҮРВЭЭ: (Батсүмбэрийн сангийн аж ахуйн ногоопы 1 бри- гадын дарга). -- Хөдөлмөр амралтын зуслан нх ач холбогдолтой Хүүхдүүд танхимд үзсэп зүйлээ нүдээр үзэ: гараар хийдэг. Ногооны талбайд ажилласан хүүхдүүд идэшний ногоог гамтай хэрэглэ- лэг юм. Энэ маань ногоочин хү- ний хөдөлмөрийг биеэр амссаны үр дүн. Би хөдөлмөр амралтын зуслан энд Ё Бат- сүмбэрийн с: йдбан- сан учраас сурагчд эделмо- рийг. их үнэлж хүндэтгэдэг. Бие султай хүүхэд ирж хөдөлмөр ам- ралтын зусланд амраад бие чь сайжирдаг. МАХН-ын Төв Хо- роопы шинэ лоозон гарснаас хойш хүүхдүүд улам ч шургуу сайн ажиллах боллоо гэв. Б. ЦОЛМОН: (УБТЗ-ын нэгд- сэн эмнэлгийн их эмч) -о Би хөдөлмөр зуслан анх байгуулагдахад ирж ажилласан хүүхдүүдийн нэг. Хөделмєр зус- ланд ирж ажиллаж байсан хүүхдүүд цөмөөрөө дээд боловс- ролтой болжээ. Хүний амьдралд мартагдашгүй сайхан явдал биш- гүй тохиолддог. Бид 20 жилийн өмпө- энд ирж майхан босгоод, 110- гооны талбай дээр ажиллаж бай- ссай мааш. хамгийн сайхан санагд- даг. Өпөөдөр хөдөлмөр амралтын зуслангийн хорин жилийн ой болж байна. Өнгөрсөп хорин жилд зус лан маань улам тохилог болжээ. Хөдөлмерлөсний хүчинд л. бие эрүүл чийрэг, аз жаргалтай явдаг «Эрүүл агаар-эм» учраас багачууд минь хөдөлмөр зусланд үргэлж амапч байгаарай Я. ДОЛЖИНЖАВ: (БНМАУ- ын хөдөлмөрийн баатар) -- Хөдөлмөр амралтын зуслан нь хүүхдийн ажиллах идэвхийг сэргээж чадлаа. Нийслэлийн арг вап жилийн У! дунд сургуулийн сурагчид 4 төрлийн ногооны зэр- лэг зулгааж байна. Би энэ хөдөл- мөр зуслангийн хүүхдийн зөвлөх багшаар ажилладаг. Тэргүүний сайн ажилтай, төрөлхийн ажилсаг Хэн, хаана, 5, ї комсомолынг байд өнгөрөө: “амтанд орсо шииинниг “ҮЭ: -- “Бид хөдөлмөр, зуслан анх йгуулагдахад ирлс ажилласан, үүхэд гүеэгэнэ хөдөлмөрийн тал- 1 “ажил хөдөлмөрийн Бид ногооны тал- байд ажиллах ”арга-барилыг БНМ АУ-ын гхөдөлмөрий!г баатар аг- сап Долгор гуайгаас сурсан. Уие- хзэр ажилсаг сайн хүй” байсан. Багаасаа хөдөлмөр хийл: сурсан болохоор уулын инженерийн ажил хөпгөн мэт санагддаг. Хөдөлмөр хүнийг эрүүл саруул болгодог. Ийм болохоор дүү пар минь” хө- дөлмөрийг чин сэтгэлээс хүллэт- гэп үзэж. намынхаа лоозонг бие- лүүлэээлй гэж зэхил. Б.ДАВААДОРЖ: (Нийслэлийн 10 жилийн У! дунд сургуулийн 9-ийн «А» ангийн сурагч) -- Бид ахмад үеийнхээ хөдөл- мөрч уламжлалыг нэр төртэй уүр- гэлжлүүлнэ. МАХН-ын Төв Хо- рооноос дэвшүүлсэн шинэ лоозонг гүнээ ойлгож, амьдралд хэрэг- жүүлэн биелүүлэхийн төлөө чар- майн ажиллаж байпа. Бид ширхэг байцаа гэмтээхгүйн төлөө хичээн гүйлэп ажиллаж байгаа. Должин- жав багш ч бидэнд байнга збиле- дөг. Би өдөр бүрийнхээ нормыг 100--200 хувь бчелүүлдэг. Н. ЦЭДЭНСАМБА: | (Нийслэ- аийн 10 жилийн У! дунд сургуу- алийн захирал) -- Бид МАХН-ын Төв Хөрөө- ноос дэвшүүлсэн шинэ лоозонт амьдралд хэрэгжүүлэн биелүүлэ- хийн тул ажлаа улам нарийн зв- хисн байгуулж байна. Энэ зорил- тыг биелүүлэхэд хөдөлмөр амрал- тын зуслан нэн чухал юм. Матай зуслан нэг ээлжинд 140 хүүхэд хүлээн авах ортой. Хүүхдүүдийг тоглуулах тоглоомын талбайтай, усанд оруулж, иаранд шаруулах газартай, зочид буудал, хоолны газар, клубтэй. Амралтаараа ая- зал жуулчлал хийж, хөдөлмөрийн сайчууд, урлагийн хүмүүстэй уул залт хийж, концерт тоглодог: Би- дэнд дутуу зүйл алга Хүүхдүү: дээр хөдөлмөр хийлгэхийн зэрэг дээ аятай тохитой амраадаг. Ма- май хөдөлмөр зусланг нам зас- таас анхаарч заавар, зөвлөлгөөн өгч тусламж үзүүлж, шагиал урамшил өгч байдагт нь баярла- даг. Хөдөлмөр амралтын зуслан хүүхдүүдийг хөдөлмөрт дуртай бол- гон хүмүүжүүлэхэд маш чухал хэрэглүүр болох нь амьдралаар батлагдлаа. Манай хөдөлмөр зусланд Бат- сүмбэрийн сангийн аж ахуй зүйл бүрийн туслалцаа үзүүлдэг. Шеф Улаапбаатар төмөр “замын депо. чихэр боовны үйлдвэр, 37 дугаар бааз ч эд материалын туслалцаа үзүүлшж билний ажлыг цаг ямагт дэмждэг. Бид ингэж хамтран хө- дөлмөрлөж намынхаа їшииэ лоо- зойт дүүлэн биелүүлж байна гэв. Манай тусгай супвалжлагч 0. ЦЭНДСҮРЭН яаж амрав. ааөиихаихааналынөаэтаат 1 ї ! ЛҮҮ 1! 44260 лөчин жилийн ой. болио. уүгэд бид энэ ойг сурлага ! Хэм, хосна, яаж амрав, «. “ХОНЬ. ХАРИУЛЖ | ЯВАХЛАА Зуны цагт є 1 л хүүхлүүд амарч, өлөн сайхан В. гэ” хөдлөм. зүйлд нүд тайлан, моэдсан сонссон. зүйл ихтэй... сур» туульДалА цуглардаг, Тар дундаа хөдөө нутагт амарсан хүүхлүүл бол Өлөн. зүйлийн ШУтУУ,. төрөл бүрийн цэцэг жим, тогоон гүөй- лоо дааж ядан зүүсэн мөлод, цөн тоо хөөрхөн төл, байн тансаг бай» толь азрэг ах нутгийнхаа. үллсгэн яст газартай. танилцдаг, Тэдний иг Түнэл сумын Шанчинтайн го» лын хоннцы | тасагт ажилласан зүүхдүүдтэй уулзсанаа товчхон танилцуулбал: Биг голдуу хонь хариуллаа, Манайх 000 гаруй ам хоньтой. Хөничд пбахад сөйннй зүйя--их төхнөлдлөг болохоор, уйдах гэм єрлєө байдаггүй, Зунтлхал амрал- таар 00 гаруй хурга. хиргасан гээж сумын араргаг малчин Лүн- сангийн. хүү, долдугаар | ангийн сурагч, Үїлмсүрэн прин, Нутгийн ХАДЛАН Мал сүрэгтээ арвин их тэжээл балтгохийн төлөө цаг мөчтэй уралдан ашиллаж байгаа хад: яанчдын хөдөлмөрт хүүхдүүдийн хунь измэр их бий, Энэ тухай Сэлэнгэ: аймгийн Барууихараа- гийн сангийн. аж ахуйн. намын хорооны дарга 21. Аюуш Ма най сангийн аж ахуй энэ мил Э000 тойн өвс бэлтгэхээр хад: бригад ажиллуулж урагштай, Манайд ми нэгдүгээр 4 ! ргуулийн 70 байгаа лангийн 6 байна. Ажил Зүүнхараа хот: жилийн дунд руй сурагч ая хэмээ! зам зуур га юм ямснаа: -- "Тэр хондий дүүрэн бухлиг 1 өгүүлж харав уу. Бүгдийг хүүхдүүд хий- сэн гээж! нэмэ!! х э, Бид удал- гүй 1йр хад бригадын морил эядланчид, тэнд ажиллаж байгаа Лувсандорж багштай 10-ыин «Г» ангийн сурагчидтай уулзлаа. Бригадын дарга .С. Лувсан злмї,ян! лунджаар Хүүхлүүд маань 800 тахам өдөрт бухал, САЛЛЬЧИН ОХИН Булган аймгийн Сайхан сумин лунд сургуулийн сурагч Чулу баатарын Элх-амгалан. энэ 13 цастай Зургадугаар дэвшин суралцана. Тэр амралтаар 77771121772 ажилд нь тусалжээ Ч, Элнх-амгала!н ий сур! 171 үлээ сааж сурсан, энэ жил үнээг хариуцан авч 000 литр сүү саагаад байна маань налаад үнээ саах та лаар дандаа зааж! тусалдаг, ӨОг ло эрт л үнээ тугал бэл 7 УДААН байя! тарга хүч сайн авч сүү сааль иь» арииждагийг би мэлЛэжж иклаа, 219 иймар манай. сур ангид зунихаа очиж орох үсэсээ эхэлж лаван гаруй Эмээ Сая! 7 ЛЯелморийн спдөр амштилтаар Уу! Заяа, Манай» бургуулийн" “Зорши хан иь түүнийг «Лайн шигээ мал Тйрхай, хонь. хариулахлїй.. том хү! ийн сүрхий хүү» га өхөөр хон магтан, Сурагч А, Йатмөнх бадрах: (х: лүү хайр) хойнид эллэр нис чөлөөт: цйгтий хүр га. хяргалс пандаа тусалж байн -- Їр хөны хариулах, далимд 7. “Түдэвийн «Захиогүй” чимэг, Г. Иймпагийн «Уулин/ їг үрээс ИЛУУ харагдайй» гэдэг хүүхдийн уран аөхиолын чөм уншин. тэм ДэГЛЭЛ хөтөлсөн. хамаэн сурагч 11. Нлмэхбайр бахархан: өгүүлэн, уригч А, Цэнгээ, Їй, Ди: цэрэн, 2, Цэпэлмаа,, Памбаисүрэн пар хонь нмай сайт, Пилрай, Д. Үндоцполтаа. пйр пйнодад сүү зөөдөг тухайгаа. ирип,... Ийнхүү "үнэл суман Нгсэиилийн сурагчид Чүтпа лпалганраа биелүүлж цнта минт болон хүчит тэжээл бэлтгэ ХЭД малчин пай эээлэЭэ. тусалт. МУНС-ийн оюутан 1, БАТ-ЭРДЭНЭ ТАРИЛСНЫ ТтЛАЛБЛИД Нийслэлийн 20 дугаар дунд сур туулийн 7-гийн. «1» апгийн 37 р, БОЛДБЛЯРЫН зур- спи зуриє. 2их мишшишины гуриаас. дорион пуруу хийл ий, Ажилд сайн хүүхдийн иэ) ни бай нь тар дээ гээд хийсэ!! бухлаа їасаж бийгаа ца п. малгайтай. охишт заалаа, Тэр иь МХЗЭ-ийн ХУЙ их хурлын төлөөлөгч, сурагч Д Чулуунцэцэг аж, Тэрбээр: Ангиараа хадланд ажиллах сайхан байна... Бид, өглөө. арт ажилдаа гарч, үдэш орой буулаг, Ажлын дараа дуулах юм уу, Со» иин- зүйл ярыцэ эсвэл тоглож наадахад сайхан бийдаг, Бид хамгийн олоп бухал тийх урал, даан өрнүүлсэн, Одоогоор Оинх- тайван, Баатарцогт, Оюу!, За. наа, “Бадамханд: пар. тэргүүлж яю Бид бухал, нуруу хийх, ичихдаа ширхэг "ч өвс орхихгүйг хи- чээдэг. Яагаад гэвэл өвс бол. хам гийн. чухал өмч шүү дээ хэмда! ляруухан өгүүлээд холсбөо. ач сапаа. ажилдаа брлоо. Хүүхдүүд ингэж, наммихай.. шина. лаоаоиг амьдралд хэрэгжүүлэн. биелүүлж байна С игэ аймгийн Барууихараа- гийн. ХЗ9Э-ийн хорооны дарга Ж. ЛХЛГВАСУРЭН, дээш ангийн. эмэгтэй рагчт бүр 8--5 үнээ с эрэгт | бүр хадлан, гар тя- 7 2 Ажилд тусалсан юм нөхдийнхөө цэгэн адил арвий и.амшилтаар сургуу зорилттой азиийл- байг Ни их сүү с лийнхаа од! лалаа. Нялдад зан. Чөлөө их лаг, Хоёр саам хооронд эмээ лээ. гүү саахад и» тусалдаг. Энэ бол миний шинээр сурсан. азилын нэг, Бас гар тэжээл бэлтгэх, ном ушинх 19 бүрийн. цуглуулга хийх, хичээлийн... бэлтгэл. хангах гээд олон ажил бий. Сургуулийн хаа 40 шилийн ойд миний барих бас иэг бэлэг энэ. гээд нэгэн г0й хатгамал үзүүллээ, Ч, Энхямїа» лан охин. зунхаа. амралтиг хөг лолмерийн. улирал, болгож. лг лэл, Өнөө эмдэЛэЭ. тусалж, Лал гипраа. биелүүлэн. сайхан. ямралд эичдэлдээ. орлоо (: сод, МАСАНШАРГАЛ 2Э28Х202322-2 22857:3252292 | ! БЭО?727272779072777:720) Илиниииуүлиүүүүүүтгүүүү 777 , Хөт хөлөө эилиїй ч ин лүүл Лүүд яодилморийн лидлагй. хийл милчил, тириплийчдад туслан, бийль, сүү болопгруулих, зилдан бэлтгэж, Төө бидох, тм у!шиих, ЧЛЛИАЛ дохих ирэн зүсэн бүрийн итилд оролц бийдлаг. МОЛЧЛГАн Дунд” сургуулийн Т-гийн «Л» тийн сурагч С.Эр, ШИЛҮЛЧИЙЛ Т071Ү77Л Манай ангийн Оюун, Як ийн «її» ангийн Горэлмиа, . ос Лоармаа аэрэг бидпиї ирийил үү ХЭД, аөгийЧИН ах эгч нартаа туг сил, авгий өтөрлөлоо, Хангийн нуруун үзэсгэлэн цуг тагт илиг цэцгийн ДУнД пӨгий Өтөр ло. бал хурааж япих иь» сайхан амралт юм. Дд. аөгий.. оторлог хи! хамт уран аохиолын ном улс ши, тоо бодон байна. ГПас зө тийчДӨД. идййерт тоглож «сопир» хуулдаг гэж ирип, длтанбулагййн . сангийн аж Хуйн ЛуИд сургуулийн. сурагч Баатарцогт, Дорнод аймгийн тө- нийн 10 жилийн дунд сургуулийн сурагч, Оюун, Өмпөгөнь: аймгийн Сэпрээ. сумын ДУИД сургуулийн сурагч Цэцэгмаа пар азоодой хийж сурсан, мон өлөн наст ургамлын ур түүсэн зэргээ. ярин байн, Зу- ни. амралтаяраа. хэн. юу. хийсэн! тухай зарим сурагчдын. гэрэл зургийн суриалжлатлАг нийтлэн, ЗУРАГ ДЭЭР: (Дээрээ) 1. Нийслэлийн 67 дугаар дунд сур- гулийн 7-гийн «» ангийн єу- 11. Сосорбарам амрилтаараа гарч үнээ сааж! ааруул : сурчээ, хөлөө лийн 47 дугаар дунд б-гийп. «ЛА» ангийн сурагч А. Болормаа өдөрт 8 литр сүү саадаг болжээ, 9. Онтябрийн рай лунд сургуулийн 8- ын «ЛА» ангийн. сурагч луунцэцлг, ИН... Ирцэгтаа мийн ургамал түүж затаамал бэлтгэн, 4. Р. Чойсүрэи өнөө жил сургуульд орио. Гэнч хурдан морь унадаг, адуунд эртэй хүу- хэд юм, 5. Сурагчид олом таст ургаш- сын ур түүж байгаа иь, 6. Ажлын дараах атралт. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧИЙН ввёсап гэрэл зураг ШИНИЙ а,, “«Фюмрав, 1 14411:114:1140341 ь 1777 яцв Хүүхдүүд ээ! Соёлт хүн төрөлхтон энэ оны 9 дү- Со Цэл ээд АЛТАЙ өн Ээ лийн 2 3 БуРЧЬ. Гуа ха лэ 41-41, 1. гээр сарын 9-нд Оросын аугаа их зохиолч Лов Ни» хэв ЭЭг лэх уна эс хлслвчи хы Энд сэр зйллилйсы ЯВ хой цай “колаепич Толстойн мондэлсний 150 жилийн ойг өр», сөн тэмдэглэх гэж байна. Оросын аугаа их охиолч Л, 1, Толстой хүүхэд, багачуудад зориулан өлөн сайхан зохиол бүтээспийг та бүхэн мэдиэ. Зохиолч, шүүмжлэгч Ш, Цэндаюуш их аохиолч Леп Толс- тойн хүүхдэд зориулан бичсэн зуугаад зохиолыг баг- таасан пом орчуулж «БААВГАЙГ ЯАЖ БАРЬСАН БЭ?» гэдэг пэртэйгээр хэвлэлд шилжүүлжээ, Манай сонин өнөөдрийнхөө дугаарт зохиолч, шүүмжлэгч Ш. Цэнд-аюушийн бичсэн өгүүлэл болон түүний ор- чуулсан номоос доорх зохиолыг нийтэллээ, МЭНДЭЛСНИЙ нь 150 ЖИЛИЙН ОЙД. ЛЕВ ТОЛСТОЙ Оросын аугаа их зохиолч Л.Н. Толстой (1828-- 1910) алдарт зохнол бүтээлүүдээрээ-дэлхий дахи- ны уран зохиолын эрдэнэсийн санд гарамгай хувь нэмэр оруулжээ. Л. Н. Толстойн тухай та бүхэнд танилцуулахад «Хамгийн» гэдэг үгийг олон хэрэглэмээр санагддаг юм. Лев Толстой бол дэлхий дахинд хамгийн олон боть ном бичсэн хүний їг, дэлхий дахинд зохиол бүтээл нь хамгийн их орчуулагдсан, хамгийн олон уншигчтай зохиолчийн нэг, ертонцийн хамгийн их ухаантай хүний нэг мон. Дэлхийн хөдөлмөрчдийн их багш .В, И. Ленин, Лев Толстойг хэнтэй ч зүйрлэж болшгүй аугаа их хүн гэж үнэлэн, ард түмнээ гэгээрүүлж, түүний зохиол бүтээлтэй танилцуулахсан гэж хүсч морбо- дөж байсан ажээ. Лев Николаевич: Толстойн гандан бууршгүй бү- тээлүүдийн дунд бяцхан уншигчдад зориулж, бичсэн зохиол чухал суурь эзэлдэг, Түүний хүүхдэд зориул- сан олон тооны зохиол бүтээл дэлхийн хүүхдийл ут- та зохиолын тэргүүн эгнээнд явж, соёлып үнэт эр- дэнэ болсоор байна. Монголын багачууд Л. Н. Толстойн онц сонир- холтой зохиол бүтээлтэй хэдийнээс танил юм. Түү ний зарим бүтээл бага сургуулийн гуиших бичигт орчуулагдан олон удаа хэгвлэгдсэний гадна А, Сан дуйжав, Г. Гэлэнхүү.Д. Даш, Б. Дугар, Г. Даваа- самбуу нар хэд хэдэн зохиолыг нь орчуулж тусгай ном болгон хэвлүүлж, бяцхан уншигчдыг баярлуул сан билээ. «Ясная Поляна» хэмээх эдлэн газарт 1859 онд тариачны хүүхдэд зориулсан сургууль байгУулагд- жээ. Үнэ төлбөргүй. зодуур нүдүүргүй энэ сүпгуу- лийг суут зохиолч Л. Н. Толсто! байгуулж, өөрөө багшилж байсан юм. Тэр үел орос опон харанхуй бүдүүлэг. хүүхэд “багачуудын унших ном, сурах бичит байтугай сургууль ч тун ховор байсан. Суут зохиолч. соён гэгээрүүлэгч Л. Н. Толстой олон жил нх хүч зарж байж 1875 онд шинэ цагаан толгой уншлагалд зориулсан дөрвөн ном хэвлүүлжээ. Энэ ном олой үеийнхнийг хүмүүжүүлж, олоо ч ЗХУ бо- лон бусал орны сургуулийн сурах бичигт ихээхэн зай эзэлж байна. Л.Н. Толстой хүүхдэд зориулсан энэ номуудаа өөрийн суут бүтээл :«Дайн ба энх», «Айна Наре- нина», «Сэхээрэлт» гэх мэт шигээ хүндэтгэж, авь- яас билэг. хүч чадлаа дайчлан бичжээ. Уран үгийн их мастер Л. Н. Толстойн хүүхдэд зориулан бичсэн зохиолууд нь маш олон талтай. Оньсого, зүйр цэцэн үг, үлгэр домог, өгүүллэг, ёгт үлгар цөм бий.. Түүхэн үйл явдал, шинжлэх .ухаа- ны тайлбар. байгалийн үзэгдэл, хүмүүсийн аж тө- рох ёс, ан амьтдын онцлог өргөн дэлгэр тусгагд- сан байлаг. - Л. Н.Толстой хүүхдэл зориулсан зохиол бүтээл «Яруу сайхан товч, энгийн, голыг нь олж хэлсэП, тов толоохой» байх хэрэгтэй тэт: үзэж, байсан бө- гвөл өөрөө үүнийгээ зохиол бүтээлээрээ гялалзтал батлан үзүүлсэн байлаг. Цэпөэн мэргэн ухааны их хаан Л.Н, Толстой бага- ЧУУПал зориулсан уншлагын номоороо та нарын бо- длож санаж хийж үйлллэг зүйлийг тун нарийн мэд- дэг, орос арпын аман зохиол, тэрчилэн эртпий грек, лорно пахипны аман зохиолын баян дэлгэр мэллэгтэй хүн болохоо харуулдаг. Суут зохиолчийн өстөрийн үеийнхэнд зориулсан ном пь пэпэй мэргэнН ухаалы ЭХ суриалж, үнэй туларгл ёсны зүйрлэтгүй тал» тУур, хүнлэг энэрэнгүй бёспы ариун дуулал болж байдаг, ? ь Өбөг -эцэл ач хүү хоёр Тэнэт эр Арслан, хулгана хоёр --от-тшчштт-тоостттттттттт Ядуу эр галуу! хэ/хэн хубаасан бэ? --10423 Ї л, Н,толстойЙ 7 Өвгөний нас маш өндөр болж, хөл нь муудан, нүд нь юм үзэхээ байж чих нь юм дуулахаа больж, шүд нь унаж, ндэж ууснаа шингээл- гүй бөөлжчихдөг болжээ. Хүү бэр хоёр нь түүнийг шираэнд “суулгахаа больж, зуухныхаа цаана хоол өгдөг болов, Нэг удаа өвгөнд хоол ав- чирч өгөхөд авах гэж сар- вайгаад барьж чадалгүй ал- гаа хагалчихжээ. Бэг иь гэр орны хамаг ом гута2 :, аяга таваг хагаллаа гс гүхэх болж, | үүнээс хойш модон тэвшинд хоолы чинь өгч байна гэжээ, Өвгөп санаа алдахаас өөр хариу ХҮҮХДИЙН ДУНД, ї са хэлсэпгүй, Нэг удаа эхиэр нөхөр хоёр шалан дээр модоор ямар нэг юм хийж байгаа хүүгээ. харж сууснаа: - Миша чи үүгээр юу хийж байгаа юм бэ? гэв Миша хүү! -- Аав аа, би тэвш хийж байгаа юм. Ээж та хоёрыг хөгшрохөөр энэ модон тэв- шиид хоолы чинь хийн өгч байх юм гэж хариулав, Нөхөр эхнэр хоёр бие биеэ 1 харснаа уйлцгаав, Түүнээс . хойш тэд өвгөнийг, гомдОО- сон ичгүүрт- явдлаа ихэд р гэмшил, түүнийг ширээнд суулган сайн асарч тэтгэх болжээ. : т-ш-ш-шсшсшшшшслшипиглшєшшшүүшэгзгтэшївЕПЛӨВЛЖШЖТЭЫӨЛИНЖЖНЫ Нэг тэнэг хүн байжээ, Тар гишүүн, дээр суугаад ги» түлээ бэлтгэхээр. ойд явав эхийп. мод. цом бүдүүн учир нөгөө хүй мөчир цуг- луулахаар шийдээ. Нэг өїй- дор царсанд авирч модонд иаалдап ба эг гишүү авс- иаа дээрээ гаа “өөр нэг гишүү аар авирчээ, Тэнэг мод руу харан шүүнийхээ. угаар цавчжээ. ! Мөчир хямдхан. хугарахад ГМ: нөгөө хүн баярлан: «бусдыг . с нь яг энүүн Шиг авдаг хэ- ЦЭ рэг зэ» гэж хэлжээ, Дээрээ хүн- суулгалс угаараа цав- чуулсан мочир хуга үсрэхэд тэнэг эр ондор модиоос учиргүй чанга унашээ, їошгш-ттгшш-тглоошшпдтсгошижлоєиголлшэтсшшлил|фимслжлнжииллэиттижииээлЖ. Унтаж байгаа арслангийн биен дээгүүр хулгана гүйхэд арслан сэрж түүнийг барья Хулгана тавиулах гэж элдвээр гуй --Хэ, майг тавивал би "д тус хүргэж чадна хэ- эн өгүүлэл, Хулгана оорт нь тус больё гэж амлахыг сонсоод арслангийн .ин нь хүрч түүнийг тав: Ээ. Хоним нь апчид арсланг барын модонд хүлжээ. Хул- тана арслангийн архирай орилох чимээнээр: гүйж ирээд хүлсэн олсыг тас мэрж: -- Чи намайг өөртөө тус болно чинээ. бодолгүй 10- хуурхан инээл: байснаа са- наж байна уу, хулгана ямар тус хүргэж чаддагийг одоо үзэв үү гэжээ, їуттшшшш-штшттстшшшштшшштслшагтшшоллыүшотсНшвэушНОШЖГҮУТЛИЦЖЛН) Нэг ядуу хүн хоолгүй болж эзнэзсээ хоол гуйхаар шийджээ. Эзэндээ їоу гэж 0чь доо хэмээн бодож бай- гаад галуу алж очжээ. Эзэн нь галууг аваад нө- гөө ядуу орд: . т- Галуу өгсөнд чинь их баярлалаа. Харив чиний энэ галууг эхнэр, хоёр хүү, хоёр охиноо.гомдоохгүйгээр хэрхэв хуваахаа мэдэхгүй байна гэв. Ядуу зэр «Би хуваагаад өгье» Гэж хутга авч галуу- ны толгойг огтлоод эзэндээ ханлдажс --Та энэ өрхийн таргүү- лэгч тул танд толгой өгье хэмээп өргөн барив, ЭГсНЭЭ талууны сүүлийг огтлон «Гэрээс холдолгүй гэр орноо хярж хандаж бай» гэзл эзэгтэйл єгчээ, Дараа НЬ хоёр сарвууг нь" огтолж «Та хоёр эцгийнхээ. замаар зампаарай» гэж хоёр х нь өгөл, БаХСА --Та нар удахгүй тэрсөн ороп гэрээ опхиПп ПиСч олно Хэмээн лалавч өгье!» 11:11 хоЁО охпйл НЬ төг нэг Па» лавч өгөөл, «үллсэп Нь На». Н Лал» хэмээт бараг бүтэн гаг ЛУүг өөртсө алчээ, шараад авч” Эзэн балрлап хөорч, ядуу эрд хоол хүпс, монго төгрөг огчээ. "Үүнийг цагэн баялц хүн сонсож, таван галуу шараад эзэндээ авчирч өг- чээ. Эзэп иь: -- Галуу авчирч. өгсөнд балрлалаа. Би чинь эхнэр- той, хоёр хүү, хоёр охин- той, ам бүл зургуулаа улс, Энэ галууг чинь яаж тэгш- 8 хөн хуваадаг билээ дээ гэв, 1 Баян хүн бодож цөхрөнгөө бараад хувааж чадсангүй. Эзэн нөгөө ядуу хүнийг авчруулан тэгш хуваахыг 5 тушаав. Ядуу эр нэг галуу шэн азч «Ингээд та нар галуу- тай гурвуулаа бол!» гээд эзэн эзэгтэй хоёрт нэг га- луу өгчээ, «Бас та нар тур- вуулаа бол!» гэж хоёр хүү- ТИЙП ДҮНД ПЭГ Галуу өгөөд, хоёр охинд нь «ингээд гур- вүулаа бол» гэж мон Нэг талуу өгчээ, Тэгснээ өөрөө хоёр га- лууг нь аваал «бид ч гэсэн ИйгээЛ “гурвуулаа болноо хө! Одоо цөмөөрөө адилхап г хувааж аваа биз» гэв, Эзэн їїнээж, ядуу эрд дахин мөйго төгрөг, хоол огөод, байпыг хоож лпуул- зээ, ин : Эрхлэгчийг С, НАДМИНД :- Нил ээн 04 .Л, Сүхбаатарын цэрэмиша Улсын хөвлэлийн комбанатод ,хэвдэр,: .. Иилекс--14140 Ч | бүхний 1сэлн үйл хэргийт төлөө 885 дахь жилдээ 1978 оны есдүгээр МЗ4 (1530) | сарын 10. СУРАГЧ 5 уудам гэр эх орны маань өнцөг булан бүхэнд эрдэм мэдлэ- тийн шинэ, шинэ ундрага- тай золгож, ухаан санаа уужран тэлэх оюуны Хх9- Өнөөдөр дэл- » дөлмөрт шамдсан мянга, мянган хөвгүүд, охид та нарын хөгжилтэй цовоо дуу цангинан дуурсаж байна. Та нар өнөө жил 570 га- руй сургуулийн анги, тан- химд хичээлээ эхлэв. Ши- нэ хичээлийн жилд бага сургууль 4, бүрэн ба бу- рэн бус дунд сургууль 25 байгуулагдсан ба сургуу: лийн болон дотуур байрны 30 шахам барилгыг ши- нээр ашиглалтад оруул: лаа. Хуучин | сургуулиуд олон мянган төгрөгийн ба- рилга засварын ажил хийж, аиги танхимаа 10- хижууллаа,Энэ жилээс эх- лэн та нар үйэ нь 20 хувь хямдарсан сурах би- чиг хүлээн авч байна, Шинэ хичээлийн бол манай төрөлх хайрт МАХН-ын ХУИ их хур лаас дэвшүүлсэн түүхэн шийдвэр УГ! таван жилийн толовлогоөний дөрөв дэх жилийн зорилтыг бүх нийтээр хэрэгжүүлэн бие: лүүлэх маш хариуцлага” жил тай үе юм. Намын их ху: рал манай эх ориы сурагч пролетари нар пэгдэгтүн Хэзээд бэлхэн бийгтун! МХЗЭ-ийн Тев Хороо, Д.Сүхбаатарын мэрэмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн сонин, Ням Үнэ 10 монго МАХН-ын Төв Хороо, БНМАУ-ын засгийп газ- рын урилгаар УАСН-ын Төв Хорооны Улс торийн Товчооны гишүүн, БНУА | У-ын Сайд нарын Зөвлө- «Манай багачууд та нар ард түмнийхээ эцэг нь болж, ахмад үеийнхээ хувьсгалч үйлсийг залгамжилж коммунизмын гэгээн гэрэлт өндөрт өөрсдийн гараар эх орноо өргөж хүргэх хувьтай төрсөн улс юм Гавьяат үйл бүтээх их замд гарахдаа жигүүртэй байх хэрэгтэй. шуурганд ажрахгүй, дүүлэн дэвэх Тэр жигүүр бол эрдэм мэдлэг лоологч цэцгийн баглаа барьж, баяр хүргэж бай- гаа нь. М.ЛХАГВАСҮРЭНГИЙН авсан гэрэл зураг лийн дарга Дьёрдь Лазар манай эх оронд албан ёсны найрсаг айлчлал хий- лээ. Зураг дээр: Дьёрдь Ла- зарт пионер сурагчдын т9- “бат 10:ЦЭДЭНБАЛ- мөн. » ҮР СУРАХ 16ДӨЛМӨРИЙГ ЭРХЭНЛЭЕ пионерүүдэд, шилжлэх ухааны арвин баялаг мэд- лэгтэй, эрүүл чийрэг бие бялдартай, нам ард түм: нийхээ үйлсэд хэзээ ямагт бат үнэнч байдаг, сэргэ- лэн цовоо иргэд болон өсч хүмүүжихийг даалгасан юм. Өнгөрсөн хавар ху- ралдаж, чуулсан МХЗЭ- ийн ХУШ их хурал, пно- нерийн «Залгамжлагч» ТУ чуулгап намаас өсвөр үеийнхний сайн сайхны төлөө тавьж байгаа бод- логыг хэрэгжүүлэх, энэ талаар эвлэл пиоперийн байгууллага, сурагч пио- нерүүдийн хийвэл зохих зүйлийг маш тодорхой зааж өглөө. Өнөөдөр манлай нийт ард түмэн, түүний залуу үеийнхэн нам, эвлэлийн их хурлуудын шийдвэрийг бүрэн дүүрэн биелүүлэ- хийн төлөө цаг мөч. бүр тэй өрсөп, амжилт бүтээл гаргасаар байна. Ажилчид төлөвлөгөө нормоо давуулан. бие- лүүлж, чанар сайтай ши- нэ шинэ бүтээгдэхүүн, машин техник санаачлан гаргаж, малчид гарсан төл нэг бүрийг мал бол- гохын төлөө мэрийн, та- риаланчид. арвин их та- риа, ногоо малын тэжээл авч байгаа энэ бүхэн нь цөм тэдний уйгагүй их хөдөлмөрийн ур дүн юм. Сурагч хүнд сурлага- даа амжилт гаргахаас Бу чухал хөдөлмөр байхгүй. Ажилчин, мал- чин, тариаланчид иор их хөдөлмөрөөр төлөвлогоо пормоо биелүүл: амжилт бүтээл гаргадаг шиг та иар мон л уйгагүй сууж, уишиж, бодож, зурж бог ловсруулж тогтоож чээ- жилсний хүчээр сурлага» даа амжилт гаргах болио. Хэн бүхэн. хөдөлмөрийг эрхэмлэ! дээдэлж, түү: нийг шүтэн. бишрэхийн учир энэ юм шүү! 1978--1979 оны хи- чээлийн жилийн нэг гол зорилт бол Ю. Цэдэнбал даргын санаачилгаар дэв- шүүлсэн зарчмын єр чухал лоозонг пионер, су- рагч: бүр алхам тутамдаа даган мөрдөж, амьдрал- даа хєвшил бостолод чиг- дэтдэж байна. Та нарын хичээлийн. .байр, тохилог дотуур. -байр,. анги тан- хим, ширээ сандал, ном эвтэр, “үзэг. харандааг хийх гэж хичнээн олон хүн ямар их хүч хөдөл- мөр оюуй у наа: зар- цуулсан, зарцуулсаар Ё вэ? Тэр бүхнийг хайрлаж сурах нь хүний арнуй цагаан хөдөлмө- рийг үнэлж, хайрлаж чад- даг болно-гэсэн үг бөгөөд энэ -бүгдийг нүдлэн хам- гаалж, ариг гамтай эдэлж: хэрэглэж” хэвших нь аж ахуйч арвич хямгач бай- далд сурна гэсэн үг ээ! Зөвхөн хичээлдээ онц сурснаар үвтэгш хөгжил- тэй” иргэн болж чадахгүй нь мэдээж. Заасан хичээ- лийг бүрэн мэдэж, нийг- мийн. тустай хөдөлмөрг гавшгайчлан. оролцохын зэрэгцээ, нийгэм улс төр, - техник, уран сайхны. 30- хиол бүтээлтэй тогтмол танилцаж оюун ухаанаа хөгжүүлж: багаасаа. 80-. хион,, бүтээх үйлсэд шам- дах хэрэгтэй. Пиопер, сурагчид та бүхэн оорсдийн дотио вөв- лөгч, сайн нөхөр болсон «Пионерийн үнэн» со- пин, «Залгамжлагч» сэт- гүүлийг иэг бүрчлэн ун- шиж, ашигладаг байвал зохино. Дээрх сонин, сот- гүүлийг пионер бүр ааа- лал захиалж ашигладаг байх тухай сурагчийн ши- л9гдүрэмд: чинь. ааасан байгаа шүү дэл, шБедЭрлТалй уул бх Бй асаалаа мж тулаад эллгэ сүх ай ИЛ, аж бол хоол нагэн хүний айлшгүй мөн! «Ун- ялгаагүй тэв- гү л, Өдөр номдоо Ном шамдан суралцаж, ахмад хүмүүс, хөдөлмөрийн сай- чууд, ах дүү Зөвлөлт Хол- боот Улсын пионер су. рагчдын үлгэр жишээгээр сурч хүмүүжихийг та нар эрхэм болговол зохино. БНМАУ-ын Ардын Бо-: ловсролын Яамны сайд Р, САНЖААСУРЭН хэвлэл унд, ус агаарын адил. аливаа соё. өдөр тутмын хэрэгцээт зүйл шиж судлахад уйгагүй хөдөлмөр, чээр хатуужил үнэ чин эрмэлзэл, 2 чармайлт хэрэгтэй. тутмын хичээл Нийслэлийн гурандугаар: сургуулийн 8 дугаар ан. гийн сурагч Д. ЖАРГАЛСАЙХАНЫ авсан гэрэл 5 . пхоас 14416134 ази Дундговь » хаапаар туслан. Тус аймгийн гийн сурагч С. ТҮЙ зоолой Хөрсөноос юм байрны соёл ралтаар эмийн арц, 428 кг царв. түүсэн жавхлап малч хүн. Эдний ээжээ дууриасан атчимэг өдөрт охин Батцэцэг 3 атсайхан аймгийн төвийн ахындаа ама БИЛП Ах бид хоёр нийслэлийн З9 дү- гээр дунд сургуулайн 6-гийн «А», Т-гийн «В» ангид дэвшин сурал- цаж байна. Амралт эхлэхээс өмнө МХЗЭ-ийн Төв Хороо хүнсний ногоо, нэг ба олон наст цэцэг, мод, зүлэг тарих, загас зөгнй үр- жүүлэх талаар чухал тогтоол гар- гасныг пионерийн ахлах удирдаг- чаас сонсож баяртай хүлээн аваад тэр тогтоолыг биелүүлэх талаар бага ч гэсэн юм хийе гэж болсон юм. Тэгзэд аавтайгаа хамтран ха- шаан дотроо хашилт хамгаалалт хийж хөрсийг хүрз, жоотуугаар элдэн боловсруулж, бууцаар бор- доод, үр цуглуулж: түүндээ тавду- таар сараас эхлэн төмс, байцаа зэрэг нилээд хүнсний ногоо, олон ТООНЫ Өвслөг. буурцагт ургамал тарьсан. Бид урд нь ногоо тарьж Ургуулж үзээгүй болохоор зэргэл- дээ хашаанд тарьсан ургамлыг Үзэж, арга туршлагатай хүмүүсээс асуун лавлаж: арчлан тордсооч ур- ЛЖ чадлаа. Одоо манай ха- В Шаанд бидний тарьсан төмс, улаан Ё лооль, Өргөст ХЭМХ, хулуу зэрэг Олон ногоо пэпэглэн улаан лооль бонжийж байна. Таримал маань Ургах тутам урам зориг нэмэгдэж. Б Улам сайн ургуулах юмсан, их ур- гаш аваксан гэж услах, зэрлэгийг түүх, хөрсийг сийрэгжүүлэх аж. лыг өдөр бүр хийж байна. Байцаа сонгино хоолондоо хэрэглэсээр уд- аа, з Өнгөрсөн жил ишээр нь тарьсац 2 Б ишиишииииигэиинигэшшилийшиииииниииииииШ ХҮҮХДИЙН туС аймгийн Өндөршил сумын 9 шилийн ийп сурагч Л Айлтгүй зунмхаа. амралтаар, Ичингоров: малыг тэжээлд зориулж таана хөмүүлийн дарш, хужир шүү бэлтгэн 000 га- хийжээ, дэвшүүлсэн зарчмын ш хөдөлмөртөө хэрэгжүүлж байгаа тэргүүпий Өмнөговь, аймгийн Ханбогд сумын 9 жилийн дунд сүргуулийн сурагч пиоперүүд, үйлчилгээний” талбайд: 100 хүний суу: дал шитээр хийж тийн сурагч Р, Балдорж, Зүтгэлтэй ажиллан. Кино механикч П. ЦЭРЭНСОДНОМ Би дүү зарынхаа хамт аавыгаа дагаж, зуны ам- Ургамал түүж, амарлаа. Би зуны амралтаараа 45 хопогт 712,3 кг юм. Миний дүү Мөнх-баясгалап 560. тавдугаар апгийп сурагч Мөнх- 520 төгрөгний эмийн ургамал түүж тушаав. тори дунд сургуулийн 10 дугаар апгийн су: рагч нэгддийн хоньчин Доржийн дэл нийгмийн ажилд их тус хүргэжээ, Мөп Булган 1000 ширхэг. зөодой. хийж малчдад МАХИ-ын Төв Хорооны цгдүг тээр парийн бичгийн дарга, ПИМАУ- ын Ардын Их Хурлын "Гаргүүлэгч» дийн дарга. 10, її! балын єпийас чилгаар, МАХИ-ын Төв хороон тогтоолд дэвшүүлсэн «Хүп бүр бага балчраасаа. эхлэн туйлын аж ахуйн, арвич хямгач, социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг алхїм тутамдаа нүдлэн амгаалагч, хөдөлмөрийг бишрэн шүтэгч байх йстой». гасан зарчмын чухал лоолзоп, МАХН-ын Төв Хорооноос МХадб-ийн ХУП их хуралл ирүүлсэн баярын бичгийн паалтыг пиопер сурагчдын өдөр тут- мын амьдралд хэрэгцгүүлэхэд «Нүдлэн хамгаалах штаб» (нх) ын. уйл ажиллагаа чиглэгдэнэ, 3 Зохион байгуулалт «НХШЬь-г сургууль бүлгэм, ппо- перийп ба хөдөлмөр амралтын зуслан ОСГ хароолол дахь янз бү- рийн насны хүүхдийг бүлгийн дэр- гэд 7--9 ппоперийп бүрэлдэхүүнтэй байгуулна... «НХШ»-ньы сургууль бүлгэмийн зөллөлийн өдөр тутмын улирдлагын дор жил, сарын төлөвлөгөөтэй ажил- Сурагч 0, БАНЗРАГЧ Хувьгугтаал: сумын Тлтийн «А» аг С. Ичиппоров. МАХН-ын... Төн Ээ лоолопг ажил сурагч Сурагч Б. МЯНГАБУУ сумынхаа зуслапгийн туслав. Энэ ажилд долдугаар ан- Т. Баясгалан тар идэвх хөгжилтэй зугаатай ам, 114 кг тологч өвс, 61,4 кгганга наймдугаар ангийн сурагч 5 5 лаж, хийсэн ажлын тайлангаа пийт Бид «Хөдөлмөрийн улирал-78»-аар олсон бүх ПїОИЄр сурагчдын хурал, / бүлгэм! орлогынхоо 8 хувийг МХЗЭ-ийн хуримтлалын Ффон- бүлгэмийн зөвлөлийн цуглаан дээр доД пэмэрлэлээ. хэлэлцүүлнэ. Нийслэлийн 10 жилийн нэгдүгээр лабора- «НХШь-ын гишүүд нь үдарга орлогч дарга, парийп бичгийн дарга «Сурвалжлан сурталчлах товчоо» ї энгэл Ч, шэНсцЭНЫ (ССТ)ны эрхлэгч, «Пионерийц: пос- тын товчоо» (ППТ)-ны эрхлэгч, Булган аймгийн Бүрэгхангай сумын «Хөдөлмөр» | гишүүд зэрэг) ажил торлийн нарийн Дамдинсүрэн хэзээний хуваарьтай байна. - х 11 хүүхэдтэй, хүүхдүүд нь аав «НХШ» нь «Сурпалжлан сур- малч, ажилсаг юм. 7-настай охин | талчлах товчоо» (ССТ), «Пионерийн 20-под, туравдугаар ангид сурдаг | постын товчоо» (ППТ) ангп бүлгүү- 0 гаруй, тавдугаар ангийн сурагч дийн дэргэдэх салбар зөвлөлийн 40-өөд хонь хурга хяргаж аав ээж, пэг-| ажлыг байнгын улнирдлагаар ханга- наг” «НХШ» пь нийт ппонер сурагч- 10 жилийн дунд сургуулийп зурга-| дыг өөрийн ажилд бүрэн хамарч дугаар ангийн сурагч Дашдэлэгийн Батмөнх хөдөө | оролцуулна. рч хонь хурга маллалт хяргалс сурчээ -- «НХШ» нь багш, эвлэл (Эрдэнэт хотып 10 жилийн дунд сургуулийн пниоперийн ажилтан, эцэг эхчүүд багш Г. СЭСМЭЭ сурган хүмүүжүүлэх, зохион байгуу- лах авьяас чадвартай ахмад хүмүү- сийг зөвлөх удирдагчаар урьж ажиллуулна. «НХШ» нь социалист өмчийн хадгалалт хамгаалалт, эдэлгээний талаар пионер сурагчдын сапал хү- ХОЁР хуш, 2 улнас, хар мод, үрээр нь тарьсан манос сайхан ургаж хэ- дэн жилийн дараа самар, мойл идэх нь гарцаагүй боллоо. Байшинд маань арваад төрлийн олон наст цэцэг, халуун ногоо ур- гаж байна. Мон 10 гаруй загастай. Бага ангид байхаас эхлэн түмэн боднс, ургамал суллалын хинчээ- лээр заалгасанаа өөрсдийн гараар амьдруулж ямар пэгэн ургамлын Ургахад хөрс. дулаан, гэрэл, уе тэжээл, асчилгаа чухлыг баттай ойлгов. Бас ургамлын иш, навч. мөчтийн хэлбэр хээгээ өнгө байд лыг ч ялгаж таньдаг боллоо. ИН- гэж хорнод Жил суусан хайрган Хөвстэй манай хашаа хоёр зэрэгдээд явах зурвас зам х хайтггаапаа үлдэж бусад талбай нь сэлт, мэдээлэл авах, тусгай дэвтэр, хайрцаг байлгана. -- «НХШ» нь шиначилсан сон- туулийг МАХН-ын Төв хорооны ши- нэ лоозон дэвтшигдсэн 4 дугаар са- рыт 18-ны өдөр їл бүр хийнэ. «НХШ» нь ХЗЭ.ийп хянах пост, АХШ групп, өсвөрийн сэргий- лэгчдийп бүлэг зэрэгтэй байнга хол- боотой ажиллана. 3 НХШ-ын ажлын чиглэл а) «Ппонерийн постын товчоо» «ППТ»ь-г 5--7 ппоперийп бүрэл- дэхүүнтэй НХШьт дэргэд байгу на, «ППТ»-ны гишүүд рийн бичгийн дарга, байгуулагчид зэрэг) хуваарьтай байна, «ППТ» дараахь чиглэлээр эргүүл /злэг хийж ажлын дүнгээ тагтоасоп тацаанд «НХЇШэ-д мэдээлнэ. -- Сургуулийн орчмын гудамж, (эрхлэгч тїа- пост зохиоп ажил төрлийг ногоон, пагаан. шар, ягаан, гүн талбай таримал зүлэг, мод, бут Улаан өнгийн цэпэг дэлгэрч, балт -- Түүхийн ба соёлын хөшөө, зөгий. эрвээхэй цуглардаг болж дурсгал Улам ч хөгжүүн сайхал байна, --Сургуулийн барилга, хичээ. Бид хоёр ингэж ногоо ургамал тавьж нүллэп хамгаалах гэдэг чу- хам юу болохыг ойлгож авлаа. Нүллэн хамгаалахгүйгээо нэр тор- лийн кабинет, төрөл бүрийн самбар, техник хэрэгсэл -- Бүлгэм бүлгийн шеф орон сууцны орц - лөөр пь ялгаж чадахгүй, онцлогт -- Айгн танхимын эд хогшил, нь тохипуулап арчилж чадахгүй| үзүүлаг талиулах матерпал, юм байна. Багшийнхаа заасныг марталгүй санаж, холбогдох ном хавлал ун- шиж өөрсдөө санаачилан ороллоод байвал ургахгүй ургамал, бүтэх. гүй ажил гэж байхгүй байна.. Сурагч Г.ЁСЛОЛЖАВ Г, ЖАВХЛАНМАА -- Сурагчдын хичээлийн лэл 6). «Сурвалжлан сурталчлах тон- чаа» (ССТ) - «ССТ» иь, «НХШь-ын дэр- гэд 7--9 пионерийн бүрэлдэхүүн- тэй байгуулагдаж, гишүүд нь (эрх- Уг зааврыг биелүүлэх боллол ма- най сонины энэ оны ХМ2-т бий, хэрэг- ШИШ пай 1ШОНЕР СУРАГЧИД НАМЫНХАА Л00ЗОНГ ХЭРЭГЖҮҮЛЖ БАЙНА НҮДЛЭН ХАМГААЛАХ ШТАВ (ЇХШ)-ЫН ЗААВАР Ши орлогч, зураач, суриалжлагчц, 8 сойл” хүмүүллийн. ашлын.. зохион 8 байгуулагч пораг) шилын төрлийн хупаарытай. байна. -| аНХШь аан. пиинл. амьдралыг сурталчилдаг. «Шударга. пионер» «Хонх», Шогч хуудас», «Мандигиїй хамгаалагч» «Сойорь «Сайн үйл сийн элэ!», «Дохио» «Бөмборч»,«Нүд- лэгч» зэрэг бүлгэмийн зөвлөлийн шийдвэрээр батлагдсан тусгай нэр, тай хапын сонин, мэдээлэх хуудлс тогтмол гаргана, -- Өмч хөрөнгийг хайрлаж хам- таалах, омх цэгцтэй байрлуулах, эдэлж, хэрэглэх талаар пионер су- рагчдад зопрлолгоон огч, эпхмэл бяцхан. ном, зурагт хуудас гарган радно цэптрүүлог лпуулиа, Моог, олоп цаст ургамлын үр Жимс, самар, эмийп ба парений шил эвэр, туурай, яс, хаягдал иоос, зэс, гууль, төмөр, тугалга, хопгот цагаат! цаас цуглуулах сургууль, пийгмийн ЭД хогшил засаж сэлбэх зэрэг хо- дөлмөрийн цунаа аяпыг зохион бай- гуулиа. м2 Социалист өмчийг гамгүй эдэлж байгаа, ахуйп. соёлжилтоор хоцорч, эмх цэгцгүй байгаа «НХШ- ын даалгавар биелүүлээгүй пиопс- рийн бүлэг, салаа, баатарчуудын баг аравтад шаардах хуудас гардуулж харну авна. -- Социалист өмчийн хадгалалт хамгаалалтып талаар сургууль бүл- гэм, анги бүлгийн ажлын тухай «Ппонерийн үпэп» сонин, «Залгамж- лагч» сэтгүүл, радио, телевизийн хүүхдийн редакцид бичнэ. «Нийгмийн юм-мнний юм» хэлэлцүүлэг, сэдэвт ажил, өдөрлөг, өглөөлөг, бага хурал, дугуй ширээ- ний ярилцлага явуулж, ахмад хү- мүүстэй уулзалт хийлгэнэ. -- Сэдэвт зургийн үзэсгэлэн гаргах, шог гараа тоглох, социа- лист өмч ходолмөрийн тухай дуу, шүлэг, бүжиг, тоглоом заах ажлыг зохион байгуулна. -- Нийгмийн өмчид гамгүй хан- даж байгаа элдэв илрэлийг олж хол- богдох байгууллага хүмүүст мэдээл- нэ, в) Салбар зөвлөл «НХШ»-ын . салбар зөвлөлийг 8--5 пионерийн бүрэлдэхүүнтэй ап- ги бүлэг бүрийн дэргэд байгуулж ажиллуулна, Салбар зөвлөлийп ах- лагч нь «НХШ»-ыпт идэвхтэй ги- шгүүл байна. с Салбар зөвлөлийн ажлын |чиг- Е лэл нь Е -- «ППТ»-пы удирдлагаар ху-З ваарьт газар эргүүл пост гаргана 8 -- «ССТэ»-поос зохиож байгаа 5 соёл хүмүүжлийн бүх ажилд анги бүлгийн ппопер сурагчдыг зохион байгуулж бүрэн оролцуулна. з -- Ширээ, сандал, цонх, хаалга, Е хнчээлийп үзүүлэп таниулах, техпик Е хэрэгсэл, самбар, диаграмм зэрэг 85 анги танхимд байгаа эд хогшлыг 8 харж хамгаалан эвдэрч муудсаныг засаж сэлбэнэ. -- Ангилаа пагас үржүүлэх, цэ. цэг тарих ажилд нийт пионер су- рагчдыг хамарч аролцуулиа. -- Ппопер сурагчдын хувцсаа зөв болопсон өмсөх, хичээлийн хэрагла- лэз бүрэн байлгаж аривч гамтай ЭДЛЭХЭД пь зөвлөлгөөц ОГЧ, сурах би чиг шилжүүлж хэрэглэх ажлыг ао- хион байгуулна. -- «НХЇШь-аас өөрийн бүлэгт хариуцуулсан орон сууцны орц. мол бут зүлэг. хєшоо дурсгалын газар, хичээлийн кабипет туршлагын ба газар зүйн талбай зэргийг эвдрэлгүй Е бүрэн бүтэн бай гахад хяналт та- вина. -- Социалист омчийн талаар бүл гийн цуглаан одорлаг. уулзалт. ярилцлага хийх, ханын хэвлэл гаргах шинэ дуу шүлэг, тойроп бүшиг тог лоом сурах, ходолморийн ая цу- ваа гаргаж дүгиэх зэрэг ажлыг зө хиОп байгуулна. Е 5 Е з : Ё Е Е ”ОмпвыН төв зөвлөл 8 Манай орны нийг ипонер су- рагчид аа! МАХН, засгаас хүүхэд бага- чууд бидний төлөө цэг үргэлж тавьж байдаг эцэг ёсны нх хайр 221212121112222ЧЧуООЛ2222227222222722222122 2222:222222272?22222 22222222 ис УуЭЛТ| Ш Олон: улсын пноперийн:.. «Най- рамдал» лагерийн хаалт салхан бол лоо,. Хаалтын, бололын ашилла. тайнд, БИМАУ-ын Ардын Половс- ролын Мамны нэгдүгээр орлогч сайд Б.Данаасүрэн,. МХОЭ-ийн ПОНЕРИЙН «ПАЙРАМДАЛ», ЛАГЕРИЙН АНХНЫ АМРАГЧ ПИОНЕРҮҮДЭЭС "он, Хорооны нарийн бичгийн дар, га: 1 Буянтогтох, МШИ-ын "ен Чойлөлийн дарга. Ч, Царандулат, МШИИНГ-ийн Топ Поөлөлийн хїїрнуц ялтай. пйрийн бичгийн ларга Р, Долгор: пар болон бусад, хариуц ”олын БАГАЧУУД ЭНХИЙН ТОЛОО УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУЛЛЛУУЛУУЛДЛЛАР, Лагйтай. хүмүүс: оролцон, ! Хайлтын ажиллагаанайс./ танай ї ор нийт сурагч, ппонерүүдэд 1 урналга гаргап, Уриалгиг лор ний- ї тэллээ, иж жрииэиитэнч МАНАЙ. ОРНЫ НИЙТ ПИОНЕР СУРАГЧДАД ХАНДАЖ ГАРГАСАН халамжийн лруу төд илрал бол- сон инонерийн: «Найрамдал» лаг герийн эхний ээлж энэ жил ашиг- лалтад өрж, эх орны зүг бүрээс ирсэн бид ах дүү социалист ор- Муудын анд найз нартайгаа хамт баяр баясгалантай сайхан. амар- лаа. Эх орон, ард түмний хайр ивээл, анд нөхдийн ариун сэтгэл нийлж, үүлгүй хөх тэнгэрээс алтан наран ээж, тунгалаг горхн горжигпон, ногоон ой шуугиж, алаг цэцэг дамжсан цоохор эрвээхэй эргэлдэн инсч, өнгө өнгийн шу- вууд улхан дуугаар жиргэж, энх амгалангийн өлгий болсон эх орон минь биднийг алган дээрээ энхрийлэн бүүвээлж байсан энэ өдрүүдэд энх тайвныг хамгаалан бэхжүүлэхийн хичнээн чухлын Бомафын Үндэсний баярын 0дө|т тухайд пнонерүүд бид дахин Лин хин ирилциацгаайсан ом, Эцэг эх, ахмад | үеийнхнийхээ аугаа их үйлсийг нэр төртэй үр- гэлжлүүлэх багачууд бидний ариун мөрөөдлийн хэрэгжих чу- хал болзол нь бүх нийтийн энх тайван байдал юм гэж лагерьт амрах | балсгалантай өдрүүдэд багачууд бид санал нэгтэй ярьдаг байлаа. Ингээд бид олон улсын пноперийн «Найрамдал» лагерийн анхны ауны ажиллагааны хаал- тын өдөр манай эх орны нийт сургуулиудын нэгээс аравдугаар ангийн сурагч пнонерүүд, ХЗЭ- ийн гишүүд ,анд найз та нартаа хандаж уриалга! гаргахаар шийд- лээ. Хайрт анд найз нараа! -- Хүүхдийг хамгаалах олон СУ сэ БНБАУ-д хүүхдийн урлаг, дүрс- эрдэм шинжил- 2 «Союз-29»-- -31» цогцолборт хамтран ажлаа ам- їйн санс- Быковский, нд Мен на- 1 олон улсын дэлхийдээ ын бү- төлөвл н туршилтын ажлыг хийж гүйцэтгэжээ. нисэгч Кова- Бынковский, орчип баял Шиннииийнилнл1:1:2:25:1 27:20 254 5::52501сх6» 112:::155:107::1757:1"7"17"Э1"15”””7 21 7 хай шинэ мэдээ сэлт олж мэдсэн байна. Мон хү ний бие махбод, биологийн бие сийн хөгжилд сансрын инслэгийн Ё хүчин зүйлийн пнөлөөллий! цаа Е шид судлах зорилгоор 201157) 57116 биологийн хэдэн шинжилгээ ЯВУУЛЖЭЭ 4 ЗХУ. БНАГУ-ын сансрин ин- й сэгчдэДд өсвөрийн Сүхбаатарчуул баяр хүргэж байна лэх урлаг нх хөгжжээ. Тэдний бүтээл хилийн чанадаас олон алтан медаль, диплом авсан байна. Хүүхдийн уран зургийн сургууль анх Софи хотын пионерийн ордонд байгуулагдсан юм. Дараа нь салбар дугуйлангууд Перник, Габров хотод байгуулагд- жээ. Энд хүүхдүүд уран зураг, зу- раасан зураг, баримал урлагийн түүх, онолын хичээл заалгадаг. "” ЗУРАГ ДЭЭР: Болгарын нэрд гарсан хүүхдийн бүжгийн хамтлаг. БНБАУ-аас ирүүлсэн гэрэл зураг ХААХАХЛЛЛААХАХ | УРИАЛГА улсын жил 1970 ошаг угтай ма- ииїї ориы нийт. сургуулиудад «ШМонголын багачууд энхийп 76. лөө» хөдөлгөөн өрнүүллпгээе, --4Монголын багачууд энхийн төлөө» хөдөлгөөнийг шинэ хичээ. лийн жилээс орон даяар эхлэж, энх тайвны тухай. дуу, шүлэг, үлэшлэг, найрамдлын буухиа, анд нөхөдтэйгээ захидлаар харилцах одрүүд, энхийн сэдэвтэй марк, гэ- рэл зураг, зурагт хуудасны үзэсгэ- лэн, зохион байгуулах зэрэг олоп хэлбэрийн ажил зохиоцгооё. Даян дэлхийд энх тайван манд- тугай! «Найрамдал» лагерийн анхны жилийн ажиллагааны хаалтын ёслолд оролцсон пиоиерүүд. Баянгол, 1978, УШ,29, 2 Би0ТтТТТТ2Шт22222 уур йг хашин рНАСАУ--ыг байгуулсны 30 жилийн 040 ---2-0211-- “Одоо БНАСАУ-д 10 мянга ор- чим сургууль, 155 дээд сургууль хи. чээллэж байна. 1972 олоос эхлэн бүх нийтийг 11 жилийн боловсрол- той болгох зорилтыг тус оронд хэрэг. жүүлж эхэ Ё БНАСАУ-д 8 сая 500 мянган хүү. хэд цэцэрлэг, ясльд хүмүүжиж бай- иа. БИАСАУ-аас ирүүлсэн гэрэл зураг ( БНБАУ-ын нийслэ олон улсын хүүхдийн тийн «Мохөрлоль тэмц Софи хөхноо дортон төрөл- цээнд амжилт- хөн норлолцсон хамирчин сурагчид, МХЗЭ ний аакуулагчдыг салхан 3 Хорооны 5 хамирын алдар» : Улан үнэмлэх, балрын ээ шиг агналыг МХЭЭ.ийн. Төв Хорооны даргалл, Тү- Шагнал ЭХЛӨЛАЖ Хорооны сарийн бич. Булнхогтох байлцан, Хүдэв: өсвөрийн хамирчдад мжилт, Ур чадвараа цаа- тийн дарга Ц, Мїөхөр Ч. ї спортын а 12 С БНБ: Улан, чийслэл Софи хо» “ын Василь Левскийн їэрэмжит тов цэнгэлдэх хү рээлэнд паймду-» таар сарын 17-ны оглоо хол, хөг аан ихтэй байв, Өглөөний 8 цаг Олж хөгжим, марш ээ : ! 7 Г эгшиглэн БНСБУ, БНАГУ, БНМАУ БНП- АУ, БНСРУ, ЗХУ, БНУАУ, БН к “510 БНБАУ-ын төрийн далбааг урьсан. өсвөрийн тамирчид тов цэнгэлдэх хүрээлэлд орж ирэхэд 3 чид алга ташин угтлаа. Энэ нь олоп улсын хүүхдийг ) хүү) ( хөнгөн атлетикийн «Нөхөрлөл» дөрвоц төрөлтийн уламжлалт ХХ! тэмцээ Эмцээний нээлтийн ажилла. гаа байлаа. БҮЧАн НАМ 8ГВВРИЙН ТАМИРЧИД (0ФИД Уламжлалт тэмцээнийг ДиЗЭ. ийн Төв Хороопы нарийн бичгийн дарга. Дмитровын: нэрэмжит Сеп- темприйче пионерийн байгуулла- гын Төв Зөвлөлийц дарга Иванко , илевьна нээж үг хэлсний дараа “вөрийн тамирчдын төлөөлөгчид Болгарын төрийн далбал, уламжс лалт тэмцээний тугийг мандуулж, оролцсон орпуудын далбаа: бүхий бөмбөлөг хөөргөв, Уламжлалт тэмцэний тоөлөө- лөгчдөд зориулан болгарын ардын луу бүжгийн жүжигчдийн тоглолт боллоо. 9 цаг болоход олоп улсын тэмцээн хөвгүүдийн 60 метрийн гүйлтээр эхлэж, 1, 2, 3 дугаар гараанд гарсан тамирчдын дээд амжилт цахилгаап самбарт 7,43 сек гэж гарлаа. Дөрөвдүгээр БНСЧСУ, УАУ, БНАГУ-ын тай манай тамирчин Т. Энх- жаргал гарах болов. Энэ га- раанд гарсан тамирчид их өрсол- дөж гарахыг эрмэлвсэнээс болж техинкийн алдаа 8 удаа гаргасан Румыны тамирчип хасагдлаа, Дөрөв дэх бууны дохио өгохөд манай тамирчин Т. Энхжаргал тү: рүүлэн гарч тэр чигээрээ барианд орлоо. Цахилгаан самбарт 7.3 сен гэсэн амжилт гарав, |Энэ нь гараанд БНП БНСРУ, БН тамирчид- А Багаарай алтан медаль (айсан:Га, (12411 1 А--09035 Царвндоршж: дасгалшуулагчтай. холгүү- МХЗЭ-ИЙН ТӨВ ХОРООНД шид байнга. ахиулж байх талаар чу» хал зөвлөлгөө өгөн, . . «. «Мөхөрлөлх тэмцээнд | тамирчин хүүхдүүдийг идэвх зүтгэл гарган ам- иолттай. бэлтгэсэн. багийн дасгалшуу» лагчид болон тэмцээнд амжилт гаргаг сан өспөрийн айрим тамирчдыг «Ино- церийн үнэнэ сошиы медаль, диШ- лом, балрын бичгээр, шагнан, Ө.ЧУРАГ ДЭЭР: МХОО-ийн Топ Хо рооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дар, та Л, Түдэй олон улсын тэмцээнээ 1. медаль, ансан өсвөрийн тамирчин Ц. Анпрахагд: шагнад..| тардуулжс. байгаа. нь, эхний дөрвөл гарааны жилт байн, "Тавдугаар гараанд ЭХУ, Унгар, Польш, Вьетнам, Болгарын тамир- мидтай гарсан. Ц. Аврах түрүүлж ороход түүний амжилт 7,432 соц гарлаа, Хөвгүүдийн 80. метрийн гүйл- хэд эдгээр амжилт эвдэрсэнгүй, Охидын 60 метрийн гүйлтэд Ру- мыны тамиричин Николета Вор- нику, 8,0 сек-ээр түрүүлж, манай тамирчин 9. Энхжаргал 8,2 сс- дээд ам- кунд хурдалж 8 дугаар байр эз- лэв. Ийлгэжс манай тамирчид тэмцээ- мөнгө, ний апхны төрлөөс Алт, хүрэл медаль авав. 4 : ын БЭ, ёьч 4ү “4СОФИЯ- Үдээс хойш охидын бөмбөг ши- дэлт, хөвгүүдийн өндрийн харайл тын төрлүүд эхлэв. Охидын бөмбөг шидэлтэд ЗХУ- ын тамирчин Марииа Гуреева м шидэж түрүүлэв. Өндрийн ха- райлтад 177 см-ийн өндөрт 8 та- мирчин гарсац боловч манай та- мярчин Т, Эпхжаргал анхныхаа харайлтаар гарсай тул түрү хоёрдахь алтан медаль авах бол- зол хангав, Анхиы оөдрийд тэм- цээций эцэст мапай тамирчид алт 3, мөнгө 1, хүрэл 1, нийт дөрвөн медальтай болж, хөвгүүдийн баг амжилттаараа 1 дүгээр байралд явж байв. Тэмцээний хоёрдахь өдөр хөгв- гүүдийн бөмбөг шидэлт, охидын өндрийн харайлтын төрлүүд явагд- лаа. Манай тамирчин Ц. Аврахын 87,62 см шидсэн амжилтыг энэ өдөр эвдсэнгүй. Охидып өндрийн харайлтад Болгарын тамирчин Мариапа. Ненчева 164 см-ийн ондорт харайн түрүүлэв. “Манай тамирчин Д. Байгалмаа 146 см- ийн өндөрт харайв. Олон улсын тэмцээний дүрэмд шинээр: орсон дундын зайн гүйл- тийн. төрөл үдээс хойш хөвгүү дийн 800 метрийн гүйлтээр эхлэж, гуравдугаар гараанд гарсан та- л Д, Сүхбаатарын: мэрэмшит Улсын Дорвон зоролтийн . хувийн амжилтын нийлбэр дүнгээр | 22 Дюрда Домонош 889 өнөө. (Унгар) 5, 1 2, Марипна. Нончепа 984 өнөө (Болгар) Ву "Таня Федоропа- 39 Й 4 (ЗХУ) (01013 Хойгүүд 1, Т| Онхжаргал 846 оноо (Монгол) | 2, Ипо: Стефаноп 835 оноо (Болгар) 8, 1 Апрах 929 опоо (Мопгол) 60 МЮТРИЙН ГҮЙЛТ, (ОХИД) 1. Нинолета Воринну--8,0 сн (Румын) мирчин-Л, Сумьяа 2.07,5 сек хур- 2. Лумуница. Нурубай-8,Т ссц далж түрүүлэв, (Румын) Охидын 500 метрийн гүйлтэд 8, 9, Эихшаргал-8,2 сен (Мон- Румыны тамирчин | Нинолета ис л Бошү, 1,14,8 соц хурдалж түл|Х “А.ОЕЕЕСЭАГ 7,3 сек (Мон Тэмцээний дөрвөн. төрлийн гол) 2. Ц, Аврах 7,4 сем (Монгол) нийлбэр дүнгээр охидоос Унгарын Буу 55 8 Волн 38 2) Иво Стефапов 7,4 сен (Бол- мирчин Т.. Энхжаргал Зав ЦҮхЭ3, хӨвсүлс харайлт Хөлс ЗХУ-ын ХҮҮ Ч БЭг, ХЭЭЛ 1. Мариана Ненчева 164 єм Хайгүүда баас, МавайГ дамтөг | 2 Таня Фсодорова 158 см хлр5а хөвгүүдийн багийн СУ натайа Назарова 155 см нийлбэр дүнгээр Болгарын баг Оо чүХ 1. Т. Энхжаргал 177 см (Мон- 28! Адриан Сьрбу 177 см Ру- ) сал Каталап Гуйтан 1797 єём (Румын) Охидын 500 метрийн гүйлт 1.Николета: Ворнику 1.14,8 сек (Румын) 92, Лумупица Нурубаш 1,21,8 сек (Румын) 3 1 1 З. Мая Вреидт 1.22,2 сек (БН АГУ) Хөвгүүдийн 800 метрийн гүйлт 1. Л. Сумьяа 2,07,5 сек (Мон- гол), 2. Емил Цветков 2,07,5 (Бол- 1978 «« МО? 3112 оноогоор түрүүлэв, Манай баг 2906 оноогоор. дөрөвдүгээр | гар) , байр эзлэв, Ингэж манай өсво- гуу! Олаф Силадии 2,10,4 (БНА рийн тамирчид эх орондоо СИМ ЕА-гийн цом, аварга багт шилж- Омог, шидэлт : дэг дурсгалын цом, алтан медаль т 11, “ЛЫГ медаль 1, хүрэл ме- Тус олс Гурсева. 62,0 м даль 2, нийт 14 медаль авчирлаа. 2 Уламжлалт тэмцээн Олоп улсын 3) Мария Стояпова 60,82 (Бол- өсвөрийн үеийнхэнд найрамдал | Гар нөхөрлөлийг улам бэхжүүлэх, 3. Юлия Личагипа 60,14 м спортын ур чадвараа солилцоход | (ХУ) чухал хувь нэмэр болов. Хөвгүүд 1. Ц. Аврах 87,62 м (Монгол) 2. Саша Грамов: 80,04м(3ХУ) 8. Красимир Николов 79,84 м (Болгар) БНМАУ-ын спортын мастер Ш. БЯМБАЖАВ. Олон улсын хүүхдийн дөрвөн төрөлт ХХЇ тэмцээний эхний бай- руудын амжилт Охнд хөвгүүдийн багийн нийл- бэр дүнгээр 210 1. Болгар 3112 оноо 97 2. ЗХУ 3039 опоо -, 8. Румын 3021 оноо, оос Багийн дүнгээр гэ» Охид 210 1. ЗХУ 1591 оноо 2229 2. Болгар 15632 оноо Бь 3, Румын 1548 оноо Ч, Хөвгүүд 11:25 1, Монгол 1598 оноо УА 2. Болгар 1550 оноо 2, 3. Румып 1473 олоо 51, 3 5 Энэ онд анх удаа олон улсын хүүхдийн «Нөхөрлөл» тэмцээнд оролцож, дөрвөн алтан медаль хүртлээ. «Нөхөрлөл» тэмцээнд манай хөвгүүд багаараа нэгдүгээр байр эзэлсэн юм. Миний өчүүхэн амжилтыг өндөр үнэлж намайг МХЗЭ-ийн Төв Хорооны «Биеийн тамирын алдар» медалиар шагиа» сан явдалд маш их баярлаж байна. Спортын уран чадвараа байнга дээшлүүлэн, 1980 онд Москвад болох олимпид: шаргуу бэлтгэж, МХЭӨЭ-ийнхээ итгэл” найдварыг биелүүлэхийн толоо чармайиа, Сурагч Т. ЭНХЖАРГАЛ гилпхсппиплєлаышэлшллхомгсогшсалєглЖЛТРЖЫГЖНЫ ц. дАШДОНДОВ ийн баг, С,БОДООШИЙН агсан гэрэл ураг | Эрхлэгч | Ми 52 ХАРЬ ХаРЖЧЭДЭВОБУОиШӨНОЙЖН хойлолийн комбинатад хэвлэш, “Ийдецс--14140 5 ХУ | | дахь жилдээ Фү цааны ).. 22 «оны. Ч22-2 свафин 20. 9” Лха 8 нгийн мо ї Мал сүрэгтээ. арвин их хадлан тэжээл бэлтгох жил эх орон “эвийн элчийг ! даяар эрчимтэй өрнөж байна. Саяхан нийслэлийн еронхий болоно. салоны нэн саллаа өдөн 08:19:46 2815885-3 Зөв 720 Вэй дийрайг 2 Зар: ЭВ- | ролын 63 сургуулийн 5-10 дугаар ангийн 30800 гаруй ЫН өндөр бүтээлийн 3 хоногийн улсын фондод тушаав, . Цээнэ нийн 222 2:2:-253, ажил зохиож 894,4 тони өвс авч МАНАЙ ХҮҮХДҮҮД Намрын шар нар зээсэн өдөр нийслэлийн хүүхдүүд цэцэрлэгт талбай, голын хөвөө, уулын хөн- дийгөөр тархан цэцэг шиг алаг- лаж, өвс түүж байлаа. Бид хүүхэд залуучуудын най- рамдад паркад өвс түүж байсан хэсэг хүүхдүүдтэй уулзлаа. Мод- ны чөлөө завсар зайгаар хүүх- дүүд босон суун явж, өвс чих- сэн шуудай бөндийлдөн харагда- на, Зөвхөн энэ хэсэгт нийслэлийн арван жилийн нэг, дөрөв, арван нэгдүгээр дунд сургуулийн бага сурагчид, анги даасан багш нарынхаа хамт ажиллаж байв. Навчнс сэржигнэн хөдөлж, ой мод дуулдах дуулдахгүй шн- вэгнэх бөгөөд хүүхдүүдийн хөдөл- мөрийн чимээ бидэнд бахтайяа сонсогдоно. Хүүхдүүд зэрлэг зул- таан, ергөн цэцэрлэгийг цэмбий- тэл цэвэрлэжээ, Нийсллийн (10 жилийн 1 Ддү- тээр дунд сургуулийн 3. Бямбаа багштай 4-нїн «Д» ангийн Су- рагчид, гурван өдөр өвс түүж хүн пал 80-40 кг өвс улсынхаа фондод тушаажээ. Эдгээр сурагч- даас Д. Наранбаатар, В. Баатар- чулуун, О. Мөнхбат, Т. Төрбат, Э. Отгонбаяр, Д. Цэрэнбат, До. Болормаа, Н. Ариунаа нар бус- даасаа давуу ажиллажээ. Мөн сургуулийн 8. Нэргүй багштай 5-ын «В» ангийн сураг- чид 9 дүгээр сарын 6-нд 600 кг зэрлэг 25 кг цэвэр өвс түүжээ. Мөн 7-ны өдөр 830 кг зэрлэг зулгааж, 50 кг цэвэр өвс тушаа- жээ. 8-ны өдрийн үдээс өмнө 300 кг зэрлэг, 50 кг цэвэр өвс тушаа- сан байна. Малын тэжээл бэлтгэх ажилд 5-ын «В» ангийн сурагч Б. Туул, Г. Оюун, Ц. Очирбадрах, Ч. Батбаяр, С. ФРинчинсамбуу, Ц, Ихбат, Б. Чимэдцэеэ, Б. Оюун- эрдэнэ нар амрах чөлөөгүй, мэ- рийн ажиллаж олон шуудай өвс чнхэж тойруулан тавьсан хараг- даж билээ. Нийслэлийн 8 жилийн 11 дү- гээр дунд сургуулийн пионерийн ахлах удирдагч Хандаагийн ха- рнуцсан бага ангийн сурагчид хүүхэд бүр өдөрт 2 шуудай өвс тушааж “норм төлөвлөгөөгөө бие- лүүлэхийн тул тун ч шургуу ажиллаж байлаа. Үдийн цайны цагаар л тэр жаалууд бөөгнөрөн сууцгїскан юм. 8 жилийн 11 дүгээр дунд сур- гуулийн 4-ийн «А» ангийн багш З. Тогтох ярихдаа: -- Хүүхдүүд маань малын тэ- жээлийн өвс бэлтгэх ажилд маш нх дуртай оролцож байна, Манай сургууль Жигжид, Шарга морьт, Чингэлтэй, Морин тойруулга зэ- рэг газар ажиллаж байгаа, Манай хүүхдүүд МАХН-ын Төв Хороо- ноос дэвшүүлсэн лоозонг ЦцөМӨӨ- рөө цээжээр мэддэг, цээжилснээ амьдралд хэрэгжүүлж биелүүлэ- хийн тул ажиллацгааж байна гээд өвс түүж байгаа олон хүүхэд рүү заалаа. Тэр багш цааш нь, - Ёр нь намар болгон өвс түүх ажлыг зохиож байвал манай хүүхдүүдэд хөдөлмөрийн бас нэ- гэн баяр цэнгэл болно гэлээ, Энэ бол манай олон мянган багш сурагчдын үг ээ. О, ЦЭНДСҮРЭН 27414 ЮГ Манай сургуулийн нийт пионер сурагчид малын тэжээл бэлтгэх 3 хоногийн ажилд идэвхтэй орол» цож, 27474 кг өвс түүлээ. Бид нийслэлийн ойролцоох Баянзүрх, Хүрхрээ, Шарга морьт, Хандгайт зэрэг газарт анги, бүл- гээрээ уралдаацтай ажилласап юм. Үүнд Чимэд багштай 10-ын «В», Цэвэгмид багштай 10-ын «А» ӨВС ТҮҮВ Галя багштай 4-ийн «Г», Рэгзэн- дорж багштай 6-гийн «Бэ», Бат- дорж багштай 5-ын «А», Магсар» жанцан багштай 7-гийц «А», Лхамхүү багштай 8-ын «В» ан» гиуд бусдаасаа сайн ажиллалаа. Нийслэлийн 89 дугаар дунд сургуулийн 10-ын «Г» ан» гийн сурагч. Н, МАНДАЛ ваигту н. тунг-23 тэр ЦАХИЛДАГ ХАДАВ Өмпөговь аймгийн Гурван тэс сумын дунд сургуулийн 8 ду- гаар ангийн сурагчид есдүгээр сарын 9--10-ны өдрүүдэд өндөр бүтээлийн цуваа гаргаж 10100 кг цахилдаг хадаж шеф Гобот бригадын 2. эв буулгаж өглөө. Уг ажилд сурагч Ч. Цэндхүү, М, Тогоохүү, Б.Цэндээ, Ц, Адилаа нар идэвхтэй оролцов ЦПиоперийн ахлах удирдагч Б. НАСАВБУЯН Манайд ан амьтан, хөрс урга- ус агаарыг хайрлан хам- ирсэн өв уламжлал их бий, Малчин гаалж рэл мөн. Аян замын хүн, нүүдэл- чид үдэлж буусан газар, буйр буу- цаа заавал цэвэрлэж, түймэр гар- Монголчууд зуун мод, төгөл, шугуй ширэнгэ ганц нэг мод, цөөн хэдэн бут, удган мод мэт өвөрмөц сонын хэлбэртэй, бусдаас содон ургамалд гар хүргэлгүй хайрлан хамгаалж, заг харгана, шаваг тэргүүтнийг түлшинд хэрэглэхдээ ногоон навч, нойтон мөчир салаа. тай түүхийг цээрлэн, нялх ногоо, анхны цэцэг таслахгүй, эрүүл газ- рын хөрс шороог хөндөж ангилох- гүй зэрэг арвич хямгач, өрөвч үз- зээр үр хүүхдээ хүмүүжүүлж ир- сэн баялаг туршлагатай... байгаль, хүн олонд хичиээн их ур- рэг, Унангн, дархн, хуурай гишүүг түлшинд хэрэглэх замаар ой цэ- Вэрлэх, шинэ залуу мод огтлохоос зайлсхийх, чихэр өвс, гоёо, ман- тир, мөөг, сонгино түүгээд ормыг нь шороогоор булж, хөрс дагтар- шуулдаг зэргийг бид сайн мэднэ. эн самар түүхдээ модыг шуудай таараар зөөлөвчлөн ороож баймаажин сая түншдэг, мангир сонгиныг мушгин авч модожсон үндсийг гэмтээдэггүй, гоёог бол толгойноос доош 8 үе хэтрүүлж ухдаггүйг үр хүүхэддээ заан сур- гаж байдаг. Самар, жимс, ногоог заавал ч үгүй боловсорсон хойно түүдэг, түүхдээ мөчир салааг аль болохоор гэмтээхгүйг хичээдэг нь мөн л мод сөөг, баялгаа хамгаалж, олон удаа ашиглах бололцоог бүр- дүүлж буй хэрэг бөгөөд өндөр өт- гөн ургацтай өнгийн цэцэг алагла- сан хэсэгхэн газрыг ч болов, «хөн- жил», «тохом», «ширдэг» Ххэ- мээн нэрлэж ,байгалийн иэгэн сайхан үзмэр болгож иржээ. Түү- гээр ч үл барам ой мод, уул ус, ургамал амьтныг хайрлан хамгаа. аах үүднээс лусын хорлол, савдаг- тай юмуу онгон дархан газар хэмээн шашны буруу суртлыг овж- ноор ашиглаж, вансэмбэрүү, ор- хоодой мэт ховор ургамлыг «3а- дын өвс» хэмээн нэрлэж, хэрвээ эмч домч нар түүхэд хүрвэл ур- двар гүрэм ном уишиж, майхан гэр барьж тэнгэрт харуулахгүй авахыг зөвлөж байсныг гадны худалдаачид, ухвар мөчид хүмүү- сээс эх ориш нэн чухаг баялгийг харамлаи хямгадсантай холбож үзэх нь зүйтэй юм, Түүнчилан булаг шанд, худа! ус, гол морон иуурт элдэв зүйл хайх, тэдгээрийн орчин тойрныг бохирдуулах ялангуяа худаг шаид, рашаан булгийн дэргэд гар, бие, :48:44ХЬ, САРЫН АЖИЛ. 9Х0ЛД09 , Манай” өх оронд энйл бүрий Дөрөндүгээр: сарын 10-нааа... тан- дугаар сарын П 16, өсдүгөэр сл» рын 16-наад аравдугаар. сарын 15 хүртөл. байгаль хамгаалах сарын ажил зохиогддог, Одоо байгаль хамгаалах уламжлалт 19 дахь сарын ажил орон. далар, өхлөөд: байна, Хүүх- лүүд танар өнө. сарын үеэр юу хийх бетой нэ? «Миний эх орон: НМАУ» миїгүүрэлр аллэн, өх оримхоо дар хан цааатай.. гааар, айн амьтныг судлах, үйзсгэлайт нутаг оршил тухай баримт, зураг цуглуулж, бяцхан номууд бүтээх, --4МүдлэН) хамгаалах ийост, эргүүл» гаргаж, сургууль, хот орчны мод, бут, ус, хөрсийГ. хам- таалах, бүлгэм, бүлог, салаїны- хай мэрэмжит | болгон бүртгэж МИНИЙ ЭХ ОРОН--БИМАУ шилын аийх, шофлох| гн Юайгалийн биллгийг. ишиглїх нэрээр ойд гарч, мод, бут гмтоох плїигуйл, | самар түүхдээ мг гишүү хугалах. йэрэг. похиогүй ппдлыг өөрсдөө. гаргахгүй, бус» лаар, гаргуулахгүй... байх, үүний тулд, Тимурчүүдийн «Ногоон өр» гүүл» похион байгуулж, тшиллих! -- Малын лөнэл бэлїїэх, олон цаст ургамлын үр түүх ажлаар хоор хөдөө ипахдаа хорс гэмтэх Ус бохирдуулихгүйг өрхөмлөх, мон ти. талаар гйрч. болох Дух тагдлыг. тухий.. бүр, илрүүлэн тэмцох, цохих гаййр. мөдоэлж байх, ! --Сургууль, төр орондоо. бай» гийг шийрнумын аагас, тисалгаа- чи цөцог поргийг арчлах, ажиг» лах, тэдгээрийн өсөлт, үржлийн талаар тэмдэглэл хөтөлж, байга» үтэтэгэтүүүүэээл үгтэлэтрттүрэрллэл евитлтачуулслү ГҮРээЕВЕЛБЛЛЕР) |РЛИҮГИИВВНҮҮ ТЕНТҮҮРИЭИРИНҮҮ НЛТТРУДнүрн гргүэү1г нийн, тухай | мэдиргор - улам: баяс: муулах, К 12 Байгалийн тулай уутгуүмүү, сийн. холсой үг, зүйр цоцой үг цуглуулах, байгаль хамгаалдаг ардын... уламжлалт сайхан сац пашилаав. сурвалжлан. мэдэх, ох орим. байгалийн. сэдорт дуу, шү- лэг сурах, ханын. сопии, бурагт самбар гаргах, дүү нартай їйл өгөх өөрт хөдөлгөөн өрнүүлэх! ив чухал! Ууйигч «хүүхдүүд тар иараав бийгальь. хамгаалах, сарын ажлын үеэр өрнүүлсэн хөдөлгөөн, йо- хїїасан сонирхолтой. ажлыг сонин сттүүлд, өргөнөөр нийтэлж сур- талчлах болио, бус, шилийн турш зохиогдох ажил байдгийг. сайтар ухамсар- лан. ойлгож, урьд урдаас со- нирхолтой, шинэ зүйл санаачлан ориүүлэх її» маш чухал байна, сонины зөвлөл БАЙГАЛЬ ХАМГААЛДАГ АРДЫН САЙХАН УЛАМЖЛАЛ эд агуурс угаахыг эрс цээрлэдэг байна, Гол горхины эх, булаг даациы ундарга орчимд хүн мод холхну- лахгүйн тулд опоо шон босгож, шав тавьдаг учиртай, Энэ нь нэг ёсондоо анхааруулах | тэмдэг, ариун цэвэр усны нөөцийг сахин хамгаалсан хэрэг бөгөөд «эх нь булингартай бол адаг нь булингар- тай» гэсэн санааг амьдрал ахуйдаа тусгасны илрэл мон, Оноог-овоолсон улуу, хог новш гэж үзвэл бас л буруу. Түүнийг уулын орой, даваан дээр босгодог нь бас л учиртай, байгаль орч- ноо хамгаалах асуудалтай холбоо- той зүйл, Малчид маань газрын барим- жаа авах, алсын бараа харж мал сүрэг, ан амьтан дурандахын тулд тэр орчиндоо хамгийн ондор уул толгодын оройд гарч, хэдүүлээ уулавал тавтай сууцгаан, хэрэг зорилгоо -энд хэлэлцдэг билээ. Давааны оройд босгосон овоо мөн л ийм учиртай, Энэ нь алнчин жинчин зэрэг явуулын хүмүүс унаа хөсгөө амраах, өөрсдөө цайлж үдлэх, цаг агаар, нутаг орон, аян замын холбогдолтой хууч сонин хөөрөлдөх газар болгосны тэмдэг богөөд гаргасан хог новшоо мон л энд хаяж хөдөлдөг. Идэш уушны үлдэгдлийг нохой шувуу идэж бу- сад нь овоонд өргөсөн зүйл болон үлддэг нь орчиоо хаа хамаагүй бо- хирдуулахгүй гэсэн санааны ил- рэл юм, Торчилэн мал сүрэг. хот айлын салхин дээд талд шороо тоос босгохгүй байхыг эрхэмлэн лмар иэг зорилгоор гапар ухсан бол хэрэгцээ дууссан даруйд бу- цаан булж, хөрс түргэн эдгэрч ургамалжих нөхцөлийг ханган, мал амьтан унаж осолдохоос сэр- гэмжилдэг билээ, Ямар ч хэрэгцээ зорилгогүй зугаа гаргах төдий саваагүйрхац амьтны амь хороохыг монголчууд хэзээнээс үзэн яддаг, Тэр ч бай- тугай тайван байгаа ан амьтан айл- гаж цочоох, хотонд буй мал, таа- ваар бэлчсэн сүргийг үргээхээс болгоомжлон холуур дөлж тойрч гарахыг эрхэмлэдэг, Идшинид ава- хаар барьсан мал уляанаасаа ал- дуурвал тар удаад түүний амийг хэлтрүүлдэг өрөвч зангаас үүссэн заншил ч бий, Монголчууд анд дуртай боловч тааралдсан бүхнийг алдаггүй. Ан авын цаг хугацаа, амьтны тарга тэвээр, үс зүс гүйцэхийг анддаг- гүй. Бага иасны юмуу ганц нэгээ- рээ амьтан, хөхүүл болоод хээл- тай ямар ч аиг агнахгүй, Түүнчлэн төөрсөн юм уу, новш ноохойгоо зөөж буй ичээпий амьтан, мараа- ны тарвага, нүүдлээс хоцорсон шувууг өрөвдөн хайрлаж, шувуу- ны үүрэнд сүүдрээ тусгавал эх нь голдог хэмээн хэлэлцэнэ, Амьтныг шархдуулж орхих, нү- хэнд нь алахгүйг хичээдэг ба ин- гэсэн хүнийг муу анчин гэж ний- ( тАх 250 2412 1477:12:2/ Минай идэвхтэн зураач ( 11122411! 47 ! ГМ ХАН й ! (194. 557: ! ЕЭ. 8 2:71/М7 1 Г, БОЛДВАЯРЫН дурсан пураг, Шаниинииий ”ЭРРРДТЭРЭҮРРЭДТЭРРРЭЭР ИРЭЭР” нашамшаагы шиах лах) (Бааншсажахасд Їсэшадиаг ХАМГААЛАГЧИД 11 ! Ї тээр шоглон ярилцдаг. Хэрвээ шархдуулбал халуун мөрөөр нь мошгөж ТНй нүхэнд нь үхүүлсэн бол тэр даруйд ухаж авдаг. Загас ГАЙ: хавар, урсгал сорж үржих үед нь биш, намартаа тарга хүч авч их ус уруугаа уруу: дах үед нь томчлож барьдаг, Нэг загас албал мянган амьтны аминд хүрсэн хэрэг гэдэг нь загасны олон түрц устдагтай холбоот юм, Хамгийн гол нь. байгаль хам- | гаалах ажил бол ,түр зуурын Ямар ч амьтан ургамал хүн бо- лоод байгальд ашигтай ба хортой нөлөө үзүүлдэг. Хор хөнөөлтэй гэж буй амьтан ч байгальдаа нө- хөшгүй чухал үүрэг гүйцэтгэдэг. Чоныг бүрмөсөн устгаснаас түүний идэш тэжээл бологч ашигтай 48- рим амьтанд өвчин дэлгэрч сөнөж мөхөх аюулд хүрсэн тохиолдол бий. Гэтэл бид мал сүргээ түүнээс хамгаалж, арьс үсийг ашиглахын тулд аль болохоор алж устгадаг, Оготоно бол бэлчээр сүйтгэгч хор- тон. Гэтэл үнэг чоно, хярс зэрэг үелэг ан түүгээр хооллоно. Огото- нод сүйдсэн бэлчээр байгалийн нөхцөлд дор хаяхад 5--10 жил болж хуучин хэвэндээ орно. Харин бэлчээрийн түргэн сэргэлтэд хөрс сийрэгжсэн хийгээд ялгадас нь бордоо болох явдал гол үүрэгтэй. Гэвч бид малаа бэлчээж, хадлан авалгүй 5--10 жил хүлээхийг хү- сэхгүй, тийм боломж ч үгүй би- лээ. Иймд оготныг зохион байгулалт- тайгаар, тодорхой хугацаанд (гө- лөглөхийн өмнө бол цоон толгойд бага хор зарцуулагдана) хэсэг хэ- сэг газар, үе үе устгаж, өөрсдийн эрх ашигт нийцүүлэх нь хэрэгтэй юм шүү! Харин ганц нэгийг там- лаж алаад хортон устгав гэж баяр- лах хэрэггүй, Ялаа, шумуул, хөх түрүү, бясаа, жоом зэрэг хортон шавьжийг цөөнөөр боловч хороох нь зүй. Энэ нь өөрсдийгөө болон өрөөл бусдыг хамгаалж буй хэрэг мон. Хог ургамал тарна ногооны талбайд ургавал ургац, алдуулна. Гэтэл ихэнх хог ургамал эмийн үйлдвэрийн чухал түүхий эд болд- тоос алив юмны сайн муу тал тодорхой байна. Иймд тариаланч хүн зулгаан зайлуулж, эм зүйч, ургамал судлаачид үүнийг цуг- шлан ашиглах нь ёсон. “рөөс алж, устгахад н: их бий, Гагцхүү үүнийг ариүлоннай зан заншил, өв уламжлал, үг сургаалтай холбон шинжлэх ухаа- ны үндэслэлтэй хийх явдал чухал, Бас болгоомжтой хандах хэрэгтэй. Яагаад гэвэл, ихэнх мэрэгчид тах- лын нян биедээ авч явдаг. Бас байгалийн тэнцвэрт байдлыг хэзээ хаана ч алдагдуулж болохгүй, Өчүүхэн бут, бяцхан шанднаас авахуулаад эх оримхоо элбэг шимт байгалийн эс ширхэг бүрийг нүд- лэн хамгаалж, эцэст өгөөж хишиг тоголдор хэвээр байлгахын төлөө хүүхэд бүр тэмцэх нь өнөөгийн амин чухал асуудлын нэг мөн, Биологийн ухааны дэд эрдэм- тэн Ч, САНЧИР УХТЧ цҮҮТ ӨЭВрМбӨНӨсСсааЛЛЛЛ0ЛжЛ2ТТТТ”””””тгттгтргртгртгтгтгрт ин НАЙРАМДЛЫН! САР, ОМС0МОЛЫН! 00) ЖИЛИЙН!!! ЯМАР АЖИЛ 80ХИОХ ВЭ?” Монгол-Зовлолтийн лын ажил эхлахад хэдхэн хоног уламжлалт 29 дахь Х | Х ! ) рын хугацаанд БХЛКЭО-ийн | Ү Ү х Ү | ! найрамд- сарын үлд өдөр, Октибрийн 01 жилийн гоор орос хэлний! баяр болио, 5 Монгол Зоплолтийн лын 90 ОЙГООР 0! иаїїрамд: лын. сарын наалт, хайлт, комсомо» залийн ой, Чоллолтийн лээ, Энэ жилийн найрамдл са» банш. иарын өдрөөр, їионерийн 080. хүндэтгэлийн... шугам.) ЭЭэйгойлл жилийн ой болно, Найрамдлын. ХҮЙЖ, зоплолтийн банш. моргожил- сар, Комсомолын 00 жилийн ой» ТОМ, комсополын гишүүд, анонө: гоор ямар ажил зохиох тэ? рүүлтэй уулаалт хийнэ, : 5 «Комсомол- 00» асуулт х» 5 Зовлөлтийн хүүхдийн дуу су. рпулхын уралдаан болио. рах долоо хоног зохиож, улс хо- рийн дууны тэмцээн явуулна. 5 «Момсомол 00», «Ах үү! ! ч гийн ган. бат пайрамдал» -НМ- х 5 Зөвлөлтийн сүндсэн хуулийн рамдал-Дружба» сэдвээр орос ХҮҮХД, ҮҮД ЭХ ОРНЫХОО СОЦИАЛИСТ БҮТЭЭН БАЙГУУЛАЛТАД ТӨВ аймгийн Бүрэн сумын 8 жилийн дунд сургуулийн Хөдөл- мөр амралтын зуслангийн сүүл- чийп эзэжийнхэнтэй зуслангийн баяраа хийж байхад нь уулзлаа, Зуслангийн хөвгүүд өөрсдийн сургасан 30 даагаа уралдуулахад 8-ын «А» ангийн сурагч Ц, Пү- рэвцэенгийн хээр даага түрүүлж, 8-ын «Б» ангийн сурагч Т. аг- дарсүрэнгинй цавьдар даага аман хүзүүдэж улаан бүчтэй уяач эз- дээ баясуулав. Мөн 16 сурагч уран мэх хүч чадлаа сориход 8- ын «А» ангинд сурагч, сургуу- лийн аварга бөх П. Дэлэг түр- рүүлж, 8-ын «В» ангийн сурагч Б. Содонцог үзүүрлэв. Тус зуслангийн захирал С. Нямдаваа, багш С, Цэдэв, зөвлөх адуучин С. Пүрэв нар сурагчдыг мал ажиллагааны баялаг туршла- татай уйгагүй танилцуулсаны үрээр сурагч бүр чөдөр погт зан- гндаж, эмнэг хангал сургаж, морь уургалж, гүү сааж сурсан төдий- гүй адууны нас шүд, бан аашны талаар арвин мэдлэгтэй болжээ. Хүүхдүүд нэгдлийнхээ 92 гүүг сааж 700 литр айраг бэлтгэн, 43 эмнэг гүү саалинд оруулж, 49 эмнэг хангал сургасан нь нэгдэл- дээ 2000 шахам төгрөгийн ашиг оруулсан байна. Мөн малчид хад- ланчдад зориулан «Зуны жавхаа» сэдэвт концерт тоглосон нь олны талархал татав. Сурагчид халз уралдаантай ажилласнаар 8-ын «А» ангийн сурагч Л. Хажидсү- рэн, Г. Юмчмаа нар хариуцсан гүү бүрээсээ 60-аас доошгүй литр сүү сааж «зуслангийн аварга саальчин», 16 эмнэг хангал сур, гасан Б. Содонцогт «Хөдөлмөр зуслангийн» эмнэг сургалтын аварга болов, Ийнхүү. тал нутгийн ажилса! хүүхдүүд шинэ хичээлийн жилээ ажлын арвин амжилтаар угт: Манай идэвхтэн сурвалждагч сурагч Ш., СҮХБААТАР ГОВЬ-АЛТАЙ аймгийн Дарви сумын дунд сургуулийн. пионер сурагчид зуны амралтаар хийсэн зүйлээ дүгцүүлж байна Үүнд: 54 кг сонгино, 700 ширхэг зурамны арьс, хогийн шүүр 90-ийг бэлт- гэж, эмнэг адуу 89-ийг сургаж, ном 654-ийг уншиж тэмдэглэл хөтөлсөн ба байгалийн хадлан 37638 нг,гар тэжээл 184 нг, давс 4485 иг-ийг бэлтгэжээ. Энэ ажилд наймдугаар ангийн сурагч 18... Баасанхүү, Ю Гандулам, Ш. Энхтайван, долдугаар ангийн су» рагч Г, Батгөмөр, Г. Мандах, Н. Ганбаатар, тавдугаар ангийн сурагч М. Сайнзаяа, дөрөвдүгээр ангийн сурагч Б, Батмагнай нар бусдаас илүү сайн оролцсоп бай- на. Анги бүлгүүдийн зуны даал- гаврын биелэлтийг шалган байр эзлүүлэхэд 8-ын «А» анги 127 оноогоор түрүүлж, 6-гийн «А» 8-ын «Б» ангнуд дараагийн бай- ранд орлоо, Одоо манай сургуулийн сураг- чид хөдөлмөр соёлын чуулганаа угтаж, нэг сарын өндөр бүтээлийн ажил зарлаж, овьёос, төмс хураах, сургууль орчин, анги танхим то- хижуулахаар үүрэг аваад ажил- лаж байна. Пионерийн ахлах удирдагч БАЯНДАЙ ДУНДГОВЬ аймгийн Говь-уг- таал сумын 8 жилийн дунд сур- гуулийн 7-гийн «А» ангийн пио- нер сурагчид «Хөдөлмөр улирал- 78» зуны амралтаараа хөдөө аж ахуйн салбарт МАХН-ын, Төв Хорооноос дэвшүүлсэн зарчмын шинэ лоозонг хэрэгжүүлэн үр бү: тээлтэй ажиллажээ. 69 үнээнээс 3902 литр сүү сааж 1792 бог малаас 7078 литр-сүү сааж нэг- дэлдээ тушаажээ. 797 хониноос 817 кг ноос хяр- гаж 412 хурганаас 212 кг ноос хяргаж нэгдэлдээ графикт хуга- цаанаас нь өмнө тушаажээ, Өв- лийн бэлтгэлд зориулж байгалийн хадлан 870 нг, агь таана түүж, 7155 ширхэг зоодой хийсэн бай- на. Мөн 15 тарвага агнаж арьсы нь улсын бэлтгэлд өндөр үнэлэлт- тэй тушаажээ, Сурагчид ийнхүү намаас дэвшүүлсэн лоозонг ажил хөдөлмөртөө хэрэгжүүлж байна. 7-гийн «А» ацгийн пионер сураг- чид бахдам. «сайхан амжилтаараа 1978--1979 оны хичээлийн шинэ жилээ угтлаа, Сурагчид хоць Х8- риулах, хяргаж ямаа саах зэрэг ажлыг чадамгай эзэмШшсэп байна. Сурагч Б. МЯНГАНБУУ. хэлний олимпийд, зохион. бичлэг, гар, тароэл пургийн уралдаан. пар» лай дүгнэж ийопор суригчдын ийм, рын спартациад, нийтийн ироссыг комсеотолын 00 жилийн ойн. ий» ротиит болгон ипуулий, / Э Поплолтийн хүүхэд айлуучуу" Цин ТЕ имилд, идонхтай” оролцож.д«Он- тирийн туна», «Пїиацерсийн ирапда»г «Ийднерэ, «Гомсотолнос цйл ириїйдав.. парог соний сөтгүү- лийн уншигчдын бага хурал хий» ил, 5 Зоплолтийн... анонерүүдтэй аахидлаар харилцаж, зөвлөлтийн туршлага ярилцах цуглаан хийнэ, 22. гоагЙссПДгстсүПүац..тсрца.лтхтагллуттиаТ х) 2207УУ28201297722 ? ( " Монгол: Зоплолтийн../ нийрамл- лын би комеополын | түүхэн. аатг иплиыг судлах сплорт шил, өдөр- лөг, оглоолог, АСТ, ленц, ярий, улс торийн сонсгол явуулж танг хит, үйлсгилэн байгуулий, 5 Паптар пнопер, цотсомолчдын иорэмтит бүлэг, бүлгот, урлагийн чуулга, хүүхдийн сийн дурмн байг гууллага. болох хөдөлгөөнд нийт пионер сурагчид оролцоно, " Монол-донлолтийн. шионерүү: лийн бийхан иргэдийн. фестийа- лийг. урлаг, Л Л 7 торлаор ипуулт, «Энх тайшаншайрадал» сэдэлт, хүүхдийн йургийн. үдасгэ- лэн гаргана, 2222 Ертөнцийн баруун хагаст дэл, хийн өнцөг булан бүрийн 145 ор- ны, 20-нод мянган хөвгүүд охид хуран цугларчээ. Тэдний цуглар- сан газар нь Америк тивийн анх- ны социалист орны эрх чөлөөний арал-Куба байлаа. Дэлхийн империализмын гол төв Америкийн Нэгдсэн Улсаас 90 милийп зайтай «Империализ- мын эсрэг 9в санааны нэгдэл, энх” тайван, найрамдлын төлөө» гэсэн. урнан дор ДЗО-ны ХЇ их наадам болсон бөгөөд их наадмын үеэр Гавана хотын ойролцоох Тарара дахь Хосе Мартийн нэрэм- жит Пионерийн хотхонд «Хүүх- дийн цөхөд» олон улсын төв бай- туулагдан ажилласан юм. Энэ төвийн зорилго нь ертөн- цийц сая сая хүүхэд багачуудын эрхийг хамгаалах, хүүхдийн бай- гууллагуудын хамтын үйл ажил- лагааг бэхжүүлэхэд чиглэгдэв. «Хүүхдийн нөхөд» олон улсын төвийн үйл ажиллагаанд 100 га- руй орны хүүхдийн байгууллагын 450 гаруй төлөөлөгч оролцож Нубын пионерийн ажил, амьдрал- тай тапилдан зуны баярын. нээлт, уламжлалт Карпанал, «Бид анд пӨхӨД” олоц улсын урап зургийн үзэсгэлэн, эв. нэгд лийн. цуглаан, кубын . хувьсгалч" дын гавьяаг дурсах хүндэтгэлийн хүүхдийн . Манай хүүхдүүд Гаванад цайн арга шугам. жагсаал зэрэг олон хэмжээ ЗзохиогдовВ. ДЗО-ны ХГ -их наадмын өдрүү- дэд Кубын 44 мянган пионер өдөр бүр их наадмын үйл ажил- лагаанд оролцож байсны олонхи нь замын хөдөлгөөнийг зохицуу- лагчид, олон. орны хүүхэд-залуу- чуудын хаяг, сэтгэгдэл цуглуу- лагч, өөрийн хийсэн бүтээлээ үе тэпгийнхэндээ. бэлэглэгчид байлаа. МПБ-ын ХЇ нх наадмын дараа Гавана хо- тоос 180 км зайтай Варадера дахь «Долдугаар сарын | | төлөөлөгчид Д8О-ны 26»-ны 1 нэрэмжит олон улсын пиоперийн зусланд амарч олол орны үе тэн- гийн найз нартайгаа танилцлаа. Манай пионерүүд зуслангийн ур- лагийн наадамд ардын хөгжмийн чуулга найраг ба гоцлол дууны төрлөөр оролцож бүх пиопер их наадмын дурсгалын дипломсор шагнагдаж, олон орны тэмдэг, марк, ил захидал, зурагт хуудас, дарцагийн болсон 5 юм. цуглуулгатай Т7Кишээ нь: О. Үрлээхүү 40 га- руй орны фестивалийн тэмдэгээр өөрийнхөө лаа. цуглуулгыг баяжуул- Түүнчлэн МПБ-ын төлөөлөгчид ЗХУ, БННУ, БНБАУ, БНСВУ, Ангол зэрэг орны пионерүүдтэй нөхөрсөг уулзалт хийж хаяг лилцов. ДЗО-ны ХЇ их наадамд орол- цож, БНКУ-д амарсан пицонерүүд олон орны үе найз нарынхаа халуун сэтгэлийн мэндчилгээг «Пионерийн үнэл» сониныхоо. уншигчдад баяртайгаар дамжуулж байна. со- монцголын тэпгийн Ц, ТҮВШИНТӨГС Бас ий “СОНИРХОЛТОЙ СПОРТ --- Анхны далбаат тэргэнцэр 16 Жугаар зууны эхээр Голланд ул- сеад хийсэн загвар зургаар эхлэн “жөгжсөн гэж үздэг байна, ЁГ Тэр нь усанд хөвдөг завинд дөрвөн дугуй хийсэн хэлбэртэй Ань: Мөн 19 дүгээр зууны үед "Америкчууд Төмөр замаар япдаг жисокиг тэргэнцэрт далбаа хийж туршсан нь цагт 50-00 км-ийн хурдтай байжээ. 20 дугаар зууг ны эхээр спортын нэгэн. шинэхэн төрөл болтлоо хөгжиж дэлхийн нэгдүгээр дайны өмнө Атлантын далайн эрэг дээр «Далбаат хэр» гэнцэр»-ийн анхны тэмцээн яваг- Хаж одоо Европын ийлээд оронд үндэсний спортын төрөл болтлоо. хөгжжээ. "1967 онд Сахарын элсэн цөлд Францын санаачилгаар зохиогд- сон далбаат 12 хөлгийн уралдаан онь 2000 км зам туулж зөвхөн 1-7 нь барианд орсон ажээ. 1968 онд ЗХУ-ын «далбаат тэргэнцэр- чид» Каракумын элсэрхэг нут- таар 2000 км аялж 1973 онд Сахарын элсэн цөлд .15 тэргэн- уралдаан болж БНПАУ-ын тамирчид 2,5 тан км аялж тэргүүн байрыг эз- со яэж байжээ. 1974 онд ЗХУ-ын тамнрчид. Каспийн тэнгисээс Ара- мян- вын тэнгнс хүртэл (1000 ор- чнм км газар аялаж, 19Т5 онд Америкийн тамнрчид . давстай шинргэсэн нуурын талбайд цагт 120 км хурдалж дэлхийн аварга амжилт тогтоожээ. 1976 онд Францын тамирчид 4 суудалтай далбааг тэрэг зохион бүтээж, түү- нийгээ 8000 км бартаат, чулуут замд туршсан бол өнгөрөгч онд ЗХУ-ын Алма-Ата хотын оюут- нууд Тянь-шань уулаас Иртыш мөрний сав газраар 2,5 мянган вм туулсны дараагаар манай ор- ны говьхээрийн бусад орших Баянхонгор аймгийн Бууцагаан, АЛБААТ ТЭРГЭНЦЭР. «зэрэгцээгээр эр зориг “-лэж болох спортын -Шинэ нэгэн шиишШэШоХҮЛ - Баацагаан, Жинст, Баруун баян улаан, Гучин ус, Төгрөг, Дундговийн Сайхан» овоо, Дэлгэрхангай, Луус сумдыг дайрч Мандалговь хотыг хүртэл нийтдээ. 1000 шахам им аамаар, Монгол-Польшийн:| хамтарсан тур» шилт-аллалыг/ амжилттай. похион явууллаа, БИПАУ-ын мэргэжилтнүүдийн зохион бүтээсэн. салхины хүчээр явдаг «Гопь-1,2» мэртэй далбаат тэргэнцэрүүд нь, манай! орны ноөх- цөлд хэрэглэж Нэр болох унаа юм, «Говь» нэртэ далбайт хө- логийн хамгийн дээд хурд нь цагт 60--80 км хурдлах. богоод сал- хины хүч 6 м сек-ээс дээш, дал- баанд салхины чиглэл 45 граду- саас бага чиглэлээр иягтралтай үйлчилж байгаа нөхцөлд асар хур» дан явж байлаа. Далбаат тэргэн» цэр нь нэг хүний. суудалтай, 200 кс жинтэй хойт хоёр дугуйн хоо- ронидох зай нь 3 м, далбааны шонгын урт нь 6,8 м өндөр дал- бааны талбай 11 хавтгай дөрвөл» жин метр юм, Салхины хүчээр га- зар дээгүүр явдагдалбаат энэ хөл- гүүд нь дов сондуул бартаа саа- дыг дажгүй. туулах чадалтай юм. Өлөрхангайн Манай орны хүүхэд залуучууд салхины хүчийг ашиглан техин- кийн сэтгэлгээгээ хөгжүүлэхийн авхаалж самбаа шаардах энэ хөлгийг унаж эзэмшин, ахуй амьдралдаа хэрэг- нэгэн шинэ төрөл нэмэгдлээ. “Монгол-Польшийн: тамирчдын аялал-туршилт амжилттай болж: далбаат тэргэнцэрийн түүхэнд үйл: явдал боллоо. Салхины хүчээр” явдаг далбаат тэргэнцэрийг зохион бүтээх унаж эзэмшин сурах хөдөлгөөнд ндэвхтэй оролцохыг хүүхэд 0ба- гачууд та нараас хүсье. Залуу техникчдийн ордны 88- хирал Ц. ДОРЖСҮРЭН ыг ч шишнпишилийийтинишиийшишииишшииншишнинцашиниииииишишинтиииииниииии ий БАЯРЛАЛАА ГЭ ХАРАНДААНЫ: ДАРГА Хага хаасан. харандаа хараадь-..., Харандааны дарга байснаа. санав, ! Өлөн нь оаппал уншиг гэж. , ог Энэ шүлгийг зориулан, нэг Сургууль гэдэг сонин Сурагч гэдэг олон, Нэгэн сумынх гөпч Нэр иороэ мэдөхгүй. Аран хүртэл тоолдог ч Л. үсэг мэдэхгүй Хорин хэдийг мэддэг ч Холбож бичиж чадахгүй, Ийм л янзтай Ирж байсан юм. Нэг апгийнхан голд Нэр авч байсан юм, Эглээ болгоны дунд Нэг л иом огно, 3 Ээдээ гамтай үзээрэй гэж Нэн эрхэмлэж захиа. Харандааг гурав хувааж Хуруун чинээхэн болгоод Хагалж, хугалж болохгүй Хаяж үрж болохгүй гэж Гардуулж өгөөд цөмд Гамтайхан бичээрэй гэнэ, Харин эгнээ болгоны Харандааны дарга нь Хичээл дуусахад хурааж авиа Хичээл эхлэхэд тарааж өгнө. Харандаа, дэвтэр, ном Хаана ч ховорхон үесэн, ХОЁР Аав, нэгэн харандаа хийж Ангийнхан шохоорхоп гайхав. -- Ямар хүнд харалдаа вэ? Яаж хийсэн харандаг вэ? Ангийнхан ингэж асууна Ахнад хийх үү? шалгаана. Аавын харандааны бал Арай л бүдүүн гарна. Ерийн харандаанаас лав Дөрөв дахин бүдүүн! ї Тавилгана гэгч модыг Фү Тайрч нүхэлж гоёод 5 Хар тугалга цутган Харандаа хийсэн юм. Уртаараа гэх юм бол Яг л адилхан харандаа! Ураараа гэх юм бол Ялгах юм алга! Гэрийп даалгавраа би д Түүгээр хийдэг байсан, / Ийм харандаа. байна уу? гэж / Ипээн инээн асуудаг байслн, 4 оптэр дээр минь оїїдүү том үсэг ї Дэнхийн данхайн байдаг ч | эмий гэж ХҮН ээ, , Хар дайн-бузар дайн 9АЛК Харийдаа. дэвтэр хоосолсон юм... Аав минь харандаа хийж Ангиийханд өгч байсан юм. Шившигт дайн дууссаны дараахан Шишиилгээний оросууд ирсэн юм, Угийн танил юм шиг иадад Улаан харандаа бэлэглэсэн юм, Аав орос хүн хоёр 1 Адилхан юм гэж санав. Сайн сайхны төлөө. Санаа нэг юм гэж мэдэв. Аавын тавилгана харандаагаар ч : Ахын улаан харандаагаар ч Тавын дүн авсан юм. - Таньсан бүхнээ бичсэн Пионер нэртэй харандааг Зөвлөлтийн хүн хийсэн Тавилгана нэртэй харандааеР”. Миний аав хийсэн. ! Улаан цэнхэр бүх харандаа Улс гүрний баялаг мөн. ү Ах, эгч шиг түмэн хүний Ариун хөдөлмөрийн дээж мөв,- Алив үед ч эрхэмлэн дээдлэх Ард олны өмч мөн. 5! 3 Харандааг гурав хувааж бичээд Хайрлан гамнаж байснаа бодоод Харандааны дарга ангидаа болж Тарааж хувааж явснаа санаад . Харандааны тухай шүлэг бичье гэн Халуун сэтгэлээсээ бодсон юм. Хайрт дүү нартаа хэлье гэж Хадгалж явснаа дэлгэсэн юм, Хага хазсан харандаа хараад Харандааны дарга байснаа санав, Эзэн нь заавал уншиг тэж Энэ шүлгийг зориулав. . Ь РНУЛӨБ, хАЛТАР, Л /сташүу22 Энэ гийнхаа Манай єсдүгээр хүүхдүүдийн гол гатлах болов. Бид гар гараасаа барилцан усанд орж голын дунд хүрвэл усны угсгал маш ширүүн байсан учир буцахаас өөр замгүй боллоо. Би хүүх- дийн гараас алдаж усанд унажээ. наас ил гарч далд орон хөвсөн гэнэ, ангийн гүйлдэж байтал голын эрэгт байсан турван хүү иржээ. Тэдний нэг нь хувцсаа тайлж ус руу үсрэн орж миний амийг аварсан энэ гийн Баян сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «Б» анвийн сурагч Аюушийн Мягмарсүрэн юм, «Пнонерийн үнэн» сониноороо хан сэтгэлтэй, эрхэлхэг зоригтой сүрэнд баярласнаа илэрхийлье, Нийслэлийн 83 дугаар дунд сургуулийн 7-гийн өглөө би ан- түүхээр Туул сарын 9-ний хамт өвс Миний гар ус» охид уйлалдан голын дагуу хүү бол Төв айм- дамжуулан сай- сурагч Мягмар» «А» ангийн сурагч Б. ГЭРЭЛТУЯА ХЭН АН АМЬТНЫ ОЛОН МЭДЭХ ВЭ? НЭР Доорхи үгийг монголоор орчуулж бөглө! ! -? По вертикали 20. Шука 11. Соб Б Я оль (самец) | 1 “Буутда 21. Изюбря (Самка 12. Сохатый (аооа цорассыг 22. Кабан (трех летный) 13. Суслик ! СЧйл у ка 28. Медведь (Самка) 14. Белка АНЫ рокодил 24. Кобылка 15. Медведь 5: Гуяны 25. Гриф 16. Выдра 8: нїбэд 26. Заяц 17. Рысь (самец) Цо горизонталн 18. Лосёнок Ё Олень (Однолетний) 1, Дикая степная 19. Детёныш рыси : Медведь (самец) кошка 20. Бурундук Э5 28: Детёныш выдрн 2. Улар 21. Тетёрка : 0. Лось (самца) 3. Косули (самец) 29. Темб х 11, Леопард 4. Тарбаган (самка) 23. ЛОЛТН: “бан г3 12, Ворона -5. Лисёнок 24. Тигр Но 13. Дикий верблюд 6. Козули (самка) 25. ЧТигрёнок 14. Сорона 7. Выдра (самец) 26. Чайка 15, Телбцок 5) Дэлувь 3 18, Петух » Утка А,ДҮГЭРСҮРЭН 17. Рысь самка 10. Соболь” (самка) кЕувэн 1 Ер Лунь чишиншинцишиининицинишиншининнининд ! ТВ Ч 2 у” 2 АДМИНД | Оо. 3 ЭРЛСЭВРҮ! ол ! Эрхлэгчийг С. НАДМИД Д. Сүхбаатарын шорэшит Улсын | ! БТ Л рэл 2оЫШ хэвлэлийц комбинатад хэвлэр, л ЗиДецс--14140- ИХ. ЖүнНдэн Мах 312 Замд ӨРӨН БУХНИЙ ПРОЛӨТАРИ:НАР” НЭГДЭГДЭ "МАХН ЫН УИЛ: ХЭРГИЙН Т МХЗЭ-ийн Төв ХоРОО, 3 Д.СүхБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПВ-ын Төв:ЭвВлөлийн СӨгү хь жилдээ -35 да 3536 (1532) АНХААРААРАЙ, АНХААРААРАЙ! Манай орны ерөнхий боловс- ролын ннйт сургуулиудын дэргэ- дэх эвлэл пионерийн байгуулла- тын хүмүүжлийн ажлын шинэ хи- чээлийн жилийн нээлт 1978 оны 10 дугаар сарын 2-нд орон даяар эхэлнээ. Хүмүүжлийн ажлын нээлтэд зориулсан радно шугам жагсаал, цуглаан 2-ны өдрийн 18 цаг 380 мннутад пнонерийн бүх бүлгэм дээр нэгэн зэрэг эхлэх учир пио- внєрийн бүх шатны байгууллага МАХН-ын Төв Хорооноос дэв- шүүлсэн лоозонг сургууль, хүүх- дийн амьдралд хэрэгжүүлэн, хэв- шгүүлэхэд туслах зорилгоор манай сонин «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН»... ДУГААР СУРГУУЛЬ ДЭЭР 7 ХОНОГ» сэдэвт, уралдаант той- рон аяллаа эхэллээ. Сонины энэ аяллын гол зорил- ге нь ерөнхий боловсролын сур: гуулиуд дээр байгуулагдаж байгаа социалист өмчийг нүдлэн хам- | 3 “36-(їваау |1979 билгэ өнө 97. | үн 10наг есдүгээр сарын 27. ЭӨ ХЭЭ? (бӨЭЛХЭН, БА Чу 2. Э7хагао- ГИ, «Нийслэлийн дугаар МПБ-ын Төв Зөвлөлөөс гаргасан хөтөлбөрөөр уг шугам жагсаалд бэлтгэх хэрэгтэй, Нийт пионер сурагчид аа? Та нараас хүмүүжлийн ажлын шинэ хичээлийн жилдээ сурлага, хүмүүжлийн онцгой амжилт гар- гаж МХЗЭ-ийн ХУП их хурал, Монголын пионерийн «залгамж- лагч» ТУ чуулганыхаа шийдвэрийг нэр төртэй биелүүлэхийг хүсэн ерөөе! сонины зөвлөл УЛС Сургууль. Дээр гаалах штабуудын ажилд туслах, аж ахуйч, арвич хямгач хамт олон бүлгэм, түүний дотор хамгийн тэр- гүүний анги, бүлэг, баатарчуудын багийг шалгаруулах, энэ хөдөл- гөөнд нийт пионер, сурагчдын идэвх санаачилгыг өрнүүлэхэд чиглэгдэж байгаа юм. Нийслэлийн 10 жилийн 47 ду- гаар сургууль дээр болсон манай эхний аялал сонирхолтой, үр дүн- тэй боллоо, Уг ажилд тус сургуу" лийн пионер, сурагчид, багш, ажилчид бүгд хамрагдав. Сониноос зохиож байгаа ажлыг шуурхай хүлээн авч, бүх ажлыг газар дээр нь дэмжин тусласан явдалд 47 дугаар сургуулийн 34- хиргаа, нам, эвлэл, пионерийн бай- гууллага, хамт олонд «Пионерийн үнэн» сонины зөвлөл талархал илэрхийлж байна. УНШИГЧДЫН АНХААРАЛД Манай сонины «ПИОНЕРИЙН ҮНЭН» ... ДУГААР СУРГУУЛЬ ДЭЭР 7 ХОНОГ» сэдэвт, тойрон аялалын тухай материалыг энэ ду- гаарын хоёрдугаар нүүрнээс ун- шиж танилцана уу? ХОЙШИД: Сонины зөвлөл, той- рон аялалын 7 хоногийн ажилд хамгийн идэвхтэй оролцож, шинэ сонирхолтой, үр дүнтэй ажил са- наачилсан сургууль (бүлгэм)-ийг шалгаруулан «Пионерийн үнэл»- ний «МӨНГӨН ВҮРЭЭ» тусгай шагналаар шагнаж байх юм, Онцлог иь ямар ч сургууль манай нүүдлийн реданцийг өөрийн- хоо сургууль дээр 7 хопогоор урьж болио. сонины зөвлөл иГЛЛСЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛАСЛЛЛДС, МАХН-ын ч Төв ХөрхӨйл МАХН-ын Топ Хороо. БХЛНЭ Ө-ийн 00 жилийн ойг төмдэглон опгорүүлэх тухай тогтоол гаргав, Уг тогтоолд «рХЛи9-ийн түүхт 00 хилийн ойг. манай. ор» ныг нийг ходолморчид, аалуучуул, МХЗЭ-ийн гишүүд, пионер буг рагчдын байр, монголсзопллолтийн залуу. үсийнхний найрамдал, хамтын. ажиллагааны их. баяр Лениний Ном- Эвлэл бай- З0- риулж БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн МРТУ-ын Хорооны сургууль-хүүхдийн нэвтрүүлгийн редакци, Д. Сүхбаатарын нэрэм- жит МПБ-ын Төв Зөвлөл хамт- үрэн «Номсомол-60» асуулт Ха- | рнултын уралдааныг ерөнхий | боловсролын сургуулийн 1У--УШ ангийн пионер сурагчдын дунд :1978 оны есдүгээр сарын 25- ” наас 10 дугаар сарын 25 хүртэл нэг сарын хугацаатай зарлаж “байна. Уралдаанд оролцогчид | дараах асуултанд бичгээр товч тодорхой хариулт өгнө. 1. БХЛНКЗЭ-ийн түүхэн замна- лаас Бүх Холбоотын гмунист Залуучуудын гуулагдсаны 60 жилийн ойд болгон оройн. даяар өргөнөөр ёс лон тэмдэглэх, энэ ойг угтаж нийт хүүхэд, залуучуудын дунд сурлага. ходолморийн их амжил- тын толоо уралдаан өрпүүлэх» тухай заасан байна. БХЛИЗЭ-ийн 60 энэ оны аравдугаар юм. ний ий шинэний КОМСОМОЛ-60 АСУУЛТ ХАРИУЛТЫН УРАЛДААН жилийн Ой сард болох ний тухай. 4. Комсомол МХЗЭ-ийн ах дүү- гийн найрамдал, хамтын ажил" лагаанаас. Асуултад зөв, шилдэг сайн хариулт өгсөн тэргүүний.пионер сурагчдыг шалгаруулж 1, П, ш байр эзлүүлнэ. Т байр 1, В. И: “Ленипий нэ- рэмжит БХПБ-ын «Артек» зус- ланд амрах эрхийн бичигт дип- ломоор шагнана. П байр 2. Баянгол дахь пно- нерийн «Найрамдал» лагерьт амрах эрхийн бичиг, дипломоор шагнана. - Ш байр 5. «Залуучуудын үнэн» сонины бүтэн жилийн дуг гаар, дипломоор шагнана. Мөн уралдаанд идэвхтэй орол- цож, их материал уншин судалж, оновчтой сайн хариулсан 12 су: рагчийг «Пионерийн үнэн» .С0- нины, 5 сурагчийг «Залгамжлгч» сэтгүүлийн бүтэн жилийн дугаар, дипломоор тус тус шагнана. «Комсомол--60» . уралдааны хариултын материалыг МРТУ-ын Хорооны сургууль"хүүхдийн нэвт- рүүлгийн редакци уралдааны ко- мисст гэсэн хаягаар хүлээж ав- 2. Комсомолын гавшгай барил- на. га байгууламжийн тухай БНМАУ-ын Сайд 3. Эх орноо хамгаалах ба Со: нарын Зөвлөлийн цналист, коммунист бүтээн бай- МРТУ-ын Хороо гуулалтад баатарлаг гавьяа бай- Д. Сүхбаатарын нэрэмжит гуулсан комсомолын нэг гишүү" МПБ-ын Төв Зөвлөл “арц! 6) Өсбөрийн Ленимчүүд комсомолын 0ид Зөвлөлт орны өсвөр үе БХЛКЗЭ- ийн 60 жилийн ойд сурлага, хөдөл- мөр, авьяас билэг, олон нийтийн аж- лын гарамгай амжилтаараа бэлэг ба- рихаар шамдаж байна. ж Набережный хотын эрэн сур- взалжлагч пиоперүүд хотдоо байгаа комсомолын бүх үеийнхэнтэй уул- залт зохиож, хөдөө тосгоноор явуул- сан аяллын дунд 120 ахмад пионер, комсомолчдын ярна, дурсамжийг бни- чиж авснаа пионерийн музейд шил- жүүлэн өгчээ. ж Петрозаводск хотын 12 дугаар сургуулийн пнонерүүд зөвлөлт зас- тийн анхны жилүүдэд ард түмнийг бичиг үсэгтэй болгох талаар комсо- молчид хэрхэн тэмцэж байсныг су- далж байна. Комсомолын баатарлаг үйлсийг тэд уг тэмцэлд биеэр орол- цож явсан Екатерина Григорьевна Любославскаягаар яриулжээ, Е. Г, Любославская 17 настайгаа- саа эхлэн багшилж, 1918 онд. Бүх Холбоотын багш нарын анхдугаар их хуралд оролцон, В. И, Лениний үгийг сонсож, Н. К, Крупскаятай уулзан ярилцаж байсан анхны ком-, сомолч ажээ. ж Хабаровскийн хязгаарын «Во? лочаевка-2» станцын 59 дүгээр сур- гуулийн пионерийн бүлгэм комсомо- лын 60 жилд зориулсан «Дайчин, хөдөлмөрч алдрын булан» нээлээ.. Энэ булаг БАМ-ыг барык байгуулж: байгаа алдарт комсомолчдын алдар гавьяаны тухай тогтмол өгүүлж: бай- на. Уг буланг хариуцсан эрэн сур- валжлагч пнонерүүд Эрхүү «хот дахь БХЛНЗЭ-ийн ХУЦ их хурлын нэрэмжит пионерийн бүлгэмтэй за- хидлаар харилцаж, шинэ шинэ мз- дээгээр булангаа баяжуулжээ. ж Черкасск мужийн Володя Ду- бининий нэрэмжит бүлгийн «Эрэл» хөдөлгөөнийг зохион байгуулсан 13 пионер, комсомолын 60 жилийн ой угтаж тодорхой амжилт гаргасан учир саяхан БХЛНЗЭ-ийн гишүүн боллоо. Энэ сурагчид хотынхоо анх- ны хкомсомолчдыг эрэн сурвалжилж, 1920-нод оны комсомолчидтой уул- заж тэдний тухай Бэрхал цирнан. . ДАРИЙМАА 71 Суруулийн. тухай тобчхон Тус сургуульиь гүрван дай барилгатай, 2100 сӨсЧНй. Ч ЧООүи кабипеттэй, олон байш, ажилчидтай, тийслэлийн томоохон сургуулийй пэг юм. Эндэхийн хамт олоц ЭМЭ хичээ, лийн жилийн нээлтэд зориулж, байр, анги, танхимдаа 22600 гаруй тог рогийн | засвар үйлчилгээний ажил хийжээ, Мөн: 10 гаруй мянган төг рогоор гадна орчиоо тохижуулж, мод 44, цэцгийн мандал 1:ийг тарык, 966 хавтгай дорволжин метр хавтан зам зассан байна. Тохижуулсан тал" бай хайс, хашаа, засч будсан анги танхим, байр бүхнийг цэвэр сайхан эдлүүлэх, хайрлан хамгаалуулж эх: лэхэд манай сонины 7 хоног зориу- лагдсан юм, 7 хонолийн. ажил юунаас эхлэб МПБ-ын Төв Зөвлөлөөс боловс, руулан гаргасан «Иүдлэп хамгаалах штаб»-ыг тус сургуульд дээр бай: гуулах ажлаас эхэллээ, Сургуулийн сахиргаа «НХШ»ыг бүлгэмийп зов», лолийн дэргэд байгуулах тухай шийд" вэр гаргаж, комиссын бүрэлдэхүү" нийг батлав. “Уг шийдвэрийн дагуу сургуулийн бүх анги, танхим байшин гийн хонгил. гадпа орчны эд аж ахүйд тоолллого явуулж, бүгдийг картжуулан, тухайн анги, бүлэг, баа- тарчуулын багуудад дансаар хүлээл: гэн өглөө, ЭНЭ НЬ: Сурагчдаас сургуулийн", хаа бүх эд, хогшлыг нүдлэн хамгаа” лахад тустай болов. 231 цонх, 546 пафт Хөрөнгө хогшил, эд аж ахуйн тооллогын дараах ажил нь эвдэрч. тэмхэрсэн ширээ, сандлыг засах, хагархай цонхыг шиллэхэд ЧиглэГдД" лээ Сэдэвт 7 хоногийн дотор хагар" хай шилтэй байсан 82 цонхыг шил” лаж. 39 парт сэлбэн засав, Үүний ур дүнд тус сургуулийн 2831 цонх, 546 парт. бүрэн бүтэн боллоо. ХОРШИД: Хүүхэд бүр цонх, парт, сандал бүхпээ нүдлэн хамгаа” шах боллоо. 31500: тоёч Бүх сурагчийн хувцсанд товчны үслэг хийж, товч цуглуулах уралдаан 4арлан, «Салан хүүхдийн» хувцсанд Хвч хадаж өгөх «үйлчлэн туслах їтэсэг» “ажиллуулав. Эдний 2100 хүүхдийн гадуур, дотуур хувцсанд дунджаар бүгд 31500 товч байх ёс той байв. Гэтэл товчоо тээсэн хүүхэд олон байлаа. Тэдний хувцсыг товч: той болгохын тулд хүүхдүүд хоёрхон хоногийн дотор 3221 товч цуглуулан 411 сурагчид үйлчлэв. ХОЙШИД: Хүүхэд бүр ажилчин дүний, тухайлбал оёдолчин ах, эгч иартрын болон ээж, аавын хөдөлмөг рийг хүндэтгэн, нэг Ч товч гээхгүй байх, хувцсаа ариг гамтай, цэвэр боловсон өмсөж эдлэх болов, 11000 ном, сурах бичиг: Аяны хугацаанд сурагчдын 11000 дом, сурах бичигт үзлэг хийж, 562 ширхэг ном. сурах бичгийг сэлбэн саслаа, Сурах бичгийн үзэсгэлэн гаргаж «хамгийн цэвэр сайхан, хам" гийн муухай эдлэгдсэн сурах бич! гийг» сурагч эцэг эхчүүдэд үзүүлэв, ХОЛЙШИД: Сурах бичгээ ариг гам сай эдлэн, дараах ангийн дүү нартаа гламжлуулан өгөх хөдөлгөөн өрмүү” дэх боллоо. Ходслмор ийн: сэдэбтэй дуу, шүлэг, зүйр цэцэн үй. З0хиой бичлэг. Энэ өлрүүдэд сургуулийн бүх хүүхдэд Намын “Тов Хорооны 00: 10 4 2 Жий 4224 442 |. Ширээ сандлаа засч байгаа нь , С: зонтой холбоо бүхий «Хүүхэд билний уриа», «Багачууд ай, найзууд аа» (Нүдлэн хамгаалагчдын дуу) Зэрэг дууг зааж сургав, Бага, дупд ангиуд ходолморийн сэдэвт зүйр цэцэн уг цуглуулж: мөн, сэдвээр зарласан уран зургийн уралдаанд оролцлоо, Ахлах ангийн бүх хүүхэд «Би пүдлэн хамгаалагч» тэсэн сэдвээр здохион бичлэг хийв, ЭНЭ Нїй Хэн бүХиий эрхэмлэн дээдлэх ариуй цагаан ходолморийг улїт бүр ухамсарлац ойлгоход нь туслав, ҮЛУын НИЙСЛЭЛИЙН .» ЖИЛИЙН | УГААР СУРГУУЬ ДЭЭР глгэмийн зовлөлийн дарга Б.Алтанцэцэг, Б. Заминдий иар » зовлол байгуулахад хам-гийн идэвхтэй оролцлоо, 2 лчилж байгаа нь. 15:1-25ы0 / айн “Р28 ст) ЯВ /лалгс , Б. БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг. Зохиолч, инакене, сэтгүүлчтэй. уулзаб Аяны өдрүүдэд зохиосон зохиолч, сэтгүүлчдийн уулзалтад нийт хүүхэд хамрагдан, Улсын хэвлэлийн комбинатын ин шенер Хохаоо сурах бичиг яаж бүт» дэг, түүнийг ариглаж хайрлахын ач холбогдлын тухай лрьк, ном. сурах бичиг аасах талаар воплолгоо. оглөо, Зохиолч Д, Содиомдори намын. ,д00л -7 хоног» сэдэвт «Хүн бүр бага балч- раасаа эхлэн туйлын аж ахуйч, арвич хям- гач, социалист өм- чийн эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүдг- лэн хамгаалагч, хӨ- дөлмөрийг бишрэн шү- тэгч байх ёстой» 10, Црдопбалын єпиалчилгаар: МАХИ-ын Топ Хорооноос Дэй. шүүлсэн лоопо!, зопг биелүүлэхэд хүүхэд бүр юу. саг иаж япбал зохих тухай ярьж. «Хайр- лан. шүтэхийн ухаа!» найраглалаа уцнший, 1 9нэ зарим «Бид бүхний сурч гууль, суу!н.. байгаа. ширээ сандал, үзэж байгаа ном дэвтэр, барьж бай- гаа үзэг харандаа бол цөм ариун иас гаан хөдөлмөрөөр бий болсон, нийг" мийн дмч| Гэтэл хэн нэгэн хүүход барилгын ханыг эрээчиж, ширээгээ хутгаар зорж, харандаагаа хага Ха- заж, дэвтэр номоо урж байна. Ийм хүүхэдтэй тэмцье! (Д. Наранцэцэгийн зохиол гээс) Сурагч бид бүгдээрээ Сурах бичгээ гамнаж Дэвтэр номоо уралгүй Дээр пь элдвийг эрээчилгүй. Үзгээ үрэгдүүлэлгүй Харандаагаа хаялгүй Энгэрийн товчоо гээлгүй Эдэлсэн хувцсаа уралгүй Ариун цагаан хөдөлмөрийг Алхам тутамдаа хүндлэнэ Аж ахуйч хүмүүжиж Арвич, хямгач болцгооно, (Бя, Энхтуяагийн бичлэгээс) 00рүүдийн бүтээлээс байгаа сур бичлэг Сониндоо.. баярлалаа «Нэг сурах бичгийг үйлдвэрлэхэд 500 хүний ходолмор, нарийн мэргэж” лийн 48 дамжлага шаардагддаг Ма- най улсын хэвлэлийн комбинат жилд 40 гаруй нэр торлийн 5 сая гаруй ширхэг сурах бичиг үйлдвэрлэдэг зэргийг бид инженер Хөхөө ахын ярианаас мэдлээ, Манай сургууль. дээр сопирхолтой 7 хоногийн ажил зохиож их зүйл ойлгуулсан «Пиоие- нерийн үнэн» сониндоо баярлалаа, (Б. Наранцэцэгийн сэтгэгдлээс) «Анхаараарай, Анхаараарай! Нийс- лэлийн 47 дугаар сургуулийн бүл- гэмийн зөвлөлийн дэргэдэх НХШ-ын радио узелээс ярья: байна. «Пионс- рийн үнэн» ..дугаар сургууль дээр ажил манай сур- гуульд маш үр дүнтэй болж, бид бүхнийг намынхаа лоозонг биелүү- лэхэд тусалж байна, (Нэвтрүүлэгчийн “ ярианаас) «Долоо хоногийн ажил сайхан боллоо. Хамгийн гол нь хүүхдүүдэд нх сэтгэгдэл үлдээв. Бид энэ 7 хо- тогийн оргилуун сэтгэгдэл, эмх цэг- цээрээ цаашид ажиллана. Амжилтаа бататгана. “Үргэлж: холбоотой байя. (Намын үүрийн нарийн бичгийн дарга, хүмүүжлийн эрхлэгч ЕЁ Цандийн сэтгэгдлээс) Суршуульдаа. баярлалаа «Пионерийн үнэн» ...дугаар сур- гуульд 7 хоног» сэдэвт тойрон ая- лалд идэвхтэй оролцсон хамт олон, багш сурагчдыг «Пионерийн үнэн» сонины нэрэмжит «Хамгийн тэргүү- ний аж ахуйч, арвич, хямгач аишги, бүлэг, багийн диплом, баярын бич- гээр шагналаа Гэвч энэ удаа хам- гийн том шагнал нь тус сургуульд зориулсан эл ицүүр болж байна. «Пионерийн үнэн» социны «Монгон бүрээ» тусгай шагнал авах эсэхийг дараагийн сургуульд зохиогдох 7 хо- цогийн үр дүн шийдвэрлэх болов, Нийслэлийн 47 дугаар сургуулийн хамт олоц та бүхэнд их баярлалаа. ажилласан. Тус сургууль дээ холоолж ї лвуулыц редакцийг сун) МАДММД, ї ХӨДӨЛМӨР Мөхөр 1Ю. Цэдэнбалын санаа- милгаар МАХН-ын Төв Хороо моос дэвшүүлсэн зарчмын шинэ лоозон нь өсвөр үеийг хүмүүжүү лэхэд үнэтэй сургаал боллоо. Монголчууд эрх дээр үеэс хөг долморийг эрхэмлэн үзэж «Ажил хийвэл ам тосолно» гэдэг байжээ. Энэ үг зөвхөн ндэж уухын төлөө биш хөдөлмөр сайн хийвэл элбэг дэлбэг амьдарна гэсэн гүн утга- тай. Бидний үеийнхэн бараг цө» мөөрөө малчин гаралтай. | Бага, даа хонь, хурга, хариулж, аргал түлээ түүж явлаа, Ингэж анх хө- дөлмөрийн дадлагыг олж авсан. Чухамдаа хөдөлмөр бол сайн сайхан бүхний эх ундраа шүү дээ, Эцэг, эх маань намайг сур- туульд оруулахдаа «Эрдэм ном их сураарай! Эрдмийг хичээлээр сурдаг юм» гэж захисан. Сур гуульд орсон цагаасаа хойш өдий хүртэл сурч мэдэхийн тулд чар- майж зүтгэсээр л явна. Сурч мэдсэн зүйлээ хүний ту- сын тулд зориулах шиг арнун үйл байхгүй. Бин багш болж олон жилийн турш ард түмний үр хүүх- дийг хүмүүжүүлж яваадаа баяр- ладаг. Миний шавь байсан хүүх- | | | | | | чинэ гєттиэ шинвэгсэ инээнэ ба юэээн өрииилэинр Өргтэээтнэ үрсэн ээээээээ өлиэлта БНМАУ-ын Шинжлэх: Ухааны акодимийн | сурийлагч гишүүн, доктор, хүүхдийн. похнолч Те рэвийн: Хорлоо. инонор сурагчдад ХАнДан «сурах хөдөлмөрийг ор- хэмлэө» сэдвээр манай. суриалжг лагчид ярьсныг дор нийтлэн, П ҮР ШИМ дүүдээс нөхөр 11. Содном "х сур, ректор: болжээ, Намайг атар хотын үлгэр экишээ й ургуульд багшилж. байхад Содном тэр сургуулийн. сурагч байсан. Хичээлээ их давтдаг, орос хэл сурахын тулд уйгагүй. ходолмор- лодог, томоотой хүүхэд байсан юм. С. Лувсанвандан докторын зэрэг хамгаїлсан. С. Лувсаннан- дан сурагч ахуйдаа ямарч зүйлийг хийсэн няхуур нямбай, пом их уншдаг, олон нийтийн ажилд идэвхтэй оролцдог хүүхэд байв. Содном, Лувсанвандан хоёр бусад сурагчдаас ялгагдах зүйлгүй. Гэвч аль аль нь тэвчээртэй сууж хия- чээлээ уншиж, хэний ч шахалт шаардлагагүйгээр бие. дааж орос хэл сурч, ном зохиол уншдаг нь бусдаасаа ялгарах давуу чанар нь байжээ. Мнний шавь нарын дот- роос зохиолч, урлагийн ажилтан, хөдөлмөрийн тэргүүний сайчуул олноороо төрсөн. Эдний тухай эрэгцүүлэн. санахад багаасаа су- рах, судлах хөдөлмөрт дуртай үнэнч шударга хүүхдүүд байсан санагдана. Хөдөлмөрт дургүй. хи” , залхуу нь хүрдэг тохиолддог. Ийм чээл хийхээс сурагч хааяа тнннэнэлэиэээас- хүүхэд байпал. буслынхий. хөдөл» мөрч сайн чанараас сурллийх хө» рэгтэй, Өалхуу, айн лиапїлїй. хөг дөлмөрийг үл хүндэтгэх, бисийн пмрыг хардаг. хүн болног. Ажилд ДҮпгүй хүн хаан ч ипсан өөдлөх, гүй. Анилч, хичээнгүй. айн нар ин ном, дөтөр, үйлг, хараилил, ширээ спидлай ариг гамтаї ил» хэл эхэлїїй. ГЭДГИЙГ бодол "Охиг но, Имар ч марганил ойнмшеайн ч! түрүүн хөлолмөр | шаарлагд» даг, Хэн” уйгагүй. хөдөлмбрлоно, тэр хүн айапал сайн сайхан. !їэр дуулах, учиртай, Мапай илмын шинэ. лооаогийн порилго/ !їн. хүү» хэд бүхнийг ходолморч болго, хүн бүхнийг аа эцаргалтай.. амьд" руулж, эх орпоо цоцоглүүлэг хөг» мсүүлэхэд чиглэгдэж байна... Хүүг хэд бүхэн. үүнийг гүн ухамсарч амьдралдаа хөпшүүлэх !ї» гүйтэй, Өөрөө санаачилан оролдпол бог лохгүй зүйл гэж байхгүй. Намайг зохиолч бол гэж хэн ч шаардаа» гүй. Харин миний багш Рааш би- дэнд сэтгэл татам уран похиол ярьж өгдөг байсан. Бас аав маань ардын аман зохиол, үлгэр их мэд: дэг хүн байлаа, Багадаа ааваасаа үлгэр сонсож сургуульд орж би- чиг үсэгтэй болсноосоо хойш Рааш багшийн яриаг сонсоод дараа нь олон ном уншлаа. Чингээд хүүхэд багачуудад хэрэгтэй зүйл бүтээ- хийн тулд зохиол бичиж эхэлсэн. Миний санаанд хамгийн тод үлд: сэн нь хүүхэд үе, тэгээд ч олон жил багшилсан болохоор бага- чуудын амьдрал ойр, дотно са- нагддаг. Миний бичсэн «Адьяа: хүү», «Хар унага», «Алт мөнгө хоёр», «Багш», зэрэг зохиол дандаа хүүхдийн сэдэвтэй. Хүү- хэд багачуудад хэрэгтэй юм хийе гэснээс зохиолчийн хөдөлмөрийг эрхэлсэн билээ. Хүүхдийн зохиол бичиж: суухад «Миний энэ зохио- лыг багачууд унших юм шүү» гэж бодохын хамт «сэтгэл ХӨДӨЛДӨГ. Мурах хөдөлтмөрчїїг. архэмлао “эрдэм “рын хооронд багш шавийн холбоо Чухимдаа. хөдөлмөрийн ямт шимт гэдэг эйэ!, Сүүлийн үед «Тэ лэл» тадаг үшиг бичлээ. Энэ эгүтигт орчин Ди хүүхдийн хү- сэл тэмүүлэлийг. харуулах. гэж порилао, Намайг хөн ч өрдөм” шитжил» гэг ал хий, өрлмийн зэрэг гарил гон шапрдеаингүй, Пи. ар лиїхий аман похиолиг ушииж бүр гайхамшигт. сайхныг иь. биширч тархүү саїїхан зүйлийг ард түмэн» лт хөлэхсэй. гт. Морөөдөх:/ бол» сой, Тоглад 1950) онд «Монгол ирдип ипган үл гэрүүл» гэсэн сэдлээр ДЭД. Өрдөмтэний зэрэг ЦЛЛИЭЛЦОЦ Р Миний уран бүтээл, эрдэм Шинжилгээний... ажилд, анядемич Ц.Дамдинсүрэн, Ш.. Лупсанпан” дан, ЗХУ-ын монголч эрдэмтэн, дойтор ГИ, Михайлоп иар их тусалсан, Дашрамд хэлэхэд 19 Дамдинсүрэн, Ш. Лупсанпандан иар бол намайг монгол улсын их сургуульд суралцаж байхад би- дэнд багшилдаг байсан. Би эн» багш парыихаа бүтээлээс уншиж, тэдний уйгагүй хоөдолморийг нү, дээр үзэж дууриан хүмүүжсэн. ЗХУ-ын эрдэмтэн Г. И. Михай- лов намайг дэд эрдэмтэн болоход шинжилгээний. ажлын удирдагч байсан, Саяхан «Монгол ардын дууны яруу найраг» сэд- вээр докторын зэрэг хамгаалахад шүүмжлэгчээр оролцсон. Бид хоё- тогтоосноос хойш удлаа. Тэр багш маань ёстой эрдэм шинжилгээний ажилд амьдралаа зорнулсан хүн дээ. Ахуй амьдрал, чөлөө цаг, бүх хөдөлмөрөө эрдэм. шинжил- гээний ажилд зориулсан энэ ху- нийг би их хүндэлдэг. Тэр хүний хамгийн “дуртай зүйл нь хөдол- мөр. Хөдөлмөрч хүнд хамгийн сайн сайхан ирээдүй бий. Хүүхэд багачууд та нар минь сайхан эх орондоо хүч хөдөлмөрөө бүрэн” дүүрэн зориулаарай. | Г | | | | | | | МХЗЭ-ийн Төв Хорооны товчоо, БНМАУ-ын Ардын Боловсролын Яам, Ой модны аж үйлдвэрийн Яам ны коллегийн хамтарсан хурлаас эх орны байгаль, түүний баялгийг хайрлан хамгаалж арвижуулах үйлст өсвөрийн залуу үеийнхнийг өргөн оролцуулах, ЗХУ-ын сургууль пионерийн байгууллагын туршлагыг 1їїннэ сургуулийн эхний хонх Ний-сэл хотын (зүүн дүүрэгт | дэлэрүүлэх зорилгоор Улаанбаатар шинээр ашиглалтад орж ангаа | хотын 10 жилийн нэгдүгээр дунд 99 дүгээр сургуулийн нээлтийн | сургуулийн сурагчдын «сургуулийн со оонц сурлагатан ОД. | ойн анги» байгуулсан санаачилгыг рэл анхны хонх цохилоо. 2 Онц сурлагатан Г. Гэрэл . 370 ургуу маань үнэхээр гоё 188 084Та7) сайхан болжээ Ї лс гурван сая га- руй төгрөг зарсан байна. Сур- туульд дутуу юм алга. Зориулт- тай анги та хурль лон ХҮрЭЭЛЭН Монгол орны байгаль, газар зүй, цаг уур харилцан адилгүй бөгөөд Алтай, Хангай, Сияаны. өндөр цав- чим уулс, тунгалаг гол.мөрөн, нуур цөөрөм “үргэлжилсэн хээр тал, г0- вийн өгөөмөр Баянбүрдийн төрхийг биеийн тамирын заал, хичээлийн товог төхөөрөмж бүгд байна. Нам тасгийнхаа энэ их ачийг бид онц- сайн сурлагаар хариулна. Бид шинэ анхны сурагчид, тиймээс сургуулиа дараа дараачи: сургуулийн анхны эзэд, бид дүүдэд шинэ чигзэр нь Тан: Б-25 гэйс анх хэрэгтэй хадгалан тогтсон төв Азийн уцаган юм. Үүний тулд анги танхим эд | ЭХ Нутаг юм. сүг сэрсэн ЭЙЛД СЭ ЛЭ хогшлын нүдний цөцгий мэт хайр- Манай эх орны 1,5 сая гаруй ЛАН хамгаалж, намаасаа дэвшүүл- | хавтгай дөрвөлжин. километр нутаг дэвсгэрт 102 овогт хамаарагдах Яг элгаад хөрөрхүү. 2050 зүйл дээд урга- 584 төрлий! лэх нь бидний ариун үүрэг» гэж ргэ хайлээ. 4 33 мал, 133 зүйл сүүн тэжээлтэн, 870 жлгийр ЯБЛСТТү зүй кигүүртэн, 80 зүйл, загас, Тус сургуулийг барилгачид | 2ҮМЛ Жигүү Хо 9 8 28 Э3, сар ЭЛ Хүлнж өмнө | "айман зүйл хє путагтан, 20 ашиглалтад өгчээ. Хү үд тэ- зүйл мөлхөгч амьтад амьдран иу- хэнд баярласнаа илэрхи ах- тагшиж байна гэж ургамал, амьтан МӨД барилгачин С. Ишгочир гуайд | СУдлаач эрдэмтэд судлан тогтоо- улаан бүч зү хүндэт пионер 22, тосар болголоо. 31621) 5 сургуулийн Нам засгаас эх орон байгаль орчныг хамгаалах талаар олон тал- нээлтээр эцэг эхчүүд өөрсдийн : 1 тарьсан 300 сав цэцэг бэлэглэв, | тай арга хэмжээ байнга авспы үр С сургуулийн онц сурлагатан | дүнд газрын доорхи эрдэнэс, хорс «Тэрэл уран уншигч М. Дэл- | ургамал, ан. амьтад хадгалан хам- гаржаргал, урлагийн алтан ме» гаалагдсаар дэлхийн хонор үзэсгэ- дальт Ч. Дэлгэрмаа иар шиг олон | лэнт ориы изг болжэ зуун тэргүүний урагчид энэ Манай: улсын уулам ах опонд ЭРЭУЛД сурч байна, дэлхийД ховордож цоорсон буюу. -Х484 ин цайн: 4 8 зз-НЭЫ. . «Залуу ойчдын нөхөрлөл» дэмжиж «ЗАЛУУ ОЙЧДЫН НӨ- ХӨРЛӨЛ» байгуулах шийдвэр гар- гав. Тус хурлын тогтоолд «Залуу ойчдын нөхөрлөл» байгуулж ажил- лахыг Улаанбаатар хот, Архангай, Сэлэнгэ, Завхан, Өмнөговь аймгуу- дын ХЗЭ-ийн хороо, ардын боловс- ролын хэлтэс, ой, агнуурын бай- гууллагад үүрэг болгож, уг нөхөр- лөлийг байгуулж ажиллуулах жур- мыг баталжээ. Б. ЧОЙЖИЛЖАВ Х010Д амьтны байгуулья дээр очсон ая хэн бүхэн мэдэх мөвөхийн дааван амьтад байдгийг бөгөөд энэ сайхан тансаг баялгаа бид бахархан, хайрлах хэрэгтэй байна. Бид 1962 оноос дэлхийд ховорд- сон зарим ан амьтдын төлийг барьж тэжээн бойжуулж, гэршүүлэн дас- гах ажлыг зориуд хийж амьтдыг хүнд дасах, биологийн зарим өөрч- лөлт зүй тогтоолыг судлах судал- гаа, шишжилгээний ажиглалт явуулж байна. Ан амьтдын буланд Хулан, Хавт- ай, Бөхөн, Хар сүүлт, Янгир Галуу Гургуул, Ирвэс, Мануул, Үнэг, Чо- но зэрэг амьтад хашаан дотор тэ- жээвэрлэгдэйп:.. биологийн. зүй тог» тослоор үй толоо огч амьдарч байна. МХЗЭ-ийн Төв Хорооноос санаач- лац сүүлийн экилүүдэд залуучуудын чолөөт цагийг бүрэн дүүрэн ашиг- ла сургах талаар олоц торлийн аж- лиг зохион. байгуулан. хийж байгаа- гийн дотор албан. байгууллагл га- рийн. соёлжилтод. зориулж цэцэг тарих, аиплэнумт гапийн алгас, луц хорхой эг жиг амьтдыг үр» ! 19171460 (01:41 ПИ | ТГТ1 ВИВНВНЧ/2/8 жүүлэн тэжээж бойжуулахад пионер сурагчид хүүдийг, амьтдыг хайрлан хамгаалах, энэрэнгүй үзлээр хүч мүүжүүлэхэд үлэмж ач холбогдол- той ажил зохион байгуулан явуулж, нхээхэн амжилтад хүрч байна. Ингэж байгаль-хүн хоёрын амьдч рал ахуйп хоорондын холбоо хнч нээл ойрхон баймааж хайрлан хам гаалах ажил бүх нийтийн үйлс бо лон хамарч төрлөх эх орны минь унаган байгаль улам сэргэн баяжиж байх нь мэдээж. Амьтдын буланд байгаа ан амьт- дын төрөл, зүйлийн тоог олшруулан балшуулж, үндэсний амьтдын хү” рээлэн нийслэл Улаанбаатар хот- ноо удахгүй, байгуулагдаж байгаль орчныг сурталчлах, танин мэдэх», судалаа. шийжилгээнй болон пионер сурагчдын чөлөө цагаа өнгөрүүлэх зугаа цэнгэлийн тов болох нь эр гэлзээгүй. , Биологийц ухааны дэд эрдэмхэн( БЕ? ! Уралдаанд 0ролцоо)о1 «ЇМЫН 0030Н-0СВ8Р ҮЕ-(РДН 30ХИ0Л» МАХН-ын Төв Хороонц бичгийн дарга, БНМАУ. Тэргүүлэгчдийн дарга нэгдүгээр, парийн 30 Чимн Их Хурлын » Цэдэнбалын санаа. чилгаар Намын Төв Хорооноо: дэвшүүлсэн УХҮН БҮР БАГА БАЛЧРААСАА ЭХЛЭН ТУПЛЫН АЖ АХУЙЧ, АРВИЧ ХЯМГАЧ, СО ЦИАЛНСТ ӨОмчипн ЭС ШИРХЭГ БҮРИЙГ ЛХАМ ТУТАМДАА НҮДЛЭН. ХАМГАА- ЛАТ 1 ХӨДӨЛМӨРИЙГ БИШРЭН ШҮТЭГЧ БАЙХ ЁСТОП» гэсэн. лоозон: манай. орны / өс» вер үсийнхний амьдралд ид хэрэгжиж, тус ор, НЫ нийт сургуулиуд дээр соцналиёт. өмчийг чүдлэн хамгаалах штаб, эргүүл, пост байгуулаг- дан, сурагч пионерүүд аж ахуйч, аринч хямгач анги бүлэг аравт болох ходолгоон орнүүлж, со- нирхолтой олоп хэлбэрийн ажил санаачилж байна. Өсвөр үеийнхний эйэ оргилсон. хөдөл- гоон, санаачилгыг хүүхдийн уран зохиолд тус- гах, өөрснөөр нь сурк ликлуулах ходолморийн сэдэвтэй хүүхдийн бүтээлийн чанарыг сайжруу- лах, авьяаслаг хүүхдүүдийг шалгаруулс рилгоор «Намын лоозоц-оспор үе-урай зохиол» сэдэвт богино өгүүллэг, шүлгийн уралдааныг уншигч хүүхдүүдийн дунд зарлаж байна. МХЗЭ-ийн ХҮП их хурал, монголын пїнонс- рийн «Залгамжлагч» 1У чуулганы шийдвэрийг биелүүлэх, өсвөрийн эхл: бичигчдийг шалга- руулах уриан дор зарлаж байгаа уг уралдаанд ирүүлэх бүтээл нь өсвөр үеийпхпийг нийгмийн «..УЛС ТӨР, ШИНЖЛЭХ БҮХНИЙГ УХААН ТЕХНИКИЙН ӨРГӨН ГЫН ЭРМЭЛЗЭЛ БОЛ ОРЧИН нх МЭДЛЭГ, ЭРДЭМ УХААН ҮЕНИН ЗАЛУУЧУУДЫН ОНЦ- ЭЗЭМШИХ ЦАГЛАШГҮЙ ИХ ГОЙ ШИНЖ БАЙХ ЕСТОЙ ЮМ» хүсэл, шинэ, дэвшилттэй шиш ө ШИНИЙГ САНААЧЛАГЧИД БАЙНА «Пнонеринй үнэн» сонин «ШИ- сан хот хөдөөгийн, сургуулиудын пионер сурагчдын бүтээл хөдөлмө- рийг сурталчлах болно. Бас энэ булангаараа сурагчдын техникийн нэмэгдүүлэхийн тул суралцаж, шинэ зүйлийг сэдэн, Эрдэмтэн багш нараар пионер су- г төсөл зохиож, бүтээл гарга- рагчдад зөвлөлгөөн өгүүлэх юм. ХААНА ТӨРЖ нипг САНААЧЛАГЧИД ХАА- НА ТӨРЖ БАЙНА» гэсэн булан нээж байна. Манай сонин энэ бу- ландаа шинжлэх ухаан техникийн янз бүрийн салбарын дугуйланд С“ЭТГЭЛГээг Залуу техникч- | Та нарын хэзээний нил нэр. Энэ ордон шинжлэх на, ан технин, техник спорт гэсэн р танхимтай. Техник загварыг сонирхогчид, авто загвар, н загвар. нисэх загвар, авто гэнцэр, хөдөө аж ахуйн машин санизм, автомото, физик тех хими хнологи, радио хийц, о чимээ. радио электараник, о машин. одон орон, фото тех- ино техник гэсэн 16 лабора: дүрслэх урлаг, хэвлэл, »хан гэсэн дөрвөн цех- 7 трагчлын хийсэн бүтээлээр аргаашийн мастер» гэдэг Залуу техникч: 10 дугаар ан- їр зээлээс гадуур Зөвхөн 1978-1979 дийн ордонд су- йсан нийслэлийн арван П дунд сургуулийн 10 р ангийн сурагч Аюушийн знбат (9 дүгээр ангид байхдаа) ваттын ча ттай дуу чангаруу: гч бүтээжээ. Сурагч А. Ганба- чин энэхүү бүтээл нь тэргүүний зохион бүтээгчдэд олгодог алтан » авсны дээр «Манай мар- н мастер-78», «ТМС-78» эсгэлэнгүүдэл шалгаран тавигд- 7 Мөн хүүхдүүлийн хамтын бүтээл «Тахь» нэртэй цас цэвэр- лэгч. сурагч А. Ганбат Ц, Отгон: гэрэг ашиг тустай зүйл олиыг бүг тээсэн ээжээ, А--70233 84777: Ингэж тус зохион бүтээгчид төрж эхэлж бай- МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ «Дуу тчайгаруулагч»-ийг ! үзэж байгаа нь . өмчийн эс ширхөг бүрийг алхам тутамдаа нүд- лэн хамгаалагч, туйлын аж ахуйч, арвич хям- тач дадал хэвшилд сургах, хөдөлмөрийг өрхөм, лон дээдлэх үйлээр хүмүүжүүлэхэд бүрэг чиг» лэгдсэй. уран чадварлаг, Шинийг эрэлхийлсэн байх, ялапгула. шүлэг иь чөэжилж, таййїаас у!г шигхад тохиромжтой байх ёстой, Уралдаанд, ирүүлэх өгүүллэг їь 21 мароар машиндсан. 5. хуудаснаас. илүүгүй, шүлэг мөн 821 мөрөөр, машиндсйн 0 хуудаснаас. илүүгүй байнал похинцо, Уралдааны бүтээлийг «Пиоперийн үнэн» со- ийны | гааарт гасан. халгаар 1079 оны аранду- гаар сарын нэгцэас өхлон. йл оны ариан хоёр дугаар, сарын 16ыг хүррэл| хүлээн анч мон сарын 20:1ы дотор дүгнэнэ, Өгүүллэг Нэгдүгээр байр -- 1 Диплом, 200 тог" Хоёрдугаар байр -- 2тусбүрдийлом 100 төг Шүлэг Нэгдүгээр байр -- 1 Диплом, 200 төг Хоёрдугаар байр -- 2тусбурдиплом 100 тог Уралдаанд байр эзлээгүй болопч сонин, сэт- түүлд хэвлэн нийтлэгдэх боломж хангасан 3--5 бүтээлд «Пионерийн үлэн» сопин, «Залгамж- лагч» сэтгүүлийн диплом олгоно, ХҮҮХДИЙН ХЭВЛЭЛИЙН НЭГДСЭН РЕДАКЦИ Д, ЦООДОЛ ЭРХЭМЛЭХ БАЙН. Ю. ЦЭДЭНБАЛ Хайж олохоор гэрээс гарчээ. Хорол тоонын даагаар Аз жаргал ховор Их эрхэм гэж дуулсан Амины адил чухаг Хол замдаа орж явтал Хонио хариулсан өвгөн | Эрэлч хүү аз жаргалыг ордноос ирээдүйн 5 у 2 2У2022) ич эргэ 2 2 622 524 9 29020 502 2232 24 ЗУРАГ ДЭЭР: Өсвөрийн зохиоп Й Буд Өнө холын замаа хөөв баяр нарын «Автомат сувилагч» бүтээгч А, Ганбат оорийнхоө. бү Хол замдаа орж, явтал Хонно хариулсаар өвгөн үзэгдэв, Сайхан жаргал хаана байна Сайп зааж өгпө үү гэтэл Сахалт өвөө мишээл алдаж Д, Сүхбаатарын: нэрэмжит Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, АЗ ЖАРГАЛЫН ТУХАЯ ҮЛГЭР. Жаалхан хүү байдаг байжээ Хамгийн их аз жаргалыг Холын хөх тэнгэрт болов уу Хорвоогийн нар тонгойн жаргах Талын шаргал хаяанд болов уу Ижилгүй үнэтэй гэж дуулсан Элчилгүй холд буй гэж сэтгэв зэ |Сайхан жаргал хаана байна Сайн зааж өгнө үү гэтэл Сахалт өвөө мишээл алдаж Саахалтын зайд, энүүхэн ууланд Бугын дуу хангинаад байдаг Хангайн цохион дээр хүү гарч Хайсан жаргалаа хаа байна, гэтэл Сэлмэн эвэрт найман шар Сэжлэнхэн уулын бэлээд уруудаж Ус нутгийнхнаа түлээгээр | : в) | Будан манан татаад байдаг 2 | Ухаант эзэн нь цувааны түрүүнд 3 (Бүүр холын одон дээр болов уу Бүрдийн усандаа хаврын хаварт «ШИНИЙ ДУРТАЙ НОМЫН БААТАР» Хайрт хүүхдүүдээ! «Сопетсеийл эженшина» сэтгүүл. болон Олон улсын номын үлэсгэлэн. яармагуудын ер чахиргай. «Миний дуртай номын баатар» гэсэн Э1ү114 хүүхдийн зургийн. уралдаан. зарлаж байна, Хүүхдүүд та иар олон ном уншдаг, Гэхдээ утсан номд чинь та нарт онцгой хайрлагдсан тийм баатар бий ХИ дээ! Чухам тэдгээр баат» ринхай: нэгний тухай зураарай! Тэр баатрын гидаад торх ямар орчинд ажиллаж, амьдарч аль тохиолдолд түүний хлмгийн сайн чанар ив илрэйг гарч байгал тухай. бодож уран сяиаа- гаар. баятшуулац дүрслээрэй, Гагцхүү уралдаа им болзолд заасан. оор: номин бэлэй. зураг хуулш болохгүй шүү. : 7 Ё? бүхэн зургаа 1978 ойл. 12 сарии 31 хүртэл доорхи -789-7 бидэнд ирүүлиэ үү? 103764, ГСП СССР, Москва, Куйепкий мост, 22, редакция журиала «Совстская жеи- шииа» , 5 Дугтуйн дээр нь «Хүүхдийн зургийн урал” ХААНЦЭН «Конкурс детекого рисуйка» гэж бие чихийг хүсье, Та бүхиий шилдэг зураг сэтгүүлд нийтлэг- дэж, 1979 онд Москвад болох Олон улсын ино- мын үзэсгэлэн-яармагт тусгай үзмэр болон та- вигдах юм. Уралдаанд түрүүлэгчдэд шагиал олгоно. Саахалтын зайд энүүхэн усанд гэвээ Хун цэн нь ганганаад байдаг Хулс зэгс нь найгаад байдаг Усны хөвөөнд хүү очиж Учрах жаргалаа хаа байна гэтэл Үерт голын тэхий дунд Үзэгдэх төдий завь дайвж Бум олныг ус гаталгасан Буурал эр наашаа яарч Өчнөөн улс өвгөнийг хүлээж Өвгөн дандаа л хүнд үгүйлэгдэж. Хатингар нүүр нь ус, хөлс болоод Хариугүй унахын даваан дээр ч инээж явна гэнв. Олонтаа үзсэн энэ л зургаас Ондоо юм тэнд үгүй гэнэ Өөрөө эс олсон болоод Өвгөн надаар тоглоо билүү Өргөн хорвоод жаргал, эсвэл гэв ээ Өнөө хир нь үгүй юм болов уу Аз жаргал ховор Их эрхэм гэж дуулсан Амины адил чухаг Ижилгүй үнэтэй гэж дуулсан Эрэлч хүү бодолд дарагдаж Эргээд замдаа орж явтал Хорвоогийн жаргал энүүхэнд гэх Хоньчин өвөө ахиад үзэгдэв зэ Сайхан жаргал хаана байна Сайн зааж өгнө үү гэтэл Сахалт өвөө мишээл алдаж Хүүд ийн хэлэв ээ: Эгшиг найрын сайхан цагаар Эзгүй ууланд түлээчин юунд өнжинө, харагдах үзэгдэг дутаадаггүй гэлдэрч » зайг Зөрөг замаа ягуухан хороонгоо Зөндөө баяртай дуулж явах юм гэнэ, Олонтаа үзсэн энэ л зургаас (Ондоо юм тэнд үгүй гэнэ Бүрэнхий үдэш аянчны гал шиг Эрчит голын үеэр сөрөн улалзах Эцэнхий өвгөн юунд ус туучина7 Балт далайсан уулын түлээчин Баяр жаргалыг ууландаа олно. Амьтанд тусч завьчин буурал Аз жаргалыг усандаа олно. Хүнд юу байгаагаа өгвөл Хүрч ирдэг юм даа Аз жаргал гэвээ Хүндэт жаргалыг эрж олдоггүй Хүн өөрөө бүтээдэг юм гэвээ Сайхан жаргал хаана байгааг Сайн заалгаад хүү босоход Аз жаргал хэмээх шидэт шувуун Алган дээр нь буун жиргэх мэт санагдав ая Итгэл амьдралын наран үрдээ Илүүдэх л үгүй гэж үлгэр хөөрнөм Ийм сайхан үлгэр зохиосон 1 Их ухаант ард түмэндээ баярланам.. ї Кини эжэлэлал дүн 7 Эрхлэгчийг С. НАДМИД | НИидеке-14180 , 77 3 ал 10 “МОНГОЛ” ЗӨВЛӨЛТИЙН АЙР АНДЛЫН “УЛАМЯ АЛТ 2 САРЫН АЖИЛ ОРОН ТАЯАР ЭХЭЛЛЭЭ : 1 ын ЭлйЛ, ХЭРГИЙН ТӨЛӨӨ Хэзээд вэлхэн ВАЙТГ ТУН / 5158... 38-34 8.3А1214л Э8-А.. ААВ АЭ.24.... Ёуслм4А1 1.43 М. 34 ММ 3..4.ЭГ Х7 М.ХЭЭ-ийн Төв ХоРоо, Д.СуххвБААТАРЫН нэгрэмжит МПБ-ын Төр Зөвлө. ч ын. « 11454 ны. «дад аар) варми 9 69) Лхайа 6 Үл» 10 мото НАЙРАМДАЛ-ДРУЖБА «Бид Лениний комсомол, 0сбофшїш Ленипүүдшйн ид төхөд» 85 охь, жилдээ ё 0057 (1553) ф (4978 0 Б222222 с 3. «оРос хэлээР УНШИЖ, БИЧДЭГ БОЛЖ, ЗӨВЛӨЛТИЙН | Пионер бүр их Лениний хэлээр лого 0 | 1 эвлэл, ГАЙ ҮЙЛС БАЙХ ЁСТОЙ». у 10. ЦЭДЭНБАЛ уншиж ярьж, бичиж сурцгаая! с 222 «Орос хэлний баяр»-т анги-бүлэг, явуулж сорих уралдаан,” тэмцээн пионер бүр яаж оролцох вэ? дүгнэнэ. -- Зөвлөлтийн сургууль-пионе- -- «Наран үүрд мандагэ, «Лё- рийн байгууллагад цахилгаан, захи- иин бидэнтэй», «Зөвлөлтийн пионе- дал бичнэ. ОРОС ХЭЛШИЙ БАЯР МПБ-ын Төв Зөвлөл, орос хэлний багш парын үндэсний холбоо, А. С. Пушкиний нэрэмжит орос хэлний инстнтутийн Улаанбаатар дахь сал- бар хамтарч манай орны ерөнхий бо- ловсролын сургуулнудын нийт пио- нер сурагчдын дунд «ОРОС ХЭЛ- НИН БАЯР»ь-ыг жилд хоёр удаа- В. Н. Лениний мэндэлсэн өдөр, Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын са- рыг тохиолдуулан уламжлал болгон зохиож байх тухай тогтоол гаргаж, Уг баярыг хэрхэн зохион байгуулах тухай үндсэн чиглэд боловсруулсан байна. ҮНДСЭН ЧИГЛЭЛД: Орос хэлний баярыг жил бүр В. И. Лениний мэн- дэлсэн өдөр, |Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын сард зориулж «Ленинч ёсоор сурч хүмүүжицгээеэ, «Бид найрамдал нөхөрлөлийг эрхэмлэдэг», «Пионер бүр их Лениний хэлээр ун- шиж, ярьж, бичиж сурцгаая» зэрэг Урнан дор уламжлал болгон явуул- на. Энэ жилийн «Орос хэлний баяр»-ыг Бүх Холбоотын Лениний Коммунист Залуучуудын Эвлэлийн 60 жилийн ойд зориулан «Бид цом- сомол, өсвөрийд Ленинчүүдийн анд нөхөд» сэдвээр зохионо гэжээ, рийн дуу», «Орос-монгол орон», «Орлёнок» зэрэг хүүхэд залуучуу- Дын дунд түгээмэл тархсан дуунуу- ДЫГ сурна, -» Шүлэг, шог гараа, хөгжилтэй тоглоом, түргэн хэллэг, оньсого, зүйр цэцэн үг тогтооно. -- Бүлгийн ханын сонин, ангийн буланг «Орос хэлний баяр»-т 020- рпулж гаргана, -- Асуулт хариулт, зохион бич- лэгийн уралдаан явуулпа, -- Пиопер бүр бяцхан, эвхмэл ном, альбом хийнэ. г-ш-ш-шшсошошш--шшыс-ш ЭЭН ЭөУХМ ӨР МЭ ЗҮГ Хоёр найз ----------1--- -- Бүлгийн сэдэвт ажил, цуглаан, өдөрлөг, улс төрийн сонсгол явуул- на. -- Зөвлөлтийн мэргэжилтэн багш нар, комсомолын гишүүд, пионер су- рагчидтай уулзалт зохионо, -- Зөвлөлтийн анд тайз нартаа -- Зөвлөлтийн хүүхдийн ном, тогтмол хэвлэлээр уншлага, ярилц- лага, маргаан явуулна. «Орос хэлний баяр»-ыг сургууль бүлгэм дээр яаж! тэмдэглэх вэ? -- Орос хэлний мэдлэг шалгах, Как хорошо, что дружба есть па свете, Опа, как воздух, пиам с тобой нужиа! Так пусть шагает дружба по планете, Пускай, как солице, светит иам она! Нельзл прожить 0без дружбы, как без песни,.. Далекий путь с ней легче и спетлей. Она идет с геологами вместе, Летит в набинах эвеодных кораблей! Пусть мчатся в Космос мириые 810-ны гэрэл зургийн дугуйлангийн сурагч С, БАТБОЛДЫН ав- сан гэрэл зураг. 24 87-22 адли унс ад лаа ЗВЧВЛЫНД ТУЛЛЛЛТЭГУЛССДЭЭР “Асугрильгэнч - ултулд үрэн д: ТиЛҮҮТМ21Ц 6РЫН хлүхай 7 захидал бичнэ. л -- Сургуулийн радио узелээр баярт зориулсан нэвтрүүлэг хийнэ, -- Аман сэтгүүл явуулиа. (Сэт« гүүлд урлаг-уран сайхны шилдэг номер, жижиг жүжиг, шог гараа, тоглоом, тойрон бүжиг багтана). -- Хүүхдийп тар, гэрэл зураг, цуглуулгын болон анги-бүлгүүдээс шалгарсан ханын сонин, эвхмэл ба бяцхан ном, альбом зэргээр үзэсгэ- лэп гаргана, -- Зөвлөлтийн номын үзэсгэлэн гаргаж сурталчилна. -- Орос хэлний баярт идэвхтэй оролцсон анги-бүлэг, пиопер сурагч- дыг сайшааж урамшуулна. булап, -- Баярын төгсгөлд кино үзвэр, галын наадам зохион байгуулж бол- но. -- «Орос хэлпий баяр»-т эцэг Эх« чүүд, зөвлөлтийн” мэргэжилтэн, шеф үйлдвэр аж ахуйн байгууллагын тө« лөөлөгчдийг урьж оролцуулна. -- Аймаг, хотын хэмжээнд сурч гууль-бүлгэмүүдээс шалгарсан урлаг уран сайхны шилдэг номеруудаад бүрдсэн «Наша песня, наше знамяе дружба» концерт тоглож «Орос хэл« ний баяр» хийнэ, «Орос хэлний баяр»-аар чиний цээжлэх, сурах шүлэг, ВИШЛ ПЕСПЯ, МАШ ЗИАМЯ-ДРУЙБА ракеты,-- Всем людам мира мир необходим. Материкн, и страны, н планеты Мостами дружбы мы соеёдиним! Воюду, веюду вместе с нами -- дружба! : Наша песня, нашё знамя-- дружба! Как пароль запоминть всем нам нужио: метан сь ЦОХ шїнэ. жилц д. Сүхбаатарын нэрэмжит Манай “нонер сурагчид цэцэг носоо дэлгэрсэн зуны сайхан улн- ралд хөдөа орон вухаг, хөдөлмөр амралтын зуслан. өөрийн орны болон ЗХУ ах дүү содиалнсг бу. сад орны пнонерийн лагерьт тан тай сайхан амарцгаахын зэрэгцээ мал-аж ахуй, газар тарнааан, үйлдвэр, барилгын ажилд туслал- цаж хол ойрын тойрон аллал, экскүрсээр төрөлх (эх өоримхоо социалист | бүтээн байгуулалт, түүх дуухгалын газрууд, найрамд лын обьектуудтай танилцсаны гад- на Гавана хотноос болсон Дэл- хийм залуучууд оюутны ХЇ их говдам, Софи хохноо болсон олон улсын хүүхдийн дөрвөн төрөл- тийн «Найрамдал» тэмцээнд ам жалттай оролцож ихийг сурч, бү- тээж шинэ о хичээлийн | жилдээ шамдан ороод байна. Өнгөрсөн хавар хуралдаж, чуулсан МХЗЭ-ийн ХҮ нх ху- рал, Монголын пионерийн «Зал- гамжлагч» |1У чуулганаас өсвөр үеийнхний өмнө шинэ шинэ зо- рялт дэвшүүлэн, эвлэлийн |ги- шүүд, пионерүүд юу хийхийг то- дорхой зааж өглөө, Өнөөдөр манай ориы залуу- "Уд, өсвөр үеийнхэн их хурал, чуулганыхаа шийдвэрийг рэг- жүүлэхээр ахмад үсийнхэлтэйгээ . мөр зэрэгцэн цуцалтгүй сурч хө- дөлмөрлөж байна. Энэ хичээлийн жилийн нэг гол зорилт бол өсвөр үсийг халамж- лан хүмүүжүүлэгч Ю. Цэдэнбал даргын санаачилгаар МАХН-ын 1 Тєв Хорооноос дэвшүүлсэн зарч- 2 лоозонг пионер, сурагч бүр амьдрал, үйл ажиллагаандаа үл 0643 квлахллалх үалхласл ТГ 1842 38 683 аєлалала 1 мин Эл, пионерийн «ЗАЛГАМЖ, ҮЕ» АЯНЫ АНХНЫ ЖИЛИЙН ЗОРИЛТ МП5-мн Төв Зовлолийн дарга Ч, ЦЭРЭНДУЛАМ гэр жишэлчээр чиглэгдэж, байна. Намшнхаа. лоолопг” хэрэгжүүлэг ХЭД иионер сурагчдыг бага. нас, цаас нь эхлэн. хөдөлмөрг дуртай, аж ахуйч, арвич хямгач, хөдөл мөрийг. хүндэтгэн үздэг үзлээр хүмүүжүүлэх ажлыг улам сайж руулах зорилгоор МПБай Төв хэрэгжүүлэхэд Чөллөлийн.. Тэргүүлэгчдийн. хур- лаас пионер, баатарчуудын чил эрмэлээлд нэмэлт өөрчлөлт оруулж, бүлгэмийн зөвлөлийн дэр- гэд НХЇШ байгуулах заавар, дүр- мийг баталлаа, М15-:ын дүрмийн 1. бүлгийн, БНМАУ-ын өсвөрийн пионерийн чин эрмэлэлийн У зүйлд пиопер нь ажилч хичээнгүй: шударга. чин үнэнч байж «Хүц бүр бага балч- раасаа эхлэн туйлын аж ахуйч, арвич хямгач социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа пүдлэн хамгаалагч хөдөлмөрийг бишрэп шүтэгч байх ёстой» гэсэн МАХН-ын лоозонг амьдрал үйл ажиллагаандаа мөрдлөг болгож гүлнэ, дүрмийн 1 бүлгийн, уудын чин эрмэлзлийн зүйлд Баатарчууд нь социалист өмчийг хайрлан хамгаалж, ариун цагаан хөдөлмөрийг бишрэн шүт- нэ» гэснийг пионер баатарчууд бүр даганс биелүүлэх эрхэм үүрэг- тэй. Нүдлэн хамгаалах штабыг сур- гууль бүлгэм, пионерийн болой хөдөлмөр амралтын зуслан, ОСГ- ны хороолол дахь янз бүрийн насны хүүхдийн бүлгийн дэргэд байгуулан пионерийн бүлгэм, бү- лэг, пионер бүхэн үүрэг авч ажил- лах нь зүйтэй. тэ 20чигэр ҮЭДАТ12| 11:31 ч 1070) онд болох хүүхдийг хам- гаалах олон улсын эжилийг. угтан «Залгамж үс» аяны анхны эй лийн ажлыг. «Мариг үүрд ман, даг» уриан дор «Монголын бага чууд энхийн төлөөө ходөлгоон өрг нүүлэн явуулах гэж байна. Өнө шинэ. хөдөлгөөнийг хичээ» лийн шинэ. жилээс өороц.. Далар өхэлиїсгэнх тайниы тухай дуу, шү. лэг, тайрон. бүтшшг,..ӨЇЖөдөлгөонт тоглоом сурах өдрүүд, уран зу. рїг, асуулт хариултын уралдаан тэмцээн, багт їладам, дууны 0» типаль, «Пид Артеит ипїй» теле» олимпиад” аохиїох, Энхийн сөдөн» чэїї марн, тэмдэг, ил айхидал, дуг рагт хуудасшаг цуглуулга, үзасга, лэг гаргах, анд пөхөдтойгаг хидлаар харилцах. пара холтой. олоц хэлбэрийн ажлыг пноперийн: бүлгэм бүлэг салаа, баатарчуулын багийн ажлаар зо. хион явуулиа, “Сургууль бүлгэ. мийн «Интерийциопал»:. Танхим, клубээс эрхлэн ЗХУ, ах дүү со- циалист бусад ориы . їшолсрийн байгууллагын туршлагаас сурал- цах сэдэвт ажил, өдөрлөг ууллалт зохиох, СИМКА-гийн. үйл ажил» лагаатай тапилцуулах, фиашизмыг эсэргүүцэгч блцхан баатруудын одрийг тэмдэглэх, үе чацуутан айд пөхдийнхөө тэмцлийг дэмжих цуглаан хийх, найрамдлын хөшөө дурсгалыг хүндэтгэж, тэдгээрийн түүх дайчин замналаас судлан суралцах хөдөлгөөн өрнүүлнэ. МАХН-ын Төв Хороо БХЛКЗЭ- ийн яруу алдарт 60 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүлэх тухай тог- тоол гаргасныг манай өсвөрийн пиопер сурагчид баяртай хүлээ авч их ойг сурлага хөдөлмөрийн ондөр амжилтаар угтах хүсэл эр- мэлзэл дүүрэн байна. БХЛКНЗЭ-ийн 60 жилийн ой, Монгол-Зөвлөлтийн найрамдлын сараар Зөвлөлтийн хүүхдийн дуу сурах 7 хопог, туршлага солилцох лтууд, «Бид Ленинний ком- л, “өсвөрийн “Лепничүүдийн анд нөхөд» сэдэвтэй «Орос хэл- ний баяр», баатар пионер, комсо- молчдын нэрэмжит хамт олон бо- лох хөдөлгөөн, комсомолын ги- хоо їник! ажлын нээлтод ин тинина төэтэтэ эвээ сэлтт тттгж. Фийтруудад 00 н баат р магсий цуглаан, тухай номын ярилцл К га байгууламжаар эчиээ тарац жилийн төлөвлог лүүлэх бүх ард түмийй лист уралдаанд номсомо Ёл хэн. оролцом! байгаа. тухай я хийх зорэг олон хэлбэрийн а , пионерийн бүх бүлгэм, бүлгүү, до | оргойоор, зохиож, «Момсомол-00» « асуулт хариултын уралдаанд їїно. | 14 бүр идэнхтой. оролцо. хэрэгч тай, д й їионер сурагчид аа! ... манай анд Нөхөд өсвөрийн Ло» ииїчүүд, їионерийн ажлын нэал- тэд хийж, ана жилийн ажлаа «Бид їйН комсомолын | найдвартай. халааж урийн дор явуулах гэж байна. Пионерийн ажлын нээлтийг тө- хїїолдуулан. Лепиний помсомолын ируу алдарт 60 жилийн ойн бос- гон дээр өснөрийн Ленинчүүдэд монголын бүх пионер өмнөөс халуун баяр хүргэж В. ИЙ, Ленипий. Чэрэмаашт..ОБХЇЇБ-тай тогтоосон. ийтериационалч хэлхээ. холбоогоо зүйл бүрээр цуцалтгүй бэхжүүлэхэа илэрхийлж байна, МХЗЭ-ийн ХҮЙ их хурал, Мон-- голын. пионерийн. «Залгамжлагч 1Уу» чуулганы шийдвэрийг хэрэг- жүүлэхэд пионерийн бүлэг, бүл- гэм, баатарчуудын баг, пионер сурагч нэг бүрийн. сурлагын ча- нарыг ахиулах тэдний биеэ даа- сан бүтээлч ажиллагаа, бүх та- лын авьяас билгийг хөгжүүлэх, тэргүүний болон цэрэмжит хамт олныг олшруулах, эвлэл Чионе-ё рийп бүхий л ажлыг улам сайж- руулах үүрэг амлалтыг пионе- рийн анхан шатны байгууллагын аяны Т жигүүрээр авахуулах хө- дөлгөөнийг эрчимжүүлж, їиїнопе- рүүдийг удирдах ажилдаа тэр- гүүн туршлага шипэ арга бари- лыг бүтээлчээр эзэмшиж «Зал- гамж үе» аяны анхны жилийн ажлыг тодорхой зүйлээс эхлэн явуулж сурлага, хөдөлмөртөө шинэ амжилт гаргацгаахыг пионе- рийн нийт идэвхтэн, багш сурган хүмүүжүүлэгч нарт МПБ-ын Төв Зөвлөл уриалж байна. : | | Ка ы т Р гай 2 У 22222122 Пионер, сурагчид «Залгамж үе» аянаараа7727227777722227722722777200702200702022. НАМЫН ЛООЗОН СУРГУУЛЬ, ХҮҮХДИЙН АМЬДРАЛД хорины САА-д, Арвайхээр хотын Ёс 10 жилийн 9-ийн «В», «З» ан- га гийн сурагчид Зүйл сумын тэжээл 2 880РХАНГАЙН ПИОНЕРҮҮД БЭХ лгЦ01:2:1207 Ё.. «В» «З» апгийн 70 сурагч Зүйл 5-1 г Өвөрхангай аймгийн Эвөрха : ерөнхий Бүрд зэрэг олон сумын сургуу- суманд очиж, 100 га талбайгаас ооловсролын -дунд сургуулиудын лийц сурагчид 22-оос дээш га- 130 тонн ицогоон тэжээл хурааж »--10 дугаар апгийн пионер су-. гийц хүнсний, 100-гаас дээш га ачих, зөөх, нуруулдах ажлыг хий» Лу рагчид хөдөө аж ахуйн ү зэр- | талбайн погоон тэжээл хурааж . байна. Сурагчды ! албай! Ээжээ: хурааж, "Э, айна, грагч Ч) Ж Х эл дээр ажиллан нэ Эрдэнэтунал Энэ БИН | АА-Н малчдын өвөлжөөнд өвс нуруул- малчин, тариаланч ах-эгч парын- аа хамт өвл ургац хург тусалж б Эрдэнэтуяа, 2. Батсуурь, Х. Ү Цэдэн-иш, Д. Оюун, Ө. Баттулга, сЫ О. Болдбаатар, Ж. Осоржин, Ч. 4 Гэрэлчулуун нар онц Л ї даж өгөх зэрэг тодорхой бүтээл- Ши бэлтгэл, намрын тэй ажиллажээ. ЯТАД гар бие оролцон Тухайлбал Хужирт сумын 10 8. жилийн дунд сургуулийн 9-ийн » идэвхтэй. 72 ай мын 5 ажиллаж .өвс хадах, ачих бухал- 0006 Арвайхээр хотын 10 ижил, Ху- л» "ИЙ ! -Х: : : : М ТЕНТ Зүйл, Зүүнбаяк-улаан: «А», «В» ангийн сурагчид Хар дах ажлын дадлагатай болн. | Б- Төв аймгийн Эрдэнэсант сумы 8 жилийн дунд сургуулийн пио- нер сурагчид «С гЛл амьдрал нэгдлийн хадлан бэлтгэх ажилд тусалж 132000 топи өвс зөөж, 70 нуруу өвс хашаанд татаж өгч Өвс бэлтгэх ажилд 7-гийн «л «Б», «В» ангийн сурагч Э. Жїар гал, Я. Авгаанцэрэп, Д. Чүлтэм- сүрэн, 8-ын «ХА» ангийн Ж. Одгэ- рэл, Г. 7Каргал, б-гийн «Вь а! гийн 8. Гапчимэг нар идэвхтэй сайн ажиллажээ. «Залгамж үе» аянаараа Тус сургуулийн ппонерүүд чо- лоөт цагаараа өвс түүх, зоодой хийх ажилд оргон оролцож байна, ЗУРАГ ДЭЭР: 92-ын «Б» ан- гийн онц сурлагатан М. Сүнжид- маа чөлөөт цагаараа соодой бэлт- гэж байгаа иь, Пионер, сурагчид Арвайхээр хотыг 10 жилийн ДУНД сургуулийн 9-ийп «В», «З» ангийн 70 шахам сурагч. Зүйл сумын «Хогцил» нэгдлийн Ургац хураалтад тусалж 100 га талбай- гаас 130 топ погооц тэжээл -ху-. " раа иэгдлийн төвд пуруулдлла Ургац хураахад Т. Эрдэнэтуяа Ж. Батсуурь, Д. Оюун пар идэвхтэй сайн ажиллав, 524 ЗУРАГ ДЭЭР: (Нүүрэн тала) сурагч Ч, Гэрэлчулуун, Ө. Ба тулга, Ж. Осоржин нар, ОР содоош” Е Е 2 з тишиитишийитиитїтиииийииинИИИИИИИИ й22-2222ТТТТТТТТТЭ ТГТ7 сурагцид «Залгамж үе» аянаараа ї т - й 8) 157 915 | 701113 | УРГАМЛЫН | шинэ олдвор Яндаж болдоггүй далай шиг Яасан баян цутас вэ? Бу | Монгол орны ургамлын помрог, ургамлын аймгийн талаарх шинж С Ухааты үндэслэл бүхий ултай ! судалгаа 100 гаруй жилийн тэр- Эс эхэлж, эдүгээ тус улсын нутагт 20 гару зүйл цэцэгт | болон спорт дээд ургамал байгааг бүртгээд байна. Манай ургамал судлаачид 1970 оноос өөрийн болон бусад оронд урьд өмнө мэдэгдээгүй шинэ со- шин арав гаруй ургамад инээж дэл- хийн ургамлын бүртгэлд нэмж орууллаа. Эдгээр ургамлыг олж илрүүлэхэд судлаач нөхдөөс гадна орон нутгийн хүмүүс, байгаль сонирхогч хүүхэд залуучуудын туслалцаа багагүй оролцсоныг ! зид дурдалтай. Ургамал судлалын ухааны хувьд шинэ олдвор болох, дор то- | инлуулан буй эд ургамлууд манай нутгаас өөр хаана ч ургадаггүй юм. 1. ТОЛГОДЫН ШИМЭРС, Цї- гаатг лгаан цацаг бүхий шигүү баг цэцэг иь цулгуй гол суман ишний! үзүүрт орших, чиг гахаар зүйлгүй олон иаст урга Улааибаатар, Хот орчимд, памхан уу төлгөс дын орой, энгэрт ургана 07. үс бүхий эрхэн буурцаг "сс 1-9 дү гээр сард. тардаг. Гоёл: чимэглэн лийн элэ. ургамлыг мал сүрэг даг ра иллэггүй 2, САЙХАНЫ ХУИЧИР, Хөх цэнхэр цэцэг бүхий сийрэгдүү ба Цэцэг ин сум шинийхээ.. үзүүрт оршино, Иш гахээр зүйлгүй. га сарг наалдсан. тачир... ургамал Үїхэлчлэг гурмалсан нийлмэл пїаач тай. ШНаашигцар 10: мм-ээс Уртгүй ЦМанчита. дагавар. хальсархуу бо гоод оор, хоорондоо нийлж ургаг сан, Тонь Гурийнсайхан, Монгол Алтайг зүүн үзүүр, Гошьалтайн баруун сэжүүрийн ууланд хайргат хатуу дагжиг хөрсөнд ургана. Хамгийн анх. Барууцсайханаас олж цуглуулсан юм, 3, 1ОНАТОВЫН ХУНЧИР, Їїш болоод цэцэглэх сум ишгүй буур» цагт ургамал, Үндэс орчимдоо суусан яглаптар туяа бүхий. цоол- тор цагаан. цэцэгтэй... Хос бус циймэл өдлөг навчтай, навчинцар иь 2-8 хос богоод. 15 мм хүртэл урт, 4 мм-ээс өоргонгүй, ихэвчлэн шаравтар ногооц өнгөтэй. ОӨмцө- говь аймгийн хойт талын сумдаар ихэвчлэн тааралдах хөндий, хоо лой, хонхор хотос, уулын бэл, сайр. сацрагын ирмэгийн хайргат элсэнцэр хөрсний олон наст урга- Монгол орны ургамлан. нөм- рог, хадлан бэлчээрийг судлахад хориод жил бүтээлч хөдөлмөрөө зориулсан ЗХУ-ын эрдэмтэн, док- тор профессор агсан А. А. їОна- товын дурсгалыг хүндэтгэн ийи- хүү изрлэсэн байна, Ёр нь шинээр: пээсэл ургамлыг түүний онцлог гол шинж, олсон газраар ч ичлэп бологч заримдаа уг шилжлэх | барт ихээхэн хувь нэмэр оруул- сан эрдэмтэн зом уу анх олсоп хү ний"нэрээр цэрлэх !ь цөөнгүй, 4.ТРУБОВЫН ХУНЧИР. Цэц гийн өнгө, төрх байдлаар ЇОнато- чө. зааалаах їаналлал ээүанэа дүрээлээ дэхцэла ауаалаал | 4 ї Ч1121ү 01 и Миний “Эх “орон--БНМДУ өө өмөхэм ахих өөхж пын. хунчиртай. инил,.|ПЇигцхүү олон хос ииниишцар бүхий. галпрт, пулсанг урт шин, сарайгар, аолон үсжсилт, урт шонтон бүхий. хатуу гонагой буурцаг. торгүүтцээр,/ ял» гагдана. Манай өришө тонн цөлийн бүсэд хайргат элсэн хөрстай хэл уул толгодын балд ургадаг, Тан, Дугаар сардП цацэглана, Нутгийн хүмүүс шүдэн цагаан гах! цоөнє гүй. Мал идиал харддогг Монгол орц ургамлын айхи далгарангүй бүүгэл гаргасан ОХУ-ын ардам, тан, дотор 1,1, Грубоцан алд» рапр эцэхүү. Ургамлыг. їйрлэслн билээ, 5, ХӨВРЭГ ИЛПЧИТ ОРТУУй. Мин том дэр маягийн мүүл үүсгэн гааарт илалдаж..ПЄургасан, шигүү зарамдаг. соогонцор.. Ерөн, хийдоо. аараархуу малгтай, Цөөн- төр хос, царийн зөлдэн. ийчинцар бүхий богино өдлөг цапчтай... Цас цэг-ин хөх ягаан, Буурцаг цүнд: тор. Мопгол: Алтай, Готеалтайн пуруунд таг, дэд тагийн бүслүүрт ургана, 6. ГРУБОВЫН ОРТУУЗ, Маш их оргосцшиас модожсоц салаа силбар ихтэй сөогөнцор тул дов сондуул үүсгэх иь цоонгүй. Манч- ны өврөөс гарсац цөоовтор хөх ягаан. цэцэгтэй, Хос бус одлог иавчтай, павчийцар нь гонлгойи- тор, 14. мм хүртэл урт, 8 мм Ч оргон, Уртавтар гонзгой хатуу буурцагтай. Галбын говь, Боргоцгийн говийн элсэрхэг хөр» сөнд ургана. Үүнийг В. И. Грубо- вын удирдсан хээрийн судалгааны шигн 1970 онд дээрх иутгаас ол- соп юм. Т7.КЛЕМЕНЦИЙН ОРТУУЗ. 8 см хүртэл урт, 2 мм хүртэл өргөн, хоёроос гурван хос навчин- цар бүхий өдлөг богино павчистай. Үндэс инь толоороо 1 см хүртэл бүдүүн, соом хиртэй өндөр ши гүү ургамал. Хүрэп ягаан цэцэг- тэй. эинтий, Хапгайн нурууны уулын хээрт ургадаг гоёд чимэг- лэлийн ургамал, Мопгол орны ургамлын пїөмрөг, түүх. зан заши- лыг арваад жил судалсан гэр бүл цншуилн, дилн Шицас 1їлеменц мапай цутгаас цуглуул | үнэн ап тодорхойлсон. 15000 їаруй хуудас хатаадас хийсний Чэ 1 эй9 ургамал (ом, 0, ЦЛГАЛИ ХАРГЛИЛ БУЮУ ДАВЛАЖЛМЦЫН ХАРГАНА, Гадийх төрх байдлаар говийн... бор харганатай.. бараг ишил, Гагцхүү 5:0 хос цанчинцар бүхий хос буг Өдлөг ийн, Урт шилбэн даар суу: сан буурцаг тэргүүтнээр өөр, 241 хос ийнчинцар суумал цуүйдгэр Пуурцагтай.. байдаг. Эйэ: харгана Омпөгопь аймгийн Булган. сумын пилээД, Өлсөрхэг хорстий.. путагт Миш шигүү ургадаг, Манай” ургаг МИД | СуДЛагЧ)| ууган ардэмтан, ШУЛгийн.| сурвалжлагч тэнүүн 1. Дашаажамц гуаг энэ. ургамлыг лих-өлис цуглуулсан тул. ийнхүү їэрлэсэн билээ, 9, ГОВИЙН ХАРГЛИЛ. Эл» инь алтай буюу. ямаан харганатай | идил өндөр гэр бут їом, Гагц- хүү гялалас хүрэн холтостойгоос, роо зорь Заримдаа 4,6 м хүрнэ. Их Богд, Мэмэгт,, Тостын нуруу, Хүрэнхиїйл. хэцэд хад... ЧУЛУУТай хажуу, хярд ургана, Загасны уур ! га, уурганы үзүүр холтсоор, иь хурдан морины эмээлийн иаамал . чимэглэл хийхэд. нНоц. боломж той. 10, УРТ БУУРЦАГТ ТАРВА- 1 ГАН ШИЙР. Эмийн тарваган шийртэй. адил шар цэцэгтэй. гур- | залсан. нийлмэл иавчтай болойч түүнээс хамаагүй ондор, том, Буур цаг нь сөөм хиртэй урт, Дотроо олоц том үртэй. Их нууруулын | хотгорт нуур усны зэрэг ховөо, цайдам ургана, “Эмийн түүхий эд боловч иөоц багатай. | Тухайц имутаг газар ургадаг ург гамлыг сонирхон цуглуулж, нэр усыг нь сайтар лавлан мэдсэний үндсэн дээр эрдэм шинжилгээний байгууллага, мэргэжлийн хүмүүс- тэй холбоотой ажиллавал шинж- лэх ухаанд шинэ олдвор болох олон арван ургамлыг изэн ил- рүүлэх нь дамжиггүй гэдгийг бит- гий тартаарай, хүүхдүүдээ! Дэд эрдэмтэн Ч, САНЧИР 277722///у002020 2 ууу ЛГй, 11онер, сурагчид «Залгамж үе» аянаараа 727272222272/22222222/22227220722Л227Х. ЯЯНЫ ГАРААНД БУЛГАН. хотын 8 жилийц 2 ду» гаар дунд сургуулийн 325 дугаар бүлгэмийн зөвлөл, МХЗЭ-ийн ХҮЦ нх хурал, «Залгамжлагч» 1ЇҮ чуул- ганыг угтаж, олон улсын коммунист ажилчиы хөдөлгөөинй гарамгай зүт» гэлтэн, Болгарын ард түмний сод хүү Г. Димитровын цэрэмжит бүл» гэм болохоор авсан үүргээ амжилт» тай биелүүлж, Д. Сүхбаатарын нэ- рэхиинт МПБ-ын Төв Зөвлөлийн шийдвэрээр Г, Димитровын нэ жит бүлгэм боллоо. Манай сур лийн пионер, баатарчууд энэ ололт амжилтаа улам бататгаж «Залгамж: үе» аяны удирдамжийг хэрэгжүүлэх зорилгоор 1978-1979 оны хичээлийн жилд аймгийн тэргүүний бүлгэм болохоор аймгийн ерөнхий боловс» ролып сургуулиудын нийт пноне- рийн анхан шатны байгууллагуудыг уриалж аяныхаа жигүүр тус бүрээр тодорхой зорилттой үүрэг аваад ажиллаж байпа. МАХН-ын Төв Хо рооноос дэвшүүлсэн зарчмыг лоо. сонг өврсдийн амьдрал үйлсдээ бү» твэлчээр хэрэгжүүлж, сургууль дээ- рээ НХШ, НХГ, дутагдал-зөрчлийг олж илрүүлэх пост, нү, эн хам- гаалах сургуулийн тэргүүний грулп, сургуулийн тэргүүний бүлэг, салаа шалгаруулах болзолт уралдаануу» дыг "зарлан явуулж, сурагч бүр сурлагатаа чанарын ахиц гаргах. сурагчдын хамт олны дуид | жит бүлэг, соёлч нөхөрлөл, ,тэргүү- ний бүлэг, пүдлэн хамгаалах тэргүү- ний групп зэрэг тэргуүний хамт олол болох, арвнч, хямгач салаа. бүлэг болох хөдөлгөөнийг өрнүүлэн ажиллаж: байна. Д. ХИШИГЧУЛУУН ””??22ЭЭ2ЭЭТТЫЇЇ? ТЭ 11ЛЭ ЛИ 2 «Залгамж үе» аянаараа,у уу0уү0002220202220И2222 Бидний Магнай гөсөц юм. Одоо тус апгид Одончимэг, Энхбаяр, Б рэг тэргүүний сайн су амжилт ангийн хамт олоц өнгөрсөн хичээ лийн иалийг амжилттай үдэж, 10 лиопер опц, 17 пиопер сайн дүнтэйгээр б дугаар ангиа төгс» Отгон, Баяптуяа, лормаа, Идэрсүрэн зэ- гчид олоц байпа. Бид «Хөдөлмөрийн яїнл бүрийн намар ангийц «Хөдөлморийн авар- рагч СААЛЬЧИН Партизаны дунд сургуулийн гийп. сурагч гийл. «ДА» айгийн сурагч хүү, 7-гийн «Б» ангийн раа тус бүр 8--10 үнээ САА-н 8 жилийн 4-ийн «Бь» ан- Н. Урансайхан, 6- Баяр- сурагч Б. Алтаитуяа нар зуны амралтаа- хариу- ОХИД цан, 1450--2176 литр сүү саа- жээ. ЗУРАГ ДЭЭР: Саальчин су- рагч Н. Ураисайхан, Ж. Баярхүү, Б. Алтантула дээр. цар оройн сааман Л. БАТСҮХИЙН апсан гэрэл зураг -ыг шалгаруулдаг уламжлалтай. Энэ иамар ай аигийц сурагч Ш, Нэргүй 1200 кг өвс 51 зурам агнаж, 4 эмпэг хангал сурган, аварга» боллоо. Манай ангийн хамт олон «Улсын тэргүүний бүлэг» болох ү лүүлэхээр чармайн ажиллаж байна. Гопь-алтай аймгийн Алтай хотын 10 жилийн П дунд сургуулийн Т-гийн «Б» ангийн су- үрэг амлалт авч түүнийгээ бие- ГТ, ГЭРЭЛМАА Пионер, сурагчид хадланд ӨМНӨГОВЬ аймгийн Булган сумын 8 ишлийн дунд сургуулийн 300 гаруй пионер сурагчид саях- ны нэг амралтын өдөр «Туяа» нэгдлийн малчиддаа туслахаар хадланд гарч өндөр бүтээлийн нэг өдөр зохион явуулав. Хадлан авах ажилд тус сургуулийн “анги бүлгүүд уралдаантай ажиллаж 10475 кг өвс хадаж, хурааж ну- руулдав. Хадлан авах ажилд нийт пио нер сурагчид идэвхтэй. оролцсоны дотор багш Сарантуяагийн удирд- сан 7-гийн «А» айги, багш Зо- ригт, Хашхүү нарын удирдсан 8- ын. «А», 5ийн «А» ангиуд 23500--3000 кг өвс хадаж эхний байранд шалгарлаа. Хадланд оролцсон олон пионер сурагчдаас 8 дугаар ангийн сурагч Буд, Эр- дэнэбилэг, Цэвэгсүрэн, 7 дугаар апгийн сурагч Хандсүрэн, Туяа, 6 дугаар ангийн сурагч Одсүрэн, Уртиасан, Мбанчив, Цогтбаатар, 5 дугаар апгийн сурагч Эрдэнэбат, Отгонсүрэн: нар онц идэвхтэй ажиллаж, амжилт гаргасан байца. Багш Д. ТОГТОХДЭМБЭРЭЛ врфдеёниё Эл ЖИВШЕЄ». Шив184Хэ “ноницЦ 92 722222222222222/2 ПЕТРУСЬ БРОВКА (НАЙРАГЛАЛ) Марат аа! Аюулт тэр жил, чи Амь үрэгдэн төгсөөгүй ээ. Ард түмэн шигээ, чи, мөнх оө. Өөр дээрээ гранат барна” Өндийн босож ирэхдээ Эцсийн тулалдаанд Эргэлтгүй, чи ялсаан... Эдүгээ ч чи залуухнаараа Арван дөрөвтэй хөшөө босгуулан, Ард түмнийхээ дурсгал болон мөнхжив Аюулт дайн өнгөрсөн... Марат Казей минь ээ! Гэвч Аянга мэт чамд нижигнэж байгаа Үхэл сөрөн, гранатаа чи өргөсөөр Өнөө ч чи тулалдан тулалдсаар.., 1. Алесь өвөө Марат хүүгийн өвөө Маш мэргэн цэцэн хүн Цэвдэгш гэсгээдэг урин цагийн тухай Цэн цэнгийн хур борооны тухай Агч модны шүүсний тухай Анхилуун цэцэгсийн Үнэ цэнийн тухай Тарначин энэ өвгөнд » мэдэхгүй юм үгүй. Өнгө өнгийн цэцэгс, Өвчин анагаах ургамал, Гацуур мод, нарс, царс, Газарт наалдсан гүзээлзгэнэ, Амтат бал, мөөг, зэрлэг зөгий Ан араатан, ойн амьтдын тухай Үнэнхүү гайхалтай, Үлгэрийн шидэт яриагий нь Ач хүү нь сонсон, Ам ангайн чагнана. Өвгөн аавын ярна тун сайхан. Өврийн хүүгийн тухай бас ингэж дурсана. -- Анх чамайг яагаад Марат - гэснийг Ач минь, чи сайн тогтоож ав... Зав чинь тэнгист их дуртай байлаа. Арга ч үгүй биз, тэнд цэргийн алба хаасан юм «Марат» гэдэг усан онгоцоор л гурван жил аялсан юм Эрх чөлөөний телөө тэмцэж явсан онгоцоо Ихэд бэлэгшээн чамайг ингэж нэрлэсэн юм Өвгөн аав Алесь нь Ч Өөрөө бас шаггүй хүн. Өтөлсөн хэдий ч морьд маллахтай Ач нь насаар балчирхан Чч Адууны хашаагаар эргэлдэх 5 дуртай, Хар багаасаа морь унаж сурлаа. Хай, мөн ч жаргалтай цаг гэж шагшин, Хал үзсэн өвөөгөө халаглан бахадтал Хавгал хөлгөөр цэнгэж явлаг Хавар хавраа дагаад, Хайлан налайж байлаа. Харин нэгэн тунгалаг өдөр Хар хэрээний сүүдэр татуулан, Аянгын нүргээнт бузар дайн Амгалан тайван тосгоны нь нөмөрлөө! Гэрэлт хорвоо дайвалзаад,. Гэгээн ухаант овоо нь Хөмсөг зангидан дүнсийв Нар тусах цонх бүхнийг нь Нарсан банзаар таглан хадуулж, Уйлаан ёолоон, Уй гуниг чирсэн тэр өдөр Ухаан бодолд нь харанхуй татан үлдлээ. Хүүхдийн цэцэрлэг, клуб Хөх утаа оволзуулан шатлаа Марат аа! Битгий уйл! Маргааш гэж өдөр бий! Чийрэгж! Харин энэ гай зовлонг Ханатлаа, шавхартал нь амтал! Харгис дайсанд эргээд, Хариу хишгий нь хүртээ! 2. Хав харанхуй өдөр, хоног Дайралдсан бүхнээ хуйхлан, Дайн газар дэлхийг талхалж явлаа. Назейн гэрийг дайсан эзэгнээд, Хаашаа л харна, вэ, Хав харанхуй, уй гашуу Тосгоноор дайраад, байлдааны фронт Тогтож чадалгүй ухран өнгөрлөө, Голын хөвөөнд, гарамны дэргэд Гон ганц пулемёт үлджээ, Эзэнгүй гээгдсэн «Майсим» үл дуугарна Эрсэдсэн цэргийн бунхан 2 хажууд нь дүнсийнэ Үлдсэн хэдэн зэс сум нь зэвэрч, Үхэл энд дураараа дургина Марат хүү энэ бүгдийг олж ажиглаад Маргааш гэлгүй, пулемётыг : мөрлөн чирж, Бургасан шугуйт голын эрэгт Бултын нүднээс далдлан нуув. Өрөөлөөс бүхнийг нуух бэрхтэй Өвөө нь хэзээний мэдсэн байлаа, -- Бүтэлгүй юманд ганцаар бүү зүтгэ... гэж Битүүхэн нэг л удаа өвөө нь хэллээ, Тэгээд ачдаа туслая гэж боджээ. Тэр шөнөдөө унталгүй хоёул ноцолдиээ Эргүүл хийж, шугуйд очоод, Элс шавартай пулемётоо цэвэрлэн Арчиж тослов... Ахиад буудахад Ажрахгүй болгов Өвөө нь ачдаа Өврийн халааснааса Гар буу нэгийг Гаргаж бас өглөө, Ач хүү Марат нь таван гран” Авчирч бас нийлүүллээ Цэргийн агуулах ингэж Цэгцрэн бүрдлээ Агуулахдаа ингээд хэвтэзнэг. Аяндаа тэгсгээд дайсныг ниргэнэ, 8, Марат, Ада хоёр Эгчтэйгээ, Марат хүү Эвтэй найртай Эгчийнхээ сургамжийг Эрхэмлэн сонсоно. Ада эгч нь ухаалаг, эелдэг. Ахмад насы нь ч хүндэтгэх ёстой Ада эгч нь, гэвч эмэгтэй хүүхэд Агуулахын тухай, Марат Ам нээж, үг алдаагүй Гэрийнхэн дотор ч Дэлхийн ХИЙН ХҮҮХДИЙН УРАН 80- ХИОЛЫН САНГААС» бул нээлээ. Энэ буланд ЗХУ, социа- лист бусад орпуудын болон дэл- хий дахинаа нэрд гарсан аохиолч- дын бүтээлээс: нийтэлиэ, Манайх энэ булангаа Золлолт Белорусын ардын яруу найрагч, ПХУ-ын торийн. шагналт, Соций- лист ходолторийн байтар зохиолч Петрус, Бропиа-гийн: «Марат Уй» асїїе. найраглалаар илэлэй, «Пиоперийн Дү сониц «ДЭЛ- Хэн хэндээ Хэлэх ёсгүй нууц бий. Шархтай таван байлдагч, ойгоос Бэрхтэй замаар пууцхан иржээ, Хоорхийс, тэднийг Ада охин ээжтэйгээ Хол дээр нь босгох гэж эмчилж сувиллаа Эмчлэн сувилсны хэрэг нь бүтэж, Эдгэрээд тэд, тавуул одсон Төрөлх нутгаа хамгаалахаар Түрүүчийн цаснаас өмнө явсан Намартай залгаад, өвөл золгохдоо Найргүй хүйтэн жавраар хайрлаа. Харсан зүг хавтгайдаа цагаарна Халуун зүрх хүйт оргин шимширнэ Цасан шуургатай нэг шөнөөр Цан хүүрэгтсэн нэг хүн Тэдний байшинд Тэмтчин орж ирлээ. Амьд л төдий сахал нь ургасан, туранхай, Ахимаг байрын ийм хүн орж ирлээ Хариугүй үхлийн ирэн дээр Халууран дагжсан тэр хүнийг Харуутаа ээж нь таниад: - Үрс минь, энэ чинь комиссар байна, Үүнийг хэн ч мэдэх ёсгүй. Элдвийн хорт санаатнаас хол Энд, манайд одоохондоо бай... гэж шивнэв Ойр зэргэлдээх ойд Очих зам цастай, шавартай ! Хоорондоо хэл авалцах Холбоо харин найдвартай, Үдшийн бүрий нөмрөх мөчөөр Үүд хаалга сэвсхийн нээгдэнэ. Олноор Түрүүхэй гэж нэрлэдэг Овсгоо самбаатай, зориг зүрхтэй Ойн партизан-тагнуул оржяс ирнэ. Ширээний ард ёсорхуу суугаад, Шинэ сэргэг сониноос лавлана. Хаана, ямар зэр зэвсэгтэй Хамгаалалтын гарнизон ирсэн тухай Тооцоот зурвасын замаар Тоолж өнгөрүүлсэн танкийн тухай Янз янзын мэдээ, Ярна хөөрөө хөвөрнө. Энэ бүхнийг Марат хүү Дуугүйхэн чагнана. Ээжийгээ харан, ЮУ гэх бол гэсэн шиг сууна. Сав суулгыг нь хураалцаж, Ээждээ тусална. -- Сайн хүү, баатар хүү Казей гэж Санаандгүй түүнийг Түрүүхэй магтлаа Ойн зоригт баатартай Таннл.дотнодоо Марат хүү Онцгой их баяр хөөртэй Хөмсгөө хүртэл дарж өмссө! Сэгсгэр малгайд нь Хүрэн улаан тууз хадаастай Нуруу өндөргүй ч, Кэоо рүүхэй Нутгийн нэгэн зоригтон МЭсВЬ : мөн -- Ой руу хэзээ аваачих вэ? гэж Марат Олон удаа түүнээс шалдаг. -- Цаг нь болохоор... гэж, ганцхан үгээр Цаадахь нь ямагт хариу өгдөг Харин өнөөдөр цаг нь болжээ, Харанхуй тосгоноос сэм хөдөллөө Марат хүү Түрүүхэйн араас, Энэ «жагсаалын» сүүлд өвөө нь Эрх чөлөөг байлдан авахаар хүүхдийн. уран са!аас Марат Казей гэж арван дөрвөн . настай пионер, партизан хүү байв. Энэ баатарлаг зоригт хөвүүн Ма- рат Казейг ЗХУ-ын баатар Цо- лоор нэхэн шагнаж, Минск хотод зохиолын лурсгалын хошоог ив босгосон ажээ, Пионер сурагчид сониноосоо гадаадын. ямар зохиолчдын бү- тоолтой танилцах хүсэлтэй б гаагаа. бичиж «Пионерийн үнэн» сониты редакцид ирүүлж болио. хий хөдөллөө... Ээж иь, харин гэртээ Эндээс холбоо барихаар үлдлээ.., 4. Ойд «.Намаг дундуур тахиралдан муруйлдсан Нарийхан нууц эким тэднийг хөтөлнө. Алхам бүр нь аюултай энэ жимээр Атаат дайсан хэрхэвч эс нэвтэрнэ, Алга дарамхан хуурай арал дээр - Айлын сууц шиг газар байшин эгнэлээ Энд өөрийн Зөвлөлт засагтай Эмнэлгийн хэсэг, Нийтийн гуанзтай, Ингээд, Ада, Марат хоёр өвөөтэйгээ Энэ отрядад гишүүнээр бүртгэгдэв Харуул манаачаар өвөөг нь томиллоо. Харин Адаг жагсаалынханд бүртгэв ..Анхны даалгавраа Марат Казей авлаа Аяны замдаа, тосгон орохоор 2- гарлаа Мань хүүгийн хойноос эгч нь». Энэ «жагсаалын» сүүлд өвөө нь Эгнээ болон ой руу зүглэлээ ..Харагдсан бүгдийг Марат хүү ажина. Хаа холынхныг Ч явдал дундаа тогтооно Ойд буцаж ирэхдээ Олон шинэ мэдээ авчрав Өөртөө ч бас уйтай гашуутай Өнчрөл хагацлын далай нулимстай Өөдгүй аймшигт мэдээтэй ирлээ. Хайрт ээж нь амь үрэгджээ... Харгис дайсан Минскт цаазалжээ. . Ээжтэй нь хамт Номниссар, Түрүүхэй хоёрыг Элэг эмтрэм бас тамлан алжээ. Эрх чөлөөний талбайд, тэднийг Эгнүүлэн нэг дор дүүжилжээ. Эрх чөлөөг Аймшгаар номхотгоно гэж Ингэж санаатай хийсэн байлаа. Тийм хувь хэрхэвч байхгүй! 5 ч Байхгүй! Тэрслүү дайсанд хариу. баринаа Ээж минь, Та. сонсож байна уу? Эрх чөлөөг тэд талхалж чадахгүй! “ Эргээд бид хариугаа авна! Та нарынхаа төлөө хүүхэд, хөгшидгүй босно. Тангараг өргөе, сонсож байна уу, комиссар аа? Цаг нь ирэхээр, 5 Түрүүхэй минь сонсож байна уу? Цадиггүй дайснаас бид өшөөгөө . авна Эрхэм нэр төрөө бид бузарлахгүй Эрх -чөлөөгөө байлдан хамгаална. 2 Ч раг Шилмүүсийн үнэр.анхнлуун Ширээ түмэн гацуур дунд . Сийрэг нэгэн чөлөө Ургаа битүү ойн энэ чөлөөг Улаан талбай гэж бүгдээр . 5 нэрлэдэг . Ойн энэ нам гүм чөлөөнд 3 Отряд өнөөдөр эгнэн жагсчээ. С : дЭХн ? 2 : РОАФТАРИ НАР нЭгдэгтүн/ МАХН-ын уйл хэвгийн төлөө хэзээд вэлхэн ВАЙГТУН -----. Г угт юДА) АС 95 дахьжилдээ. ф БАЯРЫН ХУРАЛ Монгол, Зөвлөлтийн пайрамдлын уламжлалт сарын ажлын нээлтэд зориул- сан нам, улс, олон нийтийн байгууллага, нийслэлийн хөдөлмөрчдийн төлөөлөгчдийн баярын хурал улсын дуурь бүжгийн театрт болоьБ. Баярын хурлын тэргүүлэгчдийн | бай- ранд манай нам, засгийн удирдагч нөхөр Ю. Цэдэнбал, Ж. Батмөнх, С. Жалан-аа- жав, Н. Лувсанравдан, Д. Майдар, Т. Рагчаа, Б. Алтангэрэл, Д, Гомбожав, С. Сосорбарам нар болон БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга С. Лувсан- гомбо, М. Пэлжээ, Д. Содном, Ч. Сүрэн, Д. Цэвэгмид, БНМАУ-ын Ардын Их Хур- лын Тэргүүлэгчдийн нарийн бичгийн дарга Ц. Готов, Ардын Их Хурлын тэргүүлэгч тишүүд, МЗНН-ийн Төв Зөвлөлийн тэргүү- лэгч тишүүд, мөн ЗСБНХУ-аас тус улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд А. Н.Смпрнов нарыг гарч ирэхэд баярын хуралд оролцогсод суудлаасаа босч алга удтал, нижигнүүлэн ташиж халуун дотно угтав. Ї Баярын хурлыг МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны орлогч гишүүн, . Улаанбаатар хотын намын хорооны нэгдү- тээр нарийн бичгийн дарга, МЗНН-ийн Төв Зөвлөлийн орлогч дарга нөхөр Б. Алтангэрэл товч үг хэлж |нээхэд хөгжимд БНМАУ, ЗСБНХУ-ын төрийн дуулал сүр жавхлантай эгшиглэв. Баярын хурлын илтгэлийг МАХН-ын Төв Хорооны гишүүн, ЭТНБХ-ны Гүйцэт- тэх хорооны дарга Н. Лувсанчүлтэм хийв. Баярын хурал дээр ЗСБНХУ-аас тус улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Эл- чин сайд А.(И. Смирвов үг хэлэв. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ЗӨВЛӨЛТИЙН ХҮҮХДҮҮД БИЧИЖ БАИНА Х138(1584) | Р С їЭнх тайван, пайрамдал, нөхөрлөл аинилллиллллиилллллллллллллллллл аш Нэн Ф 1978 оны афаб0 аар сарын 11... ф Лха». Үнэ10 мошо БИД, ЛЕПИНИЙ.. КОМСОМОЛ, ӨСВӨРИЙН ЛЕНИНЧҮҮДИЙН АНД НӨХӨД Улаанбаатар хот дахь зөвлөлтийн 10 жилийн Ш дунд сургуулийн 7- гийн «В» ангийн сурагч А. Амар, К. Ирина нар шинэ дууны нот үзэж байгаа нь -10-ын «Е» ангийн сурагч Д. Опон- гэрэл, Х, ЕЁлена нар. С. БОДООШИЙН авсан гэрэл зураг... ГАР ЗУРГИЙН УРАЛДААН. Олон улсын хүүхдийн жил, БХЛ НЗ9-ийн 60 жилийн ой, Монгол-Зөв лөлтийн уламжлалт найрамдлын сард зориулж, “Энх тайван найрам- дал нөхөрлөл» сэдэвтэй гар зургийн уралдааныг ерөнхий боловсролын дунд сургуулийн 1ТУ--УПЇ ангийн пионер сурагчдын дупд зарлаж байна Уралдаанд ирүүлэх зураг Монгол- зөвлөлтийн болон соцналист орнуу- дын өсвөр уеийнхпий үерхэл, нөхөр” лөл, дэлхийн хүүхдийн найрамдал | хүсэл. мөрөөдлийг тусгасан байх шаардлагатай, Уралдаанд оролцогчид 20х80, 830Х50-ийн хэмжээтэй цаасан дээр тушь, гуаш, усан будаг, харандаа- гаар зурж болно, Зургийг 1978 оны 12 дугаар сарын 25-ны дотор «Пио- нерийн үнэп» сонины захидал харил- цааны хэлтэст» гэсэн хаягаар ирүү- й 3) МАНАЙ Шу, Р » . » ПионеРиин унэн Үе тэнгийн монгол найзууд аа! Та нарт Монгол-Зөвлөлтийн най- рамдлын сарын нээлтийг тохиолдуу- лан энэхүү захидлыг Ташиелт хо- тоос бичиж байна. Миний нэр На- таша, овог Соболева, 14 настай. Би монгол хүүхдүүдтэй захидлаар харилцахыг хүсдэг. Би зөвхөн та нартай захидлаар харилцаад зогсохХ- гүй БНПАУ, БНАГУ-ын пионерүү- ДЭД Захидал бичсэн, Монгол найз нар ёа, надад захидал бичээрэй! Баартай, Миний хаяг 4 ашиеитекая-обл ереднє. Чир- чикский р-он ст Кучлук ул. “Гагарина-34. Соболевой Наташе, Хайрт найз нар аа, сайн байцгаа- па уу? Та нарт Балхаш хотын «ИН- териационал» клубийн гишүүн Би- бигуль захидал бичлээ. Манай илуб заяхиаас ажлаа эхэлж байна. Бидний клуб «Солнышко» гэдэг нэртэй, Монгол улсад лав «Интеринациолал» илуб бий биз ээ. Тийм нэгэн клу- бийн гишүүдтэй бид захидлаар ха- рилцаж, ажлынхаа туршлагыг со- лилцохыг хүсэж байна, Миний хаяг: Каз, ССР, 492219, Джезицазгаис- кая обл, гт, Балхаш, Коупрад, Он- тябрьсний шоселон, 2 Линил,дом 27 Турушевой Бибигуль. Хүүхдүүдээ сайн байцгаана уу? Миний нэрийг Юобзеба Нина гэдэг, Би 44 настай, Сахалины арал дээрх Оха хотод амьдран суудаг, Манай хот жижигхэй боловч гоё шүү, Хот маань удахгүй хаяа толж том болио, Би 7 дугаар ангид суралцдаг. Та- най орны охнд, хөвгүүдтэй захид- лаар харилцаж танилцахыг хүсч байна. Миний хаяг: СССР, 694460 г. Оха-на-Сахалине, Ул, Даержинского 28 2 ив, 74 Кобзебай Нины. Монгол тайз нар аа, сайн байц- гаана уу? Би мопгол хүүхдүүдтэй тапилцахыг хүсч захидал бичлээ, Хаяг: УССР. Диепропетровскал обл, Солонлнской р-он С, Пропаш- коё. Сцакуненцко, Зол Михайловна Индекс: 322191, Сайн байна уу? . Миний нэрийг Голопийши Анд- рей гэдэг, Ви. мопголын охид хөв» гүүдтэй тапилцахыг хүсч байна, Миний халг: Удм, АССР, г. Мож- га пүнад.. Сонхоаший д.7 ив-2, Го» ловиацину Андра, Өрхөм. молгол пайз пар аа! Та бүхэнд ЗХУ-ын пиопер охидын цэг Гульсийа. аахидал. бишик, байнд. лээрэй, Зургийн ар талд овог нэр, нас, хаяг зургийнхаа сэдвийг тодор- хой бичихээ мартуузай.. ... Хүүхдүүд та нарын зурсан зур» гийн сэдэв, өнгө үзэмж, уран сайхныг дүрслэлийг харгалзан 8 байр эзлүү- лэн шагнана. Үүнд: Нэгдүгээр байр4. Гадаадын пиопе-. рийн зусланд амрах эрхийн бичиг, ДИПЛОМ. Т 2 ? Хоёрдугаар байр-2 Дотоодын пио- нерийн зусланд амрах .эрхийн: би- ЧИГ, ДИПЛОМ,. - - . т Гуравдугаар байр-5 МПБ-ын Төв. Зөвлөл, «Пионерийн үнэн»... сонины диплом. Та бүхний шилдэг бүтээлийг С0- нинд нийтэлж, үзэсгэлэнд гаргаж сурталчилиа, т ",Д, СҮХБААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПБ-ЫН ТӨВ ЗӨВЛӨЛ Миний хаяг: 452877 Башкирия карайдельский р-он, Кирзнииский с/с пос Кирзя Минибоевой Гульсппы Сайн байцгаана: уу? Та бүхэнд ЗХУ-ын гурван пионер захидал бич- лээ, Бид Новозыбков хотод суудаг. 6 дугаар ангийн сурагчид юм, Манай хаяг: Брятекая область. г. Новозыбков, Ул. Садовая, Д. 89 ив 26. Соколову Сергею. Бидэнд захидал бичиж байгаарай, Анд найзууд аа! Би монгол найз нартайгаа тапил- цахыг хүсч байца. Миний хаяг: ССОР, 658040. Ал- тайски край гт, Нопоалтайек-7. ул. Депопскал 28-38, Дудукицой Свете. Би танай орны охид хөвгүүдтэй танилцахыг хүсч захидал бичлээ, - 5 Миний” халг: ССОР, 148485. Моокопокая обл, Ногииский Р-он. 03 450 лох. Октлбрыг ул, Цень ральпал дом 7, кв 54 Наацной Гала ЕЛ”””4”””Э”Э”Э””ЭҮ””Ч””Т”” 408ЛӨЛТИЙН ХҮҮХДҮҮД БИЧИЖ БАЙНА БҮХНИЙГ ХҮҮХДИЙН ТӨЛӨӨ УУЛЗАЛТ БОЛОВ МХЗЭ-ийн Төв Хорооны Ардып Бо- Р. Сан- уулзав. Түдэв, БНМАУ-ын ловсролып Яамиы сайд жаасүрэнг хүлээн авч Уулзалтад МХЗЭ-ийн Төв Хо- ны нарийн бичгийн дарга .» Дашдовдон, АБЯ-ны нэгдүгээр орлогч сайд Б. Даваасүрэй иар байлцав. Уулзалтын үеэр МАХН-ын Төв Хорооны лоозонг хэрэгжүүлэх та- лаар өрнөж байгаа ажлыг эрчим- жүүлэх, МХЗЭ-ийн ХУ!їих хурал, Монголын пионерийн «Залгамж: лагч» ТУ чуулганы шийдвэрийг биелүүлэхэд МХЗЭ-ийн Төв Хо- роо, Ардын Боловсролын Яамны, хамтын ажиллагаа, уялдаа хол- бооёо улам сайжруулах тухай ярилцлаа. ц. БЭВШИНХЭГС/, ТЕАТРЫН ШИНЭ БАРИЛГА АШИГЛАЛТА / 0РЛОО Саяхан эх орны нийслэлд хүүх- дийн театрын шинэ барилга ашиг- лалтанд орлоо. 600 үзэгчийн суудалтай, хү- лээлгээний танхим, жүжигчид, үйлчилгээний 70 гаруй өрөө, та- Салгаа бүхий эрчин үеийн тоног төхөөрөмжтэй энэ барилга бол ма- най нам, засгаас өсвөр үеийнхний төлөө тавьж байдаг хайр халам- жийн бас нэг тод илрэл юм. Театрын шинэ сайхан ордонтой | болсон явдалд манай нийт өсвөр : 4 үе баярлаж байна. МАНАИ СУРВАЛЖЛАГЧ ШИНЭ ТӨМӨР 3 А КС га" Яї- зүзсэр ж байгуулсан Бага Ё хангай--Бага нуурын төмөр зам хан ашиглалтад орлоо. й м манай орчин: үеийн олыг БӨвЭДА Наг г- 1 бага насандаа зохиолдоо 8 нуурын Зөх: нүүрс! йн цРРаррОрыг эх Б ага "НУУ рь їШ төмөр ашиглалтанд орсиооргэх орны зам 100 ш им-ээр уртсав Бага нуурын иүүрсний ордын цогцолбор “үгэн ашиглалтад орсны дараа жилд 6 сая тонн Нүүрс олгворлох юм. « Шинэ тан зам монгол-отлол тийн ард түмний иайрамдлын түү- Дас нэмлээ, хэнд бас иэг баярт хуу цэг» дүгээр нарийц бичгийн дарга Л. | | | | БҮЛГЭМИЙН ЗӨВЛӨЛИЙН ДАРГА. НАРГ МАХН-ын Төл Хорооны нэг- гээр їнарийн бичгийн дарга, БН МАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэр- гүүлэгчдийн дарга 10. Цэдэнба- лын сайаачилгаар МАХН-ын Топ Хорооноос дэйшүүлсэн Лоопойг амьдралд х эрэглсүүлж, ходолмарт цоммупцист ёсоор хандах үзлийг пиопер багачуудад төлөлшүүлаг тогтоох ажлыг цаашид сайжруу. лах зорилгоор Д. Сүхбаатарын пэрэмжит МПБ-ын Төв СЗолло. лийп Тэргүүлэгчдийн хурлаас. МП Биш дүрэм, пноперийн танхи» мыт зааварт зарим измэлт өөрч- лолт оруулсан билээ, Этэ шийд: пэрийн: дагуу ппоїерийп танхим- даа дараах, їймэлт өөрчлөлтийг хийх хэрэгтэй, 1, Пионерийн лийн У зүйлийг: ю-- «Пнопер бүр ажилч хичээн, гүй, шударга чин үйэнч байж: «Хүн бүр бага балчраасаа ахлон туйлын аж ахуйч, арвич хямгач социалист өмчийн эс ширхэг бү- рийг алхам тутамдаа нүдлэй хам- гаалагч, хөдөлмөрийг бишрэн шү- тэгч байх ёстой» гэсэн Монгол Ардын Хупьсгалт Намынхаа лоо, зойг амьдрал, үйл ажиллагаан- даа мөрдлөг болгоп хэрэгжүүлнэ. чин эрмэлзлэн -- «Баатарчууд нь социалист омчийг хайрлан хамгаалж, ариун цагаан ходолморийг битрэн шүт» нэ» гэ!!! тус тус оөрчлөн засаж бичнэ, мЭРСЛОО пионерийн тан» химын «МАХН» самбарт МАХН-- ин шинэ. лоозопгуудыг томоор бичиж байрлуулах Ёстой, Зарим. сургуулийн булан, танхимд эд. гээр зүйлийг бичиж, сурталчи» лаагүй байгааг пионерийн идэвхт» зүүд анхаарна уу! ташин шинээлжэээ шэээжилээ гивисэпалила шишлэвлигити) оэшливлишинЫ МиЛЭиЖЛЭЭЭ .хмииэхииИЖЧ ЕивежиЛИиИШНН | зӨвглиЖиишлн өВХЖЛЭҮЛЛИЖН юэ УЛСЫН ТЭРГҮҮНИЙ БҮЛЭГ БОЛОХЫН ТӨЛӨӨ ГАГАРИНЫ НЭРЭМЖИТ ШИРЭЭ ТААНА ТҮҮВ Дундговь аймгийн Хулд сумын 8 жилийн дунд сургуулийн су- рагчид таана түүх өндөр бүтээлийн хоёр өдрийн ажил зохиов, Энэ ажилд сурагч Т. Батсайхан, Т. Батчулуун, Ж. Бархас, Н. Оюун- сүрэн, Ц. Тогтоол нар бусдаасаа давуу ажиллав. Хөдөө нутгийн пионер сурагчид малчин ах эгч нартаа тусалж, малын тэжээл бэлтгэх ажилд ийнхүү хувь нэм- рээ оруулж байна, Зоотехинкч И. УЛАМБАЯР ЛАНДЕШТЕЙНД АМАРСАН. СУРАГЧ Баяихонгор аймгийн Богд су- мын 10 жилийн дуид сургуулийн 7-гийн «А» ангийн сурагч Бая- рав 24 улирал дараалан онц сайп суралцав. Тэр өлгөрсөн зун БНСЧСУ-ын «Ландештейн» гэ- дэг пиоперийн зусланд амарч БН БАУ, БНАГУ, БНСВУ, БНСРУ, БНУАУ, ЗХУ, БНСЧСУ зэрэг ах дүү «социалист орны пионерүүд- тэй хамт амарчээ. Сурагч С. Баяраа өнгөрсөн хи- чээлийн жилд ангийнхаа сул сур- лагатан сурагчдыг дааж: аваад хи с нь Давтуу/ хамтарч ажилласны үрээр ду урлагат- ны эгнээнд хүргэсэн байна. Багш Б, БЯМБАСҮРЭН Сүхбаатар аймгийн Монххаай сумын 8 иилийн дунд сургуу- лийн 6б-гийн «Бэ» ангийн пноне. рүүд зуны амралтаараа тус су- мын «Гайхамшигт» нэгдлийн бри- гад, сууриудад идэвхтэй сайн ажилласан байна. Тус бүлгийн хамт олон зоодойн Дарш 43 шдг, хүнсний, ногоо 15 кг бэлтгэж, 29 даага сургаж, 5175 литр сүү саажээ. Тус бүлгийн пионер Дэл. хийцэцэг 2158 литР сүү сааж «Аварга саальчин», Эрдэнэбаяр 8 даага сургаж «эмнэг сургалтын аварга», Х. Түмэннаст 165 кг ноос хяргаж «ноос хяргалтын аварга» болж малын тэжээл бэлтгэлийн уралдаанд сурагч О. Энхболд, өвс хадлангийн ажилд Эрдэнэбилэг, гар урлалын урал- даанд Баатардаваа, нар шалгарч өөрсдийн хөдөлмөрөөр бусдыгаа Бадамцэцэг бүтээлч үлгэрлэж байна. Энэ ангийн хамт олон өлгөр- сөн хичээлийн жилийн эцсээр бүлгээрээ 100 хувь суралцаж, чанарын 632 хувийн амжилт гар- гаж, Бадамцэцэг ахлагчтай «Дунд- гүй салаа» төрүүлжээ. /Мөл ан- тнд «Ю, Гагарины нэрэмжит ширээ» сурлагын чанарын дар- цаг бий болгож 7 хоног тутам дүгнэж, сурлага хүмүүжилдээ то- дорхой ахиц гарган аймгийн ийо- нерийн зөвлөлийн шийдвэрээр «Тэргүүний хамт олон» сансрын нисэгч Ю. Гагаряны нэрэмжит. бүлэг болсон байна. 1978-- 1979 оны хичээлийн жил эхэл” сээр бүлэгтээ: «Таван комиссын зөвлөд»-ийг -ШИ! « байгуулж Эрдэнэбилэг ахлагчтай «Нүдлэн. хамгаалах отряд» бусдаасаа идэвхтэй: ажиллаж байна. ч. ТУНГАЛАГ Хужирт сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 5-ын «В» ангийн су- рагч Ц. Батцэдэв 6 даага сургаж, бас унага уургалагчдын аварга болжээ. : Э?ЧЭ Арвайхээр хотын в жилийн | дунд сургуулийн 4-ийн «А» гийн онц сурлагатан Р. Тарагт сумын «Хөдөлмөр» нэгд лийн хадланчдад тусалж хүмүүл, | ерхөг зэрэг олоп төрлийн шимт ургамал түүж: өгчээ, л ан- Батжаргал с. Жоолүүс авсан гэрэ, Кинг ХЭэнн : о 8 1 5 5 8 ж 5) « 5 2 Ь2 3 Ё о 2 5 х 5 5 . гт т ёс » о т 2 ш 5 2 2 б о сс о х « 206 са »- 5| л г- « 5 г2 2) 5 тавьжсэ: туршлагаар Цэцэгмаа иар з амралтаараа МЭХАВЭН р Баянзүрх, Хү, э, Шарга морьт ажиллаж зэрэг олоц зусланд хэвлэл түгээ ян эс ВЛЭгн сэн юм х : ! ! : С.БОДООШ М Эрхүү хотын 1:22011001:89::1:1815:08 11422. УЛ ЛСЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛДЛЛДЛЛЛУЛЛЛУУЛУЛУХСХС, С А доогуур нэг юм шуухит- 5 гвь СТ Зулллээ АТ) пах нь бүдэг сонсогдлоо. | БАЯРТ 22025 АЛ Тэр зүг гараа сунгав, Аш- К: 5 Тө чиг гүй нялх х ийн хөл ба- | этэй уул гүй 0: пн Өдөр НӨВЛЫн ЯНЭЫГ Ингэж: нэг нас 5 4 : ГЕЗЛЙХ найман сартай Урантуяа БХ » пагдаад 2 дахь ло «СУРЛМ» ШУУДАН. Х0РООНЫХОН Нийслэлийн 46 сургуулийн 8-ын сурагч Ц.Цэлмэгсу «сурагч» шуудан | дугаар дунд «Б» ангийн ВДо даргатай Урна байгуу- ! лдээ. ажиллаж байна. Энэ шуудан хорооныхон опер сурагчдын захиалса!! хэвлэ. лийг тухайн цагт тїь хүргэж өгдөг онцлогтой, Зуны улиралд хэвлэл захиалсац пионерүүдээс хэнийх ин аль зусланд гарахыг Ү сарын сүүл чээр судалдаг ажээ, Ийм судал, гааны үдсэн дээр, Яргайтын лус» ланд гарсан хүүхдүүдийн хаплалийг 3. Оюунаа, Шарга морутынхыг 11 Мөнхцэцэг, Салхитынхыг Аа. Болдс бат, хөдөлмөр зуслангийн хэвлэ. лийг Мэлмэгсувд, |Ч, Алханаагас нар хариуцан түгээх болжээ. Сурагч шуудан хорооны хэвлэ “Шуудан хорооны гишүүн Ду ламжав сүүлийн үсийн хэвдлэлзэр ангидаа мэдээлэл бэлтгэж байгаа нь ог лийн толөологц Патсуурь 4... дэх одор бүр хэпллэлал авч түгэлч илр хулаарилан. өгдөг, Энэ хорооныхон попхон хэвлэл түгээ ТЭЭД: погсдоггүй, хэпллэлд бичигд: сэп зүйлийг нөхөддөө. тайлбарлай сурталчилж, пахиалуулах үүрэг хүлээдэг. байна, «40 мипутад хүн юу. хийл болох тэ, «Социалиот өмчийг МҮДЛЭХ. “Хамгаалах, гээс Юу йл» «Аринч хямгам байхын ач холбог Дөл» тосон садпүүдийг сонийы ма» хорпал ашиглан болопсруул при тацпулга. хийдэг,.. Хав тэргүүний уншигч,” бүлэг, салаа, инонорүү- дийг шалгаруулас. байгаа. нь. ион Мор сурагчид, аахиллсаг ханлалэа Ё мингланс сурахад байна. хтуслимис болц “-Б. Батсуурь сэтгүүлийн. шинэ дугаарыг ашиг- «Залгамїшлагч» лан байгаль хамгаалах ярина хийж байна. : тЭмэнч со сэдэвтэй Ч, хиныг гал Гал гарлаа| Та. 2Х! Ї гэсэн эмэгтэй хү- дарч: тэвдсэн у гээ, Гэрийн хаал- 5 Ц Цэн! ороход ий! татан Д холб лэлийн шуудан 8 тэвррэп таргажээ. « гоманд, ишигбаяр одоо Ар» - дын армийн дугаар апгид холбооны тасгийн даргаар байпа, антуяа охин нийс- 50 дугаар ТОТЬТОЙ ХҮҮ Нийслэлийн 10 жилийн члгдүг гоор дунд сургуулийн Тэгийн «Й» ап сурагч Д.Амарболд: байг ӨогалЬсан амтанд дургай хүүхэд їом. 5 Лмарболд гортор эрэгчин, эмэгчин 3 тогв тавгаэст, Эпэ 1 тоть ин ги мсог шар цногоөнтор, |. хөх цэг хэр өнгөтэй, үргэлж үглэн эциргэг Дэг байна, Сурагч Амар эЛД ирихдаа: өн Орлөө, орой хоёр удаа он талх үртлс чаргаар, хорллиОдог, Уух усыг ий тусгай. сапанд, хийл тавьдаг, Одор бүр, хоолий үлдэг Дөл илгадсиг | цөнэрлэдөг, “эгц, Ү! сарын өхөөр үүр айсч эхэлдэг учир төрөлд ив зөөлөн. панч.. юмс таргийг тавыг өгдөг. /Ттїь.. өвриөо үүрээ печ, өндгөлдөг, Шог өМдөгс лөхдөө. Дондог гаргана... “Тогахдоо Өхний өндөг гарсиаас: хойш дарал гийнх иь: 2 хоноод гарах баг 4 Дах 11у:-3--4 хоногийн дарай тардаг. Зургадугаар сарын. дундуур, өнд- голис 14-19 хоноод ангаяхай болио. Эх нь оньбосыг цомож аманд ив хийлс тэжээдэг, лио орөоц дотуураа чөлөөтэй иис- гэн аугишцуулдаг. Тэд ойорсиоо үүрэндээ эргэж ордог. ..Маиай тоть дуу хогжим. сонсох дуртай, заримдаа. аяыг инь дагаж бүр ч чанга дуугаар їкиргэдэг ,Оөр хоо ропдоо эрхлэн тоглож байгааг иь харахад хөгжилтэй гоёмсог харагд- “Даг, (124 Би бас аквариумтай, түүндээ 10 гаруй загастай. Зуны улиралд ой дундуур зугаалж бяцхац шу- вуудын жиргэх хэрэмний гүйлдэ- иг салхивчаа. хааж байгаад то» 8 ЗУРАГ ДЭЭР: Сурагч АМАРБОЛД инан , 11111114) хийг ижиглах дуртай, Миний найж Цогтбаяр ойгоос. 2. бицхан хэрэм барга, тэтгэсэн, Одоо: тэд хүнд ДисЧ гэрт чөлөөтэй зугаалдаг, Са- мар, жимс, идэх дуртай. тун хөөр, хин. Миний танил пайзууд иадаас тоть шувнуугаа. худалдчих. гэдэг ом, Би тоть шувуудаа өсгөж олон болгоод иййа ийртаа бэлэглэнж. гэж боддог, Бас хүүхэд бидэнд зориулж зоо дэлгүүртэй болоосой гэж хүсдэг гэж ярилаа, Хүүхдүүд ээ! Та цар өөрсдийн шувуудыг арчлах тэжээх талаар манай сонииы 1977 оны дөрөндүс гээр сарын 20-ны дугаараас уй шаарай! : ( Цаашид сониноороо дамжуулан "Тоть шувууг хэрхэн тэжээж арч» лах, үржүүлэх талаар зөвлөлгөө авч болох юм. А.ЧИМЭДЦЭРЭЙ. Бо22227 зэ Байгаль орчныг хамгаалах 13 дахь сарын ажилд зориулан мон-- голын пионер сурагчдын ордонд «Аквариум» үзэсгэлэн нээгдлээ. Энэ үзэсгэлэнд тус ордныг «Өс- вөрийн ацвариумчид» Дугуй гийн өсгөж үржүүлсэн 9 2 аквариумын ургамал, 17 зүйлийн 400 гаруй загасыг 16 аквариумд Пионер сурагчдын ордны дэргэдэх тус дугуйлан 1977 оны 9 дүгээр сарын 1-нд анх нээгдэн лэхдээ эх орны 10 ор- сэн юм. ЗЭ-ийн Төв Хороо 1918 онд номсомолын хороо- Ц2Л2И2ЛЛСЛЛЛЛЛЛЛЛЛСЛЛЛЛСЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛХЛЛЙЛЛЛЛЛ ОО утаан дундаас бас ирсэн 0 дунд «АКВАРИУМ» ҮЗЭСГЭЛЭН ””/ЛЛМЛЫЛЛЫЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛО гээр шурган оро» Колд нь лаазтай ус тээглэ Өгүүлэ» : Энэ үйл яв жээ дал 1969 оны арван нэг- 1 дүгээр сарын дунд үеэр Түр лийн ө чимээ. чагиатал орон 222777 7722772 сургуульд 8 дугаар амгид онцсайн дүнтэй суралцас байна, багш Б, НЯМАА ЗУРАГ ДЭЭР: Ц, Хишнгбаяр, Ч. Уранту уулзаж байгаа нь. нээгдэв ноос 8 зүйлийн 78 загас бэлэглэс: нийг хүлээн авсан бөгөөд здгээр загаснаас хар тЄлескоп, улаан бар- бус зэрэг загас үр төлөө өгч, мөн ацварнумчдын «Алтан загас» глуб хэдэн зүйлийн шинэ загас урга- мал бэлэглэсэн нь энэ. дугуйлан- гийц загас ургамлын фондыг улам баяжуулжээ. МХЗЭ-ийн Төв Хороо- ны дэргэдэх «Алтан загас» хлуб уг дугуйланд загас үржүүлэх, ак- вариум хийх-зэргээр туслалцаа үзүүлж байнгын холбоотой ажил- лажс байна. Л. ОЧИР 22222223 УСЛАХ 5 ин ЦЭНД-:АЮУШИЙН Л 5 Р: сэрэл зураг - Ч. 4, 77 5 ”ФУЖУЛЭЭТЭТЭТ2ТЛИИЛЭЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛДЫЭЭ201.Б,СЛЛЛЛЛДЛДЦЭГД ИЛ Э2ЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛДЭЛЛЛЛЛДИДДЛСДЛаОЛЛ Л ан “Зойж118 СУРАГЧИЙН БИЙРЭЭР 4ЭЦ3Г ДЭЛГЭРСЭЛ ДЭВТЭР Зургийн дэвтрийн хавтсыг нээтэл энгө өнгийн цэцэг дэлгэрч, эрвээхэй эргэддэн нисэж байв. Хуудсыг цааш эргүүлбэл амаа апгайсан луу, янз янзын тоглоомууд байлаа. Мөн,ма- шит, автобус, барилга байшин, хот суурин цом л нүднээ илхэн, Улаан- баатар хотын Зөвлөлтийн 3 дугаар дунд сургуулийн 5:ын «В» ангийн сурагч Шагдарын Уртнасан энэ жил залуу техїїйкчдийп ордны дүрслэх урлагийн л3борторит элсжээ. Анх эл- гэхдээ авчирсан тавап дэвтэр зургаас нь бид цэцэг дэлгэрч, эрвээхэй ни- сэхийг харлаа. Зургийн багш “агд: самбар: -- “Энэ охий зураач болио. Ирээ- дүйд зураач болох хүүхдүүд ийм л байдаг. Б. Мөнхсоёл аих дугуйланд орох гэж ирэхдээ Уртиасан шиг ийм олон сайн зургуудтай ирсэн гэлээ, Ш, Уртпасан: Би ирээдүйд зураач болох хүсэл: тэй, Сайхан зургууд. зурна гэж би- дэнд хэлсэн билээ. Вид ч Уртиасайнг зураач болпо гэдэгт итгэж байна, О., ЦЭНДСҮРЭН чишилэинэ шшсвэллн шилжүлээж 9 тшргвнзсулл ут-этггэттэтэ Ш. Уртиасангийн «Миний тог, лоом» сэдэвт зургууд. А--868695 Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын Хэвдэлийн Комбинатад хэвлэв, тстогтэп Еєтштэттглт гшисгтЛи МЕЭХ Ий шигсогаж тшишиын шицпилэн ШэршсНТЭЧ БэЭШСЭИН ПЕТРУСЬ БРОВКА . Хоёр хөлийг нь тайрахаас аргагүй Эр цэргийн”өргөх «Тангарагэ-тай Хойшдын амийг тэгж аварна гэв. Эгэл хүү Маратын дуу нэгдэж, Эртний өвгөн ойг нүргэлүүлэн, Эрхт тэнгэрт цуурайтан Эх орон даяар түгэж байна ».Тэр мөчөөс Казей хүү Тэнхээжих шиг болжээ. Эр цэргийн нөхөдтэйгээ Эн тэнцэж иржээ. Ийм ширүүн дайны цагт Мина зөөж сур. Эрдэм гэж Урьдын багш, одоо харин Унаган мэргэжлээ минчээр Төгсгөл, түрүүч нь 2Ф 37-д Хөлд нь мэс засал хийсэн Түр газар байрнаас Хүний биш дуугаар Эгчийнхээ чарлахыг сонсоод, Ойн шигүү рүү Марат хүү Унан тусан зугатав. ян чарлах эгчийнх нь ДУУ лам л тодрон дуулдаад байв Н зана уу? Өөрөө мэд» гэхээс уулах эмгүй эмч еөр юу гэж хэлзхсэн бэ?) Хүндэт нөхөр Петрович гуай Хүүхэд гэлгүй түү Дарийг нь тааруу ирж Адаг аваад нисэв. тээ сурамгай Цайсны ямар ч цува дэлбэлэхдээ тэр Удалгүй Марат ч сурах Ухаацыг нь олон, зоож 1 Өвөл,,, Үхэл тэмцэл Дорпоп зүг, найман г зуурт тагиах радоноор Дожиртол тэсрэх мипа, Дүнгэнэх их пүргээн ду Цасан шуурга оїїй чолоого Цадиггүй ороолгох пайргүй ончин хүүхэд болоод юр нь уут барин Амь мэид зугтаж гарахаар Араатиаас дор дайсиаас 4 Балчиг намгийн бэрхээс дундуур парти Балар Хүн хүн өөрийн үүргэвчтэй буцахдаа хадуур морлол Хүйтэл жавар сэтгэлд бас Ой хөвч дунд мод түлээ / Огтоос гал түлэхгүй, Хатуу нигдах аргагүй янз янзаар Хоөлдөхоос паагуурхап шүд | тацн хаанаа байрлуулсны Хөр цасан дундуур шөнө өдөргүй Хэрхэн, хаагуур харуулаас Аюултай ийм Хаана шинэ харуул, чухал ачаа цөхөдтэйгээ сөрөн, |, Ада, Марат хоёр зүтгэж л явлаа Харсан бүгдээд пзгд пэггүй Эгчийнх нь хөл хөлдөод, тэвчих ? с, Гай тотгортой пэгэн биш тулгарсан Ч сульдав Гарах мултрах аргаа тэр дор нь Эсгий гутлаа тайлж, Марат дүүдээ Энэ бэрх аялалд тамир алдап Дайсны «нутгаар» яваад ирэхдээ Ишш, миний дүү. яаж болох Давхар давхар шинэ мэдээ Хүйтний эрхэнд мэдээ алдсан Хөлөөн бүр гаргуунд нь хаяж, Хөвч ой дундуур зам баримжаагүй цаашилна Туйлдаа хүртэл отряд ядарчээ Тугалган сумын гал, гэвч Шинэ мэдээ нь Үнэ цэнэтэй Шийдвэртэй цохилтод Үнэхээр тустай. 8. Эцсийн гранат Уршигт дайны тулалдаан нижигнэсээрч Зүхэлт аюул хэрээ шиг эргэлдсээр Урин хаврын баяр цагаа дагаад Үхэлт бөмбөг, мина мөр мөшгөн : ирл: Ойн анхилуун үнэр ханх тавиад, Олон түмэн шувуухай жиргээд, сарнисаар Ойр хавьгүй хөхрөн униартаад, Онцын сайхан мэдээтэй хавар Зүг зүгт хүмүүс амь зугатан гч дүү хоёр бас Ингэж гэнэт саллаа. Хүйтэн нүхэнд эгч нь хоргодоод, ол нь бүр тэс хөлджээ. Эргээд хэдий уулзан учирсан ч Эмч байлаа ч яахсан билээ Эмгэнэлт бэрх хагацал болжээ. -- Эрхэмдүү миньбибурханбиш Харанхуй шөнийн нам гүмд Ада эгчийнх нь амийг Ачит эмч нар аварчээ Давшсан фронт ойртон ойртсоор Далавчтайсан бол тэнгэрт нисэм Чихээ газарт наахуяа Хавь тойронгүй нүргэлээд, Чичигнэн нижигнэн дуулдана Марш мэт чихэнд дүнгэнэх нь Манай байлдагчдын - 3 Ялалтын алхаа... БО, Давшигч байлдагчдынхаа емнөх : замыг тагнаж, Дайсан фашистыг бас айлган чичрээх хэрэгтэй. Өөрийн нөхдийн тусын тулд, : : Марат хүү... » Өнөөдөр, тагнуул ангийнхаа даргатай гарлаа Арав гаруй тосгон сууринаар дайрлаа Аяллын зам нь урт, бэрхтэй байлаа. Аяны замаа орхиод, Ойн тийш эргэлээ. Аюулд ертөөгүй үлдсэн Гацаа тийш зүглэлээ. . Урьдын анд холбоочинтой Уулзахаар, тэд зорилоо... Анир чимээ ер үгүй... Амгалан тайван... Нам гүм... Шигээ тойроод, хүмүүс Сэтгэлийн ярна хөврүүлэв. Дулаацсан Марат, буланд Дугхийн зүүрмэглэв , Хананд хацраа наагаад Хажуулж тухтай нойрсов. Хачин сайхан зүүд Нойрон дунд нь үзэгдэв... Дайн түйвээн төгсчээ... Даяар олноор энхжижээ Ада эгчтэйгээ төрсөн тосгондоо Амар жаргал эдэлжээ Галт борын цэцгэн дунд Гоёхон сургууль нь хуучнаараа... Хөлд нь алаглах цэцгэн дундуур Хөөрөн баясан Марат гүйнэ... Хүн түүний хажуунаас түлхэв. -- Бушуухан босоорой, Марат аа! Бултахыг бодоорой, ой руу! Фашистууд ойрхон ярилцаад байна Угтан үлээх салхи сорон, Уулгалсас хурдаар зугатав, Улих сум шуурга шиг исгэриэ.., Унаа холгөосоо комиссар үсрэн, Араас нь галлайп шүршсээр ч, Марат хүү ниссээр, Холог морь нь бүдэрлээ, Хөөрхий тэр оногджээ. Гартаа барьсан автоматдаа найдан, Гав ганцаар Казеї Марат тулалдах боллоо Хоёр гранат бүсэнд нь лпаа,., Хорондоо дайсны гарт бууц огохгүй Авралын ой даанч хол байиа.., Атаатан давуудаа их эрдэн, Алхаа нь хүртэл бүр тодхол!: -- Аль вэ, бууж ог! гэм хашгириа Морлосон автоматаар галлалаа. Модхоп тэгтэл,. дуугүй боллоо. Вууж өгөх үү? Үгүй ээ! Бузар тэлэитэй тулалдаан дуусаагүй Гарт минь хоёр грапат байиа. Гараад ир, алив.., . , 7 . . ал? .. . . . Далайгаад шидлээ! Дэлбэрлээ! Дайснууд дайвалзлаа Хорсолдоо хөтлөгдсөн дайслууд Хоромхоп зуур ухаан ороод, Сохроор давшлаа, Эгнээ эгнээгээ тэд дайрлаа.., Эрс шийдээд арат бослоо Эцсийнхээ гранатыг атгаад, Эгц шулуухан босож ирлээ, Намираа өтгөн ногоо, Наш гүм газар дээрээ » цэс төгсгөл үхлийн лалдаан, Эрс шийдмэгхэн босожололэн 2 аварсан газар шороо иь үүлгээ унасан цээжий нь тэврэв... Марат аа! Амьд аа, чи, эдүгээ ч амьд! Үхэлт тулалдаанд Үзэлцэхдээ чи ялсан юм Казей Марат аа, чи ялсан! урагч тариа тэгж ярьж байна. Ая дуу ч Түрлэгээ аван дүүлж байна... Ард түмэн шигээ, чи Ашид мөнх өө, Марат минь! Орос хэлнээс Чой. ЛХАГВА товчлон өрчуулав, Н Эрхлэгчийг С, НАДМИД Индекс-14140 үи 95 дахь жилдээ єр ММ59(1 ФЕ Слова П, ГРАДОВА 1. Б. дальний степной простор Песня летит как птнца В сердце монгольскнх гор ОРОС ХЭЛНИЙ БАЯРААР, ЧИНИЙ гэм, 999) Фу 1978 оны арабдулаар сарын 18 НАЙРАНДАЛ-ДРУЛБА СУРАХ ДУУ, ШҮЛЭГ Музыка А. ОСТРОВСКОГО РОССИЯ И МОНГОЛИЯ Шлет свот! привет столица. « Припев: Родная и прнвольная АНД НӨХДИЙН УУЛЗАЛТ Улаанбаатар хот дахь сөвлөл- тийн 83 дугаар дунд сургуулийн 98-ийн «Б» ангийн сурагч МХЗЭ- ийн гишүүн В, Чимгээ, Лениний комсомолын гишүүн Л, Ирина нар Номсомолын 60 жилийн ойг хөд. дөлмөр, сурлагын амжилтаар уг, таж байгаа тухайгаа ярилцаж бай» на. МАНАЙ СУРРАЛЖЛАГЧИЙН авсан гэрэл зураг Олон улсын пионерийн рамдал» ирсэн О. А. Кузнецов монгол пионерүүд: тэй ярилцаж байгаа нь, лагерийг барилцахаар зөвлөлтийн мэргэжилтэн «Най- 1 1 | | ! | 1 | | | | С. БОДООШИЙН | авсан гэрэл зураг Пост земля, Россия н Монголия Всегда друзья. 2. Светят из далека Звезды кремлевских башен. И словно сталь крепка НАЙРАМДЛЫН ж Монгол -зөвлөлтийн пиноне рүүдийн уулзалт Сэлэнгэ айлчгийч "Түшиг сумын найман жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчил онлолт сОцЦиИаг лист автономит Буриад улсын ЗЭ- дийн районы найман жилийн дунд сургуулийн пионер сурагчид- тай саяхан уламжлалт хилийн уулзалт зохиов. Монгол-Зовлөлтийн найрамдлын сар, БХЛКЗЭ-ийн 60 жилийн ойд зорну. гэнэ уулзалт сургууль, инонерийн ажлын туршлагаасаа харилцан суралцах урнан дор бол- лоо. Өр Лхаа Солнечный Улан-Батор, 8 Үнэ 10 мото Бид Лениний комсдмол, 0сбофийн Лешшичүүдийн анд ноход Дружба пнародов наших. Припев: . 3. К цели идем одной Вместе с монгольским братом. Дружит ес моей Москвой Припев: ХлЭлХжэ" Уулзалтад оролцсон пионер: су- рагчид хамт дуулж бүжиглэн иаа- даж хаягаа солилцон, “үнэхээрийн , хөгжил цэнгэлтэй байц. ЭмӨГДЫН нэ БАТМӨНХ Ж Комсомолын 60 жилийн ой угтаж Дорнод аймгийн Баян-уул су- мын 10 жилийн дунд сургуулийн ХЗЭ-ийн гишүүн сурагч, багш ир «Комсомол--60» сэдэвт хөдөлмө рийн аян зохиож, |Ононгийн сан- гийн аж ахуйд 82 га газрын 120 тонн төмс хурааж туслав.. 3) Багш Х,БОР ТАМАРА СЕРГЕЕВНАГИЙН ЗАХИДАЛ Нийслэлийн 28 дугаар дунд сургуулийн 4-ийн «А» ангийнхан чив чимээгүй сууцгаана. Багш Елизавета Михайловна | Москва- гаас Тамара Сергеевна-гийн ирүүлсэн захидлыг чанга дуугаар уншиж байлаа. Тамара Сергеевна бол энэ ангийн хүүхдүүдийг 1-3 дугаар ангид нь дааж сургасан багш юм. Хүүхдүүд багшийнхаа захидлыг хүндэтгэж, сэтгэл хөд- лөн, баярлаж байгаа нь илт. Багш захидалдаа: «Зуны ам- ралтаа дуусгаад хичээлийнхээ шинэ жилд орсон хайрт хүүхдүүд та нартаа Монгол--Зөвлөлтийн уламжлалт найрамдлын сарыг тохиолдуулан Москвагаас мэнд- чилж байна. Хүүхдүүд ээ! Та нар бие биеэ улам их хайрлан хүндэтгэж сай- Хан нөхөрлөж, сурлагадаа харил- Цан сайн тусалж, онц, сайн су- ралцаарай. - Шинэ багшийнхаа үгэнд сайн орж, сургуулийнхаа соёлч дэг журмыг хүндэтгэн аав, ээж, ах эгч, дүү нартаа байнга тусалж байгаарай. Аав, ээж төрөл төрөг- сөддөө Москвагийн мэндийг дэв- шүүлээрэй, Улаанбаатарын сай- хан намар, монгол найз нөхөд, хайрт сурагчид та нарыгаа үр- гэлж санан дурсаж байна. Би багшилж, шинэ сурагчидтайгаа ажиллаж тэдэндээ», ижил дасал болсон монгол орон, сурагчид та нарынхаа тухай ярьж өгдөг. Ма- най.сурагчид маш анхааралтай сонсож, та нарт баяр хүргээрэй гэснийг уламжлая. Одоо танай нарлаг сайхан, Уужим тэнүүн оронд монгол-зөв- лөлтийн уламжлалт найрамдлын сарын ажил болж байгааг тохиол- дуулан та бүхэнд дахин баяр хүр- гэж амжилт хүсье. Хайрт сурагчид та нарын за- хндлыг өөрийн сурагчидтайгаа хамт хүсэн хүлээж байна» гэжээ. Багшийнхаа захидлыг анхаарал- тай сонссон сурагчид алга нижпг- 2 Шилний 771111 7 77) 7) 7 7 77” Х НАРТ БИЧИЖ Монгол-зовлолтийн Бпайрамдлын шишийн ШИШ. МАНЛАЙ Ши, “Пионерийн унэн. 80ВЛӨЛТИЙН ХҮҮХДҮҮД БАЙНА уламилалт сарыг тохиолдуулан сопины 1 ШШШТТИ монгол найз нартаа чин сэтгэ- лийн баяр хүргэе: Надад захидал. бичээрэй! Миний хаяг: 422840. СССР, Татария, ст. Каратун. Апастовс- ний р--он, Хабировой Куракин, Манай интернационал «Юнпость клуб танай орны охид хөвгүүд- той захидлаар харилцаж холбоо тогтоохыг хүсэж байна, Манай хаяг: СССР, Красполр- ский край п, Курагино средиял школа /9:3 КК ИД «Опость» Монголын «Пионерийн газарт үпэн» хүсэх “нь, Надад ны та нарын нэр усыг ловч Дал илгээв. нүүлж, хөгжилдөн баярлаг. Ж. ЯДМААР. монголын арван пионерийн хая- гийг олж явуулна уу? Миний хаяг: 880049, СССР, г. Хабаровск-42, ул. Жекеста 79 кв 20 Бушевой Элеоноре, Монгол найз нартаа нөхөр ёс- мэндчилгээ дэвшүүлье. Би мэдэхгүй бо- танилцахын үүднээс захи» Миний хаяг" СССОР, Схавро- польский край, Минводский р-он С. Иагуты улица Ерёменко Спотлано. ШИШ ШИШ Почтовая:- 81, Е з ЗздиганашшШиШиШШШШШШ,, 1 мэл ч Жи лЖтаосгсГГ 171 иг 1453 (114 г43 ЭүРГЧ ЁУНЭ МАНАЙ ӨСВӨРИЙН ҮЕ НАМЫНХАА ЛООЗОНГ ! ӨВЛИЙН БЭЛТГЭЛ, СУРАГЧИЙН ТУСЛАЛЦАА Говь-алтай аймгийн Эрдэнэ су» мын 8 жилийн дунд сургууль топерийн бүлгэм «Өвлийн бэлт- гэл, сурагчийн туслалцаа» Ч хо. цогийц ажлыг явуулж, «инопор баатарчууд идэвхтэй оролцлоо. Энэ ажлаар адууны хомоол 500 шуудай буюу 7000 ныг бэлт» гэн. Зармангийн гольд хадлангийн өдөрлөг зрхиоц байгуулан э4 тойн хадлан бэлтгэйс пэгдэлдээ хүлээлгэн огөл, Мол шеф гуравдугаар бригадын нутагт иж бүрэн оволжоо цэгийг тохижуулж, бригадын үзүүлэх сургуулийг хийж, 4 оволжоон дээр хашаа саравч засрарлан, Эдгээр ажлуудад Чойжамц, Баасанжав, Содмонгол багштай анты Фрлгад, сурагч Бямбасүрэн, сурагчид памынхаа. уриалгыг бие- лүүлж малын тэжээлийн өнс түүх, ажилд үарч, 9,5 тойн онс түү- хээс 12 тойп ойс түүж толопло. гоог 2,5 хумашрь датуулан бие. лүүллээ, Моп сургууль төгсогч« дийн нэрэмжит цэцэрлэгийн до» торхи талбайн зэрлэг болон хо- гийн ургамлыг түүш, цэвэрлэгээ хийх, тарьсан модыг арчлан тор» дох зэрэг үр бүтээлтэй ажил хий» лээ, Багш С, ШАЛЛАН хөӨдөлМмөгр соглын ЧУУЛГАН Сэлэнгэ” аймгийн... Орхон-туул сангийн аж ахуйн 0 жилийн дунд, сургууль. доор. «Ходолмор бол зайн. сайхан. үйлсэ. гасоц | ходол- мор соёлын... чуулган боллоо, М.Охїїсан Төв. Хорооноос. дэн. шүүлсон «Хүн бүр бага. балчраа- | “7 тэннэ шинээ. шинжээ шини шинжин шинээ бишээ шинжилнэ мижиинэ шивын тшипкын «ХӨДӨЛМӨРИЙН УЛИРАЛ--28» улаан сумын 8 жилийн дунд Мөнхвхуул, Далайдаваа, Эрдэпэ. цэцэг, «Лхагвадорж нарын зэрэг сурагчид вдэвхтэй оролцлоо. Пионерийн ахлах удирдагч С. ОРОСОО 250 тонн ногоон ТЭЖЭЭЛ Өвөрхангай аймгийн Хархорин хотын 10 жилийн дунд сургуу- лийн нийт сурагчид энэ намрын хадлан тэжээл бэлтгэх ажилд шам- лан оролцож 26870 кг өвс түүж, сумын хадлангийн фондод ту- шаасны гадна 8, 9 дүгээр апгийн сурагчид САА-н ногоон тэжээл бэлтгэх ажилд оролцож 348 га газрын 250 тонн ногоон тэжэа- лийт гараар хураалавч тусаллаа. Багш Б. ЯНСАНЖАВ ХӨДӨЛМӨРИЙН АМТ Нийслэлийн Ажилчиы районы Зайсандахь 32 дугаар дунд, сур- гуулийн 23 бүлгийн 800 гаруй саа эхлэц туйлын аж ахуйч, ар» вич хямгач, социалист өмчийн Эс ширхэг бүрийг алхам тутамдаа нүдлэн хамгаалагч ходолморийг бишрэн шүтэгч байх ёстой» гэсэн зарчмын Шшилэ лоозонг амьдралд бүтээлчээр . хэрэгжүүлэх, өсвөр үеийнхнийг социалист бүтээп бай» гуулалтад оролцуулж, хөдөлмө» рийн хүмүүжил, мэргэжлийн ба» римжаа олгох зорилгоор тус сур» гуулийн хамт олон хөдөлмөрийн Ү улирлын ажлыг зохиосон би- лээ. Нацагдорж багштай 5-ын «Б» ангийнхал 956 кг, алтан багш- тай 7-гийн« Вэ» ангийнхан, 827 иг, Шийтэр багштай 8-ын «А» ангийнхан 890 кг, Мягмар багш- тай 8-ын «Бэ» ангийнхан 897 иг өвс гараар зулгааж бүгд 11,6 тонн өвс “бэлтгэсэн байиа. Тус сургууль хөдөлмөр соё- ЗҮҮН БАЯН-УЛААНЫ Өвөрхангай аймгийн ГЗүүнбаян- сур- туулийн захирал Чойжамц: -- Манай сургууль энэ онд Су- рагчдын хөдөлмөрийн цувааг З ээл- їнэзр зохион байгуулсан. Нэгдүгээр цувааг тел хүлзэн знээх, авах, хонь хариулахаар мал тэ- зохиосон. “Үүнд дунд ангийн 432 сурагч 14 хоногийн хугацаанд 2000 гаруй төл бойжуулж хариулж, (1000 20000 хүн өдөр) хонь мал тэжээсэн. Хоёрдугаар цуваагаа сурагчдын зу- нывамыралтын даалгавар биелүүлэх хэлбэрээр зохиолоо. Үүнд бүх рагч хамрагдаж, су- мал оторлон ха- ринулж, сааль саах, эмнэг сургах, ноос ноолуур авах, цагаан идээ бо- ловсруулах зэрэг хөдөө аж ахуйн үйлдвэрлэлийн олон төрлийн ажилд ха рагдсан юм. 5-ын «А» ангийн сурагч Ц. Ган- мэн : 5 777 2 76 ган 15 үнээнээс 6000 литр сүү сааж, саалийн төлөвлөгөөг давуулан биелүүл, сургуулийн аварга сааль- чин болжээ. Бог мал оторлох ажилд 8-ын «А» ангийн сурагч С. Батдол- гор амралтын хугацаанд өвөөгийн- хөө-хамт 500 сүрэг оторлож, 6 удаа нүүдэл хийж малдаа дундаас дээш тарга хүч авахууллаа. “Энэ сурагч отор хийх хугацаандаа саалийн хо- нпноос 1000 литр сүү сааж, бяслаг, ээзгий ором бэлтгэж, нэгдэлд ту- шаан, хөдөлмөрийн аварга болов. 40 “шахам сурагч, 200 гаруй даага шүдлэнг уналга эдэлгээнд сурга- жээ. » Гуравдугаар цувааг памрын ур- гац хураалт хадлан бэлтгэх ажилд зориулсан. Сурагчид маань 100 га газрын ногоон. тэжээл болон нэгд- лийн хүнсний ногооны ургацыг бие Даан хураалаа, 22 г- 0000 литр сүү саасан. саа-лийн аварга Ц, Ганган, || | БИЕЛҮҮЛЖ БАЙНА лын чуулганаараа. сургуулийн хо» долморийп. аваргыг шалгаруулж Ө-гийн «ИН» ангийн сурагч Д.Мяг- марсүрэн 1978. опы «Ходолмо- рийн аварга». боллоо, Багш 0, БАТЛА ӨЛЦЧПЛТПЙН СУРГУУЛЬД (Цахилгайиййр ирсэн: модоо) Архангай. аймгийн. Оллийт су» мын 8 шилийн дунд сургуулийн захиргаа. їшонерийл00. дугаар бүлгэмээс 1070) оны 7 дугаар са- рын 1-йс 10 дугаар, сарын 1 хүртэл Содолмор- Үй». гасоц9 сарын аппыг зарлан лпуулж, сал- хай ходолмор. соёлын чуулгай хийлс ажлаа. дүгийн, АЛИ хуга- цаад ионер сурагчид, пэгдлийн уйлдиарлал доор, ажиллахдаа. 14 даага. сургаж, өдолгээ!д оруул» жээ. 22218 литр сүү спаж 40 мян- гап толгой бог малд угаалга хийж, 9 мляпган толгой бод малд урьдД- чилап сэргийлэх шинжилгээ хийл» цээж, хадлангийн үсэр 40 опс 2217 кг гар тэжээл, 60 мян- ган тоосго цохиж, 588 бухал нэг» дэлдээ хүлээлгэн өгч сумын ху- далдаа бэлтгэлийн ангид зурам- ны арьс 200, тарваганы арьс 110 ширхгийг тушаажээ, Аяны хуга- цаанд 20 мянган төгрөгийн ажил хийсэн байна, “«Хөдөлмөр-78» аяныг угтсан өндөр бүтээлийн 7 хоногт тэшүүрийн талбай засч, сургуульдаа. 176 нубометр мод хөрөөдөж, 200 шуудай хатсанхо- моол түүж, малын тэжээлд нөө- цоллөө. «Хөдөлмөр-78» аянаар 8-ын «А», 3-ын «Бэ ангиуд х9- дөлмөрийн аварга бүлэг боллоо. Сургуулийн хэмжээгээр хөдөлмө- рийн аварга сурагч 5, хөдөлмө- рийн гавшгайч сурагч 13 төрсний гадна, даасан ангна 2 жил дараа- лан хөдөлмөрийн аварга бүлэг болгосон багш Г, Баатар сургуу- лийн аварга хадланч 8 дугааран- гийп сурагч Л. Сумаа нар аймагт болох хөдөлмөр соёлын “чуулгад шалгарлаа, Пионерийн ахлах удирдагч ДАМДИНЖАВ ХҮҮХЛҮҮД Өвс түүхэд, нийт сурагч, багш ажилчид оролцож, 42 тонн өвс тэ- жээлийг нэгдэлдээ бэлтгэж өглөө. Манай сургуульд сүрэг хамгаа- лах пөхөрлөл ажилладаг. Энэ нө- хөрлөл урьдын уламжлалаар өнөө Н 80 хурга хариуцан авч бордож за. Манайх жил бүр хурга бор- дож, 35-40 кг хүртэл таргалуул- даг гэж ярнв. С. БОДООШ аварга С, Батдолгор, 111 | ПИОНЕР СУРАГЧИД НОМЫН НӨХӨД Манай орны ерөнхий боловсро» лын сургуулиудын пионер сураг» чид, ХЭО, пиоперийн байгуулла. гууд. жил бүр Монголын шинэ. үсийн уран зохиолыг үндэслэгч Д. Нацагдоржийн... мэндэлсэн. өд- роор «Номын баяр» хийж, арван нэгдүгээр. сарын... 16-найс эхлэн прай хоцогийн ажил зохион явуул даг сайхан. уламжлалтай, Элэ жилийн. номын арав. хоногийн ажил нь. Монголын зохиолчдын эвлэл байгуулагдсапы 50 жилийн ой, монголын ЗОХИОЛЧДЫН Эрлэ- лийн Ү1 их. хурлын өмнө болох учраас онцлогтой юм, Сургуулийн дэргэдэх ХЗэЭ, пионерийн: байгууллагууд монгол хэл-ураиг зохиолын: багш йарин хаа туслалцаатайгаар пиопер су- рагчдын дунд «Момып арав хо- погэ-оор Олон хэлбэрийн ажил зохион явуулна. Үүнд: --Хамт олиоороо «Номын по» ход» тийгэмлэгийн гишүүн болж олон цом уншдаг тэргүүний пио- нер сурагчдаа шалгаруулан «Д, Нацагдорж» тэмдэг, «Номын сайн нөхөр» үнэмлэх олгох. --«Яруу пайргийн баяр» хийж, сургууль-бүлгэм, анги бүлгийн уран уишигчдыг шалгаруулах. --«Утга зохиол, урлаг», «Пионерийн үнэн» сонин, «Цог», «Залгамжлагчэ сэтгүүл уншигч- дын бага хурал хийж, тогтмол хэвлэл захиалах ажилд идэвхтэй оролцох. 3 «Өсвөрийн номын санчидэын. бүлэг байгуулж, хуучин, ховор ном цуглуулах ном «ЭМЧЛЭХ», НО мын сан шефлэн авч тохижуулах, ангидаа номын булан байтуулах, шинэ номын үзэсгэлэн гаргах, --Аман зохиол эрж хайх «Экспе- дицэ гаргаж пнонер сурагчид үл- тэр, домог, ерөөл, магтаал, зүйр цэцэн үг, оньсого, түргэн хэллэг, хэл зүгшрүүлэх үг, ардын дуу, туульс, өвөрмөц хэллэгийн цуг- луулгатай болох, --Сэдэвт зохион бичлэг, асуулт хариултын уралдаан, түргэн унш- лага, тааврын тэмцээн зарлан дүг нэж, хүүхдийн зохиосон шүлэг, өгүүллэг, шог гараа, зурсан зу- раг зэрэг бүтээлээр ханын хэв» “ лэл гаргах, --«Алиа шогчдын клуб», «За- луу этюд үзүүлэгчидэ-ийн тог лолт, зохиолч, орчуулагч, сэт- гүүлч, уншигчдын уулзалт, уран зохиолын. өдөрлөг, багт наадам явуулах, : -- Хүүхдийн кино, исүжтийн ту. хай ярилцлага хийж, нэрт З0- хиолчдын ой тэмдэглэж, бяцхан, эвхмэл ном, альбом бүтээн баа- тарчууд дүү нартаа бэлэглэх,. --Монголын хувьсгалт хэвлэ- лийп өдрийг тэмдэглэн “«Өсвє- рийн лектор», «Гавшгай сур- валжлагч», «Сурагч» шуудан хо- роо байгуулж ажиллуулах, | --Ном унших тэмдэглэл хот- лөх,. натолог ашиглах, номын таних тэмдэг (экслибрис) цуглуу- лах талаар зөвлөлгөө өгч, радио нэвтрүүлэг явуулах зэрэг ажил хийх хэрэгтэй. ПБ-ын Төв Зөвлөлийн ажил- тан Ц. ТҮВШИНТӨГС --ээ г-3 Тэнэглэл ТАЛАРХАЛ Саяхан төрийн шагиалт зохиолч С. Удвал Улаанбаатар хотын дугаар тусгай сургуулийнхантай уулзалт хийв. “Зохиолч өөрийн амьдралын тухай ярьж, төрийн шагналаасаа 2000 төгрөгийн үнэ бүхий ном, зураг хөгжим зэр- гийг тус сургуульд бэлэглэн, Эхийн схалуун сотгэлтэй зохиолч С. Уд- гал гуайд хүүхдүүдийнхээ омноес талархал илэрхийлье. дугаар тусгай сургуулийн | захирал РИНЧИНДОРЖ үНЭС, шанцай) ё .ПНОНЕРИЙН БҮЛГИЙН АЖЛАА ОРОС ХЭЛ ЖОД Р . -- Ирсдсодагельы -- Увсньсвой--салааны Пїнонерский ножатый -- Охридиая линейка Үзторт эвепьетмах председателю: Бсесоюзого Председагель шно- Смирпо! - ЭРДМИЙН ТҮЛХҮҮР ОРОС ХЭЛ--ЭРДМИЙН ТҮЛХҮҮР ОРОС ХЭЛ ШАМДАН СУРЦГААЯ отряд готов! ШИШ 11 0111 7700 0 ШИ ПШ ШШИтЛЛЛОИЛЛ ОРОС ХЭЛ ХАРААГИЙН СУРГУУЛИЙНХАН Зүүнхараа хотын 10 жилийн вэгдүгээр сургуулийн 9--10 ду- гаар ангийн 8350 сурагч, 19 баг- шийн хамтаар Мандал сум сан- гийн аж ахуйн Ажнай, Баянголд төмс хураалцаж дууслаа. 33,5 га- тазрын төмсийг хаягдалгүй чанар- тан түүсний үр дүнд га-тутмаас 215 центнєр буюу нийт 700 тонн темс хураасан байна, Энэ ажилд Сагш Степан, ЇН. Пүрэвжав, Тү- нарын удирдсан ангиуд өдөр тутмынхаа нормыг тогтмол да- Буулж бусдыгаа хошуучиллаа. Тү- мэн багштай 9 дүгээр ангийн 28 сурагч Баруунхараа сангийн аж ахуйнд 1800 хонь хяргаж, 8600 нг ноос авсныгаа тус аж ахуйд чанарын єендөр үзүүлэлттэй тушаа- тєэз. Тус сургуулийн сурагч бүр Зүүнхараа тушаав. журмыг сайж- эг журам», гаа- болов- дэгийн ур гелиа риул" таль ж сурагч бүр 4--5 цэ- цэг тарих, загас үржүүлэх олон тєрлийн ажил зохиогдлоо. Багш ВБ, ПҮРЭВСҮРЭН нсрского оөотряда: --Больпо! --Отряд! Равнийсы! нонсрского отрида Монгол-Зоплолтийн пайрамд- лын сар, БХЛКЗЭ-ийн 60: жи- лийн ой, орос хэлний байрт оаө- рпулт, апоперийн сэдэнт, ажлыг орос хэлээр ппуулах хөдөлгөн орно байна. Манай сонип пнопсрийн:. бүл- гийн ажлыг орос хэлээр явуула. Хад тусламж болгон, доорхи ма- тєрпалыг нийтэллээ. Инонерийн бүлгийн дарга дарга Иноперийн удирдагч Бүлгийн шугам жагсаал Примерный оценарий отридной липейкин (11угам жагсаалын үлгэрчилсэн хөтөлбөр) Предеедатель пнгоперстсого отрида: Отряд!. Равпийсы “Смприо! д дуулж бай! Зэрэгц сөн Эрс овыг! сдать, рапорт!. Салаан дарга пар мэдээллээ! УВсньевой: -- Оисно! Равил 1Сторжествонпой липейно, поспишценпой” 60 лото. Лопинекого. Соммунистичесного: Сою- ГИиагүцэ аг спстаїїллг22гггоггагргргГрЙЁлтотттгэа2г С.ГгиассСССЛЛС за Молодоли первоо второс, третье (сс имссте) Зїопо готово Бүх Холбоотын Лениний Коммупист З. Эвлэлийн 60 жилийн ойд зориу шугам жагсаалд: уучуудын їдэтгэлийн 1,2, 3 дугаар салаад бэ Рапорт иредседатсля пионерского отряда, вожатому отряда:- Товариш отрядный пионер вожатый! -- 1 торжественпой линейне, посвяшенмпой 60: ле- тию. Всесоюзного Союза Молодежи Лепинского номмунистического ПИОНЕРИЙН БҮЛГИЙН АЖЛАА ОРОС ХЭЛЭЭР ЗОХИОЦГООЁ!ПИОНЕРИЙН БҮЛГИЙН АЖЛАА ОРОС ХЭЛЭЭР ЗОХИОЦГООЕЁ! 5 Ко оололлишлли ц 111 111111111111101111111111111111111111111111111111111111111 11111111 ОКТЯБРИЙН ОРНЫ ЗАЛУУ ҮЕ Дэлхийн эмэгтэй шатарч- рыг 16 жил нэр төртэй хам- гаалис байсан ЗХУ-ын спор- тын гавьяат мастер Нона Гаприндашвили жам ёсоор аваргын алдраа нутгийнхаа охин Майя Чи- го, бурданизед шилжүүлж өгөв. дасгалж Спортын уран чадвар ХӨ- памжаар тиг ЭЭР ЗОХИОЦГООЁ! ПИОНЕРИЙН БҮЛГИЙН АЖЛАЛОРОС ХЭЛЭЭР ЗОХИиОЦГООР! ТОЛЬХҮҮ ПИОНЕРИЙН дөлмөрч дын аварга гэсэн эрхэм алд- тын алдарт хүрсэн охнны амжилтын зам нь сонин бө- дөнгөж гөөд бахархалтай билээ, Майя тэртээ ахаараа заал- сонсохоос өмнө спортын гаж шатар сурч эхэлжээ, аварга шатарч болж амж- шини ини! З е 2) 5 Я | 8 Ё) о 7 о 7 Га! Ё Ё Ё Б 24 ї Оо 1 | 2 и БҮЛЭГТ -- ОХЛИЭ9-ийн 80 иплийн ойд зориулсан хүндэтгэ- лийн шугам экагсаалд бүлэг бэлхэн, Мотатый: -- Полицо! -- Одринстпуйтө, ттоперы! Үнэнбрүүдээ! Сайн байцгаана. уу! Ппонеры: їїдороншотеп хором. «Эдринстпуйтс» Инонсрүүд, «сайн» гэж парэг хэлнэ, Ирелседатель инопнерекого отрилй е-| Отрид! Ратийсы Смирпо! Приготопитыгн и ииости өтридний флиїшг 22 Мүлаг дуулж бий! ВИТВГД Номхон! Зүлгийн түг хүлээн, ипихад болтгэ! -- Шугам эагспалын төгсгөлд: -г Ириготонитын ч тийссти флиг! -- Туг үдэхэд бэлтгэ! їїлан пропелепии їнонерского сборд (їноцерийн бүлгийн цуглааныг охин лпуулах төлөнлогоо) -- «ММ --друтий цомсомола иоших лепийцен», «ид, өсвөрийн Лепийчүүд, хомсомолын анд нөхөдө 1їлшому отриду присповпо им Героп Сопетоного:. Союай, му- жссестпеппой помсомолий” Зон Цосмо демьянекой, Манай бүлэг ЭХУ-ын баатар, номсомолын гишүүн эрэлхэг эмэгтэй Зол Тосмодемылненалгийн цэрэмжит. болсон. Итонерыг Эа дело Монголысцой иародиог-4Фснолюционпой партий, » будито готопи! Пиоперүүд ээ! МАХН-ын. үйл хэрэгт хэзээд бэлхэн байгтун! Е Е з Ё Е 8 з 5 Б Е з ЕЧ Пиоперы” отиочатот: Всогда готовы Пнонерүүд хэсээд бэлхэн гэж хариулиа, Доорхи сэдвийг бүлгийн дарга, сэдэвт ажлыг нээж хэлэхэд зориулав: Дорогие цаши гости! Т Сегодил паш пионерский отрид готов доложить вам о свонх усив- хах н учебс ин труде навстречу 60--лстию Ленинсикого комсомола. Пиоперы нашего отряда учились на...роцейтов, качество учебы иа... процентов. КНаждый пионер нашего отрида взял на себия социалисти- ческое обязательство повысить качество учебы, Мы решили боро- ться за присвоение нашему -- отряду имени героя Советского Союза, мужествепной номсомолки Зон Космодемьяйской. Наш отряд готонится также к «Празднику русского язына». Руссний язык--это язык Ленина, язын всех миролюбивых сил. Пио- неры нашего отряда активно включились в работу «Изучаем вели- ний русский язын». «Праздник русского языка» в өтом году посвяшается 60--Л6- тинюВЛКСМ и проводится тод лозунгом «Мы-дурзья комсомола и юных ленинцев». ““Д.ЧУЛУУНХҮҮ шини С ХЭЛ--ЭРДМИЙН ТҮЛХҮҮР ОРОС Хэвлэлд бэлтгэсэн 9) Зитш 2 17 НАСТАЙДАА ДЭЛХИЙН АВАРГА БОЛОВ ахисаар | сурагчийн болж чадаагүй А.Кушнир цагаан хормогчо0 нарыг аваргатай: уулзахын ЭвхЧихээД Оюутан өмнө хожиж өөрөө түүнтэй лекцийг тоглох болсон нь Майягийн дэлхийн бас нэг том ялалт байлаа, чанараараа авар- ахин гоёлын болсон ч анхныхаа Цаашдын зүтгэлийнхээ ач, улагчдынхаа уйгагүй оролдло- лаа. багш тус- Майя сурагч ахуй үедээ эрдэмд дэлхийн аварга болох бо- ломж нөхцөл, уран чадвар- тай болжээ. Одоогоос таван жилийн өмнө Майя бүр пионерийн гишүүн байхдаа Таилисе хотын яионерийн ордонд дэлхийн аварга Нона Гап- риндашвилнтай үеийн -До- лоон бхинтойгоО зэрэг тог лоход ганцаараа аваргыг хоО- жиж байжээ. Улмаар арван туравтайдаа олон улсын мастер шатарч болж хоёр жилийн дараа дэлхийн аваргатай өрсөл- дөгчийн . тэмцээнд Фролцо- хоор шалгарч, арван зургаа- тайдаа буюу аравдугаар ан- тийн сурагч байхдаа өнгөр- сон жилд ЗХУ-ын аварга шалгаруулах тэмцээнд түз рүүлсэн юм. Тэгэхдээ улсын -аваргын-төлөө уран чадва- раа сорьсон | вөвлөлтийн шилдэг 18 шатарчаас энэ тэмцээн дуусахад нэгч х0- жигдолгүй . үлдсэп цорын ганц хүн нь Майя байсан юм. .Үүнээс гадна Майя охин дэлхийн аваргатай тог- лохын тулд олон шилдэг ша- тарчныг хожсоон. (Хамгийн гол-нь 1975 онд дэлхийн аваргатай. тоглоод (8,5:3,5- аар) хожигдсонч гэлээ, Аварга-ахип хүчээ сориход бэлтгэж: байсан зовлолтийн алдарт шатарч Н, Алецсанд- рия мөн аваргатай гурван удаа дэлхийн аваргын төлөө тоглоод (1965, 1969 1972 онуудад) дэлхийд. аварга Өөрийн нь хэлснээр хам- гийн хүнд сорилт болсон дэлхийн аваргатай тоглосон саяны 15 тавил бол үнэхээр Майяг гоц сайн шатарч гэд- гийг тодруулж өглөө. “Шатрын түүхэнд арван до- лоохон настай охин аварга болж байсан удаа үгуй. Майя дэлхийн аваргатай 16 өрөг тоглоод 8,5 хожил авбал дэлхийн аварга болох байсан бол 15 өрөг тоглоод аварга болсон байна. Залуу аваргын цаашдын всорилго нь ч тодорхой юм. Тэр анагаах ухааны дээд сургуулийн оюутан болсон Ч” сурагч үеийнх шигээ їшат- раа тоглоод байх нь яавзтай. Тэр дэлхийн аварга болс- ныхоо дараахан сурвалжлаг- чид: --Би тоглоод байна. Ша- тар тоглох дуртай, Анто- лий Карпов, шиг тоглодог аварга байхыг хүсч байна... Урих юм бол зрэгтэйчүү- ДИЙН тэмцээнд Ч оролцоно тэж хэлсэн юм. Шинэ аварга маань дэлхийн эмэгтэй ш4- тарчдын анхны аварга Вер4 Менчик (Чехословак), эрэг- тэй шатарчдын зиндаанд ИХ мастерын болзол анх ханга саг Нона Гаприидашвили нар шиг зэрэгтэй шатарчид» тай ухаан сорихоор чадал» тай шатарч болох нь Тбї» лпсс хотынхоо пиолерийн ордонд хөвгүүдтэй тоглож аварга болж байсан сурагч ахуй үеэс нь тодорчээ. «Үнэн» соницы ажилтай Р.ЧУЛУУН Киргизийн Ш. Бейшеналиевын 50 0й болж байна. Зохиолч Ш. Бей- 69. Зовлолт зохиолч насны шеиналиев хүүхэд залуучуудын сэдвээр олон зохиол бүтээл туур- нйсны дотор, манай хүүхдүү» дийн амьдралаас сэдэвлэн «Мо- рин дэл дээгүүр» тууж бичсэн нь тмоигол хэлиээ орчуулагдан гар- сан билээ. : Ё Энэ дугаартаа «Ачийг хариул- сан нь» гэдэг туужаас хэсэглэн нийтлэв, ? : ТАРАХ ГАЗАРГҮИ БОЛСОН нь Кара маань яачих нь энэ вэ? Хаашаа алга болчихвоо? Хаа цэг- төэ, олдохгүй, үзэгдэхгүй нүх, гуу гуу унаад ухаангүй хэвтэнс байна. «Би Ч хүүгээсээ үүрд хагацай бололтой» гэ»с эхийнх нь хэлдэг ингээд л ортой болох иь гэж үү? хэмээн эцэг инь бодов, Тэгсэн чинь ийм явдал болсон юомсапжээ. Өглөөгүүр, тэрбээр гэ- рээсээ их-л хөхүүн хөгжүүн гар- чээ, Нар донгож мандаж байн, Цэлмэг богоод халуун ч биш байж, Уулын цас монгорон, опс |їогоон дээр түг түмэн маргад эар- дэлийн ялтас гялалзан байл, ОЙ мод сэпгэнэм сайхан үнэртэнэ, На- ра хөгжмийн гоц сонсголгүй ч га- сэп зуны өглөөний тансаг сайхан, апиаг мэдрэп баясчээ, Нарл хүүх- дүүдтэй цуг Сон-Мулюгийнд очи- ход Ания гуай ДУУЛЖ ӨГЛӨГ ТЭр Дууг дуулан, Төр дуунд гайхамшигт пуур, ногоон зүлгэн. дээрх цагаан гэрүүд, нуурын захыг хажсан түг түмэн сүргийн тухай өгүүлнэ, На- раг ийнхүү дуулахад шувуул ч бас хариуд нь эниргэн дуулна, Түүний дууг эргэн тойрон давтана, Уул өргөн ногоон царс, замаар жиглд- хэп хатирах морин туурайг цом давтах шиг. Эгэй! Урагшаа довтолгон дай- хипам! Эгэй! Ипгээд дуулан давхи- хад сэтгэл зүрхэнд юутай.гоё пэ! Морины товор топор гэх туурайн чимээ, тэнгэрт нар гийсэн цаг юу- тай сайхан бэ? й Кара давхисаар Молдо голын гарамд тулж ирэхэд дээхэн талд Нь Хад “чулуу харгих чимээ сон- соджээ. 2Колоогоо татап Дээш ха- рав. Хадан цохион дээр гурлан угалз зэрэглэн гбгсож. харагдав М0СКВА--.. мовшоговн Хох тэлгэрт, хөөрөл мандсан нар- ны туяа цаанаас нь туссан нь гур- ван угалзыг улам ч гоо сайхан Солгожээ. Угалзны даргар том эгэр, нарны гэрэлд туйлаас сүр- лэг харагдана. Агшин зуурт Кара хүү энэ хэ- тархий үзэсгэлэнт амьтдыг үзээд баясах сэтгэл төрөн: -- Эй-хэ-э!... хэмээн гуугачив. Кара хадан цохионд хүрч, угал- зуудын харайн дүүлэхийг хармаар санагдав, -- УгалзууД түүний | гуугачихыг ер анхаарсангүй. Угалзууд. юу ч болоогүй юм шиг зогсоход Кара мориноосоо буун харайв. Угал- зууд өөд чулуу шидэв. Угалзууд тэртээ өндөрт зогсох учир шидсэн чулуу нь тэрүүхэн хаданд хүрээд буцаж ойв. -- Тийм бий! Тэгвэл би өөрөө дүүлээд, та нар дээр хүрнэ дээ- --гэж Кара өгүүлэв... Нара баруун зүүн тийш газрыг багцаалан харж, мод өвсний хаах- нуур нь мацвал угалзнуудад хүрч Ш. БЕЙШЕНАЛИЕВ лын нэг юм. Халуун үед аргаль угалз ийм лавиранд сүүдэрлэн амарна. Ангалын ёроолд анир чимээ гарах шиг болов. «Ангалд нялх хурга хоцорчихсон юм болов уу. Анчид ууланд явж байгаад хө- лөө гэмтээсэн нялх хурга хадан ангалаас олж тэжээсэн нь гэрш- сэн гэж эцгийнхээ ярихыг Нара “ сонссон байв. : Кара ангалын ам луу ойртов- ал нь тийм өргөн ч юм биш шиг санагдсан авч, үнэндээ анга- - лаар барахгүй цааш нь том агуй болон хувирчээ. Ангал агуйд юу ч байсангүй. Яваад байвал хажуу тийш гарчих газар байдаг болов , уу? Бяцхан хурга хоргодоход хнч- нээхэн газар орох ч билээ дээ! Тонгойн агуй луу оров. Морь Дээрээс чулуу шажигнан буулаа. Уулнаас цас өнхрөн буухыг Кара бишгүйдээ үзсэн дээ. Ал- тын чинээн цас анх өнхөрснгө замд тохиолдсон цас мөстэй барилдаж ширэлдэн томрон то- АЧИЙГ ХАРИУЛСАН -НЬ болохыг тоймлов, Мориндоо үс- рэн мордов. Мориороо хүрчих са- наатай дээшээ зүтгүүлэв, Угал- зууд, ер ажиг сэжиггүй зогссоор... -- Угалз биш чулуу юм уу? » Амьтай юм бол эрх биш хөдөл- моор юм гэж Кара бодов. Өвгөд угалзыг туйлын ухаалаг амьтан гэж өгүүлэхийг Кара бишгүй дуул- сан сан. Угалз.бол цочмог, сортог бор горөостэй адилгүй. Угалз юмыг алсаас сайн хариа. Хүнийг хараад, түүний аюултай, аюулгүйг ч мэдэ, Морьтой асуй ялаа энэ жаахан хүнийг гэмтэй хортой амь» тан биш гэдгийг тэд мэдсэн бо- лолтой. Угалзууд зогссоор байт, Нара, морин дээрээ хадлатай юм эргүүлтэл малгай иь хийсэл цахлаа малгайгал лтгья гэж боло, Карл угалзууд лээр их л т руу замаар очихоос өөр аргаг боллоо. Гайгүй ингэж яплад хүргэх л болио доо -- Битаиарыг иэгсайхан дон гочихоо!. гээс. бодон -Мара м доо ташуур өгөр, Морь тай ДУУЛаад цочмогхон ухасхийн Т тэл, у ууд хэлэлцээтэй юм шиг байриаасал цэг зэрэг хөдлөв. Мон Доо, харуул сахїулд зогсон бай сан угалзууд байж шүү! гэж ЮК ра бодов, Гурван угалзын араас ийлх хоорхон хургатай зөндөө олопц аргаль цуплран гүйлд эп - За гайгүй, та тийм гамархан: тавиад туучихгүй! гэж Нара өгүүлэл. Морио шавдан зүтгүүлэв. Мо рины “хөлөөр суларсан чулуу доош нь өнхроү шаргина. Кара, уулын хурдан хөлтэй амьтдыг ин- гэж хөөгөөд-бүтэхгүйг мэдэв. Явсаар морь нь алхам ч урагш- лахгүй эгц газар з. Тэгсээр ЭГЦ ЦОХИОН ДУНД ТОМ ангал бай- хыг харлаа. Энэ бол Тянь їШань ууланд түг түмээрээ байдаг анга- Манай сонин уншигч хүүх- хүсэлтээр 1980 оны олимп-Д зориулж «Москва-олимп-80» буландаа өм- , ОЛИМП нөх бүх олимп хаана, хэзээ бол- сон тухай болон, олимпийн талаар бусад сонирхол- той материал нийтэлнэ. Энэ удаа 8 олимп гэсэн пэрийн учир, анхны олимпийн тухай танилцуулья. Могква-гийн сонины зөвлөл (Туужийн хэсэг) | морсоор адаг сүүлд гэр байшин! шиг юм нурж аюул учруулдгийг Кара мэдэлгүй яахав. Кара мориноос үсрэн бууз. Ангал агуй луу харав. Энэ агуй луу орчихсон байхад нурж өн- хөрч буй хад чулуу буюу ямарч цасан өнхрүүш аюулгүй өнгөрнө гэж бодов. Нурж өнхрөн айсуй цас чулуун пурангийн чимээ ойртов. Агуй луу орох үед анхандаа жижиг ч мөндөр, тэгсээр тс аргиж шаргий б К аюулгүй хадан а йнд орчихоод ийнхүү цас чулуун холимог онх- рон буухыг тэр бүрий хүнч ха- раагүй дээ. Кара лавхан орохгүй бол бууж буй чулуун мондор яаж ч мэдиэ гэж бодов. Тэгтэл асар (7 онхрон « ирэв. 3 чулуу соор уул нурах рахиаа алягал агу пураг тарах газаг зазсралр Хза хог үед тосоолж чадсангүй га- рах газар ч үгүй б« їхоод бай- Уу. үгүй юу гэдгийг Кара Ч ухаарсангүй. Бас жаа- хан суулаа. Анир чимээ бүр та- сарсныг мэдээд нурж ирэн агуйн ам тагласан чулуу руу очиж, наанаас нь түлхэж зайлуулах вэ гаж үзэв. Гэвч, тэр, ямарч хүч гаргаад гэтлэшгүй ханан хашил- танд орсон юм шит санзгдав.На- ра айж үлээгүйгээрээ айн Нара хашгирч бархирав, Түүний дууг цуурай доогтойгоор хариу дав- таж байлаа. Б. БААСТ Орос хэлнээс орчуулав. Грект Эгийн тэнгисийн Тер- минкос хэмээх булангийн сав га- зар Олимп нэртэй уул бий. Энэ уул далайн түвшнээс 2911 м өн- дөр. Эртний Грекийн олон домог олимпийн уултай холбоотой. Эрт- ний Грекчүүд 4 жилд 1 удаа олимпийн ууланд наадам хийдэг байжээ. Энэ наадмыг олимпийн тоглолт гэж нэрлэдэг байв. Олим- пийн анхны тог лолтыг “эртний Грекчүүд манай он тооллын өм- зөвлөлтийн зохиолч МАНАИ ХҮҮХДҮҮДИЙН “ДМАНАН БХ АХ ВЭЭ ТУХАЙ БИЧИЖ БАЙНА. 2----:-------т-гтгтт-3 ИРИНА СТРЕЛКОВА Саяхан зөвлөлтийн хэсэг 30- хнолчид БНМАУ-д яваад ирлээ. Бнд Улаанбаатарт “Монголын хүүхдийн зохиолчидтой бас залуу уншигчидтай уулзав. Дараа нь ЗХУ-ын айл хөрш, нд нөхөр оронтой танилцаж явлаа. Бид хө- дөө аж ахуйн «Авдархангай» нэгдлийн малчин Бавуудоржийнд айлчилсан билээ. ДАШНЯМ, ЦЭДЭВДОРЖ ХОЁР ШҮЛЭГ УНШИВ Түүний гэргий Дулам биднийг амттай сайхан сүүтэй цайгаар дайлав. Монголд давстай, сүү амч тагдсан цайг эрхэмлэдэг ажээ. Дулам саальчнаар ажилладаг боө- гөөд тэр нь манайхаар бол райо» ны өөрийнхөөрөө бол сумын сүү саалийн аварга юм. Бид цай уух зуураа энэ тэрийг ажиглав, Гэрт хот газрын зөөлөн тавилга, орны шүүгээн дээр радчо хүлээн авагч, хорло. тоопопоос унжиж буй цахилгаан дэн байлаа. Эртний монгол гэрт тун сүү» лийн үеийн юмс харагдана. Тий- мээ. гадна талаас ч бас л цахил» гааны шонгууд бидний анхаар» лыг гэр лүү татсан шүү дээ. Багуудоржийнх хөвгүүдийнхээ ах болох хоёрдугаар ангийн су- рагч Дашилмаа дуудаж ирүүллээ, Тэр хүү бидэнд шүлэг уншлаа. Тэр шүлэг иь Монголын сонгодог зохиолч Нацагдоржийн зохиол байв. Сургуульд хараахан. ороогүй иижигхэн Цэдэндорж бис шүлэг уншив. 2аахан Дашбалаа»- рын шүлэг унших эзэлж боллоо, Тэр хүүхдүүдэд танихгүй хүмүү- сийн дэргэд хэцүү байлаа ч оо- рийн гэр орон болор сумынхаа нэрийг хугалахгүйг хичээдэг юм байна гэж бид ойлголоо, Хүү бо сож зогсоод богино шүлэг уишив, Тэр хүү цангинасан нарийн хоо» лойгоор Содиомдоржийн шүл» гийг уншлаа. Д. Содномдоржийн зохиолыг монголын багач й мэддэг ажээ. ын «Пионерекая правда» сониноос Г. ПЭДЭВДОРЖ орчуулав. нөх 776 онд хийсэн гэж үздэг. Олимпийн тоглолтын үеэр Грек даяар заавал дайн дажин- гүй. энх тайван, байх ёстой гэж. зарлаж, түүнээ хэрэгжүүлдэг байв. Одоо Гре кийн нийслэл Афин хотоос 360 км-ийн зайд олимпийн уулын нэ- гэн суганд олимп гэдэг нэртэй эртний Грекийн түүх дурсгал ар» винтай хот бий. И. ДЭНДЭВ найрамдалтай. жг э---н-т--------нн-н---л-ташиио--- аог--тти-г---иясголот-тт-ш-т. ЕВ СЯН Пуу2214 Б12Ч5223 ЕСУоУЛлулл) БЭРЭҮЛЧ БВЛЕҮТЕНЖ ЕРУХҮг) БҮЛтээ Ботлгс3 НИРШЛЭБТЧЫЭН Эрхлэгч Ц.ДАШДОНДОВ Индекс--14140 А--09053 Ї 1 Д. Сүхбаатарын шэрэмжит, Улсын хэвлэлийн комбинатад хэвлэв, НИМ-38ЛЭЛ-40ИС0М0Л ПЇЛРТИЯ-РЕ С0НОЛ-10СОМОЛ 55 Л ний мхсдхэээс 36:40(1586) дахь жилдээ 1978 ОНЫ АРАВДУГААР САРЫН 26 | Е Ё шиш ши ШШ 011 ШИШ ХУБЬСГАЛТ ЗАЛУУЧУУДЫН БАЯРЫН ХУРАЛ БХЛКЗЭ.ийн 60 жилийн ойд зо- рнулсан нам, улс, олон нийтийн байгууллага, нийслэлийн залуучуу- ын төлөөлөгчдийн баярын хурал лаанбаатар хотод саяхан боллоо, Баярын хуралд МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны гн- шүүн, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөв- лөлийн дарга Ж. Батмөнх, МАХН- ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчоо- ны орлогч гишүүн, Намын Төв Хо- рооны нарийн бичгийн дарга Д. Гом. божав, МАХН-ын Төв Хорооны Улс рийн Товчооны орлогч гишүүн, “лаанбаатар хотын намын хорооны тдүгээр нарийн бичгийн дарга Алтангэрэл, МАХН-ын Төв Хо. юоны нарийн бичгийн дарга С. Со- орбарам, БНМАУ-ын Сайд нарын өвлөлийн орлогч дарга Д. Содном, НМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийц рэг эрхлэх газрын дарга, МЗНН. йн Төв Зөвлөлийн орлогч - дарга Бадарч, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны эгдүгээр нарийн бичгийн дарга Л: үдэв нар болон ЗХУКН.ын Шал: тан байцаах Төв комиссын гишүүн, ХЛНЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн ончгийн дарга З. ЇГ. Новожилолвд тэргүүтэй Лениний Коммунист 88. Эвлэлийн төлөөлөгчид д 5 са 3 4514:5:1:85 84 211: эл Элчин сайдын Яамны элчин зөвлөх М.-П: Макареев оролцлоо. Ё Баярын хурлын ажиллагааг МАХ Н-ын Төв Хорооны Улс төрийн ТоВ- чооны орлогч гишүүн, Улаанбаатар хотын намын хорооны нэгдүгээр на- рийн бичгийн дарга Б. Алтангэрэл нээв. БХЛНЗЭ.ийн 60 жилийн ойд 30- риулсан баярын хурлын хүндэт тэр- түүлэгчдэд МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БН МАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүуү- лэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал тэргүү- тэй МАХН-ын Төв Хорооны Улс т9- рийн Товчоо, ЗХУКН.ын Төв Хо- рооны ерөнхий нарийн бичгийн дар- та, ЗСБНХУ-ын Дээд Зөвлөлийн Тэргүүлэгчдийн дарга Л, И, Бреж- нев тэргүүтэй ЗХУКН-ын Төв Хо, рооны Улс төрийн Товчоог санал НЭГТЭЙ СОНГОВ. БХЛНЗЭ-ийн 60 жилийн ойн ту- хай илтгэлийг МХЗЭ-ийн Төв Хо. рооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Л, Түдэв хийлээ, Баярын хурал дээр БХЛНЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бичгийн дарга 3. Г, Новожилова баяр хүргэж үг хэлэв, Баярын хуралд оролцогчдоос РХЛНЗЭ-ийн 60 жилийн ойг тохиол, дуулан БХЛЮКЗЭ-д баярын илгээлт явуулав, Баярын хуралд монгол, зөвлөлтийн пионер сурагчдын толоо. логчид баяр хүргэж илэрхийлэлт өргөв. БХЛИНЗЭ9-ийн 60 жилийн ойд 30- риулсан баярын хурал нь монгол зөвлөлтийн ард түмэн, түүний залуу үсийнхний ган бат найрамдлын яруу тод илрэд боллоо, "МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ї ЇїТ111 “ХИЧЭЭЛ СУРЛАГА, АЖИЛ ХӨДӨЛМӨРТӨӨ Ч, ОЛОН НИЙ» ТИЙН АЖИЛ, ЦЭРГИЙН АЛБАН ХААХ ҮҮРГЭЭ БИЕЛҮҮЛЭХ- ДЭЭ Ч ЕР НЬ БҮХИЙ Л. ТАЛААР КОМСОМОЛООС ЦУЦАЛТ1- ГҮЙ СУРАЛЦАЖ, ЗӨВЛӨЛТИЙН ҮЕ ТЭНГИЙН ЗАЛУУ НӨХӨД- ТЭЙГЭЭ МӨР ЗЭРЭГЦЭН ЯВАХААС ЭРХЭМ ХҮНДТЭЙ ҮҮРЭГ ЭВЛЭЛИЙН МОНГОЛЫН НИЙТ ЗАЛУУЧУУДАД БАЙХГҮЙ» : 1 ШИНИ шини 1 Ши 111111 11 11111111) 1 10) БАЙГУУЛЛАГА Ю, ЦЭДЭНБАЛ ЗУРГААН ОДОНТ ЛЕНИНИЙ К 1918 оны аравдугаар сарын 29.нд гуулж, ажилчин, тариачин залуучуудын эв- лэлийн төлөөлөгчид Москва хотноо анхдугаар хурал хийж Оросын Ком- муннст Залуучуудын Эвлэлийг бай- гуулсан билээ, Лениний комсомол өпгөрсөн 860 жилийн дотор гайхамшигт замнал туулсан юм. Иргэний дайны фрон. тод ОКЗЭ-ийн 200 мянган гишүүн байлдаж явснаас 5103 нь эрэлхэг гавьяа байгуулсан учир эх-орны дээд шагнал хүртжээ. Комсомолчид анхдугаар таван жилийн төлөвлөгөө- ний жилүүдэд 60 шинэ хот, 1,5 мянган том үйлдвэрийн газрыг бай. шүүлсэн БХЛКЗЭ.ийн ХУШ МОНГОЛЫН ӨСВӨРИЙН АНД НАЙЗ НАРАА! Эх «АХМАД ҮЕИЙН КОММУНИСТУУД БҮХЭЛДЭЭ ӨНӨӨГИЙН ЗӨВЛӨЛТИЙН ЗАЛУУЧУУДААР СЭТГЭЛ ДҮҮРЭН БАЙЖ БОЛ- НО ГЭЖ БИ БОДОЖ БАИНА... ЗАЛУУЧУУД КОММУНИСТ ҮНЭМШИЛ ИТГЭЛТЭЙ, НАМЫН ҮЙЛ ХЭРЭГ, АУГАА ИХ ЛЕ- НИНИЙ ҮЙЛ ХЭРЭГТ ГҮНЭЭ ҮНЭНЧ ӨСӨН БОЙЖИЖ БАЙНА» шинэчлэн өргөтгөсөн байна, | орны их дайны жилүүдэд зөв-! лөлт орноо хамгаалж гарамгай гавь- яа байгуулсан 8,5 сая гаруй комсо,, молч одон медалиар шагнуулсны 7 мянган комсомолын гишүүн ЗСБНХ У.ын баатар цол хүртжээ, Лениний комсомол намынхаа уриагаар коммунизмын байгуулал- тын тэргүүн эгнээнд явж байна, Одоо -комсомолын гишүүд-залуучуу- дын 200 орчим хамт олон Х таван жилийн төлөвлөгөөний эхний 3 жи- лийн үүрэг даалгавраа биелүүлээд байна. ЗУРАГ ДЭЭР: Зөвлөлтийн залуучуудын өмпө шинэ шинэ зорилт дэв- нх хурлын ажиллагаанаас АПН-ийн гэрэл зураг ЛЭ Музына Ө: ФЕЛЬЦМАНА “Монголын өсвөрийн анд найз иар аа! Та бүхэнд Зөвлөлт Холбоот Улсын лпионерүүдийн ом- чөөс чин сэтгэлийн Мэндчилгээ дэвшүүлье! Зөвлөлтийн пионер багачууд Лениний комсомолылн 60 жилийн ойг нэр төртэй угтлаа, Хүүхдүүд та нартаа, ажил хо- дөлмөрт дуртай, идэвх. зүтгэлтэй байж, онцсайн суралцахыг хүсэн ероос! Та иар бол Монголын Хувьсгалт БАМ Солице в небе светит мУлро Молодеет древний нрай, От Байнала до Амура Мы проложим магистраль, Встретим зябкие рассветы, Встретим долгуто пургу, В биографию планеты Впишем мы свою строку, Припев: Сльшишь, время гудит-ВБАМ Залуучуулиын Эвлэлийн халаа, эх На : ориы найдвар юм, И 5 МАХИ,ын үйл хэрэ, Зорлолт Монголии ард түмний ариун най- 2 рамдалд үнэнч байгтун! “ БХЛКЗЭ-ийн Тов Хорооны ий- рийн бичгийн дарга 3, Г, ,НОВОЖИ- 0ВА Сл: н просторах ирутых--ВАМ большая тайга покорлетея нам. ишишь, время гудит--БАМ, “МАЙРАМДАЛ-- ДРУЖБА Будет нам порою трудна, Но земле любимой в дар Лягут Л.И.БРЕЖНЕВ 0МСОМОЛ 2 ТООНЫ ХЭЛЭЭР : Ө.Одоо БХЛКЗЭ.д 88 сая ор« чим хөвгүүд, охид хамрагдаж байна, ван гишүүний арван гишүүний нэг нь хөдөө аж ахуйн ажилтан юм, Ф БХЛНЗЭ-д 400 мянга гаруй анхан шатны байгууллага, цех, бригад, тасаг, факультет болон түүнтэй адил эрхтэй анхан шатны байгууллага 1,5 сая байна. Мөн 500 мянга орчим комсомолын хэсэг байдаг. Ө ЗСБНХУ-ын Дээд Зөвлөлийн 9 дэх удаагийн сонгуулийн бүрэлдэ, хүүнд 80 хүртлэх насны 279 хүн байгаа нь зөвлөлт Засгийн дээд эрж барих байгууллагуудад (597:149)91(44): бүх депутатуудын 18,4 хувийг эзэлж байна, Ф БХЛКЗЭ-ийн гишүүдийн 62,1 хувийг бүрэн, бүрэн бус дээд, дунд боловсролтой хүмүүс эзэлж байна, 200 мянга гаруй комсомолчид соёл урлагийн байгууллагад ажилладаг. Ө 1966 оноос утга зохиол урла- гийн салбарт Лениний комсомолын шагнал тогтоосноос хойш уг хүндэт шагналыг 148 урлаг утга зохиолын залуу зүтгэлтнүүд, 84 хамтлаг ав. чээ, Ө Энэжил 730 мянган О. Б, О, (Оюутны барилгын отряд) нэг тэрч бум гаруй рублийн ажил гүйцэтгэв, 0 жилийн хугацаанд ОБО бүгд 10 тэрбум рублийн ажил хийжээ, Ө 19 чухал обьектыг бүх холч боотын гавшгай барилга, ламж, 800 шахам барилга Бүгд , найрамдах улс, рын гавшгай барилга болгон зарлав, Орос хэлний баяраар чиний сурах дуу, шүлэг Слова Р. РОЖДЕСТВЕНСКОГО На просторах крутых--БАМ, Это колокол наших сердец , рельсы, будто струны аших песенных гитар. Солице в небе светит мудро, Молодеет древний край, От Байкала до Амура Мы проложим магистраль, Припев: Слышишь, время гудит-БАМ. На просторах крутых-- БАМ, ИН большая тайга 2 нам, Слышишь, время гудит--БАМ, На просторах нрутых--БАМ, Это кцолокол наших сердец молодых! ЭНЭ ДУГААРЫГ МОНГОЛ.ЗӨВЛӨЛТИЙН НАЙРАМДЛЫН САР, ВХЛИ О-ИЙН, 60 ЭКИ ЛИиЙН ОЛД ЗОРНУЛАВ, бинанлллмлархнаманилгамиамшиллллхэхалинчилнилжлананханлиамнилалиичиаижахиилин нэг нь ажилчип,. молодыхй . БХЛКЗЭ-ИЙН 60 ЖИЛИЙН ОЙД ЗОРИУЛСАН НАМ,УЛС0ЛОН | НИЙТИЙН БАЙГУУЛЛАГА НИЙСЛЭЛИЙН ЗАЛУ БАЯРЫН ХУРАЛД МОНГОЛ Аугаа их суут Лениний Алдарт их манлай памын Газар дэлхийн шу. арга тү Октябрийн ялалтаар р ҮҮ мө зуУЭ гийгүүлж Галтай хөдөлмөрийн цогтой: хүчээр Социалист нийгмийн бам арыг оргож Залуурч Леннний сургаалаар замнасац Зургаан одон энгэрх нь гялалзсан Баахар түүхтэй Комсомол таны Бахдам алдарт 60 жилийн ойд Багачууд бид чин зүрхнээсээ Баяр хүргэе! Баяр хүргэе! 8 залс праздииыно украшенном Из окон льется солнца свот Тебе, вожатому н брату старшему Мы шлем наш пламенный привет! Саруул коммуннзмын мөнхийн бадралд Саасрын уудмын энхийн аялалд Хосгүй гавьяа байгуулсан 4 жишээгээр Хорвоогийн багачуудын 3 сэтгэлийг баясгасан Сайхан үйлсийн дархан комсомолд Соцналнст монголын үрс -оид пар Баярлалаа, гилайлаа Салшгүй уламжлалт найрамдлынхаа Япдашгүй. хогжлийн ондор тэмүүлэлд Баярлалаа, гилайлаа, Слаппый путь комсомол наш прошел, Приелгал он Родино долом, За учсбой псегда комсомол, У станкоп ив тайгс комсомол На колхозных полих цомсомол Босвой,непреклопный и смелый Наша сила-лепинские кинги, Наше солице-леиийскал ммель Как -одиц, клянемел Партин великой Беззаветно стронть коммуниам| Суут Лепин Сүхбаатар нарын Суурий нь тавьж, замы нь заасан Болд шиг иягт, болор шиг тунгалаг Бат найрамдлаа инандигианц явна. Зөвлөлт орны хүүхэд бүхэнтэй Жаргалант эхийн үрс шиг нөхөрлөж Амгалан энхийн шударга тэмцэлд Ариун санаагаа нэгтгэж явна, Мы проноснм эстафету жизнии, 1 отцоп успохамн горди, Миний ирисном пиймепи Отчилны Пиндим кропи пролитой слоди 1! но проото: аййнснд. йг пикето, Сппайниые уламн родетий Чупста ни тыслей, мм. папоты ти Понесом, добишинень торжестпа Комтуниам: байгуулж байгаа. Комсомолчдын хосгүй жишээгээр Алхалж явиа, Монголын үрс бид уулж лвиа, улаан бүчтэн бид! идний тэмцэл энхийн толоо Бидний үйлс--бүтээхийн төлөө Бидний дууриал -- эвлэл -- 3 комсомол Бидний дуулал эв найрамдал! -- СО комсомолом за партией вслед Внопвь в дорогу зовут иас путн И больше пятидесятн славиых лет Имя Ленина носнм в груди Зїнть, не стареть, нө тлель, а гореть, Чтоб в песни и былн вошел| Счастья тебе, успеха тебе Вожатый наш, комсомол! Монгол-Зөвлөлтийн бат найрамдлын УЧУУДЫН ТӨЛӨӨЛӨГЧДИЙН -30ВЛӨЛТИЙН ЛШОНЕР.| СУРАГЧДААС ӨРГӨСӨН ИЛЭРХИЙЛЭЛТ Мопхийн хогжилд чин ХивЖр 2 ид Их үйлсийг гардан бүтээгч Ирээдүйн их ард түмэн бид Эрдмийн оргилд зорий суралцана Энхийн ордыг хамтран барилцана, Найрамдлын дуугаа оргон дуулцгаая Намшихаа зааснаар замиан алхацгаал Эплэл комсомол ах ниармихаа Эрхэт хайртай дүү нь байцгаая Как русский п монгол ї Шагали вэ еёдином строю 1 1 В мириом труде и п бою Комсомол и Ревсомол Зиатена иаши рейте величапо! Любое дело юным по плечу! Ленинскому комсомолу -- Слава! Слава! “Народу “рудззай ын Ө3м4 Партин любимой -- Слава! Слава! Отчизне--Слава! Слава--Ильнчу! МОНГОЛ, ЗӨВЛӨЛТИЙН ПИОНЕРҮҮД. 1978 оны 10 дугаар сарын 20, Улаанбаатар хот. т ” ЭРДЭНЭТЭД ЭВЛЭЛ КОМСОМОЛЫН ГУРВАН ҮЕИЙНХЭН ЧУУЛАВ ЭРДЭНЭТИЙН Эрдэнэтийн хүүхдүүд аав, ээж, ах эгч нарынхаа нэгэн адил дэлхийд дээгүүр орох зэс-молибдений асар том үйлдвэр, үзэсгэлэнтэй шинэ залуу хотоороо бахархдаг. Лениний комсомолын 60 жи- лийн ойд зориулж тус хотод З0- хиогдсон МХЗЭ, БХЛНЗЭ-ийн гурван үеийнхний чуулга уулзалт Эрдэнэтийн хүүхдүүдэд бас нэгэн баяр, бахархал нэмлээ. МХЗЭ-ийн шилдэг гишүүн, ХЗЭ-ийн үүрийн нарийн бичгийн дарга-сурагчид хамгийн залуу үеийнхнийг төлевлж чуулга уулзал тад төлөөлөгчөөр оролцлоо. Хотын пнонерүүд чуулга уулзалтад илэр- хийлэлт өргөж, ахмад үе, ах эгч нарынхаа үүсгэн хөгжүүлсэн най- рамдалд хэзээ ямагт үнэнч байж, үйл ажлыг нь үргэлжлүүлэхээ гал цогтой илэрхийлэв. Олон зуун пионер сурагчид Эрдэнэт хотынхоо нэг талбайг ком- сомолын нэрэмжит өргөн чөлөө болгох ёслолын цуглаанд орол- дцож, «Номсомолын өргөн чөлөө» тэсэн гоёмсог хаяг бүхий ханан дахь тусгай тавцанд өсвөр үеийнх ний өмнөөс цэцгийн баглаа тави- лаа. Тэд мөн тус өргөн чөлөөнд дурсгалын мод тарилцаж, суулга- сан бүх модыг цаашид арчлан ургуулах ажлыг хариуцахаа бат- лан илэрхийлэв, Бид чуулга уулзалтын төлөө- ХҮҮХДҮҮД лөгч, 10 жилийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 10-ын «А» ангийн су- рагч Д. Саранцэцэг, 10-ын «Б» ангийн сурагч Б. Ямаахай нартай уулзсан юм. -- Манай анги зөвлөлтийн 10 экилийн сургуулийн 10-ын «Б» ангитай шефийн холбоотой, Бид байн байн уулзалт тэмцээн зохио- дог. Саяхан манай ангийнхан «Ле- ниний номсомолоос сурцгаая» гэ- сэн сэдэвт ажил зохиосон. Комсо- молын 60 жилийн замналыг ха- нын хэвлэлээр сурталчилж, энэ ой угтсан сурлагын 14 хоногийн уралдаан өрнүүлж байна гэж Д. Саранцэцэг ярилаа. -- Манай сургуулийн аравду- гаар ангиуд орос хэлнээс орчфл- га хийнэ. Бүх есдүгээр ангиуд найрамдлын сэдвээр зохион бич- лэг, наймдугаар ангиуд чээж би. чиг бичнэ. Долдугаар ангиуд орос хэл дээр үлгэр, зургадугаар ангиуд зүйр цэцэн үг, оньсого цуглуулж, тавдугаар ангиуд шүлэг чээжилнэ гэж Б, Ямаахай ярив. Эрдэнэтийн хүүхдүүд ингэж монгол-зөвлөлтийн ард түмний найрамдалт олоп үндэстний өнөр бүлд өвч хүмүүжин хоёр ард түм- ний хөвгүүд охидын эрдэм авьяас, ажил зүтгэлээр сүндэрлэн босч байгаа гайхамшиг бүхнийг нүдээр үзэж, баярлан бахархаж байна. МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ Эрдэнэт хотод комсомолын нэрэмжит өргөн чөлөө бий болгож, мод суулгав, Монгол-Зөвлөлтийн ционерүүд уг гудамжиы модыг ар» чилж хамгаалах үүрэг авлаа, Эвлэл, гол-Зөвлөлтийн пнонер сурагчид илэрхийлэлт өргөг Гурван үеийнхний оролцсон, 1923 оны эплэлийн гишүүн, чуулга уулаалтад, хүндэт төлөөлөгчөөр комсомолын гурван үеийнхний чуулга уулзалтад Монз БНМАУ-ын хөдөлмөрийн баатар Т, Цэвэлсодиом гуай эвлэл, комсомолын гншүүдийн дунд. С.ЛУВСАНШАГДАРЫН авсан гэрэл зураг » ТИОНЕР, СУРАГЧИД НАЙРАМДЛЫН бАР, ЛЕНИНИЙ КОМСОМОЛЫН ОД -- ГОВИЙН ХҮҮХДҮҮД Монгол-Зорлолтийн цайрамд- лын. уламжлалт 27 дахь сарын ажил Омноговь: аймгийн. Булган сумын той хөдөөд ориолттай лпаг даж байна, Тус сумын найман жи лийн дунд сургуулийн. инонер буг рагчдын дунд олон төрлийн ажлыг сургуулийн захиргаа, иионорийн бүлгэмээс зохиол байна. Сурагч. дын лекц, улс Төрийн сонсголоор сурагчдад Монгол: олж лтийн най. рамдлын ба комсомолын түүхэн лах ажлыг сэдэрчлэн уулийн ангиа танхи ад үзэсгэлэн: байгуулаад сур алчилж байна. Тус сургуулийн апги,/ бүлгүүдэд «Цомсомол 00» «Найрам Дружба», «Ах дүү, гийн ган бат пайрамдал» зэрэг сэдвүүдээр явуулсан зохион бич лэгт 372 сурагчид хам загдаэц 100 хувийн дүн үзүүлэв. Тус сургуу лийн 5, 6, 7, 8 дугаар ангийн майман бүлгийн сурагчдын Дунд дээрх сэдвээр орос хэлний олим- пнад зохиолоо, Манай сургуулийн олон арван. сурагч... Зөллөлтийн чнонерүүдтэй. соахидлайр, харил цаж, ОӨоплолтийн хүмүүсийн турш: лагыг судалж, байна, Чоллөлтийн. хүүхдийн дуу су рах- 7, 14 хоногийн тнил аохион апгис бүлгүүдийн дунд орос дууны тэмцээн. этуулсанд 2-мн «Л», 7 тийн «А» ап таргүүн байр ол лон, Пулган сумын дунд сургуу: лийн ан тайхимуудын булан, ха цн сонинд орос хол суралцахад зориулсан. булиц ээж хичэлллэ сонд олон сурагч хамрагдан, Тус сургуулийн 7, 1! дугаар ашиудын хооронд «НОМСОМОЛ-00» гасон асуулт хариултын уралдаан «туул, сан нь ашиг бүлгүүдийн сурагчид, Томсомолын МОНЫ памиалын та лаар их” зүйлийг. модонс айлай, Онтлбрийн 01 жилийн ой, Номоо» молын 00 илийн. дйг, говийн хүүхдүүд ийнхүү сурлагй хөдөл- мөрийн өндөр” амшилтаар, угтан байна. Омпогонь:. Пулгацн: сумын Дунд сургуулийн багш Д. ТОГТОХДЭМБЭРЭЛ ЗӨВЛӨЛТИЙН ПИОНЕРУУДТЭЙ УУЛЗАН Монгол-Зоплолтийн уламжлалт майрамдлын сар, БХЛКЭЗЭ-ийн 60 экилийп ой угтаж, нийслэлийн Ш сургуулийн ХЭЭ-ийн: хороо, бүл- гэмийг зослӨлөөс | зөвлөлтийн 8 ДУГаа! ефтүүрулийд пнонер сураг- МИДТЭ! Үулэав. Сурагчдын, цуглуулсан... марк, тэмдэг, ил захидал, төрөл бүрийн зургаар үзэсгэлэн байгуулж, хоо- рондоо: харилцан. халгаа солилц- лоо, Уулаалтад оролцогчид мон» гол, золлолтийн пионерийн дууг дуулж, бүжиглэн, ЗУРАГ. ДЭЭР: Монгол-Зөвлөл тийн хүүхдүүд халгаа солилцож байгаа нь. Сурагч Д. ЖАРГАЛСАЙХАН ЧУУЛГА ПЛИГУУЛЛАН Тор аймгийн Алтанбулаг сутицг 10 эилийн дунд сургуульд, уриг Хирс ажиллан байгаа. ПХУ-ын марганилтай байт Өлигй Гипадий ий, Лайн Фидоропий иар пионер сурагчдын дунд поплолтийн Ши чуулга байгуулан ацилланс їййил, "Тус. чуулгынхан Монгол: ап лолтийн тшиййрамдлын сарын ас лын ноолтайр пхшахал иицортын хэсгийг тогло, соруулсан ин сумын ходолморчдоог. өдөр үнэ ПЛИ Чуулгын ииоцер сурагчид, бог гїн хугацаанд Зөнлөлтийн хүүх: дийн 07--7 дууглуулт сург дос тар «Мейуршинаг | зоны. Генп» маларын дууг мши... чадиарлаг дуул байна, Миргийлтэн багш илр ПХЛЇ гийн 00 эшилийн ой, Ойнтлбрийн социйлиот их хупигалын 01:эни: лийн ойд чуулгинхай. ионцертоор/ бэлэг баршюг байна. їг Г, 8АЛАСАИЖЛИ ИЛИРЛМИДЛЫН СЛГ, МОМСОМОЛЫН ОЙД УС аймгийн їг шилийн ЛИЛ хиргааг їшонерийн.. бүлгэм, монг голгаунлолтийн эайрлидлын сл» рийр «Мөнх эиайрамдалө сод тий. пйхидал харилцааны 7 хоно. гийн. ажил, цохион, .|Пдүгшин, Цоплолтийн 1ИОНӨрҮҮДЭЭЛ ШҮ лаар харилцах ойр». шид. бүгд 173 їшопор сурагч” оролцон, А-ийн «її», бан. «її», 4ИйН. «Л» 41 «1» апгиуд хамгийн олон аайхидал. бичлий, Мон. сумын 0 жилийн дунд сургууль ЇХЛИОО-ийн 00 эилийн оїїДд пориулан. «Бид комсомол, дсг порийн Лепипчүүдийн анд нөхөдө сэдвээр орос. холпий баяр зохио. лоо, Оно байрайраа. сурагчдад орос дуу заах, шүлэг цээжлүүлэх асуулт хариулт, зохион бичлэгийн уралдаан. зарлах, зөвлөлтийн ши. цоны 93 хопог явуулах, орос хэл- ний аваргыг апги бүлгээр шалга- руулах рэг олоц. хэлбэрийн ажил зохион, мөнхөө Багш Б, ДОРНОД аймгийн. Чулуунхо- роот сумын 8 жилийн дунд сур- туулийн. ииоперийн 14 дүгээр бүлгэмийн 2 дугаар бүлгийн пио- иерүүд Монгол-Зоплолтийн уламж- лалт сарыг тохиолдуулан «Ниай- Даужбнэ Малчин сумын тургуулийн ап рамдал сэдэвт ажлыг орос хэлоор зохиолоо, ЗХУ-ын иинонерүүдтэй | аахид- лаар харилцдаг ШЮОмсүрэн, Монх- Амьдрал, Н, Уранчимэг иар цайз нохдийнНхоо. бичсэн айхидал, явуулсан бэлог дурсгалын зүйл, марк, ил захидал зэргээр булан байгуулж тайлбарлав, Пиопер Д, Байгалмаа, С, Туяа иар оорс- дийн хийсэн бяцхай иомоос уи- шин сонирхуулж, иайрамдлын сэ- Дэвт гар зургийн уралдаанд 7Кар- галсайхан, Томоөрбагана иар идэвх- лиїїг оролцон, Иїнднпсрийн ахлах улирдагч ММ, СЛИЖИИЛТЛИ СОЛОНГО аймгийн. Орхонлтуу- лийг Нэнилийн дунд сургуулийн ийхиргай, бүлгэмийн йойлол, мой- гол. зойлолтийн.. уламшлалт най. римдлын сарайр, ййонер сурагч» Дин Дунд, орос. дуу, шүлэг сурах 7 хойог йг ажил зохион явууллаа «Орос монгол орой», «Лепин үүрд бидонтой хамт», «Түгшүүрт ийлуу !йс», «Орлбцон» «Юниых їипоперон» аароэг дууг «Миний иу- тйг». «Иайрамдал-Дружба» зэрэг шүлгүүдийг орос хэлээр уншиж сурлаа, Энэ ажилд нийт пионер сурїгчид сайн. оролцсоны. Дотор б-гийп «Л» ангийн сурагч “Оюун: цоцог, 7-гийц «» ангийн хамт олон, 8-ын «А» ангийн сурагч Монхцацрал: иар идэвхтэй оролц» лоо, Тус сургуулийн багш Д, Баяр- хүүгийн удирдсан 7-гийн «ВБ» ай гийн. ицойер: сурагчид «Зовлолт ориыг хон сайн мэдэх вэ» гэсэн содиоэр бүлгийн үзүүлэх ажлыг орос хэлээр аохиой, Багш 3, БАТАЛ ДУНДГОВЬ зэжгийр Говь-уг- таал сумын 8 жилийн дунд сур- гуулийн. пионер сурагчид, ЗухїїС ЗЭ-ийн 60 жилийн ойн нэрэмжит буухиа аялал зохиов, Энэ ажлаар 152 эд хогшил сэлбой засч, дотуур байрны гал тогооны газар 24 шоо метр мод хороодож, мон сургууль орчиндоо их цэвэрлэгээ хийгээд, биеийн тамирын талбайн хашааг засч, су- мын товийн дэргэдэх «Хажуу ши- нэ ус» гэдэг худгийг лайдаж, нийт 115 хүн одрийн ажил гүйцэтгэс- ний зэрэгцээ халтар хомоол 8320 шуудайг түүж, малын тэжээлд нийлүүллээ, Р Сурагч Б, МЯНГАНБУУ шиш цэ ШИ 1 ч р 22 Хөдөлмө? БНМАУ-ын рийн баатар Т. Цэвэлсод- лэж чаддаг байна. - -- Өнэ бол «Пиоцерийн үнэн»! Ахын сонии, энэ бол эгч нарын НЭР ходолмо- нь «Монголын Аа, сонин. «Ходолмор» сонин, үйлдвэрчний эвлэл» сэтгүүлийн 50 жи- лийн ой энэ сарын 27-нд МҮЭ-ИЙН ХЭВЛЭЛИЙН 50 ЖИЛИЙН ОЙД «ХӨДӨЛМӨР» Хүүхдүүд үнэн ярьжээ. зам», бас «Монгол ажилч- болжээ. Та сац хөөрхөн булан дүүд нь: нарт зориул- Мэднэ биз дээ гэхэд хүүх- Гэхдээ тэд хэвлэл бүхэн ны зам», «Соёлын зам» ном гуайнх 9 хүүхэдтэй упшигчтай байдаг, ХХА нэртэй гарч байгаад, 1947 ноо/ «Хөдөлмөр» соцШНЫ өнөр өтгөн айл. Одоохон- бүхэн өөрийн торсон өдөр- оноос эхлэн «Хөдөлмөр» ач гавьяатай холбо бодож доо сургуульд ороогүй 2 тэй, гавьяатай сайхан гэсэн нэртэй болсон юм. “8ЛдГ- Хүүхдүүд та. нар багаас бусад одиий.ам намтартай, бас хүн шиг даг гэснээ хүүхдүүд рүү- “гэсэн «Пионерийн үнэн» бүлийн бүх хүй яйз бү- ойгоо хийж, одонгоор шаг- тээ хараад: сониндоо. гарч байвал рийн сонин, сэтгүүл 08- нуулдгийг хараахан мэ- -о Энэ сониныг одоо урам зориг орж, хичээл хиалжээ. Хоёр бага хэ- дэхгүй байв, Цэволсодиом зөвхөн ажилчид төдийгүй омдоо улам бүр сайжра- дийгээр бичиг заалгаагүй гуайнхан ажил, сургуулиас албан хаагчид, эрдэмтэн ца, Хожим амжилт бү- ч гэсэн аав, ээж, ах эгч саа ирцгээлээ, ТэгээД сэхээтэн, оюутан, сурагч тээлтэй том хүн болсон нарынхаа хэвлэлийг иэр- ийм иэгэн яриа үүсэв. хүртэл захиалан уншдаг хойноо над шиг л сони- ноороо бахархаж явах бол- но доо гэж Цэвэлсодном гуай ярив. бий. «Залуучуудын үнэн» гэ- болох гэнэ. Ёстой ходол- -- Мэднэ. «Бяцхан ХӨДӨЛМӨР! Хэн бүх- шшд2 дэг юм. Үүнийг «Үнэн» со- мөрчин.. ардын хэвлэл ходолмор» гэж! хэлэв. ний эрхэмлэн дээдэлдэг ОЖ ийн гэдэг. Манайхан бүг- дээ! Миний ажил, амьд- Тэд уг буланд нийтлагд- ариун цагаан ажлын нэр! дээрээ уншдаг. Уг нь ээж, рал, мэдлэг мэргэжил энэ. дэг хүүхдийн сонирхол- ХӨДӨЛМӨР -- монголын захиалсан юм. «Ходол- соний, сотгүүл хоёртой той өгүүллэг, шүлэг, таа- диилчин анги, хөдөлмөрч- мор» бол аавын сонии| холбоотой. Би аж үйлдвэ- вар, сүлжээ зэргийн тухай дийн төв хэвлэл--сонины гэхчилэн сайхь хоёр. хүү рийн комбинатын були- ярык баахан шуугилдсаны нэр! Эдүгээ энэ. сонин 50 надад ярь өглөө, гаарын заводад 17 иастай эцэст: нас хүрлээ, Түүхт ойгоор Бас хураалттай сотгүүг орж ажилчин болсноосоо -- Лав - аа, таны тухай (үү, осворийн Сүхбаатар- лээс авч «Энэ аавыих, энэ..О хойш «Ходолмор» сойн- «Ходолмор» сопиид олон чууд, нийт. пионер сураг- ээжийих, энэ эгчийнх, ныг аахиалан уншсан, Анх удаа гарсан, Тийм ээ гэв, ЧИД баяр хүргэн байна ахих» гэхчилэн нэгд ид9- «Ажилчиы зам», хожим -- Зөндөө гарсан, Баа- 2 гэнгүй тайлбарлав. иь «Улаан. үйлдвэрчний тар болохоос омиө ч гар- ишшиигшиниишишгишишинишнигишишишинниоицииийшишин шигээ сан. хойно ч гарсан, Хүй ер нь амжилт бүтээлээ - сониц. хэвлэлтэй дандаа холбодог юм. Аав чинь хөдөлмөрийн баатар болс- шишийн С: нАМ ОКТЯБРИЙН “ОРНЫ БАХАРХАЛТ ЗАЛУУ ҮН ЮРИЙ ГАГЛРИНЫ ТУХАЙ НОМ Ї ЁС 2::2222227222222222222 тарины үйл амьдралын тухай сэдвээ ЭГ ном бичсэн билээ, Төрийн шагбал кино үйлдвэрт бүрэн. хэмжээний уран з УГУЖЛЛЭЭЛ, ТОРИПГ НАГИБИҮ (ЗСБНХУ-ын 222222 Дайны түгшүүр аль хэдийн Смо- дянскт ирсэн үе байлаа, Тэр үед бүгд л хамтралыг нүүлгэх тухай ярьцгааж, бэлтгэж байв, «Дүрвэнэ» гэдэг үг гн болгоны хүвьд хэлж | дасаагүй Эцүү шинэ үг байжээ, Хэдийгээр үрвэн цүүж, хөл үймээн ихтэй бай- сан ч їїлушино тосгоныхон хичээ. лийн шинэ жилийг баяр бслолын байдалтай өнгөрөөлөө. Хэцүү бэрх уе ч гэсэн тэр өдөр шинэ сурагчдын хувьд сайн сайхан дуртгал болон үлдэх ёстой байсан юм, |Шинэхэц ногоол мөчрөөр сургуулиа чимж, шохойгоор лоозон бичиж, хүүхдүүд ягаартлаа усанд орцгоож, байдаг Л шинэ сайхан бүхнээ өмсөж гоёцгоо- лоо. Анна Тимофеевна хүүгээ яаж тоёсон тухай их Л сэтгэл хөдлөн дурсдаг. Анна Тимофеёевна хар гу- рилаар зузаан бин хайрч сонинд боогоод, өөрийнхөө хийсэн үүргэв- чинд ном дэвтэртэй нь хамт хийж өглөө. Гагарины байшин тосгоны нө- гөө захад сургуулиас бүр хол байдаг учир Юра нх завсарлагаар ч гэсэн тэртээ ирж амжихааргүй байв, Нүү- рээ гялайтл угааж, үсээ сайхан сам- яаж бүх юмаа яв цав болгосон ч Юра зэжзээсээ --Та бүгдийг бэлтгэсэн юм УУ тэж дахин асуув, --Тэгэлгүй яахав хүү минь 6 р бүгдийг шүү. За алив хувцсал Бс гэж зэж нь өгүүлэв. Бяцхан Юра хөөрч баяссандаа болоод үүргэв- чи мөрөвчийг олохгүй санд- рана. Анна Тнмофеевна хүүгийнхээ турь муутай бяцхан гарыг мөрөв- чинд оруулж, гогцоог нь татаж өгөх тэрхэн агшинд вүрх сэтгэл нь хяз- тааргүй уяран догдолжээ. Юраг са- равчтай малгайгаа дарж өмсөөд ҮүҮД рүү явахад --Хүү минь битгий л дүрсгүй- тээрэй! Багшийнхаа үгэнд сайн ор- дог юм шүү гэж араас нь сургамж- -юан захилаа. Анна Тимофеевна гудамжинд Г43- рав. Тосгоны сургууль сүмийн цаана байх тул үл харагдана. Сүмийн ха- на бас оршуулгын газрын хашаа, Сүмийн дэргэд орших тосгоны Зөв- Фелийн байшингийн туурган дээр ваасан ухуулах хуудас Нүдэнд тус- ва. «Фашистын булаан эзлэгчид сө- нөтүгэй» «Эх орон дуудаж байна», «Алхам Ч бүү ухар» гэсэн энэ бүх Ухуулах хуудсыг Анна Тимофеевна чээжээр мэднэ. Цэргийн насны арав таруй залуус. урьд дайн тулаанд ролцож явсан нас ахимаг хүний дирдлагын дор тосгоны захад цэр- ийн сургууль хийж байгаа харагда- За. Тэр залуус ямар Ч зэвсэггүй бө- тТөөд сургуулийн винтов- саваа модД- Хон барьжээ. Шүдээ хүртэл зэвсэг- Лэсэн дайснуудыг Клушино тосгоны тэтэрхий энгийн байдалтай харагдах ЭНЭ ДАЙЧИД ТОГТООН ЗОГСООНО ГЭДЭГТ иттэхэд ч бэрх ажээ. Алексей Ива- Бович хазганасаар тэдэн дээр ирлээ. Түүний янхир том царай их л бар- Ба гар харагдана. --Бас л авсангүй, ямар ч байсан ох орноо эцэг өвгөД шигээ хамгаа- 21 вах болно доо тэж тэр сэтгэл зүр- :| хэндээ байж ядан шивнэж явав. --Алеша минь дээ, энэ дайн ЧИ- ний хажуугаар өнгөрөхгүй шүү гэж Жяна Тимофеевна гунигтай хэллээ. Э. --Тийм зэ. Энэ ч үнэн шүү! гэж “1Тагарин шүүрс алдсанаа --Хүмүүс Фронтын шугамыг бүр Вязьмд ирчихсэн тэж ярилцах юм Тэв. --Энэ бүхнийг дийлэх хүч гэж байдаг Ч болоосой, --Байх цаг ирнээ гайгүй. --Вид л ялна ... , Хичээл тарахий өмнөхөн Аяна Тимофеевниа сургууль дээр 0члсо, Түүний сэтгэлээс тэр бүх түгшүүрт бодол салахгүй л байв, Хүүгээ замд нь тосох тэ бодсон боловч хичээ- лийн анхны өдөр удаан үргэлжиллээ. ЖАина Тимофеевнаг сургуулийн цонх- ны дэргэд тулж очих үед хичээл тараагүй байв, Хөрш тосгоноос Ир- Сэй сэвхтэй нүүртэй бяцхан охин Бармалейн тухай шүлгийг ИХ л саи- х х д 222212122ЙЙИЛУЛЛЛИЛ Л ЛЛЛЛЛЛЛЛЛДДЛЛАСА 2277272222772//77272227227/7/22/2/2227////222 22222202227200222222022: ЕС 5) 22222700 222227 ү2222272272727272777277207 02220206 2220077226/7/772227 2222222227772 АА. Сүхбаатарий: йэрэмдиа” улсын хойлэлийн комоциатад хэвлэв, .. Зөвлөлтийн нэрг зохиолч їдрий Нагнбин сансрын У.уладллалалсут: Бор, Жи сахих: уулаа тисгогч 10, Га» «ДОМОГ ИНГЭЖ ЭХӨЛСЭОНь її» МАД тар аохиолоор «Моофильмнео сайхиы. кипо бүтээл, 5 ави олөодрийн дугаартаа энэ сойирхолтой похнол0ос хэсэглэн нийтэл ЛЭ??? торийнп тагийлт аохиолч) СУРГУУЛЬД, ОРЛОО ларч зэрсаар уншин байна, Дараа її» жижигхэн. биетэй: цог тарган. холгүү» ний ээлж. боллоо, Тэр, багшийнхаа ширээнд тулж, очоод сайрал цамцаа Доош нь татаас аассанад. ханиаж, на» дад дуртай шүлэг ер байхгүй гэж хэлэйп, --За тэгвэл яал гэхэв унших дур» тай шүлгээсээ л уншчих гэсїээ Їсе- нил Герасимовна: їшээмсэглэн --Дургүй шүлгээ ч гэсэн уншиж болно шүү гэлээ. Тэгтэл ногоо тар- ган жаал цамцаа дахин доош нь Та таж, хоолойгоо засаад, дургүй шүл- гээ ч гэсэн. уншиж чадахгүй, Ер нь шүлэг мэдэхгүй гэв, Тэгээд суудал- даа эргэн суумагц нөхдийнхөө доог- лонгуй инээмсэглэлийг ч үл ойшоон ширээн дотроосоо идэх їом гаргац ажиг ч үгүй идэж эхлэв, Нсепния Ге- расимовна Гагариныг дуудлаа. Багш нь түүний овгийг ч хэлж амжаагүй байхад Юра ширээнийхээ араас ГОД- хийн босч багшийнхаа ширээнд ойр- тож очив, Тэгээд цангинасан цовоо хоолойгоор --Миний дуртай шүлэг гэж бүгдэд дуулдахаар хэллээ. Анна Тимофеев- на хүүгийнхээ хөөр баярыг ойлгож байв, 1Ора нисэх онгоцны тухай, нисэгчдийн тухай шүлэг унших дур- тай билээ. “Тэр ч байтугай районы сайн дурын уран сайханчдын үзлэгт орж баяэзын бичиг, С.Маршакийн номоор шагнуулж байсан юмсанж, Онцын сайн нөхөр минь, нисэгч минь уудамд чамтай дүүлэхсэн би Ойн хүчит баавгай, тайгад явж зугаалан Од мичдийн сүрэг тэнгэрт нүү. дэллэдгийг харахсан Орон гэртээ удтал суухад уйтгар- тай юм... Орон тэртээ удтал суухад уйтгар- тай юм... Орон гэртээ удтал суухад уйтгар- Тай юм.., багш нь түүнийг зог- Огторгуйн хамт гэж уншихад соож --Чи яагаад л эвдэрхий пянз шиг НЭГ үгээ давтаад байгаа юм бэ? цааш нь уншаач гэв --Орон тэртээ удтал суухад уйт- гартай юм гэж Юра-г бүдэгхэн дуу таар дахин уншихад хүүхдүүд Нир хийтэл инэ лээ: ТОра-г багш болон нөхөд рүүгэ уурлангуй харах тэр- хэн зуур завсарлах хонх дуугарчээ. --За орон уйтгартай бай- сан ч харих л болж дээ. Бидний анхны өдрийн хичээл дуус- лаа тэж Ксения Герасимович өгүү- лэв. Хүүхдүүд ширэгнийхээ тагийг нижигнүүлэн босоцгоолоо. --Хүүхдүүд-ээ. битгий тарцгаа- гаарай. "Өнлөр намаараа »кагсацгаа., гэж багш хэлэв. Хүүхдүүд бие бие- нээсээ өндөр болох гэж. үймэлдэц. гээнэ. Юра бүхнээс илүү догдолжээ. Тэр бусад нөхөдтэйгээ өөрийгөө сэм- хэн зэрэгцүүлэн үзсээр баруун ЖжЖН- гүүрт нь байраа эзлэн зогссон 00- ловч бнерхэг хүүхдүүд бүр түрсээр хамгийн сүүлд нь оруулчихлаа. Түү- НИЙ «зовлон» сүүгээр ч бас дууссан- гүй. Хоёр охин харин сайп санааны үүднээс өөрсдийгөө Юрагаас намхан тэж тооцож түүнийг урдуураа оруул- сан боловч багш Нь буцаагаад хам- гийн сүүлд зогсоочихжээ. Юра их гоморхсон боловч уйлчихгүйн тулд уруулаа зуун тэсвэрлэн зогссоор байв. 2Кагсаалын бүр эхэнд нөгөө «Нэг ч шүлэг мэдэхгүй байсан» тар- тан жаал их л тайван хөгжилтэй зог- сойо, За одоо тэр гэртээ харьцгаа гэж багшийгаа дөнгөж хэлмэгц Юра аигизс годхийн тарч ээжийнхээ га- раас хөтлөн гэр лүүгээ явав, Ээж нь цонхоор бүхнийг харж ойлгожээ, --Хүү минь бүү зов! Чи бүглээс Ч ондор гарч болио гэж Апна Тимо- Фесвиа хүүгээ аргадав, Анна Тимо- феевпа үнэхээр алс ирээдүйг сайхан сэтгэлээсээ вөгиожээ, Үнэхээр ч түү- ний хүү 1961 ойм доров дүгээр са- рын тэр үл мартагдах одор хүй тө- ролхтойий түүхэнд айх удаа огтор» гуйн ууламд цойлон їїсч Домогт гавьяд. байгуулсан билээ, Д.ХАТЛИВАЛТАР орчуулан | ССССССДАЛДСЛСССЛЛЛ ЛИ ЛУЛ Л 2ҮЛҮҮЛ 22 СГГИЛЛЛЛСЛЛСЛЛЛЛЛЛЛЛ/ЛЛЛЛУуЛЛЛуЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛ 22 222222272227002000002002200222УО26, ! Л0ӨЧЭЧРРЛЭРТЭЛХСЭР МА Орчлон гэрэлтэн, намуун шоно. оїїртой Огторгуй, алтан чимгээ түүлээ, Орчлонгийн гэрэл, хүүгийн минь харцанд тусан Оддын трлэор хүүгийн. мийн хараа дүүрлээ, су | Хүү минь, харж байгаа оно үүлсийг чинь Түмэнтөо, салхи сүлжсэн їюм шүү. маргааш зорих энэ одод чинь Түмэнтөэ, гэрэлтэж, байгаа юм. шүү. Ой ил нийлэн догшин зуун болно, Оргүй харанхуйд эрин үс арилан орно» заяагаа асууж байлаа. Оддын заяаг харин газар дээр шийднэ. Амьдрал гэдэг оддын туяа биш, нарны гэрэл чи минь үүнийг санаж яваа- рай. Орчлон ертөнцийн манан дунд чи Одоохондоо, бүдэгхэн од байгаа чинь хамаагүй. Хүү мипь, Оддоос хүмүүс хувь Ашид --Манай Горобец багш! гэж Эрдэнэтийн монгол 10 жилийн сургуулийн багш, сурагчид магч тан ярихыг олон удаа сонслоо. Горобецийн шавь нар: --Манай багш шиг сайн хүн ховор. Биднийг орос хэлд сургах гэж уйгагүй ажилладаг. Хичээлээ хичнээн гоё заадаг гэж санана. Багш маань өөрөө монгол хэл сурч байгаа. Монгол олон дуу мэднэ. Сайхан дуулдаг юм гэж ярина. Багш нар, --Манай Горобец багш сур- гууль дээр орос хэлний дугуйлан байгуулсан. Хамгийн олон хүү- хэдтэй дугуйлан гэвэл орос хэл- нийх болоод байна. 76 хүүхэд суралцдаг. | Дугуйлангаа янз бү- рээр хичээллүүлдэг. Хүүхдүү- дийн ярианы хэлийг хөгжүүлэх зорилгоор экскурс хийж Өрдэнэ- тийн тухай харилцан ярилцдаг нь - сурагчдын сонирхлыг их татдаг юм. Манай Горобец багш олон Горобец Л.Г. , ЭРДЭНЭТИЙН ТУХАЙ ДУУ Баян тансаг, үзэсгэлэн төгс Энэ сайхан нарлаг нутагт Барьж босгосон залуухан хот Эрдэнэтийн тухай дуугаа өргөе! Санаа нэгдмэл анд нөхдөд Саад бартаа хаана ч байхгүй-- Эгнэгт бат найрамдлын сүлд- Эрдэнэт хот өргөжин, өргөжиг! Аз жаргал, энх тайвны төлөө Ах дүү мопгол-зөвлөлт ямагт хамт, Ашид мөнх найрамдлын Дурсгал Алдарт хрданы түм түм наслаг ЭРДЭНЭТИЙН ХҮҮХДҮҮД ДУУЛЖ БАЙНА Гоё, гоё барилга иь Гоц хурдан боссон Энэ хот-арарга хот! 5 Эрдэнэт хотын Итгэл бахдал өсвөрийн үрс нь Эрх шаргалаа магтай Дуулж ҮН: ХҮҮ АЛЕКБЕРТАА байна. рүээта5-эвчд ЗЇЛБИ ХАЗРИ (ЛопипиП цомсомолын таталт яруу найрагт 7--г-ыа л 157 . ) й, Ї Нүдээ харахад чинь алтан наран гийпэ. Уитахад чинь од гариг мөн унтана. Сэрэхэд чинь наран өндөрт манданау Хүү минь чи оноо, дааич бага жаахан байнаг Хүний зэрэгт хүрч гааар тэнгэ| 5 хэрэгтэй болио» Өнөөдөр оддын туяанд шүүр чинь гэрэлтэн байна, Маргааш чи оороо оддыг гэрэлтүүлэх ОЛИО/ Орчлон гэрэлтэн, иамуун шөнө ойртоп Огторгуй, алтан чимгээ зүүлээ. Орчлонгийн гэрэл хүүгийн минь харцанд тусаж Оддын гэрлээр хүүгийн минь хараа дүүрлээ. Урсах он жил, уриалан дуудан, ї түгшиж Урд чинь мацах зөрөг тосох болно. Тэртээ харагдах од хувь заяа чинь байж мэднэг Тэр одны заяаг харин чи шийдэж ч болно. Нүдээ анихад чинь одод жирвэлзэх- М, ЦЭДЭНДОРЖ орчуулав, өнд (2 ) (7) 2 МАНАЙ. Г0РОРЦИИН ШҮЛЭГ сайхан шүлэг бичсэн. “Эрдэнэ- тийн тухай дуу зохиосныг хөг- жимчин ая оруулсан гэж ярина. Горобец Людмила Грнигорьевна зөвлөлт Укранны Черкасскийн сурган хүмүүжүүлэх ухааны дээд сургуулийг ноднин жил төгсгөөд Эрдэнэтэд иржээ. Сур- “тан хүмүүжүүлэх |ажил, уран. бүтээлийн ажлаа ч Эрдэнэтээс зэрэг эхэлсэн байна. Том үйл яв- дал бүхэн том уран бүтээл, ам-. жилт дагуулдаг ёс бий. Өнөөдөр «Эрдэнэтийн тухай Дуу», Эрдэнэтийн хүүхдүүдийн тухай шүлгээр авьяасаа сорьж байгаа цэл залуу энэ багш хожим нэртэй яруу найрагч болж ч ма-- гадгүй! Горобец багшид амжилт хүсч, хоёр шүлгийг нь уншигч 27 дүүддээ барья! С. НАДМИД, ЗУРАГ ДЭЭР: Горобец Л. Г. шавь нарынхаа дунд. Зохиогчийн авсан гэрэл зураг “ Хоолой нь эвлээгүй, энэхэн үрс, Хонгор ялдам гэнэхэн үрс Хүчгүйхэн хоолойгоор дуул ,цгааг, хамаагүй Хүүхдийн ариухан хүслийг нь хүндэлье! Хүслээн шингээсэн дуугаа, тэд Хэл хэлээрээ цангинуулж | байг. Хүүхэд, хүүхдийнхээ дуу Ч хоолойг Хэнээс ч асуухгүй ухаардаг Өргөх цамхгууд Өчүүхэн зуур намжицгаа! Ажилчин олон-хөгжоонт Агшин хоромд чих тавин чагнацгаа! | Аз” жаргалын тухай хүүхдүүд, дуулж бэй Азнаж саатаад, цомоорөо т Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ. ОййДшШо-14140 2ШЫ с СХ Зул 71) Аугаа их октябрийн социалист хувьсгалын 81 жилийн ойгоор арпан вэгдүгээр сарын Т7-ид Д. Сүхбаатарын нэрэмжит талбайд болсон ходол- мөрчдийн жагсаалд манай эх орны аз жаргалант 00 Тэншахнцин тө- дөөлсөн олон мянган пнонер сурагчид оролцож, Октлбрийн үзэл санаа, монгол-зөвлөлтийн ард түмний мөнхийн ган бат найрамд: ипж МАХН-ын үйл хэргийн толоо батлан илэрхийллээ. ЗУРАГ гийн газрын индэр дээр байгаа нь алд чин үнэнч М. ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг, 26:43 (1588) | 1978 оны 11 ГҮ” Аугаа их онтябрийн социалист хувьсгалын 61 жилийн ойд зорнул- сан нам, улс олон нийтийн байгуул- лага, нийслэлийн хөдөлмөрчдийн төлөөлөгчдийн баярын хурал Ул- сын дуурь бүжгийн театрт арван нэг- дүгээр сарын зургаанд болов, Баярын хурлын тэргүүлэгчдийн байранд манай пам, засгийн удирдагч 10. Цэдэнбал, Ж, Батмөнх, Н. Жагва- рал, С. Жалан-аажав, Н. Лувсанрав- дан, Д. Майдар, Д. Моломжамц, Т. Рагчаа, Б. Алтангэрэл, Д. Гомбожав, С. Сосорбарам нар болон их ойн баяр ёслолд оролцохоор ирсэн ЗСБНХУ- ын Бэлтгэлийн Яамны сайд, ЗМНН- ийн Төв Захиргааны орлогч дарга. И. Меркулов тэргүүтэй гадаад ор нуудтай. найрамдал, соёлоор харил- цах зөвлөлтийн нийгэмлэгүүдийн хол боо, ЗМНН-ийн төлөөлөгчид, ЗСБН Ч: 3 МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Л. Түдэв тэр- гүүтэй МХЗЭ-ийн төлөөлөгчид БХЛ НЗ8Э-ийн Төв Хорооны урилгаар Ле- ниний комсомолын 60 жилийн ойн баяр ёслолд оролцсоныхоо дараа. Чехослаовакийн социалист Залуучуу- дын Эвлэлийн "Төв Хороо, Германы Чөлөөт Залуучуудын Эвлэлийн Төв Сансрын нислэгийн түүхэнд хам- гийн урт буюу 140 хоног үргэлжил- сэн эколоодлогот нислэг дуусав. ЗХУ-ын сансрын нисэгч Владимир п у Ух 3, НОМ-эРдЭМ МЭдлэгийнэх Манай сонин. дараачийн дугаараа ,8МОМ.ЭРДЭМ МУДЛЭГНИЙ ЭХ» Оинтабрийн социалист их хувьсгалын 61 жилийн ойн байрт оролцсон Нийслэлийн швионер «урагчдын жагсаалын хэсгээс, Ї | 1? : М-ш А-д т--шП) 835 дахь жилдээ САНСАРТ 140 ХОНОГ” » цогцолборт хөзээд бэлхэн байхаа цог хийморьтой ЭЭР, Нам, засгийн удирдагчид пионер сурагчдын хамт аас- Г 25-1:1441413 25 (бо (Коул (5-2 3 7 ЇШ й. Ш ЇЙ | -- КК" ! ... Ш 111117 аа Ч. 2 р дүгээр сарын 10, Баасан үнэ 10 мөнгө. “-----г--ттг---шш-53 5-ээ- н "ШтиӨХНЭнЬиЛтӨнЫН АТ 5131 ХУ-аас БНМАУ-д суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд А. И. Смир- нов нарыг гарч ирэхэд хуралд орол- цогчид баяр хүргэж халуун дотно угтлаа. Ч Хурлын ажиллагаас МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны орлогч гишүүн, Улаанбаатар хотын намын хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга Б. Алтангэрэл пээж, МАХН-ын Төв Хороопы Улс төрийн Товчооны гишүүн, БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн нэгдүгээр орлогч дарга Д. Майдар, «Аугаа их Октяб- рийн үзэл санааны ялгуулсан алхаа» гэсэн илтгэл хийв. Дараа нь ЗСБНХУ-аас БНМАУ-д суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт-Элчин сайд А. И. Смирнов баяр хүргэжсүг ХӨЛӨӨ 2 МАНАЙ СУРВАЛЖЛАГЧ ЛӨГЧДИЙН АЙЛЧЛАЛ. Зөвлөлийн урилгаар БНСЧСУ, БНА ГУ-д найрсаг айлчлал хийв. . МХЗЭ-ийн төлөөлөгчдийн энэ айлчлал ах дүү соцналист орнуудын залуучууд, өсвөр үеийнхний найрам- дал, хамтын ажиллагааг улам. бүр хөгжүүлэн бэхжүүлэхэд чухал хувь нэмэр боллоо. Коваленок, Александр Иванченков нар тойрог замын «Салот-б» «Союз» хийсэн шинжлэх ухаан, техинкийн шинжилгээ, судалгаа, со- рилт туршилтын программаа амжилт- тай биелүүлээд энэ сарын 2-нд эх «дэлхийдээ буцаж иржээ. Зөвлөлтийн шинжлэх ухаан техни- кийн шинэ ололт амжилтад өсвөрийн Сүхбаатарчууд баяр хүргэж байна. сэдвээр гаргана. Энэ дугаарт номд карт, каталог хөтлөх, түүнийг хэрхэн ашиглах тухай номын санчийн арга- Чилсац зөвлөлгөө, номын талаар эр» дэмтэн, зохиолчдын бичсэн өгүүлэл, «Номын нөхөд болоорой» дуу зэрэг | бусад сонирхолтой материал нийтлэг- Ээ! шен сонины зөвлөл. 7 ЗИЛЭХЛЫГ хэмээгч пнинслэлиян ОоктяБгийн рРАНОНЫ 10 ЖИЛИЙН 47. ДУГААР БҮЛГЭМИЙН зӨВЛӨЛӨӨС МАНАЙ ОРНЫ ПИОНЕРИЙН НИЙТ БҮЛГЭМ ПНОНЕГ СУРАГЧДАД: ХАНДАЖ ГАРГАСАН | Уриалга МХЭ9-ийн. Төв Хөрөө, Д.Сүх- баатарын хэрэмжит, МИН-ын Тов Зон» лөлМйн хэвлэл «Инонерийн үнэн» со» иш, «Залгамжлагч» сэтгүүл нь өс- ворийн, Сүхбаатарчуудыг үйтэмШ! хүс мүүжилтай иргэд болон сурч хүмүү» эхтхэд үлэмж их. үүрэг гүйцэтгэдэг юм Өсвөрийн Сүхбаатарчуудаа| МАХ М.аас дэкшүүлсэн зарчмын чухал ач холбогдол бүхий лоозонг хэрэгжүүлж МХЗЭшйн ХҮ их хурал, « - гамжлагч» ҮҮ чуулганы шийдвэ г хүмүүжилдээ хэвшү ч мөрлөх хөдолгооц ид орнож байгаа үед 19179 оны хэвлэл захиалгын ажал болж байна й сургуулийн багш сурган хүмүүжүүлэгч, цпонер, баатарчууд сурлага бүхэн тус орны ерөнхий боловсролын пионерийн нийт бүлгэм, пиопер, су- рагчдыг «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамждагч» сэтгүүлээ 1979 онд өргөн алж анхааралтай унци, хичээл сурлага, олон нийтийн ажил- даа бүтээлчээр ашиглахыг уриалж дорхи үүргийг авч байна. " Манай бүлгэмийн пионер баа- тарчууд нэг бүр «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүлийг сургуулиараа захиална. “ «Пионерийн үнэн» сонины бага хурал, тусгай буланд ний сэн материалыг бүлгэмийнхээ г анаар хэлэл л бүлгүүдийн ая 1 хэн- шүүлэн хэрэгжүүлнэ. 15 «Пионерийн үнэн» сопин, «Зал- гамжлагч» сэтгүүлийн шинэ дугаар бүрийг тусгай самбарт тавьж |нийт «Сурагч» хорооны ажлыг тогтмол- Шинэ дугаар бүрийг сур- радио узслиэр сурталчилна. пионерүүдэд сурталчилж шуудан “ Өврийн бүлгэмээс «Пионерийй үнэн» сонин, «Залгамислагч» сэтгүү- лийн идэвхтэн бичигч 4-өөс доошгүйг төрүүлнэ. Пионерийн үнэн» сонины нэ- «Арвич, хямгач тэргүүний баг» шалгаруулна. «Пионерийн үнэн» сонин, «Зал- гч» сэтгүүлийн нэрэмжит влийн биеийн тамирын урал- тэмцээнд бүлгэмийнхээ пионс- дийг өргөн оролцуулна. “ Сонь | | | | | | | | | т | шүлэг, | | | | | | | нийтлэгдсэн шинэ иг сурах ДУУ, хөдөлгөөнийг өрцүүлнэ. “ «Пионерийн үнэн» сонин у!- шигчдын бага хурал 2 удаа зохионо. “ «Пионерийн үпэн» сонины сар бүрийн нэг дугаараас ОСГ-ны хороо- лолд урлагтай ухуулга хийнэ, “ Хөдөлмөрийн У улирлаар хэв- лэл тараах шуудан хороог зохион байгуулж ажиллуулна. ионерийн үнэн» сонины ашиг- аар тэргүүний бүлэг, баг шалга- даг уламжлалтай болно. 5 Анги бүлэг, бүр «Пионерийн үнэн» сонины. бүтэн жишилийп дугаар- тай болно Сургуулийн хамт олныг төлөөлж, намын үүрийн нарийн бичгийн дарга Б. ЦЭНД Захирал Д. СҮХЭЭ Пионерийн ахлах Удирдагч Т. ДОРЖСҮРЭН Бүлгэмийн зөвлөлийн дарга Б ЗАМИНДИЙ А. АЛТАНЦЭЦЭГ Онц сурлагатай сурагч, бүлгийн дарга Н, ТУНГАЛАГ | | | | | | | | ХҮҮХДҮҮД” ХЭВЛЭЛИЙНХЭЭ ТУХАЙ. ЯРЬЦ.. БАЙНА би «Пионерийн: үнэн» сонц» цоос «Зураач, зохиолч, мсүшиг» чин. болнд гойд юунаас: эхлэх їл» тэсэн. сопирхолтой.. поплол” гоог уншсан, Пид ирээдүйд имар мэргэжил өазамших: тухай. байнга прилцдаг, Миний хувьд эсүлигчин болох хүсэлтэй, Хүүхэд бидний юу. хүсч, бодолс байгааг анхаарч, халуу! дотно. попллолгоо өгч, . үрг гэл хамт байдаг. сониидоо. байр» лалаа. Хойшид урлаг. сонирхож байгаа хүүхдүүдэд пад шиг ПО» ДХОЛ-СФУЛАХ эл?угм2 “БУУД өТ6л! РЕДАКЦ У ДУНД ХАА ё МАХГгын Төв Хорооноос социалист өмчийг хайрлан хамгаа ходолморийг бишрэн хүндэтгэх талаар дэвшүүлсэн лоозон сургууль, хүүхдийн ажил, амьд: ралд хэвшүүлэн хэрэгжүүлэх, уг ажилд нийт пионер сурагчдыг оргон оролцуулж идэвх санаачилгыг нь өрнү шинэ туршлагыг дэмжин дэлгэрү зорил- гоор сопины явуулын редакцийг тов, хөдөөгийн инлээд сургуульд ажиллуулж, зохиосон ажлын үр дүнд амжилтыг «Пио- нерийц үнэн», дугаар сургуульд» гэсэн тусган нүүрээр сурталчилиа, «ПИОПЕР) ИН ҮНЭН» МӨНГӨН БҮРЭЭ ШАГНАЛ Намын Төв Хорооны лоолоиг хэрэг- талаар хамгийн их идэвх са: га. гаргаж, тодорхой. ажил ао- хиоц, үр дүнд хүрсэн лионерийц бүлгэ- мийг «Пиноперийн үнэн»-монгөц бүрээ» тусгай шагналаар шагнах богөөд үүнд зориулж, тус сопин«Манай сонины мөн: гоц бүрээ шагналыг хэн авах нэ? булан нээхээр толовлож байна, ХАМГИЙН ҮНЭТЭЙ СУРГАМЖ, ЗӨВЛӨЛГӨӨ Манай: сонин ирэх онд уцшигч хүүх- дүүдээ цам тор, олон. нийтийн : тэн, хөдөлмөр, соёб нэрт хүмү 3 уу. Бидний бахархан риах тэдгээр хү» мүүс та нарт ариун цагаац хөдөлмөрийн ач тус, ялапгула сурах ходолморт ам- зєилт гаргах арга зам, хүний хоөдолмо- рөөр бүтсэй бүхнийг хайрлан лах, тухайлбал хуудас цаас, ДУС ,, шинцглэх ухааны ширхэг хадаас, ганц мочир, төө зүлэг зэргийн учрыг .тайлбарлан тэр бүхэн ямар. ходолмор, үнэ цэлээр бу! болд- гийг хэлж, огөх болно. ЭВЛЭЛ, ПИОНЕРИЙН ИДЭВХТЭН СОНГУУЛЬТАН НАРТ ЗОРИУЛЖ 1979 он бод хүүхдийн жил, Энээжилд зохиогдох сонирхолтой олон х эринц ашил, уралдаан, дионерийн бүлгэм, бү" лэг, салаад, баатарчуудын баг, аравтад явуулах сэдэвт шинэ шклуудыг эвлэл, лиоперийн идэвхтэн сонгуультан, нийт пионер сурагчдын гарын авлага болгоп мэдээлнэ. Үүнд «Идэвхтний эчнээ св- минар», «Сонип чинь зөвлөж: байна» булангаа зориулна. 4 ХАМТ ОЛОН, УИШИГЧ, ШУУДАН ХОРООДЫГ ШАЛГАРУУЛНА Ирэх онд «Пионерийн үнэн» сонины 35) жилийн ой болно, Эпэ: ойгоор « Ппонерийн үнэн» сониныг захиалан, сайтар уншилнс бүтээлчээр ашигладаг хамт олон-бүлгэм, хамгийн тэргүүний. уншигч, идэвхтэн, «Сурагч» шуудан хороодыг:(1979 оныг хэвлэлийн захиалга, сурталчилгаа, та" раалт, ашиглалтаар) шалгаруулах бөгөөд үүнд зориулж «Сонин-уншигч-хүүхэд», «Хүүхдүүд сониныхоо тухай бичиж байна», «Сонииоос бид юу олж мэдэв», «Соппи шинэ дугаар уншаад», «Сонины шинэ дугаар ирлээ», «Шуудан хороодын ажлын тухай» зэрэг тусгай буланг үс үе гаргах болно, УРАЛДААНД ОРОЛЦООРОЙ Ирэх ондоо уншигчдынхаа дулд «Монголын багачууд энх тайвны толоо» бичлэг, урап зургийн зарлана, Олон үнэт сургамж, совлолгоо СОНИН .. СЭТГҮҮЛ ҮНЭН”: риулаи, манай соёл урлагийн ах- мадуудын амьдрал, уран. бүтэл, лийн тухай! болон тэдний... үйлт сургамис поплолгоо,.. зурилагыг сониндоо. нийтэлж байхыг хүс! Дориогонь аймгийн 10 жилийн ДУНД сургуулийн Пчын «Ле ан» гийн. сурагч Х, ОЮУИЧИМЭГ ПиД хэнлэл Ын өдрийг. тэсч Үдаг хүлээдэг, Учир». «Шин» рийн үнэн», «Оалгамжлагч» сатг гүүл маань хүүхэд бидний хичлэл ныг ирэх оны эхний лагдэна. рал дугааруулад нийт» Мон уламжлалт, «Хөдолторийн «70» «Фин математикийн өч» олимпиад» зэрэг уралдаашаг зарлан СОПИРХОЛТОЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ солНно Пийслэлийн нэг сургуумйн хоёр охин нэгдүгээр агийсаа. дотно үерхшай, Тоолбол ив, төөлбөл:./ бис чацуу эй! хоёр охины сурлага ги ахих тутам эрс ллгайтай болжээ, Сийц сурдаг "ь найадаа туслах ив зүй, Даалгаарын ив тоог диндаа бодож өгдөг байв, Гэвч тэр, иайа охиндоо. шалгалтын үсэр тусалж чадсангүй, Тийм бололцоо ч гарсангүй. Үүнээс болж муу дүн авсан сурагч цайл- даа гомдож, тэр цагаас хойш «Чи миний үнэнч найа биш, би үерхэхээ бог лилоо» гэмээ, Ы Ирэх онд болох манай хэлэлцүүлэг ховгүүд, охидын үс Д зорнулагдах богоод уйшигч хүүхдүүд жинхэна 1! нохор, үерхэл цохорлолийн учрыг с дийнхөө амьдралд тохиолдож байг: дээрх мэт баримт, жишээн дээр (ох юм, Манай шинэ сонир» элэлцүүлэг Та бүхнийг ам/ сайн сура/ с, зөв хүмүүжилтэй хүн- ариун сайхан сэтгэлтэй хү! болон өсч оодлөход тусалца хэ» лтой лттай гэж итгэж байна, ШИНЭ нээлт, БҮТЭЭЛ ШИНЭ НҮҮР БУЛАН Манай сонин уншигчиддаа дэлхийн шинжлэх ухааны цоо шийэ ололт ам- жилт, цэрт эрдэмтдийн бага ийс, тэд- ний нээлт бүтээлийг сурталчлах, ос- пор үсийнхний техникийн сэтгэлгээг С үлэхэд их анхаариа, «Зохион Е нүүр булайг иийтлэхийн зэрэгцээ залуу техийцчдийц ордонтой хамтран, нутгийн. сургуулиудад їїгаа. «Өсвөрийн зохион уб»-Ийц гишүүдэд зориулсан хичээл, олгөо, техиинийнц сагвар нийтлэх болио. Үүн ээс. гадиа «С гч сурагчийнхаа тухай», «Чипий найз ямар хүүхэд вэ?» «Би хүнд тустай юу хийн», «Ирээдүйнхээ тухай бодож байна уу?» гэсэн булан гаргана, СОНИН ТА НАРЫН ШАЛГАЛТЫН ҮЕЭР Сонип чинь та парын улирлын болон. жилийн, эцсийн шалгалтын үеэр шал- галтад орох лийн гол сэдвээр багш, сурган хүмүүжүүлэгч цараар ар- гачилсан зөвлөлгөө өгүүлпэ. Мөн «Сурлага--сурагчийн гол хөдөлмөр» байнгын буланд онцсайн суралцах ту- хай зөллөлгөо, тэргүүний сурагчийн тухай нийтэлж, байх болцо, ОХИОЛ, ЗУРАГ, ДУУ ХӨГЖИМ, БҮЖИГ Соппп «Дэлхийн хүүхдийн уран 00- хиолын сангаас» буланд ЗХУ, социа- лист бусад орпы болон дэлхийн хүүх- дийн нэрт зохиолчдын шилдэг бүтээ- лэЭд солгой пийтэлнэ, Мон «Намын Л00201--Өспор үе-- урац зохиол» сэд- вээр үүпий омно зарласан уралдаанд шалгарсан. өгүүллэг, шүлгийг өргөц нийтэлнэ, Соний чинь юун л-----г болзол, холбогдох, говлолгоо манай сопи" айхиалагч--уншигч хүүхдүүдийнхээ сонины зөвлөл сурлагад, үргэлис. тусалдгаарад, бидний. бичсэн. шүлэг, аурсан зуг раг, дуулах дуртай дууг пийталж өгдгөөрөө, иноперийй.. ажлыг ао- хиоход.. үргэлж тусалдгаараа, оло! орны хүүхдүүдтэй анд. її. хор болгодгоороо. цэг. ёсны багш, сайн зовлогч болдог. Манай. ан гийн хамт олой. «Пионер: сурагч бүр хүүхдийн хэйлэлээ пйхиалж, ушилл» госан. уриалга гаргаад оорсдоо. 1070: онд «Пионерийн үнэ», «Ойлгимилаг"» сэтгүүлээ бүтэн жилээр пахиаллаа. 57 дугаар сургуулийн ч 41» апгийн бури БүРЭНХҮҮ б-ын "сэн. зохиол, зурсай. зураг, урласан Биьнцэнн “Сурагчийн эгдэр” «Су! рагчийн бийрээр», «Сурагчийн Оюу» наар» буландай тогтмол нийтэлж: гай» хаар толоплож байна, Ирэх ойд 578) өВин хүүхэд, ї8 луучуудын л үшиг дуунууд «їл ЕНУЭ ХЕЙН дуу, бүжиг, хөгжим» гэсэн. нүүр булангаар сурталчлах юм, АСУУЦГАЛА, ХАРИУЛЬЯ Уншигчдын сонирхсоц асуултад ха- риулт огөх бололцоо цзэхийн тулд ирэх оноос «Асууцгаа, хариульл», гэсэн бу- лан нээнэ, Энэ булаигаар дамжуулан хүүхдүүд та нар байгалийн элдэв сопии үзэгдэл, шинжлэх ухаац техиикийн нээлт, їїзрт эрдэмтэд, соёл урлагийн үмүүсийн амьдрал бүтээл, үерхэл ио- хорлол, пайз похрийн зан чанарын ту» хай зэрэг зүйлүүдийг асууж болох юм, АВЬЯАС, АЖИЛ МЭРГЭЖИЛ ? Эно буланд гоц авьяастай хүүхдүү- дийн тухай пийталнэ. Мөн уг булацгаар дамжуулац хот, хөдөөгийн хүүхдийн эчнээ уулзалт зохиож хичээл, сурлага, авьяас, сонирхол хүсэл тэмүүлэл, ирээ- дүйнх нь. үйлс зорилгыг тухай санал солилцуулиа., 2 ТА НАР ИНЭЭХ ДУРТЛИ Манай сопины 1979 онд нээх шог бу- лангийн баатрын цэр одоогоор Түйнтүү, Болдоггүй. бор Түнтүү шиг жаал та нарын дунд бишгүй тохиолддог, р ий» үнтүү хаана ч явж магадгүй, Ирэх ОНД соницоо захиалж, манай шог баат- рыцд ийээдтэй, сургамжтай сониц үйл БоВЫН танилцахыг одооноос урь айна, 1979 онд зохиох ашил, нийтлэх аа» рим чухал пүүр булацгийн талаар та- нилцууллаа, УНШИГЧИД АА! ТА НАРЫГ «4ПНОНЕРИЙН ҮНЭН». СОНИНОО БҮТЭН ЖИЛЭЭР ЗАХИАЛЖ, АШИГЛАХЫГ УРИАЛЖ БАНЧА "ҮГ зыг?ү үсэФэРЭТ Та Юм ДООЭГ” үлЭэГчЭлЭГ?”””-Э 2373 ханиа ЛХЛЛЭГЧ Эг Ий. 2) илт 7 СОПНИИ, СЭТГҮҮЛЭЭ ЗАХИАЛЖ БАЙНА Ховд аймгийн Мянгад сумын 8 илийн дунд сургуульд хүүхдийн хэвлэл захиалах ажил ИД орнонс байна. Манай сургуулийн їнопер суч рагчид ирэх оцдо «Пионерийн үнэн» сонин 458, «Залгамжлагч» сэтгүүл 250-г захиалахын дээр хүүхдийн хэвлэлийн тараалт ашиг» лалтыг эрс сайжруулахын тулд зигн, тасаг, хэрийн помын санд хогтмол хэвлэлийн буланай боо ЛОХ, сонин, сэтгүүлд нийтлэгдэж байгал материалаар хэлэлцүүлэг, маргаан зохиох, сургууль дээрээ. нүдлэн хамгаалах штаб байгуулж, ажиллагааны ва, талаар хэвлэлд тогтмол мэдээлж байх зэрэг ажил зохиохоор төлөвлөөд байна, Намын үүрийн нарийн бичгийн дарга Т, ХОНГОГОЙН Ч.Эухлгажлагч 1979 гд ? ОгГ ”«ЗАЛГАМЖЛАГЧ» сэтгүүл 1979 онд пиопер сурагчдын хамгийн их сонирхдог асуудлуудад хандуулж, та бүхний ажил үйлс, амьдрал хи- чээл, сурлага, цаг үсийн чухал аж- л зд чинь тус болох зүйл нийтлэ- хэд опцгой анхаарна. Ю. Цэдэнбал гуайн саааачилгаар МАХН-ын Төв Хорооноос дэвшүүл- сэн зарчмын ач холбогдолтой лоо- зоцс хэрэгжүүлэхэд зориулж «Нүд- лэн хамгаалцгаан» булангаа гүр. лжлүүлэн, энэ талаар гарч байгаа н үйлс бүхнийг нийтийн хүртээл саг болгохоос гадна манай орны нэрд Т эрдэмтэн мэргэд, хөдөмлө, рийн сайчууд, соёл урлаг пийгмийн зүтгэлтнүүдээр арнуцн цагаан хө» дөлмөрийн тухай бичүүлж «хөдөл- мөр-аз жаргал», «Бидний бахархан дуурнах хүн ярьж байна» «Авьлас ажил мэргэжил» зэрэг булапгууддаа нийтэлнэ. “ Та бүхний байнга сопирхож бай- даг шинжлэх ухаан техникийн шинэ нээлт, ололтуудыг «шинжлэх “ухаан технин өсвөр үе» буландаа нийтлэ:. хээс гадна залуу зохион бүтээгчдэд ү1гг111111111111117:11111 11111111 1111111:1111111111 ХҮҮХДҮҮД ТУХАЙ ЯРЬЖ УИШИГЧДЫН ПАГА ХУРАЛ Эрдэнэт: хотын 8 ШИШ сургуульд, «Ппоперийн үнэн» со» НИЙ, «Оалгамшлагч» сөтгүүлийн уншигчдын бага. хурал болор, Бага. хуралд тус сургуулийн пїоперийн ахлах удирдагч О, Пүр» вээ, сурагч Ж, Батбаяр, Д, Хү. рэлбаатар, Л, Баттулга иар үг хэлж, дотны нөхөр, порлогч багш «Пионерийн үнэ» сонин, «дал гамжлагч» сэтгүүлийн. талаар ярьж, 1979 онд сопин, сэтгүүлээ бүлгэмийн хэмжээгээр 100 хувь захиалж, |тараалт ашиглалтыг сайжруулах үүрэг, амлалт авлаа, МАНЛИ СУРВАЛЖЛАГЧ зориулан инсэх, пуужин ,авто загва- руудын төрлүүд далбаат завиуд, хялбар зохион байгуулалттай радио траизисторууд бүтээх талаар зөвлөж зураг, схем максттэй нь нийтэлнэ, “ Манай гаригийн нэр цуут эрдэм- тэцүүд анхныхаа нээлтийг хэзээ, хэрхэн хийслийг дугаар бүрїээ оруу- лах болцо, “Ирэх онд сэтгүүлийн зарим ду- гаарыг бүхэлд нь нэгэн сэдэвт зориут лап-гаргахаар төлөвлөж байна. Ту- хайлбал: физик, математиц зэрэгт зориулсан дугаар гаргана, 5 «Эх орны газрын зураг дээр» гэсэн шинэ буланд манай эх орны өнцөг булан бүрт шинээр байгуу- лагдаж байгаа үйлдвэр, уурхай, хот тосгон, САА-нууд, ер нь шинээр бий болж: байгаа бүхний тухай мэ- дээлж байна. » «Ирээдүй» гэсэн шинэ булан- гаас та нар Улаанбаатар хот ирээ- дүйд ямар болох вэ? Ирээ- дүйг Эрдэнэтийн үйлдвэр хэрхэн хөгжих вэ? «Бага нуурын орд.газ- рын ирээдүй ямар болох вэ? гэх зэ- рэг олон материал уншина. “Халх гольийг ялалтын 40 жилийп ойд зориулан. нээх «Цусац гавьяв булангаас Халх голын эрэлхэг 2 гүүдийн ай болон, ахмадууд дайчин баатарлаг гавьяаны тухай уншицгаагаарай, “ «Бөмбөр» булангаа улам сонир- холтой. болгож гагцхүү Та нарын амьдрал “үйлсийг тусгахад зориулна. | Ө101:1 22 ДУГА аиспи СЭТГҮҮЛ... 3” ЭТЭ .. Ци 01 1 111111 11111111 1111111111111131111111 ХЭВЛЭЛИЙ!НХЭЭ БАЙНА вҮТЭН ЖИЛЭЭР -- БИД «Пионерийн үнэ» со» ийн, «Палгамжлагч» сэтгүүлийг байнга амтархан уншдаг гэж нийс- лэлийл 39 дүгээр дунд сургуу. ЛИН бан «Г»сангийн хүүхдүүд ярик дуртай, Өнэ айгийнхад сал» хан 1979 оны хэнлэлээ захиалж дууслаа. Тус ашгийн 92 сурагч «Пиноперийн үнэн» сопий 88-ыг, «Эалгамжлагч» сэтгүүл 12-ыг бү- тэн жилээр пахиалжээ, Пионерийн ахлах улирдагч С. ДҮГЭРЖАВ Багш бичүүлж, ландаа тогтмол нийтэлнэ, 8 «Улаан ном ярьж байна» гасэн булангаа байгалийг хамгаалахад бо- лон байгалийг хамгаалагч хүүхдүү- дэд зориулна. нараар чинь та иарын тухай «Миний шань» гэсэн бу- «Үе тэнгийнхэн чинь юу хүсч байна» гэсэн булангаа Та бүхний сэтгэлийг догдлуулж байгаа асуул- туудад зориулж эрдэмтэн мэргэд, нэрт сурган хүмүүжүлэгчдээр ха- риулуулна, ” «Идэвхтний индэр» булангаа урь- дын адил пионерийн идэвхтэн сон- гуультнуудад зориулж, тэргүүн турш- лага пноперийн байгууллагын ажил амьдралыг сурталчилиа, ” «Гоо зүй» булангаараа дийн амьдралыг тусгасан сонгодог зураг уран зохиол, сонго- дог бүжиг, сонгодог хөгжмийн бү- тээлүүд танилцуулна, Мөн өвөл 8у- ны хүүхдийн хувцасны загвар, охид хөвгүүдийн үсний хэв маяг хүүхдүү- дийн ДУПД Хамгийн оргон дэлгэрч байгаа бүжгүүд, (тухайлбал Ча-ча-ча, «Чебу|ашга» зэрэг) уншигчдын хү- сэлтээр өөрийн «орны болон ЗХУ, социалист бусад орнуудын хүүхэд залуучуудын дуулах дуртай дуунуу- дыг өргөн нийтэлнэ, Хүүхдүүдээ! Сэтгүүлээ 1979 опд бүтэн жилээр улам өргөнөөр 8а- хиалж ашиглахыг уриалж байна. СЭТГҮҮЛИЙН ЗӨВЛӨЛ хүүх- дэлхийн шинэ ИРЛЭЭ НЫ АР с. подоошийнН гэрэл аураг УНШИГЧ ишишишшининииишнинишиишишинн ин ини ашишиниииииниииниииициииининиииннншииннниниинииниинишииншииииншиининиииииииин 57 564848856єєє МАНАЙ УРАЛДААНД 191 ШАЛГАРАВ Манай редякци МХЗОЭ ийн ХУЦ их хурал монголын. тиопнерийн «Оалгамшлагч» 1У чуулган угтаж «Пионерийн үнэн» сонин, «Залг гамжлагч» сэтгүүлийн захиалга, тараалт, ашиглалтыг улам сайлг руулах зорилгоор уцшигчдинхал ДУ!Д ХЭВЛЭЛ захиалгыг сайн зог охион байгуулс аймаг хотын хїноперийн: зөвлөлийн Х ЕЛ тэрг түүний ажиллагаатай «Сурагч» шуудац хороог шалгаруулах урал- Даан зарласан билээ, Манай уралдаанд «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэт гүүлийн захиалга, тараалт ашиг» лалтыг болзлын нэгдүгээр бай. 3 рын хэмжээнд хүртэл зохион байгуулж, зохих материалаа бүрдүүлж ирүүлсэн бүлгэм үгүй тул нэгдүгээр байр ззлүүл- сэнгүй. Хоёр гуравдугаар байранд Хөвсгөл аймгийн Цэцэрлэг сумын 8 жилийн дунд сургуулийн пио нерийн бүлгэм, нийслэлийн 42, 18 дугаар сургуулийн пионерийн бүлгэмүүд орж пионерийн ахлах УДАРДАМТЫН нь «Пиоперийн үнэн» сонипы диплом, үнэ бүхий зүйлээр шагпав. Хэвлэлийг цаг алдалгүй та- раах сурталчлах талжар амжилт гаргасан Төв аймгийн Бүрэн су" мын сургуулийн «Алтан хараа цай» шуудан хороо, нийслэлийн тавдугаар дунд сургууль, 46 ду» гаар дупд сургуулийн «Сурагч» шуудан хороо зэрэг зургаан шуу- дан хороог диплом, үнэ бүхий зүйлээр шагнав. сонины зөвлөл ? 1ЭН ШАЛГАРАХ Б0Л ? «Пиоперийн үнэн» сонин, «Зал- гамислагч» сэтгүүлийг пионер су» рагчдаар захиалуулж, түүний ашиглалт, тараалтад” байнгын хя» налт тавьж, хүүхдийн хэвлэлийг мянга, мянган уншигчидтай хол- бон, газар дээр нь амьдруулж, тодорхой ажил зохиож байдаг хү- мүүс бол манай хэвлэлийн хам- гийн ойрын түшиг тулгуур болсон пионерийн ахлах удирдагч нар, пионерийн идэвхтнүүд «Сурагч» шуудан хороодын сурагч, пноне- рүүд юм. Манай сонин, сэтгүүлийн зөв» лөл хүүхдийн хэвлэлийн захиал» га, ашиглалт, тараалтыг сайжрууз лах талаар идэвх санаачилга гар гасан пионерийн ахлах удирдагч, идэвхтэн сурагч, «Сурагч» шуу- дац хороодыг жил бүр шалгаруул- даг. уламжлалтай, 1979 онд «Пионерийн үнэн» со- нин, «Залгамжлагч» сэтгүүлийн сзахналга, ашиглалт, | тараалтыг сайжруулах талаар санаачилга, идэвх гаргаж, үр дүнд хүрсэн ино- нерийн ахлах удирдагчийг шалга- руулац гадаадыц пионерийн ла- герьт амруулах юм. Хэц шалгарах бол? .» ХҮҮХЭД Хэн, ХААНААС ОУнНЫ ТУХАЙ Одоогийн байдлаар манай со- мннд өлөр тхухам 15-20 захидал ирж байна. Зөвхөн өнгөрсөн тэг сарын дотор хох хөдөөгийн идэвх- тэн бичигч нараас 270 захидал хү- лээж авлаа. Тэдгээрийн ихэнх нь монгол-зовлолтийн найрамдлын сар, комсомолын 60 жилийн ой, мөн энэ үеэр зохиогдсон орос хэл- ний баярын хухай мэдээ байв. Манай сонин энэ дугаараасаа эх- лэн уншигч, идэвхтэн бичигчдийн мэлээг тоймлон тогтмол нийтэлж байхын хулд «хэн, хаанаас, юуны түхай» гэсэн байнгын булан нээ- лээ. 3 Манай орны ерөнхий боловсро- лын сургуулиуд монгол-зөвлолтийн пайрамдлын 27 дахь сарын ажлын үеэр орос хэлний баярыг анх удаа. зохиосон нь өсвөр үеийнхний орос хэлний мэдлэгийг нэмэгдүүлэхэд их ач тустай боллоо. Сөнинд ир- сэн олон арван мэдээнээс үзэхэд орос хэлний баярыг төв, хөдөөгийн сургуулнуд сонирхолтой олон хэл- бэрээр зохион явуулсан байна. Завхан аймгийн | Тосонцэнгэл хотын 10 жилийн дунд сургуулийн: ХЗЭ-ийн байгууллага. пионерийн бүлгэм орос хэлний баярт «сайн бэлтгэж, анги бүлгүүдийн хооронд орос дуу, уран уншлага, гар зураг, ханын сонины уралдаан зарлаж дүгнэсний дээр ахлах ангнуд М.., Горькийн «Эх», А. П. Чеховын «Хамельон», Н. В. Гоголийн «Та- рас Бульба», А. С. Пушкиний «Дубровский» зэрэг зохиолын гол дүрийг орос хэлээр тогложээ. Төв аймгийн жаргалантын гийн аж ахуйн 10 жилийн дунд сургуулийн хамт олон орос хэлний баяраараа БНМАУ-ын хөдөлмө- рийн баатар Д. Арьяа, ЗХУ-ын мэргэжилтэн багш Л. М. Котова, Л. В. Биноградова нартай уулзалт зохиосон байна. Д. Арьяа: хүүх- дүүдэд нх Лениний хэл сурахыл ач холбогдлын тухай ярьжээ. Архангай аймгийн Цэцэрлэг хо- тын хоёрдугаар 8 жилийн сур- гууль, Сүхбаатар аймгийн /Мөнх- хаан сумын 8 жилийн сургуулиуд орос хэлний баяраа угтан орос олон дуу сурч. орос хэл дээр. концерт тоглон, зөвлөлтийн хүүхдэд захи- дал бичих 7 хоногийн ажил зохио- жээ. Энэчилэн монгол-зөвлөлтийн найрамдлын сарын үеэр төв, хө. дөөгийн олон сургууль пионер су- рагчдаар «Найрамдлаа магтан дуулья» сэдэвт зохион бичлэг хийлгэн, төрөл бүрийн “уралдаан тэмцээн явуулсан нь их ач тустай болсныг манай уншигч, идэвхтнүүд мэдээлэв. » є» Захидлын энэ тоймыг Завхан аймгийн Тосонцэнгэл хотын 10 жи- лийн дунд сургуулийн пионерийн ахлах удирдагч ШНЇ. Пүрэвдорж, Төв аймгийн Жаргалантын сангийн аж ахуйн 10 жилийн дунд сургуу: лийн сурагч М. Баттулга, Архан, гай аймгийн Цэцэрлэг хотын 8 жи- лийн дунд сургуулийн пионерийн ахлах удирдагч Г, Цэрэнпил, Сүх баатар аймгийн Монххаан сумын 4 жилийн сургуулийн пионерийн ах, лах удирдагч Ч. Тунгалаг нарын зэрэг олон уншигч, идэвхтэн бичиг- чийг манайд ирүүлсэн бэлтгэв А--69061 сан?" мэдээгээр ї ХҮҮХДИЙН ХАЙРТАЙ ЗОХИОЛЧ “АХИЛАЛ:МЭДЭЭН 7! : ха 22 дал улсчын Шил яиви Хүүхдийн өөхиолчид хүүхэдтэй тун ади. хүүхэд насаа орхиогүй, хэдээ ч түүнийг мүүс байдаг, лхан, цог үгээр хөлбол орхиж зүрхлэхгүй хү- Хүүхэд гэж хэц бэ, тэдций хүсэл мөрөөдөл, эрэлт хэрэгцээ. юу тэ гэдгийг бусад зохиолчоос. илүү анхааран мэдэрч, багачуулын чих дөж| ом шуугийнт ертөнц-, гүн нэвтэр г эмс түүл рүү улам дийн овормоц. ертөнц рүү ёллах нь тодөнд бүхнээс илүү ал жаргал, Хүүхлийн зохиолч хүнд ээж, ааш бүр тэмүүлэн, санаа. шулуудаж орсон бохиолч л хүүхдийн по» Ши элбэрэл їч, опоо эмӨэ» гийн халамж хайр, багшийн бодол зүтгэл цом бий! . Манай хүүхлийн зохиолч -Д, їїр, зүтгэлээр багачу мороодол, х олж, хүүхдүүдтэй хамт амьдарч, бүтээж / Д. Содпомдоүглийн б0 насны "нь ойг хайртай түм буман хүүхэд «Пионе лан баяр хүргэж, хэзээ ч отлөхгүй у арвин бүтээл хүсэн ероож байна. Д, СОДНОМДОРЖ | | | | манай ХҮүдҮүд | | Хүүхдүүдэд чадахгүй юм : байхгүй Хүсэлд нь багтахгүй юм байхгүй Хүчинд нь. дийлдэхгүй юм байхгүй Яагаад гэвэл тэд, олуулаа, Эпэ памар манай хүүххүүд Өнгүй их ажил хийлээ. 5 Ээж, аав, эгч, ах нартаа Эрхэм их тус хүргэлээ. Эх орон, ард. түмэндээ “ Эрэлхэг гавьяа байгууллаа. Энэрэлт нам, засаг төр нь Энхрий хүүхдүүддээ баярлалаа. Тариан талбайд зуу, зуугаараа Тарж ажилласан хүүхдүүдийг харсан уу? Газарт гээгдсэн ширхэг будааг тэд Ганцыг ч орхилгүй түүсэн юм Тэдний түүсэн их.будааг "Тээврийн машинууд зөөсөн юм Зөөсөн тэр их будаа пь Зөөлөн цагаан гурил болсон юм Зөөлөн цагаан гурил нь Зөндөө нх боов болсон юм. Хадлангийн талбайд мянга, | мянгаараа Хамтарч ажилласан хүүхдүүдийг үзсэн үү? Д. Сүхбаатарын шөрэмшит улсын шаллӨлийН . номбиназад хэвлэ, Содпомдорж хиюлч болдог. биз өэ! Өөрийнхөө. бага. нас руу, өнөөгийн хүүх» | удын ертонцод: аялан, эрсїээ , | мөн л ийм хүсэл лпаа хүн. тохиолдуулан, түүний рийн үнэн» сониноор дамжуу, нас, хэрхэвч хууч рахг , ? (9) НАДМИД Хамж цуглуулсан өвсөн нуруу нь Хангайн уул шиг дүнхийсэн юм Газраар шаргалтсан- тэр их. ! өвсийг Гараараа тэд зулгаасан юм Зулгаасан тэр их өвс нь Зуун мянган нуруу болсон юм Зуун мянган тэр нуруу НЬ Зудыг давах бэлтгэл болсон юм. Малчны суурьт түм, түмээрээ Манай хүүхдүүдийн ажиллахыг харсан уу? Малын тэжээлийг тонн тонноор нь Машин шиг л үйлдвэрлэсэн юм. Агуулах саваар дүүрэн дүүрэн Амтат тэжээл нөөцөлсөн ЮМ Нөөцолсөн тэр амтат тэжээл нь Нөр удаан өвлийн туршид Доройтсон малыг онд оруулах Долоон зүйлийн шим бүрдсэн юм Нийслэлийн хүүхдүүд сургууль, 9 сургуулиараа ажиллахыг үзсэн үү? Өчнөөн мянган шуудай саваар Өвс навч түүлээ шүү дээ Түүсэн тэр өвс навч нь Түмэн тонн хүрлээ шүү дээ. Түмэн тонн өвс навчийг нь Түрүүнээс хойш зөөлөө шүү дээ Агуулах саванд багтааж ядан Анхандаа баахан сандарлаа шүү дээ Манай хүүхдүүд нїм л юм даа Маш их чадалтай юм даа Нийлж, цөм , зашиэс шимцааал үимилсаааи шигислсл млааасла шихииипл рахихллалса шилжин ишхагэ2 | "| ТӨЧЯНД хний бирмх юмглмг ҮР сн Ахмад үеэ дууриагаад Ард түмнээ дууриагаад Лап ээжээ дуурилгаад Ах өгчээ дууриагаад Ариун цагаац ходолморийг Амин голоосоо НгАГЛ 16) ийн : Атилсаг хүүхдүүл үйлсийг Алдаршуулж байх ёстой, Энэ памар манай хүүхдүүд Өпнгүй-их ажил хийлээ, Ээж, айп, эгч, ах иартаа Эрхэм их тус хүргэлдэ , Эх орон, ард түмэндээ Эрэлхэг гайьяа. байгууллал. Энхрий хүүхдүүлдээ баярлалаа. Хүүхдүүдэд чадахгүй юм ҮЛВВҮү Ы, байхгүй » Энэрэлт нам, аасаг тор И» Хүсэлд нь багтахгүй юм юм байхгүй Яагаад гэвэл тэд олуулаа, /ДӨРВӨН ЗҮГИЙН ?777/18 Арын өндөр хангай Аглаг ойн өмсгөлтэй Алим жимс дэлгэрээтэй Агаар тунгалаг амьсгалтай Өврийн цэнхэр хангай Өглөөн наранд өнгөтэй й байхгүй Хүчинд нь дийлдэхгүй Өглөг буян хишигтэй 2, Өгөөмөр баян амьдралтай. - Энх сайхан орныхоо “Эх сайхан нутгийнхаа Арнуй тансаг байгалиа Амин голоос 22 Алхам бүртээ, 207 : Хайрлая, багачууд 44! Хамгаалья, хүүхдүүд ээ! Баруун дэлгэр хангай . Байгалийн гайхам гүзэсгэлэнтэй Баялаг бүхэн ундраатай. Бахдах сэтгэлд хайрлалтай Зүүн сүрлэг хангай . Зүмбэр ноён оргилтой Зүр гур сүлжээтэй Зүйлийн цэцгэн чимэгтэй Энх сайхан орныхоо Энэ сайхан нутгийнхаа Ариун тансаг байгалиа Амин голоос Алхам бүртээ Хайрлая, багачуудаа! Хамгаалья, хүүхдүүд эз?! ЗУРАГ ДЭЭР: Пнонер сурагчид зохиолч Д. Сод- номдоржоор дурсгал бол- гон гарын үсгинй нь зуг руулж байна. Р, ГОМБОЖАВЫН ав- сан гэрэл зураг "7 аяны шашхээн шанлиэа шилжин шангахэн | | | | | | | | | | Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ «Ивдекс--14140 . эдэ 0 ТӨтөн ” “МХЗЭ-ийн Төв Хоёоо, Д.СчхвлААТАРЫН нэРЭМмжит МПБ-ын Төв Зөвлөлийн, сонин 55 дахь жилдээ Фо1М43(1539) Ф (4978 оны 11 дүгээр сарын 17 НОМ ХҮҮХЭД ХОЁР Өө НОМ ХҮҮХЭД ХОЁР Улиг , 1050 4 тэмүүлэх УРАН З0ХНОЛ-1ҮМҮҮЖЛИЙН ЗЭВСЭГ «адал байгаа хамаг сайн сайхан бугдийг би номноос. олсой» гэж М. Горьюний бичжээ, М. Горькийд байсан хамаг сайн сайхан гэгдэх тэр ом нь хүнлэг сэтгэл, лэг байсан юм. Хүнлэг ариун сэтгэлийнхээ ачаар тэрээр хүн гэгч аугаа нэр төрийг хадгалан чадаад, гүн мэдлэгийнхээ ачаар мэргэдийн зэрэгт хүрчээ, дэлхий дээр хүний биеийг олж төрсөн бүхэнд нэгэн “ жам хууль байдаг. Тэр бол эхээс төрөхдөө л ухаан, чадал, эрдэм, 00- ловсрол, хүмүүжил цөм бүрэн төгс байдаггүйн жам хууль билээ, ТийЛ- мээс «Бне минь тормол билээ. Са- лаа минь таримал билээ» гэж ма- най ардын мэргэн үг гарсан бизээ. Хөрст алтан Хүн гэгч лэн төрж энэхүү орчлонд мэнд- насжих тусмаа Нүд нээж | сэтгэл санаа Нь гүйЗ- 1| тийрч, төлөвждөг болохоор хүнийг бие махбоды Нь хувьд биш, сэтгэл Ёо санааны Нь хувьд хүн болгох уу, » хүн биш болгох УУ гэдгийг їеторхүү хүнийг тосч эж авсан гэр бүл, нийгэм нь шийднэ, Хүний хумуүжин төлөвшихөд нө- лөөлөх їйлийн хүрээ маш өргөн, Тэрхүү өргөн ойлголтын дотор уран зохиол гэгч нилээд суурь эзэлдэг зүйл бас багтана, «Ямар нэг сайн їд сургадаггүй тийм ном гэж үгүй юмдаа» хэмээн их сэтгэгч Ге- тё хэлж байсан нь талаар биш ээ. Манай эрин үе бол огторгуйн гүнд со ХҮН нэвтрэн орж байгаа цаг байна, Энэ гайхамшигт цагийн эхийг тавь. сан оросын алдарт эрдэмтэн Н.Э.Циолковский Одон ертөнцөд аялах тухай анх юу ч боддоггүй байжгээ, Гэтэл Жйоль Верны «Үхэр буунаас саран зүг» гэдэг номыг || уншчихаад ийм мөрөөдөлд автаг- ” даж, саран зүг нисэх тухай онолыг боловсруулахаар насан турш зүт- тэсэн гэдэг, Их эрдэмтэн И.П.,ГПав- ! лов 16 настай байхдаа физиологийн тухай сонирхолтой ном уншчихаяд Ффизнологич болох хүслэнд автагд- сац гэдэг, Ингээд бодоход уран 30- ги хиолЛ гэгч хүний сэтгэл санаанд сайн , сайхап ул мөрөө үлдээж, урагшаа жигүүр ургуулж байдаг хүч чадалтай зүйл юм, Уран зохиол ямагт үнэл амьдралыг тусгаж, ту- хайн нийгмийн бодит ахуйг аль нэг аиги, намын ашиг сонирхлын үҮД- нээс урай дүрд нэгтгэн харуулдаг болохоороо хүнд үйнбмшигдэх чадал хүний сэтгэл, санааг Өлэмдэх хүчээ- рээ вүїїрлэїшгүй юм, Нинолай. Остропснийн «Болд хэр- хэ! хатаагдсйц бэ?» гэдэг похнолд Цаяна. Корчагип. цэргүүдэд 9. Вой- ! сэ ОРНО 024210 Ци инчийн «Олод» . гадаг момыг улиг. Ф Баасан-Ф Үнэ 10 монб өгч байгаа хэсэг бий. Павциа Морча» гины нөхөд энэхүү номын яруу УТ- га, баатар, хүмүүсийн жишээид 020- ригжиж байсан. Гэтэл хэдхэн и- гүн мэд- лийн дараа өнөөх Павка Корчагины чинь тухай Эх орны дайны галын дунд залуу дайчид, уйшнцгааж, мөн- хүү Корчагиныг дууриаж байг, Уран зохиол, хүнийг зоригжуу- лаад зогсохгүй, хүний сэтгэл С48- нааг ариун пандий болгож, хүний ухааныг нэмж, нүдийг нээдэг !0М, 1921 оны ардын хувьсгалын ши- рүүн тэмцлийн дунд ардын журамт цэргүүдийг «Шивээ хиагт», «Улаан туг» зоригжуулан, их ялалтад дуу: даж байснаас өхлээд манай ард түм- ний түүхэн ялалтын бүхий л жилийн турш хүн ардын зүрх зохиол ямагт хадаатай явж ирлаэ, Залуу насны босгон дээр тулан ирээд байгаа хүмүүст уран зохио/ бүр ч ,салшгүй сайн похор байд: Залуу хүн амьдралын яндашгүй да- лайд сэлэн орох цагтаа олон олон асуудалтай тулгардаг. Амьдралаа хэрхэн зохиох, ямар мэргэжил сон- гон авах, хэнтэй нөхөрлөх, дуурнах, хэн шиг аж төрөх, хэрхэп ажиллах тухай бодлогошрон яваа за- луу хүмүүст уран зохиол шиг эрхэм туслагч ховор билээ, Манай зохиолчдын шилдэг сайн зохиолууд залуучуудын бүхэл бүтэн уеийг хүмүүжүүлэн ирлээ, Ялангу- яа Д. Нацагдоржийн яруу сайхап үгс, Ц. Дамдинсүрэн, Д. Сэнгээ, Л. Бадарч нарын эрхэм зохиолууд сэ-: хээрүүлэн гийгүүлэх нх чадлаарав. социализмын үеийн жүүлэхэд ихээхэн тусалсан нь мэ- дээж билээ, Алс газар сурахаар од- сон залуу хүн «хээрийн галуу инсэлн үл хүрэх газраас хүний хүү эрд- мийг өвөрлөн ирнэ» гэж их пайсаг- чийнхаа үгийг давтан, эцэг эхдээ захидал бичихгүй гэж үү. Эх орны- хоо соргог манаанд зогсогч идэр эрс, «Ямар хүү төрүүлснээ эцэг эх минь мэдэг. Ямар хүнээр мапуулснаа эх ороп минь мэдэг» (Д, Сэнгээ) гээд харийн дайсны өөдөөс ган зоригийг илтгэн тэмцэж байгаагүй гэж үү? «Хүжийнц өчүүхэн гэрэлд» хүр ном үзэж байсан байхад энэ сайхан үеийн бид юу ч гэж хойргоших вэ? хэмээп үсэг бичигт шамдан сурал- цаж байсан малчиц үгүй гэж үү? Цом байсан юм шүү, Хойшид ч гарах болно, Яагаад гэвэл урац зохиол нолоөлон. гийгүүлэх хүч ихт дэйлүү билээ. БНМАУ-ын төрийн шагналт 20- хнолч Л, ТҮДЭВИЙН бичсэн “Хүүхдийн зохиолын онцлогууд» огчГЭДӨР донаоо ЗУЭОН 162082:12 цэ сэтгэлд уран , хэнийг | хүнийг хүмүү-/! ШИШ ТИ Кнмй пРолетлэи нАР нэгдэгтүн/ МАХН-ын уйл хэргийн төлөө хэзээд вэлхэн влйгтун / | єх-а л юслтл23 1721 шШи2МШЦ ЖҮЇЛШШОО/шио-113 ихоплш шыл ---Ё-25--- НОМЫН КАТА ТУХАЙГ 0) НОМЫН САНГААС ХЭРЭГЦЭЭТЭЙ НОМОО ЯАЖ АБЧ УНШИХ ВЭ? Дэлхийн соёлын |голь-иом лиг помын сангуудаас авч үндсэн аргыг заасан (цом цомыг мө анг лОгийЙГ АШИГЛАХ хэвлэ уцших зохиогч, гэрийг үсэг, үсийн дэраалал юмын шинжлээ хааны торол ргимг тодорхойлсон) номзүйн Ууд 200 гаруй жилийн өмнө манай гаригийн соёлт хүмүү: хэрэгцээнд нэвтэрсэн байна. Заа номын сапгийн ном зохио- лт уншигчдад танилцу мж мээ хэрэгсэл нь үсэг дараалал, ль дэ: ЭХ төрөл, анги, номзүйн каталогууд юм. Үсэг дарааллын каталог нь номыг номын нэрийг үсэг үеийн д заар карт каталогийн жижиг шу дад байрлуулсныг Ном зохиогчийг мдин. Р. хэлнэ. СЭ гэх юмуу. помчн нэ! бэл: «Мад їж ахуйн мужлал» «Уу ї орны ад сүрэг» нгол хонины ашнг, шим» гэн дарааллаар зөв байрлуулсан тийг үсгийн дарааллын ката- нэ: номын шинжлэх ухААНЫ ТӨРӨЛ АНГИЙГ ТОДОРХОЙЛСОН НОМЗҮЙН КАТЛЛОГ тэл дор Дурдсан ши ласдаж ирсэгг байнд, Үүнд: ронхий ан, хунаари» “Гүй ухаан, сотгол судлал Шашингүйн үзэл, З, Нийгэм, улс төр. 4... Хөлний. шинжлэл учирлүй. 5, Байгаль, тооны ухаан 5. Тохпик ТҮ. Урлаг, 8. Утга зохиолын судлал. 9. Түүх гэх мэт, Эдгээр ашиллыг до тор нь дэд салбар болгоц зожигрүү: лэн ялгаж, цомын шилэх: ухааны төрлүүдийг нарийвчлан. тодорхойлно. ЗҮЙЛЧИЛСЭН КАТАЛОГ нь. ном хэвлэлийн дотор огүүлж байгаа зүй- лийг, үсэг дарааллаар нь баримтлан, хэвтөрхий толь бичигтэй ойролцоо байгуулалтаар хийгдсэн байдаг. Каталогийн хэмжээг пэг ширхэг цар- таар үлгэрлэвэл ондор нь 7.6 ом, оргон нь 13,5 см, Нарт нь босоо хоёр шугамтай хондлон 11 шугамтай цартын доод талд томор " бэхлэгч шургуулах нүх, байна. Дээд талын хондлон шугам хүртэл 1 см, хөпдлөц шугамын хоорондын зай 6 мм, кар: тын зүүц гараас нэгдүгээр босоо шу- гам хүртэл 3 см цэг, хоёрдугаар бо- соо шугамын хооронд 1 см, картын цчүх доод захаасаа 17.5 мм зайтай байна. Үүнийг сураг дээр үзүүлб: !ь одоо хүр гэдэг. үгийг тодорхойлсон (ом олох гопол 12109) (Д314 гэсэн шифртэй Дүгар- 1. Нийгэм улс торийн. тойч толь, УЦ, УХГ 1070-1901 ГЭДЭГ ПОг мын 87 дугаар талд бичоастой./ бий. Тойд«Улс: төрийн байгууллагаас Даншүүлсэн тойч то- дорхой ойлгомжтой томилсон. айрт» чимт чухал үндэслэл урий,. ийм тус бүрийн үндсэн үлэл єспийп, зорилт, шаардлагыг плархийлиа» гомо. Тог под «1 » нв «улс торийн. ухаан» «09» нь толь бичиг Лаплах- матб риалыг ацан, 44014» 15 нийгэм улс торийн тонч толийг зохиосон «Дүгэр Б» гасэц зохиогчийн төмдог. байна, Үүнд «1» гасон овгийн нарийг юунд нэрийн ар талд тавын байнд гэ» зэл зохиогчийн царийг уншигчид тог» тоохоос биш овгийг иь оццлоогүй гэж ойлгох харагтай: Лоодоц гэдэг ямар гаралтай үг вэ? гэвэл-4(03) (С.:481 гэсэн шифртэй «Словарь ипостранших слов, М, го: сиздат 1955, 858 гэсэн помын 409- дүгээр талд «Мемц гаралтай үг» гэ- жээ, Тэгвэл «4» нь хэлций шинжлэх ухаап, «03» нь толь бичиг лавлах материалыг заажээ, «С481» нь ио- мын нэрийн тэмдэг байна: Марксист утга агуулгаар анх гар, сап лоовонгуудын Заримаас нь үзье. ямар помд байх вэ? гэвэл 8К13 Тсуллн ксхнам ( 315 1 М 266 Х211123 банглуулдх КАПИТАЛ, эт «ХӨЛСНИЙ ХӨДӨЛМӨР 50 БОХРР22Э шин МалАрткс К-с--- Ээбхэгдсэн У6:1Х:1956: 7721: 2 20-5ЭР Б-Ши3 Жэээсэн уллавэй -ж Цэмөнэцэи” 48 хууд, (0/УЛ7 ” ” “ОЖэбЭэгдсэн ом ҮСЭЭ ЛЭ 3 ёЖсс : “УЛХМТУЛАВЛГУ БЛЛИ яа Жэ хэмлчүлсэн сэл ши ” -, хэм Аяялүх мнавжс УДАИ Номын сангийн цаталогуудыг (К65) гэсэн ашиглаж өөрсдийн унших номыг олж авья гэн: үзье, !Кишээлбэл: лоозон НОМЫН САН, Улаанбаатар хотын Ажилчны районы нийтийн номын сангийн хүүхдийн ном уншлагын танхимд өдөр бүр 10--18 цаг хүртэл нэг ээлжинд 30 хүүхэд ном -уншдаг. Тэнд хүүхдийн хэрэгцээний ио- мууд байдаг, ЗУРАГ ДЭЭР: 1,Нийтийнном шифртэй К. Маркс, Ф. Энгельсийн «Компунист намын тунхаг» УБ, УХГ. 1968. 80 гэсэн ХҮҮХЭД уцшлагын тайхнм. 2. Хүүхдүүд номын санд орж хуучин цом сэлбэж тордож байгаа нь, 3. Хүүхдүүд помынхоо картыг олж байгаа нь, С. БОДООШ 1 л | Ч 51 ийм буюу бусад үрдьсийн тусгай цомын 78, дугаар талд бий. Түүнд пролетари иар тор хувьсгалаар гинж» цдасад дөр юуг ч алдахгүй. Олохдоо, бүх долхийг олж авиа, Орон бүхний иролетари цар. пагдэгтүн!». гэмээ, "огвол: ЭК19 нь 1. Марис, Ф, Эц- зохиолуудыг заасан түлхүүрэифр юм. ЮКӨ5 иь помын цэ. рийг элшир, "ойчхоц дурдсан... оно өгүүллээр манай” орны нийт цомын сашгуудыг ажилдаа нэвтрүүлж байгаа хоёр төр» лийн, тухайлбал үсэг дарааллын ил», талог. болой зүйлчилсэн. иаталогийн талаар ярилаа. Орчин үеийн шинжлэх ухааы хур» дацыг үндэслэж номын сангийн арай" тыйг апгиллын дарааллыг. оорчлан «О» ацгийг хасаад 1--9 хүртэл мариснам-лепийнам, байгалийн шинжлэл, техїїйцийн шинжлэх ухаан, ходоо аж ахуй ба ойн аж ахуй, эрүү: лийг хамгаалах, апагаах ухаа нийг» мийн болон соёл шинжлэх ухаан, ном зүйн тусламж, лавлагааны, хэвлэл сэтгүүлийг | дараалай ангилахаар наасан. номын сангийн ном зүйн ан- гиллын таблицыг Зөвлөлт Холбоот Улсын помын. сангуудын үлгэр жи» шээгээр манай оронд удахгүй иэвт" рүүлэх юм, Номын санд ороод цаталог бүрэн ашиглаж хэрэгцээт номоо олж чаддаг байх нь соёлч хүн бүрийн өзэмшвэл зохих зүйл болохоос гадиа цомын сангийн үйлчилгээнд дөхөмтэй. Ио- мын сайгаас ном апч уншя гэсэц хүсэл байвч танд байгаа каталогийг ашиглаж мэдэхгүй, зөвхөп номын йэ- рийг хэлэх-төдийгөөр асуулс, шалгаа- гаад байх нь юуны өмнө тухайг хү- пий соёлын түвшин хангалттай бие шийг харуулахаас гадна, номин сан- гийн. ажиллагааг хүндрүүлж бэрх» шээл, түвэг учруулж байгаа зохис« гүй байдал юм гэдгийг хүүхэд залуу- чууд ойлгож, багаасаа цомын сан» гийн каталог ашиглаж сурах нь их чухал байпа Эцэст хэлэхэд зохиогчийн ТЭМД- гийг хоёр, гурпац оронтой тоогоор заасан заалтууд байдаг учир зохиог- чийн болоод номын нэрийн эхний үсгийн хойно тавигдсан тоонууд янз янз байж болно. Номзүйн мэргэжилтэн Р. ГОМБОСҮРЭН тэуонэдглэгүүрэл Їл ! “Заирлтээцлллүт НОМТОЙ. “Хүний амьдралын цаг мөч бү- хэн асар эрхэм үнэтэй байдаг. Түүнийг үр ашигтай өнгөрөөх ёс- : Нэг өдөр хоосон өнгөрвөл лын том гарз, том алдаа. г олж болно, цагийг олж үй. Цаг хугацааг ухраах саатуулан барьж болохгүй үүнтэй өрсөн шамдаж сурч ээх ёстой. Цаг хугацааг бага хугацаанд их зүйлийг хтай холбоотой нэг зүй- т энд ярих гэсэн юм. Энэ нь эрдэм мэдлэгийн янз бүрийн сэд- зээр өөртөө карт хөтлөх тухай асуудал юм. с бол цаг бүтээлээ мэгдүүлэх нэг тнлдэг сайхан арга гэж би бод- дог. Миний хувьд гэвэл өөрийн їд төдийгүй гадаад оронд очоод Ч тэсэн ихэнх цагаа номын санд өнгөрөөж ирлээ, Моснва эсвэл Берлинд ер нь хаана ч зом номын санд ороод нэг ховор чухаг ном оллоо гэж бодьё. Тэр номтойгоо дахин хз» зээ ч тааралдахгүй байж болно. Тийм болохоор мөнөөх олсон чу» хаг номоо үзэж байхдаа карт хөэ- төлдөг. Сүүлд нь тэр карт дээрээ тулгуурлаж юмаа бичдэг, Номыг үзэх зуур, хийсэн карт дээрээ эхлзэд юуны тухай ном том, юуг нотлохыг оролдсон юм тэдгийг, товчоор хэлбэл уг номын ерэнхий байдлыг хэдхэн үгээр бичдэг. Тэгэхдээ номын нэр, 30- хиогч, гарсан он, хэвлэсэн газар го ЭНэ бүхнийг заавал бичих ёстой. ” Материал, хүний ярианаас ч Тэгэхдээ нийтэд илэрхи зарим үгийг тухайлбал Москва гэхийг ссМ», Ленинград йг «Л» гэх зэргээр товчилж : Ингэсний дараа номоо байхдаа нэн хэрэгтэй зүйли нь ху хэрчиж тухай гэсэн хоёр өөр сэдвийг би- чихгүй, эдгээрийг тус тус карт Дээр бичнэ гэсэн үг, Картын дээд талд юутай холбоотой болохыг нь бичнэ. Тэгвэл цартаа хожим ашиг» лах, төрөлшүүлж байрлуулахад дөхөмтэй. Бичсэн картаа сүүлд иь Сэдэв, сэдвээр нь төрөлжүүлээд /үсгийн дэс дарааллаар байрлуулж Цаасан хайрцаг юмуу модон шо- толд (шургуулганд) хадгална. Нарпаг ном хэвлэл, архивын эх АЖИЛЛАХ үндэс авч хөтлөх шаардлага гар- на. Архивын материалд үндэслэсэн нэг картыг энд жишээ болгоё, 1922 оны ЇХ, Х сард цэргийн зөв- лөлөөс гаргасан зургаан бичигт Д. Сүхбаатарын гарын үсгийн да- раа цэргийн зөвлөлийн парийн бичгийн дарга Буяннэмэх гэлс зур- сан байгааг үзээд иөхөр С. Буян- нэмэх тэр үед цэргийн зөвлөлийн нарийн бичгийн дарга байж гэд гийг мэдэж аваад энэ тухай карт хийсэн, Энэчилэн сонирхсон сэд- вийнхээ дагуу хүний яриаг тэм дэглэсэн карт хөтөлдөг. Жишээ нь: «Цахар Лувсан гэ- дэг хүн Буяннэмэхийг өнчин хүү хэд байхад-нь авч хүмүүжүүлсэн. Тогтох тайжид шавь оруулж би- чиг сургасан. Үүнийг Буяннэмэ- -хийн дүү Монхзул 1969 ОНД на- Дад ярьсап» гэх зэргээр картад бичиж: энэ бүхнээ картынхаа «Монгол зохиолчид» гэсэн ерөн- хий ангиллын доторхи салбар бү- лэг «Буяниэмэх» гэсэн хэсэгт багтаан эмхэлсэн. Нартын цаас бол хадгала авсаархан ижил хэмжээтэй б ёстой. Эрдэмтдийн зарим нь цаас хэрчүүлж карт бэлтгэдэг зарим нь соёлын барааны дэлгүүрээс бэлэн картыг худалдаж: аваад рэглэдэг, Би бол хувьдаа ерийн бичгийн машинд хэрэглэдэг 30х92 см хэмжээний цаасыг хоёр ну- галж огтлоод дөрвөн карт бол- гоя: хэрэглэдэг. Карт дээр их аг- шуухан жижиг бичих хэрэгтэй. Хэрэв картад авах зүйл чниь их бичигдэх шаардлагатай бол огтлоо- үй нугалсан буюу эсвэл хэд хэ- дэн карт дээр бичээд түүнийгээ хооронд үдэж хадгална. Картыг бичээд дээр нь юуны тухай болохыг илэрхийлсэн нэр тавьж, цааш нь хийж хуримт- луулсаар байгаад нэг зав, болол- цоо гаргахаар түүнийгээ сэдвээр нь, үсгийн дэс дараагаар нь гэ- сэн энэ хоёр системийг хосолж хэрэглээд байрлуулпа. Иїишээ нь Буяниэмэх, Нацагдорж гэх мэт хүмүүсийн тухай картыг «мопгол зохиолч» сэдвийц Дотор үсгийн дэс дараагаар эмхэлж байрлуул: на, Над үсгийн дэс дараа ба сэд- вээр ялгасан хэдэн шогол карт бий, Үүнээс хэрэгтэй зүйлээ авч үз эргүүлж хийдэг. Ер нь карт хөтлөх бол үнэхээр их ашигтай зүйл, Хожим хойно өгүүлэл би- чих, илтгэл яриа хийх хэрэгтэй боллоо гэхэд МОНОдХ | ХхөтөЛсӨН нарт дээрээ тулгуурлаж хийх бол- дог. Энэ бол цагийг хэмнэж, бү- НЭГ ШИЛДЭГ АРГА. Морт эрдэмтэн, сохиолч, академич Цэндийн. Дамдинсүрэн. гуаї вдврийн эрдэм судлалын ажлын баялаг туршлагад тулгуур- лаж танай! сонины үй олон уншигч хүүхэд багачуудад төдий- гүй эрдэм соёлын замаар зампаж янаа хэн бүхэнд ашиг тус- тай зүйлийг ярилаа. Үүнийг дор сийрүүлье, тээл пэмэгдүүлэх сайц арга: Мал аж а ч юмуу, газар тариалан ч юм уу, сургууль, ардын боловс- рол, ер нь юуны тухай ч бичих, илтгэл, яриа хийх болдоо гэхэд ном сопии эрж: хайж, элдэв юм оцгичиж, цаг алдалгүй мөнөөхөн бэлэп картуудаа үзээд л бэлтгэ- чих учиртай юм. Хүн хичнээн сайн ой ухаантай ч байлаа гэсэн ямар номын хэд дүгээр хуудсанд юун тухайд өгүүлснийг тэр болгон санаж явис чадахгүй. | Хэрэгцээ гарсан цагт мөнөөх урьд уншиж байсан номоо аваад үзье гэсэн ч тэр нь Моск- вад ч юмуу Берлинд, эсвэл Парн- жид ч байж болох учир түүнийг дав даруй яаж олох билээ. Энэ бүхэнд та бүгдийн тухайн үедээ дор дор нь хөтөлж дгалж ирсэн карт чинь л. тусална. Тэгэхээр карт хөтлөнө гэдэг бол цаги ажлын үр дүнг дээшлүүлэх, эгийн үр эзэмших арга гэл рт дээрээ номоос иш татсан зү хүний яриа, ар- хивын материал зэргээс шүүн түүлс авсан зүйл, бас тэр үед төр- соц өөрийн санаа дүгнэлтээ ши- иэ сэргэг дээр нь бичиж аваад хадгалчихыг эрхэм болгодог. Одоо би карт аних хөтлөх бол- сон тухайгаа товч ярьж өгье. 1946 оны иамар би Ленпнгра- дад Дорно дахиныг судл 2 лэнд аспирант болж оров, дэд эрдэмтний зэрэг горилох эр- хийн шалгалтыг өгсөөр пэг хоёр жил өнгөрөв. Чухамдаа эрдэм шинжилгээний ажлыг 1948 оноос эхэлж хийв. «Гэсэрийн туужийг» дэд эрдэмтний зэрэг горилох з0- хнолын сэдэв болгож авав. Гэвч юунаас э ж яаж судлахыг мэ- дэхгүй байлаа. Тэгээд урьд тапилцсан эрдэмтэн Н. В. Кюнерт очиж «Гэсэрийг» судлалын сэдэв болгож авсан бо- ловч юунаас эхэлж яаж судлахаа мэдэхгүй байна гэж үнэнээ хэлэв. «Эх бичгийг унших, түүнийг урьд судалсан хүмүүсийн ном өгүүллийг унших, энэ хоёр алс лыг юуны өмнө хийх хэрэгтэй» гэж тэр өвгөн багш надад хэлэв. Тэгээд миний гуйсан ёсоор Н. В. Нїонер «Гэсэрийн» тухай номын бүртгэлийг хэд хопогийн дараа хийж өгөв, Тэр бүртгэлд Заасан помуудыг захиалн: ломын санд суугаад уншаад байлаа. Хэдэн сар болоход олон арван номыг үзсэн байв, “Гэвч ямар цомд юу гэж байсныг сүүлдээ би тар бүр мэ- дэхгүй, “ихэнхийг мартсан буюу хооронд нь хутгасан байв, Урьд үзсэн помоо дахин үзэх шаардлагатай болов. Номыг зү» «тээр л уншаад байхад ашиг бага- тай, ушисан номын дотроос чу- хал зүйлийг тэмдэглэн: авах хэ- рэгтэй гэдгийг ойлгов. Тэгээд ицо- мын сайд бузаал дэвтэр авч очоод дэвтэртээ уншсан цомын дотроос чухал гэж санасаг зүйлээ тэм- дэглэж аваад байлаа. Бас хэдэн сар болоход хэдэн зуваан дэвтэр- тэй болов, Гэвч тэр дэвтрүүдэд ямар ч дэс дараа байхгүй, аль упшсал номоос аль сонирхсоц мэдээгээ бичсэн болохлоор түүнээс тухайн үед хэрэглэгдэх зүйлийг олж ава- хад тун хэцүү байлаа. Нэг өчүү- хэц мэдээг олохын төлөө бүх дэвт- рүүдийг дахин дахин унших хэ- рэгтэй болж өдий төдий цагийг дэмий үрдэг боллоо. Тэгээд байж байтал Ленинградын эрдэмтэн на- рын ордонд академич В. М. Алексеевыг лекц унших юм гэнэ гэж сонсооД зарласан цагт нь очив. Алексеев эрдэмтэн лекцээ ун- шиж дуусаад хүмүүсийн асуул- тад бичгийн савнаасаа жижиг дөр- вөлжин карт гарган ирээд саатаж түгдрэлгүйгээр маш тодорхой ха- рнулж байгааг харахад бахархал- тай санагдлаа. Би тэгэхлээр дэр- гэд сууж байгаа Н. М. Чермисо- ваас асуув: «Алексеев гуай ийм асуулт гарна гэж: урьдаас мэдээд хариуг бичээд ирсэн хэрэг үү?» гэсэнд К. М. Чермисов над тайлбарлаж хэлэв. «Алексеевт хэдэп шүүгээ карт байдаг юм. Уншсай номоос чухал зүйлийг картанд бичилс аваад- сүүлд нь тэр картуудаа хаягаар нь, үсгийн дэс дараагаар нь цэгцэлж шүүгээндээ зохих байранд нь хийдэг юм. Ер нь эр- дэмтэн бүрт шахам ийм картын товыьёг байдаг» гэж хэлэв. «Танд карт бий юу?» гэсэнд «Бий. Та үзэж: болио» гэв. Сүүлд нэг өдөр Чермисовын гэрт очижс карт товьёгтой нь танилцав. Кар- тыг яаж хийдэг, яаж эмхэлдгийг бараг мэдэж авлаа. Чермисон яа- гаад өвөр дүүрэн картын цаастай явдаг учрыг ч мэдэжс авлаа. Үүнээс хойш би ушшсан номьиг доторхи чухал мэдээг дэвтэр до- тор-бичихээ болиод жижиг карт дээр бичдэг болсон. 3 Карт хөтлөх бол бас номтой. зөв ажиллах шилдэг арга мөн юм шүү. Эцэст нь би улс орны гэгээн жаргалант ирээдүй бөгөөд нам, ард түмнийхээ аугаа их арнун үйлсийг залган авч цаашид улам улмаар бадруулан хөгжүүлэх тийм юутай ч зүйрлэшгүй их сайхан хувь тавилан, эрхэм ендөр үүрэг зорилготой хүүхэд багачууд та нартаа «Пионерийн үнэн» сони- ноор дамжуулан эрдэм ухаанаа- раа, үйлс бүтээлээрээ үргэлжид өрнөн дэлгэрч явахыг ерөөе. Ярнаг тэмдэглэсэн Ц. ДАШДОНДО5 ЭРДЭМ С0 Хүний бүтээсэн бөгөөд сайхан ном юм. Бараг даа, хүн байгаль цааг ойлгож яданхац агуйнхаа ханан соор зурсан гаас ном эхэлсэн гэлтэй, бодоход хүн төрөлхтөн уртын Урх түүхийнхээ Хугацаанд бүр- дүүлэн бүтээсэн бичиг номын эр- дэнэсийн сапг хэмжээлж барш- Зах Түүнд манай монголын ард үмэн өөрийнхөө гайх П хувь хандивыг ӨВуулшээ. сынхаа номын санд ороод үзээ- рэй! Алт, Мөнгө, сувд, тана тэр» гүүтэн: эрдэнэсээр бичиж, эрхэм- лэн нандигнасан ном, үе удам дамжуулан хуулан бичиж, мод чулуугаар барлан дармалдсан гайхамшигтай сайхан бүтээлүүд бий. Энэ бүхний. ганцхан учир Утга нь хүний оюун ухааны сор, Эрдэм сеёлын .дээжсийг хадгал» дээр цэрд, Ингээд “Манай монгол эртний. номын соёлтой улс, Мянгаад жил модон бараар ном хэвлэсэн түүхтэй, Монголчууд ном бүтээхэд хөрөн- гө, мөнгө хайрлаж байсангүй. Эр- дэнэсийн зүйлээр, тухайлбал алт, мөнгө, шүр, сувд, оюу, номип, тана, зэс, ганг найруулан боловс- руулж юм бичдэг байлаа. Улсын нх номын санд ийм үнэт эрдэнэ- сээр бичсэн 380 боть, 300 мян- гаад хуудастай ганжуур, Данжуур хадгалаастай байна. Үүнээс гадна, цөөвтөр хуудастай дан алт, дап мөнгөөр бичсэн ном ч бий. Бас Утас ороож, утас хатгаж урласан ном ч байна. Монголчууд номыг эгнэгт нан- днгнан хадгалагдаж, мөнхөд ор- ших сургаал гэж эрхэмлэн үздэг байсан учраас нэгэнт хийж бүтээ- сэн номоо цэвэр гамтай байлгаж, үе дамжуулан уншуулсаар ирсан бөгөөд тэгээд Ч эрт дээр үеийн олон ном бидний үеийг хүрч ир- тээ. Өөрсдөө ном мэдэхгүй байсан ч ном хадгалдаг байсан. Энэ учраас монголд номгүй айл гэж бараг байгаагүй. 5 Номыг ариг гамтай олон зуун жил уншихын тулд баринтаганд боодог, ном зуузан бол дотуур нь хадаг буюу зөөлөн даавуугаар цамцан баринтаг хийдэг гадуур нь шоголоор хавчин ямагт толигор байлгадаг байжээ. Номын хуудсанд юм зурах, үр- чийлгэх, нугалах, урахыг ихээхэн цээрлэдэг байсан юм. Тэр битгий хэл номыг хүний суудал дээр тавьдаггүй, хөмөрч тавьдаггүй, дандаа ширээн дээр тавьдаг, да- шинга дээр өрдөг, шүүгээнд хий- ЁЛЫН ДЭЭЖ маш эртний зүйлийн нэг иь л гал олспых г дараахан хадан агуйд сууж ӨрК 1 хоёрын харь» мопоохоц з0- ан амьтны дүрс зур- Ул- Дагт оршино, Гал олохоос эхлээд зансрыг озомших хүртэл хүн тө» ролхтопий бүтээсэн бүхнийг ямар нэг хөмжөэгөэр ойлгоц мэдэх ёс. тойгоо ухаарсан хөн б хөн тэрхүү бичиг номын ли дашгүй далайгаас сурд тана шүүрдэн, энэ хорпоо Дээр амьд явахын изгоц жарга- ЛЫГ -Өдэлдэг... Шинжлэх эрдэм ухаан, уран сайхнаар Дүрслэн өгүүлэх увидас аль алиныг та бид цомоос л суралцдаг шүү дээ. Сурах бичгийнхээ тухай л бодоод үзэгтүн! Багш нарынхаа заасан хэлснийг тархиндаа шингээх ганц сайн ачлалт зүйл бол сурах бичгийн мартагдашгүй үг үсэг бус уу! Эх орон ард түмнийхээ төлөө амьдралаа зориулах эрхэм сайхан ирээдүйтэй хүүхэд дүү нар минь помыг эрхэмлэн, ном- той нөхөрлөж, номоос суралцан байж ертөнцийн гайхамшгийг ЗУцшиаа гэдгээ үргэлж санаа- рай. БНМАУ-ын төрийн шагналт зо- хнолч |С: ЭРДЭНЭ ( дэг байлаа. Энэ бол номыг маш их дээдлэн хүндэтгэж цэвэр гам- тай эдлэж байсны баримт бөгөөд хойч, хойч үе нь үүнийг үе дам- жуулан заншуулсаар иржээ. Орчип үед хүүхэд багачуудад зориулан гоё сайхан зураг чимэг тэй, олон торлийн шинжлэх ухаан, техникийн ном хэвлэж байна. 7Килийп жилд хэвлэл байгаа олон мянган сурах бичиг та на рып ширээний ном, ямагт хамт явдаг эрхэм багш чинь болсон байна. Иймээс хүүхэд, багачууд та нар, оюуны соёлын үнэт баялаг номонд. хайр гамтай хандаж бай- сан монголын ардын заншил ёсоор уншдаг номдоо элэгтэй болж сурцгаах хэрэгтэй! Гамтай з сэн эрдэм ухааны оюун түлхүүр- ном бүхэн та нарын хойноос зал- гаж яваа дүү нарт чинь анх та нарт алтан номын үсэг таниулсны нэгэн адил, оньсон техникийн эх үүсвэрийг нээгдүүлэх ав адилхан ачтан болно. Түрүүчийн ах эгч на- рынхаа онцын гамтай эдэлсэн цоо шинээрээ шахам сурах бичгийг та нар дамжуулан авч хэрэглэдэг болвол улс эх орондоо их ач тус хүргэж байгаа нь тэр юм. Яагаад гэвэл, үй олон сурах бичгийг да- хин дахин хэвлэж байх хэрэгцээ- гүй болж оронд нь нэн хэрэгтэй өөр номыг хэвлэх бололцоо гарна шүү дээ. Та нөхдийн дунд ажиллалс бай- гаа «Номын нөхөр» нийгэмлэг бол номыг иөхөр шигээ хайрладаг болгоход чинь туслах үпэлхүү ач- тай нийгэмлэг мөн байна. р Дэд Ц, ШҮГЭР эрдэмтэн үгийг ЭГ, ДАШДОНДОГ НОМЫН НӨХӨР БОЛООРОЙ Оюун билгийн Алтан түлхүүр Онц сурлагын Ариун ундраа Ном, ном Уишаарай Номын нөхөр Волоорой Алны замд Дотно: пайл Амьдралын замд Мэргэн багш Фунд дэрэг (сэргэлэн) Саяхан-манай ангийнхны до- тор «Хамгийн хөнгөн ачаа, хам- гийн хурдан унаа юу вэ?» гэсэн яриа гарлаа. Бид ингэж үе, үе сонин таавар таалцаж, чөлөөт цагаа зугаатай өнгөрөөдөг юм- Бүлгийн дарга Сүхболдын асуу- сан дээрх тааврыг таах гэж бид бүгдээрээ бодол болов. : -- Өдшиг хөнгөн гэж зүйр үгэнд гардаг. Өд бол өвснөөс ч хөнгөн. --Металлын хувьд бол атом жингээрээ хөнгөн цагаан л хөн- гөн. --Хамгийн хурдан унааны хувьд гэвэл орчин үеийн сансрын хөлөг байж таарна! гэхчилэн шуу- гилдсап боловч Сүхболдын сэт- гэлд аль нь ч нийцсэнгүй. Тэг- аяыг Б, ЦОГОО ом, ном /ишаарай Номын нөхөр Волоорой Эрдмийн далайд: Эрчит сэлүүр Хүслийн тэнгэрт Хүчит жигүүр ) Ном, ном Уишаарай Ё Номып нөхөр Болоорой 4 - тэл багш орж, ирснээр бид уг мар- гаанаа арга буюу зогсоолоо. Орой хичээл тарсны дараа би гэртээ хариад ааваасаа: Ертөн- цөд хамгийн хөнгөхөн ачаа юу вэ? Хамгийн хурдан унаа юу вэ? гэж асуув. Аав нэг их бодож. эргэлз- сэнгүй, шууд-л “Ном гэж хариуллаа -Яагаад? «Яагаад гэвэл хүн машин тэрэг хэдэн авдар шүүгээ дүүрэн ном уи- шивч ер хүнддэггүй. Тэр ч байту- гай ухаан санаа нь улам хөнгөн са- руул болдог. “Иймээс хүмүүст хамгийн хөнгөн «ачаа» бол ном. Энэчилэн ном шиг хурдан унаа ертөпцөд үгүй. Хэдхэн хурмын дотор чамайг манай дэлхийн ямар ч тив, улс гүрэнд ном л хүргэж чадна. (Цай хоол болохын зуур биднийг өөр, гаригт аялуулаад нрүүлж чадна. Иймээс хүмүүст хамгийн хурдан унаа бол зөвхөн ном юм гэж ярилаа. Би аавынхаа ярьсан бүгдийг маргааш өглөө нь ангийнхандаа тайлбарлан хэлэв. Бүгдээрээ «Нээрээ тийм шүү» гэсэн бай- далтай байлаа. Сүхболд ч баяр- тайгаар «зөв» гэж инээмсэглэв, Нийслэлийн 83 дугаар дунд сургуулийн 10-ын «Г» ангийн - сурагч. Н. МАНДАЛ ТАЛИЛБАРЛАЛТГҮЙ 4--69068 ГОТТНТ -Д. Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн “Д. ПУШКИН сурав, комбииатад хэнлэв, Эрхлэгч Ц. дАШДОНДОВ Нидеко--14140 “зөн вУК ний пгРОАС"ТАРЫ НАР нэгдэгтүн/ МАХЦ-ын уйл хэрГИйН ТӨЛӨӨ ХЭзээд Бэлхэн ВАйгТУН/ | / МАХЦ-ын эїил, хэргийн төлөө хэзээд БЭЛХЭН БАМГТУН | Л ф Ї Л ї 275178 7, МХЗЭ-ийн Төв Хоёоо, Д.СухвлААТАРЫН НЭРЭМЖИТ МПЬ-ын ТӨв Зөвлөлийн, сонин 55 дахь жилдээ Ф 1М44(1540) ё 1978 оны 11 дүюэр сарын 22 бэ Лхаа 6» Үнэ 10 моно Номын баяр бол хамгийн олоп хүнийг хамарсан том баяр, Хүн бүхэн бичиг үсэг мэддэг болсон цагаа» саа эхлэн насан турш, хаана, хэзээ ч үлэнч сайн нөхөр болсон номтой хамт амьдардаг. Ном сансрын хөлөгт, оторчны майханд, оюутны ширээн дээр, да» лайн гүнд ч цаг үргэлж хүнтэй хамт байдаг бөгөөд соёлт хүн түүнгүйгээр амьдарч үл чадиа, Ном «На» майг шөнөжин уншлаа» гэж уурлаж, уцаарлахгүй, хариу шан харамж нэхэхгүй, эзэндээ элдэв ая тал ч засдаггүй. Ийм ачтай сайн нөхөрт маань энэ дэл- хийн хамгийн ухаантай, гайхамшигт хүмүүсийн амьд- рал, бүтээл, оюуп ухаан шингэсэн байдаг. гэж МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, «Номын нөхөр» нийгэмлэгийн дарга, төрийн шагналт зохиолч Л. Түдэв хүүхэд, залуучуудын но- мын баярыг нээж үг хэлэхдээ тэмдэглэлээ. Энэ жилийн номын баярыг Монголын Зохиолчдын Эвлэлийн 50 жилийн ой, МЗЭ-ийн УГ их хуралд зо- риулж байгаа юм. Их зохиолч Д. Нацагдоржийн мэндэлсэн өдрөөс эхлэн зохиогдож байгаа номын 10 хоногийн баярын нээлтэд ОН. Дамдин, П. Хорлоо, М. Чимэд, Ч. Лхамсүрэп, С. Эрдэнэ, Д. Цэдэв, Д. Содномдорж, З. Дорж зэрэг ахмад, дунд, залуу үеийн зохиолчид оролцож, номын ач тусын тухай ярьж, өөрсдийн шүлэг зохиолоосоо уншив. Мөл нээлтийн ажиллагаанд улсын хүүхдийн театр, хүүхэлдэйн театрын жүжигчид, пионер сурагчид оролцож, зохиолчдын бүтээлээс сурталчиллаа. С. Надмид, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны нарийн бич гийн дарга, төрийн шагналт зохиолч Л. Түдэв но- мын баярыг нээж байгаа нь, нэгдүгээр Номын баярын нээлтээр номын үзэсгэлэн худал- даа ажиллалав, - Э НОМЫН Нийслэлийн 45 гуулийн 6-гийн Д. Даваацэрэн лан захиалж, ангийн гуулийн рагч Ч. Бат-эрдэнэ нэгдүгээр ан- тнасна эхлэн уран зохиолын 189 ном уншиж тэмдэглэл хөтөлж, нө- хөддөө ярьж өгдөг байна, 25 Нийслэлийн 41 дүгээр дунд сур- туулийн 8-ын «Д»ангийн байнга нөхөрлөдөг, Тэр рийн үнэн» сонийг 8 жил дараа- сүүлийн 8 жилийп бүх дугаарыг үдэж хадгалан гол материалын тэмдэглэл хийж бага сурагчдад учир хэвлэл ашиглалтаараа сур- аварга болжээ, Номын баярын нээлтэд оролцсон пионер сурагч- дын төлөөлөгчдийн хэсэг. С, Бодоошийн авсан гэрэл зураг, НӨХӨД дугаар дунд сур- «А» ангийн су- сурагч сонинтой «Пионе- ном, яриа хийдэг С, БОДООШ йг -пранда» 7! ДайНД идэвхтэй оролцохыг та царт УРАЛДААИД ОРОЛЦООРОЙ «В ЕРТӨНЦИЙГ ХАРЖ БАЙНА » ХҮҮХДИЙН ЗУРГИЙН ОЛОН УЛСЫН 1ЇУ УРАЛДААН «Пионерская правда» сонины ре» дакцн дэлхийн ХХЇИ олимпийн тог- лолтод зорнулж «Би ертөнцийг харж байна» сэдвээр хүүхдийн . зургийн олон улсын уралдаан зарлажээ. Уг уралдааны болзолд: «Манай гарн- гийн бүх улс орны 5--16 насны бага- чуудыг уралдаанд оролцохыг урьж: байна, х Уралдааны сэдэв хамгийн өргөн хүрээтэй, тухайлбал та бүхний-эргэн тойронд байгаа бүхэн, їишээлэхэд сургууль, гэр орон, барилга байгуу- ламж, тариан талбай, эр завд- дад ажиллаж байгаа томчуулын ажил амьдрал, аав, ээж, ах, эгч, найз нө. хөд, байгаль, ац амьтан, тоглоом, үн» дэсний баяр наадам, уламжлалт ёє заншнл зэрэг болно. Мөн спортын сэдвийг өргөнөөр тусгавал зохих бө. төөд сургууль, клуб, гудамж талбай, том бага хотууд, тосгон сууринд бол- дог спортын тоглолтын тухай зурж болно. 5 Уралдаанд оролцогч бүхэн 10 хүр- тэл зураг илгээж болно. Ямар ч хэм» жээтэй, юугаар ч зурж урлаж болно. Харин зургийнхаа ар талд тодорхой хаяг, овог нэр, насаа бүтэн бичихийг битгий мартаарай! ч Зургаа 1979 оны есдүгээр сарын 15-ныг хүртэл 101505 МОСКВА, К-30, УЛИЦА СУШВСКАЯ, дом 215 «ПИОНЕРСНАЯ ПРАВДА»х тэсэн хаягаар » ирүүлэх хэрэгтэй тэжээ, Уралдаанд шалгарсан шилдэг сайн зургуудаар олимпийн тоглолтын үеэр Москва хотноо ЗСБНХУ-ын уран зургийн академийн танхимд үзэсгэлэп таргах, оролцсон бүх хүүхдэд дїїл- лом, каталог, уралдааны тэмдэг, «Олимп--80» дурсгалын тэмдэг гар- дуулахаас гадна хамгийн шилдэг бү- тээлд медаль, шагнал, мөн тусгай шагнал олгох юм. Өснөрийн зураачид, уран зураг со- пирхогч хүүхдүүд ээ! «Пионерскал сонины уламжлалт урал- урийлж байна, Д х ши 771111 /111Г ПиОнер суРАГЧДын ХӨЛӨЛМӨР-С06Лын УЛСЫН АНХДУГААР ЧУУЛГАН МАХН-ын Төл) Хороопоос үүлсэн зарчмын шинэ амьдралд бүтээлчээр ажилд нийслэлийн Дэй» яоозопг хэрэгжүүлэх пионер сурагчид "НИЙСЛЭЛИЙН ПИОНЕРҮҮД (72 мл-"ээнжлэж гийн ашигтай. ажиллажээ, Тус рутин ицонер-. сурагч» даас 42 дугаар сургуулийн Зайн «А» ангийн. сурагч./Д. Пун цагсүрэн, 19 дүгээр сургуулийн Үгийн «1». ангийн сурагч./ЄЧ. Мөнх- баатар, 47 дугаар сургуулийн 8:мн1 «А» ангийн сурагч СО. Гаплболд: (12 дугаар сургуулийн Пин «1» апгийн сурагч Н. Хишигсүрэн, . 28. дугаар сургуулийн Өлийн «ИМ» ангийн сурагч тодорхой хувь нэмэр оруулсан ам- Ц.ГТЗаярт, 40 дүгээр сургуулийн 9 хжилтаар пнонер сурагчдын хөдөлт мн «А» ангийн сурагч.ОД. Алтан мор-соёлын улсын анхдугаар, чуул, тула парын зэрэг ходолмор. бүтэл ганыг угтааа. Саяхан районуудын лээрээ. тэргүүний. 00 үталер сурал инпонер сурагчдын хөдөлмөр соёлын чуулсаа болж, МХЭЭ-ийн ХҮЙ их Хурлын амїїдвэр зарчмын шинэ лоо ажил дү Нам ард түмний хо цолморч, хульс монг хэрэгжүүлэх талаар хэрхэй злаж юу хийж бүтээн: байгаагаа эн ярилцан Октябрийн: район галч уламжлалаас суралцах тойрол аялалд з90 пионер сурагч, багш оролцож Хөвсгөл, Архангай айм дөлмөрийн ал хүнтэй тоглон, хөд ралтын зусланд 2000 гаруй їшопер агч ажиллаж, 26000 кг сУр төмс хураан, 140 хонин "Сор сурагч ажил хөдөлмөрөөрөө өвс түүж нийт. 741170 төгрөгийн Шалгарч хөдөлмөр соёлын улсын ашигтай ажилласач байна. 10 жи. “"ХЛУГаар чуулганы төлөөлөгчөөр “Врэү 12 дУзар ДУНД сургуулийн СО!ГОГДОВ. таруй пионер сурагч шеф 2 й Борлуурын сачгийн ажлын оф Найфамдлын файон рын тарналалтад туслалцан 36 мян- Тус райопы 7200 пионер сураг- ган 8 жилийн 42 хөд жээр ажиллаж улсад 192505 төгрө- ханилах УН 1962811401201418 84 6108481886г-8140013801181 1927101188113311101110(1111114 041403428101411444 111011 БҮЛЭГ САЛААГААРАА ХЭЛЭЛЦЭЭРЭЙ, гийн чиглэлд 2000 км аялж, хө- » цуутан 20 гаруй уулзаж, 38 удаа концерт нам. эвлэлийн ээ. тустай хөдөлмөр ам- ор сурагчид төрт нийгмийн оролцож, : Д лууван, айцаа. 34500 кг манжин төгрөгийн ажил хийсэн байх: дугаар дунд сур өлмөр амралтын зусланд 3 зэл- сурагчид оролцож, үйлдвэр барилга ажиллаж, нийт 12 Моп тус Топ аймгийн. Лүн сумын лол!» сангийн. аж ахуйд ажиллажээ, Нийт їйг сайн ажилласны их хурлын АУ шийдвэрийг сурталчлан танпулаж Пїнол д сурагч рийг аварга болж алтан үсэгтэй заар чид зун намрын ажилд дотор 80 гаруй сурагч шеф 22 ду- гаар. бааз, хайрцагны үйлдвэр меха: ниамын баазад цэвэрлэгээ. хийх, це- хололморгсоёлын чуулганд байна улсын оролцохоор анхдугаар палгараад Ажилчин” 4 он ЦЗун замрын ажилд хөдөө аж ходолмор хүнсний ногоо - районы їпонер, сурагчид дотроос ар сургуулийн Ц. Энхбат районы амшил шагнагдав, 60 дугаар 1 зэрэг ментон шат аасах зэргээр, ажиллаж, ходолмор аусланд хүнсний цогоо лаг рийг арчилис ургуулах сааль. саах парэг. төрөл тиунат ажил. хийж 1000 төгрөгийн апэр ашигтай ажилласан. байпа,. Нийслэлийн (П14 дүгээр сургуулийн 10 дугаар ангийн сурагч Л, Амарсанаа. районы хөдөл: мөрийн апарга болж, 21 дүгээр: сург туулийн сураг 10 дугаар, анги, б, Алтайгарал 0 дугаар, сургуулийн 1 дүгээр, ашгийн сурагч Ч Одгорэл цэрэг тапан. сурагч їнанер сурагч, ЛЫН хөдөлмөр соёлын айхдуглар ЧУУЛ ПИТ голөолөгчөр гОГОГДОЙ, Сүхбаатарын. (аїїон Цан ааг ча. 4.43 ПИОНЕР, бУРАГЧИД ХӨДӨЛМӨРИЙН ТАЛВАРТ 105593 ппопор ахуй зусланд тариалт, 182 төгрөгийн ажил хийлээ, сурагчид «Нохор- нийслэлийн 18 9-ийн «Б» ангийн ходолмөо-. сургуу- лийн 8-ын. «А» сурагч С. Тунгалаг 41 лүгээр сургуулийн 10-ын «А» сурагч Ш. Чанцалду, зургаап пио», оролцсоны Тус районы 2000) сурагч дусланд алиллан, гс хурпах шилд туслалцан хүнсний ногоо. тарын ур 250,0 мяпгайг төгрөгний” ашил хийсэн, Тэд Батсүмбэрийн. сангийн. аж ахуйд ашиллаж 10000: гаруй литргайраг ис гэж, 2000 гаруй нг ааруул Нийслэл хотоо 08. хаптгай дориөдтшин талбай зүлэгжүүлж, 4600 хийжээ, тохижуулахад метр мод, 020 бут соог суулгасан байна. 380 удаа ногоон эргүүлд гарч есөн мян- га гаруй зөрчил илрүүлжээ. эх ориоо судлах тойрон 9650 сурагч оролцжээ, Мөн аялалд Зургадугаар сургуулийн 10-ын «А ангийн сурагч Д.Ганболд районы ходолморийн аваргаар Мөн 4 дүгээр сургуулийн 8-ын сурагч М. Эрдэнэдалай, сургуулийн 8-ын Ч, Арилдийбаатар, шалгаран, «Б» 25 дугаар «В» сурагч 50 дугаар сур- гуулийн 7-гийн «А» сурагч Б. Мөнх- цэцэг, 24 дүгээр сургуулийн «А» ангийн рын 15 сурагч хөдөлмөр соёлын зонлөлгөөний дов. Хотын пнонерийн 10-ын сурагч Л.Донтор на пионер сурагчдын улсын анхдугаар төлөөлөгчөөр (411140): зөвлөлийн дарга Д.ЦОГЗОЛМАА Чи суралцаж чадаж байна уу? НЭЭ-2555555 25228 ВЭЭ... ДУНД СУРЛАГАТАН ЗААВАЛ БАЙХ ЁСТОЙ. ЮУ? Хоёрдугаар улирлын Хичээл ЭХ- лэж сурагч бүхэн түрүүчийн ули- ралд ямар суралцсан, суралцах Үүэгээ хир зэрэг биелүүлжс байгаад Дүгнэлт хийж хэрэв «онц, сайн» сурч чадаагүй бол одоо яах ёстой вэ? гэж бодож байгаа. Би саяхан Оюунцэцэг, Батболд гэдэг хоёр сурагчтай танилцлаа. Шинэ танилуудаасаа ямар су- ралцдагийг нь сонирхвол Оюунцэ- цэт «Онц» гэж сэтгэл дүүрэн ха- риулав. Харин Батболд «дунд» гэж: хариулсан боловч түүний цү- дэнд ичингүйрхсэн, сэтгэл зовсон байдал ажиглагдсангүй. Яагаад дунд сурдаг юм бэ? гэхэд тэрзэр гуравдугаар ангиасаа л дунд сур: г болсон гэж тайван хариул- даа Ийм сайхан сэргэлэн хүү яагаад дунд сурч, тэгээд бас түүндээ сэт- сэл зовохгүй байдаг билээ? гэдэг бодол миний санаанаас гарахгүй тэр хоёр хүүхэдтэй сайн танилиа: хаар шийдлээ. Тэгтэл Оюунцэцэг Батболд хоёр нэгдүгээр ангиасаа нэг ангид зургаан жил хамт сурал: цаж байгааз ажээ. Тэр ч байтугай сургуулиасаа хол», гүй оршдог таван давхар сууцанд амьдардаг юм байна. Оюунцэцэг гэртээ долуулаа, Батболд зургуу: лаа аж төрдөг ажээ, Оюунцэцэг зургаан жил онц суралцаж, бул: гийн даргаар ажиллаж, дөрвөн дүүгээ 8асракхадньаав зэждээту. сачж, зав чөлөөгөөрөө сургуу! лийнхаа одон бөмбөтийн аварга болжээ, БҮЛЭГ САЛААГААРАА ХЭЛЭЛЦЭЭРЭЙ, Батболд ч гэсэн гурван дүүтэй. Дүү нартаа яаж тусалдаг вэ? гэ- хэд цэцэрлэгээс нь авдаг гэхээс өөр тодорхой юм хэлсэнгүй, Сопин пом уншиж, даам шатар тогло- дог уу? гэхэд бараг л үгүй гэв. Харин өөрөө сагсан бөмбөг тог" лох. кино үзэх дуртай гэнэ. Ер нь эпэ хоёр сурагчийн суралцаж амь- дарч байгаа орчин яг адилхан бай: тал яагаад Оюунцэцэг онц сурч, Бэтболд дандаа дунд сурч байла. Ер нь суралцана гэдэг сурагч хү- ний хувийн хэрэг үү? Улс орим ирээдүйн хөгжил, шиижлэх ухаан техник, улс ардын аж ахуйн төрөл бүрийн салбарын маргаашийн эзэд їїь өнөөгийн су" рагчид, Иймээс бүрэн дуид боловс: ролтой болио гэдэг сурагч чиний эрх төдийгүй заавал биелүүлбэл зохих үүрэг моп, Амжилттай сай суралцайа тэдэ? өөрийн хүч чадал авьяас билгээ улс нийгэмдээ 80! риулж байгаа харэг, Нам засаг маань ийм сайхан боломжоор биднийг хангаж байна, Боловсрол олж авах эрхтэй байна тэдэ? өөрийгөө үв тэгш хүмүү- мгүүлж, ирээдуйн мэргэжлээ чө лөөтай сонгох эрхтэй байна гэсэн үг. Тэгтэл яагаад дунд л сурч байх ёстой том шиг боддог сураг- чид байна вэ? Яагаад зэрэгцэж: сууж байгаа сурагч чинь дунд су" ралцаж байпа вэ? Дуид суралцаж байгаа гурагчид өөрөөсөө: -- Би суралцаж чадаж, байна Уу? гэж байц байн асууж, өөртөө дүгнэлт хийдэг уу? Энэ тухай су- рагч бүр ухамсарлаж чадвал дунд сурлагатай заавал байх ёсгүй шүү дээ! : Н.ДАРИЙМАА Энэ өгүүллийг уншаад юу бод- сон, ямар дүгнэлт хийснээ манай социид өргөноор бичнэ үү? сопины зопрлол Манай “орны ерөнхий болой» ролын сургуулиудын... инонер суг рагчид, онгөрсон... Зун намрын улирлаар хөдоо аж ахуйн үйлд» вэрлол дДдэр ажиллан, малчий, тариаланч, хадланЧ, эгч, ах иар- таа их тус хүргэлээ, Өпэ тухай сонинд олон арван захидал мэдээ ирсэн юм. Төв аймгийн төвийн (10 жя- лийн дунд сургуулийн (19 бүл-. гийн 458 сурагч Лүн, Сэргэлэн, | Мөнгөн морьт, Баяндэлгэр сэрэг 7 сум, сангийн аж ахуйд очиж ажиллан 170 тонн овс ачиж ину» руулдан 180 тонн төмс, сортлон, бог, бод малын 98 хашаанд их засвар хийхэд тусалжээ, Мөн аймгийн Цээл сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 8-ын «А», «Б» ангийн нүдлэн хам- гаалагч 64 пионер ногоо хураах ажлын үеэр «Хаягдал илрүүлэх» хэсэг зохион байгуулж, 4620 кг хаягдал төмс илрүүлж, тариалаич- дад тусалсан байна. Хэнтий аймгийп Бэрхийн уур- хайн 8 жилийн дунд сургуулийн 7-гийн «Б» ангийн сурагч Дол- горжав, Батиоров сумын «Социа- лизмын зам» нэгдлийн саалийн бригадад ажиллан 1500 литр сүү азаж тушаасны дээр суурийнхаа хонь хяргахад туслан, 850 кг уртын ноос авчээ. Өмнөговь аймгийн Ханбогд су- мын дунд сургуулийнахлах ан» “гийн сурагчид 7500 кг өвс түүж, нэгдлийнхээ хадланд нэмэрлэсэн байна. » Дундговь аймгийн Баянжарга- лан сумын 8 жилийн сургуулийн пионер сурагчид 255 шуудай халтар хомоол, 131 шуудай гар. тэжээл, 1600 кг таана түүж, малчин ах, эгч на өгчээ. Нийслэлийн 53 дугаар дунд сургуулийн 500 гаруй сурагч, багш шеф 7Маргалт- хаан сумын «Хөгжил» шэгдэлд ажиллан 120 тонн ногоон тэ- жээл, 260 тонн будааг ачих, ну- руулдахад туслан, үтрэмийн ха- шаа цэвэрлэжээ. Захидлын энэ тоймыг Төв аймгийн Зуун мод хотын 10 жилийн дунд сургуулийн су- рагчШ, баатар, мөн аймгийн Цээл сумын ХЗЭ- ийн хорооны нарийн бичгийн дарга Л. Маам, Хэнтий айм- зин Бэрхийц уурхайн 8 жи- лийн дунд сургуулийн су- рагч Н. Нацагдорж, Өмнө- говь аймгийн Ханбогд су- багш Баасанхүү нийслэлийн 53 дугаар дунд сургуулийн їшонсрийн ахлах удирдагч й чарын зэрэг олон уншигч, идэвхтний мэ- дээгээр Дулын түччьфутэгчир л гн ӨрЛӨЧ алдарч үглэх лдэмэчигэлннчнй лай “МАНАЙ” ОРНЫ” ӨСВӨР “ҮЕ” НАМЫНХАА ХЭРЭГЖҮҮЛЖ. БАЙНА МАХИ-ын Төв Хорооноос дэвшүүлсэн зарчмын чухал ач холбогдолтой лоолонг Л003ЗОНГ танай өсвөр үеийнхэн амьдрал, үйлсдээ тууштай хэрэгжүүлэх, арнун цагаан хө- дөлмөрх үнэн сэтгэлээс дуртай, хөдөл мөрийг бишрэн. хүндэтгэх, социллист өмчийг цандигийн хамгаалж, артижуу- лэх ходолгоон орон далар өрнөж байна, Үүнийг саяхан. болж өнгөрсөн аймаг, хотын инопер сурагчдын хөдөлмөр со. лын чуулган төд харууллаа, НАЙРАМДЛЫН ДАРХАН Дархан: хотын. турандугаар, 10 жиг лийн дунд сургуулийн сурагчид сурсуу- лийн хэдөлмөр услан, жясимс ногооны сангийн аж ахуйд. хоёр ээл » ажил- даж 2000 төгрөгний “0771 хи «4, МАХЫН т шд зориулан: 21 томн. олс түүн, У туш л Зулын гол Дахь инонерийн анд биеийн тамирын тал бай байгуулжээ. Энэ ангилд чилт сурагч маш сайн. оролцсоны доүрөос ЇЗатлочир багштай Өлийн «ЇЇ» анги сургуулийн хө. долмөрийн аварга анги "лийн «її» ангийн. сурагч Эрдэмэбилэг, Нлац «Дь айгийн сурагч Алтангэрэл пар сур- суулийн ходолмерийн аварга. боллоо, Ж.. Алтангэрэл ховд Аймгийн төвд ппонор дөлмөр соёлын чуулган « хүндэтгэлийн їшугам Ардын бололсролын хэлтсийн дарга Т.Даажин «Социалист өмчийг нү б Ходолморийг Дх хүнд ко үзэх нь змонер сур арцуцн үүрэг мөн» гэсэн илтгэл хийв, 1їхтгэгч төл бойжуулах ажилд 822 су. рагч, 187 багш э? 1 сурагчдын хө. одолмор--Тїї» жагсаалаар эхэлж 118 хашаа ! элж, нийт хүн өдрийн ажил хийснийг тэм- улган дээр : БНМАУ-ын хөдөлмө- рийн баатар, төрийн шагпалт, залуу үсийг хала лан. хүмү үүлэгч, хувьс- галт тэмцлийн ахмад зүтгэлтэн С. Цогт- гэрэл гуай үг. хэлж, үнлтай. сайхан лөн- лолгөо өгөн, Чуулганаар 10 эмпаг хай. галыг эдэлгээнд бүрэн сургасан. Мянгад сумын Оэжилийн сургуулийн 0 дугаар ангийн сурагч А, Манарагч 144. пурам агилслц.Монххайрхан: сумын 0! жилийн сургуулийн... 0дглугаар, ангийн. сурч 11, Полдхуяг, 200 лцүр сүү сллолп Алтай сумын 0лгаилийн сургуулийн Ду. гаар, ангийн сурагч Ц, Марантуйл, 1001 га талбайн өнө хадаж, морийг хидлан. гийн машинд сургасан. Пулган сумын П шилийн сургуулийн !! лугаар ангийг су. рагч: Х, Гантөмөр, малчлад тусалж Ч! 10 өхээс 440 хол бойшуулсан. Эрдэнэбүрэн сумын 0эцлийн дүнд сургуулийн бу» рагч 1, Хишигбанр, цар хөдөлмөрийн апарга болой, Алтай” сумын 0 шилийн сургуулийн сурагч. .Ц, Нарантуяа, Мөнххайрхан су- мий жилийн.| сургуулийн. сурагч Б, Болдхуяг, төвийн 2 дугаар 10 эшилийн сургуулийн сурагч 1, Наахар, Эрдэно- бүрэн сумын илгээлтийн элдийн ахлагч Ц.. Отгонбаяр, Булган. сумын 10: жи лийн дунд сургуулийн... хими биологийн багш -Х, Бадамсаэд ппрыг инолер сурагч», эц ходолмор соёлын улсын анхдугаар чуулганы. тодоологчоор: сонгой, ү, баатар омиоговь Булгаа суммц 9 илийн дунд сур- тууль «Хөдөлмөр сайхан» сэдэвт хөдөл- мөр соёлын чуулган. хийн, Тус сургуу, лийн сурагчид: 5705 мал цоосолж, 8432 кг ноос авч, 17020 иг опс тээцээл, агь таана. түүж, 8Зл9 ширхэг аоодой хийж тушаан, Мон 1479 төл бойжгуулалцаж, ТА хашаа хороо. аасч, 140 морь, тэмээ уналгад сургасан байна ,Энэ бүх ажилд идэвх санаачилга. сайтай. ажилласан наймду їгийн сургч В. Дүүхүү, Б. Буд, долдугаар ангийн сурагч Т.Туяа, Ц. Бэхбаатар, Уравдугаар ангийн су- рагч Ц.Цэвэлсүрэн нар сургуулийн хо- дөлмөрийц аварга болон, Д.Тогтохдэмбэрэл БНБАУ-ЫН МХЗЭ-ийн Төв Хорооны урилгаар БНБАУ-ын зочин Залуу техицикч- дийн төв станцыг захирал, БНБАУ-ын гавьяат багш, сурган хүмүү: хүүлэх ухааны дэд эрдэмтэн Гана Милчепа, тус станцын багш на- рын мэргэжил дээшлү х тэнхимийн эрхлэг онгоцны загвар-тэнгисийн бэлтгэлийн тэпхимийн Боденичаров нарын бүрэлдэхүүнтэй төлөолөгчид салхай ч Дошса Жечиова, усан эрхлэгч Георгий мапай оронд зочилж туршлага солилцсоц юм Толөөлөгчдийг МХЗЭ-ийп Төв Хорооны нарийн нөхөр Д, Дашдовдон хүлээн авч хөр Гана Милчеваг манай өсвөр үе жүүлэх ажилд ору Хорооны «Залуу үеийг хүмүүжүүлэгч тэргүүний бичгийн дарга тэргүүн нө- уулзан, төлөөлөгчдийн ийпхний техник ээг ХӨгГ- глсан хувь нэмрийг нь үнэлж МХЗЭ-ийн Төв ажилтай» тэмд: гээр, толөөлөгчдийн гишүүн Донка Мечкова, Георгии Водепичаров нарыг хүндэт үнэмлэхээр шагнасныг гардуулжээ. Гана Милчевагийн сэтгэгдлийг дор нийтэллээ. МОНГОЛЫН ӨСВӨР ҮРИЙНХЭНД МХЗЭ-ийн Төв Хороо, бидэнд ах дүү Монголын ард түмний со- циалист байгуулалтын ололт, өс- вөр үеийнхний амьдралтай таг: пнилцах бололцоо олгосон явдалд хязгааргүй баяртай байна. Энэ савшаанд монголын өсвөрийн тех- нинч, пионер сурагчдад, болгарын өсвөрийн техийикч пионер сурагч- дын өмнөөс халуун мэндчилгээ дэвшүүлье, Бид залуу техникчдийн ордны үйл ажиллагаатай танилцажс, байи нартай туршлага солилцох уулзалт, ярилцлага хийлээ, Монголын пиоцер сурагчид пинэклэх ухаан техийцийг маш их сонирхдог ом байна. Тэдний оюун ухаан, уран гараар их хүч хөдөлмөр зарж бүтээсэн авто кар” тинГ, автомашин, ининсэх, усан. Он- гоцпы загварууд, радио байгуу- ламжууд, гар, гэрэл зургуудыг үзэж, эгипо хугацаанд олсон ам” жилтаид чинь баярлаж байна, Танай радночид дэлхийн таван тивтэй холбоо тогтоож чаджээ. Танай пионер сурагчид их Ленн- ний орон, ах дүү социалист бу- сад орны үе тэпгийнхэнтэй най: рамдалт өргөн харилцаатай, тэ: дэнтэй үерхэл нөхөрлөлөө бэх- жүүлж, баялаг туршлагаа ямагт солилцож байдаг байпа. Бид танай орны түүх дурсгалт олоп газар БХЛКЗЭ-ийн 60 жи- лийн ойн пэрэмжит зургадугаар дунд сургууль, Баянгол дахь олон улсын пионерийн «Найрам- дал» лагерь залуучуудын аз жаргалын ордныг үзэж ах дүү монголын ард түмний хувьсгалт алдарт замын ололт амжилтыг хархан харж явав, Монгол-Болгарын нам, ард тү: мэн, өсвөр үеийихний ах дүүгийн мөнхийн найрамдал, нягт хамтын ажиллагаа улам хөгжин бэхжитү- Г: «Пионерийн үнэн» сониноор дамжуулан монголын пийт өсвөр үеийнхэнд сайн сайхныг хүсэн ерөөс! БНБАУ-ын Залуу техникч: лийн төв станцын захирал, БИНБАУ-ын гавьяат багш, сур: ган хүмүүжүүлэх ухааны дэд эрдэмтэн ГАНА МИЛЧЕВА тигтэиэтэттүл сэтсстстссжэтн стттитттэттээ сттгтжэттжтжээ эээтгээжтстэ сүтчжтжээтгтстүэ үртэиттэсүтэгэ) ажтчгжэгэчгэ й | .. Г.СЄСЭ7ҮЯ Л ЛКЛР ЇД НАРЫН НОМЫН САНД Хүүхэд, багачууд та парын по мын санд нөмэгдөх зарим. шинэ номын талаар товч тайилцууля, Мппит механик гэж юу вэ? А. С, Нампансеццийн «Квант механик гэж юу вэ?» номыг у!ц- сайнаар та нар атом, цомийн фит зикийн зүй. тогтлыг мэдэж ӨМ салбарын ололт амжилтыг шинж» лэх ухаан, техпин, үйлдвэрлэлд өргөн хэрэглэж байгаатай танил цах болно, Чулууны гайхамшиг, Д. Цэрэндагвын зохиосон «Чуч лууны гайхамшиг» номд, хүүхэд та нарын өдөр тутмын амьдрал, ахуйд. тохиолдож, хэрэглэгдэж байдаг эрдэс чулуулгийн тухай өгүүлнэ, Эрдэс чулуулгийн” гай- хамшигт ид шид, түүнтэй холбогд» сон байгалийн элдэв сонин үзэг: дэл, чулууны ач тусын тухай уг ном тодорхой танилцуулна. Гааар зүйн сонирхолтой асуудлууд З, Олонбаярын бичсэн энэ номд «Луужин хаана, хэзээ бий болсон бэ?» «Хэн анх хойд, өмнөд туй- лыг нээсэн бэ?» «Газар зүй гэдэг нэр томьёог ямар хүн анх хэрэг» лэсэн бэ?», «Ямар ч багажгүй- гээр хоёр биетийн хоорондох зайг хэрхэн тодорхойлох вэ?» зэрэг 280-:аад сонирхолтой. асуултын хариу багтжээ. Тэгшитгэл ба тэнцэл биш Энэ ном хүүхдүүд та парын математикийн хнчаэл дээр байнга тааралддаг иррациональ, логарифм илтгэгч, тригонометрийн тэгшит« гэлийг ямар аргаар яаж бодохту- хай жишээ бодлогоор үзүүлсэн оанна, Өөрсдөө хийцгээе Ш.Гандолгорын бичсэн «Өөрс- дөө хийцгээе» ном нь машин тех» ник, байшин барилга, гэр ахуйн хэрэглэл зэргийг бодит байдлаар нь цаасаар эсгэж нугалан наах, мөн тусгай өгөгдсөн 11 ширхэг дүрсийг эвлүүлж өрөх аргаар таг ван хошуу мал, ан амьтан, гэр бай- шин, янз бүрийн чимэг, хээ в0- хнох зэргээр зохион бүтээх 69 дүрсийг багтаажээ. Мод яаж тарьдаг вэ? » Базарсадын бичсэн «Мод яаж тарьдаг вэ» ном манай оронд зон- хилон ургадаг үйлдвэр, аж ахуй, зориулалттай гоёл чимэглэлийн | |: мод, сөөгийг хэрхэн тарьж ургуу" лах, арчлах талаар тодорхой огүү. нэ, : Монгон шүүдэр Д. Гармаагийн «Мөнгөн шүүдэр» туужийн иом хөдөөгийн хүүх- дийн өдөр тутмын амьдралыг тэд- ний хүсэл тэмүүлэлтэй холбон өгүүлжээ, Туужийн хоёр дахь хэ» сэг болох «Зоригт хүү» туужид ардын хувьсгалын ялалтын үйл хэрэг, хувьсгалт тэмцэлд хүчин зүтгэж, хувь нэмэр оруулсан хүүхдийн тухай өгүүлнэ. Түүдэг галын дэргэд БНМАУ-ын төрийн шагиалт20- хиолч Ч. Лхамсүрэнгийн «Түүдэг галын дэргэд» зохиолд хүүхэд, багачуудыг эх оронч, интернацио- налч үзлээр хүмүүжүүлэхэд үл» гэр дууриал болох үйл явдлыг тусган харуулжээ. Үгийн албан Г. Ловорын «Үгийн албан» 80- хиолд хүний хэл яриа хэрхэн үүссэн, хэлний ачаар ардын амац зохиолын үүсэж, хөгжиж, ирсэн түүхийг ардын сопгомол үлгэрээс иш татаж өгүүлсэн байна. Энэ мэт хүүхэд, багачууд та нарт з0- ринулж бичсэн: С, Надмидын хүүхдүүд», «Сарны хотын Ж. Банзрагчийн «Алтан шагай», Д. Даваанямын «Амьтдын тухай үлгэрүүд», Ц. Доржготовын. «Бор морь», Д. Пашка, Д. Намсрайжав нарын «Бидний хайртай шувууд», Д. Мягмарын «Гурван тууж», 7. Дашдондогийн «Зуун хурга», Т. 7Камьянсүрэнгийн «Хэн хэлнэ вэ!» зэрэг 80-аад зохиол хэвлэгдэж байна. Мөн зөвлөлтийн зохиолч Н. С. Лесковын «Өгүүллэгүүд», Польшийн нэрт зохиолч Чеслов Ян- чарсиийн «Дэлдэн бамбаруушийн хөгтэй явдал», Зөвлөлтийн. 30- хнолч Сергей Баруздины «Хачин илжиг», Лев Массилын «Баата- рын дүү Черемыш» Сергей Михал- ковын «Дуулгаваргүйчүүдийн баяр» Даннель Дефо-гийн «Робинзон Крузо», Ф, Камовын «Туулай, чамайг даа!», Д. Родарийн «Жель сомино худал, хуурмагийн газар хөглөсөн Нь», Балакан Алексейн «Гурван зураг» зэрэг 20 зохиол орчуулагдан удахгүй та нарын но- мын санд очих болио. АБЯ-ны ажилтан Ц. Төмөрбаатар Г7213 (73 ТЕННЫ ОЛБОЛ БЕВО3 НО” гэж билээ, -- ЮМрым нутаг яг л “ бугын дүрстэй, архайж дархайсан эвэртэй, амтай, хамартай, хүлүү- той,,, харагдах юм гэж ийг удаа мэдээлжээ, -- Итали дөргүүр онгорч байна, хандгай Нахиа Бранку, Рно-Негру хоёр мөрөн зэг- сэп том юм байна. Рио-Негру нь тув тупгалаг, Рио-Брапку нь ул- бар хүрэн устай учир өнэ хоёр морон, нийлснээсээ хойш 200-- 800 нилометр газар холилдолгүй цэг талын ус иь улбар хүрэн, нө- гоо талын ус нь тув тунгалаг хэ- 4: Яг ол өндөр өсгийтэй гутал шиг, 5 ї өсгий иь дайируултай, давируу, ЕНҮ урсаж байх юм гэл мэдээл лын нь хавь орчимд ус ив/эаапал ҮРУ) 1 5 ногооноор эргүүлгэтой үзэгддэг ХЙЛӨИЦМЭ ЯНН хүйг Л ом. байна. гэж. мөэдоолж билоо, Ч99 Яс її БҮС Ч) лыг ТОЛ: Пладимир: Нопалбиоцийг.. бага Ч явц Уан Ла ыг б ( бийх й түүнийг «Ни. 2000Н түмэй өнгийг үзэж бахда! хїд хүүхдүүд түүлийг «ИН, урда, Төд бас сууж явсан ороп согч» гэм шоглодог. байсан ганд, ТЁ 5987 аралн! бай! Сансрын ни- , Готол оороо төнгисчиї юмуу гео” айгЧїї БОЛ ХУНЫд ийм баяртай логич болохсон. гээ: мөрөөддөг ӨОШЛН СУУ ЯСАН) аа ихэд : байл, Александр Инанченцон га» 401 мий нь Ч НАЙДАартан байн ЇЕД пар зүйн хичээлд маш сонирхолтой д 2 7 | ЇГ "Л..) ШАТ ХЭ БЕТ ЁС аяпчип эцуулчин, шинэ гаар орон, айлын бийр, УРВШгин эрж 1 гийн. арал хойгийг олдог хүн болохсо! ЧРр ӨАРУ, ЗХУ-ын сансрын инсэгч, Зөвлөлт Холбоот: Улсын хоёр удааг ТУН бОНДӨР бшйН ЧУСИСЛ ЫГ гэлдэх хүрээлэн, дархны газар, | баатар В. ИН. СЕВАСТЬЯНОВ инслэгэарээ. Ковалбиокн: «Сапсрын мусй Р ОХИН кирХЭрс ӨВБийн ёл 1 : тоол тэнгисчин» болж, өргөөшөө хэдэн рУКЧЦҮҮ ЛЫН ТЭД нээлттэй сапсарт 1 Бладимир Ковалёнок, Александр дээрээс тийм үзэгдлийг хаад ар орвай инлометр далайн шуургыг гарсан үедээ өөрийн станцыг гад: Иїзанченков: зар дэлхийг тойрсон хэн Ч харахгүйн учир шосн ЄН анх удаа илрүүлж, амьтан ургам- идас нь харжээ. Станц нь бас би- ! Ч тойрог замаар нэгэц зуун дөчин мандалд халхлагддагтай холбоот лын бөөгнөрлийг үзэж, их далайй ид солироос хамгаалан халхалж Н хоног буюу дөрвөн сар, хорь хоног. ажээ. РЭМЕхэ 1 порооп зуны урсгалын чигийг нарийвч- байдгаа, Хэдийгээр хэмжээ жишиг (7 Ё аяллаа. Энэ нь хүнд хэцүү боловч Африк тив, Зиа шаг гр ан шОүцэ нөхрийнхөө хамт боловч мупдахгүй олон тааралд- 5 с сонирхолтой аян байв. Ардын аж шуурга тавьж у ар нээлттэй тэнгист сүрэглэп яваа рднц байна, Үүнээс том хэмжээний Н ахуй, шинжлэх ухааны тусын солир (дөрвөн миллиметр диаметр- тулд хэдэн зуугаар тоологдох үнЭ- тэй) магадлалын онолын үүднээс тэй цэнтэй ажлыг хийлээ, Уин- 250 мяпган жилд нэг удаа дай: гүйдэлд жараад удаа ган төмөр ралдаж болно гэж үздэг ажээ. ” со хайлуулж | үзлээ. «Кристалл», Хоёр нисэгчийг эх дэлхийдээ Ж : «Сплав» гэдэг төхөөрөмжүүдээр эргэж ирэхийг бүгдээрээ хүлээж “4 соо завь орчим элдэв янзын бодис байлаа. Төрөл төрөгсөд, ойр дот- . ” “гаргаж авлаа. Биологийн болоод нын нөхөд нь ч, ор танихгүй хүу- Со анагаах ухааны сорилт судалгааг мүүс ч, зохион бүтээгчид ч, энэ : “хэдэнарваар нь хийв. Манай дэл- нислэгт холбогдолгүй мэргэжил- к хийн болоод гадаад их далайн га- тэй харагдсан гэнэ. Дэлхийг хоёр загасыг олж илрүүлжээ. Урьд өм- тэнгүүд ч хүлээж байлаа. Хамгийн 2 даргын зургийг хэдэн мяпган ХУ- бүтэн тойрон тойртол.нь Фолк- нийн сансрын нисэгчдийн хэн нь. жижигхэн гацааныхан ч, хамгийн 13 вБнар буулган авав. нендийн арал, Галт газрын орчимд ч ийм үзэгдлийг хараагүй юмсан- том хотынхон ч, бага балчир хүүх- Ч Ер нь сансарт олон цахин нис- бөөгнөрсөн үүл Антарктидын зүг жээ. Мөн түүнчилэн ашигт малт- дүүд ч, насан өндөр азай буурлууд сэн боловч эдгээр нислэг цөм Л нүүдэллэн буй үнэхээрийн сүрлэг мал байж болох газруудыг шинВэр ч хүсэн хүлээж байлаа. өөр өөр байлаа. Сансрын аяллын үзэгдлийг үзжээ. нээж, газрын гадаргын зургийг - 2 р түүхэнд хамгийн удаан ниссэн -- Хүрлийн арал дээр цагаан авчээ, Ер сансраас таван минутад Энэ хоёр Эр аНЭ будаада бууд 1 Бладимнр Ковалёнок, Александр цэцэг дэлбээлэн задрахын адил авсан зураг нь геологич нарын ирлээ. Я бан та Срыг оо 5 2 “Иванченков нар урьд өмнө үзэг- цав цагаан уур Манан байхыг тусгай тоноглосон онгоцоор хоёр нээн эвгүй байсан ч биднийхээ зүг Со одэж харагдаагүй юмыг үзэж, мэ- харж явна. Галт “уулын халуун жилийн турш явж авсан зурагтай Бэшнан ЦОЛ иры даадтанраа 20) лэгдээгүй юмыг мэдэж, хэмжүү- дулаан амьсгаа харагдаж байгаа тэнцэх бөгөөд геодезийн ангийн 80. ӨҮРЭН хҮрЛиар тэр ч ЭЭН гын 2) лэзгүй юмыг хэмжсэп байна. Сан- нь энэ юм байна гэж тэд мэдээлж жилд хийх ажлыг тавхан минутад ВУУЛан Дэ үслэн гэж баяртай сарт ниссэн 90 нисэгчээс хамгийн билээ, Бас нэг мэдээндээ: хийх жишээтэй ажээ. ЯА алиран СМНЕБЬ 1 түрүүнд сар хиртэх гайхамшигт -- Та нарт хачин санагдаж б0- | Энэ хоёр нисэгч Амазонка мөр- . ЭНД шуЙН ШоОЦЭУАН нислэг үзэгдлийг энэ хоёр хүн узжээ. лох юм. Их далайн ус өндөр нам нийг дээрээс харахад улбар хүрэн ХИНХэд ойртуулсан 08с НөГдна є- |Сар хиртэх нь тун ч ер. бу- харагдаж байна. Шат довжоо шиг бнгөөр булингартан урсаж байсан ӨЛХам хийгдлээ гэж сайтар ойлгож 7 сын хачин чамин ув улаан өн- наана цаана үзэгдээд, Усан уул гэнэ. байна. 7 төтай байж гэнэ. Манай дэлхий нуруу ч заримдаа харагдах юм -- Амазопкад. цутгадаг Рио- Г, Амар орчуулав. ЯӨВХ Ё 3 58) Шог ТОС ООС 2-|022855 Єєр БОСЭВД КУМУМОН. ШУРВРТВЭГ! «ЭНХ ТАЙВАН, НАЙРАМДАЛ, НӨХӨРЛӨЛ» СЭДЭВТ ГАР ЗУРГИЙН УРАЛДААНД Їїноне ИЙН ахлах ХАМТАРСАН НИСЛЭГ рд удирдагч нараа! | «Пионерийн үнэн» сонин, «Зал» гамжлагч» сэтгүүлийн 1979 оны захиалгад зориулсан гарын авлага ” болох матернал: манай сонины 76 42т нийтлэгдсэн. Уг материалыг пионер-сурагчдад сурталчлах, сур гууль-бүлгэм дээрээ сонин, сэт- ” гүүл уншигчдын бага хурал хийх “энэ тухай мэдээг сонины газар ирүүлэхийг та бүхэнд анхааруулж байна, | сонины зөвлөл : 27 Г, Р: , О0 | “МАКГРУД 2 : 28 й 22141915 ! 1 Нийслэлийн 28 дугаар дунд сургуулийн 4-ийн «Ї» ангийн су- рагч П, Эрхэмбаярын хулдаасан бар, ! Эрхлэгч Ц, ДАШДОНДОВ | 7 тэүт - . г.. ЯРРЧФ”" : : 34--68718 Ш Сүхбаатарын нэрэмжит Улсын хэвлэлийн иомбина ад хэнлэв, Индецс--14140 4 ? : 4 БНМАУ-ыГ 222273 ДУЖОиаччӨн 1978 оны арван нэгдүгээр са- рын 26-нд манай ард түмэн, түү- НИЙ өсвөр үе БНМАУ-ыг тунхаг- ласны 54 жилийн ойг өргөн тэм- дэглэлээ, ”-1924 онд хуралдсан улсын анхдугаар их хурал анхдугаар Үндсэн хуулийг баталж, БНМАУ-ыг тунхаглав. Тэр цагаас -хойш 54 жил өн- гөрлөө. Энэ хугацаанд манай ард түмэн олон- зууны хоцрогдлыг давж. эх ориоо орчин үеийн өн- дөр хөгжилтэй хөдөө аж ахуй-аж үйлдвэрийн орон болтол нь цэцэг- лүүлэн хөгжүүллээ. Өнөөдөр ма- най орон 40-өөд онд бүтэн жилд үйлдвэрлэж байсантай тэнцэх бүтээгдэхүүнийг бүтэн хагас са- рын дотор гаргаж байна. Ф.Манай орны социалист бүтээн байгуулалтад ЗХУ-ын ах дүүгийн халуун тусламж урьдын адил шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэж байна. Зөвлөлтийн тусламжаар саяхан Улаанбаатар-Бага-нуурын томөор зам нээгдлээ. Манай орны төмөр замын ашиглалтын урт нь 1400 гаруй им байна. .Тэрчилэн зов- лөлтийн барилгачдын гараар Алтай, Чойбалсан хотод радио станп ашиглалтад оров. Хэдхэн хоногийн дараа дэлхийд томоо- хонд орох Эрдэнэтийн зэс молиб- ЛлениИй комбинатын эхний ээлж бүтээгдэхүүнээ огч нэ. Є. Одоо манай оройд ХодДоо яж ТУНХАГЛАСНЫ 54 ЖИЛИЙН ОПД ахуйн (259 иэгдэл, 44 сангийн аж ахуй, 11 тэжээлийн аж ахуй байна. “Ур тариа, томс, хүнсний ногоо, малын тэжээлийг 679,4 мянган га талбайд тариалж байна. ӨФ Манай орны пэг хүн амд ,дунджаар 15 толгой мал ногддог бөгөөд 1000 хүнд погдох хоннпы тоогоор Шинэ Зеланд, Австралийн дараа дэлхийд 3 дугаарт ордог. Хувьсгалаас өмнө ор ганц бага сургуультай, хүн амынх нь 99 хувь нь бичиг үсэггүй байсан монгол орон өнөөдөр бүх нийтээр бичиг үсэгтэй, 10 мянган хүн ту- тамд 3 мянга орчим суралцагч ногдож, ерөнхий боловсролын 570:гаруй сургуульд 850 гаруй мянган хүүхэд суралцаж байна. ӨБНМАУ-д 70 гаруй сонин, сэтгүүлийг 95.5 сая ширхгээр, жилд 600 гаруй номыг 4,4 сая ширхгээр хэвлэж байна. “А Шинжлэх ухаан, соёл, эрүү- лийг хамгаалах салбарт ч бах- дууштай амжилт гарав. Манай оронд эрдэм шипжилгээний 40 таруй хүрээлэн ажиллаж, монго- лын эрдэмтэд шинжлэх ухааны олоп асуудлыг бие даан шийдвэр- лэхийп сацуу «Интерносмос» программ зэрэг шинжлэх ухааны нарийн түвэгтэй салбарт ах дүү орнуудын эрдэмтэдтэй мөр 89- рэгцэн ажиллаж байна. ” Одоо тус улс дэлхийн 85 оронтой дипломат, 80-аад оронтой хулалдааны, 40-оод ороптой соёлын харилцаатайгаас гадна НҮБ, түүний салбар байгуулла- гуул болон олон улсын 50 гаруй байгууллагын. бүрэн эрхт гишүу- Я. хувьд хүй торөлхтопий хувь заяатай холбоотой гол гол асууд- лыг шийдвэрлэхэд идэвхтэ! орол- цож байна, Ч ца Ү)ЭЕ7Е8с : т сажиг яват АУ-ын Ардын Их Хурлын гүүлэгчдийн дарга тууйн үйл амьдралыг « нээ гарч эхэллээ. Манай нам, төрийн дэлхийн с225х:4220к665Г“УУ“ӨЄӨСТЭГ25 Хи БОЛ КИНО МАХН-ын Төв Хорооны инэгдү- нэрт зүтгэлтэн, залуу 1. :72) Цэ. арийн бичгийн дарга, БНМ 7 тээр иар Тан Ю. Цэдэнбал харуулсан / рд түмний хүү» баримтат кино нийслэлийн кино театрын дэлгэц- удирдагч. коммунист хөдөлгөөний Энх тайвныг бэхжүүлэх үйлсэд оруулсан гарамгай хувь нэмрийг нь үнэлж Ю.Цэдэнбал гуайг Жолио-Кюрийн нэрэмжит алтан меда- лнар шагнасныг Дэлхийн энх тайвны бичгийн дарга Ромеш Чандра гардуулж байгаа нь. «АРД ТҮМНИЙ ХҮҮ» кино кадраас. 2 Р УлЛВЛШЭОЛЭЦ2 2 2 2 2 2 ламжлан хүмүүжүүлэгч 7 дэнбал гуайн тухай энэхүү барим- 7 тат кипо нь нам, ард түмний 7 хувьсгалч, дайчин, хөдөлмөрч 7 шилдэг сайхан уламжлалаар за- 2 луучууд. нийт өсвөр үеийгхү- 7 мүүжүүлэхэд үлэмж өндөр ач холбогдолтой байна. | | зөвлөлийн ерөнхий нарийн 2 ЦЭр061121-0 12220: Ё ШИН МИНЬ Энхрий үрс бидпий Эцэг болсон нам мипь Илчит нарны цацраг шиг Ипээж байдаг нам минь Эрхт олон ардаа 2Колоолож, байдаг пам минь Элбэг баяп орпоо Хогшүүлж байдаг пам ми» Нам тапы сургаалыг Нарны илч гэвэл МНасап бага биеэ Нэг ЭЛГЛАН Сарнай цэцэг гэвэл Нарны илчээр соёолох Сарнай цэцэг билээ, бид! Намын ивээлд өссөц Сайхап үрс нь билээ бид! Завхан аймгийн Элдэв-очи- рын нэрэмжит 10 жилийн Дунд сургуулийн 9 дүгээр ангийн. сурагч Цэнддоо ! дилсан хаалцихавчанаыа, МїБ-ЫН ТӨЛӨӨЛӨГЧИД ПОЛЬШИД 11 . їй Уасаннн Харцеруу- олбооны Урилгаар МПБ-ын Төр Зөвлөлийн гүэ Я: Цэрэндулан тэр- марыг солилцох, мөц олоц Ут сууна молА БИПА улсын пионерийн лагерийн ї8. 5 п айлчилж, хар үйл ажиллагаа, хүүхдэд церуудын байгууллагын мэргэжлийн чиг баримжаа зична туршлага судлав, олгох, тэдний эрүүл ахуйн ын нэ. айлчлалын үеэр, асуудлаар хамтрай ажил» монголын їпонерийн бай- лах зэргээр тус хоёр орны тУуллага, Польшийн харг тиоперийн байгууллага, өс, цсруудын байгу "Ллагын вор үсийп хамтын ажил» удирдагчид Уулзаж Хүү. лагааг улам. өргөжүүлэ, хэд залуучуудын байгуул. хээр тохиров, лагын нэгдсэн үйл ажил- 0, Цэндсүрэн лагааг өдэвхтэй дэмжиж, өсвөр үеийг пуролетарийн ЗУРАГ ДЭЭР: ажиллагааг цаашид жүүлж, материал болоц сонИй хэвлэлийн ажилтан хог интерпацлонализмын үзэл Манай” төлөөлөгчдийг санаагаар хүмүүжүүлэх, Гданьскийн техникийн жил бүр ппоперийн ажил: сургуулийн сурагчидтай уулзалт хийх. үед МПБ- ын Төв Зөвлөлийн дарга ац парыг харилцан сог лилцож, туршлага солил- цуулахаас гадна е хүүх Ч, Цэрэндуламд харцо ДИЙН хэвлэлийн |хамтын рийн бүчзүүж өгөв. Ён ДОО | ГАЗАР, ГАЗРААС Хүүхэд, палуучуудын номын 10 хопог мапай орон далар болж өнгөрлөө, Төв. аймгийн Эрдэпэсайт сумын Ё сургуулийн бүлгэмийн зов» лол помын. баяры!. өдрүүдэд «Хой хамгийн олон пом уйших во? гасой ходолгоой . Өрпүүлж «їїом бол ертонцийг. харах цонх» сэдэвт одорлог зохион, Д. Нацаг, доржийн торсон. өдрийн нэрэмжит уран уншигчийг шалгаруулсиаас гада. сурагчдаар шүлэг зохиолгой сонирхолтой гэсэн байна. : багштай 2-ын ? 77: багштай 4-ийн зохион бичлэг хийл» Энэ ажилд Сээсрэг «В», Санжаадулам «Л» ангиуд сайн ко 9 оролцжээ, Нийслэлийн 13, 41, 47, 48, 68, Дугаар сургуулиуд иомын 10 хопогийн үеэр зохиолчидтой уул» заж, пом хэрхэн бүтдэг, иомоосюу сурч мэддэг тухай яриулан, хүүх- дийн зохиолчдийн бичсэн номоор, маргаап, тэмцээн зохиов. Нийслэ- лийн .27 дугаар сургуулийц баа- тарчууд “Хэн хурдан уншдаг вэЖ сэдэвт уралдаап зохиож, хамгийн хурдан уншигч | баатарчуудыг шалгаруулсан байна. Манай орны ерөнхий болопсро- лын нийт сургуулиудад урлагийн үзлэг болж өнгөрлөө. Хөвсгөл аймгийн МАНАЙ ОРНЫ ӨСВӨР ҮЕ НАМЫНХАА Л0030НГ- ХЭРЭГЖҮҮЛЖ. БАЙНА лийн ямааг хариуцан маллаж, нэг АРВНЧ Х Ч АЖАГЧ ГЯВУЛЫ Уу? сарын хугацаанд 1100 литр сүү саа- Хөдөөгийн хүүхдүүд мал сан 4 дүгээр ангийн сурагч Б. Ган- сүх сааль сүүний аварга боллоо. Багш Ж. Бааст ХҮҮХДИЙН ТУС МУЖ Шинэ-идэр ха -- ОВЬ-У ХҮҮ) лах, сааль саах, хадлац тариалвас ЗаашэдлАЛын олонд Сүхбаатар айм-9 сумын дунд сургуулийн 1000 таг, ТИЙН ӨЖИЛД МАШ нх хувь нэмэр гийн төвийн. 8 руй сурагч урлагийн үЗЛЭГТЭЭХНАН оруулдаг. Ийм хөдөлмөрч хүүхдүү- ДУНДГОВЬ жилийн Пдунд рал, гоцлол дуу, хогжим бүжиг, Бакс тухай олон захидал манай ре- аймгийн Говь- сургууль, пио- Уран ушилага, ардын урлаг шог “ДНд нрсний заримыг нийтлэв. гтаал сумын 8 нерийн 5 сААЛЬЧИН зоон яиций? : ди мээс «Хөдөлмө. тус бүрийп аваргыг шалгаруулг- Єєг хин сургуулийн аас рийн улиралд | Жээ. Нийслэлийн 47 дугаар сур- гуульд сурагчдын «Алиа шогчдын клуб» байгуулан, хөдөлмөр, ёс суртахууны сэдэвтэй олон шог гараа тоглосон нь сурагчдын хи-: нөлөөтэй хиргаа хөдөл«. Ппопер “сурагчдаас хийсэн ажлыг мөрийн У улир- Дүгїйж, хөдөлмөр соёлы, чуулга- «Ариун цагаан хө- наа хийлээ. Тус сургуулийн 8 ду- Тус сур. гаар ангийн 23 сурагч зуныхаа ам- Уулбаян сумын Дэл- БУЛГАН айм. гийн. Хутаг ёсу- мын 10 жилийн лаар зохиосон дөлмөр-78» аянаа ДҮГНЭВ, гуулийн пиопер сурагчид, энэ аянаа. ралтаар шеф ы үзэгдэл зэрэг төрлөөр хамрагдан, чээл, хүмүүжилд тус ДУНД | сургуу- : : р цс цу-эрнэг лийн 5-ын «Бу Раа 89180 литр сүү сааж, 2850 ЫГ ар тасагт 82 гуншин үнээ харну- боллоо. овь аймгийн Өндөршил , ЗИ? ц : цагаан идээ боловсруулж, 7480 кг цан авч саальд сургажээ. Мон ма- Дундг С, Ч шМ! мөрыо СУрагч ноос хяргаж, 208 кг цоолуур сам- лын тэжээлд зориулан зодой2 220 Сул надад ЯасН ЮНЭн ЗЭЛлэ СуВР ХТУНГаЛаг: Наж, 249 эмнэг сургажээ. Малын иг, хөмүүл сорс, таанын дарш 90, Жимчин» гэж алдаршсан Юнд сурчээ” зовгаасад ямаа, хонь сааж НЭХ й. хийж, халтар ол НС. түүж улийн | хэмж гуай амьдардаг. Тэр хэдийгээр сурчээ. Зөвхөн өнгөрсөн зуны ам- тэжээл зоодой, хийж, халтар хомоол нг, түүж сургуулийн хэмжээгээр 700 кг ноос Өдөр насны чөлөөпд гарсан бо- Удай гүж бэлтгэ Энэ 860 1 аж, | 890 шуудайг түүж бэлтгэв. Энэ 0 литр сүү сааж ЧҮД ловч сумынхаа сургуульд хөгж» ажилд 6-гийн «Бэ» апгийн сурагч. хяргаж, 18 эмнэг даага түнэүэ Энх С сургуулий Ч Л Й 53 23 хийж, 03) ОД лаг сайн саальчин төдийгүй хичээл. “"ХЦЭЦэг сургуулийн хөдөлмөрийн 6 38 Өахэг АННЛЫ 800 ХүцВын бод дээ сайн су -3526 СЭР аварга болж, аймгийн пионер су- малд угаалга ХИЙЖ, урьдчилан сэр- Урдаг, дуу сайхан дуулдаг рагчдын хөдөлмөр соёлын чуулганд гийлэх тарилга хийлгэв. Л | ралтаараа 120 ямаа харнуцан ОО дитр сүү саажээ. Мөнхтунга- мийн. дугуйлан байгуулну С0р2 удирдан хүүхдүүдийн урлагийн авьяасыг ХӨНХҮҮЛЭҮЭД ихээхэн хү : чип чармайлт гаргадаг байпа. ї Дорноговь аймгийн төвийн 8 жи лийн дунд сургуулийн 8-ын «Л» авьяасла 5 - 2 Ё ї 2053 285 Но82173 2011-, М. Мөнхтун- оролцов. 7-гийн «А» ангийн сурагч «Хөдөлмөр-78» аянаар зо ыг аварга саальчин А, Ганбат ажил үйлсээрээ шалгарч хав багштай 5-ын «А», Япжинлхам аа пнонер сурагчдын пионер сурагчдын хөдөлмөр соёлын багштай 5-ын «Б», Оюунханд багш- сөдөлж ёлын чуулгг “аа Ч 1 с 1 5 ХОНЬЧИН ану шуулганд оролцов. улсын анхдугаар чуулганы төлөө. тай 8-ын «В» ангиуд хөдөлмөрийп суралдА амаа авай БмВэ лөгчөөр сонгогдлоо, аварга бүлэг боллоо. 8 дугаар ан» сурлагын. чанараа жил. бүр ахиу» Манай ндэвхтэц сурвалжлагч ГИЙН Сурагч Чулуунгэрэл, “Оюун, 5- лап «таван онцын эзэн» «Нацаг- Тус сургуулийн Б. Мянганбуу сай Бай огый ВБУрАГЧ Борц дорж» тэмдэгтэц, «номын сайн : 5-гийн «Б» ан- ПИОНЕР ГАНСҮХ Ханан лаг ы, Буг Яргал БӨ Ын дэ. төхөр» үнэмлэхтэн олпыгтөрүүл» 1 гийц сурагч Ган- ангийн сурагч Лхагвадорж нар айм- жээ, Өвөрхангай аймгийн. Сант, 1 бат 5 пастайг тТиНн “хөдөлмөр соёлын “чуулганд Сэлэнгэ, аймгийн. Цагаан нуур . аа эхлэн хур- шалгарч оролцов. сумдын сургуульд пионер, сурагч- Пионерийн: ахлах удирдагч Ч. Отгонбая ЗУНЫ АМРАЛТАА РАА Дорноговь” айм- гийн Улаанбад- рах сумын 8 жилийн ДУНД . Тугал ха- ри сурчээ. мал дагавал хошуу ї0 өглөө эрт сор- ган угтаж зохиосон: ажил, хүүх» (1 2 1 дын хөдөлмөр соёлын улсын чуул ДИЙН хэвлэлийг амжилттай 1а- нь гүүг хиалж байгаа тухай мэдээ манай 31) ЭХ7Х7 7) Ё ё р гог бэлчээрт чээж, нүдлэн харж: сургууль саяхан 1) Сонины газар ирлээ, явахыг зөвлөдөг Г ЭЦц- хөдөлмөр. соё. Өмнөговь ай . Өмнө айм- 8 5 ЁЬ ЛЬЦЕ ЧУУЛТҮНЭЭ гийн Буган ан кошпвилан шатна шомнБЦ, 1 28 г хоньчин ХШК, багш сурагчдын хавар,зун, ца- мын 8 жилийн Ё Энэ тоймыг Төв Аймгийн Эр 1 ралтаараа Мар хийсэн ажлыг дүгї Ї Тус сур- | ДУНД сургуу- ” Дэпэсант сумын сургуулийн сү- Ч 328 хонь, Гуулийн 100 гаруй сурагч үйлдвэр лийн 8-ыг «АД» М.РАГЧ Мянганбаяр, пгїїслэлийн ) хөдөө аж ахуйд ажиллаж, 800 га. хумин 228 ОТ Дугаар сургуулийн “сурагч : ХӨДӨЛГ руй тө: үлээн авч бойжу : ЛӨУОБ шарагч н “Өсвөрийн номын санч» бүл- ї сөөр ху ээ- 9? ИНЭЭ 20 Р АДСЭЭХ : -44. Оюунцэцэг гийн дарга А. дугаа Ё ном, сурах шүл ТЛРХЛЛЛЛУУЛЫН жэл, зуны амралтаараа сумынхаа Туяа сургуулийн ЗНННТУ 3 Ёс аг лмөрийн “үр шим» 300. ЗҮЛҮЙГЛ ЕЛӨЛӨӨ БЦЛВО МАН нэгдлийн Хавцгайт бригадын үхэр» удирдагч Ю. Өлзийт, 47 дугаар ! бахар. рьжс ба Сурагч ХЬ, авд Ён ор сруул 132 ша чин. аав, » Ээждээ тусалдаг сайхан г) СУРгуулийн сурагч Би. Энхтуяа бат ш чдын хөдөлмөр сой. гоо “ХАД Цанд Булан ХЭЭР БҮ8 Р үЛнЭ заншилтай, Оюунцэцэг охин өнгөр-4 Хөвсгөл аймгийн Шинэ-идэр су- лын улсы тө» 28 гс : сөн зун 1200 литр с - 9 йог сонгогдоод б “7 сургах зэрэг ажилд бүх сурагч идэвх, у хРуул үү. бааж, ца-ф мын сургуулийн лиоцерийн ах- 4 гаац идээ боловсруулжээ їрцээ.Зуа соо ЧД шАЛНТЭ. тэй оролцож их зүйлийг хи лах удирдагч Д. Энхболд Дунд- Сурагч Т. Туяа, Жаалцэцэс 8 108» оймгийн: Өлзийт сумын сур- Т. Пүрэвсүрэн шимхаа амралтаар нэгдлийн 105 саа- ГУүЛНЇ "уулийн -сурагч 0, Банзрагч, сангнилнириилилииилиигллилин шад шалдаиглгоатлл: шавдиптунл адилшүшс сн Сумын сургуулийн сурагч » Манганбуу, Даорно- УИШИРЧДЫН БАГА ХУРАЛ СОНИН-УНШИГЧ говь аймгийц хөвийЭЭ шинсо Нийслэлийн 17 дугаар дунд сур-| лаг «Пионерийн үнэн» сонин, «Зал-| Оюун, Г, Уриаа, М. Өвөрхангай аймгийн Сант су- ДУНД сургуулийн багш Хорлоо, Асралт нар Уншигчдын бага хурлыг рийн ахлах удирдагч Ц 8-ын «Г» ангийн сурагч гиОИс- Оюун: нээв, Г, Тунга- ашиглаж байгаа тухай 7-тийп «Пь ацгийн сурагч 8, Оюунсүрэн, рагч», шуудан хороошл гуульд «Пионс рийн “үнэл» сонин, гамжлагч» сэтгүүл гэсэн сонсгол | ярив, Сургуулийн Дэргэдэх намын Мын сургуулийн сурагч Ц. «Залгамжлагч» сэтгүүлийн уишигч,| хийв. үүрийн дарга Х, Лхамцэрэн хүүхэд 8 ОюЮупцоцэг, Солэцгэ аймгийн дын бага хурал болов, Пиопер сурагчид хэвлэлаэ хэрхэн | багачуудад хандан сонии, сэтгүүлийн агаа цуур сумын сургуу- ач холбогдлын, талаар лрип, ! . 22 : |лийц сурагч 3, Болдбаатар ид- «Су мэдээгээр бэлтгэлээ... ахлагч. Р, 74 1 ! рыц Манай. сурвалжлагч 4 еиаьий шашасай шомаын » ноос «Дунд сурлагатай ДУНДЫГ САЙН БОЛГОЖ. БОЛНО Охид хөвгүүд ээ! Та иар өөрсдий- гоө хир зэрэгэлбэг баян оюун ухаан, зориг хатуужилтай болохыг мэдэхсэн, шалгаж үзэхсэн гэж эрмэлздэг шүү дээ. Зарим нь гал усиы аюул руу орж, хүний амь аварч, эхо оронд минь хэцүү цаг ирвэл цэрэглэн ту- лалдаж эр зориг, хатуужил тасвэ- рээрээ гайхуулах юмсан гэж мо- рөөддөг ч байх, Энэ ч сайн хэрэг л дээ. Гэвч бид сул дүнгийн эсрэг, гүн бат мэдлэг эзэмшихийн толоо «баатарлаг дайтаж» оро зориг, ур ухаан, сэтгэлийн хатуужил тэсвэрээ шалгаж болноо доо. Саяхан «Пиоперийн үлэн» сонц- їиал байх ёстой юу» хэлэлцүүлгийг уншаад энэ зүйлийг бичмээр сапагдлаа. Учир нь миний нэг сайн пайз 10 жил сайн суралцсан хүү байв. Сургуулна сайн төгсөж, дуртай мэргэжлээрээ Дээд сургуульд орох зорилготой улсын шалгалтдаа шаргуу бэлтгэж байсан сан. Гэтэл найз маань апхиы шалгал- тад аз дутлаа гох үү «дунда авчи- хав. Тэр сэтгэлээр унаж, цаашид шалгалтад бэлтгэхээ больсноос бүх шалгалтаа үлгэн салган дунд өгч 10 жил сайн сурсан амжилтаа балла- сан юм. Найзад минь чюу дутлаа гэж хүүхдүүд та нар бодож байна. Сэт- гэлийн зориг, тэвчээр хатуужил, эц- сийн хүчээ шавхан дайчилж чадах эрхэм чанар. Хэрвээ улсын шалгал- тыг дайнтай зүйрлэвэл чигчий ху- руундаа шарх олчихоод л түүндээ ЧӨЛӨӨТ ЦАГААРАА їїшөпер сурагчдын чөлөөт цагийг гөрөөж, тэдэнд шинжлэх ухаан, техн жилтыг танин мэдүү? ход залуу техникчдийн ордон үйл а лүүлдэг. Тус ордны авто, нисэх загвар, шилт хийх олон төрлийн лэгч Ядамсүрэнтэй уулзахад: -- Манай дугуйланд 400 гаруй с лабораторид боловсруулах зохион байгуулалтыг судлан зураг дэгдэхүүн эзэмшдэг юм. Манай Байгалмаа, Д. Далантай рагчдын дунд 1977,1978 ийн «Артек» зусланд амарсан гэж Тус дугуйлангийн гэрэл зургийн зэлжннд 25--30 хүүхэд дадлага хийдэг ажээ. - Ээлжийн ахлагч Рэгзэдмаа ж, мэргэжлийн баримжааг олго: радно техник 30- хнон бүтээх, химийн болон кино, гэрэл зургийн тур- лабораторид хэдэн зуун хүүхэд суралцдаг. Гэрэл зургийн лабораторийн эрх- урагч өдөрт 2-- 8 зэлжээр хичээллэж гэрэл зураг авах, авсан зургаа дадлага хийж багажны нар монголын пиопер су" онд зарласан гэрэл зур- з гийн уралдаанд тэргүүн байр эзэлж ЗХУ-ын пионе- МАНАЙ ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ ингуурхан. урагш тэмцэхээ. болилоо гэсэн үй! Бодоод үз л дээ| Эх ориы тийм цэрэг байж болохо уу! Сул, ДУНД дүнг авч болох юм. Гаэпч түүнд наж харьцаж, онц сайн л айдаг бо- лохын тулд тохиолдох саад бэрхшо!- лийг нас гэтлэн. дапснаар чи... хил- лээн зориг хатуужилтай, ямар эх оронч сэтгэл зүрхтэй. болохоо ха- руулиа. Та нарын үе чацуутай зон» лолтийн анд нөхдүүд чинь. хоцрог- чидгүй жигд суралцах, пэг ч цагийн хичээл таслахгүйгээр, сул дунд дүн- гийн эсрэг хэрхэн төмцэжс, хэрвээ тийм дүнг өөрөө юм уу ноход чинь авчихвал яаж сэтгэл зүрхээрээ эм- зэглэн. шаналж, сурлага ходолмор- тоо мэдэгдэхүйц ахиц гаргаж, он! сайп дүн тогтмол авдаг болж байж л сэтгэл нь тайвширдаг болохыг бид салхан дунд сургуулиуд дээр дадла- га хийж, сурагчдын сэтгэл зүйн онцлогт явуулсан судалгаа шипжил- гээнээс олж мэдсэн юм. Ольга охин тавдугаар ангид сур- даг. Нэг удаа орос хэлний бичгийн ажлаар муу авчихжээ. Муу ДҮН авах хичнээн ичгүүртэй, эцэг эхээ томдоохыг хичнээн. хүсэхгүй байсан ч бүх үнэнээ ярилаа. Яавал алдаа- гүй цэвэрхэн бичдэг болох вэ гэдэг үр ашигтай өн- икийн ололт ам: киллагаагаа чиг- авах анхны мэ- дугуйлангийн Г. ЗУРАГ танилцууллаа. Ганбат нар, лабораторид нэг ДУНД СУРЛАГАТАН / ЗААВАЛ БАЙХ р ёсСТОй юу? П/2 тет, талаар удтал эрэгцүүлэн. бодсон гэ» ил, Тэгдэд тусгай цаг гаргаж хол» богдох дүрэм судалж, хуулан бичлэг тогтмол хийдэг. боллоо, Багш эцэг эх, нөхөд нь тусалж йэмэлт хичээл хийсээр онц сурлагатан болжээ. Дөрөндүгээр ангийн Людмила охин похион. бичлогт, Муу Дүн айчи. хайД түүнийгэл өөрөө гурай.. болгог чихсоп. гойэ, Энэ” явдал. тогсгаэд Л опгорсо!! мат санагдайч оорт иь ямар нэгэн юм. хулгайлчихсан. мэт бодог» доод амар ваяа үзүүлэхгүй байр, ба- рим шөлөд зүүдэлдэг байжээ, Тэгээд л шаргуу хичээллэсний үр дунд сайн онц авдаг болсон ч цөгөө 9 бол- тосон сул дүнгийнхээ толоо өөрийгөө хэлээ ч уучлаагүй гэнэ. Хэрвээ чи сул дүн авчихаад хичнээн нуусан ч чамайг багш, нөхөд, оцэг эх чиль цөм мэдэж байгаа. Харин чамайг яаж, хичээллэх нь вэ!! Ямар ахиц гаргаж, дүнгээ хир хурдан засах нь вэ! р нь ямар хүн бэ?7 гэдгийг сэт- гэл догдлонп харж хүлээж байгаа шүү дээ. 2 Иймээс сурагч бүр мэрийн су- ралцвал дунд сурлагатан байхгүй байж болох юм биш Үү- ЗХУ-д сурч байгаа оюутан Ч. Содномдорж ДЭЭР:--Г. Батсүх, О. Чулуунцэцэг, Б. -- Лабораторит дадлага хийхийн өмнө. С. Бодоош ХӨВСГӨЛИЙН ПИОНЕРҮҮД л аймгийн ын чуулга саях ан болж со пионер сурагчдын монголын пионер су- хөдөлмөр рагчдын хөдөлмөр соёлын улсын анхдугаар чуулга: ЗУРАГ ДЭЭР: Пионер хөдөлмөрийн аварга, сурагчдын (баруун гараас) хадлапгийн апарга сурагч Ш, Өл- вин (Рэичиилхэмбэ) сааль аймгийц ХИхкуул)| « ныг угтаж зохиосон ажлаа дүгнэлээ. Чуулганд ажил үйлсээрээ шалгарсан 200 гаруй пионер сурагч багш оролцож, тэргүүний зарим пионер сурагчийг пионер сурагчдын хөдөлмөр соёлын улсын-анхдугаар чуул- ганы төлөөлөгчөөр (89):10):5 оролцох С.. Галбадрах (Арбулаг) 2, Амаржаргал (Улаац-уул) ! вааг сүүний аварга 2, Тулд Мопголын “Үю тэнгийнхнээсэЭ СУРЦ ГАЛЯ лагын 30 жилийн ойд 9. ТЕЛЬМАНЫ | НЭРЭМЖИТ ЇИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН | ТУРШЛАГААС | «НӨХДИЙН ЗӨВЛӨЛ» Сурагч ахуй пасандаа бүлэг, бүлгэмийн дарга, бүлгийн удиг- дагч, хүүхдийн сайп дурын бай- гууллагын ихлагч байсан залуу ажилчид, сэхээтнүүдийг рийп байгууллагаас судалж, бүлэг бүлгэмдээ зөвлөх удирлагчаар урьж, ажиллуулдаг, Эдгээр зөв. лох удирдагчид сургуулийн эй- лэлийн байгууллагын дэргэд «Нөхдийн зөвдөл» байгуулан пноперийп ажлын туршлага со- лилцож, ярилцлага хийж, пиО- перүүдтэй ганцаарчлан уулсаж: пиоперийн байгууллагад туслах ажлын төлөвлөгөө гаргаж ажил- ладаг. Энэ зөвлөлийц гишүүд угаасаа пионерийн ажлын. зохих дадлага туршлагатай, хүүхдүүл- -тэй ажиллах дур сонирхолтой зө- хион байгуулах авьяас чадвартай. хүмүүс учраас багш, пиоперийн ажилтан нарт хамгийн дотно тус- лагчид нь болдог. «ХАНЫН ХЭВЛЭЛ» | Бүлэг, бүлгэм бүр цуглаанаараа батлагдсан нэр бүхий | сонинтой. Тэр сонинг тогтмол хугацаанд, ижил хэмжээтэй гаргаж дугаараар нь үдэж хадгалдаг. Өөрөөр хэлбэл нэгэнт гарга- сан ханын сонинг бүрэн, бүтнээр нь тухайн бүлэг. бүлгэмийн түүх болгоп үлдээдэг байна. Бас дээрх сонины хэмжээний цаасан. дээр пионер сурагчдын зохион. бичлэг. шүлэг өгүүлэл, жижиг шог- гараа, зурсан зураг зэргийг-төрөлжүүлж ханын сонин гаргажс-хадгалах ба хамгийн шилдэг хэсэг нь хүүхдийг хэвлэлд нийтлэгддэг. Ингэспээр, зарим нэртэй зохиолч. зураачид хүүхэд ахуй тасандаа туурвисап | анхны бүтээлтэйгээ бүлгэм, бул- гийн он дарааллын дэвтэр дээр уулздаг ажээ. чуУдД «ЦЭНХЭР ТУГИЙН ДОР» Германы Чөлөөт Залуучуудын Эвлэл (ГЧЗЭ) энх тайвны бэлэг тэмдэг болсон хөх цэнхэр тугтай. Ахлах насны пионерүүдийг эвлэлд элсэх бэлтгэлийг хангахын тулд «Цэнхэр тугийн дор» гэсэн ДУГУЙй- лан хичээллүүлдэг. Энэ дугуйлан- таар ГЧЗЭ-ийн-түүхэн замнал, дү- рэм ялангуяа эвлэлийн гишүүний эрх үүрэг, дэлхийн.залуучуудын дэвшилт хөдөлгөөний түүх, эвлэ- лийн сүүлчийн.их, бүгд хурлын материал зэргийг | танилцуулдаг. Мөн пионерүүд эвлэлийн хуралд урилгаар суудаг ажээ. МПБ-ын Төв Зовлолийн | ажилтан Ц. Түвшинтөгс пиоцер ( сурагчдын хөдөлмөр соёлын анхдугаар чуулганд төлөөлөгчөөр сурагч (Зүүн гараас) П, ХАСБАЗАРЫН авсан гэрэд зурах шинээээнинн Өэнээээээ ээвэээииин шинэжинээ ! | БНАГУ-ын пионерийн байгуул- юу пиО!їе- | П. ХОРЛОО (Эрдэмтэн зохиолч) ЮМ, 1 БЛ ХҮҮХДҮҮД (Харилцаа шүлэг) АХ з-ЭНаал хүү, чи! Зүлгэн дээгүүр юунд гатчаав? Зуны лэлгэр цагт Зулзгалж байлаг погоо, Амьсгалж: зугаацаж явахад чинь Ариун агаарыг огно, Алаглаж эрээлж цэцэглэхдээ. Алдарт хотыг чинь чимнэ. -- Баярлалаа ах минь, танд Бас лахиад гатчихгүй, Гүгшгэсэн: газраа. сэргээж Гоё цэпэг тарьяа. Хойтон хавар харахад Хонхон цэцэг ургана. Хоёулаа энд уулзаад Хопхон цэцгийг үзье. --)Жаал хүү, чи! Цонх юунд хагалчихав? Айл гэрийг гийгүүлдэг 1979 онд болох олоп улсын хүүхдийн жилийг сопин «Намын лоозон--өсвөр үе--уран зохиол» шүлгийн уралдаан зарласан билээ, 6-д бий). сурагчдын дунд богино өгүүллэг, (Уралдааны болзол энэ оны М 3 Уралдаанд ирсэн өгүүллэг. шүлгүүдээс өнөөдрийнхөө нийтлэв. Гэвч уралдаанд нрсэн олон Ариун тунгалаг шил, Нийгмийн өмчийг хамгаалах Нэгэн өс нь өнө биш үү. Олпы хоронго болсон Опгон эд нь энэ биш үү. --Эндэж осолдлоо, эгч минь Үүнээс: хойш. боль Элдэх: хагалахын оронд Эплүүлэх сэлбэхийг сурул, Хамгаар бүтээсэн баялаг дээр Хүрүү момж аршикуултл Түмпээр босгосон. ходолмор дээр Дусал пэмж, балжуултл, ХҮҮХДҮҮД Зүлэг гатчсан. ЭКүгдэр Цонх хагалсан. Шагдар Хоёулаа ангидаа ирээд Хамт олондоо шүүмжлэгдээд Нүүр нь улайн ичиж Гэм буруугаа ухаарав, Нүд инь бүлтийц цочиж угтаж манай сэдвээр шнонер дугаарт сонины тооны зохиолоос шаардлага хангах шүлэг. өгүүллэг тун ховор байна. Ихэнх шүлэг нь намын лоозонг тэр чигээр нь толгой холбон шүлэглэхээс хэтэр" сэнгүй. Ур чадвар сайн, уншигчийн сэтгэлийг татах, өөрийн өнгө аястай бүтээл цөөн байна. Ийм учраас манай сонины уралдаанд намын лоозонг ахуй, амьдраллаа хэрэгжүүлж байгаа пнонер сурагчид, хамт олны санаа: чилга, хөлөлгөөнийг лүрслэн харуулсан ур чадвар сайтай өгүүллэг | шүлэг бичиж ирүүлнэ үү? сонины зөвлөл 97 Нийгмийн өмчийг ! Нийтээрээ хамгаал гэж Ард түмэнлээ | Ачит нам минь урналав Намын маань урна Насны минь жигүүр Хїрнүн цагаан хөдөлмөрийг ам тутамдаа эрхэмлэ гэж Ард түмэндээ - Ачит нам минь уриалав. Намын маань урна 5 Насны -минь жигүүр Увс аймгийн:Улаангом хо- тын төвийн 10 жилийн П дунд сургуулийн 6-гийн «Б» ! ангийн сурагч Нагван | хөгжил дэвшлийн түлхүүр | Хелелмерийг бишрэн шүтье. ан амьдралын э»” Социалист өмчөө хамгаалья. со Увс аймгийн Ховд сумын 8 Ч соус шоинжыш спшшшо шослл) Цпшш єшгєн) Пит Нихэнийний нэг шинэ «ЭНХ ТАЙВАН НАЙРАМДАЛ, жилийни дунд сургуулийн 8- ын «А» ангийн сурагч Ж.. Ганчимэг , Намынхаа /о0зонг Найдвартай биелуулэхэд Нийгмийнхээ өмчийг Нийтээрээ хамгаалахад Хүүхэд бил Хучээ нэмнэ Атгыг тэвэр болгонд Арвыг хорь болгоно Хөдөлмөрийг шүтэж Хөгжлийг ундраахад Арвич. хямгач Ажиллаж сугахад Хүүхэд бил Хүчээ нэмнэ Атгыг тэвэр болгоно Арвыг хорь болгоно. Нийслэлийн 10 жилийн НЭГ- дүгээр дунд сургуулийн 5-ын «Д» ангийн сурагч. Х. Ариунбат НӨХӨРЛӨЛ» СЭДЭВТ ЗУР- ГРН УРАЛДААНЛ зусл” шиш Ши 01111111 1111111111111111111111111111) шипнипипитинишигиинининиинитийнн Гэпэп ослоо мэдэв, »-- Балчир багаасаа эхлэн Арвич хлмгач болтб, Багачууд хүүхдээсээ апахуулан Арнун ходолморийг шүтье гэж Гараа өргөн, "ов хийп ёслор, |. Гал улаап бүч пь Гялс хийн иамирав, 31978 ө-. М, ЧИМЭД (Хүүхлийп зохиолч) БИДНИЙ . ХҮСЭЛ Малын холоор тодорсон эним, Малчин хотоос одсон. аам, Сайрын хорсонд: шингэсэн: горхи, Саалийн мал хөптсоц талбай, Алтан паран туларан: гийгаэд Уудамхан долхийд үүр цайлаа. Гогооп сайхан. өглөөтөй| полгоод Гөрэвспэ. бид сургуульдаа явлаа Арпун: ходолморийг пүрхэндээ шингээ ЛАрпич хямгачийг прхом болгоцгоопо, Хондийн эхний тогол мод Хүүхэд бидний чулуун тоглоом ӨЭндөэс өх ороп мипь эхэлж Тэндээс эгэл био минь өсдөг. Үргэлш бид өх ороптойгоо Үүрд хагацашгүй холбоотой. Улаан бүчээ памируулан зүүгээд Хүний цохилт дуулдмаар нам гүм. Хурлын төгсгөлд санал шуүмжлэл болмогц бугд дуугаа хураачихда” нь хачин юм даа. Хур- лын сонсгол хэлэлпэж байхал Су- гар, Сүхбат тэргүүтэй арын ши- рээний хэдэн хөвгүүд «Бил энд байна» тэсэн шиг чанга чанга ярын байсан бол «Одоо хаанаас чих хангинуулдаг бол» сэж бол- гоомжилсон юм шиг ширээний араар пуугдах алдан сууна. Су- гар энэ тэр аманцар охид руу нүдээ дүрлийлгэн харж, «шүүм- жилж болохгүй пгүү? гэсэн дохиог байн байн хуруу тараараа илэр- ХИЙЛЭЭ. Ангидаа-биеэр том, бусдыг сүр- ДУУЛэХхДЭЭ эр бар болохоор нэгэн удаагийн шуүмжлэлээс чихээ ха- луУцахгүй: мултарч амждаг билээ. Харин: апгийн дарга Оюунцэцэг, бүлгийн дарта Нансалмаа хоёр Сугарын голд нь орчихсон учир самар цөмөх хэрэм шиг тэднээс харп бууруулан ширээний ард халиран суухаас өөр аргагүй ажээ. Аль » нэгийг нь эсэргүүцлээ гэхэд ангийн багш, захирал пионерийн Удирдагчийн хэн нэгнээс банга хүртэх нь гарцаагуй. -- Бид нэг ангийнхан. Хэн хэнийхээ амжилтыг сайшааж, ду: тагдлыг шүүмжлэх ёстой. Манай ангийн Сугар бяртай. тэнхээтай, нийгмийн тустай хөдөлмөрт сайн оролцлог. Харип үүрэг даалгавар биелүүлэхлээ тааруухан. Мартсан ТЭЛЭг Үгээр халхалж, үеийн нөхөд НЬ ШҮҮМмжЖилсан Ангид чимээ аниргүй. зүрхний хайп чих улайж, пухал- цомОнНиагад Хөвлэр, твстна сэилиэ сашина отитинэ (тєнпхина (штпилны гизиээээ Цэний: 1 Д. -үхбаагарын Норомишит улсын хэвлэлийн Олуулаа хамтраад сургуульдаа очно» Туйлын аж ахуйч сурч хүмүүжин Нийгмийн өмчийг хайрлан хамгаалиа, Хүрэн дааганы хатираа хурдан Хүүхэд бидний сапаа түргэн Сапсарт очих хүсэл дүүрэн Сайхан үйлсэд хэзээд бэлхэн, Ходолморийг бид шүтэн биширч Хүүхэд бүхэн сурлагадаа шамдана. Саруул танхим бидпийг угтаад Сургуульдаа бид баяртай байна. Сурлага сахилгаар онц байж Шударга үнэнчийг сахий биелүүлнэ. зан хулгана. Бүлгийн дарга Нан- салмаа босч: - Пионер Сугар арав гаруй хопогийп өмпо Сүхбаттай ноцол- дож байгаад сандлын доорхи хөнд- лоп мод хугалчихсан, Маргааш маргааш гэсээр одоо хүртэл ха- даагүй байна гэснээ «Манай бүлэг социалист уралдаанд сүүлдсэний гол доголдол энэ шүү дээ» гэж хэлээд уйлах шахам суулаа. Нам гүм “байсан ангид шүүмжлэл ид өрнөж, гол дутагдал Сугар дээр бууж эхлэх нь тэр. -- Манай ангийн Сугар гэрийн даалгавраа хийхгүй ирдгээс гадиа түүнд бүтэн хуудастай хичээлийн дэвтэр ховор. Хичээл завсарлахын өмнө охидын гэзэг холбодог. Гутал- нь цагаан, пальто нь товчгүй, өг- сөн үүргийг хөсөрдүүлдэг гэж дуугүй Туяа дуу шуутай гэгч пь шавхчин тас буухад Дайлран дээр давс .гэгчээр энэ муу Туяа.чипь юу юм бэ? гэж амандаа үглэсээр бахим гараа зангидаж, өндөс хийс- нээ, багшийг харж тар нь алгуур доошиллоо. Хурлын. шүүмжлэл дуусч, нүдлэн ,хамгаалах штабын даргыг Сугараар сонгов. Сугарын Уур хилэпгаль хэдийнээ.замхарч, гагцхүү тэвдэх самгардах өөрийн эрхгүй сэтгэлд-нь хослов. Баруун гасын найз хамар хашааны Сүх- баттай гэрийн зүг хамт явж байх- даа. «Чи маргааш сандлып доодох хөндлөн мод хадаарай», гэж апх- ныхаа тушаалыг өгөхөд найз пь ДУУгүй толгой дохилоо. Гэртээ ор- могц пальтогоо тайлж орон дээр чулуудчихдаг Сугар энэ удаа эв- тэйхэн эвхээд: -- Ээждээ та уунд товч хадаад өгөөч гэж гүйв. Орны дороос тос, шётна авч зантгар гутлаа тослоод хэлэн шинэ дэвтэр нямбай гзгч хаяглаж цүнхэндээ хийлээ. Ангийн бүх ажил Сугарын толгой дээр буусан юм шиг бодогдоход «Ганц- хан өөрөө л энэ ажилд оролцдог” түй байсан» шиг санагдана. АН- гийн булан, ханын сонин, эргүүл пост, өмч хөрөнгөтэй яаж харьцах хувцсаа хэрхэн арвич гамтай өм- сӨЖ эдлэх зэрэг зах хязгааргүй ажил тархинд нь эргэлдэж, оюун боллыг «нь чилээв. Энэ ажлыг танцаар хийж амжимгүй боловч Улирпан хийлгэж болох юм шиг бодогдож, “ажлын төлөвлөгөө З0- хиохооо үзэг цаас бэлтгээд эЭ- жийгээ харан инээмсэглэж билээ. Хөвсгөл аймгийн Мөрөн Хо- тын нэгдүгээр 8 жилийн 7- тийН «Б» ангийн сурагч Б.Лаваасүрэн «НАМЫН ЛООЗОН- ӨСВӨР ҮЕ-УРАН. зОХИОЛ» УРАЛДААНД | | | | | | | | | Эрхлэгч Ц.ДАШЛОНЛОВ ИНДЕКС-14140 Р 2д 20:23 зэ д? Псаруы,, шэн 85 дахь жилдээ 46 (1542) 1978 оны 12 ушар сарын 0 өлийн сонин | төлөө хэзээд БЭЛХЭН ВАЙГТУН // Лха: Үнэ: 10 мото ЯЛОМН АН ХВУГААР ЧУУЛГАН " Повер сурагчдын хөдөлмөр с0ЁЛЫН улсын | анхдугаар чуулган. 1970 оны Ш дугаар сарын 28, 29-нд Улаанбаатарт Өвөрхангай аймгийн Сант сумын 2 8 жилийн дунд сургуулийн 8 дугаар ? ангийн онц сурлагатан сурагч С.Цэц- « гээ сургуулийнхаа хөдөлмөрийн авар- ї2 1 га юм. Энэ сурагч пионер сурагчдын 1 хөдөлмөр соёлын улсын анхдугаар чуулганы төлөөлөгчөөр сонгогджээ. їШинэгэрэлийн авсан гэрэл зураг андах. ахихын ханна: анжииын яавииннан, хэниниинн “ниншиины шашаинэн зинишнн ажижиан миииииэн шившин шинэнжин шинээээд єиилнэ) зууцингиэ ” Г УРИАЛГА ГАРГАСАН СУРГУУЛИАР Манай сургууль 2100 сураг- чидтай, Бид «Пионерийн үнэн» сониноороо дамжуулж сонин хэв- лэлээ өргөн ашиглах тухай уриал- гыг нийт пионер сурагчдад гарга- сан юм. н Одоо манай сургуульд хүүхдийн хэвлэл захиалах ажил дуусаад байна. Бүх ангиуд хэвлэл өргөн захиалсны дотор 1:ийн «ЛА», 8-ын «Б», 4-ийн «Г», 8:ын «В», 10-ын «А», «Б» ангиуд идэвхтэй оролцлоо. Мөн 8-ын «В» ангийн ЛООЗОНГ ХЭРЭГЖҮҮЛЖ БАЙНА АЖИЛСАГ. ОХИН (Сурвалжлага) Төв аймгийн Бүрэн сумын 8 жи» лийн дунд сургуулийн сурагч Ха- жидсүрэн сүүлийн 8 жил, зуны амралтаараа хөдөлмөр армалтын зусланд ажиллаж, мал ажиллагаа- ны арвин мэдлэгтэй болжээ, Зөв- хөн өнгөрөгч зуны амралтаараа 20 гүү сааж, 1800-аад литр айраг боловсруулж, 11 гүүг саалинд сургасны дээр унаганы 20 ногт зангидаж өгчээ. Мөн цапгаж харш- сан нэг унагыг 8 хоног өргөж тор- дож, шөнө 8--4 удаа босож эхий нь сааж хэвтээ унаганд цутган өгч, өвс түүж идүүлсээр сэхээжээ. Тэр амралтын хугацаанд математик, монгол хэл, амьтан судлалын хи- чээлийн үзүүлэн хийснээ сургууль- даа бэлэглэв. Мөн чөлөөт цагаараа шүүрийн өвс, 25 кг цагаан мөөг, Нийслэлийн 21 дүгээр дунд сургуу" лийн 10-ын «Г» ан: гийн сурагч М, Алтан: гэрэл 83 жил да. раалан хөдөлмөрийн аварга болж пионер сурагчдын хөдөлмөр соёлын улсын анхду- гаар чуулганы төлөө- өгчөөр сонгогдлоо. ЗУРАГ ДЭЭР: (Баруун гараас) М, 3 Алтангэрэл, БГЛТЭЖЭТЭҮЛЭЭЭТЖЭҮЛТЭҮЙ МАНАЙ ОРНЫ ӨСВӨР ҮЕ НАМЫНХАА 1 иг олон наст ургамлын үр түүж, хадлан дээр дөрвөн өдөр ажиллаж, 900 гаруй бухлыг 100--200 метр газар зөөж пуруулдан, 20 нурууг өөрийн бригадын сурагчидтай хам- тарч хийсэн байна. Мон «Булан- гаа» бригадын улсын тэжээлийн фондод нийтдээ 10,5 шоо метр га- зар шорооны ажил хийж, малын тэжээлд зориулан 65 кг хомоол түүжээ, Сургуулийнхаа нүдлэн хамгаалах зөвлөлийн гишүүнээр ажиллаж, Намын Төв Хорооноос дэвшүүлсэн зарчмын. лоозон, ХӨ- дөлмөр, байгаль хамгаалах хууль тогтоомжийн заалтыг 600 гаруй сурагч, эцэг эхчүүдэд сурталчлав, Сурагч Лувсанбатын Хажидсүрэн сургуулийнхаа хамт олныг төлөө- лөн пионер сурагчдын хөдөлмөр соёлын улсын анхдугаар чуулганы төлөөлөгчөөр сонгогдон «Ажилсаг охин» гэж олондоо магтагдаж бай- на. Манай идэвхтэн сурвэлжлацаа Би зуны амралтаар Баянхонгор аймгийн Заг сумын нутагт өвгөн аа- вындаа очиж амарсан. Амралтын хугацаанд 10 үнээ сааж, сүү сааль боловсруулж, 50 кг таана түүж, 1000 ширхэг зоодой хийсэн. Чөлөөт цагаа- раа «Усан доогуур хорин мянган бээр», «Аадар бороо» зэрэг ном ун- шинж, сургуулийн өмнөх насны хүүх- дүүдэд ярьж өглөө гэж нийслэлийн 9 дүгээр дунд сургуулийн 7-гийн «В» ангийн сурагч Ч. Цэцгээ ярив. сурагч. “Алтанцэцэг, 1-ийн «А» ангийн сурагч Энхбаатар, 10-ын «А» ангийн сурагч Лхамсүрэн, 10-ын «Б» ангийн сурагч Очирбал нар 2--8 хэвлэл захиалав. 47 дугаар сургуулийн 10-ын «Б» ангийн сурагч Бя, Энхтуяа, ЗУРАГ ДЭЭР Нийслэлийн 47 дугаар дунд сургуулийн 8-ын «Г» ангийн онц сурлагатан, «Сурагч» шуудан хорооны дарга, Г. Лхаг- васүрэн, гишүүн С. Гандулам, Б. Дэлгэрсайхан нар сургуулийн хэмжээний хэвлэл захиалгын мэ- дээг дүгнэж байгаа нь, УНШИГЧИД СОНИН, СЭТГҮҮЛИЙНХЭЭ ТУХАЙ Нийслэлийн арвац жїїлийй тан» дугаар дунд сургуулийн пионер су» рагчид «Пионерийн үнэн» сонин, «Залгамжлагч» сэтгүүлийг өргөн захиалж, «Пионерийн үнэн» сонин» ноор үзүүлэх тоглолт, «Залгамж- лагч» сэтгүүлээр уншигчдын бага хурал хийлээ. Уншигчдын бага хуралд 7-гийн «Б» ангийн Б. Оюунжаргал, 6-гийн «А» ангийн О. Наранцэцэг, 4-ийн «Д» ангийн Б. Баттулга зэрэг олон хүүхэд сонин, сэтгүүлийн ач тусын тухай ярив. Энэ ажилд 7-гийн «Д», 4-ийн «Д», 5-ын «Д», 6-гийн «А», 4-ийн «Б», 6-гийн «В» ангийн хамт олон идэвхтэй оролцлоо, Манай сурвалжлагч, Ш. Сүхбаатар | ЦАГААН ТОЛГОЙН БАЯР Архангай. аймгийн Чулуут сү мин 8 жилийн бургуулца илВГД гаа. їтоперийгн бүлгэмийн 16ЛОЛ мэгдүгээр, амгийн. сурагчдын “цаг гаац толгойн. баярыг чэмдэглэн. Энэ” баяраар уран, хурдан. утшииг- чийн аварга Шалгаруулахад су. рагч Г, Амгалансайхан, ї На зантуяа, Д. Цогаочир пар тэргүүн бийр ээлэв, Сургуулийн захиргаа Мүйслэлийн уунонор расчдын урлагийн лаат үзлэг салхан ооллөө. Үзлэгээр тэргүүн байр зээл сэл гоцлол дуучин ,бүжиг- мич, хөгжимчин, дан вай- рал дуучид, хогжмийн хамт- лог олон концсртоор шал- гарсан сургуулцудыг МЇПБ- ын Тєк Зөвлөлийн алг, мон- гө, хүрэл мсдаль, медальт диплом, мөлгөл| шагналаар шагтав. ЗУГАГ ДЭЭР. Иїнислэлийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 9-ийн «Б» эитийп сурагч урлагийн үз- слэгийн мөвгөн медальт, хөг- жкиємчин С. Адьяа. Пиовер сурагчдын рал дуучдын хэсэг. ЗРНСТ ТЕЛЬМАНЫ НЭРЭМЖИТ ПИОНЕРИЙН БАЙГУУЛЛАГЫН БНАГУ-ын нийслэл Берлин тийн Н. Марнс гу жиш нэгэн тд- хилог сууцанд нас сүүдэр дал гар- сан ч идрийн цог золбоотой, жи- рийн нэг эмэгтэй амьдран суудаг. Түүний изрийг Луйза Ревоптиш гэдэг. 1905 онд ажилчны гэрт төрж, бага насиаасаа амьдралын бэрх хэцүүг үзэж улмаар ажилчин аигийн тэйцэлтэй хувь заяагаа холбосон энэ хүн. Л, Револ- тиш гуай 1930 оны УЇ. са рын 23--27-ид Берлий | хог ноо болсон дэлхийн ажилчиИ, Тёг риачлл хүүхдийн их хуралд мон- голын пиоиерууд оролцох, дараа хо- ! АВЬЯАС УРАН ЧАДВАР урла гийн үзлэгт шалгарсан внай- РЕВОНТИШ ГУАЙН ДУРСАМЖ Нийслэлийн 10 жилийн 19 ар таир сургуулийн нагдүгсэр, айгийн сурагчид, цагаан. толгойн. баярай лит, Цагаа толгойн тарчууд сурсан. дуу, шүлгээ. унг иж сопирхуулан, Тус ипгийн сурагчид том донтроэ ариг гамтай эдэлт, ппмаас дойшүүлсэн зарчг мын чухал, лооланг схарагцсүүлж хэд идпихтай” оролцохоор. үүрэг аппи, Ши 710 ЭР эхчүү ” Г ЗАЦИДАА ТИ цагдүгдйр бапралр, бай їгийн сурагчдад. баяр. хүргэ бэлэг. гардууллаа, Дараа” иь паг- дүгээр ангийн сурагчдын, копцерт тоглөхөд сурагч, 1. Цоранбумуу, н. Сундуйман, (55 ТУНАН, Энхцацаг, ОД... Ордэнэбаатар, Х. Баасанжаргал, нарын тоглолт үзэгчдийн талархлыг хүллэн, ОМ амбалдорл Д, Зиглэрданж ЦОХНОЛЧИД,| ХҮҮХДИЙН ДУНД Одооөгөөс дөрвон. илийн өмнө. Жаргалантын илийн сургуулшинг Өггийн «Не аигийн.. суригчид хүүхдийн адхиолч 0, Найсшиийн гуййїг хүндэт ино- пєр болгожээ, ӨЭдүгдэ” хүртэл тус ангийн гүїйг хүндэт ппопертайго байнгын хөлбоолой. ажил- лиж байдаг юм байна, Эн тухай похполч Ө, Байсши ман манай. сониид бичиж ирүүлсэн з0т, | | ВИД НЭГ АНГИЙНАН.. | | БИЛЭГ суригчид өөрийн бүл» Оюуци» маг аймгийн... ир. хөё- ашмчин боллоо, Эпо хоёр рийп ажил. байдал, түү- сурагч ийм алдар. цолыг нийхээ үр дүнг танилцуул: б жил хадгалж лийа. бөг гсод МИ-ын б0 жилийн ойгоор 2-алт, 4 монгой мє- даль хүртсэн. билээ, 7Цамс балаацыи Эрдэнэцэцэг аймгийн апарга шатарчин, Оюунбадамын Энхтаргал аймгийн математикийн олимпиадын: 8. удаагийн Миний био тийнхүү жил Пүрэндоржийн дараалан өчиж, инонер су рагчидтайгааг уулаац, ас даг, богоод мон тэдПИ сурлага хүмүүжил, ходол- мөр, урлаг, биеийн тамир спортоор өлж буй амжил- тыг яриулан, улам сай»ж- руулах арга замын талаар сонлолгоо өгсөөр ирлээ». "Тэгээд ч тэдний бичиж ирүүлсэн захидал, цахил- гаан иь памайг цаг ямагт баясгаж байдаг їом- Би тэдэндээ «Бид нэг апгийнхал» тэйс хэлдэг бегөөд:- нийг нуугүй ярил- цам дасчээ. Энэ нь үнэ- хээр сайхай. харилцааны нэгэн тишээ болсон уч- р тэд слага, хүмүү- жил, “хөдөлмөр, урлаг, спортын а лтаар, би эрхэлсэн албан ажил, 3а- тхөдөлморийл үр даруй таван жил явна. эд маань надаас давуутай амжилтад хүрч явпа уу гэ эр өндөр сат- апарга, Батбазарын Гаи- болд аиги бүрийг оццсайн сурлагын амжилтаар тогс-, гөж онцын эзэн, Цэрэццилийн Дарий- маа, Батчулууны Атарбаа- тар пар сургуулийн оло удаагийн аварга тошүүр- чин, Мөнхтогоогиїн.. Бат- лга, “ Чойжил. үрэнгийн Баянхүү, Дашдопдогийн Бямбасүрэн нар сургуу- лийн аварга “хөгжимчин, Чогсомын Цогзолмаа сур- гуулийн ахлах ангиудын хөдөлмөрийн аварга, Даш- Дондогийн Хойхонцэцэг Ургацын далай» чуулгын йн бүжигчин, Цэрэндор- аварга шатарчин | лпаа таван надад төрөх бол- жийн | Цэрэнсодном сур- доо, гуулпиил Миний 6-гийн «Бэ» ан-гээд л дурьдаж байхад гийн ппонер сурагчид жил үнэхаар сайхан. бүр 100 хувийн сурлагын Миний хувьд бол монго- амжил үзүүлэн. анги лын зохиолчдын эвлэлийн дэвшсээр одоо 10-ын «Бэ» 50 жил, УГ их хурлыг уг- ангид суралцаж байна. таж «Мөпгон хараацай» Би сонип уишигч нийт романаа хэвлэлд шил, хүүхдүүдэд хандаж миний үллээ. Эцэст нь би 10 энэ айги. хамт олоп ямар амжилтад хүрч явааг та- пилцуулахын тулд хэдхэн жкишээ ье. | Шинэбая- рын Эрдэнэсувд сургууль ба аймгийн аварга дуучин, ОиД дугаар ангиа сурлага, хү- мүүжлийн гялалзсан өн- дөр амжилтаар төгсгөхийг хайрт дүү сэн ерөөе. та нартаа хү: Ө. Баасанжав нь «Артен» зусланд амрах ажлыг зохиол байгуулж байсан нэг. Л, Ревоптиш гуай Миний нөхөр Александр Ен- сесвич Бойм тэр үед МИМ-ын тө- ловлөгчөөр монголд ажиллаж байхдаа. МПБ-ыг бэх лэн. ХөГ- жүүлэхэд гар бие оролцож байсан болохоор мопголын пионерүүд ми- ний хамгийц дотно пөход байсан, Бойм дэлхийн ажилчин та- хүүхдийн хоёрдугаар их монголын иионё- с байсан гэж ярь- да х д Германы Коммупист ГНСН-ын Төв Хорооны нарийн хүний бичгийн дарга байгаа Павел Вер- | нерийн эцэг коммунист хүн бай- сан юм. Тэр нэг монгол хүүхэд мөрөн дээрээ суулгаад их л баяр хөөртэй гэртээ авч ирж байсан билээ. Монголын ппонерүүдийг Ц. Цэрмаа гэдэг махлаг бор бүс- гүй таргүүлж ирсэн, Бү МПБ-ын тухай нэг пом бичих санадтай гээд маш-олон с0- пин, ховор гэрэл зураг бусад ма- териал, мопголын пионерийн 0бэ- лэглэсэн «Дурсгал болгов» гэж монголоор бичсэн үгтэй гурвалжин улаан дарцаг сопирхуулан үзүүлж байн, Л. Репоптиш гуай МПБ-ын 50 жилийн ойгоор 9, Тельманы Пионерийн: байгууллагын «Пио- їїтср» сэтгүүлд дурсамж А. Ё. риачны хуралд оролцох оролцож үг хэлсэн, Монголыц иионер хурлын тэр- гүүлэгчээр сопгогдож бас үг хэлж байсан билээ, Монголын пиоле- рүүдийг их хуралд оролцоход їтер- маны харгис засгийн газар зЗон- шөөрөл олгохгүй их повоож, тэд жирийн тойрон аялагчид гэж ир- сэн. юм. Монголын инонерүүдийг галт тэрэгний буудал дээрээс үер- май коммупист ажилчид пэг из» рамжит, Берлип хотын 29 дүгээр сургуулийн пионер хэд хэдэн удаа уулаалт хийсэн тухайгаа ярилаа. Л, Ревонтиш гуай монголын пионерүүдэд -сайн сайхим ерөөл дэвшүүлсэп юм, | сурагчидтай гээр иь. гэртээ. аваачсан, Одоо Ц. Түвшинтөгс ! " ) ЦИАггає1г1111177! 4 Ха үлж, Д. Сүхбаатарын нэ- Ї (риууэтэлтулгүүлэги(тгэлээүчлээ Үүтэтттэүэрчтү навтэтиллуулдуууна, Захидал мэдээний тойм. | - Р, ЗА" 9) / Ы ГАЗАР ГАЗРААС ! Хэнтий. аймгийн Баянмөнх су. й мин 09. жилийн сургуулийн иионс- . рийн бүлгэмтэс шт! бийтруудын 8 дүрийн тоглолт ипууллаа,. Эл» Р ажилд тус. сургуулийн 1--8 ду Ч гайр ангийн. бүх їшонер, сурагч хам агдаж өсрсдийн хайртай, дур- ( тай номын. баатруудаар тоглолт хийсний. дотор, бага. ангиудаас Г, Онхаала... багштай... 04ий «ВБ» ань гийнхиы. «Алган пагас», үлгэрийн баатрууд, дунд яаньцудаас С, Буяа багшхий... богийн «ЖА». ангийнхны у Ницагдоржийн . Зохиол « Цагаан сар ба хар нулимс» зохиолын байтруудии-дүр тэргүүн байранд лпплгаүчэ, Дундговь аймгийн. Говь-Угтаал сумын 8 жилийн сургуулийн пиог їерийн бүлгэмэас. «Сопип бол бид» НИЙ дотны туслагч, зөвлөгч» гэсэн 4 уриан дор хэвлэл сурталчлах, зас хиалах ажил зохиов. Энэ ажилд Д, Нямдорж багштай 4:ийн«А».ан- гийн... сурагчид | Ц. Төмөрбаатар , багштай 7-гийн «АА» аиги, 1й Га рэлчулуу! багштай 8-ын «Б» ар гиуд бусдаасаа идэрхтэй оролцов. Увс аймгийн Ховд сумын 8 жи- лийн “дунд сургуулийн пнионерсбаа- тарчууд оорсдийн дотло хэвлэл «Пионерийд... үнэн» -социц, «Зал- Е гамжлагч» сэтгүүлээ өргөн захиал- лда. Хэвлэл сурталчилж захиалах ажилд соёлч нохорлолийй богийн «А», Ттийн «Бэ», 8-ЫН «Б»ац- гиуд идэвхтэй оролцов, Говь-алтай. аймгийн Эрдэнэ су- мын 8 жилийн дунд сургуулийн захиргаа, пионерийн бүлгэмэас анги бүлэг бүрт аж ахуйч салаа ажиллуулж тэдний хийсэн бүтээ- лзэр үзэсгэлэн гаргав. Уг үзэсгэ- лэид хаягдал ашиглаж хийсэн . үзэгний тавнур, модны өөдсөөр ? пүтээсэн 100 буудалт даам зэрэг олон зүйл тавигджээ. Тус сургуу- лийн. сурагчид үзэгний сэлбэг Ха- рэгсэл, товч, хадаас цуглуулж үйлчлэх товчоо, засан сэлбэх хэ- сэгт шилжүүлжээ. Булган аймгийн Хутаг сумын 10 жилийн дунд сургууль, МАХН- ын. Төв Хорооноос дэвшүүлсэн лоозопг сурагчдын амьдралд хэв- шүүлэх зорилгоор сурагч бүрт тооцоот даалгавар өгснөө саяхан дүгнэлээ. Пионер сурагчид тооцоот Наэ. даалгаврын дагуу сааль сааж, мал хариулж, шинээр байгуулагдсан Магсаржавын сангийн аж ахуйд 801 га газрын будаа, 10 га тал-. байн төмс хураажээ. ! ТГооцоот “даалгаврын биелэлтийг | анги бүлгээр гарган байр эзлүүлж, шалгаруулахад 8-ын «ДА» ангийн сурагч Б. Хишигсүрэн, 7-гийн«Б» ! ангийн сурагч 2К. Пүрэвсүрэн на- рын олоп сурагч хөдөлмөрийн аварга боллоо. мюэээтэцтэ тий аймгийн Баянмөнх сумыш 8 иилийн сургуулийн пионерийн хлах удирдагч Д.Даваа, Дунд- говь аймгийн Говь-угтаад сумын 8" ишлийн сургуулийн сурагч Б.Мян- ганбуу, Увс аймгийн Ховд сумын ! удирдагч ЖудалаАаа, Говь-алтай аймгийн Эрдэнэ сумын гиоперийн ахлагч удирдагч б. Өрө- соо, Булган аймгийн Хутаг сумын багш Т. Пүрэвсүрэн иарын мэдээ- гээр бэлтгэлээ, Захидал ,мэдээний тоймыг Хэн- шаиллиилиалэх Минлэнимих илмэлиээний н Н цэмацагаан ичээч мэртэтэгттФэ”Э?? да 11111111111111111113117111117171) ! шингч хүүхдүүлдээ зориу зөвлөлтийн эрдэмтэн, өгүүллийг нийтэллээ, тиаиаилииинилсиалины ин 41 Гасжлалсалыллалийлглоглнын ХЭРХЭН СУРАХ 83? ЗСБНХУ-ын Гэгээрлийн Яамны сурган хүмүүжүүлэх салбарын эрхлэгч С. Мелик-Нубаров Ирээдүйн сургууль өдөржин чээллэх болно гэж сурган хүмүүл длагч-эрдэмтэд үзэн: байгаа ба гэгээр- дийн практик үүнийг харуулж байна. Энэ санааг ЗСБНХУ-ын сурган хү- мүүжүүлэх ухааны анадеми боловс- руулж байгаа юм. Туршилтын бааз болгож хэд хэдэн сургуулийг сон- тон авчээ. Тэдний нэг нь Ленипград мужийн Ломовосовын районы Гор- бунки тосгоны сургууль юм. Бусад сургуулийн нэг адил хичээл тарна. Хүүхдүүд үдийн хоол идэж, унтсаны дараа янз бүрийн сонирхолтой ажил үйлсэд хамрагдана. Дархан, мужаан, засварын газруудад ажиллах нь ллаж, ох нь тоглож, бие даа- сан ажил їх нь хийцгээнэ, Ахлах ангийн сурагч гль Ч танхимын но- мын санд ганцаараа юм уу, ангийн- хаа иөхөдтэй сууж болно. Тодорхой цагт хичээл бүрээр зөвлөлгөө өгнө. Өдөр бүхэн хүүхдийн гоо зүйн хү- мүүжлээр дуу, уран зураг, барил хэмнэл зүйн хич тадна өдий төдий дугуйлан, секц ажиллана. С| бол тэр чигээрээ шлуб, пионе ордон, залуу технинчдийн станц, ) м, спортын иж бүрэн цогцолбор їг зэ. р сайхан байгаа биз дээ! Сурагч хүн дуртай хичээлээ солгой анд Ноход болон багшийнхаа т ал- цааг Ээ Ч авч болио, Хоёр цаг !0- мын санд суучихаад дараа иь» сагсан бомбөг тоглочихоод жүжгийн дугуй- ландаа явж болно. шиш 1 111 1 0 10 1 0 1 1 1 1 1 1 Бие хүний үзтэгш хүмүүжил, авь- яас чадварыг бүх талаар хөгжүүлэх 1 »” Ирээдүйн сургууль пэт тэнгэрээс буугаад ирэх гүй, бидний лөнлөгөө бол АСУУЦГАА, ХАРИУЛЬЯ. -- дгээр сурагчид болоц нийт лж ирээдүйн сургуулийн тухай сурган. хүмүүлгүүлэгчдийн бичсон сонины хүмүүжүүлэх дорхой 9. Костииин пмар той. їймээс” ирээдүйн тухай санаа. бодол, өс ХИЙ хоосон хийх нэ? юм. ин даасан совлол зорилго нь чухам энэ сургууль дээр бий болоод байгаа нохцөлийг шиар- даж байгаа билээ. Одоо сөрхол туршлагыг дэлгэрүүлэх», тусгай 20- хпон байгуулалт бүхий сургууль иж бүрэн барилга бай амж, (олон хүн санал гаргаж: байгаа) байгуулж орхи- вол ирээдүйн сургууль бэлэн болчих 0м шиг санагдаж байгаа биз, Энэ бол тийм амар хялбар зүйл биш ээ, Би ирээдүйн сургуулийн зөвхөн гадиа талыг хөндөл: ярилаа, Ираэ- дүйн сургуулиудыг байгуулахад их хөрөнгө, боловсон хүчин шаардагдах нь мэдээж, Ирээдүйн сургуулийн су- рагчид дэлхий ертөнцийн тухай бү- хэд бүтэн цэгцтэй ойлголт олж ав- на. Гоо-зүйн цувралаар утга зохиол, хөгжим дүрслэх урлагийн талаар сая- лацгид биш иж бүрэц ойлголттой 00- лохоор барахгүй гоо сүйг амьдралд хэрэгжүүлэх арга замыг эзэмших бол- но, Д: Б. Кабалевский, ахлах ангиу- дад «Дэлхийн соёл» гэсэн шинэ ХН- чээл оруулья. Утга зохиол түүний зөвхөн цэг салбар нь болох юм гэсэн санал тавьшээ, “Горбунци тосгоны сургууль дээр нэг сайхан сарчим бий болжээ. Өдөр турш ахлах ангийн су- рагчид дүү ангийнхны хичээд давта- хад нь тусалж тайлбарлан өгөх, шалгах, спортын танхимд тэдэнтэй тоглох зэргээр халамжлайг. хүмүү» жүүлэх ажилд хувь нэмрээ оруул- даг байна. Одоогоос дорвон жилийн өмнө 80 БИХУ-ын Сайд нарын. Зөвлөл бид- ний сайн мэдэх өдөр өнжүүлэх бүл- гээс эрс ялгаатай одоржин хичээл- лэх дэглэмийг хэрэгжүүлэх туршла- гын “долоон сургууль байгуулах тог- Тэгээд (Ленин- тоол гаргасан том р град муж, Казахстан, “Украйц, Та- тарт) дорвон 6) уулийг тасгонд бай- гуулж үс лсон билээ, Минск, р Црасиолрон, Москва “хотуудад үлд- сэп гурвыг иь барихаар болжээ, Үү- ний. зэрэгцоэгээр нилээд сургуулиуд оорсдийн бололцоогоор орготгол хийж туршиж эхэлж байна, Ийнхүү ирээдүйн. сургуулийн үндэс суурь Та- вигдаж байиа, мөрөөдөл биш харин тоОцооОнДд тулгуур» лайс байгааг. хэлэх хийдэг хаплараа байна, Ха- рин ямар хичээлиїїг, ни гэдэг нь Сургууль гадаглар арч оос сэтгагч,.. бүтл!ч, эх чанарыг хичлэлийн чнцад биш, со» пирхлын дагуу сопгон су- ралцан байгаа лээр хөгжүүлэх пь утаан 7/УЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛЛИЛЛЛЛЛЛЛИГ22А Занианинцийшишинишицшининшиийнишиншишишиннииишишшишини сургуулийн хїн ши члалийн дїраа хэрэг» байх. вэ? Оноодрийн суүр- Он удаан экилийн ашил-... Зээлд суухай сойгоц ан... ХҮНИЙ харилцааны сайхан гуулийн том бүзэү хөр. ЧЇС лагаанайс шалгарсан, хамг! МОрЭн хадгалж байдгийг гээрээ байхгүй нь мэдээн, гийн болопсронгуй сайхан НӨ ОЛ ЗИД бүхэн ойлгох хэрэгтэй. : зүйлийг ирээдүйн сур. 009 НОГ асуудал” нь Энэ нь ирээдүйн сур» Гэхдээ ирээдүйн сургууль. рууль өвлөн авах ин-дамг.. УҮҮХЭЙ. Хүүхэд чигэврээ.. Буульд улам болойсролгуй гэдэг бэлэн сайхан зөм гэ» шиггүй. Тухайлбал: хичээл байгаад байдаггүй. маш болцо,. Тухайлбал бяцхан элс болж, иийгмийн ман там О0 Я от лппдаг болохоор | ! ДИЙГ балтгодаг. болио, но. Хүүхдийг хэн бүхэнгэй Ирээдүйн хүн, Эїрээдүйн хөг чрээдүйн- сургууль орцоо Химгаалагчид нөм- ЛТейшцигт бїї нярай хүүх» зов харьцаж СУЛМХЙД суүн ирээдүйн сурагч ямар байх вэ? Энэ бүхэн цөн сонир: муннамыг бүтээн бийгууг дийн хоолны энорыг тог. їйн хүмүүжүүлэх, алан Хн хурсулж Энн” Үр нт хэлхэдэл, уншигч: «Ирэо- ҮтшэлЧрүйнЧ Мн иЇ | 115 сл! 14 00114111! мон чанар оршино гээ Ма- Ургууг мар байх хухай Мэйл Ч , эїгаг ҮХЭЛДЭЙГОН й 1 бүныр їч Үү гэж Хүссэн байна. Тэхоэ її» материал нийтэлж өгнө хүйн. хурц... богоод, биор хийнг. хүүхэлдайгар яг царейно хэлсэн билээ, эрүүл ахуйн Дагу иас зопхоп 1 сурагчидтай тэр чиглаг илүү ний чидах Л. ажлын Хэдийгээр. иасанд хүрсэн хооллодог, Зөөлөн дипай й! боловч инрай хүүхдийг Дээр амардаг, тасалгаа хэрхэн арчилдаг тухай бүртээ тохилог номын сан- имар ч мэдлэггүй хүн! хаа нэг байдаг нь сурагч үеэс нь “тэр бүлийн. хүрээнд дүйн сургууль гэдэг маань яаж аж. төрөхийг зааж суралцах бүрэй болом- сургаагүй, ойлгуулаагүй- , 2К00р хайгагдсан. эрүүл гээс болж байгаа хэрэг, ахуйн шаардлагыг дээд зэргээр биелүүлсэн тохи- Иймээс: ирээдүйн Ирээдүйд багш болох хүүхдүүдэд- Сурган хүмүүжүүлэх у эрдэмтэн В,Кутьеп Ирээдүйн сургуулийг ааны дэд би. оорийн нүдээр хараад зогсохгүй түүнд ажиллах аз завшаан надад Ттохнолд- сон юм. га: төгсгөөд, дотуур байр- тай 15 дугаар сургуульд багшлав. Манай сургуулийн ирал намайг ажилд авахдаа «Чи ямар яруу най- рагчийн шүлгийг цээжээр сайн мэ- дэх вэ?» гэж нэг л асуулт тавьж би- Сургу Тар уед дотуур байртай сургуу- лиуд ид хөгжиж байсан үе шиг са- пагддаг, Дайны дараахь үе байсан учир манай сургуульд гол төлөв ганц бие эхчүүдийн ДҮүдД су- ралцдаг байсан юм, Манай сургуу- лийн захирал одоо ЗХУ-ын док- тор профессор Б.Б, Ширвинд 0ай- сан, Ер нь манай сургуулийн нэг олцлог нь тэр үеийн багш нарын ихэнх нь эрдмийн зэрэг хамгаалсан. Багш сурагчдын хоорондох элэгсэг дотно харьцаа, хамт олон дунд тогТ- сон баяр хөгжөөнтэй бүтээлч уур амьсгал нь бид бүгдийг, багш болго- ныг өөрсдийн мэдлэг боловсролыг дээшлүүлэн бух хүчээ дайчлат ажиллах хүсэл эрмэлзлийг . торүүл- дэг. байв, Би эргээд суралцаж бай- сан үеэ дурсан санахад бид бүгдээс чухам хэн нь багшлах ажилдаа үнэнхүү дур сопирхолтой, хуүхдүүд- дээ. хэрэгцээтэй, жинхэнэ, багш болж чадав тэж боддог юм. Сайн цүн авахын тулд чухам л өмдөө элээж байсан үлгэр жишээч оюутан уүу?, аль эсвэл хүүхдийнхээ амьдра- лын гүнд орж майхнаа ч хамт 00с- гачихдог, шүлэг ч уншмчихдаг, хүүх- дийнхээ дуртай дуугий нь дуулчих- даг нь уу? Тэр сургуульд Ролд Ёвго» Ивевна. гээс түүхийн. багш байж. би- лаэ, Түүний хичээл: дээр. жишиг зураг, биет үзүүлэнг бэлтгэх зэргээр үр, гэл Л ашигтай, Иймээс ирлэдүйн элийн гол цаг шини ив сопгоП сурал» цах хэлбэраар явагдах бол- її, рөнхий эрдмийн хїїг суригчид сөр өөрийн сонирхол, аш»- пиг билгийнхаа дагуу лмар гүргэн өсөж ирэлдүйн аан хириуцлагїг хү» гар Лий хүрэлнд ан аж төг рох ст! нэ? гадагт хүүх- шаардлагын у оөлгийдсэн 12 плаж байсан. Энэ бол тэд, ХЭНЭ26. СУРАЛЦАХ ВЭ! зурж бүтээж, апги ны чухам-- ( її! гуулийн бас цаг. ШИН гэр бүлийн хүрээнд иж торпол аохихир байхаас оршино, хүүхд, нь оЛГУУЛАХаЛ Хичээл бүр ямар цаг ируу найргийг сппагдуулл: Дүү партайгаа, ахлах мүүслэй, сурган хүмүү» жгүүлэгчидтэй, бусад мүүстий хэрхэн нан хари, пиЛ похихыг сурагч даа л бүрэн эзэмших бол- эмиэ бү» Ироэдүйн: сургуулийн бас. ног онцлог. Ин сурагч лг гартаа. байгаа їюм шиг тохитой. байна. Тухайлбал | хүүхдүүд сургууль дээрээ -10 уул» тай болно. "Товчлон. холбол ирээ- лог кабинет байх юм, сур» хүү түүхийн музей болж хувирдаг байсан, Тийм ч учраас тэр багшийн хичээл хүүхдүүдэд маш их: ойр дот- но, ойлгомжтой хамгийн дуртай хи- чээлийнх нь нэг болж, байсан. юм, Ирээдүйн багш нар ийм л байх зүйтэй мэт санагддаг Тэд хүүхдүү- дийн дунд байн? тэдэнтэй хамт инээлдэж баясаж, шаардлагатай үед захирч тушадж чаддаг байх ёстой. Чухамхүү хамтарсан хөдөлмөр, . ая- лал экскурс, хүүхдийн чухал сэд- вээр урт удаан хугацаанд . ярилц- саны үр дүнд багш сурагчдын Хоо- рондох харьцаа төловшдог, Би багш нарт багшийн ёс зүйн тухай Лекц уцшихдаа аль болохоор бодит жишээ баримт дурдах дуртай. Гэтэл багш нар маань сопирхолтой боловч өэр- гэлзсэн байдалтайгаар хүлээж авдаг юм шиг санагддаг, Би сонсогч пар- таа 1 «Та нар юунд дуртай, юу сопирх- дог, юу чаддаг вэ? Тэр болгондоо 7 хүүхдийг сурга, тэгж л өөрийгөө Хү- рээлүүлж чадсан цагг тэдний со- нирхлыг татна» ГЭЖ! хэлэхэд минь үргэлж санаа сэтгэл хүүхдийн толөө зовж тайван биш ажил хүнд нлүү цаг гаргаж хүүхдүүдтэй ажиллах 00- ломжгүй байна гэж хариулах юм, Гэ- тэл бид бүхнийг амжуулдаг л бай- сай. Багш хүний хөдөлмөр ирээдүйд Ч одоотой..адил хамгийн бүтээлч Хө- долморийн нэг хэлбэр болио. Тийм ч учраас энэ талбар дээр зовхөн «ХҮүпээс түүнийг хүртэл» гэж ажилладаг хүн ирээдүйн сур- гуульд тогтож ажиллаж чадахгүй Нь мэдээж, Би үүнд бүрэн итгэл төгс байна. Хүүхдүүдэд Одоо ч, ирээ- дүйд ч багш хүн амьдралын тухай үнэн зөвийг ойлгуулж чаддаг Сай- хыг шаардаж байна, Ямар ч мэргэ- жил, ангилал багшийн био хүн байхад нь саад болохгүй ба хүүхэд өөрсдийн гэсэн. хүсэл тэмүүллээр дүүрэн хайрлаж хүндэтгэж байх болно, - ийш 8 хүс бийх- Ё иипииппппипппппппапипиитптииициилииилиигиниишииишииини 111411114114:311::111111111 ШИНИ102071) шини 11:111411:41:4211Ш 111 титан, .. ЮУНД СУРГАХ ВЭ? Сурган Уухааны доктор, профессор пин чицинишииниПииииИи мзэннн 50 ЖИЛИЙН 97.9) осиЗын сүрэг | 1917 оны зуй, Монголын дор- нод цэлгэр тал нутаг ногоон Хи- лэн шиг үзэсгэлэнтэй харагдаж байв. Баяндэлгэр гэдэг жижигхэн дов дээр босгосон том овооны дэргэд наадам хийхээр малчин ардууд цуглажээ. Овооны өмнө эрээн асар майхан хэдийг зэрэг- цүүлэн босгож олбог ширдэг дэв- сээд ширээн дээр тавагтай. боов, ааруул хурууд овоолж, айраг хоормог өрж тавьсан: байв. Асар майхны гадуур гоё хувцастай, морьтой явган олон хүн ийш тийш хөлхөлдөнө. Зарим хүмүүс бөөг- нөрөн суугаад ямар бөх түрүүлэх тухай санал бодлоо солилцоно, За- рнм хүмүүс алдсан адуу тэмээгээ бие биеэс сураглан асууцгаана. Ерөөлч нар ерөөл хэлж, дууч хуурч нар дуулж хуурдаж найр эхэлсний дараа бөх барилдаж, сур харваж, морь уралдаж, наадам хийв Энэ наадам дээр Жуужаа зай- сан гэдэг олонд хүндтэй ханхар эр Жомбоо гэдэг арваад настай хүүг дагуулж явна. 2Комбоо хүү Жуужаа зайсангийн хурдан саа: рал морийг унаж: энэ наадамд уралдах гэж байгаа юм байна. 1Комбоогийнх олон жил (12Куу- жаагийнхтай айл хөрш явсан юм. 1Номбоо 7Куужаагаар монгол би- чиг заалгаж овоо сурч байна. 7Куужаа зайсан томоотой тохитой сайн хүн юм. Ганц гэм нь хэнтэй ч ямар ч зүйлийг зөвлөдөггүй, өөрийн санаснаар хийдэг," хүүх- дийг хүн гэж тоодоггүй байлаа. ТНуужаа. зайсан олон хурдан морьдтой боловч түүнийхээ уяа сойлтыг тааруулж сайн чаддаггүй учраас морьд нь тэр бүр урал- даанд сайн давхидаггүй байв. 7Номбоо эхлээд саарал морно унаж уралдааны морьд унасан олон хүүхдийн дунд ороод Баян- дэлгэр овоог зөв өргэж «Гийн: гоө» гэдэг уриа дууг дуулж явтал 7Нуужаа түүнийг дуудаж олон 38- хиа захив. «Хоёр морь зэрэгцэж давхивал зөв талд нь явахыг бо- доорой» гэх мэтийн хүүхэд бүрийн єрийн мэдэх “олон зүйлийг дахин давтан хэлэв. Тэгээд «Морио сайн гуядаж яваарай. Ташуураа битгий хайрла!» гэж захив. ЖОомбоо 1а4- шуураа хайрлахгүй боловч Мо: рио хайрладаг хүүхэд байлаа. «Та- шуураа битгий хайрла» гэдэг үг Үү онд ряниинин 19:11) 0Өсммллэг/ ЭКомбоод алгүй санагдсан боловч аргагүй «За». гэж байн... Саарал орой УКомбоо: хэдэн. наадамд унасан учраас морины зан байд- лыг их сайн. мэддэг болжээ, Саа- рал мөрийг их гуядаад байвал түүний хурд нь нэмэгдэхгүй, Ха» рин буурдаг байлаа, Их гуядах- гддаг болол- лаар энэ морь балма той, Үүнийг 2Комбоо мэдэж бай- хад Жуужаа мэдэхгүй, сайн гуя- даж байхыг үргэлж шаарддаг бай- лаа. Жомбоо хүү саарал морно унаад уралдааны морьдын хүрдэг га- зарт нь хүрээд тэндээс өртөө хир газар Баяндэлгэр овооны зүг олон хурдан морьдтой уралдаж нилээд явлаа, Модон овооны Өвөр рүү ороход Уфомбоо эхний арваад мо- рины дотор явлаа. Наадмын газ- рын хүмүүсийн хувцасны Өнгө танигдах болж ирэхэд 2Комбоо бүх морьдын түрүүнд гарлаа. Морь- дод пайз өгөх хүмүүс бөөгнөрөн зогсож байгаа харагдах үед 7Ком- боо эргээд нэг харсан чинь түү- ний хойно ойрхон морь байхгүй байв: Тэгэхлээр Жомбоо олон. морь- доос хол тасран гарснаа мэдэв. Тэгээд 2Комбоо «Гүүг гүүг» гэж хашгираад ташуураа “морины” ха- жуугаар урагш хойш савж явав. Түүнээс өөр, морно огт ташуур- дахгүй явлаа. Нэгэнтээ түрүү! яваа морийг их гуядах хэрэггүй гэж тэр хүү бодов, Бас ташуурд- вал морь балмагдаж хурд нь:буу- рах магадгүй гэж айж байв, Жом- боо.түрүүлж-ирээд түрүүлсэн мо- рины -пайзыг авч баяртай цогтой наадам дээр хүрч ирэв, Минай хүүхдүүл хэлдэнээс торь унаж шин араншинг рэц гуй сон нийтэллээ. 2 1Куулсаа” угтаж, ирээд 1 омбоог мориноос. буулга магпай доор її» үнсээд, саарал морины эмээлийг анч холсийг хулсан хусуураар ху. син байна, Тогдод спарал морийг пмарллоэн. 2 Комбоог мордуулан, 1їомбоо. ИййДМЫГ тойрон хэсэг зуур алхалж яплал, Бусад морьдыг жигдорч гүйцмэгц Дамдиткаа гд- дэг хүн: 7Комбоогийн морийг цул» буурайс хотолж наадмын ол омцо аваачаад «Түмний эх, төрийн магнай» гэж шүлэглэн цолыг ДУУ- дан, Эхний таван морьдын толгой дээр айраг дусааж хүүхдэд амсуу- лаад шангийн торго хадгийг огӨВ, Ингээд 2Куужаагийн дэргэд ирвэл 7Куужаа 2Жомбоогоос «Чи яагаад морио гуядсангүй вэ7» гэж асуув. «Нэгэнтээ хол түрүүлж яваа Мо- рийг гуядаад яах вэ!» гээд цааш нь «Саарал морийг их гуядвал хурд нь буурдаг» гэж хэлж ам- жаагүй байтал 7Куужаа 1Комбоог зүхэж загнаж гарав. «Чи яасан тайван золиг вэ! Хойноос чинь өөр морь гүйцээд ирвэл яах юм! Мо- рио сайн ташуурдсан бол улам хол түрүүлэх байсан» гээд загнахаар барахгүй зодохыг завдаж байна. Гэтэл дэргэд байсан нэг өвгөн ЖЖуужааг зэмлэв: «Чи яаж байгаа юм? Хүүхэд түрүүлж ирээд .бай- хад загнаж байх чинь муухай!» гэв. Жуужаа тэгэхлээр дуугүй бо- лов. Дараа нь сар хир болсны хойно хошуу наадам болов. ТКомбоо мөн л: 2Куужаагийн саарал: морийг урьдчилан хагсааж хөлслөхөд ун2- даг байлаа. Тан, зургаан хоног өдөр бүр нэг:удаа: хагас өртөө хир газраас давхнулж хөлсийг го0- жуулжс биеийг хөнгөлж -хагсаав. Ингэж: бэлтгээд 7Куужаа -зайсанг ЖХомбоо дагаж: наадамд ”-0члоо. Саарал морийг унаж уралдана даа с гэж 2ЖКомбоо баяртай явлаа. Гэтэл наадамд морийг уралдах болоход УКуужаа нэг: шовгор бор хүүг да- гуулж ирээд саарал морио унуу- лах боллоо. 7Куужаа Жомбоод хэлж “байна: «Саарал морио энэ хүүгээр унуулна, “Чи зүгээр наа” дам үзэж яв» гэлээ. Тэр нь Жом- торь малд дуртай, нь мэддэг, латжлалтай, Дээрх сэдилэр икадетмич, ї | «омбоо хүүгийн иамтраас» багаасаа хурдан хамгаалдаг сайхан Цэндийн Дамдинсү- бичсэнийг манай. хайрлан зохиолч гэдэг зохиол боогоос хэд 8Х, иилээд бадриун байна. , ХҮД уулаа түүнд урт бүдүүн сур- ї бариулаад тай. яргай ташуурыг ц саарал. мориндоо мордуулав. Тэ гээд уралдах морины хүүхэд «Гийнгоо». дуулсаар НЭЦЛЭГ 2 - 1Комбоо тэдний 6 Цэ гологдож хоцорсоу - харис гологд| ЭРЭЭ дож уйлах шахсан пухаж арчаад наадам дундуур д9- мий тэнэж урам муутай явав. Нар баруун тийш хөлбийЖ, бар й тдааны морьд давхи? ААА Л 4466 морь өХии шал отор байсангүй, арва! морьдын дотор 27, ядарсан / Куужаагийн царай барайгаад хү ний өөдөөс харахгүй, саарал мори- ны 17 гэсэн пайзыг хараад Яр- вайж байна, Жомбоо очоод морь унасан бор хүүгийн ташуурыг харсан чинь сур нь шал нойтон байв. Тэр ташуураар зогсоо зай- гүй балбаж явсан ололтой. Мо: рио гуядах гэж их гуйвж. дайваад, давхиж яваа. морины тэнцвэрийг алдуулж цуцаасан Ч байж болно. ТКомбоогийн Юодлоор их гуядаж дэндүү балмагдуулснаас морины хурд буурсан гэдэг нь зөв Ч байж мэднэ. Ямар ч болсон, саарал морь сайн давхиж чадсангүй, шилсэн хүүхэд нь морио сайн давхиулж чадсангүй. Үүнд Жомбоо додийж, болмоор боловч морины нанчуул- сан гуяыг харж морио их өрөв- дөж байв. 7Куужаа саарал морины хөлсийг хусаж амарсан хойно Равжаа, Ша- равжамц мэтийн морины шинжээч- дийг цуглуулж саарал морно шин- жүүлэв. «Баяндэлгэрт сайхан тү- рүүлсэн хурдан морь, одоо яагаад муу давхив?» гэж, шүүмжлэн хэ- лэлцэв. Цугласан хүмүүсийн «Энэ морь цатгалдсан байна» гэх юм. Зарим нь: «Үгүй, энэ морь өлдсөн байна» гэх юм. Зарим нь: «Энэ морийг худгийн хүйтэн усаар усалсан бол сайн давхих байсан. зарим нь: зом.. Зарим урагш сайн юм, Ийм давхисан байна» гэх нь: «Энэ бол үдээс давхих шинжтэй морь даггүй юм», гэж мэдэмгийрхэж байна. Морины сойлт хагсаалт хЭ- тэрсэн, дутсан, замдаа их ядраа- сан, арц хүжээр, ариулсангүйгээс болсон гэх мэтийн элдэв санал гарч маргалдаж байв,” «Хэтэрхий гуядаж балмагдуулсан учраас муу давхисан» гэж. Жомбоо хэлэх Г9-/ 7 Булгийн бүлээн усаар услаад МУУ .(д морь үдээс хойш сайн давхиж чад- ” : сэн боловч түүнийг тоож) асуух Хүн / ф байсангүй. Тэр: өөрөө. ахмад хү- мүүсийн ярианд-зүрхлэн оролцож . чадсангүй. "Тэгээд 2Комбоо “саарал морины дэргэд очоод -«Чи бид: “хоёр явсан бол “даа. Чи битгий наадамд хоёул. түрүүлнэ» шивнэн. хэлэв. гэж буулан хөдөлгөж байв. ЗАВТАЙ ЦАГТАА 13115 түрүүлэх “байсан , гомд. Дараагийн , Саарал морь.нь. түүний үгийг мэдсөн юм-шиг Жом- / боог ширтэж хараад чихээ солн- ИН 1. Энэ түлхүүр ямар цоожинд таарах вэ? 2. Эдгээр амьтад ямар ямар ---------- амьтны эрхтнээс бүтсэн бэ? Р77 2 й Г.Бээлниниөлийн ЭВТЭЙ ЖААЛУУД Д.ПУШКИН зурай, - Эрхлэгч Ц дашдондов ”ХО да072 “аэфид-сөгчт: ын -3- А- 690172 Ё Д, Сүхбаатарыц нэрэмжит Улсын хэнлэлийн комбинатад хэвлэв, Шидекс-- 14140 Ї 4 - жи 3 ё - Р?” | 777) у /15ЇЙЛ -----т-тгтт-г-ү МАНАЙ ЯРУУ АЛДАРТ ЗАЛУУЧУУДЫН төлөөлөгч, ! Ї ЗАЛУУЧУУДЫН ЭВЛЭЛИЙН ГИШҮҮД ТА БҮХЭН шинэ, | АМЬДРАЛ ПАЙГУУЛЛХЫН ТӨЛӨӨ тэмцэлд НАМЫН | ҮНЭНЧ ТУСЛАГЧ ХЭЗЭЭ ЯМАГТ БАЙХ ДАЙЧИН УЛАМЖЛА- ЛАА ЭНД ЭРДЭНЭТЭД ДАХИН НОТОЛЖ өгнө гэдэгт БИД БАТ ИТГЭЖ БАЙНА. | Ю, ЦЭДЭНБАЛ ! ЮМ (Эрдэнэт хотод болсон цуглаан дээр хэлсэн үгпээв) | | “мөгун--д .. 1979 оны 12 дугаар сарын 15. Баасан Үнэ 10 мөнгө 35 ДАХЬ ЖИЛДЭ х амар » 0 дийн дарга Ю.Цэдэнбал, ЗХУКН-ын Ї! Төв Хорооны Ерөнхий нарийн бичгийн дарга, 8СБНХУ-ын Дээд Зөвлөлийн Тэргүүлэгчдийн дарга Л, Н. Брежнен нараас «Эрдэнэт» комби- ГҮҮ Р натыг барык байгуулах, эзэмших 1 ажилд оролцогчдод ирүүлсэн балрын илгээлтийг цуглаанд оролцогчид ха- луун дотноор хүлээн. аллаа, Цуглаан дээр МАХН-ын Төв Хо- 11 1 ї рооны пэгдүгээр нарийн бичгийн дар- | 18 !! га, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын ЖАт 314 Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал, ЗСБНХУ-ын засгийн газрын төлөө- 1! “лөгчдийн тэргүүн, ЗСБНХУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн орлогч дарга И.В, Архипов нар үг хэлэв, Мөн «Медь- молнбденстрой» барилгын удирдах ерөнхий газрын дарга А. В. Ченашов, МХЗЭ-ийн илгээлтийн эзэн,БНМАУ- Монгол, Зөвлөлтийн хАмтын уулын баяжуулах «Эрдэнэт» комби- натын эхний ээлж ашиглалтад орлоо. Комбинатын эхний ээлжийг хүлээн авахад зориулсан Эрдэнэт хотын Х9- дөлмөрчид, монгол, зөвлөлтийн 04- рилгачдын цуглаан энэ арван хоёр- дугаар сарын 14-нд болов. Цуглаанд МАХН-ын Төв Хороо- ны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэр- гүүлэгчдайн дарга Цэдэнбал, МАХН-ын Төв Хорооны -Улс төрийн Товчооны гишүүн, БНМАУ-ын Сайд нарын зөвлөлийн дарга Ж. Батмөнх нар болон манай нам, засгийн бусад улигдагчид, мөн ЗСБНХУ-ын Сайд нагын Зөвлөлийн орлогч дарга И. В. Агхипов тэргүүтэй ЗСБНХУ-ын зас- тийн газрын төлөөлөгчид: ЗСБНХУ- аас тус улсад суугаа “Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд А. И. Смир- нов нарын зэрэг хүмүүс оролцов. МАХН-ын Төв Хорооны нэгдү- тээр нарийн бичгийн дарга, БНМАУ- ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгч- ын Ардын Их Хурлын депутат П. Балдандорж, ЗСБНХУ-ын Соцналист хөдөлмөрийн баатар, П.С.Иванченко нар интернационалч хамт олцоо 19- лөөлөн баяр хүргэж үг хэллээ, ЗХУКН-ын. Төв Хорооны Ерон- хий нарийн. бичгийн дарга, 3СБНХУ- ын Дээд Зөвлөлийн Тэргүүлэгчдийн дарга Л.-И. Брежнев, МАХН-ын Төв Хорооны нэгдүгээр нарийн бич- тийн дарга, БНМАУ-ын Ардын Их Хурлын Тэргүүлэгчдийн дарга Ю. Цэдэнбал нарт «Эрдэнэт» комбина- тын барилга байгуулалтад оролцогч- доос рапорт явуулав. Цуглааны дараа Ю. Цэдэпбал, И. рхипов нар автомат залгу товчийг дарж комбинатын а гааг нээгээд тус. комбинатын дэргэ- дэх төмӨр зам дээгүүр татсан улаан туузыг хайчлахад комбинатын анхпы бүтээгдэхүүн-хүдрийн баяжмал ачсан галт тэрэг замд гарлаа. Манай сурвалжлагч Ю. Цэдэнбал гуайг Эрдэнэт хотод хүрэлцэн ирэхэд нь монгол-зу4лөл- тийн пнонерүүд цэцгийн Ю. Цэдэнбал, Ж. Батмөнх, И, В, Архинов иар Эрдэнэтэд залуучууд, өсвөр үеийнхний дунд. баглаа барьж, баяр баясгалантай угтав, М. ЦЭРЭНЖАМЦЫН авсан гэрэл зураг Ахаа та Эрдэлэтийн тухай ярьж өгөөч! Ярилгүй яахан, дүү минь! 1, ЭРДЭНЭТ- ХҮҮХДИЙН ХОТ Эрдэнэтийн эрдэнийг анх хүүхэд изэсэн гэдэг домог бий. Ууланд төөрсөн жаал хүү маш со- мин чулуу атгаж ирснээс хойш нут- гийн ардууд тэр уулыг Эрдэнэт гэж нэрлэсэн гэдэг. нэ ч лав үнэн байх, Манай ард түмэн алттай газ- рыг |«алтат», давстай газрыг хиаастэ: оюутай газрыг «Оюут», зос- той газрыг «зост» нүүрстэй газрыг тнүүрст» гэхчилэн нэрлэсээр иржээ. вч хувьсгалаас өмнө тэр алт, оюу, давс, нүүрс зэрэг байгалийн баял- ашиглаж чаддаггүй байв. Энэчи- лэн “Эрдэнэт уулын | Эрдэнэсийг ашиглах байтугай, тэнд ямар зэрдэ- нэ муугдаж байгааг мэдэхгүй шахам хаар олон зуун жил болжээ. Тэг- монгол-зөвлөлтийн хайгуулч Эрдэнийн уул зэс, молибдений Чэ ВИН баян ордтой болохыг нээл: Ердөө хэдхэн жилийн өмнө Үү! Одоо тэнд бүхэл бүтэн хот, асар том үйлдвэр сүндэрлэн босчээ. Эр- дэнэтийг барьж байгуулахаар очиг- сод вагон сууцанд анх түрүүн мэн- дэлсэн иргэндээ Ууган-эрдэнэ гэсэн нэр өгсөн юм. Тун удалгүй Ууган- Эрдэнэ олон ах, эгч дүүтэй болов. Эдүгээ Эрдэнэтэд маш олон хүүхэд байна. Тэд манай улсын 18 аймаг, 2 том хотоос аав, ээж, ах, эгч нараа дагаж иржээ. Бас ЗХУ-ын 15 бүгд найрамдах улсаас олон зуун хүүхэд ээж, аав, ах, эгч нараа дагаж иржээ. Хүүхдүүд одоо тус бүр 2000 гаруй сурагчтай 10 жилийн 2 том шд тууль, олон зуун сурагчтай 8 жи- лийн 3 сургуульд суралцаж, цэцэр- Эрдэнэт хотын нэг хэсэг ӨРЛЭНЭТ лаг, яслїудад хүмүүшин монгол» зорлолтийн ард түмний найрамдлын үр шимээр сүндэрлэсэн. их. барилга байгууламжийг нүдээр харж, түүгээр бахархаж, байна, 2. ЭРДЭПЭТ-ЛЛУУСЫН ХОТ Одоо Эрдэнэт 30.000 гаруй хүн- тэй болж «Ихэнх нь аалуус, Цем МХЗЭ, БХЛИЗЭ-ийн илгээлтээр ир» ом 8417-:147) гчы Хэдхэн. жилийн өмнө ерөнхий болопсролын сургууль ТМС-ийн сурагчид, Ц5? 2051) сур туулийн. оюутнууд байсан тэдгээр залуус бол Эрдэнэтийг барьж бай- гуулсан гол хүй юм. Зовхон сүүлийн гурван жилд МХЗЭ-ийн илгээлтээр очсон 1000 гаруй залуу өнөөдөр ор- чин. үеийн өндөр мэргэжилтэй хү- мүүс болж 40 топи даацтай БицЭг БелАЗ-аар хүдэр тээвэрлэн, 2 500 морины хүчтэй хорс хуулагч трактор, асар хүчтэй бутлагч, тээ- рэмдэгч машин .нүргэлүүлэн, 8 шоометр багтаамжтай экскаватор ажиллуулж, хотын шинэ барилга дээр гагнуурын очис бутрааж, залуу насныхаа хийморь золбоог бадрааж байна. 3. ЭРДЭНЭТ-ЗЭСЭН УУЛЫН хот Эрдэнэт бол дэлхийд нэрд гарсан, зэс-молибдений цөөн том ордын нэг. Хамгийн гол нь зэс, молибден Хх9- мээх энэ хоёр металл орчин үеийн шинжлэх ухаан, техникт маш их хэ- рэгцээтэй юм. Тухайлбал зэс цахил- гаан дамжуулах, бас уян хатан Ча- нараараа онцлог. Одоо дэлхийд олборлож байгаа бүх зэсийн тал хувийг цахилгаан дамжуулагч хий- хэд, бусдыг дулаан шингээгч, хөр- гөгч, зэрэг төхөөрөмж, янз бүрийн хайлш гаргах, ургамлын өвчин уст- гагч, бордоо хийх, арьс шир, будгийн үйлдвэрт ашиглах зэрэгт өргөн хэ- рэглэдэг. “Молибденийг авч үзэе. Сансрын хөлөг дэлхийн агаар ман- далд орж ирэхдээ гаднаа 6-7 мянган градус халдаг байна. Тийм асар их дулааныг даах хайльш, ганг хийхэд молибденийг ашигладаг юм. Ойрын жишээ дурдахад автомашины мото- рыг ширмээр хийдэг бөгөөд түүний найрлагад дөрөвхөн хувийн молиб- ден холиход бат бөх чанар нь хэд С. Лувсаншагдарын авсан Дахий. илмэгддэг амаа, Ийм их ач тустай өрдөс баллаг агуулсан Эрдэнэт уул иаанадал,(10-100 жилийн нөөц» тай, 4, ЭРДЭНЭТ--НЛЙРЛМДЛЫН хот Эрдэнэт бол олон үндэстний най» рамдалт, хамгийн их ажилсаг о0| гэр бүл, Тонд манай улсын 18 ай» маг, 2 том хотоос ирсэн халх, бу. риад хасаг, дорпод, торгууд, оолд, захчин, урианхай, үзэмчин, цаатан аа» рэг үндэстэй ястим хүмүүс бий, ЗХУ-ын 15 бүгд найрамдах. улсаас ирсэн. орос унирайн, белорусс, ар- мєн, узбек, нир, якут, чуваш авар зэрэг 48. үн- дэстэн ястан хүмүүс буй. Мон точ- нөөн үндэстэн ястны өчиоон хөвгүүд, охид байна. Цөм нэг зорилго, хүсэл мороодол- тэй. Тэр нь Лепин, Сүхбаатар парын үүсгэн үндэс суурийг нь тавьсан монгол-зовлөлтийн ард түмний ган бат найрамдлыг улам бэхжүүлж, социализм, | коммунизмыг барьж байгуулах арнун сайхан үйлс юм. Найрамдлын хотынхон юу хийж бү- тээв? Тэд хэдхэн жилийн дотор орон сууцны иж бүрэн хорооллууд бүхий Эрдэнэт хот, олон сая тонн хүдэр ашиглах уул уурхайн баяжуулах нүсэр том комбинатын эхний ээлжийн барилга, Дархан-Эрдэнэтийн 180 км урт автомашины зам, Салхит-Эрдэ- нэтийн 168 км урт төмөр зам, Сэ- лэлгэ-Эрдэнэтийн 64 нм урт ус та- тах хоолой, Галуут нуур-Эрдэнэтийн цахилгаан дамжуулах өндөр хүч- дэлийн шугам, өндөр хүчин чадал- тай засвар үйлчилгээний комбинат, сургууль, ясли, соёл урлаг, змнэ- лэг, үйлчилгээний олон зуун барилга барьж ашиглалтад өгчээ. Найрамдлын хотынхон найрамд- лын хүчээр үйлдвэр, хотоо улам өр- гөсгөн тэлнэ. Энэ зууны, нэрд гар- сан нэг том барилга байгууламж эх орны маань газрын зураг дээр Эр- дэнэт нэрээр ийнхүү сүндэрлэн бос- соор байна. Эрдэнэт бол манай өсөх үеийнхний хүч чадал, эрдэм мэдлэгээ сорих газар мөнөөсөө мөн! С. Надмид гэрэл зураг Ний, 27-07-2-72--777- 2 со 1 72772222 ТШРЧЕНБ, БЭШТЭЭ Ч | ТООНЫ ХЭЛЭЭР т «Эрдэнэт» комбинатын Зу" раг төслийг ЗХУ-ын «Гипроцвет», «Меканобр» зэрэг голлох хүрээ- лэнгүүд, бусад 40 шахам зураг, хайгуулын эрдэм шинжилгээний хүрээлэн, байгууллага боловс: руулжээ. тус «Эрдэнэт», барьж байгуулахад ЗСБНХУ-ын 172 хотын 414 үйлдвэрийн га: зар тоног, төхөөрөмж, машин ме: ханизм нийлүүлжээ, комбинатыг Үс Эрдэнэтэд доо. «Интер: татар, назан, гүрж, баш- - нацноналч» бригад 82, «Найрам- дал-Дружба» баг 49 байна. Түүнд монголын 841, зөвлөлтийн 841 мэргэжилтэн оролцож байгаагаас гадна зөвлөлтийн 800 гаруй мэр- тэжилтэн монголын 400 гаруй залуу ажилчдыг халамжлан хү" мүүжүүлж байна. то Эрдэнэтийн 40 гаруй брни- гад, хамт олон 1978 оны төлөв- лөгөөг 2 сарын өмнө биелүүл: жээ, шиинппиинпииииилииниииниишинншиинииинишгшнишиииицапииниииииишииииииииинллгтиИИИгНИШИР шишишигапийшиии НАМЫН ЛООЗОН ПИОНРР СУРАГЧДЫН АМЬДРАЛД НҮДЛЭН ХАМГААЛАГЧИД Нийслэлийн 11 дүгээр дупд сур- гуулийн 7-гийн «Гэ» ангийн сурагч Г, Отгошиаргал даргатай ИХШ-ын гишүүд сургуулийн эд хогшил, орч» им. мод бутыг хамгаалах, сурвалж- лан сурталчлах юкилдаа амжилт олж байна, Лиги бүрээ яаж тохижуулсиыг мэ- дээлэх самбар, нүдлэн хамгаалагч тэргүүний хүүхдийг сурталчилдаг зурагт сонинтой болжээ, Энэ ажилд бэин «В», б.тийн «Аь 7-гийн «В», А-ийн «В» ангийн НХШ- ын гишүүн пионер сурагчид идэвх» тэй оролцож байна. ЗУРАГ ДЭЭР: " б-гийн «А» ан- гийн сурагч С. Баасанжав НХШ-ын сурвалжлан сурталчлах хэсгийн идэвхтнээр ажилладаг. ? Э” 297 СРЛРИЛ 8-ын «Вэ» ангийн сурагч Ж. Ур- жинбадам сургууль орчны мод, 0бу- тыг хамгаалахад идэвхтэй оролцдог. » 8-ын «Гэ» ангийн сурагч 5. Оюунцэцэг анги, танхимын хананд цэцэг тарих ажлыг хариуцаж энэ жил ангидаа 12 цэцэг тарьжээ, 4-ийн «Бэ ангийн сурагч М.Бат- магнай сургуулиа тохижуулахад тусалж, загас үржүүлэх аргыг сайн сурчээ. ? 6-гийн Баттулга сурагчдад гамтай эдэлж, талаар байнга зөвлөдөг. «А» ангийн сурагч Ч. ном дэвтрээ цэвэр сайхан бичих С, Бодоош “Б Шинэ он гара ерөнхий боловсролын лиудад шинэ Жилийн от наадам болно. М Энэ матерпалыг өөрийн сургуулийн 9. БААСАНЖАВ (Ерөнхий боловсролын сур» гуулийн пионер сурагчлын сүлд Модны наадамд зорну- яав). 1. 1979 он: Мөнх насыг насалсан Мөнгөн буурал тэргүүнтэй Энх жаргал эдэлсэн Мөрсөдөл хүслийн ерөөлтэй Өвлийн өвгөн Буурал гуай Өргөн дэлхийд айлчилсаар Манай наадамд оролцохоор Морилон ирлээ, угтацгаал! (Хүмүүс босоцгооно. «Эх орон» гэдэг дараахь дууг нийт пионер сурагч дуулна). «ЭХ ОРОН» Дэлгэр монгол орноо Магтаж бид нар дуулахдаа Тэнэгэр сайхан жаргалаа Бахдаж заавал оруулдаг Амьдралын хамаг жаргал нь Эрх чөлөондөө байдаг Аливаа тэр чухлыг нь Ард бид нар эдэлдэг Хөдөө тал минь малаар дүүрэн Хөвч ой нь ангаар бүрэн Хөрсөн дор нь эрдэнээр арвин Хүний хэрэгцээ пем багтсан Яндаж болдоггүй далай шиг Ягсан баян нутаг вэ! Ямар их хувь заяагаар Бид нар эзэн болж: төрөв! (Ингэж дуулж (байх үеэр өв- лийн өвгөн «1978», «1979» оныг хоёр талдаа бараа болгосоор хү- рэлцэн ирж мэхийн ёсолно. Үзэг- чид дундаас!) Ї. хүүхэд: Мөнх насыг насалсан Энх жаргал элэлсэн Өвлийн өвгөн Буурал гуай Та Өлзийтэй сайн явж ирэв үү! Буурал гуай: 2 Сайн явж ирлээ Буурал гуай нь, Сайн сурч байна уу, хүүхдүүд ээ! (Бүх үзэгчид нийтээрээ «Сайн!» тэж нэгэн зэрэг чанга дуугаар хариулаад, толгой дээрээ тараа өргөж алта ташина). Буурал гуай: Сурагч багачууд та нарын Сурлага хөдөлмөрийн дээжээр 1ечир бүхнээн чимсэн Төнх ногоон сүлд мод Сэтгэлийг маань хөгжөөж байна Итгэлийг минь бадрааж байна. Ургаад гарах цэцэг шиг Ундраад гарах булаг шит Ижил хөөрхөн тагтаа шиг Адил хөөрхөн та нартайгаа Өнгөрөн одох хуучин оноо Хөлтэйхэн үдье Өөдөөс айсуй шинэ оноо Дөлтэйхэн угтья! (Үзэгч пионер сурагчид босож, хөгжимд ая тогломогц «Нараа баясан угтья» гэдэг дууны 2 бад: гийг алга ташиж дуулиа). «НАРАА БАЯСАН УГТЬЯ» Улаан наран урган мандлаа Уулын оройг гэрлээр чимлээ Асралт сайхан аав баяснаа Энэрэлт сайхан ээж баяснаа Өглөөний зоригоор Дх ХХ 2 Жеаё«гЫЦн ЛААШОАФУУУЄМА.АМ сс0ШШШИ УМ сс х ойртлоо, Удахгүй сургуу. ололт амжилтаар байжуулан цол, жилж, сургуулилах, нийтээр Дуулах (нэр дурдсан) дууг урьдчилан аааж сургах ааргээр сүлд модны наадам- олгон Буурал | даа ээс сайн бэлтгэррэй, , Шинэ. оны үг хэрсэн : ж болгон нийтэллээ. Опоог үлнээ Опоодрийн: үйлсээр Маргаашийг угтанаа! Алтан: наран урган мандлаа Алсын бараа дэргэд ирлээ Ачит сайхан. багш балсиаа Анд сайхан нөхөд баяснаа Өглөөний зоригоор Өнөөг үлдлээ Өнөөдрийн үйлсээр Маргаашийг угтанаа! Буурал гуай: Сүлд модны наадамдаа цугласан Сэргэлэн багачууд Та иартаа хандан Хэлэх үгийг минь алдалгүй чагнаарай Тавих асуултыг минь түдэлгүй хариулаарай! Эвлэл ахынхаа ХҮ!Ї их хурлын Пионерийн «Залгамжлагч» ТУ чуулганы Дэвшүүлсэн зорилгод зориг нь бадарсан Дэлгэрсэн бүтээлээр нэрээ мандуулсан Түмэн хүүхдийн нэг-Цолмон хүү минь Буман охидын нэг-Наран охин минь Өвлийн өвгөн Буурал гуайнхаа Өгсөн асуултыг тодхон хариулаарай! (Цолмон, Наран хоёр Буурал гуайн дэргэд очиж, үзэгчид рүү харан зогсоно). Буурал гуай: Энхрий хайрт МАХН-ынхаа дэвшүүлсэн Эрхэм лоозонг Та хоёр “Өдоо хэлнэ үү! Цолмон хүү: «Хүн бүр бага балчраасаа эхлэн Наран охин: Туйлын аж ахуйч, арвич хямгач... Цолмон хүү: социалист өмчийн эс ширхэг бүрийг Наран охин: алхам тутамдаа нүдлэн хамгаалагч, Хоёулаа: Хөдөлмөрийг бишрэн шүтэгч байх ёстой. (Цолмон, Наран хоёр үзэгчид дунд очно. Пионер сурагчид нэгэн зэрэг босч, «Намын магтуу» гЭ- дэг дууны нэг бадгийг дуулна), «НАМАА ДУУЛТЬЯ» Хун цэнгийн дэвэлтээр Дүүлээд гарамгүй уултай Хулан тахийн хатираагаар Туулаад барамгүй талтай Уудам монгол орноо Улаан нар шиг гийгүүлсэн Ардын хувьсгалт Намаа Аялгуут дуупдаа магтапа 1978 он: Өнгөрч байгаа хуучин ол би Үйл яв р арвинтай Ирж бё 11171152811101) Өргөх бэлэг арвинтай Өвлийн хүйтэн. жаврыг Өлчир малчид няцаасан сонины зөвлөл Төлөөр өсөх сүрэг маань Түм түмээр нэмэгдсэн Үрээр дэгжжих тариа маань Топп тонпоор прпижсап Эх орпы хогжлийн алхаа Эпхийп сүрд жапхаа нэмсэн Эрдэнэт, Бага нуур, газрын гүнээс Эрчимт хөдөлмөрийн шим ундарсан Ган зам, өндөр хүчдэлийн Гарааны шугам холыг зорьсон Гайхамшиг түгээх шинэхэн хотууд Гэрэл, соёлоор хотлыг чимсэн Олон улсын пионерийн «Найрамдал» лагерь нээгдсэн Олон орны хүүхдүүд Найзан дундаа хөгжилдсөн 7Кавхлан төгөлдөр Комсомолын 7Каран насыг тэмдэглэсэн Залуучууд оюутны их наадам Замилан хорвоог баясгасан їШижтэр сайхан ололтоо Нижгэр дуутай өргөж байна Шилдэг сайхан бүтээлээ Шинэ ондоо барьж байна. 1979 он: Итгэл тэмүүлэл дүүрэн Ирж байгаа шинэ он би, Онцлог нэрээрээ бол Олон улсын хүүхдийн жил би, Суурь машин захирсан Ажилчин олны золбоон дээр Сүргийн дэргэд саравчилсан Малчин олны магнай дээр Сурахын төлөө шамдсан Сурагчийн дэвтрийн нүүрэн дээр Соён гийгүүлэгч багш нарын Номын сангийн тавиур дээр Социалист их амжилтын Дэлгэрч мандсан цэцгэн дээр Үндэстэн бүрийн багачуудын Үргэлж тэмүүлсэн сэтгэл дээр Өвлийн өвгөн Буурал гуай шиг Ерөөл нэмэх гэж ирлээ би! Өнгөрөн одох хуучин онтойгоо Уулзах гэж ирлээ би! СҮзэгчид алга ташиж баяр хүр- гэнэ). Буурал гуай: Ширхэг нэгэн хадаасгүйгээр Чимх нэгэн шохойгүйгээр Дусал нэгэн будаггүйгээр Өөдөс нэгэн шилгүйгээр Цуудас нэгэн банзгүйгээр Соом нэгэн утасгүйгээр Төө нэгэн төмөргүйгээр Сургуулийн сайхан танхим Тохижиж байхын аргагүй Сүрлэг сайхан орд харш Сүндэрлэж байхын нөхцөлгүй Энэ бүхнийг амилуулдаг Эрчимт сайхан хөдөлмөргүйгээр Энхийн сүрлэг бүтээл Сүмбэрлэж байхын аргагүй Энхрий балчир жаахан гэж Эрхлэх муу зан сураагүй Эрэмгий хүлгийн удам Эмнэг хангал номхруулсан Тансаг шимт газраас Тариа ногоо хураасап Таван хошуу малынхаа жэү тллэтэажэн.гггэ Тэтээл бэлдэхэд тусалсан Сүрэг, хамгаалах нөхөрлөлд Сайн дураараа тэгдсэн Спаль сүү яарпижуулж Сайхан идээ дээжилсэн Хот орноо цэцэгжүүлж Харш ордыг барилцсан, Ходолмор шингэсэт бүхнийг Хамгаалж нүдлэж сурсан , Сурагчийл гол хөдөлмөр Сурлагын амжилтад шамдсан Авхаалж сэргэлэн хүүхлүүд Алхдугаар чуулгандаа хурж Ариун цагаан хөдөлмөрийнхөө Ашдын шимийг хүртлээ Луслыг хураавал далай болно Луулсныг хураавал эрдэм болио Хүп болох батаасаа Хүлэг болох унаганаасаа Намынхаа эрхэм лоозонт Багаасаа хэрэгягүүлж сураарай! Наспыхаа туршид баримтлах Хэвтшил болгож заншаарай! Хоёр он: Азай буурал таныхаа Алтан сургаалыг биелүүлтэ Атиун цагаан хөдөлмөрийн Алдрыг өргөн бадруулна! Намынхаа эрхэм лоозонг Багаасаа хэрэгжүүлж: сурна Наяаспыхаа туршил. баримтлах Хэвтил болгож завшина! Хэзээд бэлхэн! (Нийтээр алга ташиж, баяр хүргэнэ. «Нүллэн хамгаалагчдын луу? луулцгаана1. Буурал гуай: Манлай намынхаа жологллогоор Манлал пэвшил погцолсон Монгол-Зөвлөлтийн арл тумний Мөнхийн найрамдал цэцэглэсэн Танай сайхан оронд Тавтай сайхан зочиллоо. Өвлийн өвгөн Буурал гуай нь Өөр сургуулиар айлчлая лаа. (Тїолмон хүү, Наран охин хоёр Буурал гуайн дэргэд ирнэу. Цолмон хүү: Сүр жавхлант энх тайвны Атпун тэмцэл нягтарсан Сүмбэр их барилгын Аварга цамхаг өндөрлөсөн Наран охин: Социалист хамтын нөхөрлөлийн Баатар алхаа жигдэрсэн Империалист харгис хүчний Бурангуй санаа бутарсан Цолмон хүү: Үй түмэн хүүхдийн Үерхэл нөхөрлөл зузаарсан Буурал гуай: Гайхамшигт эриний багачууддаа, Сурлагын амжилт хүсье! Гарамгай гавьяа байгуулах Аз жаргал ерөөе! (Үзэгчид босож алга ташинэ. Өвлийн өвгөн Буурал гуай хуу- чин, шинэ хоёр оноор замчлуу- лан амьтдынхаа хамт явл: одно. Нийтээрээ «Шинэ жилэ-ийн тухай дуу дуулна. Үүний дараа үзэгчид байраа эзэлж, шинэ он үдэшлэг, нопцертыг удирдана). 00пш1:1066666666666666666 ХЭЛ ээ »» ХЭСе хССШИУУУЛАЙУМлММ ҮС РЭН ХХ ХУАУУХБАР БХаАаХ уух ххх ххх хэхэх АЖЭЖЖ Ж «ХХ Ж УУММ”О"М "ди НАМЫН ЛООЗОН-ӨСВӨР ҮЕ- УРАН ЗОХИОЛ тогоо : ээл 1 Залуу зохиолч Б, агддаг нэ?» гэсэн пом бични ЇЕ АНХНЫ БҮТ зоо Төмөр хүүхэд та нарг "йхүүлаж юм. Энэ 00» Сурагч Д. Эрдэнэчулуун Ч Г4нннн812 оЖ Бэ87 зориулж «Говийн үдэш», хиолчийн хөдөлмөрийн Ч сац уралдаанд өгүүллэг, Шү. н аолүнид шидгүй «Онгоцны цонхоор юу ха- сэдэлтэй шүлгээс НийтөллЭ .1 олж. бай и ям юэ! т нан Зүнэлэагчэадүү Уг ХҮҮХХЙН авьлас билгээ улам Буу нтн амьд: рал, эрдэмд хичээн суралцахыг ерөө Эсээ ши Ням гаригийн Өглөө билээ. Нар гарахын Өмнөхөн байлаа, Хэн пэг нь Хаалга тогшлоо. Хэн вэ? гэвэл Би байпа гэлээ, Хаалга онгойлговол Босгоны цаана Хандаа охин Зогсож байлаа. Баахап юм Зөвлөсөн юмдаг Хэнийг даргаар Сонгох вэ ч гэх шиг Хийх ажлын Төлөвлөгөө ч гэх шиг Нэрсийн жагсаалт Гаргал ч гэх шиг Нэг л зүйл Зөвлөөд байсан гэв, Бодоод бодоод Олдохгүй байсан Болсон явдлын Учрыг ойлгов. Гэрийн хорооллын Пиопер чироогийц «Гэрлийн эргүүл» Байгуулсан туршлагаар Өөрийн байрны Хүүхдүүдийг Саяхан Хандаа Эргүүл байгуулжээ. Энэ тухай Дурдахын учир бол Эгшиг шүлгээр Хэлэхийн учир, бол Хандаа, даргатай Гэрлийн эргүүлийнхэнд Халуун баяр : Хүргэе гэсэн ом.” Бусад хүүхдэд” цуглуулж Хандаа охины Баруун гул руу Хадаас хатган Уйлуулсан ч удаатай Эцэг өхийн Хуралд ирсэн Эмгэн: Догоо гуа! Талгаараа тулж Гурилан хөлтэй Цэг сандал дээр Гучин мипут Суусан ч удаатай Хэн нь чухам Аль сандлыг Хэзээ эвдэлсиээ Хэлж мэдэхгүй «Аль нь чухам Миний сандал вэ?» Айгийн сурагчид Аанай л мэдэхгүй. Үлгэр гэхэд Үнэн ч юм шиг Үнэн гэхэд Үлгэр ч юм шиг Эмх замбараагүй Ийм анги Энэ хавьд Байдаг байжээ. Тэр анги Одоо ч бас Тэр л хэвээрээ 1Өсммялөг / Цахилгаан хонх жингэнэн "дуугармагц хонгилоор пааш дааш сүлжилдэж байсан су- їрагчид анги, алгидаа орц- тоож чимээ шуугиангүй бол- лоо. Харин манай анги цоо той тул бид орж чадсангүй. “Тэгтэл багш ирж: -- Хүүхдүүд ээ! Тусгүй юм болж дээ. Түлхүүр чинь гарсаигүй. ЛД БЭиНЭ бидний ард зог, сон байсан. Волд урагшаа їхсанаа: Хэд АГ Багш аа| Би ангидаа мартсан малгайгаа. авах гээк орой ирсэн. Үүдний жижүүр эгчээс түлхүүр авсан. ТТүл- хүүрээ эргүүлэх гээд дийлэх» гүй болохоор томрөөр хөш» чихсэп. чинь | хугарчихсан гээд дуугүй болоп. Багш: -- Чи үнэнээ хэлсэн чинь сайн “байна. Харин эвтэйхэн оролдохын оронд хэт хүчилж түлхүүрээ хугалдаг чинь ба« заахгүй хэрэг! Чи намын лоозойг алхам бүртээ. сайн санаж явж чадаагүй байна. Чамаас болж хичээл тасар» лаа. р иь намын «лоозон бол бүх алшл урагштай сайн бүтэхийн чухал түлхүүр шүү дээ гэв. Болд дуугүй толгой дохив, Багш, оролдсоор байгаад ангийг арай гэж онгойлгов. Тэгэхэд хаалганы хэсэг газ рын будаг халцарсан «юм. Түүнийг Болд цагаан өнгөөр Амар мэнд нэ туршлагыг " Байсаар байна -уу? ээг СОЛЧИХСОН: байна ШИЛ! цг, будсан -боловч ялгарч хараг- Асуусны дараа. тэр Бушуухан бас Үгүй дээ гээд хугархай түлхүүр үзүү- дана. Бусад: ангийн зарим -- Ах аа, та. Хүртээе. гэсэн” том” Үгүй, лэв. Өчигдрийн жижүүр л хүүхэд /- «нөхөөс. тавьсан |» Гэрлээ унтраагаач гэлээ.” Үнэхээр сайи Їхугалсан байх гэж: ангийн- хаалгатай анги» гэж тоглоом -- Баярлалаа охин минь Одоохон гэвэл Анги болсон. Өвгөн Пунцаг гхан маань ам өрсөн шуугилд лаа. Өчигдөр жижүүр хий- хийхэд бид. бүгдээр ичнэ, Тэгээд ангийнхаа хаалгыг. Бяцхан охин Орой сэн Энхээ, Мөнхөө хоёр Ч б 5 рой бүр... шэрлнын 2 тэр дор нь шинэчилж будав. “ыөхсүүэ шуЛн Өнөөх ангид «үгүй үгүй» «эж “сандран Одоо манай ангийц хаалга, . этэл түүний- Очдог болсон бүлтэгнэв, Багш: - цоож зүв зүгээр болсон. Ха“. Зүүн ханцуй-дээр «Гэрлийн эргүүл» гэсэн Тэмдэг харагдлаа Дээшээ Хандаа Шатаар өгссөнөө Дэндэвийн хаалгыг Тогшиж ,дуулдлаа. Болсон явдлын Учир утгыг Бодбод бодоод Ойлгож” чадсангүй... Хажуугийн: өрөөнөөс: Том хүү харин “Хандаагийн-тухай Ингэж хэллэз. -- Манай байрны Хүүхдүүд өчигдөр Магад нэг зүйл. Сэдсэн байх аа! Баруун орцны. Үүдэн дээр тэд Гурвын «А» анги Гучин сандалтай Гучин сандал нь Гучин гэмтэлтэй Ангийн сандлын Аль нэг дээр Аятайхан суухгүй бол Тун горьгүй. Арын ширээний Сурагч Дэндэв Ар. дагзаараа Унасан ч-удаатай Ач хүүгээ Дагуулан очиж Ангийн сандлыг Засдаг болсон Арван орой Явсны эцэст, Ангийн сандлууд Бүтэн болсон. Нэг бүрчлэн тэгээд Тосон будгаар «1--80» хүртал Номер бичсэн Гурвын «А» анги Гучин сандалтай. Гучин сандал нь Гучин номертой. Гучин номер нь Сүчин эзэнтэй, Б. Төмөр тогод типапииппинипиипииниипнийиинииллуцилни циииииилашиШ 1-4 2? “ХОР --2 шЕстаРн “айльжс.. Ї лийн хороо, Ардын боловс- шишийн цшииншишниннийн иш ини -- Өөр түлхүүр байхгүй. Хаясаар байгаад та нар ганц түїхүүртэй үлдсэн байна. Үлдсэн нь энэ! Өмч хөрөн- гийн эс ширхэг нэг бүрийг нүдлэн хамгаалж, хайрлаж байна гэж үзэж болох уу? (Хэн ингэсэн нь ч. мэдэгдэх лом алга. Нүдлэп хамгаалах штабынхиаас мэдэх хүүхэд байна уу? гэхэд нэг ч хүүхэд їївэн рин: «Намын лоозон бол бүх “ ажил урагштай бүтэхийн чу» хал түлхүүр» гэсэн багшийн» хаа үгийг бид үргэлж санаж явдаг юмг- О7 04 : “Сэлэнгэ аймгийн. Баян- - гол сумын 8 жилийн дунд сургуулийн 8-ын «А» ан гийн сурагч : Д. Эрдэнэчулуун ”“““ОУРАГЧИЙН ЧӨЛӨӨТ ЦАГ. - - Шинээ Н НОМЫН ЗУРАГ Ё мхзэЭ-нйн Төв Хорооны ролын Яам, Соёлын Яам- /ЗУРАГ ДЭЭР: Ардын зо омх э! р : Бо соёл хүмүүжлийн танхимд ны хэвлэлийн нэгдсэн ре- Боловсролын Яамнаас эрх- Зо номын .зураачдын . уран.дакцнас-эрхлэн-. гаргасан лэн хэвлүүлж байгаа «Бїи : бүтээлийн үзэсгэлэн, нээг- тус үзэсгэлэнд- -30 гаруй | : 2 Ч 5 ч.Эууч хог ӨХоСҮт ОЭНан Ё дэв, зураачийн 300 шахам бү. "9 Тэнгэр хүү» үлгэрийн : 125435 МХЗЭ-ийн: Төв Хороо, тээл тавигдсаны ихэнх нь "ӨМД ХҮҮХДИЙН Номын зу ё2 Эдгээр дөрвөн төслийналинаар нь энэ байшинг барь-. : Р Р сан л : 2221: . Монголын урчуудын эвлз- хүүхдийн номын зураг Раач Д. Батсуурийн хий байна: сэн бүтээлээс. Туслан -- Зураг тус бүр хэдэд градусын өндөг вэ?-- Энэ жүжигчин олон хотоор, явж тогложээ, :Анх ямар хотод тогло- сон бэ? . 8 - тапиилааиггигаиагганишииигиииитииниии шини! ханийн ини Эрхлэгч Ц, ДАШДОНДОВ » Мидекс-14140 (24252217 Дд. Сүхбаатарии дэрэнншший Улсиш | коплолийц комбинатад хэвлэв, А--89071 төлөө хэзээд БэлхэнН влйгтУн ПИОНЕР БАГАЧУУДАА! ТА НАР. БОЛ ТӨРӨЛХ ХАЙРТ ЭХ ОРОНДОО СОЦИАЛИЗМ, КОММУНИЗМЫН. САРУУЛ САЙХАН БАРИЛГЫГ ЦОГЦЛОН БОСГОХ ЭРХЭМ ХУВЬ. ТАВИЛАНТАЙ ХҮМҮҮС ЮМ. 10. ЭДЭЛИЛ «Хун БУР БАГА БААЧИРААСАА | ЭХЛЭН ТУЙЛЫН АЖАХУНЧ, АРВИЧ ХЯМГАЧ,СОЦИАЛИСТ- ӨМЧИЙН ЭС ШИРХЭГ БУРИЙГ о е АлхАМ тутАМДАА НУЛЛЭН төө ХАМГААЛАГЧ, ХӨДӨЛЛөӨРий 28 БИШРЭН ШУТЭГЧ БАЙХ 0/с Жор өэ о. ОООНоОоо 20 (ер тог3 111111ү711711:777 1 ин 24 “ӨСВӨРИЙН СУРВАЛЖЛАГЧ: -- Та манай орны ерөнхий бо- ловсролын сургуулийн сурагчид хөдөлмөр соёлын улсын анхдугаар чуулганаа ямар амжилт бүтээлээр ! ї 32 : 1 107 угтсан тухай ярьж өгнө үү? 2 САЙД: “20. -- Сурагчдын хөдөлмөр соёлын 41, УН”. улсын анхдугаар чуулган нь Ю,. Їт 488. Зурдгт Хуудсыг Д.ПЛУшкин Цэдэлпбал даргын санаачилгаар | ! Шлээ ЭР тэг МАХН-аас дэвшүүлсэн зарчмын чухал ач холбогдолтой шидовопг манай орны нийт пполер сурагчид хэрхэц хэрэгжүүлж, амьдрал К-55-(29:25) 09) “41. СУРАГЧИД. АНХДУГААР ЧУУЛГАНДАА: Сурагчдын хөдөл- мөр соёлын улсын анхдугаар чуулганы өмнөхөн БНМАУ-ын Ардын Боловсролын Яамны Сайд Р. САН- ЖААСҮРЭНТЭЙ манай өсвөрийн сур» валжлагч |Т. Арну- наа уулзаж, доорхи асуултад . хариулж өгөхийг хүссэн юм.» Энд сайдын өгсөн тарнултыг | нийтэл- ” дээ. 237: : ахуйдаа хэвшүүлж байгаагийн нэг ёсны томоохон үзлэг, шалгуур бо- лох юм. гар 477320 Тус: орны ерөнхий боловсролын нийт пионер сурагч намынхаа лоо- “ вонг хэрэгжүүлэх урван дор чуул: ганаа” угтаж, хавар, зун, замрын ажилд идэвхтэй оролцон, амжилт бүтээл гаргалаа. Үүнийг саяхан болж өнгөрсөн сургууль, хот, районы хөдөлмөр соёлын чуулга- нууд харуулав, : олг илэн 3 - хан 24г 22122222 Төгсгөл нь 1 нүүрт ЗУУЛГАНЫ ТӨЛӨӨЛӨГЧД ХҮРГЭЕ! “СУРАГЧИД АНХДУГААР ЧУУЛГАНДАА Төгсгөл, Түрүүч нь 1 нүүрт Олон мянгач пионер су- «рагч тол хүлээн авч бойжуу- лах, хашаа, хороо барих, засч сэл" бэх, хадлан тэжээл бэлтгэх, тариа логоо хураалцах зэрэг ажилд биечлэн оролцож амжилт таргас- ны дотроос 800 гаруй сурагч сур- гууль, аймаг, хотын хөдөлмөрийн аварга болсон байна. Олон зуун сурагч сургуулийнхаа шеф нэг" дэлд хонь хяргах, аргал түлээ түүж өгөх, мал сааж, цагаан идээ х, эмпэг хангал сургаж, Уулалга эдэлгээнд оруулах зэрэгт туслан, нэгдэлч малчдын хайр та" лархлыг хүлээжээ. Энэ зун хө- дөлмөр-амралтынл 183 зусланд 21400 сурагч амарч, хөдөө алс ахуйн үйлдвэрлэлийн | дадлага эзэмшлээ. ӨСВӨРИЙН СУРВАЛЖЛАГЧ: -- Чуулганд төлөөлөгчөөр шал" тарсан зарим сурагчийн хийсэн ажлаас ярьж өгнө үү? САЙД: -- Дорнод аймгийн Чулуунхо” роот сумын дузд сургуулийн 8-ын «А» ангийн сурагч Д, Энх-амгалан өнгөрсөн зуны амралтаараа нэг" дэлд 28 өдөр ажиллаж, 489 хонипг тоос 1072,5 кг ноос авч иоос хяр- галтын аварга болжээ. Мо энэ сурагч сургуулийнхаа бисийн та- мир, бага анги, хэлбичгийн каби” нетад 25 үзүүлэн тациулах мате- риал хийж өгсөн байна. Баян-өлгий аймгийн Ногоонпуур сумын найман жшлийн сургуулийл 8 дугаар апгийн сурагч С. Шайла- даа мал төллөх үеэр нэгдэлд ажиллан 67 хурга бойжуулж, 16 мал тэжэаэсчээс гадна зуны амрал" таараа 450 хурга маллан, хурга цэг бүртээ дундаас дээш тарга авахуулжээ. Баянхонгор хотын нэгдүгээр наймач жилийн сургуу: лийн 8 дугаар ангийн М. Лхагвасүрэн амралтынхаа ху- гацаанд газар тариалачгийн аж- лын мэдлэг, арга барилыг эзэм: шин 7115 нг төмс хураан авч хөг дөлморийн амжилт гаргасан бай- на. Ийм жишээ “олныг дурдаж болно. Энэ дашрамд, амжилттай сайн суралцахын зэрэгцээ ажил хөдөл- мөрт амжилт бүтээл гарган, анх: дугаар чуулгандаа шалгаран орол: цох гэж байгаа хот, хөдөөгийн пнолер, сурагч-төлөөлөгчдөд «Пио- нерийн үнэн” сониноор дамжуу- лан баяр хүргэе! ӨСВӨРИЙН СУРВАЛЖЛАГЧ: -- Та мапай өсвөр үеийихний цаашид анхаарвал зохих зүйлийн талаар зөвлөлгөө өгнө үү? САЙД: -- Пионер багачууд та бүхнийг ажилсаг, хөдөлмөрийг чин сэттэ" лээс хүндэтгэл үздэг, эх ориыхоо бүтээн байгуулах ариун сайхан үйлсэд идэвхтэй оролцдог иргэд болгоп хүмүүжүүлэхийн төлөө бүх нийтээрээ анхаарал халамж тавын байпа.Үүнд нам,улс,олон нийтийн бүх байгууллага, сургууль, албан үйлдвэрийн тазар, хөдөө аж ахуйн нэгдэл, сангийн аж ахуйц хамт олон ч ихээхэч анхаарч байгаа юм. Одоо тус орны олоп сургуу- лийн ахлах алгийп сурагчид хө- долмөрийн өргөтгөсөт сургалтаар хичээллэн тэдгээрт халамжлан хү мүүжүүлэгч, хамгийн их туршла” гатай ажилчин,малчид аргатурш- лагаа зааж, зөвлөж байна. Хүү- хэд та пар ахмад үеийнхїїзэсээ 0Д БАЯР сурагч: - сурах, тэдїий хөдөлмөрч сайхан уламжлалыг улам баяжуулж, өв- лол авахыг туйлаас эрхэмлэх хэ? рэгтэй, Та нар МАХН-аас дэвшүүлсэн маш чухал лоозонг зөвхөн чээж- лагчид биш, түүний үг бүрийн утга учрыг танин мэдэж, гавшгай хэрэгжүүлэгчид байх ёстой. Өлөєг дөр лоозонг хэрэгжүүлэх хөдөл: гөөн нийт сургууль дээр ид өрнөж, нүдлэн хамгаалах штаб, зөвлө- лүүд байгуулагдан, сургууль нийг- мийз өмч хөрөнгийг хайрлан хам” гаалах, арвижуулах хөдөлгөөн, санаачилта гарч байна. Манай пионер сурагчид хөдөл- мөрийн дадлагатай болж, эх ор- ныхоо бүтээн байгуулалтад хувь зэмэр оруулах чадвар ззэмшсэ- нээр ард түмнийхээ өмнө ямар хүн болж байгаагаа илтгэн харуу” лах үүрэгтэй. Та нар ажилсаг аав, ээж, ах эгч нарынхаа халааг зэр төртэй залгамжилж атрын-шан та: тах, үйлдвэрийн цехэд суурь ма- шин эзэмшин ажиллах, мянга, мянган мал сүрэг хариуцан мал- лах, хот, хөдөөд барилга барилцах хувьтай хүмүүс. Үүнд бнеэ бэлт- гэх хэрэгтэй. Одооквоос эхлэн су- рах хөдөлмөр, биеийн хүчний хө- дөлмөрт ав адилхан шамдаж ажиллавал ирээдүйд алдартай малчин, ажилчин, сэхээтэч болох зам чинь нээгдэнэ. Ажил хийсэн хүний ухаан санаа уужрач, бие бялдар өсөп чийрэгждэг. АЗ жар- галант, өгөөмөр баялаг амьдра" лын эх сурвалж болсон ариун ца" гаан ходөлморийг эрхэмлэч хүн- дэтгэж, хөдөлмөрийн үр шимийг гүн ухамсарлан ойлгож, аливаа ходолмөрт шамдан суралцах нь пнопер сурагчид та бүхний эрхэм дээд үүрэг мөн. ӨСВӨРИЙН СУРВАЛЖЛАГЧ: -- Баярлалаа, Танд. шил Ли ЛЭЭ” ДдУНДГОВИОС Дундговнос сурагчдын ходөл- мөр, соёлын улсын анхдугаар чуулганд оролцох гэж байгаа то- лоөлөгчид, ЗУРАГ ДЭЭР: Өлзийт сумын «иайман жилийн дунд сургуулийн сурагч Б. Батбаяр, /Өвөр-уртын баазад хонь хяргах ажилд орол" цои 594 хониноос 903 кг ноос авч, саалийн ферм дээр 80 ямаа маллан ээжээрээ саалгаж 12 хо: -хэг сорс, 20 кг халтар ногт 480 литр сүүг сумын вийн хөдөлмөрчдийн тө- хэрэгцээнд өгч 500 ширхэг сорс хийсэн бай- на, Мандалговь хотып төвийн пай- ман жилийн дунд сургуулийн дол- сурагч дугаар ангийн П. Алтан- туяа 3000 дэгдээхэй маллан 515 төгрөгийн ажил хийж 500 шир- хомоол түүж аймгийн хөдөлмөрийн авар, га болжээ. Аймгийн хадлан тэжээлийн аварга сурагчаар шалгарсан Говь угтаал сумын найман жилийн дунд сургуулийн 8-ын «Б» бүл- гийн сурагч О. Энхбат соодой 1100 ширхэг, өвс 800 кг, баг- сармал тэжээл 500 кг, ноос 150 нг, ноолуур 5 нг, цагаай | идээ 10 кг-ыг тус тус тушааж 5 дааг га сурган хонь 1000 гаруй угааж тарьсан амжилтаар пионер сурагчдын хөдөлмөр соёлын анх- дугаар чуулганд оролцох байна. тэж З. Нямсүрэнгийн авсап гэрэл зураг. БОЭХБЁЛАЖЛЛЛЦЕСУТЛИЛУЛЛООРЛШЕЛ”ХГВРҮЛСЛЫНТОУЭНОЛЛЛЫЫР лг лгИБИШГЛТЫШЫШ осол тли2иглглллуүлуєтЧулЖЛтТЄНСттєуЛСНД БАРУУНТУРУУНЫ СУРГУУЛИАР Увс аймгийн Баруулнтурууны 10 жилийп сургууль 978-- 1979 оны хичээлийн жилийн эх: ний өдрөөс эхлэн сурагч бүрийг нийгмийн тустай ходолморт орол- цуулах талаар ихээхэн ажил хийв. Малчдад туслах,төл бойжуулах өжилд 895 сурагчид 1400 гаруй элгэвч, уут, нэмнээ хийї «Хяргас уур»: эгдэлд тусалсны доэр та» могоо хураахад 903 багш, су: 21837 рагч 7,14 хологоор ажиллан, 280 тонп ногоон тэжээл, 18 тонц гар тэжээл, 30. тони даршилсан төжээл бэлтгэн 5 га газар идэш- ний погоо тарьж, 20000 кг ногоо хураан сургуульдаа 12000 тогрө- гийн орлого орууллаа. Сургуу: лийн. хөдөлмөрийн. аваргуудыг "шалгаруулш аймгийн: хөдөлмөр: “соёлын чуулганд 7 дугаар ангийн... !сурагч Лхамсүрэн, 10 дугаар ан- “Пионерийн ахл » гийн сурагч Дулмаа нар шалгаран оролцож, улмаар сурагч Г.Дул- маа аймгийн хадлан тэжээлийн аварга болж сурагчдын хөдөлмөр соёлын улсын анхдугаар чуул- танд оролцох болов. Дулмаа хур- та, ишиг бойжуулах, гар тэжээл бэлтгэх талаар үлгэр дууриалтай ажиллаж, малчин ах, эгч парын- хаа хайр талархлыг хүлээжээ. ах улпрдагч 1х44С, Цээамаа | Захидал, мэдээний тойм ї НАМЫН (00301 ПШОНЕР СУРАГЧЛЫ! АМЬДРАЛД Манай орны ерөнхий боловс- ролын сургуулиудын нийт пионер сурагчид МАХН-аас дэвшүүлсэн зарчмын ач холбогдолтой чухал лоозонг өөрсдийн ахуй, амьдралд хэрэгжүүлэх хөдөлгөөн өрнүүлж, амжилт олсоор байгаа тухай идэвхтэн бичигчид байнга бичиж, мэдээлсээр байна. Сүхбаатар аймгийн Мөнххаан сумын 8 жилийн сургуулийн су: рагч М. Алтаннавч өнгөрсөн зун 5 үнээ хариуцан сааж 1455 литр сүү тушаан, сургуулийнхаа х6- дөлмөрийн аварга болжээ. Энэ сурагчийг хамт олон нь сурагч: дын хөдөлмөр соёлын улсын чуулганд төлөөлөгчөөр сонгосоп байна.Өвөрхангай аймгийн Гучин- ус сумын | сургуулийн сурагчид соцналнст өмчийг нүдлэн хам- гаалах штаб байгуулан «онгөлөг, шал, тунгалаг цойх, хиргүй хаал- га, тоосгүй, орчин, бэх дусаагүй ширээ» зэрэг сэдэвт ажил зохиол: нүдлэн хамгаалагч тэргүүний хүүхдүүдийг ханын сонинд бїиг чиж сурталчилдаг болжээ. Эрдэнэт хотын пионер, сураг- чид хавар, зун, намрын ажилд идэвхтэй оролцож, төл бойжуу” лах, хашаа, пүнз засч сэлбэх, мал тэжээх, хадлан авах ажилд амжилт гаргасан байна. Тус хотын пионер сурагчдаас 250 хонь хяргаж, 800 кг ноос арч, 500 бухал хийсэн, | Улаан толгойн . САА) сургуулийн б-ын «А» ангийн сурагч О, Мандах, ходолмөр амралтын зусланд 15 хоног. ажиллахдаа олоц литр сүү саасац, Хялганат хорооны сургуу- лийп сурагч ГА. Атарцэцэг нар улсын чуулганд оролцох болжээ, Ховд аймгийн Эрдэнэбүрэн су: мын 8 жилийн сургуулийн сураг» чид «Сурагч бүр аринуй цагаан хөдөлмөрийг эрхомлэе» уриан дор малчдад туслах 3 хоногийн али сохиож, 5 өвөлжөө засч, бууц исоцлон, 18. тошг хужир бэлтгэ өгсөн байна. Мөп аймгийн. Монх- хайрхан сумын сургууль, хам- тийн аж ахуйч, арвич. хямгач аигид «Лоозонт дарцаг» шилжүүл дэг болжээ. Тосонцэнгэл хотын 10 жилийн дунд сургуульд «Нэг сурах бич- тийг 2-4 жил, номын. савыг 3-5 жил, үзгийг 1--2 жил эд: лэе, сурах бичгийг дүү ангидаа шилжүүлж өгье, хувцсаа. цэвэр сайхал омсье, аав ээжийн ажил, хөдөлмөрийг хүндэтгэё» . сэдэвт ажил зохиожээ, Саяхан тус сур- гууль мялын тэжээл бэлтгэх нэг өдрийн өндөр бүтээлийп ажил зохиож, 950 кг цагаан өвс, 17 тонн халтар хомоол бэлтгэл малчдад тусалсан байна... Дундговь аймгийц төвийн 10 жилийн дунд сургуулийн төгсгөх ангийнхан, сурагчдад мэргэж лийн баримжаа олгох, мэргэжлээ зөв сонгоход туслах зорилгоор сургуульдаа «Мэргэжлийн тан- хим» бэлэглэжээ. Эдгээр мэдээг Сүхбаатар айм- тийн Мөнххаан сумын сургуу: лийн багш Ч. Жамьяижав, Өвор хангай аймгийн Гучин-ус сумын сургуулийн сурагч, идэвхтэн би” чигч Ичинноров, Эрдэнэт хо, тын ХЗЭ-ийн хорооны ажилтан Б. Наянтай, Ховд аймгийн Эрдэ” нэбүрэн сумын сургуулийн |Н. Гомбосүрэн, Тосонцэнгэл хотын Ш. Пүрэвдорж, Ховд аймгийн Мөнххайрхан сумын сургуулийн багш М. Оролжан, Мандалговь хотын 10 жилийн сургуулийн 10- ын «А» ангийн сурагч Д. Чу луунбаатар зэрэг. уншигч идэвхт” ний мэдээгээр бэлтгэлээ... .. / "Эв Нийслэлийн 24 дүгээр дунд сургуулийн 10-ыи «А» ангийн сурагч, хөл. бөмбөгийн нэгдүгээр зэр- гийп тамирчин Л. Донтор, 10-ын «Г» ангийн сурагч Өлзийсүрэн пар Батсүмбэр дэх хөдөлмөр зуслан- гийнхаа барилга. барих, хүнсний иогоо тариалж арч- лах, ургац хураахад хөдөлмөрийн өпдөр амжилт -- Нийслэлийн 36 дугаар дунд сургуулийн 6- ОрЭсж ангийн сурагч Н, Бохорнаа, ө! Нөрылүутэ, СА Улцсэы нар зуны амралтаараа 7Каргалантын таргажс тус бүр 7 га талбайгаас солгино 16 тони, Хдсн чацарганы талбайд зэрлэг ургамал цэвэрлэ- байцаа 24 топп хурааж сургуулийнхаа хөдөлмөрийн ХЭД идэвхтэй ажиллаж, Ургац хураалтын 3 хопогт аварга болжээ. тус бүр 50 кг жимс түүжээ, С. БОДООШИЙИН авсан гэрэл зураг типаппипипиииииишиишииниийиингиипинииииншинииииишиииши 5 : эхээ: : э. БХЛКЗЭ-ийн 60 жилийп ойн нэрэмжит, нийслэлийн 10 жилийн зургадугаар дунд сургуулийн 10- ын «А» ангийн сурагч хөдөлмо- рийн аварга Д. Ганболд сурагч- дын хөдөлмөр соёлын улсын аих- дугаар чуулганы төлөөлөгчөөр сонгогджээ. 7 Улсын анхдугаар чуулганы то- лөөлөгчөөр сонгогдсон, иийслэ- лийн 41 дүгээр дунд сургуулийн 10:ын «А»-ангийп сурагч Ш. Чан» цалдулам, ХӨДӨЛМӨРИЙН 1ЗООО ТООСГО Увс аймгаас сурагч- заводад ажиллаж, ганцаа- ХИичЧэЭэ Нь | 1 4 бв12:19) дын хөдөлмөр соёлын ул- раа 13 мянга гаруй тоосго 7А" 2 сын анх аар чуулганд цохин, 8000 төгрөгийн 2, 2 34 нилээд сурагч - оролцох ажил хийж хамт олноосоо Нийслэлийн арван ятлийн 820 дугаар дунд сур-ї гэж байна. Улаапгом хо- шалгарчээ. Чуулганы тө- тын төвийн 10 жилийн нэг- лөөлөгч сурагч Б. Байна- : р Л дүгээр дунд. сургуулийн хүүд бид баяр хүргэж бай- маажин сурагчдыг сайн сургах нөхцөлийг хангадаг. 8-ын «Гэ» ангийн сурагч х д:баяргхүр Тийм ч учраас бид төмөр замын ажилчдын хүүхдүү- Б.Байнахүү зуны амрал- | дийг сургаж хүмүүлсүүлдэг.багш нартай уулзав. | таараа аймгийн тоосгоны Сурагч З. Ганболд 2Кавраг энэ сургуульд 9 жил мужааны хичээл зааж байна. -- Хөдөлмөрийн хичээл бол хүүхдүүдийн хам- тийн дуртай хичээл юм. | Манай хүүхдүүд модоор хийх зүйлийнхээ зургийг өөрсдөө хийдэг, «Ботго», ага» болон бүх тоглоомыг Хүүхдүүд хийсэн. Хүүхдүүдийн хийсэн ийм хөөрхөн тоглоомоор цэцэр- лэгийн жаалууд тоглодог. Ардын боловсролын .Яам- наас бидиий хийсэн зүйлийг анхааран.үзэж байна. “Үүнээс хойш бид хичээлээрээ багачуудад зориулсан модон тоглоом хийх болно. Манай сургуульд ходөл- мөрийн хичээлд сайп хүүхэд олон бий. 8-ын «Б»-ан- тийнхан хөдөлмөрийн хичээлд гойд сонирхолтой. Су- рагч Цогтбаяр тоглоом сүрхий хийдэг. Ширээн дээ- түүр өрөөстэй байгаа алаг гүнээ, улаан тэмээ, ца- таан чандага түүний гараар бүтсэн, Хүүхдүүд самба- рын гортик, шугам Хийж сургуульдаа өгдөг: гэлээ. Металл боловсруулалтын багш С. Түвдэн тус 3 гуулийн ахмад багш иарын нэг ажээ. Тэр багш суурь машины дэргэд зогсож байгаа 7-гийн «Дэ» ангийн сурагч 7К, Ганбаатарыг зааж: -- Энэ хүү хөдөлмөрийн хичээлд дуртай гэв, 2Ж. Ганбаатар бидэнд ярихдаа -- Манай зөэж, аав төмөр замд ажилладаг. Би хөдөлмөрийн хичээлд дуртай. Бусад хичээлдээ сайн сурдаг. Хөдөлмөрийн хичээлээр бид заавал нэг шинэ зүйлийг бүтээдэг учраас надад гойд сайхап санагд: даг гэлээ. 4-ийн. «Б» ангийн 24, Баярмагнай, М. Бат-өрнөлт, До, Ганболд зэрэг олон Хүүхэд металл боловсруулах хичээлд идэвхтэй Оролцдог ажээ. Үйлчлэх хөдөлмөрийн багш Б. Нямхүү: -- 7-гийн «А» ангийн сурагч Х, Эрдэнэтуяа мл- ний заадаг хичээлд идэвхтэй сайн. оролидог гэв. , Ер иь төмөр замчдын хүүхдүүд эх эдгийгээ дуу: 11 риан “хөдөлмөрийг гүнээ шүтэж хүмүүжиж байгаа | нь илт байв, / 41443448 44414414 114:114413141444 314144:0. Цэндсүрэл Говь-алтай аймгийн Тонхил сумын «Үнэн» нэгд- лийн хоньчин, МХЗЭ-ийн Төв Хорооны «Тэргүүний малчин Залуу» алтан медальт Б, Галхүү 1978 онд нийгмийн 7782 хониноос 732 хурга бойжуулж, зун, намрын отроор хонио дундаас дээш тарга хүч ава- хуулж одоо өнөтэй сайхан өвөлжиж байна. Хопьчин Б, Галхүүгийн суурьтай Алтай хотын бага сургуулийп пиоперүүд шефийн холбоо тогтоож амралтынхаа үеэр очиж хашаа засах, бууц арилгах зэрэг туслалцаа үрүүлдэг, ЗУРАГ ДЭЭР, Б, Галхүү ппонерүүдэд малаа зүс- лан танихын ач холбогдлыг ярьж байгаа нь. Мапай идэвхтэн сурвалжлагч 2. гомБыНн авсан гэрэл зурар /«ма- жүн эл үэрээ,| ь Ник... ЧУУЛГАНЫ. ТӨЛӨӨЛӨГЧДӨД БАЯР. ХҮРГЭН! ЧУУЛГАНЫ Т0Л00ЛӨГЧИД ЛРЬЖ, БАЙНА Т, БАТАА -- (Оворхангай аймгийн “Тарагт сумын дунд сур: гуулийн наймдугаар апгийн сурагч) -- ил бүр үхэрчин аав ээяг дээ туслахын зэрэгцээгээр сүү- лийн гурван жилд 100 таруй эм- цэт сурган, Даага, шүдлэн цомх: руулах талаар ахмад малчдаас сурсиал Нөхөддөө ярьж өгдөт.Ойэ жил цэгдэлдээ 200 гаруй иг шим тэлэлт овс түүж өгсөн, одоо «Нүдлэн хамгаалах штаб»-ын ги- шүүнээр ажиллаж байна, Ь Г, ГҮНЖИЛМАА. (Говь-алтай аймгийн Эрдэнэ сумын дунд сург гуулийн наймдугаар ангийн сурагч) -- Зуныхаа амралтаар үхэр ферм дээр 15 сурагчийн хамт «Сурагчдын гавшгай хөдөлмо- рийн бригад» байгуулан 60 гаруй үнээ хариуцан, 10 үнээнээс 2640 литр сүү сааж төлөвлөгөөгөө 107 хувь биелүүлсэн, Мөн 24 шуудай өвс түүж, 140 кг гар тэжээл бэлт: гэлээ. Д. МАНДАХ | (Эрдэнэт хотын Улаантолгойн сангийн аж ахуйн дунд сургуулийн тавдугаар ан- тийн сурагч), -- Мянга гаруй төлөг хариулж 250 хониноос 300 кг ноос авсан. Бас сангийн аж ахуйд 3600 кг төмс хэрчиж, 10 кг хаягдал төмс түүсэн. ГТ. ЭРДЭНЭБАТ. (Дуидговь аймгийн Луус сумын дунд сур: гуулийн зургадугаар ангийн су- рагч) : « --026 даага, шүдлэн сургаж, аймгийн эмпэг сургалтын аварга болсон, Бас 20 шуудай аргал, 1,5 кг хадаас түүж тасалгааны дөрвөн цэцэг тарьж ургуулав. 2 Д. ЭНХАМГАЛАН (Дорнод аймгийн Чулуунхороот сумын дунд сургуулийн (8 дугаар ан- гийн сурагч) -. -- Цахилгаан агрегатаар хонь хяргах аргад суралцан 500-аад хониноос 10732 кг ноос авлаа.МА ХН-аас дэвшүүлсэн лоозонгийн учир утгыг 100 гаруй пионер су: рагчдад тайлбарлан таниулж сур- гуулийнхаа сандал, ширээ, цонх» уурын пийшинг засаж тохижуула: хад идэвхтэй оролцлоо. Д. БАТЗОРИГ (Дорнод айм- гийн Баяндун сумын дунд сур: гуулийн долдугаар ангийн сурагч) -- 1000 гаруй бухал хамж, 200-аад тонн өвс нуруулдан айм- гийпхаа. аварга” хадланч болсон. Бас хонь хярган 600-гаад кг. ноос тушааж -347 кг төмс хураалцлаа.. О. НАНСАЛМАА. (Өвөрхангай аймгийн Хужирт сумын 10 жиг лийн дунд сургуулийн 3 дугаар: ангийн сурагч). . 2Х-Х -- 10 шуудай аргал, 5 кг цаг гаан мөөг, олон наст ургамлын үр! түүв. Үхэрчин аав ээждээ туслан: 2000 гаруй литр сүү саалцав, " С. ЦЭЦГЭЭ (Өвөрхангай айм- гийн Сант сумын дунд сургуулийн наймдугаар ангийн сурагч) -- Нэг хониноос 49 литр сүү ашиглан, 15 хоногт 780 литр сүү сааж, 14,5 кг өрөм, 25,2 кг ээз- гий, 26,4 кг ааруул боловсруу: лан дотуур байрны сурагчдын хүнсний хэрэгцээнд бэлтгэв. Сур: гуулийн ХАА-н танхимд хом, саа- лийн хувин, хөхүүр зэрэг 7 төр: лийн биет үзүүлэн хийж өгөв. Д. ТҮДЭВДАГВА (Завхан айм- гийп Идэр сумын дунд сургуу- лийн наймдугаар ангийн сурагч) -- Сургуулийн түлшинд 830- рнулап 40 шоо дөрвөлжин. метр мод бэлтгэн, гурван тонн өтөг бууц овоолж, 563 бухал хийж, зур- гаан тонн өвс хадалцав. Сүүлийн 4 жилд сургуулийн хадлан тэжээл бэлтгэлийп аваргаар шалгарлаа. ) МПБ-ын Төв Зөвлөлийн : ” ажилтан Ц. Түвшинтогс тэмээг” Д НАМЫН Л0080Н-0080Р ҮЕ-УРАН З0ХИОЛ ДУЛААЦУУЛЛАА Түнэгшээж, дургүйхан. очлоо Гадаа би их даарсан ч Гар хөл минь өцсон ч Түлээгээ. хагалж дуусаад Түмпэнд хийж орууллаа Ээж минь галаа асаагаад ӨЭцөг минь хоолоо. бэлдээд Гар хачин дулаахан боллоо. Гэдэргэр. хараад би унгчихэээ Аав їамайг хоолоо ид голоо. Амттай бууа алгалж оглоо Түлээ. хагалсан гэж оэж минь магтлаа үний чинь шан гэж аав Түү үнсээд АЖИЛ БИДНИЙГ Ажил биднийг дулаацууллаа Амттай бүхнийг амсууллаа гэв Д. Сүхбаатарын нэрэмжит 10 жилийн хоёрдугаар дунд. сургууль 3-ын «Н» ангийн сурагч Д. Сарангуа Цастай өвөл байлаа Чаргаараа тоглож байлаа Ё!) Түлээгээ хагал гэж дуудлаа УРАЛДААНД өннөирмтланшинжииж МАНАЙ УР, Уруугаа харан дүүжигнэж байх юм Ий яа Ингэж би зүүдэллээ Ай яасан Аймаар зүүд вэ?! Эвий хүү минь яав даа? гээд Ээж уйлж байх юм. Ай хайран хүү минь гээд Аав бас уйлж байх юм. ИЙ яа Ингэж би зүүдэллээ Ай яасац Аймаар зүүд вэ?! «Хөдөлмөрийн ачаар сармагчин Хүн болсон!» гэж багш хэлсэн. Ажил хийхгүй бол хүн Ахиад «Сармагчин» болох байх аа! Алив, найз нар аа! Ажил хийцгээе! Ариун цагаан хөдөлмөрийн лдар суутан болцгооё! -2 МАНАЙ УРАЛДААНД Нийслэлийн 10 жилийн нэгдүгээр дунд сургуулийн 5 дугаар ангийн сурагч Сармагчин болчихоод би Саглагар модонд дүүлж явах юм Урт сүүлээрээ мөчир ороогоод Г: Бодьбаатар долынхоо машиныг шужиг ша- жиг дугаргасаар байв, Ээж хэзээ унтсаныг бид мэдэхгүй. Өглөө сэрэхэд дүүгийн орон дээр памбайсан хоёр бээлий зэрэг- цүүлээд тавьсан байв, ш07- За.миний дүү. бээлийгээ битгий гээгээрэй! гэж би гайгүй сайн захилаа. Дуу - За эгчээ! гэв, Үнэхээр ч дүү бээлийгээ ХЭД хоног гээсэнгүй. Ням гаригийн өглөө дүү ууланд чаргаар гул- тана гээд явав. Тэрнх л ядар- сан царайтай орж ирлээ. Нэгл Зоо ТЭМ хийсэн шиг үүдэнд зогсож, ээж рүү хараад байв. Би сэжиг санаад: -- Яасан бэ? бээлийгээ л бас л хаячихсан уу? гэв, Дүү, толгой дохилоо. Ээж: -- Ээ, чааваас! Яасан ч са- УРАЛДААНД Ээж шөнөжин сууж дүү бид хоёрт дулаан бэзлий оёж өглөө, Маргааш ньцасорсныг хэлэх НҮНҮЙ ХҮҮХДҮҮД ЭНХ ТАЙВНЫГ ХҮСНЭ» нийсаолайс Ч0 жилийн 8 дугаар дунд сургуулийн 6-гийн «Б» ангийн сурагч Э Энхцэцэгийн зурсан зураг 7 табулаасшлилТторснгеар бшиустимр млгаттила бизликзлтиллхэ ээвшснсаииж үлилридласослэ) тавээгшлжээ ТЕШЛЛЖГЖЭЙ 38 АвьЯАС, АЖИЛ МЭРГЭЖИЛ БОД, ОРОЛД, | ОЛ, БҮТЭЭ ЗУРАГ ДЭЭР: Ямар, ямар. ажил мэргэжлийн Хүмүүс байгааг. тоогоор тэмдэглэсэн Зургаас, тэд: ний эрхэлдэг ажил, хэрэглэдэг хө- дөлмөрийн багаж хэрэгслийг үс- гээр тэмдэглэсэн зургаас олцгоо! ЗАВТАЙ ЦАГТАА «Твое свободное время» номоос Ён3 | гөл2 ААНД өнннниинөнииишин МАНАН /ү гадаа маш хүйтэн байв, Тэр өлөр зэждээ би хичнээн их баяр- ласан гэж санана. Миний гар даапах байтугай, уур савсан хөг лерч байлаа, Дүүгийн маань га? бас л миний гар шиг халуу шатаж байгаа даа гэж би бодов, Тэгтэл дүү хичээлээс ув улаан гартай юм орж ирэв, -- Бээлийгээ яасан бэ? 150 Гээчихсэн 51 -- Ээ чааваас! Мөн ч салан нэрэмжит нийслэлийн 83 9 амьтан шүү дээ гэж ээж үглээд дугаар сургуулийн 10-ын 3 хоолоо идглгүй бээлий оёлоо, «Г» ангийн сурагч ё Биднийг уйтан унттал сууж, оё» Н, Мандал « 29 1/ 1 1 ї 3 ЛАМЫН /0080Н-0080Р Ү-УРАН.20ХИ0) -Б--нсышан- сайын 1 ШИ р ЭТ хаРЭРРБЭНР “2 А--89100 Дд, “Сүхбаатарыц лан хүү вэ дээ? тэж үглэв. Ээж тэр шөнө дахиад л бээлий оё- лоо. : Энэ дүүг яана аз! Ээжийн маань шөнөжин сууж оёсон олон хөөрхөн бээлий өдийд хаа на хэвтэж байгаа бол? Миний дүү бээлийгээ хайрладаггүй юмаа гэхэд зэжийн хөдөлмӨ. рийг хайрламаар юм ав, Баатар хот Мосцвагийн БОЛ, ОРОЛД, ОЛ, БҮТЭЭ “э---------- зэнны өвч амшиана цвхжшлшин өмлиииин юмв нэраиший. ёАсиШ хөвдөлийц шомбиширд ховлой, Эрхлэгч Ц. ДАШДОНДОВ - Минии Мидөкс--14149 18, пЭЭээлгэгтэн